የኦሮ-ሶማሌ የሰላም፣ የመተማመንና የአብሮነት ጉዞ
በኦሮሞና ሶማሌ ህዝቦች የሰላም ኮንፍረንስ ላይ በመሳተፍ ሂደት ለሁለት ቀናት በጅግጅጋ የቆየው ልዑክ ትናንት በሦስተኛ ቀን ውሎው መነሻውን ጅግጅጋ መዳረሻውን ደግሞ ደገሀቡር ለማድረግ የ165 ኪሎ ሜትሮችን ጉዞ ማለዳ ሦስት ሰዓት ላይ ጀምሯል፡፡ የጉዞው ዓላማ በሁለቱ ህዝቦች መካከል ያለውን የአብሮነት መተማመን ከማረጋገጥ ባለፈ፤ የሶማሌ ክልልን ሰላምና ደህንነትን ብሎም የህዝቦችን በሰላም የመንቀሳቀስ እውነት ለማረጋገጥ ነበር፡፡ በሁለቱ ክልሎች ምክትል ርዕሳነ መስተዳድሮች በተመራው በዚህ ጉዞ፤ እንደ ምንጣፍ የተዘረጋውን ለጥ ያለ ሜዳ ሰንጥቆ በሚያልፈውን ጥቁር አስፓልት ላይ በምቾት ከመጓዝ ባለፈ፤ ከአካባቢው ማህበረሰብ የሚደረግላቸው አቀባበል እውነትም ወንድማማች ህዝቦች መሆናቸውን የሚያረጋገጥ ነበር፡፡ የአካባቢው ህብረተሰብ እንግዶቹን ያስደስትልኛል ያለውን ሁሉ አድርጓል፤ ገሚሱ ሰንደቅ ዓላማዎችን ገሚሱም እርጥብ ቅጠል በእጁ ይዞ በዘፈን፣ በጭፈራና እልልታ በታገዘው አቀባበል በየደረሱበት ከተማና ቀበሌ ቆም እያሉ የሚቀበላቸውን ህዝብ ሰላምታ እያቀረቡና እያመሰገኑ ጉዟቸውን ቀጥለዋል፡፡ በዚህ መልኩ የቀጠለው ጉዞ ከመዳረሻው ደገሀቡር ሲቃረብ፤ የደገሀቡር ህዝብ የጾታና እድሜ ልዩነት ሳያገድበው በነቂስ ወጥቶ ደማቅ አቀባበል አደረገ፡፡ እልልታና ጭፈራው፤ ወንድማማቻዊ መተቃቀፉ ልዩ ድባብ ሰጠው፡፡ ቤት ለእንቦሳ ብሎም እንግዶቹን ወዳዘጋጀላቸው ቦታ አሳረፋቸው አቶ ኡስማን ዓሊ፣ ከባሌ ዞን ራይቱ ወረዳ መጥተው በጉባዔው ከተሳተፉት መካከል አንዱ ናቸው፡፡ እርሳቸው እንደሚሉት በሦስት ቀን ቆይታቸው የመጡበት ዓላማ መሳካቱን አረጋግጠዋል፡፡ ቀድሞውንም ቢሆን ሁለቱ ህዝቦች በውሃና ግጦሽ ላይ ከተመሰረተ የግለሰቦች ግጭት የዘለለ ነገር በመካከላቸው አልነበረም፡፡ ከዚህ አኳያ መድረኩ በቅርቡ የተፈጠረው ችግር የፖለቲካ ሰዎች ተግባር እንጂ የህዝብ ያለመሆኑን አረጋግጧል፡፡ ጉዞውም ቢሆን የክልሉን ህዝብ ሰውና ሰላም ወዳድነት ያሳየ ሲሆን፤ በቀጣይም የሁለቱ ህዝቦች የውይይት ሂደት እስከ ዞንና ወረዳ ሊወርድ ይገባዋል፡፡ ብለዋል። ይህን ሁነት የተመለከቱ የጉባዔው ተሳታፊዎችም