«ጁንታው ሕጋዊ የንግድ ውድድርን ማዛባት ብቻ ሳይሆን ተፎካካሪዎችን የማጥፋት አካሄድ ይከተል ነበር » – አቶ ውብሸት ሙላት የህግ ባለሙያ
ወርቁ
ማሩአዲስ
አበባ ፦ ወንጀለኛው የህውሓት ጁንታ ሁሉንም የቢዝነስ ተቋማት በቁጥጥሩ ስር ለማድረግ ካለው ከፍተኛ ፍላጎት የተነሳ ማንኛውም የንግድ ውድድር እንዳይኖር ከማድረግ በዘለለ ተፎካካሪ ሊሆኑ የሚችሉ የግልና የመንግስት የንግድ ተቋማትን እስከማጥፋት መሄዱን የሕግ ምሑሩ አቶ ውብሸት ሙላት አስታወቁ ።አቶ
ውብሸት በተለይ ከአዲስ ዘመን ጋዜጣ ጋር ባደረጉት ቃለ ምልልስ እንደገለጹት፣ ይህ ቡድን ወደ ስልጣን ከመጣ ጊዜ ጀምሮ በፖለቲካውም ሆነ በኢኮኖሚው መስክ አግላይ ብቻ ሳይሆን ሌላውንና ከሱ ውጭ የሆነውን የሚያስወግድ እና አፋኝ ነበር ። በኢኮኖሚውም መስክ በኢትዮጵያ ትልቁ ኢንቨስተር ይህ ቡድን ነበር ፤ከፌደራል መንግሥት በላይ የኢኮኖሚ አቅም የፈጠረ ነው ።አንድ ቡድን በፖለቲካውም ሆነ በኢኮኖሚው የበላይ ከሆነ እና በዚያ ላይ ያለው አስተሳሰብ አግላይ ከሆነ አገርን አደጋ ላይ ይጥላል የሚሉት አቶ ውብሸት፤ አገር ማፍረስን ጨምሮ የፈለገውን እንዲያደርግ እድል ይሰጠዋል፤ በወንጀለኛው ጁንታ የሆነው ይኸው ነው ብለዋል ። ትልቅ ገንዘብ ለማግኘት ሲታሰብ አንዱ አባላቸው ይነገረውና እንዲዘጋጅ ይደረጋል። ዝግጅቱን ሲጨርስ እሱን የሚያበረታታ ሕግ እንዲወጣ ይደረጋል የሚሉት አቶ ውብሸት ፣ለምሳሌ ከውጭ ያለቀረጥ ተሽከርካሪ ማስገባትና የትራንስፖርት አገልግሎት ለመስጠት የሚሰራ ድርጅት ፈቃድ ለመስጠት አስበው እንደሆነ። ይህ ቀድሞ ባሰቡት መሰረት የነሱ ሰው እራሱን እንዲያዘጋጅ ይደረጋል ።ዝግጅቱን ከጨረሰ በኋላ የጊዜ ገደብ የተቀመጠለት መመሪያው እንዲወጣ ይደረጋል። በዚህ ጊዜ ውስጥ ያዘጋጁት ሰው ቀድሞ የሚፈለውን ነገር ከውጭ ያዛል በተቀመጠው ቀነ ገደብ ውስጥ ተጠቃሚ ያሆናል። ይህን መንገድ በተደጋጋሚ ሲሰሩበት የነበረ እንደሆነ ጠቁመዋል። በአንድ ወቅት የልማት ባንክ ገንዘብ ተበድረው ሲያልቅ ሁሉም ባንኮች ለልማት ባንክ 27 ከመቶ ብድር እንዲሰጥ እንደተደረገ አቶ ውብሸት ያስታውሳሉ። በዚህ ወቅት ልማት ባንክ ያበደራቸው በሙሉ የጁንታው ቡድን አባላት መሆናቸውንም ይናገራሉ። ቡድኑ በርካታ የጭካኔ መገለጫዎች አሉት ያሉት አቶ ውብሸት፤ ከነዚህም ውስጥ አንዱ በድርቅ ከተጎዱና በሞት አፋፍ ላይ ከነበሩ ሰዎች መንጋጋ ላይ ፈልቅቆ ምግብ እስከመውሰድ የደረሰ ወንጀሉ አንዱ ነው ብለዋል ። ይህም ቡድኑ ቅንጣት ታክል ሰብዓዊነት የሌለው ለመሆኑ ትልቁ መገለጫ እንደሆነም አመልክተዋል ። ለዚህም በ1977 ዓ.ም በተከሰተው ድርቅ ለሰብዓዊ እርዳታ የመጣውን ድጋፍ መዝረፉን ጠቁመዋል።ከዚህም አልፎ በሴፍቲኔትና በተለያዩ ምክንያቶች ለእርዳታ የሚሰጡትን ሁሉ ያለ ይሉኝታ እንደሚወስድም ተናግረዋል። እንደ አቶ ውብሸት ገለጻ፣ የመንግስት የልማት ድርጅቶች ወደግል ሲዞሩም ከፍተኛ ደባ ተፈጽሟል። በደርግ ጊዜ የተወረሱ፣ ወይም ደርግ በራሱ የገነባቸውም ተመሳሳይ ሸፍጥ ነው የተፈጸመባቸው፤ ሰዎች ባዶኣቸውን ይመጡና ከዚያ ይህንን ለሚገዛ ሰው የባንክ ብድር ይመቻቻል፤ ከዚያ የጨረታ አሸናፊ ይሆናሉ። ከዚያ የሆነ ባንክ እዲከፍልላቸው ይደረጋል። ከሆነ አመት በኋላ የግላቸው ይሆናል። በዚህ መሰረት ከዜሮ የትልቅ ሆቴል እና ፋብሪካ ባለቤት፣ ከዜሮ ሚሊየነር የሆኑ በርካታ የጁንታው ቡድን አባላት አሉ ። የቀደሙ ፋብሪካዎችንም ዘርፈው በመውሰድ ለራሳቸው ድርጅት ማቋቋሚያ እስከማድረግ የዘለቁበትም ሂደት ነበር። ለአብነትም መስፍን ኢንጂነሪንግ የተመሰረተው ከፓዌ በተዘረፈ ሃብት ነው። ደርግ ፓዌ ላይ የገነባው ትልቅ ፋብሪካ ነበር። ይህ ቡድን ኢትዮጵያን መቆጣጠር ሲጀምር እንዳለ ነቃቅሎ ሁሉንም ወስዷል። ከዚያ በኋላ ደግሞ መስፍን ኢንጂነሪንግን ለማጠናከር እነማሩ ብረታ ብረት፣ አምቼ የመሳሰሉትንና አቅም የነበራቸውን ድርጅቶችን ማክሰሩን ጠቁመዋል ። በሌላም በኩል በከፍተኛ ሁኔታ የንግድ ሥርዓቱ ውስጥ ገብተው ውጤታማ የነበሩትን የስታር ቢዝነስ ግሩፕ እና ሌሎች በርካታ የመከኑ የንግድ ድርጅቶችን ማንሳት እንደሚቻል የጠቆሙት አቶ ውብሸት ፣ በፋይናንስ ሴክተሩ አቢሲኒያ ባንክን ጭምር በርካታ ተቋማት የነሱ አባላት አክሲዮን እንዲገዙ በማድረግ በነሱ ቁጥጥር ስር እንዲውሉ ማድረጋቸውን አመልክተዋል። በተቋሙ ውስጥ የነበሩ ሰዎችንም የተለያዩ ምክንያት እየፈለጉ ስምንት እና ዘጠኝ ጊዜ አስረዋቸዋል። አያት ሪል ስቴትንም ማንሳት ለዚህ ትክክለኛ ማሳያ እንደሆነም አስታውቀዋል ። አንዳንድ ድርጅቶቻቸው ሕገወጥ
ስራ ላይም ተሰማርተው
እንደነበር አቶ ውብሸት
ጠቁመው፣ ለአብነትም ሱር
ኮንስትራክሽን በአማራ ክልል
ከሰራው መንገድ ይልቅ
የሰራው ምሽግ ይበልጣል
ብለዋል።  በቅማንትና
በአማራ ክልል መካከል
በተፈጠረው ግጭት በርካታ
ድርጅቶች ነዳጅ የሚያመላልሱ
መስለው መሳሪያ ሲያመላልሱ
እንደቆዩና በየቦታው በነዚህ
ድርጅቶች ውስጥ የተገኘው
