ኢሬቻና ህዝባዊ አንድነትን የማጠናከር ሚናው
የአንድ ማህበረሰብ ልማድ፣ ወግና ባህላዊ ክዋኔ የብዙ ሰዎችን ተሳትፎ የሚፈልግ ነው፡፡ ስለሆነም ባህል ሰዎችን የማግባባት ሚና አለው፡፡ በመዲናችን የሚከበረው የኢሬቻ በዓል የተለያዩ ብሔር ብሔረሰቦች ተገኝተው የሚያከብሩትና የሚሳተፉበት በዓል ነው፡፡ በዓሉ በአዲስ አበባ መከበሩ ለህዝቦች አንድነት ምን አበርክቶ አለው? ባህል ከሰው ልጆች ጋር ጥብቅ ቁርኝት ያለውና የማንነት መገለጫ
እንደሆነ የዘርፉ ተመራማሪዎች ያስረዳሉ፡፡ በሲቲ ዩኒቨርሲቲ ኦፍ ኒዎርክ ‹‹The value of culture in peace
building- ባህል ለሰላም ግንባታ ያለው ዋጋ›› በሚል ርዕስ ጥናት ያደረጉት ዶራታ ፒትሮስካ እንደሚሉት ሰዎች ማንነታቸውን
ከሚገልፁበት መንገድ አንዱ ባህል ነው፡፡ ባህል የማንነት መገለጫ ብቻ ሳይሆን ሰዎችን አቅፎ መያዝ የሚችል ማህበራዊ መዋቅር ነው፡፡
በኦሮሚያ ባህልና ቱሪዝም ቢሮ የቅርስ ጥናት ከፍተኛ ባለሙያ አቶ ስንታየሁ ቶላ እንደሚያስረዱት ኢሬቻ ለኦሮሞ ህዝብ
ሁሉን ነገር ማለት ነው፡፡ እንስሳትና ዕጽዋትን፣ ሰማይና ምድርን፣ ቀንና ሌሊትን፣ ወዘተ ለፈጠረ ዋቃ/ አምላክ / ምስጋናና ክብር
የሚያቀርብበት ባህላዊ ሥርዓት ነው፤ ኢሬቻ፡፡ በመሆኑም በዓሉ ሰው ለተሰጠው ፀጋና በረከት፣ ሰላምና ደስታ፣ ጤናና ዕድሜ፣ ፍቅርና
ክብር፣ ምስጋና ያቀርባል፡፡ ዓመቱን ጨርሶ ወደ ቀጣዩ ዘመን ሲሸጋገርም መጪው ዘመን የሰላምና
የደስታ እንዲሆንለት አምላኩን የሚማፀንበት ባህላዊ ሥርዓት ነው ኢሬቻ፡፡ ወንድ፣ ሴት፣ ህፃን፣ ሽማግሌ ሳይለይና የፖለቲካ አመለካከትና
የሃይማኖት ልዩነት ሳይኖር፣ የጊዜና የቦታ ርቀት ሳይገድብ ሁሉም በአንድ ላይ ሆኖ የሚያከብረው ባህላዊ ሥርዓት ነው፡፡ አቶ ስንታየሁ እንደሚገልፁት ኢሬቻ ፍልስፍናው ሰላምን፣ ፍቅርን፣
መቻቻልን፣ ይቅርታን፣ እርቅን የሚሰብክ በመሆኑ በህዝቦች መካከል አንድነትን ይፈጥራል:: በዓሉ በአዲስ አበባ መከበሩም በመዲናዋ
የሚገኙ በርካታ ብሔረሰቦች ስለ ባህሉ ግንዛቤ እንዲኖራቸውና ከተሳሳተ ትርጉም እንዲወጡ ትልቅ አቅም አለው ይላሉ፡፡ ከኦሮሞ ህዝብ ውጭ ያሉ ማህበረሰቦችም  ይህን ባህል እንደራሳቸው
