‹‹ሕልሜ አሰልጣኝም ተወዳዳሪም ሆኖ የሀገሬን ባንዲራ በኩራት ማውለብለብ ነበር››- ኢንስትራክተር ታደሰ ይርጋ
 ‹‹አንዱ በር ቢዘጋብኝ
ሌላኛውን አንኳኳለሁ›› ታሪካቸውን ሲያወሱ በተደጋጋሚ የሚያነሱት አባባል ነው። ባልተሳካው ሁሉ ተስፋ እየቆረጡ
ወድቆ አለመቅረትን ተሞክሯቸው በግልጽ ይመሰክራል። ስለስፖርት ፍቅር ብዙ በሮችን አንኳኩተው ቢዘጋባቸውም ደግመው ከማንኳኳት ሰንፈው
አያውቁም፤ የዛሬው የአዲስ ዘመን ስፖርት ገጽ እንግዳችን ኢንስትራክተር ታደሰ ይርጋ። ትውልዳቸው በ1957 ዓ.ም በደሴ ሲሆን፤
ከልጅነታቸው ጀምሮ ድፍረት እንዲሁም የሀገርና የባንዲራ ፍቅር በውስጣቸው እንዲሰርጽ የቤተሰቦቻቸው አስተዳደግ ተጽእኖ ያሳደረባቸው
መሆኑን ያስታውሳሉ። ስፖርትን በአትሌትነት፣ በመምህርነት፣ በአሰልጣኝነት፣ በአካል ብቃት ኢንስትራክተርነት፣ በማሳጅ እና ፊዚዮቴራፒስት
እንዲሁም የስፖርት ቁሳቁስ ፈጣሪነት ተላብሰው እስካሁንም ቀጥለዋል። በሕይወታቸው ለተስተ ናገደ ውጣ ውረድ ቦታ ሳይሰጡ ሁሌም ለአዲስ
ነገር የሚተጉት ኢንስትራክተር ታደሰ ይርጋ ለስፖርት ቤተሰቡ አስተማሪ የሆነውን ተሞክሯቸውን ያጋሩ ዘንድ ጋበዝናቸው። አዲስ ዘመን፡- ወደ ስፖርቱ ዓለም ለመግባት መነሻ የነበረውን ሁኔታ እንዴት ያስታውሱታል?አቶ ታደሰ፡- አስተዳደጌ ድፍረት እንዲኖረኝ የሚያደርግ በመሆኑ በስፖርት መሳተፍ የጀመርኩት በልጅነቴ ነው። የመጀመሪያ ደረጃ ትምህርቴን የተከታተልኩበት የንጉስ ሚካኤል ትምህርት ቤት የሰውነት ማጎልመሻ መምህሬም እገዛ ያደርጉልኝ ነበር። ከዚያ በኋላ የተማርኩባቸው የቅዳሜ ገበያ፣ ሆጤ፣ አሰብ እና ወይዘሮ ስህን ትምህርት ቤቶች ውስጥም ችሎታዬን ማዳበር ችያለሁ። በኮተቤ መምህራን ኮሌጅም የስፖርት ሳይንስ ትምህርት አጥንቻለሁ። አዲስ ዘመን፡- ከዚያስ በኋላ
በስፖርቱ ዓለም የቀጠሉበት መንገድ ምን መልክ ነበረው?አቶ ታደሰ፡- የኮሌጅ ትምህርቴን ካጠናቀቅኩ በኋላ በጤናና ሰውነት ማጎልመሻ መምህርነት ነበር ወደ ወሊሶ ያቀናሁት። በእርሻ ቴክኒክ ኮሌጅ ውስጥ በነበረኝ ቆይታም የተለያዩ ሥራዎችን ከማከናወን ጎን ለጎን አምቦ ላይ በተካሄደ ውድድር በአጭር ርቀት ተሳትፌ ጥሩ ውጤት አስመዝግቤያለሁ። ከቆይታ በኋላ በተዘዋወርኩበት የደጃዝማች ገረሱ ዱኪ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ደግሞ በሥራዬ ዕውቅናን አትርፌያለሁ። ይህም ከአካባቢ በቀላሉ በሚገኙ ቁሳቁስ ለተለያዩ ስፖርቶች የሚሆኑ ማዘውተሪያዎችን አዘጋጅቼ ተማሪዎችን በማሰልጠን ነው። 