በ45 ቀናት ኢትዮጵያና ኮሮና
የኮሮና ቫይረስ በኢትዮጵያ መታየቱ ከተገለጸ ዛሬ 45ተኛ ቀኑ ነው። በእነዚህ ቀናት 122 ሰዎች በበሽታው ሲያዙ 29ኙ አገግመዋል፤ ሦስት ሰዎች ደግሞ ህይወታቸውን አጥተዋል።በ45 ቀናት ውስጥ በኢትዮጵያ እየደረሰ ያለው ጉዳት ከሌሎች አገራት አንጻር አነስተኛ ቢሆንም በቀጣይ ምን ሊከሰት እንደሚችል ስለማይታወቅ መዘናጋት እንደማይገባ የህክምና ባለሙያዎች እያሳሰቡ ነው። እንደ ወርልድ ሜትር ድረ ገጽ መረጃ በኮሮና ቫይረስ በከፍተኛ ደረጃ ከተጎዱት አገራት መካከል አሜሪካ በ45 ቀናት ውስጥ 168 ሺህ 177 ታማሚዎችን አስተናግዳለች። አራት ሺህ 66 ዜጎቿንም ቀብራለች። ስርጭቱን ከተቆጣጠሩ ሀገራት ደግሞ ደቡብ ኮሪያ ዘጠኝ ሺህ 661 ታማሚና 158 ሞት አስመዝግባለች። የህክምና ባለሙያዎች ወረርሽኙ በኢትዮጵያ ያደረሰው ጉዳት ከተጠበቀው አንጻር ዝቅተኛ በመሆኑ ህብረተሰቡ እየተዘናጋ መሆኑን ይናገራሉ።እስከአሁን በውጭ ሀገራት የታየው የከፋ ጉዳት በኢትዮጵያ ባይከሰትም በቀጣይ ሳምንታት የበሽታው ስርጭት ሊሰፋ ይችላል የሚል ስጋት አላቸው። “ዜጎችም ፍጹም መዘናጋት የለባቸውም” ሲሉም ያስጠነቅቃሉ። በአርሲ ዩኒቨርሲቲ የአሰላ ሆስፒታል ሀኪም ዶክተር ጉርሜሳ ኢንኮሳ፤ ኢትዮጵያ ካላት የህዝብ ብዛትአንጻር እስከአሁን የመረመረችው 12 ሺህ 688 ነው።በሀገር አቀፍ ደረጃ ቤት ለቤት በተደረገው አሰሳ የተደረሰው ሦስት ሚሊየን ያህሉ ጋር ነው። ስለዚህ በርካታ ሰዎች ቢመረመሩ ቁጥሩ ከፍ ሊል ይችላል። በሽታው አድብቶ በማጥቃት ብዙዎችን በጥቂት ቀናት ውስጥ ለህልፈት ይዳርጋል። ስለዚህ ህብረተሰብም ሆነ መንግሥት መዘናጋት የለባቸውም ይላሉ። በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ጤና ሳይንስ ኮሌጅ፤ የውስጥ ደዌ፣ የሳንባና የጽኑ ህክምና ስፔሻሊስት ዶክተር ዳዊት ከበደ፤ በኢትዮጵያ የቫይረሱ ስርጭት መስፋፋትን አስመልክቶ በተለያየ የሂሳብ ቀመር ከተሠሩ ትንበያዎች በመጋቢት መጨረሻና በሚያዝያ መጀመሪያ በስፋት ሊከሰት ይችላል የሚል እንደነበር ያነሳሉ። ከዚህ አንጻር የተፈራውን ያህል ባይሆንም ቁጥሩ ግን ዝቅተኛ አለመሆኑን ይናገራሉ። መንግሥት የወሰዳቸው ዕርምጃዎች በቫይረሱ የሚያዘው ሰው ቁጥር እንዲቀንስ አስተዋጽኦ እንዳለው የሚያነሱት ምሁሩ ሆኖም ግን አሁንም ጥንቃቄዎች ወሳኝ መሆናቸውን ይገልጻሉ። በቀጣይ ግንቦትና ሰኔ ወራት ቫይረሱ ሊሰራጭ ይችላል የሚል ግምት መኖሩን በማንሳት አሁን ላይ ያለው መዘናጋት ዋጋ እንደሚያስከፍልም ያስጠነቅቃሉ። በጅቡቲ የበሽታውን መስፋፋት ተከትሎ በድሬዳዋና በጅግጅጋ በሽታው ሊስፋፋ ስለሚችል ቅድመ ዝግጅትና የመከላከል ሥራ በስፋት መሥራት አለበት። ከጅቡቲ ወደ ኢትዮጵያ የሚመጡ ሰዎች ላይ ምርመራ ማድረግ እንደሚገባም ያመለክታሉ። በጅማ ዩኒቨርሲቲ የውስጥ ደዌ ሀኪም ዶክተር ኢሳይያስ ከበደ፤ የመጀመሪያው ትንበያ ዕውን