የኮሮና ሠይፍና ዝንጋኤያችን
በደረሱን ጥቆማዎችና አስተያየቶች መሠረት ዋና ዋና በሚባሉት የከተማዋ ስፍራዎች ተዟዙረን እንደተመለከትነው ከሆነ ያለው ተጨባጭ ሁኔታና ይዞታ ሲበዛ አሳሳቢ፣ ከፍ ሲልም አስደንጋጭ ነው። ራስን በ”ኮሮና አለ/የለም” እስከ መጠራጠር የሚያደርስ ግድ የለሽ፣ ሃላፊነት የጎደለው፣ ማሰብ መተሳሰብን ያራቀ …. የበርካቶች እንቅስቃሴ ከንፈርን በእጅ አሲዞ ከማስደመም በዘለለ ራስ አሲዞ ያስጮሐል። ችግሩ የቱ ጋር ነው? እኔ ጋር ነው ወይስ እነሱ ጋር? ከማስባል አልፎ ከሌላ ፕላኔት የመጣን እንግዳ የሆን እስኪመስለን ድረስ ባይተዋር ያደርገናል – ያለው እንቅስቃሴና ወሰን ዲካ የሌለው የህብረተሰብ ዝንጋኤ።
እየተነጋገርንበት ያለው ርእሰ-ጉዳይ ለእርስዎ፤ አስፈላጊውን የመከላከልና መቆጠጠር ሥራ ጥንቃቄና የተፈለገውን ፀረ-ኮሮናቫይረስ ወረርሽኝ መመሪያ ውልፍ ሳይሉ ለሚያከናውኑት ሰው፤ ከራስዎትም አልፈው ለሌላው የሚጨነቁ ዜጋ ይህ ትዝብትና ቀጥለን የምናቀርበው የዓይን ምስክሮች ቃል እንግዳ እንደማይሆን፤ ይልቁንም የእርሶዎንም ትዝብት እዚህ እንደገለፅልንዎት አድርገው እንደሚገነዘቡት ጥርጥር ባይኖርም፤ የዝንጋኤያችንን ጥግ ከተባበሩን ሰዎች አንደበት እንካፈል። 
የደረሰንን ጥቆማና አስተያየት መነሻ አድርገን የቃኘናቸው አካባቢዎች መናኸሪያ/መገናኛ፣ ሳሪስ አቦና ሳሪስ፣ ሜክሲኮና ስድስት ኪሎ – መነን ናቸው። መገናኛ እንደደረስን ያጋጠመን ከተለመደው ቀለል ያለ ግርግርና የወዲያ ወዲህ እንቅስቅሴ ሲሆን በቀጥታ ያቀናነው በቀን 30 ሺህ ሰዎችን ወደ ሚያስተናግደው መናኸሪያ ነበር። እንደገባንም ብዙም ትርምስ ባይኖርም ባሉት ዘንድም የተመለከትነው የደረሰንን ጥቆማና አስተያየት ያረጋገጠ ነበር፤ ማንም በሚባል ደረጃ “አድርጉ” የተባለውን እያደረጉ ያልነበሩና ከነአካቴውም ርህራሄ አልባ ገዳይና ጅምላ ጨራሽ ቫይረስ ስለመኖሩ የሰሙ የማይመስሉ ሰዎችን ነው።
ነገሩን በአንድ አጭር ምልከታ ድምዳሜ ላይ ለመድረስ መወሰን አይቻልምና በቅርበት የሚያውቁ ሰዎችን ማማተር ግድ ሆነ። ሆነናም ከብዙ እምቢተኞች በኋላ ከትንቢት ጋር ተገናኘን።
ወጣት ትንቢት አበበ የመገናኛ ተርሚናል ተራ አስከባሪ ሲሆን ኮሮናቫይረስ በአገራችን መግባቱ በመንግሥት ከመገለፁ ሁለት ቀን በፊት ወደ መከላከሉና ግንዛቤ ማስጨበጡ ሥራ መግባታቸውን ይናገራል።
“እኛ ከመነገሩ በፊት ሁለት ቀን ቀድመን ህዝቡን ስናሳስብና የንፅህና መጠበቂያ ቁሶችን ስናቀርብ ነበር” የሚለው ትንቢት ከፖሊስና ታክሲ ማህበራት ጋር በመተባበር 16 ቧንቧዎችን በመናኸሪያው ውስጥና ዙሪያው በመዘርጋት ሰዎች እጃቸውን እንዲታጠቡ ስናደርግ ነበር። መንግሥት ካሳወቀ በኋላም በሚነገረው መሰረት ስንሰራ፣ ሰውም በተነገረው መሰረት እንዲያደርግ ስናደርግ ቆይተናል። ርቀት መጠበቅ፣ የፊት ማስክና የእጅ ጓንት እንዲያደርጉ ስናደርግና ተዛቀማጅ ስራዎችን ስናደርግ ቆይተናል” ሲል ይናገራል።
