ከቡና የወጪ ንግድ የሚገኘውን ገቢ ለማሳደግ መንግስት ድጋፉን አጠናክሮ ይቀጥላል – ፕሬዚዳንት ዶክተር ሙላቱ
አገሪቱ ከቡና የምታገኘውን የውጭ ምንዛሪ ለማሳደግ መንግስት ለዘርፉ የሚያደርገውን ድጋፍ አጠናክሮ እንደሚቀጥል ፕሬዚዳንት ዶክተር ሙላቱ ተሾመ አስታወቁ።ኢትዮጵያን ኮፊ ኤክስፖርተርስ አሶሴሽን ያዘጋጀውና ከ300 በላይ የዘርፉ ተዋናዮች የተካፈሉበት ሦስተኛው ዓለም አቀፍ የኢትዮጵያ ቡና ጉባዔ ዛሬ ተጀምሯል።ጉባዔውን የከፈቱት ፕሬዚዳንት ዶክተር ሙላቱ እንዳሉት ኢትዮጵያ እያስመዘገበች ባለችው ፈጣን ኢኮኖሚያዊና ማህበራዊ እድገት ቡና ጉልህ አስተዋጽዖ እያበረከተ ይገኛል።ከ4 ሚሊዮን በላይ ገበሬዎች ቡናን በማምረት አንደሚተዳደሩ እና 15 ሚሊዮን የሚሆኑ ህዝቦች ደግሞ በቀጥታና በተዘዋዋሪ በዘርፉ ኢኮኖሚያዊ እንቅስቃሴዎች ላይ መሰማራታቸውን የገለጹት ፕሬዚዳንቱ አገሪቱ የምርቱ መገኛ እንደመሆኗ መጠን ግን ተገቢውን ጥቅም አላገኘችም ብለዋል።እንደ ፕሬዚዳንቱ ገለጻ ቡና ለአገሪቱ ኢኮኖሚያዊ እድገት ወሳኝ ሚና ቢኖረውም በዓለም ገበያ የቡና ዋጋ ተለዋዋጭ በመሆኑና ምርቱን ወጥ በሆነ የጥራት ደረጃ ለዓለም ገበያ ማቅረብ ባለመቻሉ የተገኘው ውጤት ከሚጠበቀው በታች ሆኖ ቆይቷል።መረጃዎች እንደሚጠቁሙትም ኢትዮጵያ ለቡና ምርት የተመቸ ተፈጥሮና እምቅ አቅም ቢኖራትም ለዓለም ገበያ ከሚቀርበው ቡና ያላት ድርሻ ሦስት በመቶ ብቻ ነው።ዶከተር ሙላቱ እንዳሉትም አገሪቱ ወደ ውጭ የምትልከው ቡና ከ200 ሺህ ሜትሪክ ቶን በልጦ የማያውቅ ሲሆን በእድገትና ትራንስፎርሜሽን ዕቅድ የመጀመሪያ ዓመት ከምርቱ የተገኘው 841 ነጥብ 7 ሚሊዮን ዶላር ገቢም ትልቁ ነው።“የተያዘው ዓመት የመጀመሪያው የእድገትና ትራንስፎርሜሽን ዕቅድ ማጠናቀቂያ እንደመሆኑም በዕቅዱ ከቡና ምርት ለማግኘት የታሰበውን ገቢ ለማሳካት መንግስት ለዘርፉ የሚያደርገውን ድጋፍ አጠናክሮ ይቀጥላል” ያሉት ፕሬዚዳንቱ “ለዕቅዱ መሳካትና ለዘርፉ እድገት የቡናን ጥራት ለማሳደግ ትኩረት ማድረግ ይገባል” ብለዋል።ባለፈው የምርት ዘመን ኢትዮጵያ ከ190 ሺህ ሜትሪክ ቶን በላይ ቡና ወደ ውጭ ልካ 719 ሚሊዮን ዶላር ገቢ ያገኘች ሲሆን በቀጣይ መጠኑን ወደ 200 ሺህ ሜትሪክ ቶን በማሳደግ ገቢውን 1 ቢሊዮን ዶላር ማድረስ እንዳለባትም ተናግረዋል።በጉባዔው ላይ የተገኙት የዓለም አቀፉ የቡና ድርጅት ዋና ዳይሬክተር ሮቤሪዮ ኦሊቬራ ሲልቫ በበኩላቸው ኢትዮጵያ ለቡና ምርት ምቹ የሆነ ተፈጥሮን የታደለች መሆኗን ገልጸው 95 በመቶ የሚሆነው ምርቷ ተፈጥሯዊ መሆኑ ደግሞ ልዩ እንደሚያደርጋት ተናግረዋል።ዋና ዳይሬክተሩ እንዳሉት አገሪቱ ካላት ዕምቅ አቀም ጋር ሲነጻጸር ከምርቱ ማግኘት የሚገባትን ጥቅም ባታገኝም በቡና ምርትና ኤክስፖርት ዕድገቷ ግን ከሌሎች የአፍሪካ አገራት በተሻለ ደረጃ ላይ ትገኛለች።አፍሪካ እንደ አውሮጳውያን አቆጣጠር በ1990 ከዓለም የቡና አቅርቦት የ20 በመቶ ድርሻ የነበራት ሲሆን አሁን ይህ አኃዝ ወደ 11 በመቶ ዝቅ ብሏል ያሉት ሮቤሪዮ ኦሊቬራ ኢትዮጵያ ግን ከነበራት ዝቅተኛ ድርሻ አሁን ድርሻዋን በማስፋት ላይ ትገኛለች ብለዋል።አገሪቱ አሁን ያላትን ድርሻ እና ገቢ ለማሳደግም በጥራት ላይ ትኩረት ማድረግ ያለባት ሲሆን አዳዲስ ገበያዎችንም ማፈላለግ ይገባታል ብለዋል።ኢትዮጵያ ባላት የቡና ምርት እድገትና ለዘርፉ በሰጠችው ልዩ ትኩረትም 4ኛውን የዓለም የቡና ጉባዔ እንድታስተናግድ መመረጧን ዋና ዳይሬክተሩ ተናግረዋል።ኢትዮጵያ እንደ አውሮጳውያን አቆጣጠር በ2016 የምታስተናግደው የዓለም የቡና ጉባዔ በአፍሪካ ምድር ሲዘጋጅ የመጀመሪያው ሲሆን ጉባዔው  በኢትዮጵያ መካሄዱ ዓለም አቀፉ ህብረተሰብ ለአገሪቱም ሆነ ለአፍሪካ የቡና ምርት ትኩረት መስጠቱን አንደሚያመለክትም ነው  የተናገሩት።በተመሳሳይ ኢትዮጵያ 116ኛውን አለም አቀፍ የቡና ምክር ቤት ስብሰባ የምታስተናግድ ሲሆን በቀጣይ ዓመት የአሜሪካ ስፔሻሊቲ ቡና ማህበር በሚያዘጋጀው መድረክ ላይ በማሳያነት ትቀርባለች።ሦስተኛው ዓለም አቀፍ የኢትዮጵያ ቡና ጉባዔ ነገም ቀጥሎ የሚውል ሲሆን በብቃት ማረጋገጫ ዙሪያ ያሉ እድሎችንና ተግዳሮቶች፣ የዘረመል የትኩረት አቅጣጫዎች፣ በጥራት ማሻሻል፣ የኢትዮጵያ ልዩ ቅርስ በሆኑ የቡና ዓይነቶች፣ የቡና ዘርፉን በማስፋትና አምራቾችን ተጠቃሚ በሚያደርጉ ሁኔታዎች ላይ ይመክራል።   (ኢዜአ)