ብሄር ብሄረሰቦችን አቃፊው ሆራ ፊንፊኔ
አዲስ አበባ ስድስቱን ዋና ዋና በሮቿን ከፍታ እንግዶቿን ስትቀበል ሰንብታለች። መስከረም 24 ቀን 2012 ዓ.ም መስቀል አደባባይ የባህል ልብስ ለብሰው ጣዕመ ዜማ እያሰሙ በሚተሙ ህዝቦች ተሞልታ ጠጠር መጣያ ጠፍቷታል። የሸዋ ፣የባሌ፣ የአርሲ፣ የወለጋ፣የጉጂ፣ የቦረና የሀረር የጂማ የከሚሴና ሌሎችም የኦሮሞ ብሄረሰብ ባህላዊ ጭፈራዎች እዚህና እዚያም ይደመጣሉ። አብሮነታቸውን፣ አክብሮታቸውን፣ ፍቅራቸውንና አንድነታቸውን ለመግለጽ የታደሙ ሌሎች ብሄረሰቦችም በባህላዊ ልብሳቸው ተውበው በጭፈራ የመስቀል አደባባይን አድምቀውታል። የሲዳማ ፣ የሶማሌ፣ የማረቆ፣ የቀቤና የከንባታ እና ሌሎችም ብሄር ብሄረሰቦች በኢሬቻ ሆራ ፊንፊኔ በዓል ላይ ተገኝተው የዚህን ታላቅ የምስጋና በዓል በረከት ከወንድሞቻቸው ጋር በመሆን ተቋድሰዋል። አቶ ውባ ባልቻ ከደቡብ ክልል ማረቆ ብሄረሰብ የመጡ የበዓሉ ታዳሚ ናቸው። እርሳቸው እንደሚሉት የኢሬቻ ባህል ፈጣሪን የማመስገኛ ቀን ከመሆን ባለፈ የሰው ልጆችን አንድነትና ፍቅር የሚያጠናክር የኦሮሞ ህዝብ ብቻ ሳይሆን የመላው ኢትዮጵያ ህዝብ እሴት ነው። በዚህ በዓል ላይ ሲገኙ የመጀመሪያቸው እንደሆነ የተናገሩት አቶ ውባ ኢሬቻ ከሚነገርለት በላይ ህዝቦችን የማስተሳሰርና በአንድላይ የማቆም ሃይል አለው።የሀገራችን ይህን መሰል ባህላዊ እሴቶቻችን አባቶቻችንን ለዘመናት በመቻቻልና በፍቅር እንዲኖሩ አስተዋጽኦ ማበርከታቸውን ኢሬቻ አስረድቶኛል ብለዋል። ወጣቱ የአባቶቹን እሴቶች ጠብቆ አንድነቱን በማጠናከር የሀገሩን ብልጽግና ማረጋገጥ እንደሚጠበቅበትም ጠቁመዋል። በሁሉም ብሄረሰብ ውስጥ ችግር ፈቺ የሆኑ ባህላዊ እሴቶች እንዳሉ በመጥቀስም ሁሉንም የጋራ ጥቅም ላይ በማዋል ለህዝቦች ሰላማዊ ግንኙነት ድልድይ ማድረግ እንደሚያስፈልግ አሳስበዋል። የማረቆ ብሄረሰብ ከኦሮሞ ጋር ጉርብትና ብቻ ሳይሆን የደም፣ የባህልና የቋንቋ መወራረስ እንዳለው የተናገሩት አቶ ውባ በተለይም ሁለቱም ብሄረሰቦች የሚከተሉት የገዳ ሥርዓት ተቀራራቢነት እንዳለውና የኩሽ ነገድ መሰረት ያላቸው መሆናቸውን አስረድተዋል። በሽምግልና ፣ በጋብቻና በሀዘን በአጠቃላይ በአኗኗር ዘይቤ ተመሳሳይ የሆኑ ባህሎች እንዳላቸው ጠቁመዋል። ከሲዳማ ብሄረሰብ በበዓሉ
ላይ የታደሙት አቶ
ወልደየሱስ ዮሴፍ ናቸው።
እርሳቸውም የገለጹት የሲዳማና
የኦሮሞ ብሄረሰቦች ጥብቅ
