በንግድ ምልክትና ስያሜ ላይ የሚነሱ ክሶችና ክርክሮች በግልጽ ችሎት መታየት ጀመሩ
ነጋዴዎች ለሚሸጧቸው ምርቶች ወይም ለሚሰጧቸው አገልግሎች መገለጫ በሚሆኑ የንግድ ምልክቶችና ስያሜዎች ምክንያት የሚነሱ ክሶችንና ክርክሮችን በግልጽ ችሎት ማየት መጀመሩን፣ የኢትዮጵያ አዕምሯዊ ንብረት ጽሕፈት ቤት አስታወቀ፡፡የጽሕፈት ቤቱ ዋና ዳይሬክተር ዶ/ር ማንደፍሮ እሸቴ ሰኞ ታኅሳስ 3 ቀን 2009 ዓ.ም. በጽሕፈት ቤታቸው በሰጡት መግለጫ እንደተናገሩት፣ ተቋሙ ቀደም ባሉት ዓመታት ከብልሹ አሠራሮች ጋር በተገናኘ ስሙ በመልካም ነገር አይነሳም ነበር፡፡ ምክንያቱ ደግሞ በተለይ ከንግድ ምልክትና ስያሜ አሰጣጥ ጋር በተያያዘ የሚነሱ ግጭቶችን ወይም ክሶችን አይቶ ውሳኔ የሚሰጠው በቢሮ በመሆኑ ምክንያት እንደነበር ጠቁመዋል፡፡ ባለፈው አንድ ዓመት ብልሹ አሠራሮችን በተመለከተ የማያዳግም ሥራ በመሥራት፣ ሙሉ በሙሉ ሊባል በሚችል ሁኔታ አሠራሩን ግልጽና ፊት ለፊት የሚታይ ማድረጉን ዳይሬክተሩ አብራርተዋል፡፡በመሆኑም በንግድ ምልክትም ላይ ሆነ በንግድ ስያሜ ላይ የሚነሱ ክርክሮችን ወይም ክሶችን በጽሕፈት ቤት ሳይሆን፣ ግልጽ ችሎት ተከፍቶ ባለ ጉዳዮችን በማከራከርና አለን የሚሉትን ማስረጃዎች በመስማት ውሳኔ መስጠት መጀመሩን ገልጸዋል፡፡ ለአንድ ዓመት ያህል በሠሩት ውሳኔ ላይ ቅሬታም ሆነ ይግባኝ ባለመባሉ፣ አሠራራቸው መቀየሩንና ተቋሙን የሚያኮራ ሥራ እየተከናወነ መሆኑን ዶ/ር ማንደፍሮ ተናግረዋል፡፡የኢትዮጵያ አዕምሯዊ ንብረት ጽሕፈት ቤት የፌዴራል መጀመሪያ ደረጃ ፍርድ ቤት ሥልጣን እንዳለው ይታወቃል፡፡ ጽሕፈት ቤቱ በአራት ዋና የሥራ ሒደቶች ማለትም የቅጅ፣ የፓተንት፣ የንግድ ምልክትና የአዕምሯዊ ንብረት እሴት ልማት ዋና የሥራ ሒደቶች እንደ አዲስ መቋቋሙን የገለጹት ዋና ዳይሬክተሩ፣ በተለይ ከገጠር እስከ ከተማ የሚገኙ ወገኖች የመብት ባለቤት በሆኑበት የቅጅና ተዛማጅ ሥራዎች ላይ ትኩረት ሰጥቶ እየሠራ እንደሚገኝ አስረድተዋል፡፡የቅጅና ተዛማጅ ሥራዎችን በሚመለከት ጽሕፈት ቤቱ ምዝግባ የሚያካሂደው በፍላጎት መሆኑን የገለጹት ዶ/ር ማንደፍሮ፣ በዘርፉ ውስጥ ትልቅ ችግር መኖሩን አክለዋል፡፡ በመሆኑም የሥራው ወይም የፈጠራው ባለቤቶች መብታቸው ለአንዴና ለመጨረሻ ጊዜ መከበር ስላለበት ‹‹የጋራ አስተዳደር ማኅበር›› የሚባል ማኅበር ለማቋቋም የመጨረሻው ምዕራፍ ላይ መደረሱን አስረድተዋል፡፡ ማኅበሩ ቀደም ብሎ በበጎ አድራጎትና ማኅበራት ኤጀንሲ የተመዘገበ ቢሆንም ከአምስት ዓመታት በላይ ሪፖርት ባለማድረጉ፣ ኦዲት ባለማሠራቱና ፈቃዱን ባለማሳደሱ ማንም ሳይነካው በራሱ የፈረሰ ስለሆነ፣ ባለመብቶቹ አዲስ ሊቋቋም ጫፍ ላይ በደረሰው ማኅበር ላይ ተካተው መብታቸውን እንዲያስከብሩም ዳይሬክተሩ ጥሪ አቅርበዋል፡፡በዓለም አቀፍ የአዕምሯዊ ንብረት ማኅበራት በተደረገ ጥናት እንደተረጋገጠው፣ ‹‹የጋራ አስተዳደር ማኅበር›› ከፍተኛ ሀብት የሚያንቀሳቅስ ማኅበር መሆኑ እንደታወቀ የጠቆሙት ዳይሬክተሩ፣ ‹‹ይህንን የተገነዘቡ ይሁኑ ወይም አይሁኑ ባይታወቅም፣  ቀደም ብሎ የተቋቋመው ማኅበር መቀጠል ስላለበት አዲስ ማኅበር ለምን አስፈለገ?