Упа курăк йышĕ
Упа курăк йышĕ (Polypodióphyta) – Çĕр çинче 400 миллион çул каяллах ĕрчеме пуçланă курăк. Ун чухне вĕсем чи çӳллĕ ӳсентăрансем шутланнă, планета çинче чи сарăлнисем пулнă. Хальхи вăхăтра йывăç евĕрлĕ упа курăкĕсем юлманпа пĕрех. Паянхи упа курăк йышне кĕрекен ӳсентăрансем пысăк мар. Çĕр çинче 300 яхăн йăхра 20 пин ытла упа курăк евĕрлĕ ӳсентăран çитĕнет. Упа курăк йышĕнчи ӳсентăрансен çулçи кăткăс йĕркеленнĕ. Ӗрчеме тусанпа ĕрчет.

Морфологийĕ

Пурнăçĕ

Филогенез

Классификацийĕ
Упа курăкӗсене тӑватӑ класа пайлама йышӑннӑ:
Psilotopsida
Equisetopsida
Marattiopsida
Polypodiopsida

Тата пӑхӑр
Хура упа курăк
Кашăк аври йăхĕ
Голокучник йăхĕ
Телипетрис йăхĕ
Шĕшлĕ курăк йăхĕ
Патрак упа курăк йăхĕ
Аттăк курăк йăхĕ
Нумай рет йăхĕ

Усăлăхĕ
Экономика тĕлĕшĕнчен, калăпăр, тырă йышĕнчисемпе танлаштарсан, ку ӳсентăрансенчен пайти сахалтарах.  Упа курăк йышĕнче кашăк аври тата хура упа курăкĕ апата юрăхлă. Хаш-пĕр йăхри ӳсентăрансем наркăмăшлă. Пирĕн тăрăхра йĕплĕ упа курăкĕ çавăн пек наркăмăшлă курăк шутланать, унăн тымарĕсенче флороглюцин тытăмĕнчи япаласем пур. Çавăн пекех хура упа курăкĕ]] тата шурлăх упа курăкĕ сывлăхшăн хăрушă.

Упа курăкĕ – юмах-халапра

Асăрхаттарнисем

Вуламалли
Д. А. Каменский. Папоротники // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1897. — Т. XXIIa.
Папоротники // Отоми — Пластырь. — М. : Советская энциклопедия, 1975. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров ; 1969—1978, т. 19).
Папоротниковидные // Биологический энциклопедический словарь / Гл. ред. М. С. Гиляров; Редкол.: А. А. Баев, Г. Г. Винберг, Г. А. Заварзин и др. — 2-е изд. исправл. — М. : Сов. энциклопедия, 1989. — 864 с. — 150 000 экз. — ISBN 5-85270-002-9.
Шмаков, А. И. Конспект папоротников России // Turczaninowia : журнал. — 2001. — № 4 (1—2). — С. 36—72.
Папоротниковидные / А. К. Тимонин // П — Пертурбационная функция. — М. : Большая российская энциклопедия, 2014. — (Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов ; 2004—2017, т. 25). — ISBN 978-5-85270-362-0.
Charles T. Druery. British ferns and their varieties. — L.: E. P. Dutton and Co., 1912. — 459 p.

Упа сарри йышшисем