የርቀት ትምህርት፤ ለዕውቀት ወይስ ለወረቀት
ወይዘሪት የሺእመቤት ቦጋለ በርቀት ትምህርት ተምራ በዘንድሮው የስምንተኛ ክፍል ብሄራዊ ፈተና ተፈታኝ የነበረች ሲሆን፤ ውጤቱ ሳይሳካላት ቀርቷል። ተፈታኟ እንደምትለው ያለችበትን የኑሮ ደረጃ ለማሻሻል ትምህርት ወሳኝ በመሆኑ ያቋረጠችውን የቀን ትምህርት እየሠራችና ኑሮዋን እየገፋች በርቀት ለማስቀጠል ቁርጠኝነቱ ነበራት። ነገር ግን፤ የእርሷ ከዕውቀት በላይ ለወረቀት መጓጓት ተጨምሮበት የትምህርቱ “ሞጁል” አዘገጃጀትም ሆነ የሚሰጥበት ሂደት ትክክለኛ አለመሆን የስምንተኛ ክፍል ብሄራዊ ፈተና ተፈትነው ከወደቁት በርካታ ተማሪዎች አንዷ ሆናለች። ተስፋ ያደረገችበትን ትምህርት ልትሰናበተው ግድ ሆኖባታል። የርቀት ትምህርት ፈላጊዎች በቁጥር ብዙ ቢሆኑም፤ አሁን ካለው የህይወት ውጣ ውረድ ጋር ሥራ እየሠሩ ለትምህርቱ ብቻ ትኩረት እየሰጡ ማጥናትና ለፈተና መዘጋጀት አስቸጋሪ ነው። በመሆኑም ከሚገኘው ዕውቀት ይልቅ በግምትም ቢሆን መልስ ሠርቶ ወረቀት   በማገኘቱ ላይ ትኩረት እየተደረገ ስለመሆኑ ወይዘሪት የሺእመቤት ትናገራለች። በዚህ ሂደት የተማረ ዜጋ ማፍራትም እንደሚከብድ ገልጻለች። “እየሠሩ ይማሩ፤ እየተማሩ ይሥሩ” የሚለው ይትበሀል የርቀት ትምህርትን ለማበረታታት የተነገረ ነው።ብሂሉ ለአንድሀገርዕድገትመሠረታዊከሚባሉት ጉዳዮችአንዱትምህርትመሆኑንለማረጋገጥምደጋፊነው።ዛሬበስልጣኔየበለጸጉየዓለምሀገራትየዕድገታቸውዋነኛመነሻትምህርት፤ምርምርናየቴክኖሎጂሽግ ግር መሆኑን የተረዳ ሁልጊዜ ከትምህርት ባለመራቅ ያምናል። በአዲስ አበባ ከተማ በአንድ የመጀመሪያ ደረጃ ትምህርት ቤት መምህር የሆኑት አቶ ካሳ አዱኛ፤ በተለይ በአሁን ወቅት ከትምህርት አያያዝ ጋር በተገናኘ በአንደኛ ደረጃ የሚሰጠው የርቀት ትምህርት የሀብት ብክነት ካልሆነ በስተቀር ለተማሪውም ሆነ ለሚያስተምረው ተቋም ትርጉም አልባ ነው ይላሉ። “ምንም እንኳን መሰረታዊ እሳቤው ሰዎች እየሠሩ ራሳቸውን እንዲያሻሽሉ ዕድል መፍጠርን መሰረትያደረገ ቢሆንም፤ በተግባር የሚታየው ግን በተቃራኒው ነው። ይህንን ከመደበኛ ተማሪዎች ጋር ማነጻጸሩ በቂ ነው። የመደበኛ ትምህርት ተማሪዎች ያነብባሉ፤በቤተ መጻሕፍት ይገለገላሉ፤የቤትም ሆነ የክፍል ሥራ ይሠራሉ፤ በቂ የመምህራን ክትትል አላቸው፣ ክህሎታቸውንም በየጊዜው ያሳድጋሉ። የርቀት ትምህርት የሚከታተሉ ግን እነዚህን ሁሉ ተግባራት መፈጸም ይከብዳቸዋል። በመሆኑም፤ ከዕውቀት ይልቅ ለወረቀት ያደላሉ።”ይላሉ የትምህርት አቀባበሉ በተሳሳተ መንገድ እየተጓዘ መሆኑን ሲጠይቁ፤ መምህር ካሳ የርቀት ትምህርት በትምህርት ጥራትም ሆነ በአጠቃላይ በሀገር ዕድገትና የስልጣኔ ሽግግር ላይ የሚፈጥረውን አደጋ ሲገልጹም፤ “በርቀት ትምህርት ረገድ ከሰርተፊኬት እስከ ዶክትሬት በሀገርውስጥና በውጭ ተቋማት ደረጃም ይሰጣል።