በአንድ ቀን 17.6 ቢሊዮን ብር ዋጋ ያላቸው 19 የመንገድ ግንባታ ስምምነቶች ተፈረሙ
የኢትዮጵያ መንገዶች ባለሥልጣን ከ17.6 ቢሊዮን ብር በላይ ወጪ የሚጠይቁ 19 የመንገድ ፕሮጀክቶችን ለማስገንባት ከ12 ኮንትራክተሮች ጋር ስምምነት በመፈረም፣ በበጀት ዓመቱ የተፈረሙ የመንገድ ፕሮጀክቶችን ቁጥር 50 አደረሰ፡፡በባለሥልጣኑ ታሪክ በአንድ ቀን ከ12 ኮንትራክተሮች ጋር ስምምነቶች ሲፈረሙ የመጀመሪያ ሲሆን፣ ማክሰኞ ግንቦት 15 ቀን 2009 ዓ.ም. ከተፈረሙት 19 የመንገድ ግንባታ ፕሮጀክቶች ውስጥ 12 የመንገድ ፕሮጀክቶችን የሚገነቡት የአገር ውስጥ ኮንትራክተሮች ናቸው፡፡ ቀሪዎቹን ሰባት ግንባታዎች ደግሞ የቻይና ኮንትራክተሮች የተረከቡዋቸው መሆኑን፣ የኮንትራት ስምምነቱ በተፈረመበት ወቅት ተገልጿል፡፡አሥራ ዘጠኙ የመንገድ ፕሮጀክቶች በአጠቃላይ 1,015 ኪሎ ሜትር ርዝመት ሲኖራቸው፣ ቀደም ሲል በጠጠር ደረጃ የነበሩና ምንም ዓይነት የመንገድ መሠረተ ልማት ያልነበራቸው አዳዲስ የመንገድ ግንባታ ፕሮጀክቶችን ያካተቱ መሆኑን የባለሥልጣኑ ዋና ዳይሬክተር አቶ አርዓያ ግርማይ ገልጸዋል፡፡ በዕለቱ ከተፈራረሙት የአገር ውስጥ ኮንትራክተሮች አፍሮ ጽዮንና ተክለ ብርሃን አምባዬ ሁለት ሁለት የመንገድ ፕሮጀክቶችን ሲወስዱ፣ ስምንቱ አገር በቀል ኮንትራክተሮች ደግሞ አንድ አንድ የመንገድ ግንባታዎችን ተረክበዋል፡፡ለፕሮጀክቶቹ ግንባታ የሚውለው 17.6 ቢሊዮን ብር ወጪ ሙሉ ለሙሉ በኢትዮጵያ መንግሥት የሚሸፈን እንደሆነ የተገለጹት የባለሥልጣኑ ዋና ዳይሬክተር፣ በዕለቱ የተፈረሙትን 19 ፕሮጀክቶች ጨምሮ በበጀት ዓመቱ ከተለያዩ የአገር ውስጥና የውጭ የሥራ ተቋራጮች ጋር የተፈረሙት የመንገድ ግንባታ ፕሮጀክቶች ቁጥር 50 ደርሰዋል ብለዋል፡፡ እነዚህ 50 ፕሮጀክቶች በጥቅሉ  2,749 ኪሎ ሜትር ርዝመት ያላቸው ሲሆን፣ ፕሮጀክቶቹ የሚገነቡበት ዋጋ 43.4 ቢሊዮን ብር እንደሆነም ታውቋል፡፡ ባለሥልጣኑ በበጀት ዓመቱ መጀመርያ ላይ 69 የአዳዲስ ፕሮጀክቶች ግንባታ ውል እንደሚፈጽም መግለጹ ይታወሳል፡፡በሌላ በኩል በበጀት ዓመቱ ከተፈረሙት 50 ፕሮጀክቶች ውስጥ 31 ፕሮጀክቶች የሚገነቡት በአገር ውስጥ ተቋራጮች ነው፡፡ የአገር ውስጥ ኮንትራክተሮች የተረከቡዋቸው የ31 መንገዶች ጠቅላላ ዋጋም ከ22 ቢሊዮን ብር በላይ እንደሚሆን ተገልጿል፡፡ ቀሪዎቹን 19 ፕሮጀክቶች የወሰዱት የውጭ (በአብዛኛው የቻይና ኮንትራክተሮች ናቸው) ኮንትራክተሮች ዋጋ ደግሞ 21.5 ቢሊዮን ብር ነው፡፡በበጀት ዓመቱ ከተፈረሙት 50 ፕሮጀክቶች ውስጥ አራት በትግራይ ክልል፣  ሦስት በአፋር ክልል፣ ስምንቱ በአማራ ክልል፣ 11 በኦሮሚያ ክልል፣ 11 በደቡብ ክልል፣ አራት በጋምቤላ ክልል፣ ሦስት በቤንሻንጉል ጉምዝ ክልል፣ እንዲሁም ስድስት በሶማሌ ክልል ውስጥ የሚገኙ ናቸው ተብሏል፡፡በዕለቱ ኮንትራት ከፈረሙት ኮንትራክተሮች መካከል ሱር ኮንስትራክሽን፣ አሰር ኮንስትራክሽን፣ ራማ ኮንስትራክሽን፣ ብሪጅ ኮንስትራክሽንና ዞንግሚል ኢንጂነሪንግ ግሩፕና ሻንዶንግ ሃይ ዌይ ኮንስትራክሽን የተለያዩ የመንገድ ግንባታ ፕሮጀክቶችን፣ ከኢትዮጵያ መንገዶች ባለሥልጣን ወስደው ግንባታ ያከናወኑና ልምድ ያላቸው ድርጅቶች