Abdullah Yusuf Azzam
Abdullah Yusuf Azzam (1941–1989) dadi salah sawijining tokoh kang paling ketok lan duwé prabawa karo pamimpin-pamimpin bangsa Afghanistan liyané. Dhèwèké nulis buku-buku tumrap jihad, kaya Joint the Caravan, Signs of Ar-Rahman in the Jihad of the Afghan, Defence of the Muslim Lands and Lovers of the Paradise Maidens. Dhèwèké uga mudhun langsung ing medan jihad Afghanistan, ing yuswané kang punjul 40 taun. Dhèwèké njlajah Afghanistan, saka lor tumuju kidul, saka wétan tumuju kulon, kepanasen, katisen, nembus salju, munggah gunung, kanthi lumaku utawa numpak keledai.

Dhèwèké ngubah pandangan umat Islam tumrap jihad Afghanistan lan ndadèkaké jihad sarana parjuangan kang Islami kang minangka kuwajiban kabèh umat Islam, asilé mau ya iku jihad Afghanistan dadi universal amarga umat Islam saka kabèh panjuru donya padha mèlu.

Syeikh Abdullah Azzam mung fokus ing siji, ya iku negakake ukum Allah, kang dadi tanggung jawab kanggo kabèh umat muslim. Dhèwèké yakin manawa jihad wajib ditindakaké nganti Khilafah Islamiyah ngadheg saéngga cahya Islam nerangi donya.

Dhèwèké naté kandha:"“Aku ora bakal lunga saka jihad kajaba 3 hal, kesiji kepaten ing Afghanistan, keloro kepaten ing Pakistan, ketelu aku diborgol lan diusir saka Pakistan."

Jihad Afghanistan ndadèkaké Abdullah Azzam penyangga utama ing obahan jihad ing jaman modhèren saiki. Dhèwèké duwé peran wigati kanggo nglurusake penemu umat Islam kalebu jihad lan perlune yasa jihad.

Lair 
Abdullah Yusuf Azzam lair taun 1941 ing dhusun Asba’ah Al-Hariyeh provinsi Jiin, Palestina. Dhèwèké wiwit cilik éntuk pendhidhikan Agama Islam, ditanamke katresnan maring Allah lan Rasul Muhammad, marang mujahid kang berjuang ing dalane Allah lan wong-wong kang shaleh kang nresnani keuripan akhirat.

Wiwit cilik, Abdullah Azzam paling béda saka kanca-kanca liyané. Dhèwèké wis wiwit syiar Islam wiwit enom. Mula dhèwèké kaloka bocah kang shaleh. Syeikh Abdullah Azzam kaloka amarga katekunane wiwit isih cilik.

Pendhidhikan 
Dhèwèké éntuk pendhidhikan dhasar lan menengah ing dusune banjur nglanjutake ing Sekolah Dhuwur Pertanian Khadorri nganti éntuk gelar. Walopun dhèwèké paling enom sajeroning kanca-kancané, nanging dhèwèké paling pinter. Sakbubare namatake pendhidhikan ing Khadorri, dhèwèké nyambut gawé dadi guru king dhusun Adder, Yordania Selatan. Banjur dhèwèké nuntut ngèlmu ing Fakultas Syariah Universitas Damaskus Suriah nganti éntuk gelar B.A (sarjana enom) ing babagan Syariah taun 1966.
Wektu wadya Yahudi ngrebut Tepi Barat ing taun 1967, Syeikh Abdullah Azzam pindhah tumuju Yordania, amarga dhèwèké ora péngin urip ing Palestina kang ana ing ngisore pendudukan Yahudi. Ndeleng kepiye tank-tank Israèl lumebu Tepi Barat tanpa perlawanan kang ndadèkaké rasa bersalah ing awake dhèwèké mula dhèwèké tambah mantep kanggo ijrah duwé kekarepan kanggo sinau babagan ngèlmu perang.
Ing akir taun 1960-an, saka Yordania dhèwèké nggabung jihad nentang Israèl. Ora suwi, dhèwèké banjur lunga saperlu sinau ing Mesir lan éntuk gelar Master ing babagan Syariah ing Universitas Al-Azhar, Kairo. Ing taun 1970, sakwuse jihad mandeg amarga kakuwatan PLO diusir saka Yordania, dhèwèké dadi dhosèn ing Universitas Yordania ing Amman. Setaun sawisé, dhèwèké éntuk beasiswa saka Universitas Al-Azhar, panggonan dhèwèké ngalnjutake pendhidhikan S3 lan éntuk gelar Ph.D. ing babagan Pokok-pokok Hukum Islam (Ushul Fiqh) taun 1973. Ing Mesir iki dhèwèké tepung karo kulawarga Syuhada Sayyid Qutb (1906-1966).

