Sanford Robinson Gifford
Sanford Robinson Gifford (Greefield, New York,  – New York, ) a oa ul livour stadunanat en eil remziad al luskad Hudson River School. Unan eus pennoù al luskad Luminism e oa ivez, dre e zoare da livañ gouleier an natur.

Buhez
Pevare bugel diwar unnek un tiegezh Quakers e oa S. R. Gifford, bet ganet e GreenField, New York, mab da Elihu Gifford, rener un deuzerezh, hag e bried Eliza Robinson Starbuck.

En Hudson e voe desavet kent mont d'ar skol-veur Brown University e Providence, Rhode Island, e 1842, oadet a 19 vloaz ; goude daou vloavezh eno e paouezas gant e studi. E 1845 ec'h eas da New York da studiañ an tresañ poltredoù gant al livour saoz J. R. Smith (1775-1849). Kemer kentelioù tresañ en National Academy of Design (NAD) e New York a eure ivez adalek 1846 betek 1849, ouzhpenn kentelioù korfadurezh denel e Crosby Street Medical College.

Hag eñ bezañ ur poltredour dre e stummadur e troas da weledvaour goude meur a valeadenn er Menezioù Catskill e gevred stad New York en hañv. Dizale e werzhas taolennoù, hag un dremmvro e voe an oberenn gentañ a lakaas war ziskouez en NAD e 1847 — betek e dremenvan e tiskouezas eno, salv e 1869 ha 1875. Kenderc'hel gant ar vicher a weledvaour a reas, betek bezañ unan eus livourien bennañ an Hudson River School (HRS). E 1851 e voe dilennet da vignon an NAD, ha da ezel e 1854.

Evel ar braz eus izili an HRS, Sanford R. Gifford a veajas kalz evit kavout gweledvaoù da lakaat war ar lien. Goude kornioù-bro e stad New York, e New Jersey hag e New England ec'h eas da Europa adalek 1855 betek 1857 evit studiañ arz ar Bed Kozh ha tresañ dremmvroioù evit e daolennoù da zont. E-kerzh e veaj e kejas ouzh Worthington Whittredge (1820-1910), un ezel all eus an HRS, hag ouzh al livour alaman-ha-stadunanat Albert Bierstadt (1830-1902) ; redek bro a eure ganto.

Er bloaz 1858 ec'h eas da welet Mount Mansfield, menez uhelañ Vermont (1 339 metr), gant e geneil Jerome Thompson (1814-1886). Un 20 taolenn bennak a livas diwar an tresadennoù en devoa graet eno ; unan anezho, Mount Mansfield (1858), a voe lakaet war ziskouez en NAD e 1859 ; J. Thompson ivez a lakaas unan eus e daolennoù war ziskouez, Belated Party on Mansfield Mountain.

D'an  e tarzhas ar Brezel diabarzh ; Sanford R. Gifford a voe anvet da gorporal e 7 Rejimant Troadeien New York, o tiwall Washington, D.C. ha Baltimore adalek 1861 betek 1863.

En hañv 1867, daou vloaz goude diwezh ar brezel, e tremenas Gifford ar braz eus e amzer o livañ dindan an amzer war aodoù New Jersey, ma livas The Mouth of the Shrewsbury River, unan eus taolennoù meur ar mare-se en SUA.

Un eil beaj da Europa a voe e 1868, a-raok mont d'ar Reter-Nesañ ; en Egipt e voe S. R. Gifford e 1869, goude bezañ tremenet dre C'hres ha Turkia. Bloaz war-lerc'h, en hañv 1870, e voe er Menezioù Roc'hellek gant izili eus an NAD : Worthington Whittredge ha John Frederick Kensett.

Alies ec'h implije S. R. Gifford un dresadenn diwezhatoc'h, bloaziadoù diwezhatoc'h a-wechoù, evit skorañ e awen ganti pe evit klotañ gant goulenn un arval : bez' ez eus 36 taolenn a-zivout Venezia hag a zo diazezet war dresadennoù a reas eno.

Er bloaz 1874 e savas an arzour ul listenn a anvas A List of Some of My Chief Pictures ("Ul listenn eus ma zaolennoù pennañ"), a hizivaas e 1880 Ur perzh boutin d'an oberennoù-se eo ar gouloù-heol gwanaet gant brumenn ; alies e vez ul lennad dour en dalenn dostañ pe greiz, o tisteurel an dremmvro ziamen.

E miz Mezheven e timezas Sanford R. Gifford, oadet a 53 bloaz, da intañvez unan eus e vignoned, Mary Cecilia Canfield (1824-1887). Tri bloaz goude, d'an 29 a viz Eost 1880, e varvas an arzour e New York diwar ur barrad malaria.

Er bloaz 1881 e voe embannet gant ar Metropolitan Museum of Art (MET)  New York ur c'hatalog 734 oberenn diwar zorn Sanford R. Gifford

Oberennoù
Setu amañ ul listenn darnel eus oberennoù Sanford R. Gifford ; e druz emañ an oberennoù en devoa lakaet en e listenn Chief Pictures".

