Komune ing Prancis
Commune minangka tingkat paling andhap saking pérangan administratif wonten ing Républik Prancis. Tembung commune wonten ing basa Prancis medal wonten ing abad kaping 12, saking Basa Latin Pertengahan, communia, ateges sekempalan alit tiyang ingkang sami wonten ing pagesangan saben dinten, saking Basa Latin communis, satunggaling bab ingkang dipuntindakaken sesarengan.

Komune Prancis sami kaliyan kotamadya/kutha wonten ing Amérikah Sarékat utawi Gemeinden wonten ing Jerman. Komune Prancis boten gadhah pepadhan wonten ing Karajan Manunggal, gadhah status wonten ing sawijining papan antawising dhistrik lan paroki sipil Inggris.

Sawijining komune Prancis saged wujud kutha kanthi penduduk 2 juta jiwa kados ta Paris, kutha alit kanthi cacahing penduduk 10.000 jiwa, utawi namung désa kanthi penduduk 10 jiwa.

Karakteristik umum

Cacahing Komune 
Rikala tanggal 1 Maret 2007, wonten udakawis 36.780 komune ing Prancis, 36.568 antawisipun wonten ing Prancis Metropolitan lan 212 ingkang sanès wonten ing sebrang laut. Cacah punika dipunanggep langkung inggil tinimbang nagara Éropa ingkang sanès. Bab punika dipunandharaken kanthi gambalang wonten ing pérangan sajarah ing ngandhap; komune Prancis sampun nggantosaken pamérangan Prancis dados désa utawi paroki nalika Revolusi Prancis langkung saking kalih abad kapengker.

Ugi perlu dipunmangertosi bilih, boten kados nagara ingkang sanès kalebet Amérikah Sarékat, sadaya tèritori Républik Prancis, ing njawi sapérangan jajahan sebrang laut alit, kapérang dados komune. Wonten ing tèritori Républik Prancis boten wonten ing wewengkon ingkang kapisah ingkang dipunpimpin déning sawijining kabupatèn utawi tataran ingkang langkung inggil (Punika sami kaliyan New England wonten ing Amérikah Sarékat). Pérangan lemah pundi kémawon wonten ing Républik Prancis minangka péranganing sawijining komune, kekalihipun wonten ing Prancis Metropolitan lan sebrang laut (kalebet pagunungan utawi "hutan hujan" ingkang boten wonten pendudukipun), kanthi pengecualian tumrap:
 COM (collectivité d'outre-mer, ateges jajahan sebrang laut) Saint-Martin (33.102 jiwa). Sadèrèngipun wujud komune wonten ing région Guadeloupe. Struktur komune punika dipunbisak nalika Saint-Martin dados jajahan sebrang laut rikala tanggal 22 Fèbruari 2007. Sapunika dados salah satunggal saking tigang tèritori kanthi penduduk permanèn saking Républik Prancis tanpa struktur komune.
 COM Wallis lan Futuna (14.944 jiwa), ingkang taksih kapérang dados tigang kesukuan tradhisional. Sapunika dados salah satunggal saking tigang tèritori kanthi penduduk permanèn saking Républik Prancis ingkang boten kapérang dados komune.
 COM Saint-Barthélemy (6.852 jiwa). Sadèrèngipun wujud komune wonten ing region Guadeloupe. Struktur komune punika dipunbisak nalika Saint-Martin dados jajahan sebrang laut rikala tanggal 22 Fèbruari 2007. Sapunika dadosi salah satunggal saking tigang tèritori kanthi penduduk permanèn saking Républik Prancis tanpa struktur komune.
 TOM (territoire d'outre-mer, atages teritori sebrang laut) Daratan Kidul lan Antarktika Prancis (tanpa penduduk permanèn, sakitar 200 ilmuwan, wadya lan pengamat cuaca).
 Pulo Clipperton wonten ing Samudera Pasifik (tanpa penduduk).

Wiyar daratan komune biyasa 
Wonten ing Prancis Metropolitan, wiyar rerata sawijining komune taun 2004 inggih punika 14.88 km² (5.75 mil pasagi, utawi 3.676 ekar). Wiyar mèdian komune Prancis Metropolitan (wonten ing sensus 1999) langkung alit, inggih punika 10.73 km² (4.14 mil pasagi, utawi 2.651 ekar). Wiyar mèdian inggih punika pangukuran wewengkon ingkang langkung saé kanggé komune Prancis biyasa.

Wiyar mèdian punika langkung alit tinimbang laladan-laladan wonten ing nagara Éropa, kados ta Italia ing pundi wiyar mèdian komune-nipun (comuni) 22 km² (8.5 mil pasagi, Bèlgi 40 km² (15.5 mil pasagi), Spanyol 35 km² (13.5 mil pasagi), utawi Jerman ing pundi kathah-kathahipun Länder gadhah komune (Gemeinden) kanthi wiyar median ing sanginggilipun 15 km² (5.8 mil pasagi).

Wiyar komune Prancis ingkang alit sanget punika dipunsebabaken amargi cacahing komune ingkang inggil, sampun dipunandharaken ing nginggil, wonten ing tèritori kanthi ukuran manengah kados ta Prancis. Taun 2000, Switserlan lan Länder Rheinland-Pfalz, Schleswig-Holstein, lan Thüringen ing Jerman dados satunggalipun laladan ing Éropa ing pundi komune-nipun gadhah wiyar mèdian ingkang langkung alit saking komune Prancis.

Komune département sebrang laut kados ta Réunion lan Guyana Prancis langkung ageng saking baku Prancis, langkung ageng saking komune Prancis Metropolitan. Limrahipun kagolongaken dados komune ingkang sami awujud sapérangan désa lan kutha alit. Wonten ing Réunion, pawiyaran démografi lan urbanisasi ingkang nyebar sampun ngasilaken pamérangan administratif awujud communes.

Cacahing penduduk komune biyasa 

Cacahing penduduk mèdian komune Prancis Metropolitan wonten ing sensus 1999 inggih punika 380 jiwa. Punika ugi minangka cacah ingkang paling sakedhik, lan ing ngriki Prancis taksih tebih saking Éropa, kanthi cacahing pendduuk mèdian komune paling sakedhik saking sadaya nagara Éropa (komune ing Switserlan utawi Rheinland-Pfalz gadhah wiyar ingkang langkung alit, kaandharaken ing nginggil, nanging langkung padet). Cacahing penduduk mèdian andhap komune Prancis punika saged kabandhaingaken kaliyan Italia ing pundi cacahing penduduk mèdian komune-nipun wonten ing taun 2001 dumugi angka 2.343 jiwa, Bèlgi 11.265 jiwa, punapa déné Spanyol kanthi cacah 564 jiwa.

