በሕክምና ባለሙያዎች ለተነሱ ጥያቄዎች የውሳኔ ሐሳብ የሚያቀርብ ግብረ ኃይል ሊዋቀር ነው
የጤና ሚኒስቴር ሰኞ ሚያዝያ 28 ቀን 2011 ዓ.ም. ባወጣው መግለጫ፣ ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ጋር በተደረገ ውይይት በሕክምና ባለሙያዎች የተነሱ ጥያቄዎችን በማጥናት የመፍትሔ ሐሳቦችን ለውሳኔ የሚያቀርብ ግብረ ኃይል እንደሚዋቀር አስታወቀ፡፡ ግብረ ኃይሉ ከጠቅላይ ሚኒስትር ጽሕፈት ቤት፣ ከጤና ሚኒስቴርና ከሌሎች የሚመለከታቸው አካላት ተዋቅሮ በአጭር ጊዜ የውሳኔ ሐሳቦችን እንደሚያሳውቅ ተገልጿል።ቅዳሜ ሚያዝያ 26 ቀን 2011 ዓ.ም. ጠቅላይ ሚኒስትር ዓብይ አህመድ (ዶ/ር) ከሕክምና ባለሙያዎች ጋር ባደረጉት ስብሰባ በርካታ ጥያቄዎች መነሳታቸው የሚታወስ ሲሆን፣ የሚዋቀረው ግብረ ኃይል ጥያቄዎቹን በቅደም ተከተል በመመርመር ለውሳኔ የሚረዱ ሐሳቦችን በአጭር ጊዜ ያቀርባል ተብሎ ታምኖበታል፡፡ጤና ሚኒስቴር ባወጣው መግለጫ በውይይቱ ወቅት ጠቅላይ ሚኒስትሩ መፍትሔ አግኝተዋል ካሏቸው መካከል አሁን በሥራ ላይ ያሉ ሐኪሞችም ሆኑ ሌሎች የጤና ባለሙያዎች የዓለም የጤና ድርጅት ባስቀመጠው ዝቅተኛ ስታንዳርድ (Health Workforce Density) መሠረት፣ የባለሙያዎች ቁጥር ኅብረተሰቡን ለማገልገል በቂ ስላልሆነ በሚቀጥሉት ዓመታት የሚመረቁ ሐኪሞችም ሆኑ ሌሎች ባለሙያዎች መመደብ እንዲቻል፣ ክልሎች በጀትና ተጨማሪ መደብ እንዲያስፈቅዱ ስምምነት ላይ መደረሱ አንዱ መሆኑን አስታውቋል፡፡ከግንቦት ወር 2011 ዓ.ም. ጀምሮ በክልሎችና በዩኒቨርሲቲ ሆስፒታሎች ስፖንሰርነት 3,800 የስፔሻላይዜሽን ትምህርት እየተከታተሉ የሚገኙ ሐኪሞች ደመወዝ፣ መደብና ጥቅማ ጥቅም በጤና ሚኒስቴር እንዲሸፈን በመወሰኑ፣ ተጨማሪ 3,800 ሐኪሞችን በክልሎችና በዩኒቨርሲቲዎች ለመቅጠር ያስችላል ማለታቸውን አስታውቋል፡፡የስፔሻላይዜሽን ሥልጠናን በተመለከተ፣ በግል ፈተና ወስደው መሠልጠን ለሚፈልጉ ባለሙያዎች የስፔሻላይዜሸን ትምህርት እንዲከታተሉ መፈቀዱን፣ የሐኪሞችን የወጪ መጋራት በተመለከተም  ከግንቦት ወር 2011 ዓ.