የክለቦች ስያሜና ውዝግብ ያስነሳው የፌዴሬሽን ማሳሰቢያ
በኢትዮጵያ እግር ኳስ በተለይም በፕሪሚየር ሊግና ከፍተኛ ሊግ ክለቦች መካከል በሚካሄዱ ውድድሮች ስታዲየሞች ስፖርት ለሰላም፣ ለጤንነት ከሚለው መርህ አፈንግጠው የሁከት መናኸሪያ መሆንን ፋሽን አድርገውታል።ካለፉት ሁለትና ሦስት ዓመት ወዲህ እግር ኳሱ በብሔርተኝነት ጥላስር ወድቆ ስታዲየሞች ኳስ ሳይሆን የፖለቲካ አጀንዳ ማንከባለያ ሲሆኑ ታዝበናል። መንግሥትም ሆነ ብሔራዊ ፌዴሬሽኑ በአደገኛ ሃዲድ ላይ እየተጓዘ ለሚገኘው የስፖርታዊ ጨዋነት ጉዳይ ጥናትን መሠረት ባደረገ መልኩ መፍትሄ ማበጀት በይደር ሊተዉት የማይገባ ጉዳይ እንዳልሆነ እውን ነው። በተለይ እግር ኳሱን በሚመራው ብሔራዊ ፌዴሬሽን መሠረታዊ ለውጥ ማምጣት የሚያስችል የማያሻማ የመፍትሄ እርምጃዎችን አምጥቶ ወደመሬት ማውረድ አንገብጋቢ ጉዳይ ነው።ፌዴሬሽኑ ለስፖርታዊ ጨዋነት መጓደል ብርቱ ችግር ናቸው ብሎ የለያቸው ምክንያቶችና ያቀረባቸው የመፍትሄ አቅጣጫዎች ግን ሌላ ችግር እየመዘዙ ይገኛሉ። ብሔራዊ ፌዴሬሽኑ ለስፖርታዊ ጨዋነት ችግር ብሎ ከጠቀሳቸው ምክንያቶች ውስጥ የክለቦች ስያሜ አንዱ መሆኑም ለውዝግቦች መነሻ እየሆነ ይገኛል፡፡ፌዴሬሽኑ በ2012 ዓ.ም ስያሜያቸው ብሔር ተኮር የሆኑ የእግር ኳስ ክለቦች የስም ለውጥ ማድረግ እንዳለባቸው ማሳሰቡ ይታወሳል።ፌዴሬሽኑ የስያሜ ለውጥ በአምስት ክለቦች ላይ ተግባራዊ እንደሚደረግ መረጃዎች መውጣታቸውን ተከትሎ፤ ከወዲሁ ቅሬታዎች በርትተዋል። ፌዴሬሽኑ ለስፖርታዊ ጨዋነት መጓደል ምክንያት ናቸው በሚል አምስት ክለቦች ስያሜያቸውን እንዲቀይሩ ማሳሰቢያ ማውጣቱን ተከትሎ በክለቦቹ ተቃውሞ ገጥሞታል።መቐለ 70 እንደርታ ወደ መቐለ ከተማ፣ ፋሲል ከተማ ወደ ጎንደር ከተማ፣ ጅማ አባጅፋር ወደ ጅማ ከተማ፣ ስሁል ሽረ ወደ ሽረ ከተማ እንዲሁም ሀዲያ ሆሳዕና ወደ ሆሳዕና ከተማ ስማቸው እንዲቀየር የተሰጠውን ማሳሰቢያ ክለቦቹ ውድቅ በማድረግ ማሳሰቢያውን እንደማይቀበሉት የተለያዩ የአገር ውስጥ መገናኛ ብዙሃን ዘግበዋል።ፖለቲካዊ ይዘት ያለው የፋሲል ከነማ ስያሜ ሳይሆን የፌዴሬሽኑ ጥያቄ እንደሆነ ክለቡ በማህበራዊ ገፁ አቋሙን አስታውቋል። ‹‹ፋሲል ከነማ ለጎንደር ሕዝብ መገለጫው ነው፣ የዛሬ 52 ዓመት የነበረን ስያሜ ዛሬ ቀይሩ ማለት መልዕክቱ ሌላ ነው›› በማለትም የፌዴሬሽኑን ማሳሰቢያ ክለቡ እንደማይቀበለው አረጋግጠዋል።