በአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ ኮማንድ ፖስት የወጣ የአስቸኳይ ጊዜ ዕርምጃ አፈጻጸም መመርያ
ሕገ መንግሥታዊ ሥርዓቱን ለማስከበርና የሕዝብና የዜጎችን ሰላምና ፀጥታ ለማስጠበቅ የሚኒስትሮች ምክር ቤት መስከረም 28 ቀን 2009 ዓ.ም. የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ የደነገገ ሲሆን፣ በቅርቡ በተለያዩ የአገራችን ክፍሎች የተስተዋለውን የፀጥታ መደፍረስ በአጭር ጊዜ ውስጥ በቁጥጥር ሥር አድርጎ የሕዝቡን ሰላምና ፀጥታ ወደ ነበረበት ለመመለስ በየቦታው ለታየው ሁከት፣ ረብሻና ሥርዓት አልበኝነት ዋንኛ መገለጫ በሆኑ አውዳሚ ተግባራት ላይ የተጣለውን ክልከላ እንዲሁም ክልከላዎቹ ሲጣሱ በአዋጁ መሠረት የሚወስዱ የአስቸኳይ ጊዜ ዕርምጃዎችን በመለየት አስቀድሞ ለሕዝብ ማሳወቅ እንዲሁም አዋጁ ተፈጻሚ ሆኖ በሚቆይበት ጊዜ ክልከላዎቹን ጥሰው በሚገኙ ሰዎችና ድርጅቶች ላይ ተገቢውን የአስቸኳይ ጊዜ ዕርምጃ መውሰድ ተገቢ ሆኖ ስለተገኘ የሕዝብን ሰላምና ፀጥታ ለማስጠበቅ የወጣው የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ ቁጥር----------መስከረም 28 ቀን 2009 ዓ.ም. አንቀፅ 13/2/ እና በደንቡ አንቀጽ 4 በተፈቀደው መሠረት የሚከተለው መመርያ ወጥቷል።                    የሕዝብና የዜጎች ሰላምና ፀጥታ ለማስጠበቅ ሲባል ከኮማንድ ፓስቱ ፈቃድ ውጭ ማናቸውም ሠልፍና የአደባባይ ስብሰባ ማድረግ የተከለከለ ነው።     በትምህርት ቤቶች፣ በዩኒቨርስቲዎችና በሌሎች የከፍተኛ ትምህርት ተቋማት የመማር ማስተማር ሒደትን የሚያውክ አድማ ማድረግ፣ የትምህርት ተቋማትን መዝጋት ወይም በነዚህ ተቋማት ላይ ጉዳት ማድረግ የተከለከለ ነው።   በስፖርት ማዘውተሪያ ማዕከላት ከስፖርታዊ ጨዋነት ውጪ የሆኑ ሁከቶችን፣ ብጥብጦችን መፍጠር የተከለከለ ነው።  የተሽከርካሪ፣ የእግረኛና ሌሎች የመጓጓዣ ዘዴዎችን እንቅስቃሴ መንገድ በመዝጋት በዛቻና በሌሎች መሰል ድርጊቶች ሰላማዊ እንቅሰቃሴን ማወክ፣ አገልግሎት ማስተጓጎል፣ የመጓጓዣ ዋጋ ታሪፍ መጨመር፣ የሚመለከተው አካል ከደለደለው የሥራ ሥምሪት ውጪ መሆን የተከለከለ ነው።      በግል፣ በሕዝብና በመንግሥት ማናቸውም ተቋማት፣ በመሠረተ ልማት፣ በኢንቨስትመንትና በሌሎች የልማት አውታሮች እንዲሁም በሃይማኖታዊ ተቋማት ላይ በማንኛውም መንገድ ጉዳት ማድረስ ወይም ዘረፋ መፈጸም የተከለከለ ነው።   ሕዝባዊና ብሔራዊ በዓላትን በማንኛውም ሁኔታ ማወክ፣ ማደናቀፍ ወይም ከበዓሉ ዓላማ ጋር የማይገናኙ የፖለቲካ አጀንዳዎች ወይም መፈክሮችን በማንኛውም መንገድ ማስተጋባት የተከለከለ ነው።      ሃይማኖታዊ ተቋማት ውስጥ በሚደረጉ ስብከቶችና ትምህርቶች ሃይማኖታዊ አስተምህሮት ከማድረግ ውጪ በሕዝቦች መካከል መጠራጠርና መቃቃርን የሚፈጥር፣ በኅብረተሰቡ ላይ ሥጋት የሚፈጥር፣ ሁከትና ብጥብጥ የሚቀሰቅስ ቅስቀሳ ማድረግ የተከለከለ ነው።     