ም ጀምሮ ከዚህ ቀደም የትምህርት ማስረጃ ለማግኘት የሚከፈለው 470 ሺሕ ብር እንዲቀርና ሐኪሞችም እንደ ማንኛውም የመንግሥት ዩኒቨርሲቲ ተመራቂዎች በወጪ መጋራት ሕግ መሠረት እንደሚስተናገዱ፣ ከፌዴራል ተቋማት የትርፍ ሰዓትና የጥቅማ ጥቅም ክፍያ ላይ የሚቆረጠውን ታክስ በተመለከተም፣ በፌዴራል ሆስፒታሎች ከዚህ በፊት ሲቆረጥ የነበረው የትርፍ ሰዓትና የጥቅማ ጥቅም ክፍያ ታክስ ከግንቦት ወር 2011 ዓ.ም. ጀምሮ በፌዴራል መንግሥት እንዲሸፈን መወሰኑን፣ በተመሳሳይ እስካሁን ይኼንን ተግባራዊ ያላደረጉ ክልሎች በአጭር ጊዜ ጉዳዩን ወደ ክልል ካቢኔ አቅርበው እንዲያስወስኑ ስምምነት ላይ መደረሱን ጠቅላይ ሚኒስትሩ ማስታወቃቸውን ጤና ሚኒስቴር ገልጿል። ከ2009 ዓ.ም. ደመወዝ ጭማሪ ጋር ተያይዞ በፌዴራል ሆስፒታሎች ከዚህ በፊት ወደ ጎን የነበረውን የካሪየር ዕድገት ከግንቦት 2011 ዓ.ም. ጀምሮ ወደ ላይ እንዲሆን መወሰኑን፣ በተመሳሳይ እስካሁን ይኼንን ተግባራዊ ያላደረጉ ክልሎች በአጭር ጊዜ ጉዳዩን ወደ ክልል ካቢኔ አቅርበው እንዲያስወስኑ ስምምነት ላይ መደረሱን፣ የጤና ተቋማትን ስታንዳርድ ማሻሻል በተመለከተ ደግሞ 
ከዚህ በፊት የተጋነኑ የሚመስሉ የግል ጤና ተቋም ለመክፈት ሲጠየቁ የነበሩ መሥፈርቶች እንዲሻሻሉ መደረጉንና ከግንቦት 2011 ዓ.ም. ጀምሮ ወደ ሥራ የሚገባ መሆኑ በመግለጫው ተመልክቷል፡፡ከመስከረም 2012 ዓ.ም. ጀምሮ የተቀናጀ የቀዶ ሕክምና ባለሙያዎች የትምህርት ዕድል ተጠቃሚ እንዲሆኑ ካሪኩለም በመዘጋጀት ላይ መሆኑን የገለጸው ጤና ሚኒስቴር፣ በግል የሕክምና ትምህርት ቤት የሚማሩ ዕጩ ሐኪሞች በትምህርት ቤቶቹ በሚሰጣቸው የጊዜ ገደብ የተደራጀ ሆስፒታል እስኪኖራቸው በመንግሥት ሆስፒታሎች ትምህርታቸውን እንዲከታተሉና ወርኃዊ ደመወዛቸውንም የሚመደቡበት የመንግሥት ጤና ተቋም እንዲከፍላቸው መወሰኑ በመግለጫው ተመልክቷል፡፡ከግል የሕክምና ትምህርት ቤቶች የተመረቁና የሚመረቁ ሐኪሞችና ሌሎች የጤና ባለሙያዎች ባሉት ክፍት መደቦች መቀጠር እንዲችሉ ዕድሉ እንደሚመቻች ጠቁሟል። ከሐምሌ 2010 ዓ.