“የዘገየ ፍትህ እንደቀረ ይቆጠራል…”
የመሬት ክስ ይዘው ከሰሜን ወሎ ዞን ዋድላ ወረዳ ሶስት ቀናት ተጉዘው በሰበር ችሎት ለመዳኘት አዲስ አበባ ፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት የተገኙት አቶ መርሻ ዋስዬ፤ “በ1983 ዓ.ም በአካባቢው ኮሚቴ በድልድል ያገኘሁት ንብረቴ ነው።” ባሉት መሬታቸው ላይ ዘር ከዘሩ በኋላ ትለቅቃለህ የሚል በደል እንደደረሰባቸው ይናገራሉ። “ይህን በደሌን ይዤ ወደ ወልዲያ ፍርድ ቤት ቀርቤ አቤት ብልም ችግሬን ግራ ቀኝ ሳይረዱ ፈረዱብኝ። ቀጥዬ ወደ ደሴ አቀናሁ፤ እዛም ይግባኝ ብል ሰሚ አጣሁ” ይላሉ። ከቤታቸው ከወጡ ሶስት ቀን እንዳለፋቸው የሚናገሩት አቶ መርሻ፤ አዲስ አበባ ለመድረስ ወልዲያ ሁለት ቀን አድረው ብዙ ተቸግረው መድረሳቸውን ንዴት፣ ቁጭትና ብስጭት በተቀላቀለበት ስሜት ይናገራሉ። በቀጣይ ጉዳያቸው ታይቶ ከሚወሰነው ውሳኔ ባሻገር የቀጠሮ ጊዜው በእጅጉ አሳሰቧቸዋል። አሁንም ጉዳዩ ከዋለ ካደረና ቀጠሮ ከበዛባቸው ዘመድ አስቸግረው የሚሰነብቱበት እንዳሳሰባቸው ከጠቀሱ በኋላ፤ ተመለሱና እረዲያ! “ጭርሱኑ ሁሉን አፈራርሶ ደሃ አደር በሆንኩ ይሻለኝ ነበር” በማለት አጉተመተሙ። ክስ መስርተው ተከሳሽን ወደ ፍርድ ቤት ለማቅረብ ከፍተኛ ችግር እንደገጠማቸው የሚናገሩት አቶ መርሻ፤ በተደጋጋሚ ትዕዛዝ ቢወስዱም ተከሳሽ በኮማንደር በግድ ተገድዶ እንጂ በወቅቱ እንደማይቀርብ ይገልፃሉ። የአካባቢው ቀበሌ እና የእርሻ ጎረቤታቸው ጉዳዩን በሚገባ መርምሮ “መሬቱ መርሻ ዋስዬ በድልድል ያገኘው ነው።” ብለው ቢመሰክሩም፤ ተከሳሹ ዘመድ ስላለው በዘመዱ ሊያጠቃቸው እና ከመሬታቸው ሊያፈናቅላቸው መሆኑንም ነው የሚናገሩት፤በ1983
ዓ.ም ፍርድ ቤት ቀርበው ሲከራከሩ የነበረው ኮሚቴ “መሬቱ የመርሻ ዋስዬ በድልድል ያገኘው ነው፤ አሁን የያዘው ሰው በቀበሌው ነዋሪ አይደለም፤ አይታወቅም የእሱ ቀበሌ ሌላ ነው፤” እያሉ ቢመሰክሩም በወልዲያም ሆነ በደሴ የተቀመጡ ዳኞች ግን አጠፉት ካሉ በኋላ፤ ሰበር ችሎት ጉዳያቸውን በሚገባ መርምሮ እና አጣርቶ ፍትህ ይሰጣቸው ዘንድ እንደሚማፀኑ ይናገራሉ።ሌሎቹ በፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ያገኘናቸው ከ700 በላይ ባለጉዳዮች ሰላማዊ ሰልፍ በሚመስል መልኩ ተሰባስበዋል። የጋራ ጉዳይ እንዳላቸው ለማወቅ አያዳግትም። ንግግራቸው፣ ውይይታቸው እና ማጉተምተማቸው ተመሳሳይ ይዘት ያለው ነው። ሁሉም ሊባል በሚችል መልኩ አይኖቻቸውን ወደ ላይ ሰቅለው ፎቁን ይመለከታሉ። ሁሉም መናገር