Tawon endhas
Tawon endhas (Vespa affinis ) ya iku  tawon saka genus vespa kang umum ditemokaké ing Asia tropis lan subtropis.

Wedharan 
Tawon endhas kalebu tawon ukuran cilik utawa sedhengan. Ratuné nganti 30mm, tawon lanang 26mm lan tawon buruh rata-rata 22 nganti 25mm.

Subspésiès 
Ana 11 subspésiès sing dikenal ing saindenging Asia, kanthi variasi warna sing beda: V. a. alduini - V. a. alticincta - V. a. archiboldi - V. a. Kontinental - V. a. hainensis - V. a. indosinensis - V. a. moluccana - V. a. nigriventris - V. a. moluccana - V. a. picea - V. a. rufonigrans.

Sebaran 

Tawon endhas kasebar ing Asia tropis lan subtropis kaya ta ing Sri Lanka, Hong Kong, Taiwan, Burma, Thailand, Laos, Vietnam, Sumatra, Filipina (Palawan) lan Malaysia.

Prilaku 

Tawon endhas urip ing gegrumbulan, alas lan gurun.  Panganané néktar kekembangan, woh-wohan lan larva  kéwan gegremetan kaya ta tawon kertas ( Polistinae ) lan tawon madu ( Apidae ).  Pangan utamané rupa panganan cairan kaya ta néktar saka kembang.  Uga mangan tawon madu lan nyesep daging saka kéwan gegremetan sing wis mati.   

Omah tawon endhas dibangun kanthi nggantung ing wit-witan, nanging uga ana ing semak-semak lan ing omah.  Susuh sing dibangun ing dhuwur wit-witan umumé mujur.  Ing dhaerah tropis bentukq lonjong dawa, déné ing subtropika bentuké oval kanthi ndhuwur sing bunder.  Susuh kang isih cilik wanguné bunder kanthi bolongan lawang cacah siji dqnq lan menawa wis gedhé wujud lonjong kanthi pira-pira bolongan lawang lan dawanq bisa nganti 60 cm.

Bebaya kanggo manungsa 
Tawon endhas duwé entup kang wisané bisa njalari pepati ing manungsa lan kéwan. Ing Klathèn kalapuraké menawa tawon endhas njalari wong 7 tiwas kaentup.

Rujukan 

Kaca mawa pertalan kang durung kapriksa