ፀረ ሙስና ኮሚሽን የተወሰደበት ሥልጣንና ኃላፊነት እንዲመለስለት ጥያቄ አቀረበ
ተጠሪነቱን ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ወደ ፓርላማ የሚያሸጋግር ረቂቅ ቀርቧልየፌዴራል የሥነ ምግባርና ፀረ ሙስና ኮሚሽን እስከ በ2008 ዓ.ም. ድረስ ተሰጥተውት የነበሩ  የሙስና ወንጀልን የመመርመርና ክስ የመመሥረት ኃላፊነቶች  እንዲመለሱለት፣ ለሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት አቤቱታውን አቀረበ።ኮሚሽኑ  ሙስናን ለመከላከል በሚደረገው ጥረት እንደ ዋንኛ መሣሪያ የነበሩ በተለይም የሙስና ወንጀልን የመመርመርና ተጠርጣሪ ላይ ክስ የመመሥረት ኃላፊነቶች፣ በ2008 ዓ.ም. በአዋጅ ለጠቅላይ ዓቃቤ ሕግና ለፌዴራል ፖሊስ በመሰጠቱ ምክንያት ተቋሙን ጥርስ የሌለው አንበሳ እንዳደረገው ተጠቁሟል።ኮሚሽኑ ከዚህ ቀደም የነበሩት ኃላፊነቶች እንዲቀሩ በመደረጉ የነበረውን ተደማጭነቱን ከመቀነስ ባለፈ፣ ጀምሯቸው የነበሩ የክስና የምርመራ ሥራዎች ሳይቋጩ በመቅረታቸው፣ አሁን ሊኖረው የሚገባው ቁመና ላይ እንዳይገኝ እንዳደረጉት የሥነ ምግባርና ፀረ ሙስና ኮሚሽነር አቶ ፀጋ አራጌ ለሪፖርተር አስረድተዋል።ኮሚሽኑ ሦስት ዋና ዋና ዓላማዎችን ይዞ መቋቋሙን የገለጹት ኮሚሽነሩ በተለይም  የሥነ ምግባር ግንባታ፣ የቅድመ ሙስና መከላከልና ከእነዚህ አልፎ የሚመጣውን በሕግ መከላከል ተግባር የነበረ ቢሆንም፣ ከኮሚሽኑ ያላግባብ  እንዲቀማ መደረጉን ተናግረዋል።ይሁን እንጂ ሦስተኛውን ኃላፊነት በመነጠቁ  በአገር አቀፍ ደረጃ የሚደረገውን የሙስና ትግል  ውጤታማ ማድረግ እንደተሳነ፣  መንግሥትም  አስፈላጊውን ጥናት አድርጎ  እንዲመልስላቸው መጠየቃቸውን ተናግረዋል፡፡ ከሰሞኑ ኮሚሽኑን እንደ ገና በማቋቋም ለጠቅላይ ሚኒስትሩ የነበረውን ተጠሪነት፣ ወደ ሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት በማድረግ የሚያሻሽለው ረቂቅ አዋጅ ላይ ውይይት ተደርጓል።የምክር ቤቱ የሕግና ፍትሕ ቋሚ ኮሜቴ በረቂቅ አዋጁ ላይ ከጠቅላይ ዓቃቤ ሕግና ከሚመለከታቸው አካላት ጋር ጥር 5 ቀን 2012 ዓ.ም. ውይይት  አካሂዷል።በውይይቱ የተሳተፉት ፌዴራል የመጀመርያ ደረጃ ፍርድ ቤት ዳኛ አቶ የምሥራች ከተማ፣ ኮሚሽኑ እስከ 2008 ዓ.ም. ድረስ  የነበረው ሥልጣንና ኃላፊነት  በተለይም ጥቆማ መቀበል፣ ምርመራ ማድረግ፣ ክስ መመሥረት፣ ንብረት ማስመለስና እስከ መውረስ ድረስ የሚያሠራውና የተደራጀ እንደነበር ገልጸዋል።ይሁን እንጂ እነዚህ ሥልጣንና ኃላፊነቶች በመውሰዳቸው፣ በኮሚሽኑ ግርማ ሞገስና ትግሉ  ላይ ጥላ እንዳጠላበት በግልጽ መመልከት ይቻላል ብለዋል።ኮሚሽኑ ራሱን ችሎ አገራዊ የፀረ ሙስና ትግሉን በመሪነት እንዲቀጥል የማይደረግ ከሆነ፣ አሁን ተሻሽሎ በወጣው ረቂቅ አዋጅ እነዚህ ኃላፊነቶች ካልተመለሱ ምንም ዓይነት መሻሻል አይኖረውም ብለዋል።አቶ የምሥራች አክለውም እነዚህ ኃላፊነቶች ካልተመለሱ ጠቅላይ ዓቃቤ ሕግም ሆነ የፌዴራል ፖሊስ፣  ለሙስና ከባለቤቱ የበለጠ ለወንጀሉ ትኩረት እንደማይሰጡና የሚቀርቡ ጥቆማዎች መስመራቸውን ጠብቀው እንደማይሄዱ አስረድተዋል።ምክትል ጠቅላይ ዓቃቤ ሕግ አቶ ተስፈዬ ዳባ፣  ለኮሚሽኑ ተሰጥተው የነበሩት የምርመራና ክስ የመመሥረት ኃላፊነትና ሥልጣን  ከመጀመሪያም ከተቋሙ የተወሰደበት መንገድ አግባብና ትክክል አልነበረም ብለዋል።በወቅቱ ኮሚሽኑ ድፍረት አብዝቶ ይደፈራሉ ተብለው  የማይታሰቡ አመራሮችንና ጄኔራሎችን መነካካትና መመርመር በመጀመሩ እንደነበር አስታውሰው፣ አሁን እንደሚወሳው ቀላል ጉዳይ አልነበረም ሲሉ ተናግረዋል።ቢሮዎች ተሰብረው መረጃ ተወስዶ የጠፋበት ጊዜ እንደነበር የጠቆሙት ምክትል ጠቅላይ ዓቃቤ ሕጉ፣ ተቋሙ እጁ ተጠምዝዞ ኃላፊነቱ መወሰዱን ገልጸዋል።ይሁን እንጂ አሁን ተሻሽሎ የመጣው ረቂቅ አዋጅ ከኢንዶኔዥያ አሠራር  ልምድ በመውሰድ የተዘጋጀ እንደሆነ አቶ ተስፋዬ ተናግረዋል።