ውሃ የማያነሳው የግብጽ አቤቱታ
ኢትዮጵያ ዓለም አቀፍ ሕግና ፍትሃዊ የውሃ ተጠቃሚነት መርህን መሠረት አድርጋ ግድቧን እየገነባች ባለችበት ወቅት ግብጽ ለፀጥታው ምክር ቤት ያቀረበችው አቤቱታ ውሃ እንደማያነሳ የዘርፉ ምሁራን ተናገሩ። 
በባህር ዳር ዩኒቨርሲቲ የሕግ ትምህርት ቤት የዓለም አቀፍ ሕግ መምህር ረዳት ፕሮፌሰር ዘውዱ መንገሻ እንዳሉት፤ ግብጽ ለፀጥታው ምክር ቤት ያቀረበችው አቤቱታ የተባበሩት መንግሥታት መቋቋሚያ ምዕራፍ ስድስትን በመጥቀስ “የህዳሴ ግድቡ ለፀጥታ መደፍረስ መንስኤ” ይሆናል በማለት ነው። ይሁን እንጂ የፀጥታው ምክር ቤቱ ጉዳዩን በመመርመር “ለፀጥታ ሥጋት አይሆንም” በማለት ውድቅ ሊያደርገው፤ ወይም ደግሞ አስገዳጅ ያልሆነ ምክረ ሐሳብ ሊሰጥበት ይችላል ሲሉ ይገልፃሉ።
ረዳት ፕሮፌሰር ዘውዱ፤ የፀጥታው ምክር ቤት “ ለፀጥታ ሥጋት አይሆንም” ብሎ ውድቅ እንዲያደርገው ኢትዮጵያ ግብጽ እያደረግች ያለችውን ሴራ በዲፕሎማሲ ማጋለጥ ይኖርባታል። ግድቡ ለፀጥታ ችግር ሳይሆን ልማት ማሆኑን ማሳወቅ ይገባል። ከ60 ሚሊየን በላይ በጨለማ ለሚኖሩ ዜጎች ብርሃን መስጠት እና ወንዙን በፍትሃዊነት የመጠቀም ጉዳይ መሆኑን ማስረዳት ይገባል። ኢትዮጵያ በፍትሃዊነት ለመጠቀም ስለግድቡ ከ153 በላይ መረጃዎች መሰጥቷን፣ ጉዳት እንደማያደርስ ለማስረዳትና ለመደራደር የተጓዘችበትን ርቀት ለ15ቱ የፀጥታው ምክር ቤት አባላት በማብራራት አቤቱታው እንዲቀለበስ ማድረግ ትችላለች ብለዋል። 
በዓለም አቀፍ መገናኛ ብዙሃን ግብጽ ጉዳት እንደደረሰባት የምታደረገውን ማስመሰል እውነታው ይህ እንዳልሆነ የዘርፉ ምሁራን፣ ፖለቲከኞችና ሌሎች አካላት ሁሉ የዓለም ህዝብ እንዲረዳው ማድረግ ያስፈልጋል። የአፍሪካ አገራት በተለይም ደግሞ የተፋሰሱ አገራት በወንዙ ላይ ያሉ የቅኝ ግዛት ዘመን ስምምነቶች ውድቅ እንዲሆኑ በማድረግ ፍትሃዊ አጠቃቀም እንዲኖር መሥራት፣ በዓለም አቀፍ ደረጃ የላይኛው የተፋሰሱ አገራት ትብብር እንዲፈጠሩ በመሥራት ተጽዕኖ ማሳደር እንደሚገባ አብራርተዋል።
ግብጽ ቀጥተኛ ጦርነት አታደርግም የሚሉት ምሁሩ በውስጣዊ አለመረጋጋትና በሦስተኛ ወገን ለማጥቃት ግን ልትሠራ እንደምትችል ተናግረዋል። ግብጽ ግድቡ ተጽዕኖ እንደማያደርግ ጠንቅቃ ብታውቅም አሁን አላማ አድርጋ እየሠራች ያለችው ኢትዮጵያን ለወደፊቱ የሚያስገድድ ስምምነትን ውስጥ ለማስገባት ነው። ኢትዮጵያም ከወንዙ አሞላል ውጭ በወንዙ ላይ ምንም አይነት ስምምነት ማድረግ እንደሌለባት አስጠንቅቀዋል።
 በውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ዲፕሎማትና የታላቁ ህዳሴ ግድብ ተደራዳሪ አቶ ዘሪሁን አበበ ለኢትዮጵያ ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬት (ኢቢሲ) እንደተናገሩት ኢትዮጵያ ከ1902 ዓ.ም ጀምሮ የአባይ ወንዝ ፍትሃዊ፣ ምክንያታዊና ጉልህ ጉዳት በማያደርስ መርህ ጥቅም ላይ እንዲውል ሠርታለች። የላይኞቹ አገራት “ብቻችንን እንጠቀም” ሲሉ፤ የቀኝ ገዥዎች ስምምነት ተግባራዊ አናደርግም ሲሉም መቃወሟን ይናገራሉ። 
ኢትዮጵያ ባለፉት አስር ዓመታት ወንዙ በፍትሃዊነት ጥቅም ላይ እንዲውል ሠርታለች። የናይል ተፋሰስ ኢንሼቲቭ እንዲቋቋም ለ13 ዓመታት በግንባር ቀደምትነት ሞግታለች። የተፋሰሱ አገራት ላይ ጉልህ ጉዳት በማያደርስና በዓለም አቀፍ ሕግን መሠረት ጥቅም ላይ እንዲውል በማድረግ ለሌሎች አገራት ምሳሌ ሆናለች ብለዋል። 
የታላቁ ህዳሴ ግድብ የታችኞቹን አገራት እንደማይጎዳ፣ በግብጽ ባለሙያ መሪነት የተጠና፣ 153 የግድቡ ሰነዶችን ለታችኞቹ አገራት የተሰጠ፣ አገራቱ ባቋቋማቸው ቡድኖችና በዓለም አቀፍ የሳይንቲፊክ
 ባለሙያዎች የተጠና ጉልህ ጉዳት እንደማያደርስ የተረጋገጠ ነው። ይህ ሆኖ ሳለ ግብጽ ወንዙን በብቸኛነት የመጠቀም ፍላጎቷን ለማሳካት እየሄደች ቢሆንም ይሄ አሸናፊ እንደማያደርጋት አቶ ዘሪሁን ይናገራሉ።
የህዳሴ ግድብ የብሔራዊ ኤክስፐርቶች ፓናል ሰብሳቢና የተደራዳሪ ቡድን አባል ኢንጂነር ጌዲዮን አስፋው ኢትዮጵያ የህዳሴው ግድብ የውሃ ሙሌቱን ሐምሌ ወር እጀምራለሁ ብላ ለተደራዳሪ አገሮችም ሆነ ለዓለም አቀፍ ህብረተሰብ ማስታወቋን አስታውሰው፤ ሙሌቱ በድርድርና በስምምነት እንዲሆን እስካሁን ድረስ ከፍተኛ ጥረት እየተደረገ ነው። በተያዘለት ጊዜ ውሃውን ከመሙላት የሚያግዳት ስምምነት አለመኖሩንና የመርህ ስምምነቱም ከግንባታው ጎን ለጎን ሙሌቱ ይካሄዳል የሚል ስለሆነ በዚሁ መሠረት ሙሌቱ እንደሚካሄድ ገልፀዋል። 
“ኢትዮጵያ የግድቡን ግንባታ የጀመረችውና ውሃ ሙሌት የሚካሄደው የዓለም አቀፍን ሕግን ተከትላ መሆኑን ገልፀው ምንም አይነት የዲፕሎማሲያዊ ጫና ቢደረግ፣ ለዓለም አቀፍ ድርጅቶች አቤቱታ ቢጽፉም ኢትዮጵያ ግን በያዘችው ዕቅድ መሠረት የግድቡን ግንባታና ሙሌት
 ታካሂዳለች “ብለዋል። 
ግብጾች ባለፉት ስምንት ዓመታት ኢትዮጵያ ግድቡን እንዳትሠራ፤ የግድቡን ቁመት እንድትቀንስ፣ ብዙ ችግሮች ሲፈጥሩ እንደነበር አስታውሰው አሁንም የውሃ ሙሌት ተጀምሮ የኤሌክትሪክ ሃይል በማመንጭት የህዝባችን ኑሮ እንዳናሻሽል በተለያየ መንገድ ግንባታውን ለማስተጓጎል ጥረት እያደረጉ ነው፤ ይሄም ቢሆን ግን አይሳካላቸውም ሲሉ ገልፀዋል። 
ኢትዮጵያ ሁልጊዜ የምትከተለው የሰላምና የድርድር አማራጭ መሆኑን አመልክተው፤ የህዳሴው ግድብ 110 ሚሊየን ህዝብ ፕሮጀክትና በፍትሐዊነት የሚያምኑ ሌሎች የአፍሪካም ሆነ የዓለም አገሮች ጭምር የሚደገፍ በመሆኑ ሁላችንም ተረባርበን ዳር ማድረስ ይኖርብናል ብለዋል። 
የዘርፉ ምሁራን ኢትዮጵያ የግድቡን ሥራ ማፋጠን፣ የውስጥ አንድነቷን ማስጠበቅና ግድቡን በፍትሃዊነት ለመጠቀም እየሠራች መሆኗን ለአጋርና ለዓለም አቀፍ ማህበረሰብ ማስረዳት እንደሚገባት በማንሳት በፍትሃዊና ህጋዊ መንገድ ስለተጓዘች የግብጽ አቤቱታ ውሃ እንደማያነሳ ያላቸውን እምነት ገልፀዋል።
አዲስ ዘመን ግንቦት 9/2012
አጎናፍር ገዛኸኝ