30 የሚሆኑ ተማሪዎችን ጂምናስቲክ በማሰልጠንም በወሊሶ ስታዲየም የእግር ኳስ ጨዋታ ሲካሄድ ትርኢት እናሳይም ነበር። በአጋጣሚ ወደ አዲስ አበባ በመጣሁበት ወቅት የምርኩዝ ዝላይ ውድድር በመመልከቴ በውስጤ መነሳሳት ተፈጠረ። ሁኔታዎች አልጋ በአልጋ ባይሆኑም ተማሪዎቼን ከማሰልጠን በተጓዳኝ ራሴን ለውድድር ማዘጋጀት ጀመርኩ፤ የሚገርመው ተማሪዎች እኔን ሲመለከቱ ፍላጎት አድሮባቸው ነበር። ጊዜው ደርሶም በኢትዮጵያ አትሌቲክስ ቻምፒዮና ምርኩዝ ዝላይ ውድድር ተሳትፌ የወርቅ ሜዳሊያ ተሸላሚና የብሔራዊ ቡድን ተመራጭ ሆኛለሁ። ከተማሪዎቼ መካከል በዚሁ ስፖርት ያሰለጠንኳቸውን አምስት ልጆችም በራሴ ወጪ የኢትዮጵያ ትምህርት ቤቶች ውድድር ላይ አሳትፌ በነበራቸው ውጤት ሦስቱን ለብሔራዊ ቡድን አብቅቻለሁ። አዲስ ዘመን፡- እርሶና የእርሶ
ተማሪዎች በብሔራዊ ቡድን ተሳትፏችሁ በየትኛው ውድድር ሀገርን ወከላችሁ?አቶ ታደሰ፡- በወቅቱ በተደረገው ተጽእኖ የሚገባንን እንኳን ሳይሰጠን በዓለም አቀፍ ውድድርም መካፈል አልቻልንም። የእኔ ህልም አሰልጣኝና ተወዳዳሪ በመሆን የሀገሬን ባንዲራ በውድድር መድረክ በኩራት ማውለብለብ በመሆኑ ብዙ ጥረት አደርግ ነበር። ነገር ግን በሚኒማ ማሟያ ውድድር የዘለልኩት ከፍታ በትክክል ባለመመዝገቡ በተነሳ አለመግባባት እንዲሁም ለስፖርቱ በሚሰጠው አነስተኛ ግምት ተሳትፎዬ ሳይሳካ ቀረ። እኔም የደረሰብኝን ተጽእኖ የሚያሳዩ ጽሑፎችን በአዲስ ዘመን ጋዜጣ በማውጣት እታገል ነበር። አዲስ ዘመን፡- ከዚህ ሁኔታ
በኋላስ ወደ መምህርነቱ ተመለሱ ወይስ በስፖርቱ ቀጠሉ?አቶ ታደሰ፡- በመምህርነት ወደ ወሊሶ ነበር የተመለስኩት፤ ተማሪዎችን ከማሰልጠን ጎን ለጎን የአካባቢውን ነዋሪዎች የማስ ስፖርት አሰራም ነበር። ነገር ግን በወቅቱ በርካታ ፈተናዎችን ለማሳለፍ ተገደድኩ። የመጀመሪያው በአውሮፓ ለሚካሄድ ሥልጠና በወጣ ማስታወቂያ መሠረት ሁሉንም መስፈርት እያሟላሁ እንዳልሳተፍ መደረጌ ነው። ከቆይታ በኋላ ደግሞ በአመለካከቴ ምክንያት ቀድሞ ከማስተምርበት ትምህርት ቤት ወደ ሌላ እንድዘዋወር