Renad Kozh
Ar Renad Kozh a vez graet eus ar marevezh eus Istor Bro-C'hall en em astenn adalek an Azginivelezh er  betek an Dispac'h gall (1789, pe 1792 mar dibaber mont betek disklêriadur ar C'hentañ Republik c'hall). 

E Suis e lavarer renad kozh eus ar marevezh etre aloubidigezh Kanton Vaud gant Bern en 1536 hag an aloubidigezh c'hall e 1798 pa voe savet ar Republik Helvetek.

Orin 
Un anv anavezet e oa deuet da vezañ, pa voe brudet an droienn c'hallek Ancien Régime en arnodskrid L'Ancien Régime et la Révolution, savet gant Alexis de Tocqueville hag embannet e 1856.

Darn eus istorourien an  a lakaas da gregiñ maread ar Renad Kozh gant ren an tiegezh Bourbon e Bro-C'hall ha donedigezh Herri IV da roue e 1589.

Implij ar ger kozh zo bet graet evit lakaat war wel an troc'h degaset gant an Dispac'h gall ha mennozh un doare ren nevez evit ar vro ha ne oa ket hini an unpenniezh hollveliek.

Eus ar « renad politikel » ez eus kaoz en droienn, da lavarout eo eus ar Stad hag eus an ensavadurioù anezhi, eus an doare gouarnamant, eleze eus an unpenniezh amañ.

Arbennerien
Arbennerien zo bet da gevredigezh an teir urzh evel ma tiskouez komediennoù ha barzhonegoù skrivagnerien a bep seurt evel Jean de La Fontaine, Nicolas Boileau, Jean de la Bruyère ha pezhioù-c'hoari Molière. Le Bourgeois gentilhomme a ra goap eus ar bourc'hiz Jourdain hag a glask mont da-heul an noblañs.

Levrlennadur 
 Alexis de Tocqueville (1866) : L’ancien régime et la révolution
 Jean Bouvier, Henry Germain-Martin : Finance et financiers de l'ancien régime, Presses Universitaires de France, 1964
 Arno Mayer : La persistance de l'ancien régime - L'Europe de 1848 à la Grande Guerre, Aubier, 2010

Notennoù

Renad Kozh
Istor Bro-C'hall
Renadoù Bro-C'hall