Венда (чĕлхе)
Венда (чивенда) — венда халахĕн чĕлхи, КАР официаллă чĕлхисенчен пĕрри. Ытларах унпа КАР çурçĕр-анăçĕнче, Лимпопо провинцин çурçĕн енĕнче, çаплах Зимбабве кăнтăр енĕнче, калаçаççĕ. Калаçакан мĕнпур йышĕ — 1,152 млн çын, вĕсенчен КАР — 1,022 млн çын (2001, çырав), Зимбабвере — 130 тыс. çын. Венда бантустанĕн официаллă чĕлхи шутланнă. Халĕ Лимпопо провинцин Вхембе районĕнче официаллă пулать.

Классификаци 
Венда — банту чĕлхисенчен пĕрри. М. Гасри классификаципе (1948, 1967-71) — ăна 1978 И. Бастен тӳрлетнĕ —  S зонăри венда (S.20) ушкăнĕнче, индексĕ — S.21.

Чи йышлă диалектсем: пхани, тавхацинди, илафури, мбедзи, манда, гувху, лембету.

Çырулăхĕ 
Çырулăхне XIX ĕмĕрĕн вĕçĕнче латин графика никĕсĕпе йĕркеленĕ. C, J тата Q сасă паллисемпе ют чĕлхерен кĕнĕ сăмахсенче кăна усă кураççĕ.

Асăрхавсем

Вуламалли 
 Ziervogel D. A Handbook of the Venda language. Pretoria, 1961
 Poulos G. A Linguistic Analysis of Venda Pretoria, 1990.

Каçăсем 

Банту чĕлхисем
КАР чĕлхисем
Зимбабве чĕлхисем