ያልሆነው በአገሪቱ ከሚኖረው ህዝብ 80 በመቶ በገጠር በመኖሩ የጥግግቱ ዝቅተኛ መሆን፣ በበሽታው ተይዞ ወደ ኢትዮጵያ የገባው ሰው ብዙም አለመሆን፣ ብዙ ምርመራ አለመደረጉ፣ መንግሥት የወሰዳቸው ዕርምጃዎች ውጤታማ በመሆናቸው ሊሆን እንደሚችል መላምት ያስቀምጣሉ። መላምታቸው ላይ ግን ጥናት መደረግ እንዳለበት ያመላክታሉ። ዶክተሩ፤ በቀጣይ ጉዳቱ የከፋ እንዳይሆንም ጥንቃቄ መደረግ ይገባል። በተለይም በሽታው ከ50 በመቶ በላይ በሆነው የኢትዮጵያ ህብረተሰብ ክፍል ሰማኒያ በመቶ በበሽታው መያዛቸው ሳይታወቃቸው ከበሽታውን በቀላሉ ይድናሉ።ሆኖም በሽታውን መቋቋም ለማይችሉ ተጓዳኝ በሽታ ላለባቸውና ለአረጋውያን በማስተላለፍ ከፍተኛ ጉዳት ያደርሳሉ። በመሆኑ ምርመራ በማድረግ የበሽታውን የስርጭት ሁኔታ በንቃት መከታተል እንሚያስፈልግ ይናገራሉ። በኢትዮጵያ ህብረተሰብ ጤና ኢንስቲትዩት የዓለም አቀፍ ጤና ደንብ የኢትዮጵያ ተጠሪ ዶክተር ፈይሳ ረጋሳ፤ እስከአሁን የበሽታው ስርጭት ከሌሎች አገራት አንጻር የተለየ አለመሆኑና በቀጣይ መንግሥት ያስቀመጣቸውን አካሄዶች ህዝቡ ተግባራዊ በማድረግ ላይ እንደሚወሰን ገልጸዋል። ከመቶ በታች የነበረው የቫይረሱ ታማሚ በቀን ውስጥ በሺዎች በበሽታው ሊያዙ እንደሚችሉ አሁን ላይ በሽታውን ለመከላከል ርብርብ ከማድረግ ውጪ ሌላ ነገር ማሰብ አይገባም ይላሉ። ህብረተሰቡ የባህሪ ለውጥ በማምጣት እራሱንና ቤተሰቡን የመከላከያ መንገድን ተግባራዊ በማድረግ ፈተናውን ማለፍ እንደሚገባ ተናግረዋል። ዶክተር ፈይሳ፤ መንግሥት እስከአሁን መውሰድ የሚገባውን ዕርምጃ ወስዷል። ሰፊ የግንዛቤ ማስጨበጥም ሥራ ሠርቷል። 
የንጽሕና መጠበቂዎች እንዲቀርቡም ጥረት ተደርጓል። በሽታው ሲከሰት ደቡብ አፍሪካ በመላክ ምርመራ ይደረግ የነበረ ሲሆን አሁን ላይ በተደረገ ርብርብ እስከ አራት ሺህ መመርመር የሚያስችል አቅም ተፈጥሯል። የህክምና ዝግጅት እና ከውጭ የሚመጡ ሰዎችም ለ14 ቀናት በለይቶ መቆያ በማድረግ ከበሽታው ነፃ መሆናቸውን በመለየት ወደ ህብረተሰብ እንዲቀላቀሉ ተድርጓል ብለዋል። መንግሥት መጠነ ሰፊ ሥራ ቢሠራም ህዝቡ የባህሪ ለውጥ በማምጣት ተግባራዊ ከማድረግ አንጻር አሁንም ከፍተኛ ክፍተት እንዳለና ይህም ዋጋ ሊያስከፍል እንደሚችል አመላክተዋል። በመሆኑም ሁሉም ርብርብ ማድረግ እንደሚገባ ገልጸዋል። ምሁራኑ፤ መንግሥት እስከአሁን የወሰዳቸው ዕርምጃዎች መልካም ቢሆኑም በተለይም ህብረተሰቡ የባህሪ ለውጥ ያለመጣባቸውን፣ የገበያ፣ የትራንስፖርት፣ የህዝብ መገልገያ ቦታዎች አትኮሮ መሥራት እንዲሁም የመመርመር አቅምን ማሳደግ አለበት ብለዋል። መንግሥትና ህዝብ ተናበው ይህን መፈጸም ካልቻሉ በቀጣይ ቀናትና ወራት በሽታው በአገሪቱ ላይ ጥቁር ጠባሳ ሊጥል እንደሚችልም ተንብየዋል። በመሆኑም ሁሉም በንቃትና በትጋት ይህን ወቅት ለማለፍ መሥራት እንደሚገባም አስጠንቅቀዋል።አዲስ ዘመን ሚያዝያ 18/2012
 አጎናፍር ገዛኽኝ