የጦር መሳሪያም የዚህ ማሳያ እንደሆነ ጠቁመዋል። የሽብር ድርጊትን ፋይናንስ የሚያደርጉት እነዚህ ድርጅቶች እንደነበሩ በርካታ ማሳያዎች እንዳሉ አስታውቀዋል። የወንጀለኛው ቡድን አባላት ህይወት እርሻ መካናይዜሽን በሚል ሁመራ አካባቢ እርሻም እንደነበራቸው የጠቆሙት አቶ ውብሸት፤ ይህንን ስንመለከት እነዚህ ሰዎች በእርሻ ስም አደንዛዥ እጽ ሲያለሙ እንደነበርም መገመት ይቻላል ብለዋል። በተለይ ሰሞኑን ወንጀለኛው ጁንታ ሲባረር የተያዘው በርካታ አደንዛዥ ዕፅ ከዚህ ሊሆን ስለሚችል ይህ በአግባቡ መፈተሽ እንዳለበትም አሳስበዋል። በአገራችን የተፈጠሩት በርካታ ግጭቶችን ስንመለከት የፋይናንስ አቅም ይፈልጋሉ ያሉት አቶ ውብሸት ፣ ይህ ገንዘብ ከየት ነው የሚገኘው ካልን ከነዚህ ድርጅቶች ለመሆኑ ግልፅ ነው ብለዋል ። የጁንታው ድርጅቶች በደምብ መታየት ፤ እስከዛሬ ለፈፀሙትም መጠየቅ አለባቸው ብለዋል ። አቶ ውብሸት እንደገለጹት፣ ከተወሰነ ዓመታት በፊት ፓናማ ፔፐርስ በሚል የወጣ አንድ ማስረጃ አንዳንድ የዚህ ቡድን ድርጅቶች በመሳሪያ ዝውውር ስራ ላይ መሰማራታቸውን መጠቆሙን ተናግረዋል። ይህ ደግሞ ቡድኑ ድርጅቶቹን ከሃገር አልፎ ጎረቤት ሃገራትን ለማበጣበጥ ሲጠቀምባቸው እንደነበረ የሚጠቁም እንደሆነ አስታውቀዋል። በአገራችንን የጦር ሕግጋት ያልወጣው ለዚህ ነበር የሚሉት አቶ ውብሸት፤ በኢትዮጵያ ውስጥ የጦር መሳርያ በገፍ ነበር የሚሸጠው፤ ይህንን ግን ማነው የሚሸጠው፤ እንዴት ነው ወደ ኢትዮጵያ የሚገባው የሚለው እስካሁን በቂ ምላሽ ያላገኘ ጥያቄ እንደሆነ ገልጸዋል ። ይህ ቡድን ከሃገሪቷ አልፎ ለቀጠናው ሰላምና መረጋጋትም ካንሰር እንደነበር ያስታወቁት አቶ ውብሸት፤ይህንን በአግባቡ በማጥናት ኢትዮጵያን ብቻ ሳይሆን የአፍሪካ ቀንድንም ከዚህ ቡድን ማንፃት ያስፈልጋል ብለዋል ። አንድ ድርጅት ሕገወጥ ተግባር ውስጥ ተሰማርቶ ከተገኘ ይከሰሳል። እንደሁኔታውም ንብረቱ በመንግስት ሊወረስ ይችላል፤ ካልሆነም በገንዘብ ቅጣት ሊቀጣ ይችላል። እነዚህ ድርጅቶችም የፈፀሙት ወንጀል በጣም ከፍተኛ በመሆኑ ሊወረሱ ይገባል።አመራሩን በመቀየርና ዓላማውን በማስተካከል ወደጤናማ የንግድ ስርዓት ውስጥ እንዲገቡ ማድረግ እንደሚያስፈልግም አመልክተዋል። በቀጣይም ተመሳሳይ ችግሮች እንዳይከሰቱ እያንዳንዱን ሥራ ሕግን መሰረት አድርጎ መስራት እንደሚገባም አሳስበዋል። ፋይናሽያል ኢንተለጀንስ፣ ሽብርን ፋይናንስ የማድረግ እንቅስቃሴ መኖር አለመኖሩን መከታተል፤ እነዚህ አይነት የንግድ ድርጅቶች ሕግን ተከትለው በውድድር መንፈስ እየሰሩ መሆን አለመሆናቸውን መከታተል፤ ይህንንም ሊቆጣጠሩና ሊከታተሉ የሚችሉ ጠንካራ አቅም ያላቸው ተቋማትን መገንባት፣ እንደዚህ አይነት ሁኔታ ሲፈጠርም እግር በእግር እየተከታተሉ ወደ ሕግ ማምጣት እንደሚያስፈልግ አመልክተዋል ። ይህ ሲሆን አጠቃላይ ሀገራዊ ሥርዓቱን ጤናማ እንደሚሆን አስታውቀዋል ።አዲስ ዘመን ህዳር 29/2012 ዓ.ም 