Musiyum Puri Lukisan Ratna Wartha
Musiyum Puri Lukisan Ratna Wartha iku musiyum paling tuwa ing Bali kang nyinggahaké kolèksi manéka warna cipta ripta kabudayan, utamané lukisan tradisional, lukisan modhèren, lan ukir-ukiran kayu kang bisa didélok nganti saiki. Musiyum seni iki mapan ing laladan Ubud, Kabupatèn Gianyar, cédhak Pura Désa Ubud, Pura Dalem Ubud, lan Pasar Seni Ubud, kang dadi pancer wisata blanja misuwur ing Bali. Ubud uga dadi tlatah pancer kesenian lan kabudayan. Bab iki kang ndadèkaké Musiyum Puri Lukisan minangka musiyum wisata wiyata seni lan budaya. Lukisan kang dipajang ing musiyum iki uga diwènèhi jeneng, dijangkepi jeneng citrakarané, lan tanggal nggawéné lukisan kuwi mau, kaya ta I Gusti Nyoman Lempad, Ida Bagus Nyana, Anak Agung Gede Sobrat, lan I Gusti Made Deblog.

Riwayat 

Musiyum Puri Lukisan wiwitané diyasa déning para seniman Bali amarga ana rasa sumelang marang manéka warna cipta ripta kabudayan ing laladan Bali (utamané Ubud), padha ilang sethithik baka sethithik lan ora bisa ditemokna manèh. Pikiran lan rasa sumelang kuwi mau wekasané njalari para seniman nggawé klompok kang diwènèhi jeneng Pita Maha (tegesé sanggit kang dhuwur) ing taun 1936, kang utamané ngurus bab seni lan budaya. Pita Maha iku nemtokaké gagrag lan solah seni lukis kang béda karo liyané, yaiku kelompok kang nyolahaké seni lukis ing taun 1930-an. Pakumpulan iki uga dadi pangawat kesenian lan kabudayan ing tlatah Bali, arupa seni tradhisional utawa seni modhèren. Wiwitan madeg, Pita Maha nggawé paéran kanggo nepungaké cipta ripta anggotané kang nganti 125 séniman bebrayan internasional.

Sasuwéné ngadeg, pakumpulan iki ngrasakaké lumèrèng, salah sijine amarga Perang Donya II. Nalika wektu kuwi, para seniman duwé idhé nggawé musiyum kanggo njaga kesenian lan kabudayan masarakat Bali. Wekasané, ing tanggal 1 Oktober 1953 bebadan anyar kabentuk, yaiku Yayasan Ratna Wartha, kang tetep njunjung idhe-idhe dhasar Pita Maha. Bebadan iku uga duwèni panemu ngadegaké Musiyum Puri Lukisan. Panggagas kang ngedegaké musiyum iki yaiku citrakara saka Jerman lan Walanda kang jenengé Walter Spies (1895-1942) lan Rudolf Bonnet (1895-1978). Para seniman Ubud kang uga mèlu nggagas ngedegaké Musiyum Puri Lukisan, yaiku Cokorda Gedé Agung Sukawati (Raja Ubud) lan sadulur tunggalé Cokorda Gedé Raka Sukawati uga I Gusti Nyoman Lempad.

Watu kapisan wangunan Musiyum Puri Lukisan didèlèh Nayakotama Kawolu Ali Sastroamidjojo ing tanggal 31 Januari 1954. Musiyum iki sabanjuré dikepyakaké lan dibukak kanggo bebrayan umum déning Menteri Wiyata lan Kabudayan Mohammad Yamin ing tanggal 31 Januari 1956. Komplèks Musiyum Puri Lukisan mèh padha karo pura cilik ing téngah laladan Ubud. Musiyum iki buka saben dina saka jam sanga ésuk nganti jam enem soré, kajaba dina prèi utawa Nyepi. Musiyum Puri Lukisan uga nduduhaké pagesangan masarakat Bali kang kondhang seni lan kabudayané.

Uga delengen 
 Musiyum Bali
 Musiyum Gedhong Arca
 Musiyum Kertagosa
 Musiyum Subak

Rujukan

Kapustakan 

Buku

Pranala jaba 
 Galeri Musiyum Puri Lukisan

Musiyum
Musiyum ing Indonésia
Musiyum ing Bali