የተመድ ልማት ፕሮግራም ኃላፊ ‹‹ርካሽ ጉልበት›› ብዝበዛ ማለት አይደለም ሲሉ አሳሰቡ
ዓመታዊው የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት (ተመድ) የሰብዓዊ ልማት ሪፖርትን ለመላው ዓለም ከኢትዮጵያ ይፋ ለማድረግ በአፍሪካ ኢኮኖሚክ ኮሚሽን አዳራሽ ለጋዜጠኞች በሰጡት መግለጫ፣ አገሮች ርካሽ ጉልበትን እንደ መልካም የኢንቨስትመንት ዕድል ሲያስተዋውቁ የጉልበት ብዝበዛ እንዳይፈጸም መጠንቀቅ እንዳለባቸው የፕሮግራሙ ኃላፊ አሳሰቡ፡፡  በተመድ የልማት ፕሮግራም አድሚንስትሬተር ሔለን ክላርክ በአዲስ አበባ ተገኝተው ከጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለ ማርያም ደሳለኝ ጋር በመሆን፣ እ.ኤ.አ. የ2015 የሰብዓዊ ልማት ሪፖርትን ይፋ አድርገዋል፡፡ ሪፖርቱን በ25ኛ ዓመቱ መባቻ ላይ ‹‹ሥራ›› ላይ ያተኮረው የተመድ ልማት ፕሮግራም፣ እንደ ኢትዮጵያ ባሉ አገሮች የውጭ ኢንቨስትመንትን ለመሳብ በማለት ርካሽ ጉልበትን መስህብ ሲያደርጉት ይታያል ብሏል፡፡ የኢትዮጵያ ኢንቨስትመንት ኮሚሽን ደግሞ በወር ከሃምሳ ዶላር ያልበለጠ ደመወዝ እየተከፈላቸው የሚሠሩ ሠራተኞች ያሉባት አገር በመሆኗ፣ ለኢንቨስትመንት ምቹ ከሚያደርጓት መካከል አንዱ እንደሆነ ይገልጻል፡፡በአንፃሩ የተመድ የሰብዓዊ ልማት ‹‹ሥራ ለሰብዓዊ ልማት›› በሚል ርዕስ ይፋ ባደረገው ሪፖርት ለሰው ልጅ ተስማሚ የኑሮ ከባቢ ሁኔታ ለመፍጠር የሚያስችል ሥራ የደመወዝ ክፍያ እንዲከፈል የሚያሳስበው የተመድ የልማት ፕሮግራም፣ በቀን ከሁለት ዶላር በታች የሚያገኙ ሰዎች ከ830 ሚሊዮን በላይ እንደሆኑ፣ 200 ሚሊዮን ሰዎች (74 ሚሊዮን ወጣቶችን ጨምሮ) ሥራ አጥ እንደሆኑና 21 ሚሊዮን ሰዎች በመላው ዓለም በግዳጅ ጉልበታቸው እየተበዘበዘ እንደሚሠሩ በሪፖርቱ ጠቁሟል፡፡ሔለን ክላርክ ከሪፖርተር ለቀረበላቸው ጥያቄ በሰጡት ማብራሪያ፣ እንደ ኢትዮጵያ ያሉ አገሮች ለልማት ካላቸው ፍላጎትና ዓላማ በመነሳት፣ ሀብታቸውን በመጠቀም ለማደግ የሚያደርጉት እንቅስቃሴ የሰዎችን ጤና የማያውክ የሥራ ዕድልና የመሥሪያ ቦታ መፍጠር እንደሚጠበቅባቸው አሳስበዋል፡፡‹‹ይህ ሲባል ግን ለሰዎች ሕይወት ሥጋት በሚያሳድሩ የሥራ መስኮች