አቶ በቀለ ገርባ የተጠረጠሩበትን የወንጀል ክስ የሚመረምረውን ፍርድ ቤት ገለልተኛነት እንዲሚጠራጠሩ ተናገሩ
የፀረ ሽብርተኝነት ሕጉን ተላልፈዋል ተብለው ክስ የተመሠረተባቸው አቶ በቀለ ገርባ፣ ክሳቸውን እየመረመረው የሚገኘውን የፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት ልደታ ምድብ አራተኛ ወንጀል ችሎት ገለልተኛነትን እንደሚጠራጠሩ ተናገሩ፡፡የፌደራል ዓቃቤ ሕግ የኦሮሞ ፌደራሊስት ኮንግረስ (ኦፌኮ) ተቀዳሚ ምክትል ሊቀመንበር አቶ በቀለ ገርባን ጨምሮ 22 ሰዎችን፣ የሽብር ድርጊት ወንጀል ፈጽመዋል በማለት መክሰሱን መዘገባችን ይታወሳል፡፡ ተጠርጣሪዎቹ በቅድመ ክስ መቃወሚያቸው በርካታ ነጥቦችን በማንሳት ክሱን የተቃወሙ ሲሆን፣ በዋነኝነት የተከራከሩበት ጉዳይ የሚከሰሱ ከሆነ፣ ምንም እንኳን በሕገ መንግሥቱ አንቀጽ 78(2) ላይ የፌደራሉ መንግሥት ከፍተኛ የዳኝነት አካል የፌደራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት መሆኑን ቢደነገግም፣ በክልሎች የፌደራል ፍርድ ቤቶች እንደሚቋቋሙ መደንገጉን አስታውሰዋል፡፡ በመሆኑም የፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት የሚያየውን የወንጀል ጉዳይ፣ የክልሎች ጠቅላይ ፍርድ ቤቶች የማየት ሥልጣን እንዳላቸው የተደነገገ መሆኑን በማስታወስ፣ የእነሱም ጉዳይ በቋንቋቸው ሊዳኙ በሚችሉበት በኦሮሚያ ጠቅላይ ፍርድ ቤት እንዲታይላቸው ጠይቀው ነበር፡፡የቅድመ ክስ መቃወሚያውን የመረመረው የፌደራል ከፍተኛ ፍርድ ቤት፣ እነ አቶ በቀለ ገርባ የተመሠረተባቸውን የሽብር ድርጊት ወንጀል ከፀረ ሽብርተኝነት ሕጉ፣ የፌደራል ፍርድ ቤት ለክልል ፍርድ ቤቶች የሚሰጠውን የውክልና አሠራርና ወንጀልን የሚያቋቁሙ ሦስት መሠረታዊ መሥፈርቶችን፣ ማለትም በሕግ ወንጀል ሆኖ መደንገጉ የተፈጸመው ድርጊት ድርጊቱ የተፈጸመበት አካባቢን በማየት፣ ጉዳዩ በፌደራል ፍርድ ቤት መታየት እንዳለበት ሐምሌ 25 ቀን 2008 ዓ.ም. ውሳኔ ሰጥቷል፡፡ፍርድ ቤቱ በቅድመ ክስ መቃወሚያው ላይ ውሳኔ ከሰጠ በኋላ፣ ከሳሽ ዓቃቤ ሕግ ለኅዳር 2 ቀን 2009 ዓ.ም. ምስክሮቹን አቅርቦ እንዲያሰማ ትዕዛዝ ሰጥቶ ነበር፡፡ ነገር ግን አምስት ተከሳሾች ባለመቅረባቸው፣ የኦሮሚኛና የስዋህሊኛ አስተርጓሚዎች ባለመቅረባቸው፣ እንዲሁም የአብዛኛዎቹ ተከሳሾች ጠበቆች ባለመቅረባቸው ምስክርነቱ ሳይሰማ ቀርቷል፡፡ ተከሳሾቹ ለምን ተሟልተው እንዳልቀረቡ የማረሚያ ቤቱ ተወካይ ሲጠየቁ፣ በቂሊንጦ በደረሰው ድንገተኛ የእሳት ቃጠሎ ምክንያት ተከሳሾቹ ወደ ዝዋይና ሸዋሮቢት እስር ቤቶች የተወሰዱ በመሆኑ፣ እነሱ አሰባስበው ለማቅረብ ረዘም ያለ ጊዜ እንደሚያስፈልግ በመጠቆም ፍርድ ቤቱ እንዲፈቅድላቸው ደብዳቤ ማስገባታቸውን አስረድተዋል፡፡ ነገር ግን የቀረቡት ተከሳሾች ከተመሳሳይ  እስር ቤቶች መቅረባቸውን በመግለጽ የቀሩት ተከሳሾች ለምን እንዳልቀረቡ ጠይቀዋል፡፡ ፍርድ ቤቱም የማረሚያ ቤት ተወካይ ያስረዱትንና በደብዳቤ ጭምር የጠየቁትን የረጅም ጊዜ ቀጠሮ አልተቀበለውም፡፡ የእነ አቶ በቀለ ገርባ (አራት ሰዎች) ጠበቃና የሌሎች ሁለት ተከሳሾች ጠበቆችም የማረሚያ ቤቱ ተወካይ ያቀረቡትን ጥያቄ በመቃወም፣ የቂሊንጦ ማረሚያ ቤት የቃጠሎ አደጋ ከደረሰበት ሦስት ወራት ስለሞላው ረጅም ጊዜ መሆኑንና ጥያቄው ተቀባይነት እንደሌለው በመናገር፣ አጭር ቀጠሮ እንዲሰጥ ጠይቀዋል፡፡አቶ በቀለ አቤቱታ እንዳላቸው ገልጸው ሲፈቅድላቸው እንደተናገሩት፣ ሐምሌ 25 ቀን 2008 ዓ.