ሕግ ወዲህ ተግባር ወዲያ – በፋሲካ ገበያ
  አዲስ አበባ ፦ ነጋዴውም የቁም እንስሳቱም ሸማቹም አንድ ላይ ተፋፍገዋል። በሺዎች የሚቆጠሩ ሰዎችም ትንፋሽን በሚያፍነው ሽታ ባለበት የገበያ ቦታ ከወዲያ ወዲህ ይርመሰመሳሉ።  አንዱም ግን የእጅ ጓንት ሆነ የአፍ መሸፈኛ ሲጠቀም አልታየም። ምናልባትም ከመቶ ሰዎች በአማካይ አንዱ ብቻ የአፍና አፍንጫ መሸፈኛ አድርጓል ቢባል ማጋነን አይሆንም፤ እርሱም ቢሆን ለመሸመት ከመጡት ሰዎች መካከል እንጂ ነጋዴው ምንም የጥንቃቄ ነገር አይታይበትም።  ለግብይት የሚመጣው ሰው የሚገለገልበት የእጅ መታጠቢያ ሆነ ሳኒታይዘር በአካባቢው አይታይም። መንግሥት ያወጣውን ሕግ የሚያስከብር የፀጥታ ሃይልም ሆነ የመስተዳድር አካል የለም። የገበያው ቦታ ፍፁም ሕገ ወጥነት የሰፈነበት ነው።  ስለበሽታው አደገኛነት ሆነ ሊያስከትል ስለሚችለው አደጋ የተነገረው እና የተመከረው ሁሉ በርግጥም ሰሚ እንዳላገኘ፤ከበሽታው ጋር በተያያዘ የቱን ያህል እንደተዘናጋን ተጨባጭ ማሳያ ነው።የገበያውን ሁኔታ ለሚመለከት ከዓመት እና ከሁለት ዓመት በፊት የኮሮና ቫይረስ በሽታ ወደ ኢትዮጵያ ከመግባቱ በፊት የተደረገ እንጂ አሁን ላይ ስለመሆኑ ሊጠራጠር ይችላል። ይህ ሁሉ ሁነት ግን የሚታየው በሰፊው በአያት አደባባይ የመንገድ አካፋይ ላይ በተዘረጋው የበዓል ገበያ ቦታ ነው። ኮሮና ስለመጣ አትጠጋገጉ፤ ንጽህናችሁንም ጠብቁ እየተባለ በመገናኛ ብዙሃን በሚነገርበት በዚህ ወቅት በገበያው ያለውን መተፋፈግ እና የሳሙናና እጅ መታጠቢያ አለመኖር ተመልክቶ አንድ የሚል አካል መጥፋቱ ብዙዎችን አሳዝኗል፤ ‹‹ወዴት እያመራን ነው›› ያሉም አልጠፉም። 
የአስቸኳይ ጊዜ አዋጁ፣ በአዋጁ የተደነገጉ የአታድርግ አድርግ ሕጎች፤ አዋጁን እንዲያስፈጽም ሥልጣን የተሰጠው አካል ሁሉም በገበያው ሥፍራ የሚታሰቡ አይደሉም። አካባቢው በልዩ ሁኔታ ከአስቸኳይ ጊዜ አዋጁ ነፃ አካባቢ ነው የሚመስለው።
በገበያው የተገኙት አቶ ታደሰ ዳምጠው ሰባ የበዓል በጎችን በተሽከርካሪ አስጭነው ወደ አያት አካባቢ ደርሰዋል። ወደተዘጋጀው የገበያ ቦታ ሲገቡ ግን አንድም ሰው ጓንት አድርጎ፤ አሊያም የአፍና አፍንጫ መሸፈኛ አድርጎ ባለማየታቸው ተገርመዋል። በአካባቢው የበሽታው መከላከያ የጥንቃቄ ዕቃዎች አለመኖራቸው አስጨንቋቸዋል። አልፎ አልፎም የሚመጡ ገበያተኞችን እያስተናገዱ በጎን ደግሞ ሌላው ቢዘናጋ ለእራሴ ማሰብ ይገባኛል በሚል ለአፍና አፍንጫቸው መከላከያ የሚሆናቸው ፎጣ ቢጤ እንዲገዙላቸው ጓደኞቻቸውን መላካቸውን ይናገራሉ። 
የአያት አደባባዩ የበዓል ገበያ በየመገናኛ ብዙሃን የሚገለፀውን የጥንቃቄ እርምጃ ወደጎን ያለ በመሆኑ እንዳሳሰባቸው አቶ ታደሰ አልሸሸጉም። ይሁንና በገበያው መሐል በርካታ አስተናባሪዎችን እና የፀጥታ ሰዎችን በመመደብ ገበያተኛው አስፈላጊውን ርቀት ጠብቆ በጥንቀቄ እንዲገበያይ አለመደረጉ ነገ ላይ የከፋ ጉዳት ሊያመጣ ይችላልና እያንዳንዱ ዜጋ እራሱን ሊጠብቅ እንደሚገባ ይናገራሉ።