›› እያሉ እንቅስቃሴውን ወደኋላ ለመጎተት የሚፍጨረጨሩ ቢኖሩም፣ ‹‹ጽሕፈት ቤቱ ግን ወደኋላ አይሄድም፤›› ብለዋል፡፡ ጩኸታቸው መብትን ከማስጠበቅ ጋር የተያያዘ ሳይሆን፣ በማኅበሩ በሚንቀሳቀሰው ሀብት ላይ ያተኮረ መሆኑ ግልጽ እንደሆነም አክለዋል፡፡የኢትዮጵያ አዕምሯዊ ጽሕፈት ቤት አንድ አዲስ አዋጅ ለማውጣት ረቂቅ ማዘጋጀቱን፣ ዓለም አቀፍ ስምምነቶችን ለመፈረም ለሚመለከቻው አካላት ለማቅረብም እየተዘጋጀ መሆኑን ዶ/ር ማንደፍሮ ገልጸዋል፡፡የኢትዮጵያ ማኅበረሰብ የበርካታ ዕውቀቶች ባለቤት ቢሆንም ለብዙ ነገሮች የተጋለጠ መሆኑን የተናገሩት ዳይሬክተሩ፣ የውጭው ማኅበረሰብ የኢትዮጵያንን የተለያዩ ዕውቀቶች በመቅሰምና በመሰብሰብ ከወሰደ በኋላ መልሶ ለኢትዮጵያ ማኅበረሰብ የሚልክበት ሁኔታ ስላለ፣ ፈጠራውና ዕውቀቱ በሕግ ጥበቃ ሊደረግለት እንደሚገባ ውሳኔ ላይ መደረሱን አስረድተዋል፡፡ በመሆኑም ‹‹የማኅበረሰብ ዕውቀት ጥበቃ አዋጅ›› ረቂቅ ለሚመለከተው አካል መቅረቡን አክለዋል፡፡ኢትዮጵያ በዓለም ደረጃ የአዕምሯዊ ንብረት ጥበቃ ተሳትፎዋ አነስተኛ መሆኑን የጠቆሙት ዳይሬክተሩ፣ ፍላጎቷንና ጥቅሟን በማይጎዳ ሁኔታ መሳተፏ ጥቅም እንዳለው ታምኗል ብለዋል፡፡ ማየት የተሳናቸውና በተለያየ ምክንያት ማንበብ የማይችሉ ወገኖች፣ በታተሙ ሥራዎች ተጠቃሚ የሚያደርጋቸውን ‹‹ማራክሺ›› የተባለውን ዓለም አቀፍ ስምምነት ለመፈረም ለሚመለከተው አካል ልታቀርብ መሆኑን አስረድተዋል፡፡የኢትዮጵያ የቅጅ መብት ሕግ ዓለም አቀፍ ደረጃውን የጠበቀ ቢሆንም፣ ሕጉን ተከትሎ የመብት ማስከበሩን ሥራ በአንድ ቦታ ሆኖ ማስጠበቅ በሚቻልበት ‹‹የበርን ዓለም አቀፍ ስምምነት›› መፈረም አዋጭ በመሆኑ፣ ለሚመለከተው አካል ሊያቀርቡ መሆኑን ዶ/ር ማንደፍሮ አስረድተዋል፡፡ፓተንትን በሚመለከት ዳይሬክተሩ እንደተናገሩት፣ ለአስገቢነት ፓተንት 214 አመልክተው ለ142 አመልካቾች ሠርተፊኬት ተሰጥቷል፡፡ ለአገልግሎት ሞዴል ማለትም ለአነስተኛ የሥራ ፈጠራ 2,286 አመልክተው 791 ሠርተፊኬት ተሰጥቷቸዋል፡፡ በፈጠራ ሥራ ፓተንት ለማግኘት 350 አመልካቾች ቀርበው 82 ለሚሆኑት ሠርተፊኬት መሰጠቱንም አክለዋል፡፡ የንግድ ምልክት ለማግኘት ከውጭ አገር የሚመጡ አመልካቾች በርካታ ቢሆኑም፣ በአገር ውስጥ ያሉ አመልካቾች ግን በንግድ ስያሜና ንግድ ምልክት መካከል ያለውን ልዩነት ባለመረዳት ትንሽ መሆናቸውን አስረድተዋል፡፡ 8,000 የውጭ አመልካቾች የተመዘገቡ መሆኑን፣ በአገር ውስጥ ግን ከአንድ ሚሊዮን በላይ ነጋዴዎች ውስጥ የተመዘገቡት 4,500 ብቻ መሆናቸውን ዶ/ር ማንደፍሮ ጠቁመዋል፡፡ 