ባለሀብቶች በአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ላይ ቅሬታቸውን አሰሙ
የአዲስ አበባ ከተማ ባለሀብቶች በየክፍለ ከተማው መዋቅር የሚስተዋለው የመልካም አስተዳደር ችግር በአፋጣኝ መፈታት እንዳለበት ጠየቁ፡፡ በአስተዳደሩ አካላት የሚደርስባቸው አስተዳደራዊ በደል ህልውናቸውን እየተፈታተነው እንደሚገኝ የገለጹ ነጋዴዎች፣ ድርጅቶቻቸውን ለመዝጋትና ሠራተኞችን ለመበተን ጫፍ መድረሳቸውን ገልጸዋል፡፡በከንቲባ ድሪባ ኩማ የተመራው የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር ማክሰኞ መጋቢት 13 ቀን 2008 ዓ.ም. በሒልተን ሆቴል በጠራው ውይይት ላይ ከተለያዩ የንግድ ዘርፎች የተውጣጡ ባለሀብቶች ተገኝተዋል፡፡ ነጋዴዎቹ ከዚህ በፊት ላነሱዋቸው ጥያቄዎች ተገቢውን ምላሽ ሊያገኙ ባለመቻላቸው፣ መንግሥት አፋጣኝ መፍትሔ እንዲሰጣቸው ሲጠይቁ ተደምጠዋል፡፡ ‹‹በሕግ የሚገዛ አመራር ከሌለ በሕግ የሚሠራ ነጋዴ አይኖርም፤›› በማለት የአስተዳደሩን አሠራር የተቹ አስተያየቶችን ሰንዝረዋል፡፡በውይይት መድረኩ በተለይ የመሬት፣ የግብር አከፋፈል፣ የመንገድ፣ የመብራት፣ የቀበሌ ቤቶች፣ በመልሶ ማልማት የሚነሱ ቤቶች ጉዳይ በቶሎ ምላሽ አለማግኘት፣ የፈቃድ አሰጣጥና የብቃት ማረጋገጥ ሒደቶች ላይ ከአመራሩ አካል አፋጣኝና አግባብ ምላሽ ማጣት ዋነኛ ክፍተቶች ሆነው ተነስተዋል፡፡በተለይ ከመሬት ጉዳይ ጋር በተያያዘ ለኢንቨስትመንት የሚወሰዱ መሬቶች ምንም ዓይነት ግንባታ ሳይደረግባቸው ተቀምጠው መስተዋላቸው፣ የመሬት አቅርቦት ጥያቄ ከሚመለከታቸው አካላት ጋር በጥምረት ተጨባጭ ምላሽ እንደማያገኙ በመድረኩ ተነስቷል፡፡ በመሬት አሰጣጥ ዙሪያ በአስተዳደሩ ሠራተኞች ላይ ከፍተኛ የመፈራራት መንፈስ እንደሚታይ፣ የኢንቨስትመንት ፈቃድ ለመስጠትም ችግር እንደሚስተዋል ነጋዴዎቹ ገልጸዋል፡፡ ከዚህ ጋር በተያያዘም መሬት የማግኘት ጥያቄ በጨረታ አሠራር የሚከናወን በመሆኑ፣ ጨረታው ከተካሄደ በኋላም የጨረታ አሸናፊዎች የሚጠበቅባቸውን ክፍያ አጠናቀው ከሦስት ዓመታት በላይ ለመጠበቅ እንደተገደዱ ለከንቲባው ተናግረዋል፡፡የመሬት በሊዝ ማስተላለፍ ሥርዓትን በተመለከተም የአሠራር ክፍተት እንደነበረና ጥናት እንደተካሄደ፣ በጥናቱ መሠረትም በርካታ ሰዎች ከመዋቅር እንዲወጡ መደረጉንና ወንጀል የሠሩም በሕግ እንዲቀጡ መደረጉን በአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር በምክትል ከንቲባ ማዕረግ የንግድ ክላስተር አስተባባሪ አቶ ርስቱ ይርዳ አስረድተዋል፡፡ከዚህ ጋር በተያያዘም