Cacah penduduk mèdian ing ngriki boten nyingedaken kasunyatan bilih béda ukuran ingkang ageng antawisipun komune ing Prancis. Kados ingkang sampun kaandharaken ing pérangan awal, sawijining komune saged wujud kutha kanthi 2.000.000 jiwa kados Paris, kutha alit kanthi 10.000 jiwa, utawi désa kanthi 10 jiwa. Punapa ingkang dipungendikakaken cacahing penduduk mèdian minangka pratandha bilih kathah-kathahipun komune Prancis namung gadhah kalih atus komune; nanging ugi wonten sapérangan alit komune ingkang padhet pendudukipun.

Wonten ing Prancis Metropolitan, wonten 20.982 komune ingkang cacahipun penduduk kirang saking 500 jiwa, ing pundi 57.4% saking sadaya komune. 20.982 komune punika namung gadhah penduduk 4.638.000 jiwa, utawi 7.7% saking cacahing sadaya penduduk Prancis Metropolitan. Kanthi makaten, namung 7.7% penduduk Prancis ingkang dumunung wonten ing 57.4% komune, déné 92.3% penduduk ingkang netetp ing angka 42.6% komune ing Prancis.

Tuladha ingkang Limrah: Alsace 

Region Alsace, kanthi wiyar 8.280 km² (3.197 mil pasagi), minangka règion paling alit wonten ing Prancis Metropolitan, nanging kapérang dados 904 komune (903 komune dumugi taun 2006, nanging komune Bosselshausen lan Kirrwiller, ingkang sampun dipungabung wiwit taun 1974, dipunpisah malih tanggal 1 Januari 2007, cacahipun dados 904). Cacahipun komune punika boten istiméwa manawi kabandhingaken kaliyan région ingkang sanès wonten ing Prancis Metropolitan, nanging nalika dipunlebetaken wonten ing tingkat Éropa, cacah punika katingal istiméwa kanggé komune Prancis.

Kanthi 904 komune, règion alit Alsace sampun gadhah kotamadya ingkang cacahipun kaping tiga langkung kathah tinimbang krajan Swèdhen, ingkang tèritori paling agengipun gadhah wiyar 449.964 km² (173.732 mil pasagi) namung kapérang dados 290 kotamadya (kommuner). Alsace gadhah cacah kaping kalih langkung kathah saking kotamadya ing Walanda, éwadéné cacahing penduduk Walanda kaping sanga langkung kathah lan wiyaripun kaping sekawan langkung ageng saking Alsace, namung kapérang dados 443 kotamadya (gemeenten).

Éwadéné wonten budaya Jerman ing Alsace, kathahipun komune Alsace sampun medal saking manéka komune ing règion Prancis sanès saking penolakan tumrap ukum Prancis ingkang maksa komune saperlu nggabungaken dhiri kaliyan komune ingkang sanès, ing pundi kathah praja ing Jerman ingkang winatesan kaliyan Alsace, kotamadya-nipun (Gemeinden) sampun kagabung wonten ing manéka gelombang wiwit 1960-an, lan kanthi langsung ngirangi cacahipun.

Wonten ing praja Baden-Württemberg, sebrang Kali Rhine, cacahipun Gemeinden samsaya kirang, saking 3.378 rikala taun 1968 dados 1.108 rikala September 2007. Minangka perbandhingan, cacah komune wonten ing Alsace namung kirang saking 945 taun 1971 (sadèrèngipun ukum Marcellin ingkang miwiti komune Prancis kagabung satunggal kaliyan sanèsipun, pirsani pérangan perdebatan ing ngandhap) dados 904 rikala wulan Januari 2007. Kasilipun, règion Alsace, kanthi wiyar ingkang namung seperlima wiyar Baden-Württemberg lan cacahing penduduk namung seperenem Baden-Württemberg, gadhah kathah kotamadya tinimbang praja ing Jerman. Règion alit Alsace gadhah langkung saking kaping kalihipun cacah kotamadya ing praja paling ageng lan ingkang kathah piyambak pendudukipun Nordrhein-Westfalen (396 Gemeinden rikala September 2007)ing pundi panggabungan kotamadya dipuntindakaken langkung rikat saking Baden-Württemberg, lan kotamadya ing praja paling ageng Niedersachsen (1.022 Gemeinden rikala September 2007).

Status komune 

Amargi pabédan ingkang ageng wonten ing cacahing penduduk, saben komune ing Républik Prancis ngangkat satunggaling wali kutha (maire) lan déwan kotamadya (conseil municipal) ingkang ngatur komune saking mairie (balai kutha), kanthi kakuwasan ingkang sami éwadéné agengipun komune boten sami (kanthi kutha Paris minangka pangecualian, ing pundi pulisi kutha dipuntindakaken pamaréntah punjer, sanès wali kutha Paris). Kaseragaman status punika minangka kasil jelas saking Revolusi Prancis, ingkang nglajengaken kabiyasan lokal ingkang kadamel wonten ing kraton Prancis.

Wiyaripun komune taksih dados perkawi, nanging, wonten ing kalih alesan: ukum Prancis netepaken ukuran dewan kotamadya miturut cacahing penduduk komune, lan ukuran cacah penduduk ateges ing pundi prosès pamilihan dipun-ginakaken kanggé pamilihan déwan kotamadya papanipun piyambak-piyambak.

Wiwit Hukum PML taun 1982 dipunsahaken, tigang komune Prancis ugi gadhah status istiméwa ing pundi tigang komune punik kapérang dados arondisemen kotamadya: inggih punika Paris, Marseille, lan Lyon. Arondisemen kotamadya minangka satunggalipun unit administratif wonten ing sangandhapipun komune ing Républik Prancis, nanging namung katetetapaken kanggé tigang komune mau. Arondisemen kotamadya punika boten nyinggung arondisemen ingkang minangka subdivisi saking département Prancis.

Komune Prancis gadhah "kapribadén" ukum wiwit taun 1837: dipunanggep badan ukum, lan gadhah kapasitas ukum. Arondisemen kotamadya boten gadhah kapribadén ukum, lan tanpa pameroléhan pribadi.

Hukum lan obligasi komune dipunatur déning Code général de collectivités territoriales (CGCT) ingkang nggantosaken Code des communes (kejawi kanggé prakawis pribadi) kanthi pangesahan ukum tanggal 21 Fèbruari 1996 kanggé législasi lan kaputusan nomer 2000-318 tanggal 7 April 2000 kanggé régulasi.
 [1] (http://www.droit.org/code/index-CGCTERRL.html) Legislasi
 [2] (http://www.droit.org/code/index-CGCTERRM.html) Dudutan

Sajarah Komune Prancis 

Komune Prancis wiwit dumadi rikala wiwitanipun Revolusi Prancis taun 1789-1790.

