በ150 ሚሊዮን ዶላር የሚገነባው ዘመናዊ የነዳጅ ዴፖ ዲዛይን ለውይይት ቀረበ
የኢትዮጵያ ነዳጅ አቅራቢ ድርጅት በዱከም ከተማ አቅራቢያ በ150 ሚሊዮን ዶላር ወጪ የሚያስገነባው ግዙፍና ዘመናዊ የነዳጅ ዴፖ ረቂቅ ዲዛይን ለውይይት ቀረበ፡፡እያደገ የመጣውን የአገሪቱን የነዳጅ ፍጆታ ማስተናገድ የሚችል ዘመናዊ ዴፖ ለመገንባት፣ የኢትዮጵያ ነዳጅ ድርጅት ከአዲስ አበባ በስተ ምሥራቅ 35 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ በምትገኘው ዱከም ከተማ አቅራቢያ 10‚000 ካሬ ሜትር (አሥር ሔክታር) ቦታ ከኦሮሚያ ክልላዊ መንግሥት መረከቡን አስታውቋል፡፡ ድርጅቱ የተለያዩ የነዳጅ ውጤቶችን የሚያጠራቅም ዘመናዊ ዴፖ ለመገንባት፣ የዲዛይንና የክትትል ሥራ እንዲያከናውን ስሜክ ኢንተርናሽናል ከተሰኘ የአውስትራሊያ ኩባንያ ጋር ውል መፈራረሙ ይታወሳል፡፡የስሜክ ኩባንያ ባለሙያዎች የሠሩትን ረቂቅ ዲዛይን የኢትዮጵያ ነዳጅ አቅራቢ ድርጅት፣ የማዕድንና ነዳጅ ሚኒስቴር፣ የንግድና ኢንዱስትሪ ሚኒስቴር ኃላፊዎችና የተለያዩ የግል የነዳጅ ኩባንያዎች በተገኙበት በራማዳ አዲስ ሆቴል ለውይይት አቅርበዋል፡፡ የዱከም ዴፖ ፕሮጀክት ሥራ አስኪያጅ ማናጀር ሚስተር ባርናባስ ዎንግ እንደተናገሩት፣ 12 የማጠራቀሚያ ጋኖች የሚኖሩት ዘመናዊ ዴፖ 300‚000 ሜትር ኩብ (300 ሚሊዮን ሊትር) ነዳጅ የመያዝ አቅም ይኖረዋል፡፡ ይህም በአገሪቱ ካሉ ዴፖዎች ትልቁ እንደሚሆን ተገልጿል፡፡ሚስተር ዎንግ ዴፖው ነዳጅ ከባቡር ፉርጎዎችና ከነዳጅ ማመላለሻ ተሽከርካሪዎች ማራገፍና መጫን እንደሚችል አስረድተዋል፡፡ ለደኅንነትና ለአካባቢ ጥበቃ ከፍተኛ ትኩረት እንደተሰጠ ገልጸው፣ ዘመናዊ የደኅንነት መቆጣጠሪያና የእሳት አደጋ መከላከያ መሠረተ ልማት በንድፉ ውስጥ እንደተካተተ ጠቁመዋል፡፡ስሜክ ዝርዝር የኢንጂነሪንግ ንድፍ፣ የአፈር ምርመራና የጨረታ ሰነድ የሚያዘጋጅ ሲሆን፣ ለሥራው 7.7 ሚሊዮን ዶላር እንደሚከፈለው ታውቋል፡፡ የኢትዮጵያ ነዳጅ አቅራቢ ድርጅት ዋና ሥራ አስፈጻሚ አቶ ታደሰ ኃይለ ማርያም ለሪፖርተር እንደተናገሩት፣ ድርጅቱ መጀመሪያ 240‚000 ሜትር ኩብ (240 ሚሊዮን ሊትር) ነዳጅ የማጠራቀም አቅም ያለው ዴፖ ለመገንባት አቅዶ ነበር፡፡ ነገር ግን የስሜክ መሐንዲሶች ከፍ ያሉ ጋኖች በመትከልና የመሬት አጠቃቀሙን በማሻሻል ወደ 300‚000 ሜትር ኩብ (300 ሚሊዮን ሊትር) ማሳደግ እንደሚቻል ያቀረቡት ሐሳብ ተቀባይነት አግኝቷል ብለዋል፡፡ የነዳጅ ዴፖው እያንዳንዱ ማጠራቀሚያ 21 ሜትር ከፍታ ያለው ሲሆን፣ 25‚000 ሜትር ኩብ (25 ሚሊዮን ሊትር) ነዳጅ የመያዝ አቅም አለው፡፡ ከአሥራ ሁለቱ ማጠራቀሚዎች ስምንቱ ለናፍጣ፣ ሁለቱ ደግሞ ለቤንዚን፣ ሁለቱ ለአውሮፕላን ነዳጅ እንደሚመደቡ አቶ ታደሰ አስረድተዋል፡፡ዴፖው በአንድ ጊዜ አርባ የባቡር ፉርጎዎች ወይም 20 የነዳጅ ማመላለሻ ተሽከርካሪዎች ማስተናገድ እንደሚችል ተገልጿል፡፡ሃያ የነዳጅ ማመላለሻ ተሽከርካሪዎች በአንድ ሰዓት ውስጥ አራግፈው መውጣት እንደሚችሉ አቶ ታደሰ አስታውቀዋል፡፡ የኢትዮጵያ ነዳጅ አቅራቢ ድርጅት በተለያዩ ክልሎች 13 የነዳጅ ማጠራቀሚያ ዴፖዎች ያሉት ሲሆን፣ በአጠቃላይ 367‚000 ሜትር ኩብ ነዳጅ የመያዝ አቅም አላቸው፡፡ከእነዚህ ውስጥ ትልቁ የሆነው በአዋሽ ከተማ የሚገኘው ዴፖ 130‚000 ሜትር ኩብ ነዳጅ የማጠራቀም አቅም አለው፡፡ ስሜክ ዝርዝር የኢንጂነሪንግ ንድፍ ሥራውን ካጠናቀቀ፣ በቀጣዩ በጀት ዓመት ግንባታውን የሚያካሂድ ኮንትራክተር ለመቅጠር ዓለም አቀፍ ጨረታ እንደሚወጣ አቶ ታደሰ ተናግረዋል፡፡ ‹‹አሁን ረቂቅ ዲዛይን ሠርተዋል፡፡ የመጨረሻ ዲዛይን ከመሥራታቸው በፊት በረቂቁ ላይ ባለድርሻ አካላት አስተያየትና ግብዓት እንዲያቀርቡ ነው ይህን መድረክ ያዘጋጀነው፤›› ብለዋል፡፡ የፕሮጀክቱ ግንባታ ሦስት ዓመት ተኩል ሊፈጅ እንደሚችል ተገምቷል፡፡የዱከም ፕሮጀክት ሲጠናቀቅ የአገሪቱ አጠቃላይ ነዳጅ የማጠራቀም አቅም ከ367‚000 ሜትር ኩብ ወደ 667‚000 ሜትር ኩብ ያድጋል፡፡ በአሁኑ ጊዜ 336‚000 ሜትር ኩብ የአገሪቱን የነዳጅ ፍጆታ ለ35 ቀናት የሚሸፍን ሲሆን፣ 667‚000 ሜትር ኩብ ደግሞ የ65 ቀናት የነዳጅ ፍጆታ እንደሚሸፍን ታውቋል፡፡