Naouegezh artifisiel
An naouegezh artifisiel, pe naouegezh alvezel, pe intent artifisiel, zo ur stlenn dispaket gant ardivinkoù urzhiataerel dre intentoù klevet pe gendodet pe drerenet. Enebet e vez d'an naouegezh a gaver en denien hag el loened. Pourvezet e vez an ardivinkoù gant meziantoù skouer, naouerezh ar gomz hag ar stummoù, reizhiadoù treiñ yezhoù ha dafaroù difetis all.

E-touez implij an NA emañ luskerioù enklask er Web (Google eo an anavezetañ), reizhiadoù erbed (implijet gant YouTube, Amazon ha Netflix), reizhiadoù  karbedoù emvleinet (Tesla, Waymo), reizhiadoù intent ar gomz (Alexa, Siri), reizhiadoù da verañ an diferañ hag ar c'hevezañ betek al liveoù uhelañ er c'hoarioù strategezh (echedoù, Go). Seul ma teu ar ardivinkoù da vezañ barrekoc'h, seul ma vez dilamet eus termenadur an NA pep elfenn a dennfe d'o naouegezh seurtanvet. Ar "gwered NA" eo. Da skouer : ne renker mui anavezadur optikel arouezioù e-barzh an NA.

Istor 
Daoust ma 'z eus eus skiant an NA abaoe 1956, gwagennoù spi-dispi o deus renet e-pad un hir a brantad a reer "goañv an NA" anezhañ. Meur a hent zo bet ergerzhet, evel drevezañ an empenn, skoueriañ modoù an diskoulm sevenet gant an denien, ar boelloniezh furmel, diazoù-roadennoù bras diwar-benn an emzoug loen. E derou an  e teuas disoc'hoù bras diwar implij urzhiataerioù matematikel ha stadegel galloudus-tre.

Meur a dachenn a gaver en diskiblezh-se a zo liammet ouzh ar palioù pe ouzh an ostilhoù arbennik. E-touez ar palioù paotañ emañ erouezadur ar gouiziegezh, ar steuñvekat, an deskoni, argerzh al lavar pe areg naturel, ar merzherezh, hag al lakaat an traezoù da vezañ dilec'hiet hag embregatet. Met e-touez ar palioù da dizhout war hir dermen emañ an naouezh hollek, da lavaret eo bezañ gouest da zegas un diskoulm da bep kudenn dic'hortoz. Kalz teknikoù zo bet ergerzhet gant an enklaskerien : gwellekadur an enklask, ar gwellekadur matematikel, ar boelloniezk furmel, rouedadoù neuron alvezel, hag an hentennoù stadegel, amkanioù an tebegezh hag ar meizadoù armerzhel.

Diazezet war ur vartezeadenn eo bet pazennoù kentañ an enklask, hini deskrivadur naouegezh an Den a c'hellfe bezañ ken resis ha m'eo posupl ober e-keñver ar ardivinkoù ma vije kavet un doare d'e zrevezañ. Kaset e voe ar gudenn war an dachenn brederouriezhel, ha lennegel ivez, dre ma voe degaset aon ar boudoù alvezel dizouj a c'hellfe bezañ fardet. Met daoust d'ar mojennoù ha d'an danevelloù diarweladel e klasker krediñ ma vo an naouegezh alvezel troet war an tu mat a-blom gant emzalc'hioù a-feson.

Levrlennadur 
 Jean-Pierre Le Mat, Agence Bretagne Presse, 7 Ebrel 2023.
 Fañch Bihan-Gallic, Digevrinañ an NA : en em brientiñ da zegemer “warc’hoazh” ?, e-barzh Le Peuple breton, niv. 709, C'hwevrer 2023

Notennoù ha daveennoù 
Sturoniezh
Teknologiezhoù war eskoriñ

Urzhiataerezh