‹‹ ሠላሣ ሦስት ዓመት የበላንበቱ የጠጣንበቱ፤የታኅሣሥ ባታ ለት ተፈታ ወይ ቤቱ››
‹‹ ሠላሣ ሦስት ዓመት የበላንበቱ የጠጣንበቱየታኅሣሥ ባታ ለት ተፈታ ወይ ቤቱ››ባሕር ዳር፡ ታኅሣሥ 03/2013 ዓ.ም (አብመድ) ዓለም ለጥቁሮች ፊቷን ያዞረች ትመስል ነበር፡፡ ጥቁር ቆዳ ያለው የሰው ዘር በሙሉ እንደ ዕቃ እየተሸጠና እየተለወጠ ከርዕስቱና ከጉልቱ እየተፈናቀለ ይኖራል፡፡ ነጮች የጥቁሮች ፈጣሪ እስኪመስሉ ድረስ ዓለም የእኛ ብቻ ናት ብለዋል፡፡ የጥቁር መገኛዋ አፍሪካ እንደቅርጫ ስጋ ተከፋፍላ በቀኝ ግዢዎች ማቅ ውስጥ ገብታለች፡፡ በዚችው አህጉር በምሥራቅ ንፍቅ የምትገኝ አንዲት ሀገር ዳሯን እሳት አድርጋ ጠላቶቿን እየገረፈች ትመልስ ነበር፡፡የጥቁር ዘር ሁሉ በምድር ላይ አንድ ተስፋ ብቻ ይጠባበቃል፡፡ ከወደ ምሥራቅ፤ ‹‹በምሥረቅ ፀሐይ ወጣ›› እንዳለ በምሥራቅ የምትወጣዋን ፀሐይ በጨለማ ውስጥ ሆነው ይጠብቋት ነበር፡፡ የጥቁሮቹ የጨለማ ዘመን እንዲያልቅ፣ ኃያልነታቸው በዓለም እንዲደምቅ፣ የነጭ አቢዮት እንዲወድቅ ያደረገ ተስፋ በተጣለባት ምድር አንድ ንጉሥ ነገሠ፡፡ ጥቁሮቹ ይመኩበታል፣ ነጩቹ ይፈሩታል፣ ጠላቶቹ ስሙን ሲሰሙ ይሸበራሉ፣ ኃያላኑ ከእግሩ ሥር ያጎነብሳሉ፣ ኢትዮጵያዊያን እንደ አባት ሳይሆን እንደ እናት አምዬ ይሉታል፡፡ በእናት ሀገራቸው እንደ እናት አኑሯቸዋልና፡፡እብሪት የወጠረው የሮም ሰራዊት በአፍሪካ ምድር በብቸኝነት የቀረችውን ታላቋን ኢትዮጵያን ቀኝ ለመግዛት ከሮም ተነሳ፡፡ ‹‹ ኢትዮጵያ ቅርብ ሮም ሩቅ›› በማለት ጉዞ ጀመረ፡፡ ባሕርና የብሱን አቆራርጦ ጠላት የራደባትን፣ ጀግና የሚፈጠርባትን፣ ከቀደሙት የቀደመችውን የኢትዮጵያን ምድር ረገጠ፡፡ብረኃን ዘ ኢትዮጵያ ንግሥትና እመቤት እቴጌ ጣይቱ እንደ አራስ ነበር ሆነች፡፡ አባ ዳኛው ምኒልክ ተቆጣ፡፡ ‹‹ ክተት ሠራዊት ምታ ነጋሪት›› በማለት በማርያም ምሎ የሀገሩን ሕዝብ ጠራ፡፡ ‹‹ ኢትዮጵያዊ ማንነቱን ነብር ዥንጉርጉርነቱን መቀዬር ይቻለዋልን?›› እንዳለ መጻሕፍ በኢትዮጵያዊነት ወደኃላ የለምና፣ የሀገሩ ሕዝብ የቻለ በጦርነት፣ ያልቻለ በፀሎት ለዘመቻ ተነሳ፡፡ ጉዞ ወደ አድዋ፡፡‹‹ እንኳን ለኢትዮጵያ ለእናት ሀገራችን፣ ለጎረቤት ስንል ይፈሳል ደማችን›› የሚለው ሩቅ አሳቢው የኢትዮጵያ አርበኛ የሮምን ሠራዊት አቧራ ሊያለብስ፣ ከድንበር ሊመልስ ገሰገሰ፡፡ ‹‹ምን ቢቃጠሩ ደረሰ ቀኑ›› ነውና የውጊያው ጊዜ ደረሰ፡፡ ጀግና በየጎራው ተሰለፈ፡፡ ወንድነት ተፈተነ፡፡ የኢትዮጵያዊያን አንድነት እንደ እሳት ይጋረፍ ጀመር፡፡ የራቀ በጠመንጃ የቀረበ በሳንጃ ተዋጋ፡፡ በሮም አደባባይ ለታላቅ ክብር ታጭቶ የተላከው የጣልያንን ወታደር የኢትዮጵያ አርበኞች እንዳልነበር አደረጉት፡፡‹‹ የአርበኛው ትንፋሽ መጣ ዘለቀ፣በሰላ ብረት እየሰበቀ፣ግንባር ግንባሩን እያወለቀ፣ሲዞር ጀርባውን እያደቀቀተመልክት ብሎ የላከው ጥይት ቁም ነገር ሰሪእንደደረሰ ሽንጡን