Ayder Aliyev
Ayder Enver oğlu Aliyev - belli qırımtatar heykeltraş ve grafikacı.

Tercimeial 
Ayder Aliyev 1952 senesi fevral 21-de Mari ASSRniñ Kozikovo köyünde doğdı. 1972 senesi Taşkentteki P. Benkov adına cumhuriyet ressamlıq oquv yurtunı, 1977 senesi A.N. Ostrovskiy adına Teatr-ressamlıq institutını bitirdi. 1988 senesi SSSR Ressamlar birliginiñ azası oldı.⁣

1980-1990 senelerinde Ayder ağa Aliyev büyük monumental obyektlerni yarata, olarnıñ arasında ‘Çimiyon’ bütünittifaq şifahanesi, Al-Ferğani adında vilayet kitaphanesindeki relyef-panno. Usta faal surette bütünittifaq ve cumhuriyet sergilerde iştirak ete.⁣

1990 senesi qorantasınen beraber Qırımğa köçti. Bütün menfiy ve elverişsiz şartlarğa baqmadan, heykeltıraş saasında faal çalışa. 

Şimdi usta Aqmescitte yaşay ve sanat eserlerini yaratmağa devam ete.

Çalışma  
Ayder ağanıñ aytqanına köre Qırımda birinci çalışması Bağçasarayda İ. Gaspıralığa bağışlanğan memorial kompleksi edi (1995 s.).⁣ 

Onıñ soñraki çalışması Aqmescitteki İsmail Gaspıralınıñ heykelidir (1998 s.). 2005 s. ‘Yañıdan yaratıluv’ adlı monumentini yarata, aynı şu çalışma Taras Şevçenko adına Ukrayna Milli mukâfatınen taqdirlengen edi.⁣

Qırım Muhtar Cumhuriyetinde nam qazanğan ressamnıñ yaratqan heykelleri Aqmescit, Bağçasaray, Ceyhan şeerlerinde yerleştirilgen. 

Eserleri Cumhuriyet Qırımtatar medeniy-tarihiy miras muzeyinde, İzmir (Türkiye) şeerindeki 'İsfaş' galereyasında, em de AQŞ, Almaniya, Özbekistan, Litvaniya, Türkiye, Rusiye, Ukrainanıñ muzeylerinde ve hususiy kollektsiyalarında buluna.

Bugün sağ olğan adamlar
1952 senesinde doğğanlar
Elifbe sırasına köre adamlar