የኢትዮጵያ ልማት ባንክ
• በመንግሥት ኃላፊዎች ጣልቃ ገብነት ለብድር ብልሽት ተዳርጓል • 39 ቅርንጫፎቹን ዘግቷል፤ 71 ተበዳሪዎችም ጠፍተውበታል • 86 ነጥብ ሁለት ቢሊዮን ብር ዕዳ አለበት አዲስ አበባ፡- የኢትዮጵያ ልማት ባንክ በመንግሥት ኃላፊዎች ጣልቃ ገብነት፤ በባንኩ ሠራተኞችና ኃላፊዎች በጥቅም መደለል ምክንያት ከ16 ቢሊዮን ብር በላይ ለብድር ብልሽት መዳረጉን ገለጸ።ባንኩ 86 ነጥብ ሁለት ቢሊዮን ብር ዕዳ ያለበት መሆኑን፣ 39 ቅርንጫፎቹን መዝጋቱንና 71 ተበዳሪዎቹ እንደጠፉበትም አስታውቋል። የኢትዮጵያ ልማት ባንክ ፕሬዚዳንት አቶ ሀይለየሱስ በቀለ፤ ትናንት የባንኩን የስድስት ወር የሥራ አፈጻጸምና የአምስት ዓመት ስትራቴጅክ ዕቅድ አስመልክቶ ለጋዜጠኞች በሰጡት መግለጫ እንዳስታወቁት፤ ባንኩ ለ16 ነጥብ አራት ቢሊዮን ብር የብድር ብልሽት የተደረገው የመንግሥት ሥራ አስፈፃሚዎች ጣልቃ ገብነት፣ የባንኩ ሠራተኞችና ኃላፊዎች በጥቅም በመደለል በብድር መስጠታቸው ነው።እንዲሁም የፕሮጀክቶቹ የአዋጭነት ጥናት ሳይደረግና የተበዳሪዎቹ አቅም ሳይታወቅ ብድር እንዲሰጣቸው በመደረጉ ነው ብለዋል። እንደ ፕሬዚዳንቱ ገለጻ፤ ባለፈው ዓመት የነበረው የብድር ብልሽት 17 ቢሊዮን ብር ሲሆን፤ ዘንድሮ ወደ 16 ነጥብ 4 ቢሊዮን ብር ወይም 34 በመቶ ዝቅ ብሏል። በቀጣይ አራት ዓመታትም ወደ አስር በመቶ ለማውረድ የነበረውን ችግር ለማስተካከል እየተሠራ ነው። ለብድር ብልሽቱ መጋለጥ ምክንያት የሆኑት በዝናብ ብቻ ጥገኛ ለሆነው የእርሻ፣ የጨርቃጨርቅና ሌሎች ፕሮጀክቶች መሆናቸውን የጠቀሱት አቶ ሀይለየሱስ፤ባለቤቶቹ የተሰወሩትን የ71 ፕሮጀክቶች ንብረት የማሰባሰብ፣ መሬቶቹን ለሦስተኛ ወገን የማስተላለፍና የፕሮጀክቶቹን ባለቤቶች በፍትሐ ብሄርና በወንጅል ህግ እንዲጠየቁ ለማድርግ እየተሠራ ነው ብለዋል። በዕዳ የተያዙትን ንብረቶች ከማሰባስብና ባለዕዳ የሆኑ ግለሰቦችን ከመጠየቅ በተጨማሪም ባንኩ ለብድሩ ብልሽት ምክንያት የሆኑ አሠራሮችን እያስተካከለ እንደሚገኘም ተናግረዋል። በአገር ወስጥ በዝናብ ብቻ ለሚካሄዱ እርሻ ልማት ማለትም ለሰሊጥ፣ ለጥጥና መሰል ኢንቨስትመንቶች የሚሰጠው ብድር ከምርታማነት፣ ከገበያ መዋዥቅና ከሌሎች ችግሮች ጋር በተያያዘ የብድር ብልሽት እያጋጠመ በመሆኑ ባንኩ ለጊዜው ብድር መስጠት ማቆሙን አስታውቀዋል። እንደ ፕሬዚዳንቱ ገለጻ፤ ባንኩ የሊዝ ፋይናንሲንግ አገልግሎትን በሁሉም የአገሪቱ ክፍል በባንኩም ሆነ በክልሎች ባሉ ባለድርሻ አካላት በቂ ዝግጅት ሳይደረግ 80 ቅርንጫፎችን ከፍቷል። አብዛኞቹ ቅርንጫፎች የሊዝ ፋይናሲንግ ብድር አገልግሎት እየሰጡ ባለመሆናቸውና ይህም ባንኩን ለኪሳራ የሚዳርግ በመሆኑ 39 ቅርንጫፎች እንዲዘጉ ተደርጓል። ለ780 ኢንተርፕራይዞች በአራት ቢሊዮን ብር የተለያዩ ማሽነሪዎች ተገዝተው የተሰጡ መሆናቸውን አመልክተው፤ ጥቂቶቹ ውጤታማ ቢሆኑም አብዛኞቹ ኢንተርፕራይዞች ባንኩ ድጋፍ እያደረገ ቢሆንም እየተንገዳገዱ መሆኑንም ተናግረዋል። እንደ አቶ ሀይለየሰሱስ ማብራሪያ፤ ባንኩ 89 ነጥብ 35 ብር አጠቃላይ ሀብት ያለው ሲሆን፤ 86 ነጥብ 2 ቢሊዮን ብር ዕዳ አለበት። ባለፈው ዓመት ኪሳራ ውስጥ የነበረ ቢሆንም በዘንድሮው ዓመት ከታክስ በፊት 950 ሚሊዮን ብር አትርፏል። ባለፉት ዓመታት የባንኩ የብድር ገንዘብ ምንጭ ከማህበራዊ ዋስትና፣ ከብሔራዊ ባንክና ከቦንድ ሽያጭ የሚያገኝ ሲሆን ይህን አካሄድ በመቀየር ከዓለም አቀፍ የፋይናንስ ተቋማትና ከሌሎች ምንጮች ገንዘብ በመበደር ብድር ለመስጠት አመራጮችን እያጠና እንደሚገኝ ተገልጹዋል።የጀርመን፣ የፋረንሳይና የሌሎች አገራት ተቋማት በዝቅተኛ ወልድ ለባንኩ ብድር ለመስጠት ፍላጎት እንዳላቸው ማወቅ ተችሏል።አዲስ ዘመን የካቲት 20/2012አጎናፍር ገዛኸኝ 