ይህ መድረክና ጉዞ በሁለቱ ህዝቦች መካከል ያለውን አንድነት ያደሰ፤ በቀጣይ በሚኖራቸው የጋራ አገር ግንባታ ሂደት ውስጥም የድርሻቸውን ለማበርከት ተባብረው መስራት የሚችሉበትን መተማመን የፈጠረ ስለመሆኑ መሰከሩ፡፡ ተጋባዥ እንግዶችም የሁለቱ ህዝቦች በጋራ መስራት ከራሳቸው አልፎ በአገር ሁለንተናዊ እድገት ውስጥ ተኪ የሌለው ሚና የሚያበረክት እንደመሆኑ፤ ሁሉን አቀፍ ትብብራቸውን ማጠንከር እንጂ ልዩነትን ለመፍጠር ለሚጥሩ አካላት ቦታ መስጠትእንደሌለባቸው መከሩ። የደገሀቡር ከተማ ነዋሪና የመድረኩ ተሳታፊ የነበረው አቶ ሙሐመድ በሽር በበኩሉ፤ ውይይቱ ጥሩና መልካም ውጤት የታየበት ነው፡፡ ሁለቱ ህዝቦችም ያላቸው አንድነታቸውን የሚያጸኑበትን እድል የሚያጠናክር ብቻም ሳይሆን ለኢትዮጵያ እድገት በጋራ ለመስራት የጋራ መተማመን የፈጠሩበትም ነው፡፡ ይህ ደግሞ ሁለቱ ህዝቦች በመካከላቸው ያለው ግንኙነት ችግር እንደሌለው አመላካች ሲሆን፤ አንድነቱና መዋደዱ በፖለቲካ አመራሮች ሴራ ሊፈታ የማይችል መሆኑን ያሳየ ነው፡ ሲል የተሰማውን ስሜት ገልጿል፡ በመድረኩ መልዕክት ካስተላለፉ ምሁራንና ታዋቂ ሰዎች መካከል ዶክተር ሌንጮ ባቲ እንደተናገሩት፤ ምንም እንኳን ሁለቱ ህዝቦች ታሪካዊ የሆነ ሰፊ ወሰን የሚጋሩ ቢሆኑም ጠንካራ የሆነው አንድነትና ታሪካዊ ትብብራቸው በሂደቱ መጥፎ የታሪክ ገጽታ አልነበረውም፡፡አካባቢው ሊለማ የሚችል እምቅ አቅም ያለው ብቻ ሳይሆን መልካም መሪዎችም ስላገኘ፤ ይሄ እድል ለሁለቱም ጠቃሚ መሆኑን ተገንዝቦ መስራት ያስፈልጋል፡፡ ከኬኒያ በእንግድነት በመርሐ ግብሩ ላይ የተገኙትና በኬንያ ያሉ የኦሮሞና ሶማሌ ህዝቦችን የአብሮነት ተሞክሮ በማንሳት መልዕክት ያስተላለፉት ፋራህ ሙዓሊም በበኩላቸው፤ ይህ አጋጣሚ ሁለቱ ህዝቦች የነበራቸውን ታሪክ በአዲስና ጠንካራ መሰረት ላይ አኑረው የፈረጠመ አቅም ለመፍጠር መልካም አጋጣሚ ይሆንላቸዋል፡፡ ይህ አቅም ደግሞ ሁለቱ ህዝቦች ለስራቸውም ሆነ ለአገራቸው የማይተካ ሚናቸውን እንዲወጡ፤ ቀጣናዊ ትስስሩም እንዲጠናከር የሚያስችል ነው፡፡ በመሆኑም በመድረኩ የተፈጠረውን መልካም ውጤትና መተማመን በማጽናት ይህ እድል ሳያልፋቸው በአግባቡ ሊጠቀሙበት ያስፈልጋል ብለዋል፡፡ የሶማሌ ክልል ምክትል ርዕሰ መስተዳደር አቶ ሙስጠፌ ሙሐመድ እንደተናገሩት፤ ሁለቱ ህዝቦች በባህል፣ በቋንቋና ማህበራዊ እሴት መመሳሰላቸውና አንድ መሆናቸው ብቻ ሳይሆን ያላቸው ጥንካሬም ሆነ ልማት የተሳሰረና የማይለያይ ነው፡፡ የኦሮሞ ህዝብ መጠንከር ለሶማሌ ህዝብ ጥንካሬ፤ የኦሮሞ ህዝብ መልማትም ለሶማሌ ህዝብ ልማት ነው፡፡ ይሄን ተገንዝቦ በመተባበር መስራት ከተቻለም ሁለቱ ህዝቦች እስከዛሬም ሆነ ዛሬ ካላቸው ትብብርና ልማት በላቀ ይጓዛሉ፤ የህዝቦቻቸውንም ተጠቃሚነት ያረጋግጣሉ፡፡ ከዚህ ባለፈም መተባበራቸው የሚፈጥርላቸው አቅም ከራሳቸው አልፎ የጋራ ቤታቸው የሆነችውን ኢትዮጵያ ለማሳደግ ተኪ የሌለው ሚናቸውን እንዲወጡ ያስችላል፡፡ መድረኩም ሆነ የጉዞ መርሐ ግብሩም ይሄንኑ ማድረግ እንደሚቻል ያሰየ፤ የነገ የአብሮነት ግስጋሴንም በመተማመን ላይ ያጸና ሆኗል፡፡ ‹‹የኦሮሞና ሶማሌ ህዝቦች መካከል የገቡ ትናንሽ ሰይጣኖች ነበሩ እነርሱ አሁን ታስረዋል፤ በመሆኑም ትናንት ለተፈጠረው ችግር ይቅር ተባብሎ እነዚህ ትናንሽ ሰይጣኖች ዳግም በመካከላችን እንዳይገቡ ተግተን መስራት አለብን›› ሲሉ መልዕክት ያስተላለፉት የኦሮሚያ ክልል ምክትል ርዕሰ መስተዳድር አቶ ሽመልስ አብዲሳ በበኩላቸው፤ የሁለቱ ህዝቦች መተባበር ከራሳቸው አልፎ ለኢትዮጵያ ሁለንተናዊ ለውጥ መረጋገጥ ወሳኝ መሆኑን አስገንዝበዋል፡፡ ለዚህም ሲባል ሶማሊኛን በኦሮሚያ፣ ኦሮምኛን ደግሞ በሶማሌ ክልሎች እንዲማሩ በማድረግ ጭምር የሁለቱን ህዝቦች በባህልና ቋንቋ የበለጠ የማስተሳሰር ሥራ መከናወን እንደሚገባው ተናግረዋል፡፡ አቶ ሽመልስ እንደሚሉት፤ ደገሀቡር የሶማሌ ህዝብ የነጻነት ትግል ማዕከል ናት፡፡ ይህ ህዝብ ወድቆ መነሳትን የሚያውቅ፣ ስለ ነጻነት ጠንቅቆ የሚያውቅ፤ ስለ ነጻነትም የታገለ፤ አሁንም በተገኘው ለውጥ ውስጥ የድርሻውን እየተወጣ ያለ ነው፡፡ ሆኖም ነጻነት አንድ ቦታ ተጀምሮ በአንድ ጀንበር የሚጠናቀቅ ሳይሆን የሁልጊዜም ትግል የሚፈልግ መሆኑን በመገንዘብ፤ ወድቆ የመነሳት ልምዱን ተጠቅሞ ወንድም ከሆነው የኦሮሞ ህዝብ ጋር ሁሉም እኩል የሚገባውን ቦታ የሚያገኝባትን አገር እውን ለማድረግ ያላሰለሰ ትግሉን መቀጠል ይኖርበታል፡፡አዲስ ዘመን ሐምሌ 30/2011