Karajan Prancis 

Sadèrèngipun Revolusi Prancis, dèrèng wonten pambentukan komune ingkang sami kaliyan komune wonten ing jaman sapunika. Tingkatan paling andhap saking pamérangan administratif inggih punika paroki (paroisse), saha wonten sakitar 60.000 paroki wonten ing Krajan Prancis. Sawijining paroki namung awujud sawijining gréja, papan dunung wonten ing sakitaripun (kaloka kanthi nama désa), lan lahan tetanèn wonten ing sakitaring désa. Kedah dipunémut bilih Prancis minangka nagara ingkang cacah pendudukipun ingkang kathah piyambak wonten ing wewengkon Éropa dumugi ing abad kaping 19, Ruslan kanthi 25 yuta penduduk sadèrèngipun Revolusi Industri, (Inggris namung udakawis 6 yuta penduduk sadèrèngipun Revolusi Industri)-punika dipunsebabaken amargi cacahing paroki ingkang kathah sanget wonten ing Karajan Prancis. Raja Prancis asring maringi gelar tumrap panguwasa paroki kanthi sebutan "kakuwasan saking 100.000 menara gréja".

Nanging paroki punika namung sakedhik anggénipun gadhah struktur kotamadya komune sadèrèngipun Revolusi. Limrahipun namung wonten komite pambangunan (conseil du fabrique ing pundi 'fabrique' gegayutan kaliyan tembung 'fabricate' mbiyangun wonten ing basa Inggris), kasusun saking penduduk désa, ingkang nindakaken pambangunan gréja paroki, plataran gréja, lan manéka papan dunung saha properti gréja-lan kadang kala nyamektakaken pambiyantu tumrap fakir miskin, utawi ngemunah griya sakit utawi sekolah paroki. Pendeta ingkang nyambut damel wonten ing paroki punika ugi perlu nyathet pembaptisan, palakrama, lan bab pepatèn, wiwit Peraturan Villers-Cotterêts taun 1539 déning François I. Kajawi kanggé tugas mau, désa dipuntilaraken kanggé ngurusi prakawis sanès manawi dipunkeparengaken. Ingkang limrah, penduduk désa sami kempal kanggé ngrembag prakawis ingkang wigati ingkang gegayutan kaliyan wewengkon punika, kados ta panganggoan lahan tetanèn, nanging dèrèng madeg badan kotamadya ingkang permanèn. Wonten ing kathah papan, tuan tanah lokal (seigneur) wonten ing papan dunungipun taksih dipuntindakaken campurtangan tumrap prakawis wonten ing désa, mendhet pajeg saking penduduk désa lan meksa penduduk nyambut damel dados corvée, taksih nemtokaken lahan tetanèn pundi ingkang badhé dipun-ginakaken lan kapan, sarta cacahing kasil panèn ingkang kedah dipunparingaken dhateng piyambakipun.

Wonten ing sisih ingkang sanès, sampun dipunbentuk kutha prajanjèn ingkang sampun dipunsarujuki sadanguning Éra Pertengahan, saking ratu piyambak, utawi bangsawan lokal (kados déné kutha Toulouse ingkang dipunsarujuki déning bangsawan Toulouse). Kutha-kutha mau dipundhirikaken saking sapèrangan paroki (dumugi atusan paroki kanggé kutha Paris), lan dipunklilingi déning témbok pertahanan. Kutha-kutha punika sampun kabébasaken saking kakuwasanipun tuan tanah rikala abad kaping 12 lan kaping 13, ingkang sampun gadhah badan kotamadya ingkang ngatur kutha, lan kamiripan kaliyan komune ingkang sampun kabangun sadanguning Revolusi Peranis kejawi kanggé kalih titik wigati: 1-badan kotamadya punika boten démokratis, ingkang limrah dipuntangani déning kulawarga bourgeois ingkang sugih, ingkang kasugihanipun ngundhang kathah prakawis, saèngga kulwarga punika dipuncap minangka golongan ingkang gadhah kuwasa tinimbang dhémokrasi kotamadya; 2-boten wonten status seragam kanggé kutha prajanjèn punika, ingkang gadhah status piyambak-piyambak lan organisasi tartamtu.

Wonten ing sisih lèr Prancis, kutha dipunatur déning échevin (saking basa Jerman kuna ingkang ateges hakim), déné kutha-kutha ingkang wonten ing kidul Prancis dipunatur déning consul (sami kaliyan mangsa Romawi), nanging Bordeaux dipunpimpin déning jurat (kanthi ètimologi ateges "priyantun kakung ingkang dipunsumpah") lan Toulouse déning capitouls ("priyantun kakung pengawal"). Limrahipun, boten wonten wali kutha nalika mangsa modhèren; sadaya échevin utawi consul wonten ing tingkat ingkang sami, lan medalaken kaputusan kanthi kolegial; nanging kanggé prakawis ingkang sanès namung wonten satunggaling échevin utawi consul ing ngandhapipun ingkang sanès, dados sajinis wali kutha, éwadéné boten kanthi kakuwasan èksekutif ingkang sami kados déné wali kutha modhèren. "Walikota" punika dipunsebut: wali kutha para saudagar (prévôt des marchands) wonten ing Paris lan Lyon; maire ing Marseille, Bordeux, Rouen, Orléans, Bayonne lan sapèrangan kutha sanèsipun; mayeur wonten ing Lille; premier capitoul ing Toulouse; viguier ing Montpellier; premier consul wonten ing sapèrangn kutha ing sisih kidul Prancis; prêteur royal ing Strasbourg; maître échevin ing Metz; maire royal ing Nancy; utawi prévôt ing Valenciennes.

Revolusi Prancis 

Tanggal 14 Juli 1789, rikala wekdal sampun sonten, sasampunipun panyerangan kunjara Bastille, wali kutha para pedagang Paris, Jacques de Flesselles, dipuntembak rikala kaanan ramé wonten ing anak tangga Balai Kota Paris. Éwadéné wonten ing Éra Pertengahan wali kutha pedagang nandhani kamardikaning Paris lan miwiti pamberontaken tumrap Raja Charles V, kantoripun ingkang sampun dipuntutup déning ratu, lajeng dipunbikak malih nanging wonten panjagan ingkang ketat saking ratu, saèngga para pamberontak sampun mungkasi pamanggih publik minangka perwakilan lokal ratu ingkang sanès, lan minangka parwujudan kotamadya mardika.