ተርታሪ፤ለዝና ብሎ ለመሞናደልተመልከት ብሎ ግንባሩን መንደል››የጥቁሮች የተስፋ ምድር ድል አደረገች፡፡ የጥቁሮቹ ጀንበር ፈነጠቀች፡፡ በአድዋ ተራራ ላይ ከፍ ብላ ወጣች፡፡ ጀንበር በሮም አደባባይ ያለ ሰዓት ጠለቀች፡፡ ዳግመኛም አልተመለሰች፡፡ ጥቁር እንደለበሰች ቀረች፡፡ ጣልያን አንገቷን ደፋች፤ ኢትዮጵያ አንገቷን አቀናች፤ የመጨረሻዋ የጥቁር ሕዝብ ተስፋ ከቃሏ ሳታጎድል ተስፋውን እውን አደረገችው፡፡ከአድዋ ድል በኃላ ያለውን ሁነት አፈወርቅ ገብረ ኢየሱስ ዳግማዊ አጤ ሚኒልክ በሚለው መጻሕፋቸው ‹‹ ከአድዋ ጦርነት ወዲህ የኢትዮጵያ ሥም ፀሐይ ባየው ሁሉ አገር ታወቀ፡፡ ከዚያ በፊት ኢትዮጵያ ምንም ከጥንት ከመሠረት ጀምራ ራሷን ችላ ብትኖር ከቶውንም በነፈርዖን ጊዜ ተባሕር ወዲያ እስከ ምስር ባንድ ወገንም አደን (ኤደን) ከአረብ አገር ተሻግራ ብትገዛ በአውሮፓ ስሟ የአሕዛብ አገራት ናት ትባል ነበር፡፡ በዳግማዊ ሚኒልክ እውነተኛው ስሟ ተገለጠ፡፡ ከእውነተኛ ማዕረጓ ገባች፡፡ የኢትዮጵያ ዓለም ከአድዋ ጦርነት ወዲህ ተጀመረ፡፡ እቴጌ ጣይቱ ‹ትንቢት ይቀድም ለነገር› ነውና የርጉፋን መከማቻ የነበረውን ገጠር አዲስ አበባ ብለው ስሙን ቀደሱት፡፡ እውነትም ከዚያ ወዲህ ኢትዮጵያ አበበች፡፡ የዚህን አበባ ፍሬውን የኢትዮጵያ ሰው በደስታ ለመብላት ያብቃው፡፡ ››ዘመን ዘመንን እየተካ ሄዶ ኃያሉ ንጉሥ አያሌ ሥራዎችን ሠርቶ የፍጻሜው ዘመን ደረሰ፡፡ወደ ማይቀረው ዓለም መሄድ አይቀርምና የአድዋው ጀግና ትንፋሽ ጠፋች፡፡ ሕዘቡ ተጨነቀ፡፡ እንጦጦ በሐዘን ተዋጠች፡፡ አዲስ አበባ ሳግ ተናነቃት፡፡ ጥቁሮች መመኪያቸውን ሊያጡ ነውና ወዮዎልን ወዮታ አለብን አሉ፡፡ እምዬ አባታችን እያሉ አለቀሱ፡፡ እምዬ በሚያልፈው ዘመን የማያልፍ ሥራ ሠርቶ የድካሟን ዓለም ተሰናበታት፡፡ የሞት መላዕክ ወሰደው፡፡ተክለፃዲቅ መኩሪያ ዓፄ ምኒልክና የኢትዮጵያ አንድነት በሚለው መጻሕፋቸው ‹‹ ገናናው ንጉሠ ነገሥት በ1900 ዓ.ም የዠመራቸው በሽታ እየፀና ሄዶ በመጨረሻ ሰውነታቸው ዝሎ ፣ አንደበታቸው ተዘግቶ፣ እንደቆዬ በታኅሣሥ 3 ቀን በ1906 ዓ.ም ከዚሕ ዓለም በሞት ተለዩ፡፡የሸዋ ንጉሥ በኋላም የኢትዮጵያ ንጉሠ ነገሥት በነበሩበት ዘመን ሁሉ ክፉውን በክፉ ሳይሆን ክፉውን በደግነት እየመለሱ፣ ጥፋትን ሁሉ በትግሥት እያሸነፉ፣አገር የሚሰፋበትን ልማት የሚዳብርበትን ዕረፍትና ሰላም የሚገኝበትን ከማሰብና ከመፈፀም አልተቆጠቡም፡፡ የአውሮፓን ኃያል መንግሥት በጦር ሜዳ በማሸነፍ ኢትዮጵያን በዓለም እንድትደነቅ አድርገዋል፡፡››በእምዬ ሞት ጊዜ ብርኃን ዘ ኢትዮጵያ እቴጌ ጣይቱ‹‹ ነጋሪት ማሰማት እምቢልታ ማስነፋት ነበረ ሥራችን፣ሰው መሆን አይቀርም ደረሰ ተራችን ›› በማለት ሙሾ አወረደች፡፡የዛኔዋ ልዕልት የኋለኛዋ ንግሥት የንጉሡ ልጅ ዘውዲቱ ደግሞ‹‹ እጅግ አዝኛለሁ አላቅሽኝ አገሬ፣የሁሉ አባት ሞቶ ተጎዳችሁ ዛሬ፤ድርቅ ሆናል አሉ ዘንድሮ አገራችሁ፣