አቶ ሰኢድ የሱፍ ደግሞ ከአዲስ አበባ አጎራባች አካባቢዎች የቁም እንስሳትን አጓጉዘው በመምጣት በአያት አደባባዩ ገበያ የተገኙ ነጋዴ ናቸው። በገበያው አካባቢ አንድም የእጅ መታጠቢያ እና ሳሙና አሊያም ሳኒታይዘር አቅርቦት አለመኖሩ አሳስቧቸዋል። የገበያው ጭንቅንቅ እና የንጽህና እጦትም በሽታው ከሀገር የጠፋ ያህል እንደተዘነጋ ማሳያ እንደሚሆን ይናገራሉ። ይሁንና ዋነኛ ገቢያቸው ከእንስሳት ሽያጭ የሚገኝ ትርፍ በመሆኑ ለበዓል ገበያው ላይ መሳተፋቸውን ያስረዳሉ። 
እያንዳንዱ ሸማች እንስሳቶችን ለመግዛት ሲመርጥ በእጁ በመነካካት መሆኑን የተናገሩት አቶ ሰኢድ፤ ቆሻሻውን በነኩበት እጅ የቆጠሩትን ገንዘብ ለነጋዴው ሲሰጡ መዋላቸውን ይገልፃሉ። አንዳንዱም ብሩን ሲቆጥር በልምድ ምክንያት ምራቁን ጢቅ እያለ መሆኑ ሲታሰብ በሽታው አይምጣ እንጂ አንድ ጊዜ ገበያው መሐል ላይ የታመመ ሰው ከተገኘ ችግሩ ሀገርን ለአደጋ የሚያጋልጥ እንደሆነ መገንዘባቸውን ይናገራሉ። 
የዕለት ጉርሱን ለመሸፈን የወጣውን ነጋዴ በየጊዜው ማንቃት እና የጥንቃቄ እርምጃዎችን እንዲወስድ ማስተማር የአካባቢው አስተዳደር ብሎም የህክምና ሰዎች እና የመገናኛ ብዙሃኑም ድርሻ መሆኑን ይናገራሉ። 
በአዲስ አበባ ፈረንሳይ አካባቢ እና ሾላ አካባቢ የሚገኙ የበዓል እርድ የእንስሳት መሸጫዎች ቦታዎች ላይ በንፅፅር የተሻለ መራራቅ መኖሩን መታዘብ ቢቻልም፤ በሁሉም ገበያዎች ላይ ግን ነጋዴውም ሆነ ሸማቹ የእጅ ጓንት ሳያደርግ እና የአፍና አፍንጫ መሸፈኛ ሳይዝ ገንዘብ ሲለዋወጥ በስፋት ይታያል። 
ወይዘሮ አልማዝ ታዬ ደግሞ በሾላ ገበያ የሚታየው ጥንቃቄ ከመራራቅ ባለፈ የእጅ ንጽህና ላይ ያተኮረ አለመሆኑን መታዘባቸውን ይናገራሉ። ኮሮና ደግሞ ከመራራቅ ባለፈ ንጽህና የሚጠይቅ በመሆኑ አብዛኛው ሰው በሽታውን ይዞ ወደቤቱ እንዳይመለስ በገበያ አካባቢዎች አስፈላጊውን ሥራ የሚመለከተው አካል ፈጥኖ ሊሠራ እንደሚገባ ይመክራሉ።
የአዲስ አበባ ንግድና ኢንዱስትሪ ቢሮ በአዲስ አበባ የኮሮና ቫይረስ ተጋላጭነትን ለመቀነስ እና የተረጋጋ የበዓል ገበያ ለማካሄድ ያስችላሉ የተባሉ የቁም እንስሳት መሸጫ ቦታዎች ይፋ ማድረጉ ይታወሳል። በተለይ በገበያዎቹ እና ሰው በሚበዛባቸው ቦታዎች ላይ ነጋዴው እና ሸማቹ ማህበረሰብ የአፍና አፍንጫ መሸፈኛ እና የእጅ ጓንት የመጠቀም ግዴታ የተጣለ ቢሆንም የመንግሥትን ትዕዛዝ እንዳልተፈፀመ መታዘብ ተችሏል።
ኮሮናን አስመልክቶ መንግሥት ያወጣቸው ሕጎችም በመገናኛ ብዙሃን እና በየአውራ ጎዳናዎች ላይ ሲተላለፉ ቢውሉም የገበያ ቦታዎች ላይ ተግባር አልባ ሆነው ውለዋል። ተገቢው የማስተካከያ እርምጃ ፈጥኖ ካልተወሰደ አደጋው የከፋ ሊሆን እንደሚችል መገመት የሚከብድ አይሆንም። ለጉዳዩ መልስ ለማግኘት ወደ አዲስ አበባ ንግድና ኢንዱስትሪ ቢሮ በተደጋጋሚ ስልክ ብንደውልም ምላሽ ማግኘት አልተቻለም።አዲስ ዘመን  ሚያዝያ 10/2012 
 ጌትነት ተስፋማርያም