Sasampunipun prastawa punika, sawijining "komune" ing Paris langsung dipundhirikaken kanggé nggantosaken kutha prajanjèn Paris ingkang dangu rumiyin, lan panjaga kotamadya dipunbentuk kanggé njagi Paris saking sadaya usaha Raja Louis XVI kanggé mungkasi révolusi ingkang saweg kadadosan. Sapérangan kutha ingkang sanès wonten ing Prancis nindakaken cara ingkang sami, lan komune madeg wonten ing pundi-pundi, kanthi panjaga kotamadya piyambak-piyambak. Tanggal 14 Dhésèmber 1789, Majelis Nasional (Assemblée Nationale) ngesahaken ukum pambentukan komune, minangka tingkat paling andhap wonten ing pamérangan administratif Prancis, ingkang nguwaosi komune independen punika, nanging ugi minangka komune-nipun piyambak. Wonten ing laladan ingkang sanès, tugas Majelis Nasional inggih punika, micanten saperlunipun, kanthi révolusionèr: boten ngrujuk dhateng éwah-éwahaning sadaya kutha prajanjèn dados komune, Majelis Nasional ugi mutuskan ngéwahi sadaya paroki désa dados komune kanthi status jangkep. Para Revolusioner kainspirasi déning pamanggihipun Descartes ugi filosofi Pancerahan (les Lumières). Para Revolusioner kapèngin nglajengaken cara mangsa rumiyin lan minangka masarakat ingkang makmur, ing pundi sadayanipun sami lan tetep miturut alesan, tinimbang tradisi utawi konservasi.

Para Revolusioner lajeng netepaken pamérangan administratif ingkang seragam kanggé sadaya nagara: sadaya wewengkon Prancis badhé dipunpérang dados départements, lajeng arondisemen, kanton, lan komune, tanpa pangecualian. Sedaya komune gadhah status ingkang sami, gadhah satunggaling wali kutha (maire) minangka pamimpin, lan déwan kotamadya (conseil municipal) ingkang dipunpilih penduduk komune. Punika minangka révolusi nyata kanggé puluhan èwu désa ingkang boten naté ngraosaken pagesangan kotamadya ingkang teratur sadèrèngipun. Sawijining griya komunal (mairie) dipunyasa wonten ing saben désa, ing pundi dipunadani pepanggihan déwan kotamadya ugi administrasi komune. Sapérangan Majelis Nasional nentang pamérangan Prancis dados puluhan èwu komune, nanging Mirabeau lan pamanggihipun ngèngini satunggal komune kanggé saben paroki sampun lumampah.

Tanggal 20 September 1792, pancathetan lair, palakrama, lan pati ugi dipunbisak saking pandhita paroki lan dados tanggel jawab wali kutha. Palakrama sipil dipuntetepaken lan dipuntindakaken wonten ing mairie kanthi upacara ingkang béda saking cara gréja tradhisional, kanthi wali kutha nggantosaken pandhita, lan nama ukum nggantosaken nama Gusti ("Au nom de la loi, je vous déclare unis par les liens du marriage." – "Kanthi nama ukum, kula netepaken kekalih punika nyawiji kanthi palakrama punika."). Pendeta dipunpaksa mandhegaken pembaptisan, palakrama, lan buku bab pati ingkang kala rumiyin, ingkang dipunsimpen wonten ing mairie. Éwah-éwahan ndadak punika ngasoraken sanget umat Katulik, lan Prancis badhé mlebet mangsa perang sipil, kaliyan region ingkang gadhah keagamaan ingkang kiyat ing sisih kilèn Prancis minangka pusatipun. Bab punika badhé ndhèrèkaken Napoleon I kanggé damel prajanjèn damai wonten ing Prancis, nyeimbangaken sistem adminsitratif énggal, lan ndadosaken bab punika dipuntampi déning sadaya rakyat. Napoleon ugi mbisak pamilihan déwan kotamadya, ingkang sapunika dipunpilih déning prefek, perwakilan lokal pamarèntah punjer.

Éwah-éwahan sasampunipun Repolusi Prancis 

Ing wekdal punika, wonten ing pamanggihipun tiyang mrika, komune Prancis taksih sami kaliyan ingkang dipundhirikaken ing purwakaning révolusi Prancis. Éwah-éwahan ingkang paling ageng kadadosan ing taun 1831, nalike Parlemèn Prancis damel ulang aturan pokok pamiliyan déwan kotamadya, lan ing taun 1837 nalika komune Prancis dipunpringi kapribadèn kukum ingkang sapunika dipunanggep badan kukum kanthi kapasitas kukum. Pendukung Jacobin ajrih tumrap kekiyatan lokal indepènden, ingkang dipuntingali minangka konservatif lan nantang révolusi, lan ngagungaken pamarèntah punjer ingkang langkung kumawasa. Nalika para révolusionér minangka komune, dèrèng kaparingan "kapribadèn" ukum (tuladhanipun département), kanthi pamarèntah punjer ingkang gadhah "kapribadèn" ukum. Taun 1837 kaanan punika dipunbiwarakaken boten praktis, amargi wali kutha lan déwan kotamadya boten saged kerjasama wonten ing pangadilan. Akibat saking wéah-éwahan punika, puluhan éwu désa ingkang dèrèng naté gadhah "kapribadèn" ukum (sebrangan kaliyan kutha prajanjèn) dumadakan dados badan ukum ingkang angka pisanan sadanguning sajarahipun. Punika taksih dados prakawis dumugi sapunika.

Sadanguning Révolusi Prancis sakitar 41.000 komune dipunbentuk, wonten ing sawijining téritori ingkang ngrujuk dhateng wates nagara nagara Prancis sapunika (cacah 41.000 mau nglingkupi komune wonten ing departemén Savoie, Haute-Savoie lan Alpes-Maritimes ingkang dipunanèksasi taun 1975, nanging boten kalebet departemén wonten ing Bèlgi lan Jerman ing kilèn Rhein, ingkang naté dados péranganing Prancis antawis taun 1795 lan 1815). Kirang saking 60.000 paroki ingkang madeg sadèrèngipun révolusi (wonten ing kutha, paroki kagabungaken dados komune tunggal; ing padésan, sapérangan paroki alit kagabungaken kaliyan ingkang ageng), nanging 41.000 taksih minangka angka ingkang ageng sanget, tanpa perbandingan ing donya nalika punika, kejawi wonten ing kamaharajan Tiongkok (ing mrika, namung tingkat kabupatèn lan ing nggilipun ingkang gadhah administrasi permanen).

Wiwit punika, éwah-éwahan ageng sampun ngéwahi Prancis, ugi sadaya wewengkon ing Éropa: Revolusi Industri, 2 perang donya, lan perpindahan pedalaman, sadayanipun ingkang ngosongaken padésan lan samsaya miyaraken wewengkon kutha. Pamérangan administratif Prancis, taksih kaku lan boten éwah. Dinten punika sakitar 90% komune lan departemèn dipunbentuk sami kaliyan nalika kadadosan Revolusi Prancis langkung saking 200 taun kapungkur, kanthi wates ingkang sami. Akibatipun, komune padésan ingkang boten kaétang lan gadhah atusan penduduk rikala Revolusi Prancis sapunika namung gadhah satunggal atus penduduk utawi kirang. Ing sisih sanès, kutha sampun ngrembaka kanthi rikat déné wewengkon ingkang nindakaken urbanisasi samsaya wiyar langkung saking wates komune ingkang dumadi rikala révolusi. Tuladhanipun inggih punika Paris, ing pundi wewengkon urbanisasi dumugi angka 296 komune.

