ህዳር ሲታጠን ይታደገን !
 ከቢሮዬ ብዙም ራቅ ባላለው ህንፃ በየፎቁ ላይ ባለው የማረፊያ ቦታ የሚታየው የቡና ጠጡ ሥነ ሥርዓት ፣ የሚቆላ ቡና መዓዛ ፣ የሻይ ቅመም ብቻ ምን አለፋችሁ በአካባቢው ለማለፍ ይፈታተናል። በተለይማ “ሱስ አለብኝ “ ለሚል ይሄን አልፎ መሄድ ከበድ ይላል። እናም አብረውኝ ከነበሩት መካከል አንደኛዋ ኧረ ይሄንን ቡና ጥሎ ማለፍ … የሆነ ቃላት ወረወረች። ሁላችንም ተያይተን ፈገግ አልን። ምክንያቱም ቀሪዎቹ የማኪያቶ እንጂ የቡና አፍቃሪዎች አይደለንም። ቢሆንም ግን ቡናን ፉት አንልም ማለት አይደለም። ስለዚህ የምንጠጣውን ቁጭ ብለን ለመወሰን ግብዣውን ግን መቀበል ግድ ነውና ተስማማን ። ረፋድ ላይ ከዚህም ከዛም በሚመጣው ሰው ወንበሮቹ ተይዘዋል። አነስ አነስ ብለው ቁጢጥ በሚያስደርጉ ወንበሮች ላይ ከበብ አድርገን ተቀመጥን ሁሉም የየራሱን ጨዋታ ይጨዋወታል። ወንድ ሴቱ ተደበላልቆ የሚታይበት በርከት ብለው አጠገባችን የተቀመጡት ወጣቶች ጨዋታ ግን ልቤን ሰረቀው። ከጓደኞቼ ጋር ልቀመጥ እንጂ በቆይታዬ የነበርኩት ከጎናች ካሉት ጋር ነው። በአካል እዚህ በጨዋታ እዛ። ቀልቤን የሳበው ጭውታቸው አሁን አሁን የከተማውን ነዋሪ እያነጋገረ ያለው ነው። እዚህ አካባቢ እንዲህ ሆነ እዛ ደግሞ እንደዚህ ተፈጠረ በሚል በሬ ወለደ ወሬ ወይም ደግሞ “ትንሽ ቆሎ ይዞ ወደ… “ እንደሚባለው ትንሽ እውነት ይዞ አገር አተራማሽ ውሸት ማለቴ ነው። እናም ከአጠገቤ ያሉት ወጣቶች የሚያወሩት ዩኒቨርሲቲዎቻችንን የሚመለከት ነው። ባሳለፍነው ሳምንት በየዩኒቨርሲቲዎች ይሰማ የነበረውን ግጭት ነው። በግጭቱ ደረሰ የሚሉትን ወሬ ከዚህ አንዱ ሲያወራ ሌላው የሌላውን ዩኒቨርሲቲ ያለውን ያክላል። በዚህ ብቻ ያቆመ አይደለም ሞቱ ስለተባሉት ተማሪዎች አሟሟት፣ ገዳይ፣ የግድያው ሁኔታ ጭምር ይፈተፈታል። ምን አልባትም በቦታው ላይ ነጥብ መዝጋቢ ሆነው የተሰለፉ ይሁኑ ይሆን ያሰኛል። ኧረ ተው እንዲህ አይደለም ብዬ እያንዳንዱን በማስረጃና እና በመረጃ አስደግፌ መናገርና ማሳመን ብችል ደስ ባለኝ ነገር ግን አልቻልኩምና ወድጄ ጆሮዬን አውሼ በፈጠራ ወሬ ታመምኩ። ከሁሉም ከሁሉም ደግሞ አይ የሰው ነገር የፌስቡክን መረጃ ይዘው ብዬ እንድታዘባቸው ያደረገኝ እዛ እንቶኔ ዩኒቨርሲቲ በጣም የሚያሳዝነው መምህራቸውን ሳይቀር ነው “ፈነካክተው የጣሉት “ሲሉ የሰማሁት ነው። አንድ እውነት ግን አለ የፌስቡክ አርበኞች ዶክተር እንቶኔ የተባሉት የዩኒቨርሲቲው መምህር ብለው የውጭ ሀገር የተፈነከተ ሰው ለጥፈው ነበር። መለጠፉ እውነት ነው፤ ነገር ግን መምህር ዶክተር እንቶኔ ናቸው ወይ? በተባለው ዩኒቨርሲቲ የሚያስተምሩ ሰው ናቸው ወይ? በዩኒቨርሲቲው እንዲህ የሚባሉ ሰው አሉ ወይ … የመሳሰሉ መረጃዎችን መመርመር ላይ የፌስ ቡክ ተጠቃሚዎች ችግር አለ። የተለጠፈን ነገር እውነት ብሎ ማመን ተጠናውቶናል። በቴክኖሎጂ ዘመን ግን ሁሉንም ነገር አምኖ መቀበል ሳይሆን መመርመር ፣ እውነታውን ማረጋገጥ ቀዳሚ ተግባር መሆን