ከተመሰረተ ከግማሽ ምዕተዓመት በላይ ያስቆጠረው ፋሲል ከነማ የተጫዋቾቹ መለያ ስም አፄዎቹ ይባላል፤ በተመሳሳይ የደጋፊዎች መለያ ስም አፄያውያን ይባላል። ስለዚህ ፌዴሬሽኑ ውሳኔውን መለስ ብሎ ሊመለከት ይገባል በማለት ክለቡ ያለውን አቋም አሳውቋል።በጉዳዩ ዙሪያ ለዝግጅት ክፍላችን አስተያየታቸውን የሰጡት የፋሲል ከነማ ስፖርት ክለብ ቡድን መሪ አቶ ሀብታሙ ዘዋሉ ይሄንኑ አቋሙን እንዲህ ሲሉ አረጋግጠዋል። ‹‹የፋሲል ከነማ ራዕዩ፣ ሕልም እና አቋሙ ስፖርት ብቻ ነው። ስያሜውም የጎንደር ከተማ መገለጫ በሆነው በዩኔስኮ በተመዘገበውና የኢትዮጵያ ቅርስ በሆነው የፋሲል ግንብ አሰሪ እና የኢትዮጵያ ንጉስ በሆኑት በአፄ ፋሲለደስ የተሰየመ እንጂ ሌላ ፖለቲካዊ አጀንዳ የሌለው ፍፁም ኢትዮጵያዊ ክለብ ነው››።ፋሲል ከነማ የጎንደር ከተማ ሕዝብና የክለቡ ደጋፊዎችም ይህንን የፌዴሬሽን ውሳኔ እንደማይቀበሉት ፌዴሬሽኑ እንደሚያውቀውም ቡድን መሪው ተናግረዋል። ጉዳዩ የፋሲል ከነማ ስፖርት ክለብን በእንደዚህ ዓይነት ነገሮች ችግር ውስጥ በማስገባት የስፖርት ክለቡን አንገት ለማስደፋት የሚደረግ ፖለቲካዊ አንድምታ ያለው ውሳኔ መሆኑንም ጠቁመዋል፡፡ፖለቲካዊ ይዘት ያለው የፋሲል ከነማ ስፖርት ክለብ ስያሜ ሳይሆን የፌዴሬሽኑ ድፍረት የተሞላበት ‹‹ስም ቀይሩ›› የሚል ውሳኔ መላውን ኢትዮጵያዊ ስፖርት ወዳጅ እና የፋሲል ከነማ ደጋፊዎች በፅኑ የሚቃወሙት መሆኑን ተናግረዋል።በመሆኑም ክለቡ የስያሜ ለውጥ ለማድረግ በምንም መልኩ ፈቃደኛ እንዳልሆነ አብራርተዋል።የክለቡ የቦርድ አመራሮች በቅርቡ ስብሰባ እንዳላቸው የጠቆሙት ቡድን መሪው ፌዴሬሽኑ ጥቅምት መጀመሪያ ላይ በሚያደርገው ጠቅላላ ጉባኤ ላይ ይሄንኑ አቋም ይዘው እንደሚመጡም እምነት አላቸው፡፡በተመሳሳይ የስያሜ ለውጥ እንዲያደርጉ ማሳሰቢያ እንደተሰጣቸው ከተነገረው ክለቦች መካከል አንዱ የሆነው የጅማ አባጅፋር ክለብ ሥራ አስኪያጅ አቶ ሱልጣን ዛኪር፣ ከብሔራዊ ፌዴሬሽኑ በኩል በጉዳዩ ዙሪያ ምንም ዓይነት የደረሳቸው ደብዳቤ እንደሌለ ተናግረዋል።‹‹እኛም የሰማነው በጭምጭምታ ነው። ይፋዊ የሆነ ነገር አልሰማንም። ክለቡ ከስያሜ ጋር ተያይዞ የስፖርታዊ ጨዋነት ችግር አለበት የሚል እምነት የለንም›› ያሉት ሥራ አስኪያጁ የስያሜው ባለቤት ሕዝብ መሆኑን አስታውሰዋል፡፡ክለቦች ከስያሜያቸው ጀምሮ ምንም ዓይነት የብሔርተኝነትና የስፖርታዊ ጨዋነት መጓደል ምክንያት ባለመሆናቸው ፌዴሬሽኑ ውሳኔውን ሊቀይር እንደሚገባ በመግለፅም በጉዳዩ ማዘናቸውን ሥራ አስኪያጁ ተናግረዋል።