Paris minangka salah satunggal saking sapérangan komune Prancis ing pundi watesanipun dipunwiyaraken kanggé wewengkon urbanisasi. Komune Paris ingkang énggal lan langking ageng dipunmadegaken ing sangandhapipun parèntah Kaisar Napoléon III taun 1859, nanging sasampunipun 1859 wates Paris boten éwah. Boten kados nagara Éropa ingkang sanès, ingkang nggabungaken komune-nipun kanggé ngirangi kepadatan populasi sapunika (kados ta Jerman lan Italia sakitar taun 1970), kanthi drastis ngirangi cacahing komune wonten ing prosésipun-Gemeinden ing Jerman Barat kirang saking angka 24.400 dados 8.400 kanthi wekdal sapérangan taun-Prancis nindakaken wonten ing pertengahan, lan kathah-kathahipun, sadanguning abad kaping 19. Saking cacah 41.000 komune rikala Revolusi Prancis, cacahipun kirang dados 37.963 taun 1921, lan 36.568 taun 2004 (ing Prancis Metropolitan).

Prancis dados nagara kanthi cacahing komune ingkang kathah piyambak ing Éropa. Kanggé tuladha, Jerman ingkang nyawiji pendudukipun namung sepertiga langkung kathah saking Prancis) namung gadhah 12.291 komune (Gemeinden, tanggal 30 September 2007, sampun kirang, saking 46.300 komune taun 1900 dumugi nyawijinipun Jerman taun 1990), lan Italia (cacah pendudukipun nyelaki Prancis) kanthi 8.101 komune (comuni, miturut sénsus Italia 2001). Wonten ing Éropa, namung Switserlan ingkang gadhah kepadatan komune kados Prancis, lan ugi wonten pergerakan penggabungan ageng ingkang dipunwiwiti sedasa taun pungkasan. Kanggé seserepan ingkang langkung kathah ngèngingi bab cacahing komune wonten ing Prancis, wonten kalih perbandingan: 1-Uni Éropa (15 anggota, sadèrèngipun Mèi 2004) kasusun saking 75.000 komune, lan Prancis Metropolitan piyambak kanthi 35.568 komune, ingkang ateges 47.5% komune ing Uni Éropa wonten ing Prancis Metropolitan (16% penduduk Uni Éropa saking 15 anggota dumunung wonten ing Prancis). 2-Amérikah Sarékat, kanthi tèritori kaping 14 langkung ageng saking Républik Prancis, lan kaping gangsal langkung kathah pendudukipun, gadhah 35.937 kotamadya kagabung lan kotapraja miturut Sensus Pamarèntah 2002, langkung sakedhik saking 36.782 komune kagunganipun Républik Prancis.

Padudon 

Dangunipun langkung saking 30 taun, wonten rantaman wonten ing Prancis kanggé panggabungan komune kanthi skala ageng, kalebet swanten kinurmatan saking présidhèn Cour des Comptes (badan audit administratif punjer wonten ing Prancis). Satebih punika, konservatisme lokal samsaya kiyat, lan tanpa proposal panggabungan wajib ingkang kasil wiwit komite wonten ing Parlemèn Prancis. Taun 1971 ukum Marcellin maringi panjurung lan dana saking pamarèntah kanggé narik komune saperlu kagabung kanthi bébas satunggallan sanèsipun, nanging ukum mau gagal sadaya (namung sakitar 1.300 komune ingkang sarujuk mbisak wewengkonipun klan nyawiji kaliyan komune ingkang sanès).

Saèngga, pamanggih panggabungan ngendika bilih kutha-kutha Prancis gadhah wiyar ingkang sempit manawi kabandhingaken kaliyan nagara Éropa ingkang sanès, amargi wates wewengkonipun katetepaken 200 taun kapungkur. Tuladhanipun, kutha Lyon minangka sawijining komune alit kanthi géografis kanthi penduduk 465.300 jiwa ingkang dumunung wonten ing wates administratif, mapan wonten ing parèngkat ing ngandhapipun kutha-kutha Éropa ingkang sanès, ing pundi kasunyatanipun wewengkon metropolitan Lyon gadhah 1.7 yuta jiwa lan minangka salah satunggaling metropolis paling ageng wonten ing Éropa, sami kaliyan wewengkon metropolitan kados Munich. Cacahing penduduk lan èkonomi wewengkon metropolitan Munich sami kaliyan Lyon, nanging cacahing penduduk kutha (Gemeinde) Munich sakitar 1.320.000 jiwa, mèh kaping tiga langkung kathah saking komune Lyon, mbetahaken téritori kotamadya Munich ingkang langkung ageng (310 km²/120 mil pasagi), kaping 6.5 langkung ageng saking téritori kotamadya Lyon (48 km²/18.5 mil pasagi).

Walikota wonten ing Prancis asring sambat bilih kawontenanipun boten dipunakoni nalika sami tindakaken wonten ing njawi rangkah Prancis, amargi kasunyatan bilih para walikota namung jumeneng madeg wonten ing téritori alit wonten ing tengah wewengkon métropolitan ingkang wiyar. Tuladha saé kanggé prakawis punika inggih punika Paris: éwadéné wewengkon métropolitan Paris minangka salah satunggaling ingkang kathah piyambak pendudukipun wonten ing donya, kanthi 10 yuta jiwa, cacah penduduk wonten ing kutha Paris piyambak inggih punika 2.145.000 jiwa, kirang saking cacahing penduduk kutha Roma (2.550.000 jiwa), ingkang wewengkon métropolitanipun gadhah 3.5 yuta penduduk langkung kathah saking wewengkon métropolitan Paris.

Wonten ing sisih ingkang sanès, wonten sapérangan komune padésan ingkang èksodus padésanipun sampun nilaraken sapérangan tiyang, lan gadhah prakawis anggénipun ngemunah layanan umum kados ta nglampahaken irigasi, prakawis sampah, utawi margi komune ingkang dèrèng dipunaspal.

Panggabungan, boten gampil kanggé dipunrengkuh. Perkawis kapisan inggih punika, bilih manawi komune ngirangi cacahing kalungguhan ingkang kapilih ingkang kasamekta, lan boten kondhang kanthi pulitikus lokal. Perkawis ingkang langkung wigati inggih punika manawi warga nagara saking satunggal désa boten badhé ngarepaken layanan lokal ing mrika ingkang kalampahaken déning satunggaling badan èksekutif wonten ing désa ingkang sanèsipun, ingkang mbok manawi boten perduli bab kabetahan lokal.