እና ሀሳባቸውን መተንፈስ ፈልገዋል። ሁሉም ከመንግስት ፍትህ እናገኛለን በሚል ስራቸውን ትተው ፍርድ ቤት መምጣታቸውን ይናገራሉ። ስሜ አይገለፅ ያሉት እናት፤ ከአስር ዓመት በፊት የ40/60 የጋራ መኖሪያ ቤት ሲመዘገቡ፤ በወቅቱ መቶ በመቶ የከፈለ ቅድሚያ ይሰጠዋል በመባሉ ከልጆቻቸው ጉሮሮ ነጥቀው ቢቆጥቡም ‹‹ እንደተባለው አልሆነም፤ ዕጣ አልወጣልንም ስለዚህ መንግስት ፍትህ ይስጠን ይሄ ትልቅ በደል ነው።›› ይላሉ፡፡ “ጉዳያችን በፍርድ ቤት የተያዘ ቢሆንም ፍትህ ማግኘት አልቻልንም፡፡” የሚሉት ሌላኛዋ ሴት፤ ቅሬታ ቢያቀርቡም በየጊዜው ለወር እና ለአስራ አምስት ቀን እየተቀጠሩ በመጉላላት ብቻ ከአስር ወራት በላይ መቆየታቸውን ይናገራሉ። “የዘገየ ፍትህ እንደቀረ ይቆጠራል” ካሉ በኋላ፤ ይህን ያህል ሰውን ከማመላለስ ይልቅ አፋጣኝ ምላሽ እንደመስጠት ቀጠሮ እየሰጡ ማመላለሱ ተገቢ አይደለም በማለት ይወቅሳሉ።“ዛሬም እዚህ የተሰባሰብነው ለአንድ ወር ቀጠሮ የተሰጠን በመሆኑ ነው፡፡” የሚሉት ወይዘሮዋ፤ የፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤትን ፕሬዚዳንት ለማነጋገር እና ምላሽ እንዲሰጣቸው መገኘታቸውንም ነው የተናገሩት፤ “አሁን ዕድሜዬ ከሀምሳ አመት በላይ ነው። እሬሳዬ ከቤት ይውጣ ብዬ ጌጤንና ያለኝን ንብረት ሽጬ ገንዘቤን ከፍዬ ይኸው እንከራተታለሁ። በገቡት ቃል መሰረት ቤቱን ካልሰጡኝ በዚህ ዕድሜ የት ልውደቅ?” በማለት የሚጠይቁት ሌላዋ የ40/60 የጋራ መኖሪያ ቤት ተመዝጋቢ እናት፤ ቤቱ ይሰጠን ብለው ፍርድ ቤት እስከመክሰስ ቢደርሱም ፍትህ አለማግኘታቸውን በምሬት ይናገራሉ።ከሳሾች ይሞግታሉ፤ ፍርድ ቤት ቆመው ከባንክ እና ከቤቶች ኤጀንሲ ጋር በየጊዜው እየተከራከሩ ጊዜ፣ ጉልበትና ተጨማሪ ገንዘብ እያወጡ መሆኑን በማመልከት ነገር ግን ምላሽ በፍጥነት አለማግኘታቸውን ያመለክታሉ፡፡ፍርድ ቤቶች ለተገልጋዩ ፈጣን እና ቀልጣፋ ውሳኔ ለመስጠት የሚቸገሩበት በርካታ ምክንያቶች እንዳሉ የሚናገሩት አቶ ሰለሞን እጅጉ የፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት የኮሙኒኬሽን ጉዳዮች ዳይሬክተር፤ ፍርድ ቤቱ አሁን ላይ እያሻሻለ የመጣባቸው አሰራሮች ቢኖሩም፤ በህግ ባለሙያው ይሁን በባለጉዳይ መረጃና ማስረጃ ምክንያት የውሳኔ ጥራት ማነስ እንዳለ ጠቁመዋል። ከዚህም ባሻገር በየጊዜው የሚመጣው መዝገብ/ጉዳይ ቁጥሩ እና የዳኞች ቁጥር የማይመጣጠን በመሆኑ የቀጠሮ ጊዜውን እንደሚራዘምም ነው የጠቆሙት፤አዲስ ዘመን የካቲት 2/2012ፍሬህይወት አወቀ