Bótúlíneitur
Bótúlíneitur eða botox er eitt eitraðasta líffræðilega efni veraldar . Það aftrar losun acetýlkólíns sem er aðaltaugaboðefni við mót tauga og vöðva . Þetta leiðir til lömunar sem getur valdið öndunarörðugleikum og jafnvel dauða. Það er framleitt af bakteríunum Clostridium botulinum og stundum Clostridium butyricum og Clostridium baratii . Þessar bakteríur geta myndað eitrið í fæðu, þörmum ungabarna og sárum .

Til eru 8 gerðir eitursins, A-H  en 4 þeirra (A,B,E og sjaldan F) geta valdið eitrun hjá mönnum .

Læknisfræðileg not 
Mannfólkið nýtir sér eitrið til að lama vöðva í a.m.k. eftirfarandi læknisfræðilegum tilgangi :

 Lýtahúðlæknisfræðilegum. Hér eru notin aðallega gegn hrukkum og húðfellingum 
 Stórum kjálkavöðvum sem geta valdið gnísti eða verk í kjálkaliðum  
 Mígreni 
 Óhóflegri svitamyndun  
 vöðvakrömpum hjá börnum ef ekki vegna meðfæddrar heilalömunnar
 vöðvakrömpum ganglima hjá fullorðnum 
 ofvirkri þvagblöðru
 þvagleka vegna taugaboða 
 hvarmakrampa 
 truflaðri vöðvaspennu í hálsi 
 rangeygðu 
 viðvarandi ofurslefi

Framkvæmd læknisfræðilegra meðferða 
Í læknisfræði er mest notuð A-gerð eitursins. Af  þeirri gerð eru til 3 undirgerðir :

 onabotulinumtoxinA 
 abobotulinumtoxinA 
 incobotulinumtoxinA 

Vegna mismunandi klínískra þátta (m.a. lengd verkunar, skammta og virkni) eru ólíkar undirgerðir typu A ekki innbyrðis skiptanlegar . Þetta er tilkomið vegna mismunandi samsetninga, framleiðsluferla og virknimælinga sem leiða til  mismunandi styrkleika eininga og skammtaviðbragðsferla .

Virkni í læknisfræðilegum tilgangi 
Algeng virkni af onabotulinumtoxinA í fegrunarskyni er 3-4 mánuðir  á meðan vænta má 6-7 mánaða virkni við óhóflegri svitamyndun .

Tengill 
Vísindavefurinn - Hvað getið þið sagt mér um bótúlín og bótox?

Eitur