Ngà̤ Táuk-sĭng
Ngà̤ Táuk-sĭng (倪柝聲; Ĭng-ùng: Watchman Nee; ), bĕk-miàng Ngà̤ Sŭk-cū (倪述祖), Hók-ciŭ-nè̤ng, Dṳ̆ng-guók chók-miàng gì Gĭ-dók-dù liāng-dô̤ ìng-ŭk. Ĭ găk Dṳ̆ng-guók gâe̤ng hāi-nguôi gáuk-ché̤ṳ gióng-lĭk huák-diēng gì dê-huŏng gáu-huôi dó̤i hâiu-sié Gĭ-dók-gáu huák-diēng gì īng-hiōng cêng duâi.

Cā-nièng
Ngà̤ Táuk-sĭng 1903 nièng 11 nguók 4 hô̤ chók-sié diŏh Guōng-dĕ̤ng Sáng-tàu, sê chuó lā̤ tuâi-giāng, hiā sèng-hâiu ĭ nòng-bâ Ngà̤ Ùng-siŭ (倪文修, 1877 - 1941) găk Sáng-tàu có̤ hāi-guăng guăng-uòng. Ngà̤ gì gă-dìng sê Hók-ciŭ có̤i cā gì Gĭ-dók-gáu gă-dìng cĭ-ék, ĭ gŭng Ngà̤ Ngṳ̆k-sìng (倪玉成; 1840 - 1890) sê Hók-ciŭ Gŭng-lī-huôi có̤i cā gì Huà-ìng mŭk-sṳ̆ cĭ-ék, nòng-mâ Ngà̤ Ùng-siŭ sê hiăng-diê gāu ciéh dài-dŏng gì dâ̤ sé ciéh, bék-ngiĕk diŏh Hók-ciŭ Mī-ī-mī-huôi cháung-bâing gì Hŏk-lìng Ĭng-huà Cṳ̆-iêng, dó̤i gáu-huôi duòng-tùng gâe̤ng gáu-huôi ĭng-ngŏk iā sṳ̆k-sék, 1941 nièng găk Hiŏng-gē̤ng guó-sié; nòng-nā̤ Ngà̤ Lìng Huò-bìng (倪林和平; Peace Lin; 1880 - 1950) sê siŏh ciéh duòng-gáu-sê̤ṳ gì iōng-nṳ̄, báik-cèng ĭng-ôi ciĕ-tì Sŏng Dṳ̆ng-săng gì sê̤ṳ-ngiĕk dáik diŏh ái-guók ciōng-ciŏng. Ngà̤ Táuk-sĭng bâ-nā̤ dŭ sê Hók-ciŭ Tiĕng-ăng-dòng gì gáu-iū, gó-chṳ̄ Ngà̤ găk có̤ sá̤-giāng sèng-hâiu cêu iù Mī-ī-mī-huôi gì gáng-dók sêu-sā̤. 6 huói sèng-hâiu, Ngà̤ gṳ̆ng gă-ìng duōng gáu Hók-ciŭ, dêu diŏh Chŏng-săng. 1916 nièng, Ngà̤ găk Ĭng-guók Séng-gŭng-huôi bâing gì Săng-ék Cṳ̆-iêng tĕ̤k-cṳ̆, ciék-sêu Să̤-sék gáu-ṳ̆k, sê hī bĭk Hŏk-hâu gì iŭ-dēng-sĕng.

Sìng-diōng
1920 nièng, Ngà̤ Táuk-sĭng 17 huói, gó găk lā̤ Săng-ék Cṳ̆-iêng tĕ̤k-cṳ̆ sèng-hâiu, Dṳ̆ng-guók cê̤ṳ-iù nṳ̄ buó-dô̤-gă Ṳ̀ Cṳ̀-dô (余慈度) lì gáu Hók-ciŭ, găk Mī-ī-mī-huôi Tiĕng-ăng-dòng duòng Hók-ĭng. Ĭ nòng-nā̤ sĕng ciék-sêu Hók-ĭng, gōng-uâ hèng-sê̤ṳ dŭ ô cêng duâi gāi-biéng. Nièng-kĭng gì Ngà̤ Táuk-sĭng dó̤i ĭ nòng-nā̤ gāi-biéng iā chiă-ngià, iâ kó̤ tiăng Ṳ̀ Cṳ̀-dô gì gōng-dô̤, sêu diŏh gāng-dông, ciék-sêu Hók-ĭng. Ĭ bóng-ké nguòng-lài gì lī-siōng gâe̤ng gié-hĕk, chṳ̄ sĭng gì ĭng-ùng miàng "Watchman Nee".