እንዲቆጥሩት ይረዳል፡፡ ኢሬቻ በልብ ንጽህና ስለሚከበር ቂም በቀል፣ ጥላቻና ክፋት ቦታ አይኖራቸውም፤ ይልቁንም የተጣሉ ይታረቃሉ፤
በመሆኑም የታሰበውን ሀገራዊ አንድነትና ሰላም ወደ ላቀ ደረጃ የሚያሸጋግር ትልቅ እሴት በመሆኑ ሁሉም የማህበር ክፍል የእኔ ብሎ
ሊጠቀምበት እንደሚገባ አቶ ስንታየሁ ያሳስባሉ፡፡ ኢሬቻ የመረዳዳት፣ አንዱ አንዱን የማክበር፣ የፍቅርና የአንድነት መማማርያ መድረክ ነው፡፡ የሰላም፣ የወንድማማችነት፣
የፍቅር የመተማመንና የመተባበር መንፈስ ኢሬቻ ውስጥ ይገኛል፡፡ ዩኔስኮ የዓለም ሀብትነው ብሎ በቅርስነት ሊመዘግበው ያሰበውን ይህን
እሴት የኢትዮጵያ ህዝብም የእኔ ሀብት ነው ብሎ ከቱሩፋቱ ሊጠቀም እንደሚገባ አቶ ስንታየሁ ይመክራሉ፡፡ ይህን ፍቅርና ሰላም የሚቀዳበትን
ሀገር በቀል ባህል በመያዝ ህዝቦች ልዩነቶቻቸውን ማጥበብ ይኖርባቸዋልም ብለዋል፡፡ ባለንበት ወቅት ኢትዮጵያ በለውጥ ጎዳና ላይ እንደምትገኝ የገለፁት አቶ ስንታየሁ ወደ ዲሞክራሲያዊ ሥርዓት
ለመሸጋገርና እና በሰዎች መካከል የሚፈጠረውን የርዕስ በርዕስ አለመግባባትን ለማስወገድ ኢሬቻ የሰላም ተስፋን እንደሚያሳይ ተናግረዋል፡፡
ዶራታ ፒትሮስካ በሚለው ጥናታዊ ጽሁፋቸው እናዳስረዱት ‹‹በህዝቦች መካከል የሚፈጠሩ አለመግባባቶችንና ግጭችን
በባህላዊ እሴቶች አማካኝነት ማስወገድ እንደሚቻል ከተለያዩ አገራት ተሞክሮ መረዳት ይቻላል፡፡ ባህላዊ እሴቶች አዎንታዊ አስተሳሰቦች
እንዲጎለብቱ በማድረግ ማህበራዊ አንድነትን የማጠናከር ሚና አላቸው›› ይላሉ፡፡ የኦሮሚያ ባህልና ቱሪዝም ቢሮ ኃላፊ አቶ ግርማ ኃይሉ በበኩላቸው እንዳስረዱት የኢሬቻ ሆራ ፊንፊኔ በዓል በመዲናዋ
አዲስ አበባ መከበሩ በህዝቦች መካከል ጥብቅ ግንኙነት ለመፍጠር አጋዥ ነው:: በዓሉ የኦሮሞ ህዝብ ባህል ቢሆንም ፍቅር፣ አንድነትና
ሰላም ማጠንጠኛዎቹ በመሆናቸው ማንኛውም ሰው በመታደም በረከቱን እንዲቋደስ ጥሪ አቅርበዋል፡፡ ከቅርብ ዓመታት ወዲህ በሀገሪቱ የሚገኙ ሌሎች ብሔር ብሔረሰቦችና ህዝቦችም በራሳቸው ባህላዊ አለባበስ ደምቀው
ከኦሮሞ ህዝብ ጋር በዓሉን ማክበራቸውን ያስታወሱት ኃላፊው ዘንድሮ በአዲስ አበባ የሚከበረውን በዓል የከተማዋን ነዋሪዎች አሰባስቦ
