የመንግሥታዊ ተቋማት የሥራ ድርሻ መደበላለቅ በኤክስፖርተሮች ላይ ተፅዕኖ መፍጠሩ ተገለጸ
በመንግሥታዊ ተቋማት መካከል ያለ የሥራ ድርሻ መደበላለቅ፣ በአገሪቱ ያለፈው ዓመት የወጪ ንግድ አፈጻጸም ላይ ራሱን የቻለ ማነቆ እንደነበረ የምግብ፣ መጠጥና ፋርማሲዩቲካል ኢንዱስትሪ ልማት ኢንስቲትዩት አስታወቀ፡፡ይህ የተገለጸው ኢንስቲትዩቱ የ2013 ዓ.ም. የአምስት ወራት የኤክስፖርት ዕቅድ አፈጻጸምና የኤክስፖርት ንቅናቄ መድረክ፣ በዘርፉ ከተሰማሩ ኤክስፖርተሮች ጋር ሐሙስ ታኅሳስ  22 ቀን 2013 ዓ.ም. በኢሊሌ ሆቴል ባከናወነበት ወቅት ነው፡፡  የኢንስቲትዩቱ የምግብና መጠጥ ዘርፍ ምክትል ዋና ዳይሬክተር አቶ በቀለ መኩሪያ ባቀረቡት መነሻ ጽሑፍ እንደገለጹት፣ በኤክስፖርት ምርቶች የድጋፍ አሰጣጥ ላይ አንዳንድ ጊዜ የሥራ ድርሻ መደበላለቅ እያጋጠመ ይገኛል፡፡ ተመሳሳይ ሥራን ሁለት የመንግሥት ተቋማት ማከናወናቸው፣ ኤክስፖርተሮችን ግራ እያጋባቸው መሆኑን ጠቁመዋል፡፡ሻይን እንደ ምሳሌ መውሰድ ይቻላል ያሉት አቶ በቀለ፣ የሻይ ምርት ብዙ እሴት የሚመጨበርበትና የተለያዩ የሥራ ሒደቶችን የሚያልፍ መሆኑን፣ ሒደቱም በቡናና ሻይ ባለሥልጣን በኩል የሚከናወን ነው ብለዋል፡፡ ነገር ግን የምግብ፣ መጠጥና ፋርማሲዩቲካል ኢንዱስትሪ በተመሳሳይ ይሳተፍበታል ሲሉ አስረድተዋል፡፡ ይህ አሠራር ግልጽ ሆኖ በአንድ ተቋም ሥር አለመከናወኑ፣ ለኤክስፖርተሮች ድጋፍ ለመስጠት ባለማስቻሉ ሊቀረፍ እንደሚገባ አሳስበዋል፡፡በውይይቱ ላይ ሌላው የተነሳው ጉዳይ እንጀራ ወደ ውጭ ኤክስፖርት በማድረግ ሒደት ላይ ስላለው ችግር ሲሆን፣ የዜድ ኤልኤን (ZLN) ባለቤት ወ/ሮ ገነት በርሔ እንጀራ በአሁኑ ጊዜ ወደ ውጭ እየተላከ ያለው ከዋጋ በታች ነው ብለዋል፡፡ እንጀራ በሕጋዊ መንገድ ወደ ውጭ ለመላክ ለኢትዮጵያ አየር መንገድ 0.80 ዶላር በኪሎ እንደሚከፈል፣ በተጨማሪም ብሔራዊ ባንክ ከእያንዳንዱ እንጀራ ዋጋ 0.55 ዶላር መውሰዱ ሕጋዊ ነጋዴውን ተወዳዳሪ እንዳይሆን አድርጎታል ብለዋል፡፡ እንጀራ በሕገወጥ መንገድ በሻንጣና በሌሎች ዘዴዎች መውጣቱ ሕጋዊ መስመር የሚከተሉ ኤክስፖርተሮችንም እንደጎዳ ወ/ሮ ገነት አስታውቀዋል፡፡ ስለሆነም ብሔራዊ ባንክ ያስቀመጠው የዋጋ ተመን የትራንስፖርት ወጪን ከግምት ያስገባ መሆን እንዳለበት አስረድተዋል፡፡  ‹‹ሕገወጥ የእንጀራ ላኪነት እስካልቆመና ብሔራዊ ባንክ የተሻሻለ የዋጋ ታሪፍ እስካላወጣ ድረስ፣ ለአገሪቱ እስካሁን ያመጣነውን የውጭ ምንዛሪ በድጋሚ ማምጣት አዳጋች ይሆናል፤›› ሲሉ ወ/ሮ ገነት ለሪፖርተር ተናግረዋል፡፡ውይይቱን የመሩት የንግድና ኢንዱስትሪ ሚኒስትር ዴኤታ ምሥጋኑ አረጋ (አምባሳደር) እና የምግብ፣ መጠጥና ፋርማሲዩቲካል ኢንዱስትሪ ልማት ኢንስቲትዩት ዋና ዳይሬክተር አቶ ሰሎሞን ታደለ፣ በቅደም ተከተል በሰጡት ምላሽ፣ መንግሥት ወደ ውጭ ምርት የሚልኩ ባለሀብቶችን ለመደገፍ አሁን ትኩረት ሰጥቶ እየሠራ እንደሚገኝ ገልጸዋል፡፡ ከፖሊሲ ማሻሻያ እስከ የተቀናጀ የአንድ መስኮት አገልግሎቶች ድረስ የሚደረገው ድጋፍ ተጠናክሮ እንደሚቀጥልም አስታውቀዋል፡፡ 