ም. ጀምሮ ከግል ሕክምና ትምህርት ቤት የተመረቁ ሐኪሞች ከዚህ በፊት 179 ሺሕ ብር እንዲከፍሉ ወይም ሁለት ዓመት እንዲያገለግሉ ያስገደድ የነበረው መመርያ እንዲቀር ተደርጎ የትምህርት ማስረጃቸው እንዲወስዱ መደረጋቸውን፣ የኢንተርን ሐኪሞችን ጥያቄ በሚመለከትም  ከላይ በተሰጡት መፍትሔዎች የተመለሱ ጥያቄዎች እንደተጠበቁ ሆነው ሌሎች በጤና ባለሙያዎች ለተነሱ ተጨማሪ ጥያቄዎች የጤና ሚኒስቴር በተዋረድ ከሳይንስና ከፍተኛ ትምህርት ሚኒስቴር፣ ከዩኒቨርሲቲዎችና ከዩኒቨርሲቲ ሆስፒታሎች ጋር በመሆን እንዲፈቱ ይደረጋል ማለታቸውን ጤና ሚኒስቴር በመግለጫው አስታውቋል፡፡በክልሎችና በፌዴራል ተቋማት እየተደረጉ የሚገኙት የተለያዩ የጤና ባለሙያ ጥቅማ ጥቅም ክፍያዎች ወጥ እንዲሆኑ በ2005 ዓ.ም. በወጣው የጥቅማ ጥቅም መመርያ መወሰኑን ጠቅላይ ሚኒስትሩ ማስታወሳቸውን፣ ሁሉም ክልሎች ይኼ መመርያ ተግባራዊ እንዲሆን በአጭር ጊዜ ጉዳዩን ወደ ክልል ካቢኔ አቅርበው እንዲያስወስኑ ስምምነት ላይ ተደርሷል ማለታቸውን፣ በ2005 ዓ.ም. በወጣው የጥቅማ ጥቅም መመርያ ላይ ያልተካተቱ የሙያ ዘርፎች የተጋላጭነት ክፍያን አስመልክቶ በአጭር ጊዜ እንዲካተቱ ይደረጋል እንዳሉ አክሏል፡፡‹‹ከኅብረተሰባችን የጤና ፍላጎትና የዓለም ነባራዊ ሁኔታ ጋር የተጣጣመ የጤና ፖሊሲ እንዲኖረን ለማድረግ ነባሩ የጤና ፖሊሲያችን እንዲከለስ ተወስኖ፣ የተለያዩ የጤና ባለሙያችና ሌሎች ባለድርሻ አካላት ጋር ውይይቶች መደረጋቸው ይታወቃል፡፡ በተዋረድ በሚደረጉ ተጨማሪ ውይይቶች እንደተጠበቀ ሆኖ ማንኛውም የጤና ባለሙያ ፖሊሲው ላይ አስተያየት መስጠት እንዲችል በመከለስ ላይ የሚገኘው የፖሊሲ ሰነድ የጤና ሚኒስቴር የመረጃ መረብ (ዌብ ሳይት) ላይ ተጭኗል፤›› ሲል ሚኒስቴሩ አስረድቷል፡፡መንግሥት ለጤናው ሴክተር የሚያስፈልገውን ትኩረት መስጠቱን እየተከናወኑ ካሉ ሥራዎች መሀል የግዥ ሥርዓቱን ማሻሻል አንዱና ዋነኛው መሆኑን፣ እንደ ማሳያም ባለፈው አንድ ዓመት ውስጥ የመድኃኒትና የሕክምና መሣሪያዎች ግዥ ፍጥነትና ጥራት ለማሻሻል ከተወሰዱት ዕርምጃዎች ውስጥ የላቦራቶሪ መመርመሪያ መሣሪያዎች ማለትም ሄማቶሎጂ (ኬሚስትሪ) ጉሉኮሜትርና ሪኤጀንቶች/ኬሚካሎች ግዥ በስምምነት ማዕቀፍ ከአውሮፓና ከአሜሪካ ድርጅቶች ጋር ውል ተገብቶ ዘመን አፈራሽ ማሽኖች ከድርጅቶቹ በነፃ እንዲቀርቡ፣ ሪኤጀንቶች/ኬሚካሎች ሳይቆራረጡ ከሦስት እስከ አምስት ዓመታት ማቅረብ እንዲችሉ ስምምነት ላይ መደረሱን ማውሳታቸውን ገልጿል፡፡ በዚህ ስምምነት በመጀመርያ ዙር ከተካተቱ 500 ተቋማት ውስጥ 50 ተቋማት ተጠቃሚ መሆናቸውን፣ 450 ተቋማትን ደግሞ ተጠቃሚ ለማድረግ እየተሠራ እንደሆነ፣ በሚቀጥለው ዓመት ሁሉንም ጤና ተቋማት እንደሚያካትት ጤና ሚኒስቴር በመግለጫው አስረድቷል፡፡  ለ2012 ዓ.ም. የ80 ዓይነት መድኃኒቶችን በረዥም ጊዜ የግዥ ስምምነት ማዕቀፍ እንዲፈጸም መወሰኑን ጠቁሟል።ባለፈው አንድ ዓመት ጊዜ ብቻ የጤና ሚኒስቴር ለጠቅላይ ሚኒስቴር ጽሕፈት ያቀረባቸው አምስት የበጀት ጭማሪ ጥያቄዎች መፈቀዳቸውን፣ ከፀድቁት የበጀት ጭማሪ ጥያቄዎች መካከል ለፌዴራል ሆስፒታሎች የትርፍ ሰዓትና ጥቅማ ጥቅም ክፍያዎች የሚቆረጠውን የሥራ ግብር ለመሸፈን 70 ሚሊዮን ብር በወር፣
ለ3,800 የስፔሻላይዜሽን ተማሪ ሐኪሞች ደመወዝና ጥቅማ ጥቅም የሚውል ግማሽ ቢሊዮን ብር፣  ለ50 የማኅበረሰብ ፋርማሲዎች መክፈቻ 50 ሚሊዮን ብር፣ ለጥቁር አንበሳና ለቅዱስ ጳውሎስ ሆስፒታሎች ለመድኃኒት፣ እንዲሁም ለሕክምና መሣሪያዎች ግዥ ዕዳ የሚከፈል ከግማሽ ቢሊዮን ብር በላይና
ለመድኃኒትና ለሕክምና መሣሪያዎች ግዥ የሚውል በዕርዳታ ከሚገኘው ውጪ ቀድሞ ይመደብ ከነበረው ከ30 ሚሊዮን ዶላር ወደ 130 ሚሊዮን ዶላር በማሳደግ ከመንግሥት በጀት በዚህ ዓመት መፈቀዱ ተመልክቷል፡፡የምግብ፣ የመድኃኒት፣ የጤና ተቋምና የጤና አገልግሎት አስተዳደርና ቁጥጥር ባለሥልጣን (FMHACA) ተደራራቢ ኃላፊነቶች ወስዶ እየሠራ በመቆየቱ የሚፈለገውን ያህል ውጤት ማምጣት ባለመቻሉ፣ በዚህ ዓመት በአዋጅ ወደ መድኃኒትና ምግብ ቁጥጥር (FDA) እንዲቀየር መደረጉን አስታውሷል፡፡ የዩኒቨርሲቲ ሆስፒታሎችን በተመለከተም፣ እነዚህ ሆስፒታሎች በሳይንስና ከፍተኛ ሚኒስቴር ሥር ባሉ ዩኒቨርሲተዎች እንዲሚተዳደሩ ጠቁሞ፣ በእነዚህ ሆስፒታሎች ላይ የሚታዩ ችግሮችን ለመፍታት ከገንዘብ ሚኒስቴር፣ ከጤና ሚኒስቴርና ከሳይንስና ከፍተኛ ሚኒስቴር የተውጣጡ የባለሙያዎች ቡድን ተቋቁሞ የችግሮቹን መንስዔና መፍትሔ አጥንቶ በአጭር ጊዜ ውስጥ የውሳኔ ሐሳብ እንደሚያቀርብ ጤና ሚኒስቴር በመግለጫው አስረድቷል፡፡