ም የተሰጠባቸው ውሳኔ ሕገ መንግሥቱን የጣሰ ነው፡፡ የተከሳሾችን ሕገ መንግሥታዊ መብት የጣሰ ነው፡፡ ምክንያቱም በሕገ መንግሥቱ ዜጎች በሚችሉት ቋንቋና በክልላቸው ፍርድ ቤቶች መዳኘት እንዳለባቸው መደንገጉን ገልጸዋል፡፡ ፍርድ ቤቱ ሕገ መንግሥቱን ማስከበር ሲገባው ራሱ ስለጣሰው የፌደራል ፍርድ ቤት ገለልተኛ ነው ብለው ስለማያስቡ መቅረብ እንደማይፈልጉ ተናግረዋል፡፡ በዕለቱ የቀረቡትም በፖሊስ ተደብድበው በግዳጅ መሆኑን ተናግረዋል፡፡ፍርድ ቤቱ የፈለገውን ውሳኔ ወስኖ ቅጣታቸውን በማረሚያ ቤት እንዲያሳውቃቸው ወይም የሚቀርቡ ከሆነ ፈቅደው ሳይሆን ተገደው መሆኑን ፍርድ ቤቱ እንዲያውቅላቸውና ድርጊቱ ኢ-ሕገ መንግሥታዊ መሆኑን አስረድተዋል፡፡እየተደበደቡ በግዳጅ እንደሚቀርቡና ይኼንንም በጠበቆቻቸውና በቤተሰቦቻቸው አማካይነት አቤቱታቸውን ለፌደሬሽን ምክር ቤት እንደሚያቀርቡ አቶ በቀለ ተናግረው፣ ከማረሚያ ቤት ወደ ፍርድ ቤት በሚያመጣቸው ተሸከርካሪ ውስጥ ጭምር ብዙ ጥቃቶችና ማስፈራራቶች እንደሚደርስባቸው ደጋግመው አስረድተዋል፡፡ፍርድ ቤቱ በሰጠው ምላሽ ሐምሌ 25 ቀን 2008 ዓ.ም. የተሰጠው ውሳኔ ሁሉንም ነገር በመመዘንና ሕጉን ብቻ ተከትሎ ነው፡፡ የፀረ ሽብርተኝነት ሕጉን፣ የክልሎች ፍርድ ቤቶች ውክልናና ከወንጀሉ አፈጻጸም አንፃር ወንጀሉን ሊያቋቁሙ የሚችሉትን ሦስት መሠረታዊ ነገሮች በማየት ውሳኔው መስጠቱን ፍርድ ቤቱ አብራርቷል፡፡በውሳኔው መስማማትም አለመስማማትም መብት መሆኑን የገለጸው ፍርድ ቤቱ፣ የተሰጠው ውሳኔ ግን በሌላ የሕግ አካል እስካልተሻረ ድረስ ሁሉም ሊያከብረው እንደሚገባ አስታውሷል፡፡ በቀጣይ ቀጠሮ ‹‹አንመጣም›› የሚለው የተከሳሾች አነጋገር ተገቢ አለመሆኑን አስታውቆ፣ በማረሚያ ቤት በኩል የሚደርስባቸውን ማንኛውንም በደል በአቤቱታ ማቅረብ እንደሚችሉ አስረድቷል፡፡ ማረሚያ ቤቱ ተላልፎ ከተገኘ ተገቢ ዕርምጃ እንደሚወስድም አክሏል፡፡የፍርድ ቤት ትዕዛዝ ማክበር ግን የሁሉም ዜጎች ግዴታ በመሆኑ፣ በቀጠሮ የመቅረብ ግዴታ እንዳለባቸው አስጠንቅቋል፡፡ ማንኛውም ዳኛ መጽሐፍ ቅዱስና ቅዱስ ቁርዓን ይዞ የሚምለው፣ ሥራውን ያለምንም ተፅዕኖ ገለልተኛ ሆኖ እንዲሠራ በመሆኑ፣ ‹‹የፍርድ ቤቱን ገለልተኝነት እንጠራጠራለን›› ማለት ተገቢ አለመሆኑን አስታውቋል፡፡ በመጠራጠራቸው ከቀጠሉ ግን በሕግ ሒደት መፍታት እንጂ በአመፅ እንደማይሆን አክሏል፡፡ ወንጀል የግል መሆኑ በወንጀል ሕግ አንቀጽ 41 ላይ የተደነገገ በመሆኑ፣ የአቶ በቀለ ንግግር እርሳቸውን ከሚገልጽ ባለፈ ለሌሎቹ ሊሆን እንደማይችልም አክሏል፡፡በመሆኑም ማረሚያ ቤት ያልቀረቡ ተከሳሾችን አሟልቶ እንዲያቀርብ፣ ቀጠሮ እንዳላቸው እያወቁ ያልቀረቡ ጠበቆች እንዲቀርቡና አስተርጓሚዎች እንዲቀርቡ ለኅዳር 6 ቀን 2009 ዓ.ም ቀጠሮ ሰጥቷል፡፡