ቁርኝት ያላቸው ናቸው።ሁለቱ
ብሄረሰቦች በደም፣ በቋንቋና
በባህል የተሳሰሩ መሆናቸውን
በማመላከት ልክ እንደ
ኢሬቻ ሁሉ ጨንበላላም
የተጣሉ የሚታረቁበት፣ ቂምና
ቁርሾ የሚወገድበት፣ ፍቅርና
አንድነት የሚጎለብትበት ባህላዊ
መድረክ መሆኑን ተናግረዋል።
በጨንበላላ በዓል ሰዎች
ብቻ ሳይሆኑ እንስሳትም
ጭምር ተፈጥሯዊ መብታቸው
ተጠብቆላቸው በነጻነት የግጦሽ
ሳር ወደሚያገኙበት መስክ ይሰማራሉ። ሁለቱም ባህላዊ እሴቶች ሰላምና ፍቅርን የሚሰብኩና ከአንድ ወንዝ የተቀዱም ናቸው ብለዋል። ብሄር ብሄረሰቦች ገንቢ የሆኑ በህላዊ እሴቶችን በጋራ በማክበርም ለማህበራዊ መስተጋብራቸው ገንቢ የሆኑ ቱርፋትን ማቆየት እንዳለባቸው አቶ ወልደየሱስ መክረዋል።ባህላዊ እሴቶችን በጋራ የማክበር ጅማሮም ተጠናክሮ መቀጠል እንዳለበት ተናግረዋል። ህዝቦች ሁልጊዜ የሚያለያይዋቸውን ወደ ጎን ትተው አንድ በሚያደርጓቸው ጉዳዮች ላይ መተባበራቸው ለሰላማቸውና ለብልጽግናቸው ወሳኝ መሆኑን ገልጸዋል። ኢሬቻ የኦሮሞ ፣ ፊቼ ጨንበላላ የሲዳማ መገለጫዎች ብቻ ሳይሆኑ የሀገር ቅርስና የቱሪስት መስህብ በመሆን በኢትዮጵያ ኢኮኖሚያዊ፣ ማህበራዊና ፖለቲካዊ ዘርፎችም ጉልህ ሚና እንዳላቸው በማጤን ሁሉም ዜጋ ባሕሎቹን የእኔ ነው ሊል ይገባል ብለዋል። ሌላው ከቀቤና ብሄረሰብ
የመጣው ወጣት ሀቢብ
ከድር ነው። ወጣቱ
እንደሚለው የኢሬቻበዓል የፍቅርና የአንድነት መገለጫ ነው። ስለዚህ ወንድማማችነታችንንና አጋርነታችንን ለማሳየት፣ ከሚዘራው ፍቅርና ሰላምም ለመቋደስ ከዋዜማው ጀምሮ በበዓሉ ተሳትፈናል። ሀገራችን በተለያዩ ችግሮች እየተፈተነች ባለችበት ወቅት ባህላዊ እሴቶችን በጋራ ማክበር ህዝቦችን ለማስተሳሰርና ችግርም ሲኖር በይቅርታ እንዲሻገሩ የሚያስችል መልካም አጋጣሚ እንደሆነ ተናግሯል ። በተለይም ወጣቱ ትውልድ የአባቶቹን ፈር በመከተል ባህላዊ እሴቶችንና የሰላም አማራጮችን ጥቅም ላይ ማዋል እንደሚገባም ይመክራል። የኢሬቻ የምስጋና በዓል በሚሊየን የሚቆጠሩ ህዝቦች የተሳተፉበት መሆኑን የተናገረው ወጣት ከድር ሁሉም ሰው የበዓሉን ዓላማ ተረድቶ በየአካባቢው የሚከሰቱ ችግሮችን በይቅርባይነት፣ በመቻቻልና በሰላማዊ መንገድ መሻገር አለበት። በየብሄረሰቡ ውስጥ ያሉ እንደዚህ አይነት ጠንካራ ፋይዳ ያላቸው ባህላዊ እሴቶችም በጋራ ማክበር ዘርፈ ብዙ ጠቀሜታ እንዳለው ገልጿል።አዲስ ዘመን መስከረም 25/2012 ኢያሱ መሰለ 