Èkspresi "antarkomune" (intercommunalité) ateges sapérangan pambentukan kerjasama antar komune. Kerjasama kados punika ingkang kapisanan dipunlaksanakaken wonten ing pungkasaning abad kaping 19 wonten ing ukum tanggal 22 Maret 1890 ingkang dipunsahaken kanggé pambentukan asosiasi antarkomune tunggal. Ingkang damel UU Prancis sampun kuwatos wiwit dangu tumrap kekirangan struktur komune ingkang dipunwarisaken saking Revolusi Prancis kanggé njumbuhaken kaliyan cacahing komune, ukum Chevènement tanggal 12 Juli 1999 inggih punika pangkuran paling énggal lan majeng ingkang katujokaken wonten ing panyampurnan èkspresi punika.

Wonten ing taun-taun pungkasan punika sampun samsaya mundhak komune kanggé kagabung wonten ing konsorsium antarkomune kanggé ancas kacukupanipun layanan kados ta pamungutan sampah lan suplai toya. Komune pinggiran asring bekerjasama kaliyan kutha wonten ing wewengkon urbanipun kanggé minangka laladan ingkang dipunjangkepi kanthi angkudan umum utawi ngemunah pamungutan pajeg lokal.

Antarkomune 

Èkspresi "antarkomune" (intercommunalité) ateges sapérangan pambentukan kerjasama antar komune. Kerjasama kados punika ingkagn kapisanan dipunlaksanakaken wonten ing pungkasaning abad kaping 19 wonten ing ukum tanggal 22 Maret 1890 ingkang dipunsahaken kanggé pambentukan asosiasi antarkomune tunggal. Ingkang damel UU Prancis sampun kuwatos wiwit dangu tumrap kekirangan struktur komune ingkang dipunwarisaken saking Revolusi Prancis kanggé njumbuhaken kaliyan cacahing komune, ukum Chevènement tanggal 12 Juli 1999 inggih punika pangkuran paling énggal lan majeng ingkang katujokaken wonten ing panyampurnan èkspresi punika.

Wonten ing taun-taun pungkasan punika sampun mundhak cacahing komune kanggé kagabung wonten ing konsorsium antarkomune kanggé njangkepi layanan kados ta pamungutan sampah lan suplai toya. Komune pinggiran asring kerjasama kaliyan kutha wonten ing wewengkon urbanipun kanggé minangka laladan ingkang dipunjangkepi kanthi angkudan umum utawi ngemunah pamungutan pajeg lokal.

Hukum Chevènement mungkasi sadaya praktik punika, mbisak sapérangan struktur lan damel ingkang énggal. Kanthi tambahan, ukum punika maringi kauangan pamarèntah punjer ingkang katujokaken kanggé narik komune supados kagabung wonten ing struktur antarkomune. Boten kados katetepan taun 1966 ingkang kasil sepalihipun lan ingkang ngeparengaken komune urban minangka wewengkon urban, utawi kalepatan ukum Marcellin taun 1971, ukum Chevènement dumugi ing kasuksèsan ageng, saèngga kathah-kathahipun komune Prancis kagayut wonten ing struktur antarkomune.

Wonten kalih jinis struktur antarkomune:
 Tanpa kekiyatan fiskal. Punika minangka wujud antarkomune gagal. Kategori punika ngambah sindikat komune tradhisional. Komune kagabung lan nyumbang kanthi kauangan dhateng perkumpulan, nanging sindikat boten saged medalaken pajakipun piyambak. Komune saged medal saking sindikat wonten ing sawayah-wayah. Sindikat saged madeg kanggé kapreluan tartamtu utawi mungkasan sapérangan prakawis. Struktur tanpa kekiyatan fiskal punika sampun dipuntilaraken boten kasènggol déning ukum Chevènement, lan struktur punika samsaya boten kondhang.
 Struktur kanthi kekiyatan fiskal. Punika kènging punapa ingkang dipunandharaken ukum Chevènement. Hukum ngregani tigang struktur kanthi kekiyatan fiskal: Perkumpulan Komune (commonauté de communes), katujokaken dhateng komune padésan; Perkumpulan Aglomerasi (commonauté d'agglomération), katujokaken dhateng kutha alit lan kutha menangah wonten ing pinggiranipun; lan Perkumpulan Urban (commonauté urbaine), katujokaken dhateng kutha ageng lan pinggiranipun.

Tigang struktur punika dipunparingi tingkat kekiyatan fiskal ingkang béda, kanthi Perkumpulan Aglomerasi lan Perkumpulan Urban ingkang gadhah kekiyatan fiskal langkung ageng, maringi pajeg lokal tumrap parusahan (taxe professionnelle) kanthi namanipun saking nama komune, lan kanthi tingkay perpajakan ingkang sami wonten ing sadaya komune ing perkumpulan mau, kados pamungutan sampah utawi angkudan, kados sindikat ingkang dangu, nanging ukum ugi damel punika minangka kuwajiban kanggé perkumpulan kanggé ngemunah sèktor ingkang sanès kados ta rantaman èkonomi lan pambangunan, proyèk perumahan, utawi pelestarian lingkungan. Perkumpulan Komune dipunsuwun ngemunah sajumlah wewengkon, kanthi maring kabébasan dhateng komune supados langkung otonomi, déné Perkumpulan Urban nangani kathah bab, mbébasaken komune ing lebetipun kirang kakuwasan otonomi.

Wonten ing pambentukan perkumpulan, pamarèntah ngalokasikaken dana dhateng perkumpulan miturut cacahing penduduk, maringi surungan dhateng komune kanggé kerjasama lan minangka perkumpulan. Perkumpulan Komune dipunparingi sakedhik dana saben tiyang, déné Perkumpulan Urban dipunparingi kathah dana saben tiyang, lan ngguggah komune saperlu damel perkumpulan manawi gadhah kekiyatan ingkang kirang, para komune sampun nolak nindakaken manawi boten pikantuk dana ingkang asalipun saking pamarèntah.

Hukum Chevènement sampun suksés ageng ingkang dipuntandhani kanthi kathahipun komune Prancis ingkang sapunika sampun kagabung kaliyan struktur antarkomune énggal: boten asring wonten ing sawijining nagara konservatif kados ta Prancis. Tanggal 1 Januari 2007, wonten 2.573 pakempalan kados punika wonten ing Prancis Metropolitan (kalebet 5 syndicats d'agglomération nouvelle, sawijining kategori ingkang saweg dipunéwahi), kasusun saking 33.327 komune (91.1% saking sadaya komune Prancis Metropolitan), lan 52.86 yuta jiwa, 86.7% cacahing penduduk Prancis Metropolitan.

