Koronale Massenausworf
E koronale Massenausworf (CME), englesch Coronal Mass Ejection, ass eng Sonneneruptioun, bei där Plasma ausgestouss gëtt. Wann d'Auswierkungen op enger grousser Distanz vun der Sonn ënnersicht ginn, da schwätzt een och vun interplanetareschem koronale Massenausworf (engl. ICME).

D'Austrëttsplaze si meeschtens Sonneflecken, deenen hir Eruptiounen och als Flares (englesch: flare = hellt Liicht dat flackert) bezeechent gëtt. D'Plasma dat ausgestouss gëtt, besteet haaptsächlech aus Elektronen, Protonen an zu klengen Deeler aus Kären vu schwéier Elementer wéi Helium, Sauerstoff an Eisen. Warscheinlech verursaache Rekonnexioune vun de Magnéitfeldlinnen d'Eruptiounen.

D'Heefegkeet vu koronale Massenauswërf ass enk mat der Sonnenaktivitéit gekoppelt. Am Sonnefleckeminimum si se vill méi rar wéi am Sonnefleckemaximum an déi duerchschnëttlech Heefegkeet variéiert tëscht 0,5  a 6  Evenementer pro Dag. D'Verdeelung vun der Intensitéit follegt engem Skalegesetz.

Afloss op d'Äerd 
Déi puer Auswërf, déi tatsächlech an Direktioun d'Äerd zéien (vun der Sonn aus gekuckt huet d'Äerd e Wénkelduerchmiesser vun nëmme 17,6 ", ongeféier wéi e Nolekapp aus 10 Meter Distanz), ginn als geoeffektiv bezeechent a beaflossen d'Magnetosphär an d'Ionosphär vun der Äerd. D'Magnetosphär gëtt op der Dag-Säit zesummegedréckt, an op der Nuecht-Säit verlängert sech de Schwäif. Dobäi gi grouss Quantitéiten Energie fräigesat, wat ë. a. zu opfällege Polarliichter féiert. D'Massenauswërf kënne Schied u Satellitte verursaachen an duerch déi vergréissert Elektronendicht an der Ionosphär Radiosiwwerdrounge stéieren.

Am August 2011 konnt mam STEREO-A fir d'éischt dat direkt Optreffe vun enger Plasmawollek op d'Äerd observéiert ginn. Mam Fuerschungssatellit TIMED goufen 2012 weider Erkenntnesser gewonnen.

Kuckt och 

 Weltraumwieder

Literatur 
 H. Kunow: Coronal mass ejections. Springer, Berlin 2006, ISBN 978-0-387-45086-5
 Kenneth Dere: Coronal and stellar mass ejections. Cambridge Univ. Press, Cambridge 2005, ISBN 0-521-85197-1

Um Spaweck 

 Sonnen-Sturm.info – Informatiounen an Noriichten iwwer aktuell Sonnestierm a koronal Massenauswërf
 The Solar Mass Ejection Imager
 Nasa Images
 FLARES & CMEs SOHO-Gallery
 S1-Sonnestuerm vum 7. Juni 2011 (Video)
 CME Arrival Time Prediction @ iNTEGRATED SPACE WEATHER ANALYSIS SYSTEM, gsfc.nasa.gov, gekuckt den 22. Januar 2012
 WSA-Enlil Solar Wind Prediction - CME based noaa.gov, gekuckt den 22. Januar 2012

Sonn
Sonnesonden