“አሁንስ?” ላልነውም “ይሄው እንደምታየው ውሃው አለ፤ የሚታጠብ ግን የለም። ርቀት ጠብቆ የመሰለፉ ነገር አይታይም። ሰው የሚነገረውን መስማት ትቷል። በመሆኑም ሁኔታው አስቸጋሪ ነው።” ሲል የመለሰልን ሲሆን በአካባቢው በሚገኝ የኢትፍሩት መሸጫ ሱቅ አካባቢ የተመለከትነውን ከአጠቃላይ ቫይረሱን ከመቆጣጠርና መከላከል ተግባራት ውጭ የሆነ እንቅስቃሴ በተመለከተ ለጠየቅነውም “እሱ እኛን አይመለከትም፤ ጥቃቅንና አነስተኛ ተቋምን ነው የሚመለከተው። በዛ በኩል ነው እነሱን ማግኘትና እንዲያሰተባብሩ ማድረግ የሚቻለው።” ብሎናል።
የሥራ ባልደረባው ኤርሚያስ ሙሴም የትንቢትን ሀሳብ በከፍተኛ ደረጃ ያጠናከረ ሲሆን “ሰው ለራሱም፣ ለልጆቹም፣ ለቤተሰቡም፣ ለአጠቃላይ ህዝቡም እያሰበ አይደለም።” በመሆኑም መንግሥት ደጋግሞ ማስተማር አለበት። ህዝቡም ከዚህ አይነቱ መዘናጋት በፍጥነት መውጣት አለበት።” በማለት አስተያየቱን ገልጾልናል።
እዛው መናኸሪያው ውስጥ በተተከለ የቀይ መስቀል ድንኳን ውስጥ በየካ ክፍለ ከተማ በደም ልገሳ ማስተባበር ሥራ ላይ ያለችውን ወጣት ዘነበች አስራትንም በጉዳዩ ላይ አነጋግረናት የገለፀችልን ነገር ቢኖር ከትንብት የተለየ ሳይሆን የተለያዩ አካባቢዎች ያጋጠሟትን ሁሉ በማጣቀስ እጅግ የከፋ መዘናጋት፣ አጉል ድፍረት፣ ማሾፍ (የፊት ማስክ አድርጉ ሲባሉ ሁሉ ምኔ ላይ ላድርገው? አይኔ ላይ? የሚሉ) በከተማ ውስጥ መኖሩንና ይህም ምናልባት ዋጋ እንዳያስከፍለን በመፍራት ላይ መሆኗን ነው።
ሳሪስ አካባቢ በመሄድ አግኝተን ያነጋገርነው ሌላው አስተያየት ሰጪ በዶሮ ንግድ ሥራ የተሰማራው ወጣት አቤል በለጠ ሲሆን የሰጠው አስተያየት ከላይኛዎቹ የተለየ ባይሆንም ትኩረቱን በመንግሥትና የሚመለከታቸው አካላት አማካኝነት ህዝቡን የማስተማሩ ነገር ዛሬም ነገም መቀጠል ያለበት መሆኑን ጠበቅ አድርጎ መናገሩ ለየት ያደርገዋል። አቤል እንዳለው ከሆነ ይህ ነገር ቶሎ ቶሎ ካልተሰራበት ከባድ ጉዳት በእኛም ሆነ በአገር ላይ ሊደርስ ይችላል።
በሌሎች የተዘዋወርንባቸው አካባቢዎችም የተለየና በተሰጠው የባለ ሙያ ምክርና አስተያየት ቫይረሱን የመከላከል ሥራ እየተሰራ ነው ማለት የሚቻልበት ደረጃ ላይ ናቸው ማለት የሚያስደፍር አይደለም። ጭራሽ ተቃቅፈው የሚሄዱ ሰዎችን ማየት ሁሉ የተቻለበት አጋጣሚ ከመኖሩና የመዘናጋቱ ከፍታ ከጣሪያ በላይ መሆኑን ከመታዘብ ተጨማሪ ስህተት ሌላ የተመለከትነው አበረታች ነገር የለም።
ይህን ዜና ለማጠናቀር በሚደረግ መዘዋወር ወቅት በከተማዋ የተለያዩ አካባቢዎች በመንግሥትና ባለሙያዎች የተሰጡ መመሪያዎችን ተግባራዊ ባላደረጉ ተንቀሳቃሽ የከተማዋ ነዋሪዎች ላይ ፖሊስ እርምጃዎችን መውሰዱን ለማወቅ የተቻለ ሲሆን፤ በስድስት ኪሎ አካባቢ ፖሊስ ተመሳሳይ ስህተት የፈፀሙ ሰዎችን በመያዝ ወደ ጃን ሜዳ ጊዜያዊ እስር ቤት ሲወስድ መመልከትም ተችሏል።
ባደረግነው የማጣራት ሂደት ለእርምት የተያዙት ሰዎች የፖሊስ እርምጃ የኮሮናቫይረስን ሥርጭት ከመከላከልና ከመቆጣጠር አኳያ ተገቢና መሆን ያለበት መሆኑን የሚቀበሉት ሲሆን አልፎ አልፎ የመደባደብ ሁኔታ መኖሩን ግን እንደማይቀበሉትና ተግባሩም የሰብአዊ መብት ጥሰት መሆኑን ሲናገሩ ተደምጠዋል።
እኛም እንላለን፤ የማንትስን ጠባሳ ያየ በእሳት አይጫወትም እንዲሉ እዚያ ማዶ ምን እየሆነ፤ እንዴት እየሆነ፣ የት እየደረሰ እንደሆነ እያየን ከዚህ ከልክ ያለፈ መዘናጋት ውስጥ በፍጥነት እንውጣ።አዲስ ዘመን ግንቦት 7/2012ግርማ መንግሥቴ