ተደረገ፤ ደመወዜ ከመታገዱም በላይ ያለ ጥፋቴ እንድታሰር ተደርጎ ብዙ እንግልት ደርሶብኛል። ከተፈታሁ በኋላ ወደ ተመደብኩበት አካባቢ ስሄድም ተመሳሳይ ነገር ነበር የጠበቀኝ፤ ነገር ግን መምህር የዘራውን ዘር የትም ማግኘቱ አይቀርምና በቀድሞ ተማሪዎቼ እገዛ ነገሮች ተቃለው ነበር። ቢሆንም ብዙም ሳልቆይ ወደ አዲስ አበባ መጣሁ። አዲስ ዘመን፡- የአዲስ አበባ
ቆይታዎስ እንዴት ነበር?አቶ ታደሰ፡- አዲስ አበባ ከመግባቴ ነበር ወደ ሥራ የገባሁት። በቅዱስ ዮሴፍ ትምህርት ቤት በነበረኝ ቆይታም ስፖርትን ከማስተማር በተጓዳኝ በርካታ ሥራዎችን አከናውኛለሁ። ከእነዚህ መካከል አንዱ 16 ስፖርቶችን በአንድ ሊያሰራ የሚችል ሜዳ ማዘጋጀት ነው። ይሁን እንጂ በትምህርት ቤቱ የሠራተኛ ማህበር ሊቀመንበር በመሆኔ በድጋሚ ፈተናዎችን ማስተናግድ የግድ ሆነ። ለሠራተኛው መብት በመታገሌ ከሥራ ከመባረሬም በላይ በክስ ረጅም ሂደት አሳልፌያለሁ። በሁለተኛው እስርም እስካሁን በግልጽ የሚታይ የአካል ጉዳት ደርሶብኛል። አዲስ ዘመን፡- ከነዚህ ፈተናዎች
በኋላ የማሳጅና ፊዚዮቴራፒ እንዲሁም የአካል ብቃት እንቅስቃሴ አሰልጣኝነት ሥራ መጀመሩ ከባድ አልነበረም?አቶ ታደሰ፡- ለሀገሬ በምርኩዝ ዝላይ የተሻለ ነገር ማስመዝገብ እችላለሁ ባልኩበት ወቅት እንዳሰብኩት ሳይሆንልኝ ቀረ። በብዙ ፈተና የታጀበውን ማስተማርም አቆምኩ። ነገር ግን አንዱ በር ሲዘጋብኝ ሌላውን ከማንኳኳት ወደኋላ ባለማለት እነዚህን ሙያዎች በትምህርት ለማዳበር ቻልኩ። ከስፔን በመጡ ባለሙያዎችም ሥልጠናዎችን በመውሰድ እውቀቴን ለማስፋት ችያለሁ። በዚህ ወቅትም በዚሁ ሙያ የተጎዱ ሰዎችን በመርዳት ላይ እገኛለሁ። አዲስ ዘመን፡- ከዚያ በኋላ
ወደ አትሌቲክስ ስፖርት አልተመለሱም?አቶ ታደሰ፡- በ2009 ዓ.ም በምርኩዝ ዝላይ ለብሔራዊ ቡድን አሰልጣኝነት ልጠራ ችያለሁ። ሥልጠናም የጀመርኩት በምን መልኩ፣ በምን ያህል ጊዜ አትሌቶችን የት ማድረስ እችላለሁ በሚለው ላይ ፕሮፖዛል በመቅረጽ ነው። ማሰልጠኑን ስጀምርም ቡድኑ ውስጥ የነበሩት አራት አትሌቶች፤ ቢሰራባቸው የተሻለ ብቃት ማሳየት እንደሚችሉ ተገነዘብኩ። ከሰልጣኞቹ መካከል በተለይ አንዱ የነበረው ችሎታና በልምምድ ወቅት የሚያሳየው ብቃት ክብረወሰን መስበር እንደሚችል የሚያመለክት ነበር። ይሁን