Ī-hâiu gūi nièng, chŭi-iòng Ngà̤ Táuk-sĭng táu-dā̤ mò̤ chăng-gă sié-nó̤h sìng-hŏk Hŏk-hâu, ĭ iā kīng-tĕ̤k Séng-gĭng. Ĭ gâe̤ng siŏh piĕ hâiu-săng-giāng cà̤ kó̤ Băh-ngāi-tàng (白牙潭) kó̤ sìng-tò̤ siŏh ciéh Ĭng-guók nṳ̄ duòng-gáu-sê̤ṳ Huò Sêu-ŏng (和受恩; Margaret Barber) giù gáu, téng Huò Sêu-ŏng huāi-nē̤ dáik diŏh cêng duâi bŏng-câe̤, găk ĭ īng-dô̤ â-dā̤ tĕ̤k uòng cêng sâ̤ (3,000 buōng ī-siông) Gĭ-dók-gáu cáuk-pīng, siàng có̤ siŏh ciéh ô sṳ̆k-lìng chĭng-dô gì Gĭ-dók-dù. 1921 nièng, Ngà̤ Táuk-sĭng huák-hiêng cê-gă có̤-sá̤ sèng-hâiu gì dēng-cṳ̄ huŏng-sék sā̤-lā̤ mò̤ hăk Séng-gĭng, cêu kó̤ Huò Sêu-ŏng hī-bĕng tṳ̀ng-sĭng sêu sā̤.

1922 nièng sṳ̄-gá, 19 huói gì Ngà̤ Táuk-sĭng gâe̤ng 24 huói gì hāi-gŭng gŭng-guăng Uòng Cái (王载) giók-dêng gṳ̆ng-sùi «Sé̤ṳ-dù Hèng-duông» gà̤-dēng gé-cái gì chĕ̤-gĭ gáu-huôi gì bōng-iông, găk Uòng Cái diŏh Chŏng-săng gì cê̤ṳ-sū kăi-sṳ̄ báh-biāng cê̤ṳ-huôi, huák-diēng siàng Hók-ciŭ Gáu-huôi. Ĭ gâe̤ng gì-tă siŏh piĕ dùng-gĕ̤ng cêng iĕk-cìng, sèu-sèu sĭng sê̤ṳng siā lā̤ Hók-ĭng biĕu-ngṳ̄ gì buôi-sĭng, kó̤ gă̤-dŏng duòng Hók-ĭng. 1923 nièng chĕ̤, Uòng Cái téng Nàng-gĭng chiāng lì nṳ̄ duòng-dô̤-ìng Lī Iŏng-ṳ̀ (李淵如) kŭi hók-hĭng buó-dô̤-huôi, siŏh gá nguŏk-nĭk tiăng-dô̤ sêu gāng-dông gì cêu ô gūi báh ciéh nè̤ng.

Ngà̤ Táuk-sĭng huāng-dó̤i sêu nè̤ng áng-lĭk mŭk-sṳ̄. Gó-chṳ̄ 1924 nièng, dŏng Uòng Cái kó̤ Siông-hāi ciék-sêu Mī-guók duòng-gáu-sê̤ṳ áng-lĭk ī-hâiu, ĭ cêu liê-kŭi Hók-ciŭ Gáu-huôi, dêu diŏh Mā-muōi Lò̤-sĭng-ták, chók-bēng «Gĭ-dók-dù Bó̤» (基督徒報). Bêng huōng-ông Mā-lài-să̤-ā Sĭk-diêu-uōng, găk hī-bĕng cháung-lĭk hāi-nguôi tàu ché̤ṳ dê-huŏng gáu-huôi.

Ŋ
Ŋ
Sáng Ngà̤