የሥነ-ምግባር ጥግ በህንድ ፊልም ኢንዱስትሪ
በትምህርት፣ ሲኒማ፣ ሙዚቃና መሰል ዘርፎች ጥብቅ ግንኙነት ያላቸው ኢትዮጵያና ህንድ በሌሎችም ዘርፎች ያላቸው ትስስርም ቀላል አይደለም። ለዚህ ደግሞ ህንዳዊያን ነጋዴዎችና የኪነ ህንጻ ባለሙያዎች ከአዲስ አበባ ምስረታ ጀምሮ የጣሉት መሰረት አሻራው ምስክር ሲሆን ወደ ፒያሳና አካባቢዋ ብቅ ያለ ይህን ያረጋግጣል። በኪነጥበቡ በኩል ላለን ትስስርም መነሻው ይሄ ነው ማለት ነው።ከ2000 ዓመታት በፊት ማህበረ-ባህላዊ በሆነ መልኩ የተጀመረውና ዛሬ ከፍተኛ ደረጃ የደረሰው የኢትዮ-ህንድ ግንኙነት በጥበቡ አለምም፤ በተለይ በፊልሙ ዘርፍ ላላቸው ግንኙነት ማሳያችን ደግሞ በርካታ የህንድ ፊልሞች ወደ አገራችን ሲገቡ መቆየታቸው፣ ተወዳጅነትን ማትረፋቸውና ከሁሉም በላይ በርካታዎቹ ወደ አማርኛ መመለሳቸው ነው።የሰብዓዊ መብት ተሟጋቹ ማህተመ ጋንዲ 150ኛ የልደት በአል እዚህ አዲስ አበባ ሲከበር የተስተዋለው ከዚህ ብዙም ያልራቀ የኢትዮ-ህንድ ታሪካዊ ግንኙነትና ገፅታ ነው። ወደ ፊልም ታሪክና ትረካችን እንመለስ።በተለይ ትንሽ ቀደም ላለ፤ (ቅድመ ኢህአዴግ) ፊልሞችን የማየት እድሉ የገጠመው ተወደደም ተጠላ የህንድ ፊልም አእምሮው ውስጥ ምስል ከስቶ ከች እንደሚል መጠራጠር አይቻልም። በ”ሰንደቅ” ጋዜጣ ላይ “ከፊልም ውጪ የሚያዝናናኝ ነገር የለም” በማለት ቃላቸውን የሰጡ ሰው “እኔ ልጅ እያለሁ ብዙ የህንድ ፊልም እመለከት ስለነበር ከትምህርት በላይ …” በማለት ትኩረታቸውን ለፊልም እንዲሰጡና አፍቃሬ ፊልም ሆነው እንዲቀሩ የህንድ ፊልም ያሳደረባቸውን በጎ ተፅእኖ መግለፃቸውን አስታውሳለሁ።የህንድ ፊልም ሲነሳ ተነጥሎ ሊታይ የማይችለው የአክተሮቹ ጉዳይ ነው። ከቦሊውድ አክተሮች መካከል “ኤጭ” የሚባል አክተር አለ/ች ለማለት ለየት ማለትን ይጠይቃል። ምክንያቱም የፊልም ተመልካች በመሆን ብቻ ህንዳዊያን አክተሮችን “አይረቡም” ለማለት ያስቸግራልና ነው።በዛን ዘመን የህንድ ፊልሞች በአገራችን በብዛት መታየታቸው በወቅቱ ለነበረው ኢትዮጵያዊ መልካም ስነምግባርን ለመሳሰሉ የመልካም ሰብእና መገለጫዎች በህርይን መላበስ የራሱን አስተዋፅኦ አላደረገም ማለት አይቻልምና ዛሬ ዛሬ በፖርኖግራፊክ ተተክቶ መቅረቱ ይቆጫል። “Star of the Millennium” ማእረግን የተጎናፀፈው አሚታብ (Amitabh Bachchan)፣ ሻኩርክ ካሀን፣ ሰልማን፣ አሚር ካሀን፣ ሱኒቭል ሸቲ፣ ቦቢ ዶል፣ የዲስኮ ዳንሰሩ ጂሚ እና ሌሎችን ከወንዶች፤ ራኒ መከርዴ፣ ካሬና ካፑር፣ ካጀል፣ ኢሻ ዶል፣ ፑጃ፣ አይሻ ዋሪያ፣ ናርጊስ እና ሌሎች ከሴቶች በቀዳሚነት ተጠቃሾች ናቸው። የዘንድሮው “National Film Award for Best Actress”
አሸናፊዋ ኬርቲ ሱረሽም የቀድሞዎቹን አንጋፋ አክተሮች ሌጋሲ በማስጠበቅና ማስቀጠል በኩል እንደተሳካላት እየተነገረ ይገኛል።“The Mother of All Films” የተባለለትን “Mother India”፤ በ1982 በቦሊውድ የተዘጋጀው ሙዚቃዊ ደራማ ፊልም “Disco Dancer” (“ጂሚ ጂሚ ጂሚ .. አጃ .. አጃ” የሚለውን ቅላፄ ሁሉ ያስታውሰዋል) እና የመሳሰሉት ፊልሞች ሲነሱ የስንቶቻችን ትዝታ ወደ ኋላ ፈትለክ እንደሚል መገመት አያዳግትም። በህንድ ፊልም እንደማንኛውም የአለም አካል እኛም ተዝናንተናል፤ ተምረናል፤ አውቀናል፤ ተደምመናል። ወርቃማ ጊዜያችንን ከእነሱ ጋር አሳልፈናል። ከላይ በጠቀስናቸውም ሆነ ሌሎች የህንድ ፊልሞች ያለቀሰ እንኳን የለም ቢባል ሳግ ያልተናነቀው ግን አይጠፋም። (በተለይ በፍቅርና ፍቅረኛ አያያዝና አኳኋን ላይ) ተፅእኖ ያሳደረባቸው ጎረምሶችና ኮረዶች ቁጥርም ቀላል አይደለም። ያኔም፤ አሁንም።ርእሳችንን አልረሳነውም። የህንድ ፊልሞችን ለተመለከተ/ላዘወተረ ደርባባነትን፣ ቁጥብነትን፣ ስክነትን፣ “እውነተኛ” ፍቅርንና አፍቃሪነትን፣ እርጋታን፣ ቅጥ ያለው አለባበስን፣ ታማኝነትን፣ ባህል አክባረነትን፣ የአተዋወንና አከዋወን ብቃትና ችሎታን፣ ተፅእኖ ፈጣሪነትን፤ መስሎ ሳይሆን ሆኖ መከወንን፣ የፈጠራ ጥበብንና ሌሎች ሰብአዊ ፋይዳ ያላቸውን ባህርያት በውል ይገነዘባል። በእነሱም ይዝናናል፤ ይማራልም። “የህንድ ፊልም ከሆነ የምበላውን ምግብ ትቼ …” ሲሉ ለሸገር የተናገሩትን ሰው ከዚህ አኳያ ስናየው ነው አስተያየታቸውን የማንጠራጠረው። ይህ የአክተሮቹ ባህል አክባሪነት፣ ለባህላቸው ያላቸው ታማኝነትና ስነምግባራዊነት ደግሞ በህንዳዊያን ዘንድ ይወደድላቸዋል። (ለነገሩ ቱባ ባህሉ ሲከበርለት የማይወድ ማን አለ፤ ሲዋረድበት የሚደሰትስ ቢሆን ከየት ይገኛል)?በአንድ ወቅት ቤቲ የተባለች መምህርት በ”Big Brother” ቀጥታ የቴሌቪዥን ስርጭት ከአንድ ናይጄሪያዊ ጋር ወሲባዊ “ጨዋታ” መፈፀሟን ተከትሎ የነበረው አገራዊ መናወጥ፤ የጠበቆች ማህበር ተቋቁሞ እስከ “ቱባው የሀገር ባህል ተደፈረ፤ ትውልድ ሊጠፋ ነው፤ አገር ተዋረደ” የሚል ክስ ድረስ የተኬደውን ስናስብ፤ ይህ የህንድ የኪነጥበብ ባለሙያዎችና ስነ-ምግባራቸው ከኛዎቹ ጋር ሲነፃፀር የትና የት ከፍታ ላይ እንዳለ መገንዘብ አያዳግትም። የኪነጥበብ ምንጩ ባህል፣ ታሪክ፣ ማንነት ወዘተ ነው። ፋይዳውም ሆነ አላማው ሰብአዊነት ነው። በመሆኑም ማንነትን ያጠብቃል፤ ባህልን ያከብራ፣ ያስተዋውቃል፣ ያበለፅጋል፣ ከፍ ከፍ ያደርጋል፤ ለባህል ዘብ ይቆማል እንጂ እርቃኑን ለማስቀረት አይተጋም። እኛ አገር አክተሮቹን መለመላቸውን አስቀርቶ ወደ አደባባይ የወጣው ስክሪፕት ፀሐፊ፣ ዳይሬክተርና ተዋናይ ኢቲቪ አቅርቦ “ምነው?” ሲለው ደረቱን ነፍቶ “ይህ ወደ ፊት የማይቀር በመሆኑ ነው ከወዲሁ እንዲታወቅ ብዬ የሰራሁት” ያለው ሰው መቸም የህንድ ፊልሞችን ሳያይ ቀርቶ ነው ማለት አይቻልም። የ”ብር” ጉዳይ ካልሆነ በስተቀር።            አዲስ ዘመን  ኅዳር  8/2012 ግርማ መንግሥቴ