Spyware
Spyware ya iku program kang kainstal ing sajeroning sistem komputer, lan bisa ngumpilaké pira-pira informasi kang diduwèni user banjur ngirimaké informasi mau marang lokasi katentu. Kabèh mau dilakokaké tanpa dingertèni naraguna utawa user. Ing internèt lumrahé mau spybot utawa tracking-software. Béda karo virus utawa worm kang ngrusak kinerja salah sijiné aplikasi, spyware justru ngawasi aktivitas komputer lan ngrimaké marang pihak kaping telu. Virus lumrahé digawé mung kanggo iseng utawa mbuktèkaké kapinteran salah sijiné wong. Nanging yèn spyware sengaja digawé kanggo kapentingan komersil utawa kriminal. Kajaba iku spyware ora ngréplikasi dhèwèké dhéwé kaya déné virus. Lumrahé spyware ngaksès salah sijiné sistem lumantar iklan pop-up ing internèt, layang èlèktronik lan situs internèt katentu. Nganti saiki serangan spyware mung nyerang sistem Microsoft Windows. Sistem oprasi liya kaya ta MacOS X utawa Linuk durung katemokaké kaserang spyware.

Sipat spyware 
 Spyware angèl didhetèksi, lumrahé bebarengan karo naraguna ngundhuh salah sijiné program freeware utawa shareware.
Spyware nglumpukaké informasi wigati duwèkané naraguna, lan ngirimaké marang panggonan liya.
Informasi kang diklumpukaké lan dikirimaké déning spyware ora bisa dokontrol déning naraguna.
Spyware bisa èndha saka sistem kaamanan kang prasaja, saéngga ora kedhetèksi.
Spyware uga asring ngakibataké rusaké ing dhokumèn duwèkané naraguna. Sanajan lumrahé ngowahi pira-pira sistem file windows.
Spiware ora ndhuplikasi utawa réplikasi dhèwèké dhéwé.
Ngakibataké mudhuné kinerja sistem.
Bisa ngowahi pangaturan konèksi internèt utawa paramban (browser), lan ngakibataké aloné konèksi, ngarahaké marang situs katentu.
 Masalah gedhé saka spyware ya iku angèl dibusak (uninstal), sanajan bisa nanging ora bisa tuntas. Ateges isih ninggal sisa code pelacak (tracker code)  ing sajeroning sistem komputer.

Cara ngenali spyware kang ana ing komputer
Ana owah-owahan pangaturan ing paramban tanpa dingertèni. Mliginé pangaturan start upé. Mesthiné waé pangaturan mau langsung ditujokaké ing situs katentu kang ana gegandhèngané karo kapentingan spy mau.
Anané iklan pop-up tanpa dikarepaké ing wektu njlajah ing situs katentu, padhahal iklan mau ora ana gegandhèngané karo situs kang dikunjungi.
Komputer dadi lèlèt (suwi). Yèn didelok ing Task Manager bakal katemokaké status kinerja prosèsor ing Ram kang ora sakmesthiné.
Katemokaké program kang aktif kang ora dingertèni naraguna komputer.

Panyegahan 
Ngati-ati sajeroning ngundhuh lan instalasi salah sijiné piranti alus kususé kang bébas (free) utawa shareware.
Aja asal njupuk kang ditawakaké ing situs internèt.
Tliti anggoné milih opsi nalika instalasi salah sijiné piranti alus (Aja asal klik tombol next).
Gunakaké antivirus utawa antispyware kanggo mindhai spyware kanthi teratur ing komputer.

Ngreksa komputer saka spyware
Komputer lumrahé wis duwé program antivirus, kaya ta windows kang wis duwé Microsoft Windows Security Center. Program antivirus kudu rutin di-update supaya luwih maksimal ngreksa komputer saka serangan virus. Pilih antivirus kang trep karo kabutuhan. Gunakna antivirus gratis utawa kang mbayar. Bédané yèn antivirus kang mbayar iku luwih manéka saéngga kemampuanané ngreksa komputer saka virus luwih kuwat lan mumpuni ketimbang kang gratis. Program kang mbebayani kanggoné komputer ora mung virus, nanging uga spyware. Spyware bisa luwih mbebayani saka virus amarga bisa ngertèni aktivitas naraguna komputer saben wektu kanthi komputeré mau.

Bédané antarané spyware lan virus ya iku ing cara panyebarané. Virus kanthi mandhiri mrodhuksi awaké dhéwé ing saben pérangan data ing komputer. Wondéné spyware nyebar minangka cookie kang ana ing saben naraguna komputer kang ngaksès internèt.

Cara paling ampuh ngreksa komputer saka spyware ya iku terus nambah pangertènan babagan perkembangan virus lan antivirus. Kanggoné naraguna komputer wigati banget supaya ngertèni perkembangan informasi kang anyar kususé babagan kepriyé ngreksa komputer saka virus lan informasi babagan jinis-jinis virus kang bisa mbebayani kanggoné komputer.

Cathetan sikil 

Malware
Komputer