በጨርቃ ጨርቅ ሥራ ላይ የተሰማሩት ባለሀብቶች፣ በመሬት ጉዳይ አገር ለቀን ለመውጣት መገደዳቸውንና 1,400 በላይ ሠራተኞችን ለመበተን ከጫፍ የደረሱ መሆናቸውን ከውይይቱ ተካፋዮች የገለጹም ነበሩ፡፡‹‹መሬት ከኅብረተሰቡ ተነጥቆ ለኢንቨስተር ይሰጣል፡፡ ለነዋሪዎች የሚሰጠው የካሳ ክፍያ ጥያቄ ሲያስነሳ ይስተዋላል፡፡ በዚህ ጉዳይ ላይ መንግሥት መልሱ ምንድነው?›› ተብሎ በጋዜጠኞች ለቀረበው ጥያቄ፣ ‹‹የተለያየ ሐሳብ ያላቸው ሰዎች አሉ፡፡ መሬት የሕዝብ ንብረት ነው፡፡ በአሁኑ ወቅት በመልሶ ማልማት እየተገነቡ ያሉ ሆቴሎች አሉ፡፡ ደረጃውን የጠበቀ ግንባታ ለማከናወን መሬቱን ለኢንቨስትመንት በማዋል ሕዝቡን ተጠቃሚ ማድረግ ይቻላል፤›› በማለት አቶ ርስቱ ምላሽ ሰጥተዋል፡፡ከግብር ክፍያ ጋር በተያያዘ የአከፋፈል ሥርዓትና የክፍያ አፈጻጸም ላይ የአሠራር ችግር እንዳለ ተሳታፊዎች ቅሬታ አቅርበዋል፡፡በቂርቆስ ክፍለ ከተማ በኬክ ንግድ ሥራ ላይ የተሰማሩት አቶ ዘርዓጽዮን ወልደልዑል እንደተናገሩት ከሆነ፣ በ1992 ዓ.ም. በወጣው የግብር አዋጅ መሠረት የክፍያ መመዝገቢያ ማሽን አጠቃቀም ላይ በተፈጠረ ስህተት ከዚህ ቀደም ተከማችቶ የቆየና በሒሳብ ባለሙያዎችም ስህተት በብዙ ሺሕ ብሮች የሚቆጠር ዕዳ እንዲከፍሉ በመጠየቃቸው፣ ‹‹መኖሪያ ቤታችንን ሸጠን ለመክፈል ተገደናል፤›› በማለት ለሪፖርተር ገልጸዋል፡፡የኬክ ንግዳቸውን ወደ ቸኮሌት ማምረቻ የማሳደግ ዕቅድ የነበራቸው አቶ ዘርዓጽዮን፣ የግብር አሠራር ለውጥ ሲመጣ ለኅብረተሰቡ በተገቢው መንገድ ማሳወቅና ማስረዳት ሲገባ ይህ ባለመሆኑ መጎዳታቸውን ተናግረዋል፡፡ በአቃቂ ቃሊቲ አካባቢ ያለው ከፍተኛ የፋብሪካዎች ፍሳሽና የመንገድ ችግር በክፍለ ከተማው አስተዳደሮች በአግባቡ ምላሽ ሊሰጥበት እንደሚገባም ተጠይቋል፡፡ በተጨማሪም፣ ‹‹የኤሌክትሪክ ጉዳይ መፍትሔ ያገኝላችኋል ተብለን የከፈልነው ገንዘብ ለሁለት ዓመት ያህል ምንም ምላሽ ሊያገኝ አልቻለም፤›› በማለት የሞደርን ዘጊ ኃላፊነቱ የተወሰነ የግል ማኅበር ባለቤት አቶ በቀለ ገብረ ሕይወት ለሪፖርተር ተናግረዋል፡፡ በማኑፋክቸሪንግ ዘርፍ የተሰማሩ ባለሀብቶች ለማኑፋክቸሪንግ ሁሉም ነገር ቅድሚያ ይሰጣል የሚለው ነገር መሬት ላይ አልወረደም ባይ ናቸው፡፡በአጠቃላይ በተነሱት ችግሮች ላይ ከንቲባ ድሪባ ኩማና የሚመለከታቸው ኃላፊዎች ለባለሀብቶች ምላሽ ሰጥተዋል፡፡ አቶ ድሪባ የተነሱት ችግሮች ትክክል እንደሆኑና ከሕዝቡ ጋር ተቀራርቦ ያለመሥራት ችግር እንደነበር አምነዋል፡፡ በመሬት ጉዳይ የሚከሰተውን ችግር ከሥሩ ለመፍታት ሁሉም መተባበር አለበት ሲሉም ጥሪ አቅርበዋል፡፡      