Heimferð íslensku jólasveinanna
Heimferð íslensku jólasveinanna hefst eftir aðfangadag, samkvæmt ljóðinu „Jólasveinarnir“ í bókinni Jólin koma eftir Jóhannes úr Kötlum. Samkvæmt þeirri hefð sem ljóðið um jólasveinana þrettán byggist á, þá koma þeir til manna frá 12. desember og sá seinasti kemur á aðfangadag, 24. desember.

Í kvæðinu lýsir Jóhannes úr Kötlum heimferð jólasveinanna á þennan hátt: 

 Á sjálfa jólanóttina, 
 -sagan hermir frá,- 
 á strák sínum þeir sátu 
 og störðu ljósin á. 

 Svo tíndust þeir í burtu, 
 -það tók þá frost og snjór. 
 Á þrettándanum síðasti 
 sveinstaulinn fór. 

 Fyrir löngu á fjöllunum 
 er fennt í þeirra slóð. 
 -En minningarnar breytast, 
 í myndir og ljóð.

Má af þessu ætla að á jóladag hafi fyrsti jólasveinninn, Stekkjastaur, lagt af stað aftur á fjöll. Svo einn af öðrum, uns sá síðasti, Kertasníkir, hverfur á braut á þrettándanum.

Sjá nánar 
 Jólasveinar Jóhannesar úr Kötlum

Tengt efni 
 Nöfn jólasveina eftir Árna Björnsson. Á vef Stofnunar Árna Magnússonar. 

Íslensk kvæði
Jól á Íslandi
Íslensku jólasveinarnir