Penggerak Jihad 
Syeikh Abdullah Azzam cukup suwi jihad ing Palestina. Nanging ana babagan kang ora disenengi tumrap wong-wong kang mèlu jihad, ya iku adoh saka Islam kaya ta jaga wengi sinambi dolanan kertu lan ngrungokake musik, lan nganggep manawa awake lagi jihad kanggo mbebasake Palestina. Syeikh Abdullah Azzam ngupayakake wong-wong iku nerapke Islam ing kauripane, nanging ditolak. Sawijining dina, dhèwèké takon ing sawijining ‘Mujahid’ kanthi retoris, agama apa kang ana ing mburine révolusi Palestina, Mujahid iku njawab kanthi jelas dln gamblang: “Revolusi iki dhasar agama."
Dhèwèké banjur ninggal Palestina, pindhah tumuju Arab Saudi dln mulang ing akèh universitas.

Wektu Syeikh Abdullah Azzam sadhar manawa mung karo kakuwatan kang terorganisir umat ink bisa menang, banjur dhewekee ngisi wektune kanggo jihad lan senjata.

“Jihad mung nganggo gaman, ora nganggo negosiasi, ora nganggo perundingan damai, ora nganggo dialog” Ukara iku dadi semboyane dhèwèké lan ndadèkaké dhèwèké wong Arab kapisan kang nggabung jihad ing Afghanistan nglawan Uni Soviet kang kuminis.

Taun 1980, nalika dhèwèké taksih ing Saudi Arabia, Abdullah Azzam ketemu karo sawijining wakil mujahidin Afghanistan kang tekakanggo munggah kaji. Dhèwèké tertarik karo golongan iki lan péngin ngerteni luwih akèh ngenani jihad Afghanistan.

Nalika dikandhakake, dhèwèké ngrasa iki kang wis suwé digoleki dhèwèké. Dhèwèké banjur nyopot jabatane dadi dhosèn ing Universitas King Abdul-Aziz Jeddah Saudi Arabia, lan mangkat tumuju Islamabad Pakistan ben luwih cedhak karo jihad Afghanistan, lan ing kana dhèwèké tepung karo pemimpin-pemimpin mujahidin. Wektu kapisan ing Pakistan, dhéwé kadhapuk ngawehi kuliyah ing International Islamic University ing Islamabad nanging ora suwi amarga dhèwèké ninggalkae universitas kanggo fokus ing jihad Afghanistan.

Awal taun 1980-an, Syeikh Abdullah Azzam langsung mudhun ing medan jihad Afghanistan kang ndaddekake dhèwèké puas bisa berjuang ing dalan Allah kaya sabdane Rasululah:

 “Ngadeg sejam ing pertempuran ing dalane Allah luwih becik saka ngadheg salat 60 taun suwéné"

Saka hadist iki, Syeikh Abdullah Azzam lan kulawarga pindhah menyang Pakistan supaya luwih cedhak karo medan jihad. ora suwé sawisé iku beliau pindhah manèh saka Islamabad tumuju Peshawar supaya luwih cedhak karo medan jihad lan syahid.

Ing Peshawar, karo Osama bin Laden, Syeikh Abdullah Azzam yasa Baitul-Anshar (Mujahideen Service Bureu utawa Kantor Pelayanan Mujahidin) kanthi tujuan ngawehi bantuan kanggo jihad Afghanistan lan para mujahid kanthi cara nganakake lan ngatur proyek kang nunjang jihad. Kantor iki uga nrima lan nglatih sukarelawan (Foreign Mujahideen) kang teka ing Pakistan saperlu jihad.

Ing Afghanistan dhèwèké kerep lunga ing meh kabèh provinsi lan wewengkon kaya ta Logar, Kandahar, pagunungan Hindukush, lembah Panshir, Kabul dln Jalalabad. Ing kéné, Syeikh Abdullah Azzam nyeksèni dhéwé kepahlawanan wong-wong awam kang ngorbanke apa waé kang diduwèni kalebu jiwa demi Dien Islam.

Uga delengen 
 Usamah Bin Laden

Cathetan suku 

Lair 1941
Pati 1989
Azzam