እንደሆኑ አቶ አርዓያ ገልጸዋል፡፡ተክለ ብርሃን አምባዬ ኮንስትራክሽን፣ ዮቴክ ኮንስትራክሽን፣ አፍሮ ጽዮን ኮንስትራክሽን፣ ሜልኮን ኮንስትራክሽን፣ እሸቱ ለማ የመንገድ ሥራ ተቋራጭ፣  ጃንግዚ ወተር ኤድ ሐይድሮ ኮንስትራክሽን፣ ቻይና ሬል ዌይ 21 እና ቻይና ዊይ ከዚህ ቀደም ከባለሥልጣኑ ቀጥታ ፕሮጀክት በመውሰድ ያስረከቡ ባይሆኑም፣ ከዚህ ቀደም ባከናወኑዋቸው ሥራዎች በቂ ልምድ እንዳላቸው በጨረታ ግምገማ ወቅት ለማየት እንደተቻለ ዋና ዳይሬክተሩ አስረድተዋል፡፡በዕለቱ የተፈረሙት የ19 የመንገድ ግንባታ ፕሮጀክቶችን ስምምነት በሒልተን ሆቴል ተገኝተው የፈረሙት የጨረታ አሸናፊ ኩባንያዎች ኃላፊዎች ሲሆኑ፣ ባለሥልጣኑን በመወከል ደግሞ አቶ አርዓያ ናቸው፡፡በሌላ በኩል የኢትዮጵያ መንገዶች ባለሥልጣን በአሁኑ ወቅት እያስተዳደራቸው ከሚገኙ ፕሮጀክቶች መካከል የ25 ፕሮጀክቶች ግንባታዎች በዚህ ዓመት ተጠናቀው ሙሉ ለሙሉ ለአገልግሎት ይውላሉ ተብሏል፡፡ ከዚህም በተጨማሪ በበጀት ዓመቱ 15,142 ኪሎ ሜትር መንገዶች ግንባታና የጥገና ሥራዎችን ለማከናወን መቻሉን፣ ይህም ከአጠቃላዩ የአሥር ወር ዕቅድ አንፃር 88 በመቶውን ማሳካት መቻሉን የሚያሳይ እንደሆነ ከዋና ዳይሬክተሩ ገለጻ ለመረዳት ተችሏል፡፡ተ.ቁ የመንገድ ፕሮጀክቱ ስምየሚገነባው መንገድ ርዝማኔ በኪ.ሎጨረታውን አሸንፈው ኮንትራት የተፈራረሙ ኮንትራክተሮችየገንዘቡ መጠን በሚሊዮን ብር1ሳንሱሲ - ታጠቅ ኬላ14አሰር ኮንስትራክሽን736.9 ሚሊዮን ብር2ዱርጊ - ጊቤ ወንዝ32.3ብሪጅ ኮንስትራከሽን475.0 ሚሊዮን ብር3ባቢሌ - ፊቅ ኮንት 436ዮቴክ ኮንስትራከሽን447.9 ሚሊዮን ብር4አምቦ - ጌዶ አስፋልት ማልበስ65.4ዞንግሜይ ኢንጂነሪንግ ግሩፕ483.5 ሚሊዮን ብር5የቦሌ መገንጠያ - ወተርደኖ የአበባ እርሻ ልማት30.5እሸቱ ለማ የመንገድ ሥራ ተቋራጭ ድርጅት359.8 ሚሊዮን ብር6ምንታምር - መተህብላ - መተሓራ82ዞንግሜይ ኢንጂነሪንግ ግሩፕ1.09 ቢሊዮን ብር7ዲሪ- ኪሎ ሜትር 7861.96ኦርኪድ ቢዝነስ ግሩፕ780.1 ሚሊዮን ብር8አጣጥ መገንጠያ - ጉንችሬ - ኮሴ - ጌጃ ሌራ81.1ሻንዶንግ ሃይዌይ ኮንስትራክሽን1.16 ቢሊዮን ብር9ጥቁር ውኃ - ሐዋሳ12ተክለብርሃን አምባዬ ኮንስትራክሽን589.3 ሚሊዮን ብር10ሞጣ - ጃራ ጌዶ63ዞንግሜይ ኦይቲኢጂሲ ኮንሶርቲየም1.6 ቢሊዮን ብር11አይክል - ዙፋን - አንገረብ ሎት 269 - አንገብረ71.15ቻይና ዊይ1.9 ቢሊዮን ብር12አዘዞ - ጎንደር12.6ራማ ኮንስትራከሽን871,5 ሚሊዮን ብር13መተማ - አብራጂራ117ሱር ኮንስትራክሽን1.54 ቢሊዮን ብር14ኩይሓ - ማይመክደን24አፍሮ ጽዮን ኮንስትራክሽን552 ሚሊዮን ብር15ማይጨው - መሆኒ17.4ተክለብርሃን አምባዬ ኮንስትራክሽን378 ሚሊዮን ብር16አዲአቡን - ራማ - መረብ47.7አፍሮ ጽዮን ኮንስትራክሽን807,5 ሚሊዮን ብር17አዲረመጽ - ቁሊታ - አዲጎሹ56.2ሜልኮን953 ሚሊዮን ብር18ቁቢቶ ማዞሪያ - ሜጢ ኮንት 2 ኪ.ሜ 7682ቻይና ጌዙባ ግሩፕ1.29 ቢሊዮን ብር 19 ጋምቤላ - አበቦ - ፑኝዶ103.8ቻይና ሬል ዌይ 21ኛ ቢሮ ግሩፕና ጂንግዚ የውኃና የሐይድሮ ፓወር ኮንስትራክሽን ኩባንያ በጋራ1.3 ቢሊዮን ብር 