Ate (Provañs)
Ate (At en okitaneg; Ate, e provañseg) zo ur gumun ur gêr eus kreisteiz Bro-C'hall, en departamant Vauclusa hag er rannvro Provence-Alpes-Côte d'Azur (PACA), e gevred Bro-C'hall. Pennlec'h arondisamant Ate eo, gant 6 kanton ha 56 kumun enni.

Er bloavezh  e oa  a annezidi hag a reer Aptésiens anezho e galleg.

Douaroniezh 
War ar stêr Calavon, emañ Ate, etre menezioù al Luberon er c'hreisteiz hag uhelgompezenn Albion en hanternoz, er reter da gêr Cavaillon.

Anv

Stummoù skrivet 
 Colonia Iulia Apta (CIL, XII, 1114, 1116, 1118)
 Apta Iulia (gobedoù Vicarello; It. Ant. & Taolenn Peuntinger)
 Apta Iulia Vulgentium (Plinus, Hist. Nat. III, 4, 36)
 Civitas Aptensium (Not. Gall. XVI, 2)

Gerdarzh 
 Apta = eus ur wrizienn kent-latin (marteze ligur HATH); (marteze anv menez ?)
 Iulia = diwar anv Julius Caesar;
 Vulgentium = eus anv ar bobl Vulgentii

Ardamezioù

Istor 
Apt a zo bet savet war urzh Julius Caesar, e 45 kent JK, war an hent roman Via Domitia, eus Italia da Spagn, hag o trezĩ, douar ar Vulgented. Meneget eo gant Strabo (IV, 1, 3).

Monumantoù ha traoù heverk

Kêrioù gevellet

Liammoù diavaez 
Lec'hienn ar gumun

Lervlennadur

 Pierre-A. Clément & Alain Peyre ː La voir domitienne. De le Via Domitia aux routes de l'an 2000. Presses du Languedoc. 1991
 Albert Dauzat & Charles Rostaing ː Dictionnaire étymologique des noms en lieux en France. Larousse, 1963; Guénégaud, 1978.)
 Paul-Albert Février ː Topographie chrétienne des cités de la Gaule, des origines au milieu du VIIIè siècle. II. Provinces ecclésiastiques d'Aix et d'Embrun (Narbonensis Secunda & Alpes Maritimae) . De Boccard. Paris. 1986
 Yan Loth ː Tracé d'itinéraires en Gaule romaine (milieu Vè siècle). Editions Amatteis. 77190. Dammarie-les-Lys. 1986

Notennoù ha daveennoù

Levrlennadur 

 Pierre-A. Clément & Alain Peyre ː La voir domitienne. De le Via Domitia aux routes de l'an 2000. Presses du Languedoc. 1991
Albert Dauzat & Charles Rostaing ː Dictionnaire étymologique des noms en lieux en France. Larousse, 1963; Guénégaud, 1978.)
 Paul-Albert Février ː Topographie chrétienne des cités de la Gaule, des origines au milieu du VIIIè siècle. II. Provinces ecclésiastiques d'Aix et d'Embrun (Narbonensis Secunda & Alpes Maritimae) . De Boccard. Paris. 1986
Yan Loth ː Tracé d'itinéraires en Gaule romaine (milieu Vè siècle). Editions Amatteis. 77190. Dammarie-les-Lys. 1986

Daveoù ha notennoù 

Kumunioù Vaucluse