ስለ ሰላምና ፍቅር ለመዘመር ጥሩ አጋጣሚ እንደሆነም ተናግረዋል፡፡ በዓሉን ለማክበር ወደ ከተማዋ የሚመጡ ታዳሚዎች ለትራንስፖርት ለምግብ፣ ለማረፊያና ለተለያዩ አገልግሎቶች የሚያወጣው
ገንዘብ ኢኮኖሚውን እንደሚያነቃቃውና የቱሪስቱን ቁጥር እንደሚያሳድገውም ተናግረዋል፡፡ የኦሮሚያ ክልል ምክትል ርዕሰ መስተዳደር አቶ ሺመልስ አብዲሳ እንደገለፁት የኦሮሞ ህዝብ የኢሬቻ በዓልን በአዲስ
አበባ ከተማ ከኢትዮጵያ ብሔር ብሔረሰቦች ጋር ሆኖ ለማክበር መዘጋጀቱ ትልቅ ዕድል ነው:: የሀገሪቱ ህዝቦች ባህላቸውን በነፃነት
ለማስተዋወቅ ያነሱት የነበረው ጥያቄ መልስ ለማግኘቱ አንድ ማሳያ ነው ብለዋል፡፡ ቀደምሲል በኦሮሚያ ባህል ማዕከልና በተለያዩ የከተማዋ
ቦታዎች ይህንን በዓል ለማክበር ሙከራ እንደተደረገ የገለፁት ምክትል ርዕሰ መስዳድሩ አሁን እንዲህ ባለ ሁኔታ ለማክበር መብቃት
ትልቅ ስኬት ነው ብለዋል፡፡ ኢሬቻ የአንድነት የሰላምና የፍቅር በዓል በመሆን ለሀገራችን መልካም አስተዋጽኦ እንደሚያበረክት የተናገሩት
አቶ ሺመልስ እሴቱን ለዓለም ማስተዋወቅ የተወሰኑ አካላት ድርሻ ብቻ ተደርጎ መታየት እንደሌለበት አስረድተዋል፡፡ እንዲህ ዓይነቱን
ባህል ማጠናከር ከውጭ የሚመጣውን ቱሪስት ብቻ ሳይሆን የሀገር ውስጥ የቱሪስት አቅምንም የሚያበረታታ እንደሆነ ተናግረዋል፡፡ በመጨረሻም የኦሮሞ ህዝብ በዓሉን ሲያከብር አብሮነትን በሚያሳይና ሁሉንም ኢትዮጵያዊ ባቀፈ መንገድ እንዲከብር
አሳስበዋል፡፡ በዓሉን ለማክበር የሚታደመው ሁሉም ብሔር ብሔረሰብ የባህል ልብሱን በመልበስ እንዲያከብረውና የትኛውንም የፖለቲካ
አቋም ከማንፀባረቅ መቆጠብ እንዳለበት መልዕክት አስተላልፈዋል፡፡ በአጠቃላይ አስተያየት ሰጪዎቹ እንዳስረዱት አብዛኞቹ ባህላዊ
እሴቶቻችን በህዝቦች መካከል ፍቅር እንዲደረጅ፣ አንድነት እንዲጎለብት የማድረግ አቅም አላቸው፡፡ ሁሉም ማህበረሰብ ከራሱ ውጭ ላሉ
ባህሎችም ዕውቅና በመስጠት ማህበራዊ መስተጋብሩን ማጠናከር ይኖርበታል፡፡ እንዲህ ሲሆን ማህበራዊ ትስስርና አንድነት ይፈጠራል፤
ቂምና ጥላቻ ከሀገር ጠፍቶ ሰላም ይሰፍናል፤ የሀገር ገጽታ ይቀየራል፤ ብልጽግና ይመጣል፡፡አዲስ ዘመን መስከረም 15  ቀን  2012
ዓ.ም ኢያሱ መሰለ