ኢህአዴግ ትናንትና ዛሬ
ፓርቲዎች ዴሞክራሲያዊ ስርዓት አሰፍናለሁ፣ለህዝብ ጥቅም እሰራለሁ፣የህዝብን ጥያቄዎች አመልሳለሁ የሚሉ ዓላማዎችና መርሆዎችን አስቀምጠው ቢደራጁም ፖለቲካዊ ስልጣን ከያዙ በኋላ ግን መርሆዎቻቸውና ዓላማቸው እየተሸረሸረ የሚመጡ ፓርቲዎች እንዳሉ የዓለም የፖለቲካ ታሪኮች ያሳያሉ፡፡ ባለፉት 27 ዓመታት ኢትዮጵያን የመራው ኢህአዴግም ይኸው ሁኔታ እንደአጋጠመው የዘርፉ ምሁራን ይናገራሉ፡፡ 
ኢህአዴግ ወደ ስልጣን ሲመጣ ይዟቸው የተነሳቸው ህዝባዊ ዓላማዎች ነበሩ፡፡እነዚህን ዓላማዎች ለማሳካት ህዝቡን በማሳተፍና በማስተባበር በርካታ መልካም ሥራዎችን ያከናወነ ድርጅት መሆኑን የሚገልጹት በደቡብ ክልል የዴሞክራሲ ተቋማት ዘርፍ ኃላፊ ረዳት ፕሮፌሰር አንተህ በልሁ ናቸው፡፡ እሳቸው እንደሚሉት፤ ድርጅቱ በአገሪቱ ውስጥ የነበሩ የእኩልነት፣ የፍትሀዊነት እና የመብት ጥያቄዎችን መመልስ የሚያስችሉ ሥራዎችን አከናውኗል፡፡
በተለይ በመጀመሪያዎቹ የስልጣን ዓመታት የፖለቲካ ትርጉምና ፍች ልዩነቶች ቢኖሩም ይዞቸው ከተነሳቸው ዓላማዎች አንጻር ህዝባዊነት የነበረውና የህዝብን ጥቅም የሚያስቀድም፣ የፖለቲካ ውሳኔዎችና ርምጃዎችን የሚወስድ፤ እንዲሁም የዴሞክራሲ ስርዓት ግንባታ መሰረት የሚሆኑ መነሻ ሥራዎችን የሚሰራ ድርጅት ነበር::
በአንጻሩ ቀስ በቀስ ድርጅቱ ይዟቸው የተነሳቸውን ዓላማዎች ከማስቀጠል ይልቅ የፖለቲካና የመንግሥት ሹመኞች በድርጅት ስም የሚፈጽሟቸው ህገ ወጥ ሥራዎች ፤ሌባውም ሀቀኛውም አብሮ በአንድ ላይ ተጃምሎ የሚጓዝበት፤ ሌቦችንና ከህዝባዊ መስመሩ ያፈነገጡ አካላትን ለማስወገድ ወኔ የጎደለው፤ ውስጣዊ ትግሉም የተዳከመ ፤ህዝብን የሚያማርሩ በርካታ ችግሮች አርሞ መፍትሄ ከመስጠት ይልቅ እያወቀና እያሽሞነሞነ እየተጓዘና ከህዝባዊነት እየራቀ የሔደ ድርጅት መሆኑን ያብራራሉ፡፡ 
የሚዘረፈውም፤ የሚባክነውም የአገር ሀብት በጣም የበዛና የዲስኩር ድርጅት ሆኖ ነበር የሚሉት ረዳት ፕሮፌሰር ፤ይህን ሁሉ አድርጎ በብሄር የሚወሸቅ አመራር የበዛበትና ግለኝነት የተበራከተበት፤ ለአንድ ፓርቲ ህልውናና ጥንካሬ መሰረት የሆነው የውስጠ ድርጅት ዴሞክራሲው የተዳከመበት እንደነበርም ገልጸዋል፡፡
በአንጻሩ ችግሮችን የሚያነሱ አመራሮች የሚሸማቀቁበት፣ ተጋፍጠው የሚታገሉት በአንድም ሆነ በሌላ መልኩ ገለል የሚደረጉበት፤ ለይስሙላ የሚደረጉ ግምገማዎችና ታድሶዎች የነበሩበትና የድርጅቱ የሀሳብና የተግባር አንድነት እየተሸረሸረ የሄደበት፣ውጫዊና ውስጣዊ ነባራዊ ሁኔታዊን በማጤን ስር ነቀል ለውጥ ለማድረግ የሚፈራና የማይፈልግ የተዳከመ ድርጅት ነው ብለዋል፡፡ 
ሆኖም ኢህአዴግ ለ27 ዓመታት ስር ነቀል ለውጥ ሳያመጣ ቆይቶ ባለፉት ሁለት ዓመታት መሰረታዊ ለውጦች አምጥቷል ያሉት ረዳት ፕሮፌሰር አንተነህ፤ ከዚህ አኳያ ኢህአዴግ ራሱን አድሶ፣ የስምና የአደረጃጀት ለውጥ አድርጎ፣ የፕሮግራምና የህገ ደንብ ጉዳዮችን አሻሽሎ እና በይዘትም ደረጃ ተቀይሮ ለለውጥ መንቀሳቀሱን ገልጸዋል::
