ሚድሮክ ወርቅ በለገደንቢ ተከሰተ በተባለው የአካባቢ ብክለት ላይ በአስቸኳይ ጥናት እንዲካሄድ ጠየቀ
የለገደንቢ ወርቅ ማውጫ አካባቢ ነዋሪዎች ከኩባንያው የሚወጣ ኬሚካል በአካባቢው ማኅበረሰብ ላይ የጤና ቀውስ እንደፈጠረ በመግለጽ ያቀረቡትን አቤቱታ ለመመርመር የማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስቴር አስጠናዋለሁ ያለውን ጥናት በአፋጣኝ እንዲያስጀምር ሚድሮክ ወርቅ ኩባንያ ጠየቀ፡፡ ለሚኒስቴሩ በጻፈው ደብዳቤ ሚድሮክ ወርቅ በገለልተኛ ወገን ይካሄዳል የተባለው ጥናት ሒደት ፈጣን እንዲሆን ጠይቋል፡፡ የሻኪሶ ከተማና የአካባቢዋ ነዋሪዎች ሚድሮክ ወርቅ፣ የወርቅ ማዕድን ለማጣራት የሚጠቀምበት ሳይናይድ የተባለ ኬሚካል በአካባቢ ነዋሪዎች በተለይ በሴቶችና በሕፃናት ጤና ላይ ከፍተኛ የጤና ችግር ፈጥሯል በማለት ተቃውሞ ማሰማታቸው ይታወሳል፡፡ የማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስቴር የሚድሮክ ወርቅ ኩባንያ የከፍተኛ ወርቅ ማምረት ፈቃድ ለአሥር ዓመት ማራዘሙ እንደተሰማ፣ በአካባቢው ኅብረተሰብ ዘንድ ከፍተኛ ተቃውሞ ቀስቅሷል፡፡ ድርጊቱን በመቃወም የአካባቢው ማኅበረሰብ ከሁለት ሳምንት በፊት የተቃውሞ ሠልፍ ወጥቷል፡፡ በዚህም ምክንያት ሚኒስቴሩ የማኅበረሰቡን ጥያቄ ተቀብሎ፣ በገለልተኛ ወገን ጥናት እስከሚካሄድ ድረስ የሚድሮክ ወርቅን የምርት ፈቃድ አግዷል፡፡ ቀደም ሲል ሚኒስቴሩ የአካባቢ ተፅዕኖ ጥናት በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ አስጠንቶ የነበረ ቢሆንም፣ ውጤቱን ለሕዝብ ይፋ አላደረገም፡፡ ይሁን እንጂ ሚኒስቴሩ የማኅበረሰቡን ጥያቄ ለመመለስ ተጨማሪ ጥናት በገለልተኛ ወገን ማካሄዱ ተገቢ መሆኑ ስለታመነበት፣ ኩባንያው ጥናቱ እስከሚካሄድ ድረስ ሥራውን እንዲያቋርጥ መደረጉን አስታውቋል፡፡ የሚኒስቴሩ ከፍተኛ የሥራ ኃላፊ ለሪፖርተር እንደገለጹት፣ ገለልተኛ የሆነ አጥኝ ቡድን ለመቅጠር ዝግጅት በመደረግ ላይ ነው፡፡ሚድሮክ ወርቅ ለሪፖርተር በላከው መግለጫ፣ የሚኒስቴር መሥሪያ ቤቱን ትዕዛዝ ተቀብሎ የማምረት ሥራውን ብቻ እንዳቆመ ገልጿል፡፡ ኩባንያው በዓለም ላይ ብዙ የወርቅ አምራች ኩባንያዎች የሚጠቀሙበትን ሳይናይድ ኬሚካል እንደሚጠቀምና ኬሚካሉ በሕፃናት፣ በእናቶች አካልና በፅንስ ላይ ችግር እንደማያመጣ ገልጾ፣ ጥናቱ ሚድሮክ ወርቅን ብቻ ሳይሆን አካባቢውን ሁሉ ያካተተ መሆን እንዳለበት ጠይቋል፡፡‹‹የተሰጠውን ትዕዛዝ አክብሮ፣ ሠራተኞቹን አረጋግቶ፣ የንብረት መበላሸትና መጥፋት እንዳያጋጥም ከአካባቢው የመንግሥት አካላትና ከፀጥታ አስከባሪዎች ጋር በመሥራት ላይ ይገኛል፤›› ያለው ኩባንያው፣ ሳይንሳዊ ችግር በሳይንሳዊ ጥናትና ድምዳሜ እንደሚፈታ በማመን ከሚመለከታቸው የመንግሥት ኃላፊዎችና ከማኅበረሰቡ ጋር የጀመረውን ሥራ እንደሚቀጥል አስታውቋል፡፡‹‹ኩባንያው ሳያመርት በሚውልበት እያንዳንዱ ቀን በአገሪቱ የውጭ ምንዛሪ ላይ አሉታዊ ተፅዕኖ ያደርጋል፡፡ የማምረቻ መሣሪያዎች ካለመንቀሳቀሳቸው የተነሳ የሚደርስ ችግርና የሠራተኞች የመንፈስ መረበሽ የሚያስከትለውን ከፍተኛ ወጪ ከግንዛቤ በማስገባት፣ የሚኒስቴር መሥሪያ ቤቱ የሚያደርገው ጥናት በአጭር ጊዜ እንዲጠናቀቅ ኩባንያው ይጠይቃል፤›› ብሏል፡፡ ሪፖርተር ያነጋገራቸው አንድ ጂኦሎጂስት ሚድሮክ ወርቅ፣ በወርቅ ምርት ሒደት ላይ ሜርኩሪ ኬሚካል መጠቀም ካቆመ ዓመታትን እንዳስቆጠረ ገልጸዋል፡፡ ይሁን እንጂ በለገደንቢ አካባቢ የሚንቀሳቀሱ ባህላዊ የወርቅ አምራቾች ሜርኩሪ የሚጠቀሙ ስለሆነ ሚድሮክ ጎልድ የማዕድን፣ ነዳጅና የተፈጥሮ ጋዝ ሚኒስቴር ለማካሄድ ያሰበው ጥናት በባህላዊ መንገድ ወርቅ የሚመረትባቸውን አካባቢዎች እንዲያካትት ፍላጎት እንዳለው ገልጸዋል፡፡ በኢትዮጵያ ማዕድን፣ ነዳጅና ባዮፊውል ልማት ኮርፖሬሽን ሥር የሚተዳደረው የቀንጢቻ የታንታለም ማዕድን ማውጫ ከስድስት ወራት በፊት እንዲዘጋ መደረጉን ያስታወሱት ምንጮች፣ አሁን ደግሞ የለገደንቢ ወርቅ ማውጫ ምርት እንዲያቆም መደረጉ፣ በአገሪቱ የውጭ ምንዛሪ ግኝት ላይ ትልቅ ጫና እንደሚፈጥር ሥጋታቸውን ገልጸዋል፡፡ ‹‹የሰው ልጅ እየተጎዳ ምርት ይመረት የሚል ወገን የለም፤›› ያሉት ምንጮች፣ ተገቢ የሆነ ሳይንሳዊ ጥናት በተቻለ ፍጥነት መካሄድ እንዳለበት አሳስበዋል፡፡   