К-141 «Курск»
Ракетăллă атомлă шывай крейсерĕ К-141 «Курск», — 949А çунатлă ракетăллă (1986 çултанпа) проект; шифрĕ: 949А "Антей" проекчĕн шывай киммисем (ÇАПУ палăртăвĕпе — «Оскар-II»).

1992 çулта Северодвинск хулинче тума пуçланă, 1994çулта, çу уйăхĕнче шыва антарнă, 1994 çулта раштав уйăхĕн 30-мĕшĕнче ĕçе кĕртнĕ.

1995 — 2000 çулсенче — Çурçĕр флочĕн шутĕнче.

ÇАПУ Сербине хирĕç вăрçнă чух «Курск» вăрттăн АПШ-н АПШ-н ТÇВ авианосцĕсене сăнаса çӳренĕ .

2000 çулхи çурла уйăхĕн 12-мĕшĕнче Баренц тинĕсĕнче шыва путнă.

Сирпĕнни: тĕрлĕ версисем

Хăнăхтару торпеди сирпĕнни 
Официаллă 2000 страницăллă пĕтĕмлетĕве, 2002 çулта генпрокурор Устинов çырса çирĕплетнĕ. Унта «Курскăн» торпеда отсекĕнчи хăнăхтару торпеди сирпĕннĕ тесе палăртнă. Анчах та водород пероксичĕллĕ торпедисемпе тĕнчери çĕршывсен флочĕсем 50 çул ытла усă курмаççĕ. «Курск» вара çĕнĕрен те çĕнĕ карап шутланать.

Террорист-вилевçĕ 
Катастрофа хыççăнах, чеченсен веб-сайчĕ шывай киммине террорист-вилĕмçĕ сирпĕнтернĕ тесе хыпар салатнă. Кимĕ ăшĕнче Дагестанран пынă ОАО завод «Дагдизель» специалисчĕсем пулнă. Анчах та ку версийе хăвăрт пăрахăçланă.

Иккĕмĕш Тĕнче вăрçин мини 
Хăйтĕллĕн сирпĕннĕ торпеда версийĕ пекех, «пацифистлă» версисем шутĕнче, «Курск» Иккĕмĕш Тĕнче вăрçи вăхăтĕнчи карапа хирĕçле минă çине кĕрсе кайнă та торпеда сирпĕннĕ текен шухăш пур. Çак версийе питĕ витĕмлĕ Владимир Хотиненко «72 метра» фильмра кăтартнă. Официаллă версипе «торпеда сирпĕнни» çĕнтерсен, çак вариант патне урăх таврăнман.

"Курска" торпедăпа пенĕ 

Катастрофа хыççăн тӳрех, темиçе генералпа официаллă çын Курска американ шывай кимми торпедăланă тесе çирĕплетсе каланă. Каярахпа çак версийе пусарнă, официаллă версине мала кăларнă. Çапах та франс режиссерĕ Жан-Мишель Карре (Jean-Michel Carré), 2005 çулхи кăрлачăн 7-мĕшĕнче France 2 каналĕпе "«Курск»: Шывай кимми пăтрантарнă шывра (Koursk: un sous-marin en eaux troubles) кăтарнă фильмĕнче «Курска» американ «Мемфис» шывай киммин торпеди аркатнă тесе палăртать. Унăн версийĕпе, «Курск» Шквал çĕнĕ торпедăпа кăтартуллă перĕм тума хатерленнĕ иккен. Çакна американ икĕ шывай кимми — «Мемфис» тата «Толедо» хуралта тăрса сăнанă. Пĕр самантра, «Курск» тата «Толедо» çапăннă (видеоçыравра тинĕс тĕпĕнче выртакан «Курск» корпусĕ вăрăммăн çурăлса татăлни пур), вара «Курск» хирĕç персе яриччен, «Толедăна» çăлас тесе (американсем «Курскăн» торпеда аппарачĕн ĕçлев шавне илтнĕ теççĕ), «Мемфис» МК-48 торпедăпа «Курск» çине пенĕ. Карре каланă май, Раççей президенчĕ Владимир Путин АПШпа хутшăнăва тӳрех хытă пăсас мар шутпа чăнлăха юри пытарнă.

Шыв айĕнчен хăпартни 

Раççей енĕ путнă шывай киммине шывран хăпартма Mammoet Transport BV голланд фирмипе контракт çырать. 2001 çулхи юпан 8-мĕшĕнче шывай киммине хăпартас операцие ăнăçла вĕçленĕ.

Утилизаци 

2003 çулхи нарăс уйăхĕнче «Имандра» плавбазăна «Нерпа» савутăн типĕ эллингĕнчен кăларас операцие тапратнă.

Документсем

Видео/Сăнӳкерчĕксем 
 «Russian Navy — Secrets of the Kursk» —Youtube-видео, треккинг 08:45.
 «Koursk – Un sous-marine en eaux troubles»  — документалă фильм, режиссёр Jean-Michel Carré (тăршшĕ 1 сехет 13 минут), Google Video, субтитрисем вырăсла.
 Шывай киммине хăпартнă чухнехи сăнӳкерчĕкĕсем

Асăнмалăх

Каçăсем 
 La Stampa хаçат статьи — вырăсла куçарнă 
 «Комсомольская правда», «Курска» американсемех путарнă-и?, 2005 утă, 29
 fact.ru, «Кто потопил "Курск"?» 
 «Резонанс», Капитан первого ранга в отставке Виталий Люлин: « «Курскшăн» тавăрас тĕллев çав тери пысăк пулнă, анчах та ун чухне 118 çын мар, 118 миллион пĕтетчĕ», №6 2006г / «Бульвар Гордона», №32(68) 
 Капитан Александр Лесков: Подлодку «Курск» расстреляли ракетами «земля-земля»

Асăрхавсем

Çавăн пекех 
 АШРК «Курск» юлашки экипажĕ

Курск (шывай кимми)
РФ ТÇФ Лăпкă океан флочĕн вăрçă карапĕсем