ማንም ግን ስለ ጥራቱናበተጨባጭ የትምህርት ስርዓቱ ስላመጣው ለውጥ ለማጥናት ሲሞክርና ሲናገር አይደመጥም። በኢትዮጵያ ሁኔታ እየታየ ያለው ዕድገት ከትምህርትና ከስልጠናው መለወጥ ጋር ተሳስሮ የሚነገር በመሆኑ አሁንም ከኋላ ቀር አሠራር አለመውጣታችንን ያሳያል” ብለዋል። ምንም እንኳን በርቀት ትምህርት አሰጣጥ ላይ ጉድለቶች ቢኖሩም ተማሪዎች አምነው እስከተመዘገቡ ድረስ ራሳቸው ግባቸውን እውን ማድረግ እንደሚገባቸው፤ ለዚህም ምቹ የማስተማሪያ ክፍለ ጊዜ በአግባቡ ተዘጋጅቶላቸው ትምህርቱን እንዲከልሱ ማድረግ፤ ያለ አግባብ ውጤት አምጥቶ ወረቀቱን ብቻ መያዝም በኋላ በሥራ ዓለም ላይ አሉታዊ ተጽእኖ እንደሚያስከትል መገንዘብ ይገባል፤ ሲሉም አቶ ካሳ ይመክራሉ። ግብርና፤ ኢንዱስትሪ፤ የአገልግሎት ፓኬጅም ሆነ ሌሎች የኢኮኖሚ ዘርፎች በዘመናዊ አኳኋን እንዲመነደጉ ከተፈለገበ ተግባር የታገዘ፤ ፈጠራና ክህሎትን የሚያዳብር ጥራት ያለው ትምህርት እጅግ ወሳኝ ነው የሚሉት ደግሞ የገሊላ የመጀመሪያ ደረጃ ትምህርት ቤት የጂኦግራፊ መምህር አቶ አንገሶም መዓሾ ናቸው። አቶ አንገሶም እንደሚያብራሩት፤ ትምህርቱን በአግባቡ ባለመከታተላቸው ፈተና ሳያልፉ የሚቀሩ በርከታ የርቀት ተማሪዎች እንዳሉ ሁሉ፤ ሳይታወቅጥሩ ውጤት አምጥተው በተመደቡበት ሥራ ላይ ግን ደካማ የሆኑ አሉ። ይህ ደግሞ ግለሰቦች እውን በተገቢው ተምረውና ተመዝነው ያመጡት ውጤት ስለመሆኑ አጠያያቂ ነው። አብዛኛው የርቀት ትምህርት ተማሪዎች ትምህርቱን እንደ ዕውቀት መገብያ ሳይሆን ወረቀትን በእጃቸው ለማስገባት ነው የሚማሩት። በዚህም ከፍ ያለ ገንዘብ በመክፈል ባለድግሪ እስከ መሆን ይደርሳሉ። ጥቂቶች ብቻ ትምህርቱን ዓላማ አድርገው የሚከታተሉና የተሰጣቸውን የቤት ሥራ በራሳቸው ጥረት ሠርተው ውጤታማ ሲሆኑ ይታያል። ከምንም በላይ “ማን እንደተማረ፣ ማን እንደተፈተነ” ማወቁ በራሱ አሳሳቢ እየሆነ መጥቷል። ይህም መንግሥት ለዘርፉ በቂ ትኩረት ያለመስጠቱ ማሳያ ነው። አቶ አንገሶም አያይዘውም የርቀት ትምህርት ጉዳይ በዝምታ መታለፉን አይቀበሉትም። ሀብት ባክኖ፤ ሰዎች በጥራት ባልወሰዱትና ባልተከታተሉት ትምህርት በሰርተፊኬት ተንበሽብሸው፣ ዲፕሎማና ዲግሪ “ተጎናዕፈው” ፈጠራና የተግባር ለውጥ ከተዳከመ በኋላ መንፈራገጥ ትርጉም የለውም ሲሉ ያስገነዝባሉ። መምህራንም ማስተማርን ከጥቅም አኳያ ብቻ ሳይሆን ዜጎችን ከማስተማርና ከመቅረጽ፤ አገርን ከመገንባት ጭምር ሊያዩት እንደሚገባ ያሳስባሉ።አዲስ ዘመን ነሃሴ 10/2011አዲሱ ገረመው 