મણિલાલ દ્વિવેદીની કૃતિઓની યાદી
મણિલાલ નભુભાઈ દ્વિવેદી (૨૬ સપ્ટેમ્બર ૧૮૫૮ – ૧ ઓક્ટોબર ૧૮૯૮) ગુજરાતી નિબંધકાર, નાટ્યકાર, કવિ, વિવેચક, સંશોધક, સંપાદક, આત્મચરિત્રકાર, તત્ત્વચિંતક અને સમાજ સુધારક હતા. તેમણે તેમના જીવનકાળ દરમિયાન કવિતાઓ, નાટકો, નિબંધો, પુસ્તક-સમીક્ષાઓ, સાહિત્યિક ટીકા, સંશોધન, સંપાદન, અનુવાદો, સંકલન તેમજ આત્મકથાનું સર્જન કર્યું હતું. મણિલાલની લેખન કારકિર્દીની શરૂઆત ૧૮૭૬માં ‘શિક્ષાશતક’ નામની કવિતાથી થઈ હતી અને ૧૮૯૮માં તેમના મૃત્યુ સુધી ચાલુ રહી હતી. મણિલાલના મૃત્યુ પછી તેમની મોટાભાગની રચનાઓનું સંપાદન અને પ્રકાશન ગુજરાતી લેખક અને વિવેચક ધીરુભાઈ ઠાકર દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.

મણિલાલનું મોટાભાગનું લેખન તેમના પોતાના માસિક પ્રિયંવદા અને સુદર્શનમાં પ્રગટ થયું હતું, જેને તેમણે ૧૮૮૫થી તેમના મૃત્યુ સુધી સંપાદિત કર્યું હતું. તેમણે અંગ્રેજી, સંસ્કૃત તેમજ હિન્દીમાંથી ગુજરાતીમાં અનેક કૃતિઓનો અનુવાદ કર્યો હતો. તેમણે વડોદરાની ગાયકવાડ ઓરિએન્ટલ શ્રેણી અંતર્ગત વિવિધ સંસ્કૃત અને પ્રાકૃત કૃતિઓના અંગ્રેજી અનુવાદ સાથે વિવેચનાત્મક આવૃત્તિઓ રજૂ કરી હતી.

સર્જન સૂચિ
મણિલાલ દ્વિવેદીની કૃતિઓની યાદી:

ગુજરાતી

મૌલિક

ભાષાંતર–સંપાદન

અંગ્રેજી

મૌલિક

ભાષાંતર–સંપાદન

સામયિક
૧૮૮૫માં મણિલાલે ભારતીય મહિલાઓની સમસ્યાઓની ચર્ચા કરવા માટે પ્રિયંવદા નામના સામયિકની સ્થાપના કરી હતી અને તેનું સંપાદન કર્યું હતું. ૧૮૯૦માં આ જ સામયિક વ્યાપક બન્યું અને તેનું નામ બદલીને સુદર્શન નામ આપવામાં આવ્યું.

સંદર્ભ

સ્રોત

બાહ્ય કડીઓ
 Works by Manilal Dwivedi ગાંધી હેરિટેજ પોર્ટલ પર મણિલાલ દ્વિવેદીનું સર્જન
 
 

મણિલાલ દ્વિવેદીની કૃતિઓ