የሕግ አስከባሪ ኃይሎችን ዩኒፎርም መልበስ፣ ይዞ መገኘት፣ በቤት ማስቀመጥ፣ አሳልፎ መስጠትና መሸጥ ክልክል ነው።   ማናቸውም የጦር መሣሪያ፣ ስለት ወይም እሳት የሚያስነሱ ነገሮችን ወደ ገበያ፣ ሃይማኖት ተቋማት፣ ሕዝባዊ በአላት የሚከበሩበት ወይም ወደ ማናቸውም ሕዝብ የሚሰበሰብበት ቦታ ይዞ መግባት የተከለከለ ነው።     ማንኛውም የሕግ አስከባሪ አካላት ባልደረባ ወይም ማንኛውም ሕጋዊ ትጥቅ ያለው ሰው ትጥቁን በማንኛውም ሁኔታ በሦስተኛ ሰው እጅ እንዲገባ ማድረግ ክልክል ነው።    ማንነትን ወይም ዘርን መሠረት ያደረገ ማንኛውም ዓይነት ጥቃት መፈጸም ወይም ጥቃት እንዲፈጸም የሚያነሳሳ ንግግር መናገር የተከለከለ ነው።         ከስደተኛ ካምፕ አግባብ ካለው አካል ከሚሰጥ ፈቃድ ውጭ መውጣት ወይም ሕጋዊ ቪዛ ሳይኖረው ወደ አገር ውስጥ መግባት የተከለከለ ነው።   የኮማንድ ፖስቱ ዕውቅናና ፈቃድ ሳያገኙ ዲፕሎማቶች ለራሳቸው ደኅንነት ጥበቃ ሲባል ከአዲስ አበባ ከአርባ (40) ኪሎ ሜትር ራዲየስ ውጪ መንቀሳቀስ የተከለከለ ነው።     ማንኛውም የሕግ አስከባሪ አካል ባልደረባ የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ ተፈጻሚ በሚሆንበት ጊዜ ከሥራ መልቀቅ ወይም አስገዳጅ ሁኔታ ካልተፈጠረ በስተቀር የዓመት ዕረፍት ፍቃድ መውሰድ ክልክል ነው።     በዚህ መመርያ የተከለከሉ ተግባራትን በመተላለፍ ሕገወጥ ድርጊት የሚፈጽሙ ሰዎችን፣ በገንዘብና በቁሳቁስ ወይም በማናቸውም ሌላ መንገድ መደገፍ እንዲሁም ከለላ መስጠት፣ መደለያ መስጠት፣ ማበረታታት የተከለከለ ነው።       ከላይ በንዑስ ክፍል አንድ የተደነገነገው እንደተጠበቀ ሆኖ ከአንቀጽ 21-24 የተዘረዘሩት ክልከላዎች ኮማንድ ፖስቱ እየወሰነ ይፋ በሚያደረጋቸው ቦታዎች ወይም አካባቢዎች ላይ ተፈጻሚ ይሆናሉ።   ማናቸውም የጦር መሣሪያ፣ ሥለት ወይም እሳት የሚያስነሱ ነገሮችን ከግቢውና ይዞታው ውጪ ይዞ መንቀሳቀስ የተከለከለ ነው።      የኢኮኖሚ አውታሮች፣ መሠረት ልማትና የኢንቨስትመንት ተቋማት፣ የእርሻ ልማቶች፣ በፋብሪካዎችና በመሰል ተቋማት አካባቢ ከቀኑ 12 ሰዓት በኋላ እስከ ንጋት 12 ሰዓት ድረስ ከተፈቀደለት ሠራተኛ በስተቀር ማንኛውም ሌላ ሰው መንቀሳቀስ የተከለከለ ነው፣ ከላይ በተመለከቱት ቦታዎች የሰዓት እላፊውን ተላልፎ በተገኘ ማንኛውም ሰው ላይ የጥበቃ ወይም የሕግ አስከባሪ አካላት አስፈላጊውን ዕርምጃ እንዲወስዱ ሥልጣን ተሰጥቷቸዋል።            ከላይ በክፍል አንድ ከአንቀጽ 1 እስከ 24 የተመለከቱ የተከለከሉ ተግባራትን ፈጽመው በተገኙ ሰዎችና ድርጅቶች ላይ የሕግ አስከባሪዎችና ባልደረቦቻቸው በአዋጁና በዚህ መመርያ የተዘረዘሩ የሚከተሉትን የአስቸኳይ ጊዜ ዕርምጃዎችን ሊወስዱ ይችላሉ፡፡   ከላይ በክፍል አንድ የተመለከቱ ክልከላዎችን ተላልፈው በተገኘ ማንኛውም ሰው ላይ የሕግ አስከባሪዎች፣  ማናቸውም ሰው በኮማንድ ፖስቱ ውሳኔ የሰዓት እላፊ በይፋ በሚገለጽበት ቦታና ጊዜ የሰዓት እላፊ ክልከላን በመተላለፍ ከቦታ ቦታ መንቀሳቀስ አይፈቀድም፡፡      ሰላምና ፀጥታን ሊያደፈርሱ ይችላሉ ተብለው የሚጠረጠሩ ሰዎች ወይም ቡድኖችን ወይም ለጉዳት ተጋላጭ ናቸው ተብለው የሚገመቱ ሰዎች ወይም ቡድኖች ወደ ተወሰነ አካባቢ ወይም ሕንፃ እንዳይገቡ ወይም በተፈቀደላቸው አንድ የተወሰነ አካባቢ ብቻ እንዲቆዩ የተሰጠውን ትዕዛዝ መተላለፍ ክልክል ነው፡፡ ለአካባቢው ደኅንነት አስፈላጊ መሆኑ ታምኖበት ወደ ተዘጋ መንገድ ማንም ሰው እንዳይገባ ኮማንድ ፖስቱ የሰጠውን ዕግድ ወይም ክልከላ መተላለፍ ክልክል ነው፡፡         ማንኛውም ቤት፣ ቦታ፣ ክፍል ወይም ተሽከርካሪ ወይም ተመሳሳይ መገልገያ አከራይ የሆነ ሰው የተከራዩን ማንነት በዝርዝርና በጹሑፍ የመያዝና በአቅራቢያው ላለ ፖሊስ ጣቢያ በ24 ሰዓት ውስጥ የማሳወቅ ግዴታ አለበት፡፡ በተጨማሪም የውጭ አገር ዜጋን ያከራየ እንደሆነ የፓስፖርቱን ኮፒና የኪራዩን ውል በአቅራቢያው ላለ ፖሊስ ጣቢያ የማሳወቅ ግዴታ አለበት፡፡  የሕዝብ ሰላምና ፀጥታ ለማስጠበቅ ሲባል ማንኛውም ተቋም መረጃ እንዲሰጥ በየደረጃው ባለ የሕግ አስከባሪ አካል ሲጠየቅ የመስጠትና የመተባበር ግዴታ አለበት።     ሕግ አስከባሪዎችናቀ በድርጅቶች ጥበቃ ሥራ ላይ የተሰማሩ ሰዎች ከላይ የተመለከቱትን ክልከላዎች እንዲሁም የአስቸኳይ ጊዜ አዋጁን ለማስፈጸም በሚያደርጉት እንቅስቃሴ በጦር መሣሪያ ወይም በስለትና ሕይወታቸውንና ንብረታቸውን አደጋ ላይ የሚጥል ጥቃት በተሰነዘረባቸው ጊዜ ራሳቸውን ለመከላከል የሚያስችላቸውን ዕርምጃ ሊወስዱ ይችላሉ፡፡   በትምህርት ቤቶች፣ በዩኒቨርስቲዎችና በሌሎች የከፍተኛ ትምህርት ተቋማት ውስጥ አድማ የሚያደርጉ ሰዎችን ለመያዝና ችግሩን ለማስቆም የሕግ አስከባሪ አካላት በእነዚህ ተቋማት ውስጥ በመግባት አስፈላጊውን ዕርምጃ ለመውሰድ ይችላሉ፣ እንዲሁም በሌሎች የግልና የመንግሥት ተቋማት ውስጥ አድማ የሚያድርጉ ሰዎችን ለመያዝና ሰላምና ፀጥታ ለማረጋገጥ የሕግ አስከባሪ አካላት ባልደረቦች በእነዚህ ተቋማት ውስጥ ለመግባት እንዲሁም አስፈላጊ ከሆነ ሊቆዩ ይችላሉ፡፡          ሀ) የጦር መሣሪያ ወይም ማንኛውንም የግልም ሆነ የመንግሥት ንብረት የዘረፈና በአቅራቢያው ለሚገኝ የሕግ አስከባሪ ኃይል የዘረፈውን መሣሪያና ንብረት ይህ መመርያ ከወጣ ጊዜ ጀምሮ በአሥር ቀናት ውስጥ በአቅራቢያው  ላለ ፖሊስ ጣቢያ የመለሰና እጁን የሰጠ ሰው፣ለ) ከዚህ በፊት ለሕገወጥ ተግባራት የገንዘብና ቁሳቁስ ድጋፍ ያደረገና ይህ መመሪያ በወጣ በአሥር ቀናት ውስጥ ለፖሊስ ጣቢያ እጁን የሰጠ ሰው፣ሐ) ወረቀት በመበተን ፣ አድማ በማድረግ የተሳተፈ፣ ያነሳሳ ሰው ይህ መመርያ በወጣ አሥር ቀናት ውስጥ ለፖሊስ ጣቢያ እጁን የሰጠ ሰው፣መ) ሰው የገደለ፣ ማንኛውንም ንብረት ያቃጠለ፣ ማንኛውንም ወንጀል የፈጸመ ይህ መመሪያ ከወጣበት ጊዜ ጀምሮ በአሥር ቀናት ውስጥ ለፖሊስ ጣቢያ እጁን የሰጠ  ሰው፣ እንደ የወንጀል ተሳትፎው ቀላልና ከባድነት፣ ዋና ፈጻሚና አባሪ ተባባሪ መሆኑ ታይቶ በኮማንድ ፖስቱ የተሃድሶ ትምህርት ተሰጥቶት እንዲለቀቅ ይደረጋል፡፡ 