Pandan
Pandhan kang paling akèh urip ing pasisir iku jinis Pandanus tectorius . (tector iku duwé arti tutup, lan tectorius iku duwé arti kanggo kanggo pungkasan/payon). Saka familia Pandanaceae, spésies kang duwé variétas kan akèh banget . Variétas kang urip alasan ing pasisir, sagara, lumrahé kang duwé oyot tunjang . Oyoté iku urip kanthi lurus ngubengi pangkal bonggolé, saénggo dhapuré kerucut . Kaanan kang kaya mangkono iku, mènèhi kesan, kang saumpamané wit pandan iku kabéh terangkat karo oyot-oyoté kang tunjang iku .

Jeneng Umum 
 Indonésia: Pandhan Wangi, Godhong pandhan 
 Inggris: Fragrant pandan .
 Malayu: Pandan rampeh .
 Vietnam: Dúa thom .
 Thailand: Cây cõm nếp, Bai toey, Bai toey hom .
 Pilipina: Pandan, Pandan mabango .
 Cina: Bān lán (Mandarin) .
 Jepang: Nioi tako no ki .

Klasifikasi 
 Karajan: Plantae (Tetuwuhan).
 Subkingdom: Tracheobionta (Tetuwuhan mawa pambuluh).
 Super Divisi: Spermatophyta (Tetuwuhan mawa wiji).
 Divisi: Magnoliophyta (Tetuwuhan mawa kembang).
 Kelas: Liliopsida (Tetuwuhan mawa wiji tunggal / monokotil).
 Sub Kelas: Arecidae .
 Ordho: Pandanales .
 Famili: Pandanaceae .
 Genus: Pandanus .
 Spesies: Pandanus amaryllifolius Roxb .

Kerabaté 
 Pandhan Bidur .
 Buah Merah .
 Pandhan Hias .
 Pandhan Kowang .
 Pandhan Laut .
 Pandhan Kecil , lan
 Pandhan Besar .

Paédah 
Pandhan iku paling akèh urip ing laladan Jawa, minangka alas kang sungker dijelajahi marang wong akèh, amarga uripé kang lebat iku . Godhongé kang dawa-dawa iku ana ri/duri né . Nanging, godhong pandhan iku akèh paédahé, kaya ta:

1. Kanggo gawé anyaman 
 Tas
 Topi
 Klasa
 Kranjang

2. Wohé Pandhan 
Wohé Woh majemuk lan wanguné bal/bal dawa . Yèn wis mateng, iku wernané kuning semu abang jingga . Dadi yèn wis mateng, bisa dipangan . Tuwuhan iku kagolong golongan Halophyt Basa Yunaniné (hals iku uyah, phyt iku saka tembung phuton ya iku tuwuhan). Dadi tuwuhan iku seneng utawa tuwuhan kang urip ing kaanan kang kadar uyahé ing lemah iku rada dhuwur <ref
name="buku1"/>.

3. Bisa kanggo bahan campuran 
Pandhan uga bisa kanggo bahan campuran bubur, kaya ta bubur kacang ijo, bubur ketan ireng, bubur pathi, bubur blowok. Bubur kang dicampur godhong pandan rasané luwih énak lan ambuné luwih sedhep . Pandhan lumrahé uga dadi rasa sirup, tuladhané sirup coco pandan utawa sirup rasa klapa lan pandan 

4. Pandhan bisa kanggo masakan lan nggawé jajanan . Jajanan kang nganggo campuran godhong pandhan lumrahé jajanan kang legi. Godhong pandhan gunané supaya jajanan duwé ganda wangi lan sedhep ambuné. Tuladhané pudhing pandan, cake pandhan, bolu pandhan, kolak, buko pandhan, surabi pandhan, sifon pandhan.

Kandhutan 
Kandhutan bahan Kimia :
 Alkaloida .
 Saponin .
 Flavonoida .
 Baris isi .
 Tanin .
 Polifenol , lan
 Zat warna .

Godhong pandhan 
Godhong pandhan lumrahé kanggo masak. Godhong pandhan duwé wangi kang kas, apa manèh nalika dianggo nggawé jajanan lan ombénan. Jaman mbiyèn pandhan kerep kanggo njaga kaséhatan.

Khasiat 
Pandhan ngandhut zat kimia kang migunani kanggo awak, tuladhané alkaloid, saponin, flavoida, tanin lan polifénol. Godhong pandhan uga bisa dadi obat lelara.
 panu
 blegudreg utawa hiperténsi
 nambah nafsu mangan
 lemah saraf
 rématik utawa pegel linu
 ngilangaké ketombé utawa mreki
 rambut rontok

Asil Olahan 
Pandhan bisa kanggo campuran masakan lan nggawé jajanan. Jajanan kang nganggo campuran godhong pandan lumrahé jajanan kang legi. Godhong pandhan gunané supaya jajanan duwé ganda wangi lan sedhep ambuné. Tuladhané pudhing pandhan, cake pandhan, bolu pandhan, kolak, buko pandhan, surabi pandhan, sifon pandhan.

