Siad Barre
Mohamed Siad Barre (basa Somali:  Maxamed Siyaad Barre) (1919, Shilabo, Ogaden – 2 Januari 1995, Lagos, Nigeria) punika Présidhèn Somalia periode 1969-1991. Panjenenganipun punika mantan présidhèn ingkang gadhah haluan sosialis lan jejibahanipun minangka komandhan bala salebetipun papréntahan dhémokratik Somalia.

Karir kamilitèran Barre kawiwitan nalika panjenenganipun nggabung kaliyan kapulisian kolonial Italia. Putra yatim piatu punika sadèrèngipun gesang sadinten-dintenipun minangka tukang angèn. Sapérangan èlmu kamilitèran dipunsinaoni ing Italia. Panjenenganipun dados Wakil Komandhan Tentara Somalia nalika mardikanipun wewengkon kasebat saking Italia taun 1960. Barre nyokong wangun papréntahan Marxisme ala Uni Sovyèt sasampunipun interaksi kaliyan kadher-kadher Sovyèt nalika latihan militèr sesarengan nalika awal 1960-an.

Nalika taun 1969, nyusul dumadosipun kakosongan kakuwaosan pasca pamejahan Présidhèn Abdirashid Ali Shermarke, oknum militèr ingkang dipunpimpin déning Barre nglancaraken kudeta. Barre nuli dipunangkat minangka Présidhèn lan mimpin nagari punika kanggé 22 taun ngajeng. Samangsa papréntahanipun, panjenenganipun nyobi yasa pamujan kepribadian; poster-poster mawi gambar piyambakipun gampil dipuntemoni ing Kitha Mogadishu ing wekdal samanten.

Samangsa Perang Dingin, Uni Sovyèt lan Amérikah Sarékat gadhah minat ageng kanggé nguwaosi wewengkon Somalia amargi lokasinipun ingkang strategis minangka lawang mlebet nuju Laut Merah. Papréntahan Barre awalipun dipunsengkuyung déning Uni Sovyèt, nanging dipunbatalaken taun 1977 nyusul upados Somalia kanggé nganeksasi wewengkon Ogaden kagunganipun Ethiopia. AS nggantosaken peran Uni Sovyèt minangka panyengkuyung kiyat papréntahan Barre dumugi taun 1989 kanthi maringaken dana ékonomi lan militèr ingkang agengipun ±100 yuta dolar AS per taun.

Panjurung dhumateng papréntahan Barre kanthi dhomèstik asalipun saking jalinan antar-ètnis lan-suku. Ing pertengahan 1980-an, sapérangan golongan mengsah kasil nguwaosi sapérangan wewengkon, mliginipun ing laladan Somalia pérangan lèr (sapunika wewengkon Somaliland). Barre lajeng nglancaraken sarangkèn serangan walesan. Miturut lapuran Africa Watch taun 1990, watara 50.000-60.000 tiyang tiwas amargi aksi perlawanan antawis taun 1988 lan 1990. Barre pungkasanipun lèngsèr saking kakuwaosanipun tanggal 26 Januari 1991. Panggantosipun minangka présidhèn inggih punika Ali Mahdi Muhammad dumugi November 1991, nanging papréntahan Ali Mahdi piyambak boten kasil nguwaosi wewengkon Somalia kanthi èfèktif.

Sasampunipun nilar Mogadishu wulan Januari 1991, Barre netep sauntawis ing wewengkon kidul-kilèn ingkang dipunkueaosi mantunipun Mohamed Said Hersi. Barre kaping kalih ngupados mundhut-alih Mogadishu, nanging panjenenganipun kewalahan ngadhepi wadya bala pimpinan Ali Mahdi, lajeng ngasingaken dhiri ing wulan Mèi 1992. Pepénginanipun kanggé mapan ing Nairobi, Kenya gagal sasampunipun golongan-golongan oposisi ing mriku mrotès rawuhipun lan langkung nyengkuyung pamaréntah Kenya. Pungkasanipun Barre netep ing Nigeria kalih minggu salajengipun. Tanggal 2 Januari 1995, panjenenganipun tilar donya ing Kitha Lagos amargi serangan jantung. Dhisinipun dipunsarèkaken ing Somalia.

Réferènsi 

Présidhèn
Lair 1919
Pati 1995
Pulitikus Somalia
Pamimpin Perang Dingin
Présidhèn Somalia
Artikel mawa basa krama