በደቡብ ክልል በመስኖ ልማት ሊለማ ከሚችለው መሬት 9 በመቶ ብቻ መልማቱ ተገለፀ
በላይ ሔክታር መሬት ላይ 9 በመቶ ያህሉ ብቻ መልማቱን ጥናት አመለከተ ። በሀዋሳ ዩኒቨርሲቲ እና በክልሉ ውሀ መስኖና ኢነርጂ ቢሮ ትብብር ከ32 በላይ ባለሞያዎችንና ምሁራንን ያሳተፈ ጥናት ነበር ።  1 ሚሊየን 75 ሺህ ሔክታሩ በሚፈሱ ወንዞች የሚለማ መሬት ሲሆን ውሃ ካገኘ ሊለማ የሚችል 8 ሚሊየን ተጨማሪ ሔክታር መሬትም በክልሉ ይገኛል ተብሏል ።  ለሁለት አመታት የተካሄደው ጥናት በክልሉ ለመስኖ ልማት ሊውል የሚችል መሬትና የውሃ መጠንን በሚገባ ለይቶ ያስቀመጠ ሲሆን ያለውን የውሀ ሀብትም በሚገባ መጠቀም እንዳልተቻለም ጥናቱ አሳይቷል ። በክልሉ ያለውን ሀብት በሚገባ አለመጠቀም ብቻም ሳይሆን ሀብቱን በሚገባ አውቆ መጠቀም ላይ ክፍተት እንዳለም ጥናቱን ያቀረቡት ተባባሪ ፕሮፌሰር ዶክተር ምህረት ዳናንቶ ተናግረዋል ። በጥናቱ 47 ቢሊየን ኪዩቢክ ሜትር ለመስኖ ልማት ሊውል የሚችል የከርሰና የገፀ ምድር ውሃ በክልሉ እንደሚገኝና ይህን በአግባቡ መጠቀም ቢቻል ከክልሉ አልፎ ለሀገሪቱም ጭምር ምላሽ የሚሰጥ ነው ብለዋል ። የባሮ አኮቦ የገናሌ ዳዋ የኦሞ ጊቤ እና የሪፍት ቫሊ አራት ታላላቅ ተፋሰሶችን አትኩሮ የተሰራ ጥናት መሆኑም ተነግሯል ።  በክልሉ ያለን የውሃ ሀብት በመጠቀም ከፍተኛ እርሻዎችን ወደ መስኖ ማስገባት እንደሚያስፈልግም የደቡብ ከልል እርሻና ተፈጥሮ ሀብት ቢሮ ሀላፊ አቶ አንተነህ ፍቃዱ የተናገሩ ሲሆን ጥናቱም ከፍተኛ ፋይዳ እንዳለው ገልፀዋል ።  ክልሉ ይሄን ያህል ሀብት እያለው ለችግር መጋለጡ ተገቢ አይደለም ያሉት ሃላፊው ÷ አግሮ ኢንዲስቱሪዎችን ማጠናከር እና ምርት ወደ ውጭ ለመላክ መስኖ መጠቀመ ግድ ነው ብለዋል ።  የተለያዩ ሀሳቦች የተነሱበት ይህ መድረክ የተለያዩ የመንግስት ሀላፊዎች ሙሁራን የተገኙበት ሲሆን በጥናቱ የተገኙ ውጤቶች ተግባዊ እንዲሆን በቀጣይም በቅንጅት መስራት ያስፈልጋል ተብሏል ።  በብርሃኑ በጋሻው 