Perang Krim
Perang Krim utawa Perang Krimea (1853–1856) iku peperangan kang dumadi antarané kakaisaran Ruslan nglawan sekuthu kang kapérang saka Prancis, Britania Raya, Krajan Sardinia, lan Kasultanan Utsmaniyah. Akèh-akèhé konflik kadadéan ing tanjung Krim, kanthi paprangan liyané kadadéan ing Turki kulon lan Sagara Baltik. Perang Krim kerep dianggep konflik modhèren pisanan kang mrabawani paprangan ing mangsa ngarep.

Perang Krim ditepungi kanthi jeneng kang béda-béda. Ing Ruslan ditepungi minangka "Perang Oriental" (basa Ruslan: Восточная война, Vostochnaya Voina), lan ing Britania wektu iku  ditepungi minangka "Perang Ruslan".

Perang Krim sajatiné wujud konflik antarané nagara Ruslan lan Turki. Ruslan ngrasa wong Turki Muslim ora bisa gawé pasarujukan kang adil karo wong Kristen ing Balkan, utawa karo bab kang ana gegayutané aksès marang "Tanah Suci" ing Palestina. Saliyané iku, wong Ruslan uga duwé kepenginan aksès kanggo kapal perang Ruslan marang Sagara Ireng ngliwati Selat Bosporus lan Dardanella. Negosiasi antarané Turki lan Ruslan ora nemoni pasarujukan. Wong-wong Turki kang olèh panyengkuyungé Prancis ndheklarasikake perang marang Ruslan. Ruslan menangaké paprangan sagara ing Sinope, Sagara Ireng nalika taun 1853. Inggris lan Prancis kuwatir Ruslan duwé karep njembaraké kakuwasan ing wewengkon Kakaisaran Ottoman. Inggris lan Prancis banjur ngirim armada sagara menyang Sagara Ireng kanggo njaga pasisir Turki. Inggris lan Prancis banjur dadi sekuthuné Turki.

Ruslan uga duwé pasulayan karo Prancis, mligi ing urusan dagang lan kaagamaan. Turki duwé rasa kwatir marang pengaruhé Ruslan kang kuwat ing wewengkon Balkan, ya iku ing Moldovia lan Wallachia.

Pasekuton 
Amarga kuwatir marang rencana ekspansi Ruslan, Inggris banjur nggabung karo Prancis kanggo dheklarasikake perang mungsuh Ruslan ing pungkasané sasi Maret 1854. Inggris lan Prancis uga éntuk panyengkuyungé Piedmont-Sardinia lan kanthi pulitik éntuk panyengkuyungé Ostenrik. Pasukan Sakuthu perang karo Ruslan ing Ala River. Nalika wulan Oktober, Sakuthu ngepung Kutha Sebastopol. Ruslan mbales kanthi ngadhepi serangan Brigade Ringan Inggris ing Pertempuran Balaklava, kang diterusake pertempuran ing Inkerman ing wulan November. Pertemuran cacah telu iki dimenangake sekuthu. Sanajan sukses ngrebut manèh wewengkon Sebastopol, sekuthu durung bisa ngrebut wewengkon pelabuhan. Nembé ing taun 1855, Sebastopol bisa direbut sekuthu. Pasukan Ruslan kalah lan mundhur saka Sebastopol. Pasokan logistik lan tambahan wadyabala mandheg amarga ora anané jalur sepur. Prajanjen Paris nalika 30 Maret 1856 mungkasi perang iki.

Bibliografi 
 Bridge and Bullen, The Great Powers and the European States System 1814-1914, (Pearson Education: London), 2005
 Bamgart, Winfried The Crimean War, 1853-1856 (2002) Arnold Publishers ISBN 0-340-61465-X
 Ponting, Clive The Crimean War (2004) Chatto and Windus ISBN 0-7011-7390-4
 Pottinger Saab, Anne The Origins of the Crimean Alliance (1977) University of Virginia Press ISBN 0-8139-0699-7
 Rich, Norman Why the Crimean War: A Cautionary Tale (1985) McGraw-Hill ISBN 0-07-052255-3
 Royce, Simon The Crimean War and its place in European Economic History (2001) University of London Press ISBN 0-3825-2868-6
 Royle, Trevor Crimea: The Great Crimean War, 1854-1856 (2000) Palgrave Macmillan ISBN 1-4039-6416-5
 Schroeder, Paul W. Ostenrik, Great Britain, and the Crimean War: The Destruction of the European Concert (1972) Cornell University Press ISBN 0-8014-0742-7
 Wetzel, David The Crimean War: A Diplomatic History (1985) Columbia University Press ISBN 0-88033-086-4

Pratélan pustaka 
 Hamley, The War in the Crimea, (London, 1891)
 Kinglake, The Invasion of the Crimea, (nine volumes, London, 1863-87)
 Russell, The War in the Crimea, 1854-56, (London, 1855-56)
 Marx, The Eastern Question, 1853-56, (translated by E. M. and E. Aveling, London, 1897)
 Lodomir, La guerre de 1853-56, (Paris, 1857)
 Kovalevski, Der Krieg Russlands mit der Türkei in den Jahren 1853-54, (Leipzig, 1869)
 Rein, Die Teilnahme Sardiniens am Krimkrieg und de öffentliche Meinung in Italien'', (Leipzig, 1910)

Pranala njaba 

 Loading and Firing British Muskets in the Crimean War 1854-1856
 Austria Chronology Crimean War
 France Chronology Crimean War
 Great Britain Chronology Crimean War
 Italy Chronology Crimean War
 Russia Chronology Crimean War
 Turkey Chronology Crimean War
 Crimean War Research Society.
 Immediate causes of the War detailed in context.
 The Tunisian Army in the Crimean War: A Military Mystery by Dr. Andrew McGregor
 The Baltic Campaign of the Crimean War 
 Punch Sketches on Crimean War
 Commander W. Gordon, R.N. (H.M.S Sansapareil). Balaclava and the Sevastopol Inquiry, 1855 
 The Army Service of Hastings McAllister

Réferènsi 

Perang Krim
Perang nglibataké Prancis
Perang nglibataké Ruslan
Perang nglibataké Britania Raya
Perang nglibataké Kasultanan Utsmaniyah