Nanging kasil punika saged nyingedaken kasunyatan ingkang surem. Wonten ing wewengkon padésan, kathah komune sampun mlebet ing pakempalan Komune namung kanggé pikantuk kauntungan saking dana pamarèntah. Sindikat lokal sampun dipunéwahi kanthi resmi dados Pakempalan Komune, Pakempalan Komune ingkang nembé ngemunah layanan ingkang sadèrèngipun dipunkelola sindikat, kalawanan kaliyan ukum ingkang sampun netepaken struktur antarkomune énggal kanggé damel jaringan wiyar aktivitas tinimbang dipunpendhet alih déning sindikat ingkang dangu. Sapérangan tiyang ngendika bilih, pamindhahan dana pamarèntah kedahipun dipunpungkasi, kathah pakempalan Komune wangsul dhateng status sindikatipun ingkang dangu, utawi ical sadayanipun wonten ing papan ing pundi boten wonten sindikat wonten ing ukum.

Wonten ing wewengkon urban, struktur antarkomune énggal langkung jelas, dipunbentuk déning pendamel kaputusan lokal tebih saking kapitadosan umum wonten ing kauntungan ingkang kerjasama wonten ing wewengkon urban. Nanging wonten ing sapérangan papan, tuan tanah lokal samsaya kathah, lan boten mungkin madegaken sawijining struktur antarkomune kanggé sadaya wewengkon urban: sapérangan komune nolak kanggé gabung, utawi damel strukturipun piyambak, kados wewengkon urban Marseille ing pundi sampun jumeneng sekawan struktur antarkomune. Wonten ing kathah wewengkon, komune sugih kagabung kaliyan komune sugih ingkang sanès lan nolak gabung kaliyan komune ingkang miskin, kuwatos manawi warganipun dipunparingi pajeg langkung kanggé kauntungan pinggiran kutha miskin wonten ing wewengkon urban. Sanèsipun, struktur antarkomune wonten ing kathah wewengkon urban taksih énggal, lan boten stabil: kategangan kadadosan antar komune; kutha wonten ing tengah wewengkon urban asring dipunduga ngrantam dominasi saking komune pinggiran kutha; komune saking sisih pulitik ingkang sebrangan ugi saged nindakakaken bab ingkang sami tumrap sanèsipun.

Kalih tuladha ingkang saé inggih punika Toulouse lan Paris. Wonten ing Toulouse, wonten ing mrika wonten 6 struktur antarkomune, pakempalan utama Toulouse lan pinggiranipun namung sawijining Pakempalan Aglomerasi, éwadéné Toulouse lumayan ageng kanggé damel Pakempalan Urban miturut ukum. Punika amargi kamune wonten ing pinggiran kutha nolak Pakempalan Urban amargi kuwatos kicalan kakuwasanipun, lan milih Pakempalan Aglomerasi, déné Pakempalan Aglomerasi nampi sakedhik dana pamarèntah tinimbang Pakempalan Urban. Tumrap Paris, boten wonten struktur antarkomune ingkang dipundhirikaken wonten ing mrika, pinggiran kutha Paris boten pitados konsèp "Paris Raya", lan pemisahan taksih dados peraturan wonten ing wewengkon metropolitan Paris, kanthi pinggiran Paris ingkang minangka struktur antarkomune ingkang béda kejawi kutha Paris.

Satunggal prakawis ageng ngèngigi antarkomune, asring dipunageng-agengaken, inggih punika kasunyatan bilih struktur antarkomune boetn gadhah perwakilan ingkang dipunpilih langsung déning rakyat, saèngga struktur punika minangka perwakilan saking saben komune ingkang jumeneng wonten ing struktur énggal. Akibatipun, wakil rakyat lan birokrat minangka pihak-pihak ingkang damel agénda lan nindakaken, kanthi perwakilan kapilih saking komune ingkang namung nyengkuyung kaputusan kunci. Wonten ing tingkat lokal, kaanan punika kados ingkang kadadosan wonten ing Brussels, ing pundi kakuwasan kapérang déning manéka nagara Éropa mardika sampun njalari kakuwasan punika dinggé dolanan déning birokrasi ingkang boten kapilih déning rakyat.

Masa Ngajeng 

Gangsal taun kapisanan wonten ing abab kaping 21 minangka éwah-éwahan ageng tumrap tingkat komune wonten ing Prancis, nanging kahananipun taksih dèrèng dipuntetepaken. Struktur antarkomune, dipunbentuk kanggé mungkasi prakawis nagara kanthi kathah sanget komune alit, sampun dumugi ing kasuksèsanipun, nanging kakuwasan merak—ugi gegayutan kaliyan komune wonten ing ngandhapipun lan départements ing nginggilipun—taksih kedah dipundandai malih wonten ing kasunyatanipun.

Dèrèng jelas ing pundhi bab punika badhé lumampah. Punapa badhé struktur antarkomune gadhah perwakilan ingkang dipunpilih langsung déning rakyat wonten ing jaman samangké, kados déné Laporan Mauroy rikala taun 2000? Anananging, punapa malah boten nilarakaken komune minangka unit administratif ingkang samar? Sapérangan wali kutha ingkang kaloka wonten ing kutha ageng Prancis (komune) sampun nilaraken kursi wali kotanipun saperlu dados présidhèn Perkumpulan Urban, tuladhanipun Perkumpulan Urban Lille Métropole. Utawis punapa badhé struktur antarkomune punika kapecah, ingkang tundhanipun, sasampunipun nagara mandhagaken pambiyantu dana? Utawi mungkin, ukum Chevènement namung minangka tahap kapisanan panggabungan ageng komune, sawijining usaha supados komune nyambut damel sesarengan lan pikantuk kauntunganipun, sadèrèngipun komune-komune punika dipungabungaken. Wonten ing bab punika, pirembagan badhé dipuntindakaken wonten ing taun-taun ingkang badhé kalampahan.

