Mumi Chinchorro
Mumi Chinchorro ya iku muminé wong Chinchorro saka jaman prasajarah. Mumi rékan kang tuwa dhéwé tinemu ana ing pasisir kang caket karo Sagara wedhi Atacama kang kalebu tlatah Chili lan Péru iring kidul-kulon. Mumi-mumi Chinchorro iki ngatonaké sawijiné prosès ngréka mumi (mumifikasi) kang njlimet sing ana gèndhèng cènèngé karo cara uripé wong misaya iwak laut sing prasaja ing mangsa prakeramik lan prawesi dhèk jaman prasajarah.

Tetemon 
Kawit taun 1917, para arkéolog wis padha weruh manawa ing Chili ana mumi kuna, nanging ora kaweruhan bab umuré jisim iku. Ing taun 1983, nalika sawenèh buruh lagi padha mbongkar kuburan tuwa, ing njeroné tinemu mumi akehé 96. Kang tuwa dhéwé digawé watara taun 5050 SM. Wong Chinchorro isih ngawètaké mayit kanthi cara kang sairib nganti taun 1700 SM. Sasiwé iku, wong-wongé wiwit nggawé mumi kanthi cara mblebed jisim.

Pangréka 
Wong Chinchorro nduwé cara kang nyèjèni ing bab ngréka mumi. Carané kanthi mbedhah weteng lan dhadhaé jisim, banjur njupuk isiné. Kulit lan dagingé jisim banjur dipisah saka bebalungan (kulité disimpen, déné dagingé dibuwak); poloné uga dijupuk. Sawusé mangkono, jisimé digabungaké manèh. Saperlu ngraketaké ula-ula, tangan, lan sikilé, banjur campurané lempung lan serat ditèmplèkaké menyang bebalungané supaya jisimé mawujud manungsa manèh, déné kulité mau banjur kanggo mbungkus jisimé. Kulité singa laut uga bisa kanggo nutupi bolongan-bolongan kang ana.

Sawusé nèmplèkaké kulit, muminé nuli dilapisi pilis kang bakal garing dadi lapisan atos tur alus. Yèn wis dipilis, mumi siyap dipacaki kaya wong urip. Sawenèh mumi Chinchorro banjur dicèt ireng, déné gènerasi sabanjuré dicèt abang. Sapérangan mumi ditopèngi lempung kang awujud rai dalah mumi liyané ana kang diwènèhi topi lempung lan wig saka rambut manungsa.

Réferènsi 

Artikel Wiki Mrebawani II kalamangsa 1