ኢትዮጵያ ዓለም አቀፍ ሕግና መርሆዎችን በጠበቀ መልኩ የግድቡን ግንባታ እንደምታከናውን አስታወቀች
አዲስ አበባ፦ኢትዮጵያ የህዳሴ ግድቡን ግንባታ የምታከናውነው በታችኞቹ የተፋሰሱ አገሮች ላይ ጉልህ ጉዳት ያለማድረስ መርሆንና ድንበር ተሻጋሪ ወንዞችን የተመለከቱ ዓለም አቀፍ ሕግና መርሆዎችን በጠበቀ መልኩ እንደሆነ አስታወቀች። የኢፌዴሪ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሩ አቶ ገዱ አንዳርጋቸው ስለ ህዳሴ ግድብ ዝርዝር ማብራሪያዎች የተካተቱበት ደብዳቤ ለተባበሩት መንግሥታት ድርጅት የፀጥታው ምክር ቤት ፕሬዚዳንት ስቨን የርገንሰን ከቀናት በፊት ልከዋል። በሚኒስቴሩ ደብዳቤም 86 በመቶ የአባይ ወንዝ ምንጭ በሆነችው ኢትዮጵያ ከ65 ሚሊየን በላይ ሕዝብ ኤሌክትሪክ ተደራሽ እንዳልሆነ፣ሁለት ሦስተኛው የአገሪቱ ተማሪዎችም በመብራት እጦት ጭለማ እንደፈተናቸው እንዲሁም በሚሊየን የሚቆጠሩ ሴቶች ውሃ ለመቅዳትና የማብሰያ እንጀት ለመልቀም በየቀኑ ረጅም ርቀት ለማጓዝ ግድ እንደሚላቸው አብራርተዋል። የአገሪቱ የኃይል ፍላጎትም በየዓመቱ በ19 በመቶ ከፍ እያለ መምጣቱም የተጠቆመ ሲሆን፣ማንም ኢትዮጵያን መጎብኘት የቻለ ግለሰብም ከአፍሪካ በህዝብ ብዛት ሁለተኛ የሆነችው አገር ከድህነት አረንቋ ለማውጣት ጊዜ ማባከን እንደሌለበት በቀላሉ መረዳት የሚችል መሆኑን ተመላክቷል። የህዳሴ ግድብ ግንባታ የአገሪቱን የኃይል ፍልጎት ምልሻ በመስጠት የዜጎችን ለዓመታት የዘለቀ ኢኮኖሚያዊና ማህበራዊ ጥያቄ ከመመለስ ባሻገር የጋራ ተጠቃሚነትን በማረጋገጥ ቀጣናዊ ብሎም አህጉራዊ ትሩፋቱ ጉልህ መሆኑን አስረድተዋል። በመልዕክቱ ኢትዮጵያ የህዳሴ ግድቡን ግንባታ የጀመረችውም ሉአላዊና ሕጋዊ መብታን መሰረት በማድረግና ፍትሐዊና ምክንያታዊ በሆነ የመጠቀም መርህ የታችኞቹ የተፋሰሱን አገራት ስጋት ውስጥ በማይከት መልኩ መሆኑ ተጠቁሟል። አገሪቱም ከግድቡ ከጅማሮ አንስቶም ይህን በጋራ የመልማት መርህ ስትገልጽና የተለያዩ የመተማመኛ ጥረቶችን ስታደርግ መቆየቷም ተመላክቷል። ኢትዮጵያ በግድቡ የግንባታ ሂደት አስመልክቶ ከግብፅና ከሱዳን የሚነሳውን ስጋት ለመቅረፍና መተማመንን ለመፍጠር በራሷ አነሳሽነት ዓለም አቀፍ የባለሙያዎች ቡድን መጋበዟን፣ የሦስቱ አገራት ብሔራዊ የቴክኒክ አማካሪ ምክር ቤት ብሎም ገለልተኛ የጥናት ባለሙያዎች ኮሚቴ እንዲመሠረት ማድረጓን ጠቁሟል። አገራቱ ያልተግባቡባቸውን የቴክኒክ ጉዳዮች በሳይንሳዊ መንገድ ለመፍታት እንዲቻላቸው በርን ክፍት ከማድረግ ጀምሮ አገራቱ ግድቡን በተመለከተ የሚመክሩበትንና የሚተባበሩበትን እንዲሁም አለመግባባቶችን ለመፍታት የሚችሉበት የስምምነት ማዕቀፍ እንዲፀድቅ ሙከራ ማድረጓም ተመላክታል። ይሁንና የግብፅ መንግሥት ለዚህ የኢትዮጵያ ጥረት ዋጋ ሳይሰጥ የተለያዩ ማደናቀፍያዎችን በማምጣት ብሎም የማጓተት ስልቶችን በመከተል ለዘመናት የቆየውን የዓባይ ውሃን በብቸኝነት የመጠቀም ኢፍትሐዊነት ለማስቀጠል ጥረት በማድረግ ላይ መሆኑን አስረድቷል። በአሜሪካና በዓለም ባንክ ታዛቢነት ሲካሄድ የነበረውን ድርድር ኢትዮጵያ የጭብጥም፣ የአካሄድም ጥያቄ በማንሳት እንደማትቀበል ማስታወቋን የሚጠ ቁመው የደብዳቤው መልዕክት፣ በቀጣዩ ስብሰባ ኢትዮጵያ ባልተገኘችበት ግብፅና ሱዳን በታዛቢዎቹ በተዘጋጀው ሰነድ ላይ የስምምነት መነሻ ፊርማ መፈረሟን አሳታውሷል። ሁሉም ወገኖች የተስማሙበት ሰነድ ባለመኖሩ፣ ኢትዮጵያ ስምምነቱን ለመፈረም እንዳልፈለገች ተደርጎ በግብፅ የሚቀርበው ወቀሳ ከእውነት የራቀና አሳሳች መረጃ መሆኑን አስታውቃለች።ኢትዮጵያ በላከችው ደብዳቤ የህዳሴ ግድቡን ግንባታ የምታከናውነው በታችኞቹ የተፋሰሱ አገሮች ላይ ጉልህ ጉዳት ያለማድረስ መርሆንና ድንበር ተሻጋሪ ወንዞችን የተመለከቱ ዓለም አቀፍ ሕግና መርሆዎችን በመጠበቀ መልኩ እንደሆነ ያስገነዝበች ሲሆን፣ የግድቡ ግንባታም በዚህ መርህ የሚቀጥልና የመጀመርያ ዙር የውኃ ሙሌቱንም በዕቅዱ መሰረት በመጪው ሐምሌ እንደምትጀምር አስረግጣለች። ግድቡን በሚመለከት የጀመረችውን ለጋራ ተጠቃሚነት የሦስትዮሽ ውይይት መፍትሔ እንደምታስቀጥል ያስታወቀች ሲሆን ግብፅ ከአዳዲስ የፖለቲካ ሁነቶች ጋር ራሷን አስታርቃ ከዓባይ ተፋሰስ አገሮች ጋር በትብብርና የጋራ ጥቅምን በማረጋገጥ መንፈስ እንድትሠራ ጠይቃለች። ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብና ግብፅ ወደ ጋራ ተጠቃሚነት ስምምነት እንድትራመድ ግፊት እንዲያደርግም ጥሪ አቅርባለች።አዲስ ዘመን ግንቦት 15 ቀን 2012 ዓ.ም በጋዜጣው ሪፖርተር