Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg
D'Marie Adélaïde Theresia Hilda Antonia Wilhelmina vu Lëtzebuerg, gebuer de 14. Juni 1894 op Schlass Bierg a gestuerwen de 24. Januar 1924 um Schlass Hohenburg a Bayern, war vun 1912 bis 1919 Groussherzogin vu Lëtzebuerg.

Nom Doud vun hirem Papp, dem Wëllem IV. huet der Marie-Adélaïde hir Mamm, d'Groussherzogin Marie-Anne, d'Regentschaft iwwerholl, bis zu der Marie-Adélaïde hirer Volljäregekeet, de 15. Juni 1912.

Déi kuerz Herrschaft vun der Groussherzogin Marie-Adélaïde war markéiert duerch schwéier bannepolitesch Konflikter, notamment de Sträit ëm d'Schoulgesetz vun 1912, an d'Besatzung vu Lëtzebuerg duerch däitsch Truppen am Éischte Weltkrich.

Anescht wéi hir Virgänger huet d'Marie-Adélaïde probéiert, an d'aktuell Regierungsgeschäfter anzegräifen. Sou huet se z. B. gezéckt, fir d'Schoulgesetz vun 1912, dat op staarke Widderstand vu kathoulescher Säit gestouss ass, z'ënnerschreiwen, a se huet 1915 eng Regierung ernannt, där d'Chamber d'Vertrauen net votéiert huet, wouropshin se kuerzerhand d'Chamber opgeléist huet.

Well s'och wärend dem Krich den däitsche Keeser Wilhelm II. empfaangen hat, deen 1914 säi Quartier général zu Lëtzebuerg hat, gouf hir nom Krich virgehäit, eng ze vill däitschfrëndlech Haltung gewisen ze hunn, a sou huet se missen, op Drock vun den Alliéierten, den 9. Januar 1919 ofdanken.

1920 ass d'Marie-Adélaïde zu Modena an e Karmeliterinneklouschter agetrueden, a méi spéit bei de "Klenge Schwëstere vun den Aarmen" zu Roum. Hire Gesondheetszoustand war awer sou schlecht, datt se huet missen op d'Klouschterliewe verzichten, a s'ass op d'Schlass Hohenburg a Bayern geplënnert, wou se, mat nëmmen 29 Joer, gestuerwen ass.

Hir stierflech Iwwerreschter goufen den 22. Oktober 1947 an der Krypta vun der Stater Kathedral bäigesat.

Éierungen
Stroossen, déi no der Marie-Adelaïde genannt sinn, gëtt et zu Hollerech, zu Péiteng, zu Beetebuerg, an eng Avenue zu Munneref.

Literatur 
 Reiter Benoît, Marie-Adelaïde et le siège de Longwy, Tourisme de guerre et soutien politique à l'Allemagne du kaiser ou interprétation discutable des sources?, Die Warte, 60|2660, S. 10-13, 24. September 2020
 Weber, Josiane: Großherzogin Marie Adelheid von Luxemburg. Eine politische Biographie. Lëtzebuerg: Editions Guy Binsfeld, 2019. ISBN 978-99959-42-60-1.
 Even, Pierre, Marie Adelheid von Luxemburg-Nassau, Éditions Saint-Paul, 2019, ISBN 978-99959-2-039-5, 192 S. (ill.).
 Collart, Auguste, Sturm um Luxemburgs Thron (1907-1920) ; Lëtzebuerg, 1959; Neioplo 1991.

Kuckt och 
 Politesche System vu Lëtzebuerg
 Groussherzog vu Lëtzebuerg
 Adélaïde-Marie vun Anhalt-Dessau (hir Groussmamm)

Um Spaweck 

 Marie-Adélaïde, une Grande-Duchesse luxembourgeoise (1894-1924), D'Marie-Adelheid, eng lëtzebuergesch Groussherzogin (1894-1924) op monarchie.lu
 D'Ofdankung vun der Marie-Adélaïde am Memorial
 Großherzogin Marie-Adelheid, Junge, glücklose Monarchin, Vor hundert Jahren starb Wilhelm IV. und seine älteste Tochter folgte auf den Thron op wort.lu vum 26. Februar 2012.

Groussherzoge vu Lëtzebuerg
Haus Lëtzebuerg-Nassau
Gebuer 1894
Gestuerwen 1924