Europa
1856 : Derwentwater.
1856–57 : Lake Nemi
1858 : Lago Maggiore
1865 : Saint Peter's from Pincian Hill
1868 : Monte Ferro - Lago Maggiore • Sketch of Stelvio Road, Como
~1869 : San Giorgio, Venice
1869 : Fishing Boats of the Adriatic • Pallanza, Lago Maggiore • The Lagoons of Venice • The Parthenon
1870 : Tivoli • Venice, San Giorgio Maggiore
1871 : Isola Bella in Lago Maggiore • Santa Maria della Salute, Venice
1872 : A View near Tivoli • Schloss Rheinstein
1873 : Venetian Sails, A Study • Venetian Sails
~1874 : Fishing Boats Entering the Harbor at Brindisi
1875 : Lake Geneva • On the Lake of Geneva, near Villeneuve, with the Alps
1878 : A Venetian Twilight • Galleries of the Stelvio, Lake Como
1879 : The Matterhorn at Sunrise • Villa Malta, Rome
1880 : Ruins of the Parthenon • Venice

Reter-Nesañ
1868 : Gebel Haridi, on the Nile
1869 : A Sketch of the Nile • Siout, Capital of Upper Egypt
1871 : On the Nile
1872 : On the Nile, Gebel Shekh Hereedee
1873 : The Golden Horn
1874 : Siout, Egypt
1876 : Leander's Tower on the Bosphorus
1880 : Constantinople from The Golden Horn

Stadoù-Unanet Amerika
1854 : Morning in the Adirondacks • Sunset in the Shawagunk Mountains
1858 : Mount Washington from the Saco River • Sketch for Mount Mansfield • Mount Mansfield Springfield Museums.</ref>
1859 : Mount Mansfield, Vermont
1860 : Early October in the White Mountains • The Wilderness
1861 : Lake Scene - Mountain Background • The Wilderness • Twilight in the Catskills
1862 : A Gorge in the Mountains (Kauterskill Falls) • Indian Summer in the White Mountains (Mount Washington from the Saco)
1871 : The White Mountains (Mount Washington from the Saco)
1880 : Kauterskill Clove, Catskill Mountains • October in the Catskills
1862 : On the Bronx River • The Catskill Mountain House
1863 : A Coming Storm • A Coming Storm on Lake George • A View from South Mountain in the Catskills
1864 : A Twilight in the Adirondacks • Sunrise, Long Branch, New Jersey
1864-65 : A Study of Hunter Mountain at Twilight • The Artist Sketching at Mount Desert, Maine
1865 : An October Afternoon • Manchester Beach, Massachusetts • Sandy Hook • The View from South Mountain in the Catskills, A Sketch
1866 : A Home in the Wilderness • A Passing Storm in the Adirondacks • Echo Lake, Franconia Notch, White Mountains • Hook Mountain, near Nyack on the Hudson • Hunter Mountain, Twilight • Morning in the Hudson, Haverstraw Bay • Rocks at Porcupine Island, near Mount Desert
1867 : Hook Mountain on the Hudson River • Long Branch Beach • Sunrise on the Sea-Shore
1868 : Haverstraw Bay • Shrewsbury River, Sandy Hook • Sunset over the Mouth of the Shrewsbury River
1870 : Beach Scene • Mount Hood and the Dalles, Columbia River, Oregon • Red Buttes, Wyoming Territory • Valley of the Chugwater, Wyoming Territory
1871 : Autumn in the Catskills • Kauterskill Falls • The View from South Mountain in the Catskills
1872 : Outlet of Catskill Lake
1873 : Study for The View from South Mountain in the Catskills
1874 : Mount Rainier, Washington Territory
1875 : Mount Rainier, Bay of Tacoma
1876 : Autumn - A Catskills Wood Path • Sunset on the Hudson
1877 : A Coming Shower over Black Mountain, Lake George • A Sudden Storm, Lake George • An Indian Summer Day on the Claverack Creek • The Hudson Valley from South Mountain • The Palisades
1878 : A Sunset, Bay of New York • Sunset over New York Bay
1879 : Sunset over the Palisades on the Hudson
1879-80 : Tappan Zee

Brezel diabarzh
1861 : Bivouac of the Seventh Infantry • Bivouac of the Seventh Regiment at Arlington Heights, Virginia • Preaching to the Troops - Sunday Morning at Camp Cameron 
1862 : Baltimore in 1862: A Sunset from Federal Hill • The Basin of the Patapsco from Federal Hill, Baltimore
1864 : Camp of the Seventh Regiment, near Frederick, Maryland, in July 1863

Levrlennadur
 Ackerman, Gerald M.. American Orientalists. Paris : Art Création Réalisation, 1996, pp. 84–90 
 Avery, Kevin J. & Jones Harvey, Eleanor & Kelly, Franklin & Applegate, Heidi. Hudson River School Visions: The Landscapes of Sanford R. Gifford. New York : The Metropolitan Museum of Art, 2003 
 Myers, Kenneth. The Catskills – Painters, Writers, and Tourists in the Mountains, 1820-1895. New York : Hudson River Museum, 1988 
 Weiss, Illa. Poetic Landscape – The Art and Experience of Sanford R. Gifford. Newark : University of Delaware Press, 1987, pp. 327-29 
 Wilton, Andrew & Barringer, Tim. ''American Sublime: Landscape Painting in the United States 1820-1880. Princeton : The Princeton University Press, 2002

Liammoù diavaez

Notennoù

Livourien SUA
Hudson River School
Ganedigezhioù 1823
Marvioù 1880