Mignon (istor)
Mignoned a veze graet er XVIvet kantved eus kileed an noblañsed uhel. Adalek amzer ar roue gall Herri III (1551-1589) e vo roet ur ster all d'ar ger, damveneg gantañ eus sodomiezh. En amzer-se e krogas gwazed yaouank al lez da gemer doareoù a lakae ar bobl da c'hoarzhin. Abaoe an XIXvet kanved e vez graet an anv-se eus mignoned ar roue Herri III.

E saozneg
Kavet e vez ar ger e pezhioù-c'hoari Shakespeare, skrivet "minion".

Mignoned flut 
Mignoned fled, pe mignoned flut, a c'haller lavarout eus ar 'mignons de couchette', hervez troienn Brantôme da ober anv eus mignoned ar roue Charlez VIII. Pa veze gwelet mat un den gant ar roue e veze roet dezhañ an enor da gousket e kambr ar roue. Evel-se e veze trugarekaet ar fealañ servijourien. 
En amzer an Azginivelezh eo ul lec'h sakr e oa kambr ar roue, ha gallout kousket enni pa veze ar roue - letanant Doue war an douar - a oa ar pal da dizhout da dud al lez. 

Herri II, roue Bro-C'hall a c'hoarie gant an doare-se da ziskouez piv a blije pe a zisplije dezhañ. Meur a wech e pedas Anne de Montmorency da gousket gantañ en e wele, brasat enor. Feuket-bras e veze ar gannaded estren o klevout kement-se, met kustumiñ a raent o soñjal e oa gwall zibalamour doareoù al lez c'hall. 

Dre youl Henri II ha hini Henri III dreist-holl ez eas doareoù al lez war strishaat. N'halled ket mont e kambr ar roue ken aes evel gwechall ken. Ul lec'h sakr e oa deuet da vezañ, ha gwarizi a oa ouzh an dud aotreet da vont e-barzh. Se zo kaoz e veze graet goap viloc'h ouzh ar vignoned-flut e dibenn ar XVIvet kantved.

Mignoned Herri III

En amzer Herri III e klaske gwazed yaouank al lez c'hall en em wiskañ kran, kement ha ken bihan ma spontent ar vourc'hizien onest. Evit ober evel ar roue en em stipent, e rodellent o blev, e lakaent poultr war o dremm. Ouzhpenn-se e tougent boukloù-skouarn, dantelezh, frezennoù ampezet. Goap a veze graet outo gant ar bobl rak betek neuze ne veze el lez nemet gwazed kreñv prest da vont d'an emgann.

PE-touez mignoned ar roue e oa :
 Louis de Béranger du Guast
 Guy d’Arces, baron Livarot
 René de Villequier, baron Clairvaux
 Paul de Stuer de Caussade, kont Saint-Mégrin
 François d'O
 Henri de Saint-Sulpice
 Jacques de Lévis, kont Caylus
 Louis de Maugiron
 François d'Espinay de Saint-Luc
 Georges de Schomberg (breur da Gaspard de Schomberg)
 François de Ribérac
 Charles de Balsac pe Balzac, baron Entragues, lesanvet Entraguet.

Pennad kar
 Duvell ar vignoned

Levrlennadur
 Nicolas Le Roux, La faveur du roi, Mignons et courtisans au temps des derniers Valois (vers 1547-vers 1589), Seysse, Champ Vallon, 2001.
 Monique Chatenet, La cour de France au XVI siècle, vie sociale et architecture, 2002, Picard 

Istor Bro-C'hall