ኢህአዴግ ደርግ የመንግሥት ስልጣኑን ከለቀቀ በኋላ የመንግሥትና የፖለቲካ ኃላፊነቱን ይዞ የቆየ ግንባር መሆኑን የሚገልጹት አዲስ አበባ ሳይንስና ቴክኖሎጂ ዩኒቨርሲቲ መምህር ዶክተር ማናዬ ዘገየ በበኩላቸው፣ በስልጣን በቆየባቸው የመጀመሪያዎቹ ዓመታት 17 ዓመታት ታግየላቸው የሚላቸውን ዓላማዎችና ወርቃማ መርሆዎች ለማስፈጸም ደፋ ቀና ሲል የነበረና ሌቦችን የሚጸየፍ ድርጅት እንደነበር ያወሳሉ፡፡
በአንጻሩ በሂደት የግንባሩ የፖለቲካ አመራር ብቃቱ ከጊዜ ወደ ጊዜ እየተሸረሸረ መምጣቱን፣ በጋራም ሆነ በግል እንደ ብሄራዊ ድርጅት የነበሯቸው ጠንካራ እሴቶችና መርሆዎች እየተጣሱ መሄዳቸውንና ብሄራዊ ድርጅቶቹ ጥፋት እየፈጸሙ ወደ ራሳቸው ብሄር እየተሸጎጡ በጋራ የሚጠይቃቸው ግንባር ደግሞ አቅሙ እየተዳከመ መሄዱን፣ የግንባሩ ከፍተኛ የፖለቲካ አመራሮች ለሌቦች ፈቃድ እየሰጠ፣ ህዝባዊነትና ቁርጠኝነት ከራስ ጥቅም ይልቅ የህዝብን ጥቅም ማስቀደም የሚለው የድርጅቱ መርህ እየጠፋ የሌባ መፈልፈያ ተቋም በመሆኑ ሄዶ ሄዶ ኢህአዴግ ሌባን በአደባባይ መታገል የሚያስችል የፖለቲካ አቅምና ፍላጎት አጥቶ እንደነበር አውስተዋል፡፡
ፓርቲዎች ከኢህአዴግ የሀገርን ህልውና የህዝብን ጥቅም ያረጋገጡ ውሳኔዎችን መወሰን፣ የህዝቡን የልብ ትርታ እያዳመጡ መንቀሳቀስ እንዳለባቸው መማር እንደሚኖርባቸው የሚገልጹት ረዳት ፕሮፌሰር አንተነህ፤ በየጊዜው ግምገማዎች በማካሄድ ውጫዊም ሆነ ውስጣዊ ነባራዊ ሁኔታዎችን እየፈተሹ የተሻሉ አሰራሮችን ፤የተሻሉ ርዕዮተ ዓለሞችን በመከተል ስር ነቀል ለውጥ ማካሄድ አስፈላጊ እንደሆነ ጠቁመዋል፡፡ 
“አንድ ድርጅት ቆሞ የሚቀር የተቸነከረ ድርጅት መሆን የለበትም፤ባሉ ተለዋዋጭ ሁኔታዎች ራሱን እያሻሻለ መሄድ አለበት፡፡ ጊዜውን ሊዋጅና ሊመጥን የሚችሉ አሰራሮችን፣አደረጃጀቶችና ርዕዮተ ዓለም መከተል አስፈላጊ ነው” የሚሉት ረዳት ፕሮፌሰሩ፤የህዝብን ጥቅምና የአገርን ህልውና ሊያስጠብቅ በሚችል መልኩ ፖለቲካዊ ውሳኔዎችን ማሳለፍና የዴሞክራሲ ስርዓት ለመለማመድም ሆነ ፓርቲያቸውን ጠንካራና ተራማጅ ለማድረግ የውስጠ ድርጅት ዴሞክራሲን ማጠናከር እንዳለባቸው ምክረ ሀሳብ ሰጥተዋል፡፡ 
ለህዝብ ጥቅም ቀድሞ ለመገኘት፣መስዋዕትነት ለመክፈልና የራስን ጥቅም ወደ ጎን መተው ለህዝብ ጥቅም መስራት የህዝባዊነት መገለጫዎች መሆናቸውን አመልክተው፤ፓርቲዎች የሚደራጁት በህዝብ ስም ለመነገድ ሳይሆን የአገር አንድነትን ሊያጸኑ የሚችሉ ውሳኔዎችን ለመወሰን፤ የህዝብን ጥቅም ሊያስጠብቁ፣ እውነተኛ ዴሞክራሲ ስርዓት ግንባታ የበኩላቸውን ሚና ሊወጡ መሆኑን ተገንዝበው ውሳኔዎችን ሲወስኑ በሰከነና በጥልቅ ዕይታ መሆን እንደሚኖርበት ረዳት ፕሮፌሰሩ አስተያየታቸው አጋርተውናል፡፡ 
ዶክተር ማናዬ በበኩላቸው ፓርቲዎች የተነሱበትን መርሆዎችና ዓላማዎች እንዳይሸረሸሩ ሁልጊዜም ጠንካራ ዲስፕሊን መከተልና ራሳቸውን በመፈተሽ ማስተካከል ይኖርባቸዋል፤ጥቃቅን ልዩነቶችን በማጎላት ከመለያየት ይልቅ ወጥና ውስን የፖለቲካ ፓርቲዎችን በማደራጀት በታወቁ የዴሞክራሲ መርሆዎች ፣በእውነት፣በመርህ፣ በህዝብ ፍላጎት፣ትክክለኛ ፖሊሲና ፕሮግራም ላይ ተመስርቶ ተደራጅቶ መታገል እንደሚኖርባቸውም ገልጸዋል፡፡ 
በኢትዮጵያ ውስጥ እውነተኛ ዴሞክራሲ እንዲሰፍን የህዝብ ችግሮች እንዲፈቱ ካስፈለገ የተፎካካሪ ፓርቲዎች ጠንካራና ወጥ ፓርቲዎች ሊኖሩ እንደሚገባ መክረዋል፡፡
አዲስ ዘመን ግንቦት 14/2012 ጌትነት ምህረቴ