እንዳለበት ብንስማማስ፤ ካልተስማማን ያው እንደተለመደው በሸዋጆች መሸወድ ይቀጥላል። ማጣራት በማይቻልበት ቦታ ላይ ደግሞ ለሌላው የተሳሳተ መረጃ ከማድረስ መቆጠብም የአጥፊዎች ተባባሪ ከመሆን ያድናል። እንዳው ነገርን ነገር ያነሳው የለ። ይሄ ወር አንድ ነገር አስታወሰኝ። የህዳር ወር ሲነሳ መቼም የማይዘናጋው ህዳር 12 (ህዳር ሲታጠን) የሚባለው ነው። ህዳር ሲታጠን ሲባል በአይኔ ድቅን የሚለው ጢሱ ነው። ግቢው፣ መንደሩ፣ ከተማው ሁሉ ጢስ ታጥኖ በጢስ ድባብ ውስጥ መታየት። በሀገር ላይ አንድ ክፉ እንደ ተስቦ ያለ በሽታ ገብቶ ብዙዎችን ጎድቶ ነበር እና በወቅቱ የነበሩት ሰዎች በሽታው እንዲጠፋ የአካባቢያችሁን ቆሻሻ ሁሉ ሰብስባችሁ አጥፉ ተባሉ አሉ። እናም ሁሉም ሰው ቆሻሻውን ሰብሰቦ አቃጠለ። በሽታውም እየጠፋ ሄደ። ይሄ የሰማሁት ነው ። ከእዛን ጊዜ ጀምሮ ሁሉም ሰው በከተማ በገጠሩ ህዳር 12 ቆሻሻን ሁሉ ከግቢው ከሰፈሩ በመሰብሰብ ያቃጥላል። ያን ዕለት እኮ መቼም ከተማችንን ለታዘበ ጢሱ ከማዶ ማዶ አያስተያይም በርቀት ቀርቶ በቅርብ ርቀትም መተያየት ከባድ ነው። አሁን ታዲያ ለምን ህዳር 12 ቆሻሻ እናቃጥላለን ? ስል አካባቢያችንን ለምን እናጸዳለን ለማለት ግን አይደለም ። አሁን በአመት አንዴ ሳይሆን ቶሎ ቶሎም ባይሆን መንግስት ሲያጸዳም ቢሆን በወር አንዴ እናጸዳለን። ማለቴ ዓመት እስኪሞላን አንጠብቅም ።ኧረ እንዳውም የከተሞች የምግብ ዋስትና እና የስራ ዕድል ፈጠራ የታቀፉ ሰዎችም የጸዳውን አካባቢም ቢሆን ደግመው በማጽዳት ላይ እንዳሉ ታዝቤያለሁ። ታዲያ በልቤ ይሄ ሁሉ ሰው (ብዙዎቹ ሴቶች ናቸው) አንድ ቦታ ላይ ተሰባስበው ደግሞ በጸዳና አስፋልት ዳር ሲንገዋለሉ ቆይተው የከተማውን ጽዳት ሰርተዋል ተብሎ ከምግብ ዋስትና ገንዘብ ተከፋይ መሆናቸው አስገርሞኛል። ደግሞ ተቆጣጣሪው ከፍ ያለ ድንጋይ ወይም ዳገታማ ቦታ ላይ ቆሞ የመጡና ያልመጡ ለመቆጣጠር ስም ይጠራል። የመጡትም ስማቸው ሲጠራ አቤት ለማለት ካልሆነ የሰሩትን ብዙም አላየሁም። በጭራሽ አልሰሩም እንዳልል ግን ክረምቱ እንደወጣ አካባቢ በየመንገዱ ዳር ያለውን እፀዋት (አረም) በአካፋ ሲጨፈጭፉ እንደነበርም ያየሁትን ልመስክር። አሁን ታዲያ በየቦታው የተመነጠረውን በማቃጠል ህዳር ሲታጠንን እናስታውሳለን። ህዳር ሲታጠን ታዲያ ስንቱን ከበሽታ ሲያወጣ ምነው የእኛን ዘመነኛ የጥላቻ በሽታ ከስር ከመሰረቱ መንቅሎ ቢያወጣልን ስል ተመኘሁ። አሁን እኛ ምንም አይነት በሽታ ቢኖርብን የጥላቻ ያህል ሀኪምም መድሀኒትም የማይፈውሰው በሽታ የለብንም። ስፖርት ሲነሳ ጥላቻ፣ ከስልጣን ሲነሳ ብሄር፤ ተማሪና አስተማሪ… ሲባል ብቻ በእያንዳንዱ ጨዋታና አጋጣሚ ሁሉ የለከፈን ጥላቻን መሰረት ያደረገ የብሄርተኝነት በሽታ ነውና የዘንድሮው የህዳር ጢስ ቢታደገን ብላችሁ አልተመኛችሁም። እኔ ይሄንን ተመኘሁ ። የዛን ዘመን የዋሆችን ከበሽታ የታደጋቸው ጢስ እኛንም ከያዘን በሽታ ይፈውሰን።አዲስ ዘመን ኅዳር 14/2012በጋዜጣው ሪፖርተር 