በመንፈቅ ዓመቱ 94 ቢሊዮን ብር ያህል ቃል የተገባና የተለቀቀ ብድር ተመዘገበ
የአገር ውስጥ ብድር ከ22 በመቶ ወደ ስድስት በመቶ ዝቅ ማለቱ ተገለጸ ገንዘብ ሚኒስቴር በመጀመሪያው መንፈቅ ዓመት አዲስ ግኝቶችን ጨምሮ ከዚህ ቀደም ቃል የተገባባቸውን ብድርና ዕርዳታ በማካተት፣ በጠቅላላው 94 ቢሊዮን ብር ገደማ ከዓለም አቀፍ ምንጮች መገኘቱን አስታወቀ፡፡ የሚኒስቴሩ ሕዝብ ግንኙነት ኃላፊ አቶ ሐጂ ኢብሳ እንዳስታወቁት፣ በስድስት ወራት ውስጥ ከሁለትዮሽ የመንግሥታት ትብብር ወይም ከባይላተራል ምንጮች፣ እንዲሁም ከበይነ መንግሥታዊ ተቋማት ወይም ከመልቲላተራል ምንጮች በብድርና ዕርዳታ የተገኘው ድጋፍ በጠቅላላው 39.258 ቢሊዮን ብር ነበር፡፡ ከዚህ ውስጥ ከመልቲላተራል ምንጮች 16.038 ቢሊዮን ብር በብድርና በዕርዳታ መልክ ሲገኝ፣ ከባይላተራል ምንጮች 23.22 ቢሊዮን ብር ብድርና ዕርዳታ ተገኝቷል፡፡ በግኝት መልክ የሚመዘገበው ብድርና ዕርዳታ ከሦስት እስከ አሥር ዓመታት ባለው ጊዜ ውስጥ እንደሚለቀቅ፣ ወይም ፈሰስ እንደሚደረግ የሚጠበቅ የብድር ዓይነት ስለመሆኑም ተብራርቷል፡፡ በሌላ በኩል በስድስት ወራት ውስጥ በፍሰት መልክ ወደ አገር ውስጥ የገባው የብድርና ዕርዳታ መጠን ከ54 ቢሊዮን ብር በላይ መድረሱ ተገልጿል፡፡ በዚህም ከመልቲላተራል ምንጮች የ18.237 ቢሊዮን ብር ብድር፣ እንዲሁም የ11.023 ቢሊዮን ብር ዕርዳታ ፈሰስ መደረጉን ኃላፊው አብራርተዋል፡፡ በጠቅላላውም ከ29.26 ቢሊዮን ብር ያላነሰው ገንዘብ በብድርና ዕርዳታ ፈሰስ ተደርጓል ብለዋል፡፡ ከባይላተራል ምንጮች የተለቀቀው የብድርና ዕርዳታ መጠን 25.268 ቢሊዮን ብር አስመዝግቧል፡፡ ከዚህ ውስጥ በዕርዳታ የተገኘው መጠን 14.736 ቢሊዮን ብር እንደሆነ ተጠቅሷል፡፡ በመሆኑም በጠቅላላው 54.528 ቢሊዮን ብር የዕርዳታና የብድር ድጋፍ ወደ አገር ውስጥ መግባቱ ተመልክቷል፡፡ እንደ እሳቸው ማብራሪያ በፍሰት የሚመዘገበው ብድርና ዕርዳታ፣ ከገንዘብ ባሻገር በዓይነት የሚሰጡትንም ያካትታል፡፡ ለአብነትም በእህል፣ በመድኃኒት፣ በማሽነሪና በሌሎችም የቴክኒክ ድጋፎች በዓይነት የሚገባው ብድርና ዕርዳታ ተጠቃሎ በፍሰት የሚጠቀስበት ሥርዓት ነው፡፡ መንግሥት አዳዲስ ብድሮችና የዕርዳታ ድጋፎች እያገኘ በመምጣቱ ከዚህ ቀደም የዓለም ባንክና የዓለም ገንዘብ ድርጅት (አይኤምኤፍ) በኢትዮጵያ ላይ ያወጡት ከፍተኛ የብድር ጫና ተጋላጭነት ሥጋት፣ ወደ መካከለኛ የሥጋት ደረጃ እየወረደ መምጣቱን ሚኒስቴሩ አስታውቋል፡፡ የዓለም ባንክ እ.ኤ.አ. ከ2018 ጀምሮ ኢትዮጵያ በከፍተኛ ብድር ተጋላጭነት ሥጋት ዝርዝር ውስጥ መድቧታል፡፡ከዚህ በተጨማሪ በቅርቡ በዓለም ገንዘብ ድርጅትና በመንግሥት ባለሥልጣናት መካከል የተካሄደውና ‹‹አርቲክል ፎር›› እየተባለ የሚጠራውን የምክክር ሥርዓት ተከትሎ አይኤምኤፍ ባወጣው ሪፖርት መሠረት፣ እየተወሰዱ የሚገኙ ጥብቅ የገንዘብ ቁጥጥር ፖሊሲ ዕርምጃዎችና የልማት ድርጅቶች የሚወስዱት ብድር ላይ ዕቀባ መደረጉ ለውጦች እያመጣ መሆኑን አሥፍሯል፡፡   ይሁን እንጂ መንግሥት ከአገር ውስጥ ምንጮች የሚበደርበት አግባብ ላይ ጥንቃቄ እንዲያደርግ፣ የልማት ድርጅቶችም ቢሆኑ ገደብ እንዲጣልባቸው የአይኤምኤፍ ቦርድ ዳይሬክተሮች ከመጠየቃቸውም በላይ፣ መንግሥት ከኢትዮጵያ ልማት ባንክ መበደሩን እንዲያቆም፣ ባንኩም በአሁኑ ወቅት ወደ 40 በመቶ ገደማ ያሻቀበውን የተበላሸ የብድር ክምችት እንዲስተካከል ለማድረግ የሚያስችሉ ስትራቴጂዎች እንዲቀረፁ፣ እንዲህ ያሉ ዕርምጃዎችም ቅድሚያ እንዲሳጣቸው መጠየቃቸውን መዘገባችን ይታወሳል፡፡ የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ የሀብት ይዞታና ደረጃው እንዲገመገም ጠይቀዋል፡፡ እንዲህ ላሉ ጥያቄዎች ምላሽ የሰጠ በሚመስል ሁኔታ በአሁኑ ወቅት ማዕከላዊ መንግሥት ከአገር ውስጥ ምንጮች የሚበደረው ገንዘብ መጠን፣ ከዚህ ቀደም ከነበረው የ22 በመቶ ድርሻ ወደ ስድስት በመቶ ዝቅ መደረጉን አቶ ሐጂ ለሪፖርተር ገልጸዋል፡፡ አብዛኛውን ብድር ከንግድ ባንክ የሚያገኘው መንግሥት፣ ከዚህ ተቋም የሚያገኘው የብድር መጠን ወደ 20 በመቶ ዝቅ እንዲልና የግሉ ዘርፍ 80 በመቶ እንዲያገኝ መደረጉን አስታውቀዋል፡፡ 