Emsav ar Bengaleg
Emsav ar Bengaleg (pe Bengali Language Movement), anavezet ivez evel Emsav ar Yezh (pe Language Movement) (ভাষা আন্দোলন}}; Bhasha Andolon e bengaleg), a oa ur strivadeg politikel e Bangladesh (anvet neuze Pakistan ar Reter), evit anaoudegezh ofisiel ar Bengaleg evel yezh ofisiel e Pakistan. Gant an anaoudegezh-se e c'hallje bezañ kelennet er skolioù hag implijet er gouarnamant.

Istor 
Pa voe savet stad Pakistan e 1947 e oa div rann enni: Pakistan ar Reter (pe Bengal ar Reter) ha Pakistan ar C'hornaoueg, pell an eil diouzh eben, dre an douaroniezh, dre ar yezhoù, ha dre o sevenadurioù.

E 1948 e voe embannet gant Pakistan e oa an urdu a oa ar yezh vroadel nemeti, ma savas trouz e-touez bengalegerien Pakistan ar Reter. O welet bec'h hag enebiezh o sevel abalamour d'al lezenn nevez e voe berzet bodadegoù bras gant ar gouarnamant. Aozet e voe un dibunadeg vras gant studierien skol-veur Dhaka a-benn an 21 a viz C'hwevrer 1952. War washaat ez eas an tabut pa voe lazhet studierien gant ar boliserien en deiz-se. E penn an enebiezh e oa an Awami Muslim League, anvet diwezhatoc'h Awami League.

Trec'h 
A-benn un toullad bloavezhioù e rankas ar gouarnamant plegañ ha reiñ statud ofisiel d'ar bengaleg e 1956. E 1999 e voe diskleriet an 21 a viz C'hwevrer evel Deiz Etrebroadel ar Yezhoù Mamm gant an UNESCO, en anaoudegezh da stourm Emsav ar Bengaleg hag en enor da wirioù yezhel ar pobloù er bed a-bezh. Gant Emsav ar Bengaleg e voe kreñvaet ar vroadelezh vengali e stad Pakistan, hag e vugale eo ar c'hostezennoù broadel deuet diwezhatoc'h, evel ar 6-point movement, hag ivez Brezel-Dieubiñ Bangladesh e 1971. 
Ur gouel broadel eo an 21 a viz C'hwevrer, Deiz Emsav ar Yezh, e Bangladesh. Savet e voe monumant ar Shaheed Minar damdost da skol-veur medisinerezh Dhaka da eñvoriñ e stourm.

Istor 
Ar broioù a zo anvet Pakistan ha Bangladesh hiriv ne oant nemet rannoù eus India en amzer an trevadennerezh saoz. Adalek an XIXvet kantved e oa bet embannet gant ar renerien bolitikel ha relijiel e oa Urdu an hini e oa lingua franca ar Vuzulmiz en India. E-touez an dud-se e oa 
Sir Syed Ahmed Khan, Nawab Viqar-ul-Mulk ha Maulvi Abdul Haq. 
Urdu zo ur yezh indezarianek eus skourr ar yezhoù indeziranek, e tiegezh ar yezhoù indezeuropek. Levezonet eo bet gant ar perseg, an arabeg, hag an turkeg.

Pa'n em lede an Urdu e-touez Muzulmiz hanternoz India, ne voe da gentañ nemet Bengaleg gant re Bengal, ur proviñs e reter trevadenn India.

Gwelet ivez 
 Devezh etrebroadel ar yezh vamm
 Shohid Minar

Liammoù diavaez 
 Bangla language movement
 Language movement at BSS
 History of Bangladesh
 Language movement at Virtual Bangladesh

Notennoù ha daveennoù 

Banglaeg
Bangladesh