ከተለያዩ አቅጣጫዎች እየተሰጡ የሚገኙ አስተያየቶች የአንዱ ክለብ ደጋፊ ከሌላው ደጋፊ ሲጋጭ፣ ሲቋሰል፣ ሲጨካከን የነበረው ወቅታዊ የአገሪቱን ፖለቲካ በተከተለ መልኩ እንደነበር ይዘረዝራሉ።ክለቦች ከመጡበት ክልል አኳያ የሚሰነዘሩ ጥቃቶችና የሚፈጠሩ መፋጠጦች፤ በተቃራኒው ደግሞ የወንድማዊነት፣ የወገንተኝነት አዝማሚያዎች በዚህ መልክ የተቃኙ እንደነበረ የቅርብ ጊዜ ትዝታ ነበር። ለዚህም እንደማሳያ የሚቀመጠው ቻምፒዮኑ መቐለ 70 እንደርታ፣ ከስሁል ሽረ፣ ከደደቢት ብሎም ከወልዋሎ አዲግራት ዩኒቨርሲቲ ክለቦች ጋር እርስ በእርስ ሲገናኙ የሚስተዋለው የስታዲየም ድባብ የአንድነትና የወንድማማችነት መሆኑ ነው።በተመሳሳይ በፋሲል ከነማ፣ ባህርዳር ከነማ፣ ወልዲያ ከነማ ደጋፊዎች መካከል ያለውን ወንድማዊ ስሜት መጥቀስ ይቻላል።በ2011 የውድድር ዓመት በትግራይ ክልል እና በአማራ ክልል ክለቦች መካከል በሚካሄዱ ጨዋታዎች የነበረው ሁኔታ ተቃራኒ መሆኑን መመልከት ይቻላል።ብሔራዊ ፌዴሬሽኑ የስፖርታዊ ጨዋነት ምንጩ የክለቦች ብሔር ተኮር ስያሜ ከመያዛቸው መሆኑን ጠቅሶ «ብሔር ተኮር የሆኑ የእግር ኳስ ክለቦች ከቀጣዩ ዓመት ጀምሮ ስያሜያቸውን እንዲያስተካክሉ ይደረጋል» የሚለውን ውሳኔ ከዚህ አንጻር መልሶ ሊመለከት ይገባል የሚሉ የስፖርት ቤተሰቦች በርካታ ናቸው። ለኢትዮጵያ እግር ኳስ ካንሰር የሆነው ብሔር ተኮር ስያሜ ሳይሆን ብሔር ተኮር እሳቤ መሆኑን ሊሰመርበት እንደሚገባ በተደጋጋሚ ይነሳል።ብሔር ተኮር ስያሜን የያዙ ክለቦች ያውም በሌሉበት ስያሜው ተቀይሮ አመለካከት ሳይቀየር ለውጥ ማምጣት እንደማይቻልም የሚያሰምሩበት ወገኖች አሉ። ፌዴሬሽኑ መሬት ያለውን እውነት ተቀብሎ አመለካከት ላይ መስራቱ አንዱና ዋነኛው መፍትሄ ሊሆን ይገባል። ሌላው በጎሰኝነት፣ ብሔርተኝነት በሽታ ውስጥ የሚገኘውን እግር ኳስ ለመታደግ በተለያዩ መድረኮች ሲነሱ የነበሩ የመፍትሄ ሃሳቦችን ዞር ብሎ መመልከቱም ጠቃሚ ይመስላል፡፡የኢትዮጵያ ስፖርት እንቅስቃሴ ውስጥ የዘር ልዩነት እንዲጠፋ የኦሊምፒክና የዓለም አቀፍ የስፖርት ማኅበራት ደንብና መመሪያዎች እንዲከበሩ ማድረግ አንዱና ዋነኛው መፍትሄ ሊሆን እንደሚችል ይታመናል።አዲስ ዘመን ረቡዕ መስከረም
14 / 2012  ዳንኤል
ዘነበ