Saliyané iku godhong pandhan uga bisa digawé kerajinan tangan. Godhong pandhan dipépé nganti garing. Yèn wis garing utawa lemes godhong pandhan banjur dianyam. Godhong pandhan dianyam banjur bisa digawé tas, klasa utawa tiker, caping utawa topi. Nggawé kerajinan saka godhong pandhan kudu kreatif supaya bisa ngasilaké barang kang modél lan wernané apik.

Supaya asilé luwih apik, godhong pandhan uga bisa diwernani supaya katon luwih apik lan variasi wenané.

Klasa pandhan uga bisa digawé tas lan bisa divariasi modél lan wernané. Tas pandan iki payu didol nganti tekan butik hotèl ing Amérikah Sarékat. Variasi wernané lumrahé nganggo pewarna alami kaya ta godhong suji lan sumba.
Godhong pandhan uga bisa digawé tas laptop, tas makarya, dompét, wadhah tissue, nganti clutch kanggo pista.

Pandhan uga bisa kanggo bahan campuran bubur, kaya ta bubur kacang ijo, bubur ketan ireng, bubur pathi, bubur blowok. Bubur kang dicampur godhong pandan rasané luwih énak lan ambuné luwih sedhep.

Pandhan lumrahé uga dadi rasa sirup, tuladhané sirup coco pandan utawa sirup rasa klapa lan pandan.

Cara Nganggo 
Godhong pandhan seger kang cacahé 2-5 lembar diiris-iris sacukupé banjur digodhog utawa diseduh, diombé . Utawa godhongé ditumbuk/didheplok banjur diperes lan diombé . Panggunakané ing jaba, godhong dikumbah resik banjur digiling alus . Turapaké ing tatu utawa kulit sirah kang ana ketombené .

Tuladhané Nganggo 
1. Lemah saraf 
Godhong pandhan seger cacahé 3 lembar dikumbah banjur dikethok cilik-cilik . Godhog kanthi 3 gelas banyu resik nganti sisa 2 gelas . Bar iku adhem, disaring banjur diombé saben èsuk lan soré, saben 1 gelas .

2. Rematik lan pegel linu 
a. Godhong pandhan seger cacahé 3 lembar dikumbah resik banjur diiris tipis-tipis . Seduh kanthi 1/2 cangkir lenga klapa kang wis dipanasaké sinambi diaduk rata . Sawisé adhem, siyap kanggo nggosok pérangan awak kang krasa lara .
b. Godhong pandhan seger cacahé 5 lembar lan godhong serai 20 lembar, dikumbah banjur digecek/ditumbuk kanthi alus . Tambahna lenga kayu putih lan lenga gandapura saben 1 sendok makan . Aduk sinambi diremes kanthi rata. Ramuan iku kanggo nggosok lan ngurut pérangan awak kang krasa lara .

3. Gelisah
Godhong pandhan seger cacahé 2 lembar dikumbah banjur diiris tipis-tipis . Seduh karo sagelas banyu panas . Sawisé adhem, disaring, langsung diombé . Lakoni kaping 2-3 sadina, kanthi tenang .

4. Rambut rontok
10 lembar godhong waru kang nom (isih seger), sagenggem godhong urang-aring, 5 lembar godhong mangkokan, 1 lembar godhong pandhan, 10 kuncup kembang melati, lan 1 kuncup kembang mawar, banjur dikumbah kanthi resik, banjur dikethok-kethok sacukupé . Bahan-bahan iku dilebokaké ing sajeroning panci email, banjur tambahaké lenga wijen, lenga kelapa lan lenga kemiri (saben-saben 1/2 cangkir) . Panasaké kanthi umup, sabanjuré iku, junjung . Sawisé adhem terus disaring, siyap kanggo digunakaké . Carané, olesaké campuran lenga mau ing sakabéhé kulit sirah sinambi dipijet ènthèng . Lakoni saben bengi sadurungé turu, esuké rambut iku dikeramasi . Lakoni kaping 2-3 kali seminggu .

5. Ngirengaké rambut
Godhong pandhan wangi sakira-kirané 7 lembar dikumbah banjur dikethok-kethok . Godhog karo 1 liter banyu kanthi warnané dadi ijo . Embunaké banyu godhogan mau sawengi . Esuké, campuraké godhogan banyu pandan mau karo banyu perasan 3 woh mengkudu mateng . Banyu campuran mau banjur kanggo ngumbah rambut . Lakoni kaping 3 saminggu, kanthi katon kasilé .

6. Ketombe
Godhong pandhan seger saora-orané 7 lembar dikumbah kanthi resik banjur digiling kanthi alus . Tambahaké 1/2 cangkir banyu resik sinambi diremes rata . Peres lan saring. Banyu peresan godhong pandan iku banjur diolesaké ing sakojuré kulit sirah kang ana ketombéné . Umbaraké kanthi garing, yèn perlu olesan dibalèni manèh . Sakira-kira 1/2-1 jam manèh, rambut mau dibilas karo banyu resik . Lakoni saben dinané kanthi mari .

Cathetan suku 

[[Kategori

Pandanaceae