እንጂ ከውድድር በፊት ልምምድ ሲያደርግ ጉዳት ደርሶበት በማገገም ላይ ሳለ ፌዴሬሽኑ የብሔራዊ ቡድን አሰልጣኞች ምርጫ ደንብን ማሻሻሉ ተሰማ። ብዙ አትሌቶችን ያስመረጠ አሰልጣኝ ቡድኑን ይመራል በሚለው አሠራርም ቡድኑን ከዚያ በላይ ይዤ መቆየት አልቻልኩም። በዚህ ዓመት ደግሞ በፖላንድ ይካሄድ በነበረ የወጣቶች ቻምፒዮና ላይ ብሔራዊ ቡድኑን በፊዚዮቴራፒ ለማገዝ በድጋሚ ተጠርቼ ነበር፤ ነገር ግን በኮሮና ምክንያት ውድድሩ ተራዘመ። አዲስ ዘመን፡- አሁንስ ምን
እያከናወኑ ይገኛሉ?አቶ ታደሰ፡- አሁን ከኮሮና ወረርሽኝ ጋር በተያያዘ የመተንፈሻ አካላት እንቅስቃሴዎችን በማከናወን ህመሙን ለመቋቋም ይቻላል በሚል ፕሮፖዛል አዘጋጅቼ እየተንቀሳቀስኩ ነው። ጉዳዩ ለሚመለከታቸው የመንግሥት አካላት በማቅረብም ምላሽ እስኪሰጠኝ በመጠባበቅ ላይ እገኛለሁ። በተለያዩ መገናኛ ብዙኃን ላይ በመቅረብም በምን መልክ እንቅስቃሴው ይከናወናል የሚለውን ለሕዝቡ እያደረስኩ ነው ያለሁት። አዲስ ዘመን፡- የአካል ብቃት
ማከናወኛና ለፊዚዮቴራፒ የሚጠቅሙ መሣሪያዎችን በራስዎ ማዘጋጀትዎ የተለየ ያደርጎታል፣ ይህን ችሎታ እንዴት አዳበሩት?አቶ ታደሰ፡- የማየውን ነገር ማሻሻልና መፍትሄ ሰጪ የሆኑ ፈጠራዎችን ማከናወን ያስደስተኛል። እስር ቤት እያለሁ በርካታ የስፖርት ዲዛይኖችን አዘጋጅ ነበር። አሁንም ቤቴ ቁጭ ብዬ ከመስራት አልቦዝንም። ለአብነት ያህል በሀገሪቷ የስፖርት ማዘውተሪያ ስፍራዎች እጥረት አለ፤ ይህንን ሊፈታ የሚችልና በጠባብ ስፍራ ሊሰራ የሚችል የማዘውተሪያ ሃሳብ አለኝ። ለሥራዬ የሚያግዙኝን የሕክምና መሣሪያዎችና ሌሎች የስፖርት ሥልጠና ቁሳቁስም በአካባቢዬ ከማገኛቸው ቀላል መሣሪያዎች አዘጋጃለሁ። መንግሥት ዕድሉን ቢያመቻችልኝ ለሀገሬ መከወን የምችላቸውና ነገ ሀብት ሊሆኑ የሚችሉ በርካታ ሥራዎች አሉኝ። ከሀገር ባለፈ በዓለም አቀፍ ደረጃ ሊያሳውቀን የሚችሉ የፈጠራ ሃሳቦችና ዲዛይኖችም በወረቀት ላይ አስፍሬያለሁ። ሁሌም ያለኝን ነገር ለሀገሬ ከማበርከት ወደኋላ ብዬ አላውቅም። ሃሳቦቼን ወደ ተግባር ለመለወጥና በሙያዬ ሕዝብን ለመርዳትም ታላቅ ፍላጎት አለኝ። አዲስ ዘመን፡- አቶ ታደሰ
ለሰጡን ጊዜ ከልብ እናመሰግናለን። አቶ ታደሰ፡- እኔም
አመሰግናለሁ።አዲስ ዘመን ሐመሌ 20/2020  ብርሃን ፈይሳ