ላይ እንዲሠሩ የማያስገድዱ ዝቅተኛ ደረጃዎች መከበር የለባቸውም ማለት አይደለም፤›› ያሉት ሔለን ክላርክ፣ በዓለም ላይ እንደ ግንባታ ዘርፍ ያሉ ለሰዎች ሕይወት መጥፋት አስተዋጽኦ በሚያደርጉ ዘርፎችና በሌሎችም መስኮች በምንም ዓይነት መጣስ የማገባቸው የደኅንነትና የሥራ ላይ አደጋ መከላከያ ሥርዓቶች መተግበር እንዳለባቸው አሳስበዋል፡፡በአንፃሩ በኢትዮጵያ በተከታታይ ጊዜያት የሰብዓዊ ልማት የሚለኩባቸው እንደ የትምህርት መስፋፋት፣ የእናቶችና ሕፃናት ጤና፣ የዕድሜ ጣሪያ፣ የንፁህ ውኃ አቅርቦት፣ የመሠረተ ልማት መስፋፋቶች አገሪቱን ደረጃ እያሻሻሉ መምጣታቸው ቢገለጽም፣ ከሌሎች ተመሳሳይ ደረጃ ላይ ካሉ የአፍሪካ አገሮች አኳያ የኢትዮጵያ ለውጥ ብዙ የሚቀረው ሆኗል፡፡ከሰሐራ በታች በሚገኙ የአፍሪካ አገሮች ዘንድ እ.ኤ.አ. ከ2000 ጀምሮ የታዩት ዕድገቶች ፈጣን ሆነው ተመዝግበዋል፡፡ ከሌሎች የዓለም ክፍሎች ይልቅ ከሰሐራ በታች የአፍሪካ ዓመታዊ የሰብዓዊ ልማት ዕድገት የ1.7 በመቶ ዕድገት በማስመዝገብ ቀዳሚ ሆኗል፡፡ ቦትስዋና፣ ኬፕቨርዴ፣ ኮንጎ፣ ኢኳቶሪያል ጊኒ፣ ጋቦን፣ ጋና፣ ሞሪሺየስ፣ ናሚቢያ፣ ሳኦ ቶሜ ኤንድ ፕሪንቺፒ እንዲሁም ዛምቢያ በአፍሪካ ከፍተኛ የሰብዓዊ ልማት ዕድገት ያስመዘገቡ አገሮች ተብለዋል፡፡ ኢትዮጵያ ከእዚህ ዝርዝር ውስጥ የለችበትም፡፡ ይህም ሆኖ በዓለም ካሉ ሌሎች ቀጣናዎች ይልቅ ከሰሐራ በታች የአፍሪካ አገሮች አሁንም ዝቅተኛውን የሰብዓዊ ልማት መመዘኛ ያሟሉ ሆነዋል፡፡  ጠቅላይ ሚኒስትር ኃይለ ማርያም ባደረጉት ንግግር፣ ኢትዮጵያ በየዓመቱ በሰብዓዊ ልማት መስክ የ3.3 በመቶ ዕድገት እያስመዘገበች መምጣቷንና የሰዎች የዕድሜ ጣሪያም በአሁኑ ወቅት 70 ዓመት መድረሱን፣ ድህነትም በግማሽ መቀነስ መቻሉን ጠቅሰዋል፡፡ ምንም እንኳ የሥራ ዕድል ማግኘት ጠቃሚ ቢሆንም ዘላቂ የሥራ ዕድሎችን በማግኘት ሰዎች ከራሳቸው አልፈው ቤተሰቦቻቸውን የሚረዱበት ዕድል መፈጠር እንሚያስፈልግም ጠቅላይ ሚኒስትሩ አስረድተዋል፡፡ባለፉት 25 ዓመታት በተመድ የልማት ፕሮግራም አጥኚዎች እየተዘጋጀ ይፋ ሲደረግ የቆየው ዓመታዊ የሰብዓዊ ልማት ሪፖርት፣ በሩብ ክፍለ ዘመኑ ሁለት ቢሊዮን ሰዎች ከዝቅተኛ የሰብዓዊ ልማት ደረጃ መላቀቅ እንደቻሉ አስፍሯል፡፡