Функцин умсăнарĕ
Функцин умсăнарĕ  — харпăр  функцине  тивекен   функци, енчен те юлашкин  тухсатаранĕ мĕнпур палăртав талккăшĕнче   пулсан, урăхла каласан,  . Умсăнара тупасси паллăмарлăхлă интеграла тупассине пĕлтерет.

Сăмахран,    функци     функцин умсăнарĕ пулать.  Константăн тухсатăранĕ нуль пулнăран,  функцин тухсатăранĕсен шучĕ вĕçĕ-хĕррисĕр, калăпăр,    е    тата ытти те; çапла вара  функцин умсăнарĕсен йышне   пек палăртма пулать, кунта   — хуть те мĕнле хисеп (константа). Кун пек умсăнарсен графикĕсем  вертикаллĕ майпа пĕр-пĕрин тĕлĕшпе куçăннă , ĕнтĕ вĕсен вырăнĕ   пĕлтерĕшĕнчен килет.

Умсăнарсем  интеграла шыраса тупма май параççĕ. Енчен те    интегралне тупма май пур  функцин умсăнарĕ-тĕк, вара:
 
Çак танлăха Ньютон-Лейбниц формули теççĕ.

Шăпах çакăн пек çыхăнăва пула ĕнтĕ  харпăр  функцин умсăнарĕсен йышне   паллăмарлăхлă интегралĕ (пĕтĕмĕшле  интегралĕ) теççĕ тата çырура ак çапла, чикĕсене палăртмасăр, ÿкереççĕ:

 

Ăслăх
Математика