Fakta sanèsipun

Komune kanthi penduduk ingkang kathah piyambak lan paling sakedhik 
Komune ingkang kathah piyambak pendudukipun wonten ing Républik Prancis inggih punika komune Paris: 2.125.246 jiwa rikala Maret 1999.
 Enem saking (désa Prancis ingkang risak wonten ing jaman Perang Donya I) boten naté dipunyasa malih. Sedayanipun wonten ing département Meuse, lan risak sadangunipun Paprangan Verdun taun 1916. Sasampunipun perang, dipunputusaken bilih wewengkon ingkang dipundunungi sadèrèngipun wonten ing désa ingkang risak boten badhé diungabungaken dhateng komune ingkang sanès, minangka pepènget dhateng désa mau ingkang sampun "mati kanggé Prancis", kados nalika dipunbiyangun, lan mangayubagya kanggé désa mau. Komune punika boten gadhah penghuni lan dipunatur déning sawijining déwan kanthi anggota tigang tiyang, dipilih déning prefek Meuse:
 Beaumont-en-Verdunois
 Bezonvaux
 Cumières-le-Mort-Homme
 Fleury-devant-Douaumont
 Haumont-près-Samogneux
 Louvemont-Côte-du-Poivre
 Tebih saking bab-bab ingkang istiméwa, komune kanthi penduduk paling sakedhik wonten ing Républik Prancis inggih punika:
 komune Rochefourchat, ing ngandhap gunung Alpen Prancis, 1 jiwa wonten ing sensus 1999 (satunggaling priyantun kakungn 38 taun ingkang sampun pisahan kaliyan garwanipun).
 komune Leménil-Mitry, ing alas Lorraine wonten ing sisih wétan Prancis, 2 jiwa rikala sensus 1999 (priyantun kakung 42 taun lan garwanipun 38 taun, dados pamilik sadaya griya wonten ing komune mau, asalipun saking kulawarga tuan tanah ing mrika).
 komune Rouvroy-Ripont, caket laladan Champagne, 2 jiwa wonten ing sensus 1999 (priyantun kakung 60 taun lan 73 taun ingkang dèrèng palakrama).

Téritori komune paling ageng lan paling alit 
 Komune paling ageng wonten ing Républik Prancis inggih punika Maripasoula (3.710 jiwa) wonten ing département Guyana Prancis: 18.360 km² (7.089 mil pasagi).
 Wonten ing Prancis Metropolitan komune paling ageng inggih punika komune Arles (50.513 jiwa) caket Marseille, téritorinipun ngambah sapérangan delta Kali Rhône: 759 km² (293 mil pasagi), utawi kaping 8.7 langkung wiyar saking wiyaripun kutha Paris (boten kalebet taman Bois de Boulogne lan Bois de Vincennes).
 Komune paling alit wonten ing Républik Prancis inggih punika Castelmoron-d'Albret (62 jiwa) caket Bordeaux: 0.0376 km² (0.0145 mil pasagi utawi 9.3 ekar).

Komune paling inggil
Komune paling inggil wonten ing Républik Prancis (lan Éropa) inggih punika Saint-Véran (267 jiwa), wonten ing Pegunungan Alpen Prancis: inggilipun désa wonten ing tengah komune inggih punika 1.990 mèter (6.529 kaki) lan 2.040 mèter (6.693 kaki) ing nginggiling lumah laut.

Komune paling tebih saking kutha krajan Prancis 
 Komune Républik Prancis ingkang paling tebih saking Paris inggih punika komune L'Île-des-Pins (1.840 jiwa) wonten ing Kaledonia Baru: 16.841 km (10.465 mil) saking punjer kutha Paris.
 Wonten ing daratan Prancis (Prancis Éropa kejawi Corsica), komune paling tebih saking Paris inggih punika Coustouges (134 jiwa) lan Lamanère (44 jiwa) wonten ing wates Spanyol: kekalihipun gadhah jarak 721 km (448 mil) saking punjer kutha Paris satebihipun manuk gagak miber.

Nama komune paling cekak lan dawa 
 Komune Républik Prancis kanthi nama paling cekak inggih punika komune Y (89 jiwa).
 Wonten tiga komune ing Républik Prancis ingkang gadhah nama paling dawa (38 huruf):
 komune Saint-Germain-de-Tallevende-la-Lande-Vaumont (1731 jiwa)
 komune Saint-Remy-en-Bouzemont-Saint-Genest-et-Isson (592 jiwa)
 komune Beaujeu-Saint-Vallier-Pierrejux-et-Quitteur (739 jiwa)

Nama komune wonten ing basa kejawi Prancis 
Nama komune Prancis limrahipun wonten ing Basa Prancis. Wonten ing wewengkon ing pundi basa sanès saking Prancis dipunlafalaken, namanipun sampun dipunéwahi wonten ing pangucapan lan pangejaan Prancis, kados ta Toulouse (Tolosa wonten ing Basa Occitan), Strasbourg (Straßburg wonten ing Basa Alemanik), utawi Perpignan (Perpinyà wonten ing Basa Katalan). Nanging, kathah komune alit ingkang taksih migunakaken nama aslinipun. Punika tuladha nama asli wonten ing basa ingkang naté dipunngendikakaken, utawi taksih dipun-ginakaken, wonten ing tèritori Républik Prancis:

 Basa Jerman: komune Mittelhausbergen (1.690 jiwa)
 Basa Walanda: komune Steenvoorde (4.024 jiwa)
 Basa Breton: komune Kermoroc'h (324 jiwa)
 Basa Occitan: komune Belcastel (251 jiwa)
 Basa Basque: komune Ustaritz (4.984 jiwa)
 Basa Katalan: komune Banyuls-dels-Aspres (1.007 jiwa)
 Basa Korsika: komune San-Gavino-di-Carbini (738 jiwa)
 Basa Komoro: komune M'Tsangamouji (5.028 jiwa)
 Basa Polinesia: komune Hitiaa O Te Ra (8.683 jiwa)
 Sapérangan Basa Austronesia ing Kaledonia Baru: komune Kouaoua (1.586 jiwa)
 Sapérangan Basa Indian Amérika: komune Kourou (19.107 jiwa)

Klasifikasi
INSEE Kode: INSEE maringi kodhe pangindèksan numèrik wonten ing manéka éntitas wonten ing Prancis, mliginipun komune (ingkang boten sami kaliyan kodhe pos). Kode 'jangkep' gadhah wolu (8) digit lan tiga ruwang lebet, nanging wonten ing ingkang dipunprasajakaken kodenipun kanthi gangsal (5) angka lan boten mawi ruwang lebet:
 Kalih digit (département) lan tiga digit (commune) kanggé 96 département Prancis 'métropolitaine'.
 Tigang digit (département utawi kolèktivitas) lan kalih digit (commune) kanggé departemèn Luar Negeri, Jajahan lan Nagara Luar Negeri. Ugi pirsani: fr: Kode INSEE # Kode komunal.

Komune-Komune ing Prancis
Punika minangka pratélan komune ingkang wonten ing Prancis kanthi cacahing penduduk ingkang langkung saking 20.000 jiwa rikala sénsus 2006. Sedaya cacah punika migunakaken métode pangétangan sans doubles comptes INSEE (population municipale).

 Paris
 Marseille
 Lyon
 Toulouse
 Nice
 Nantes
 Strasbourg
 Montpellier
 Bordeaux
 Lille
 Rennes
 Reims
 Le Havre
 Saint-Étienne
 Toulon
 Grenoble
 Angers
 Dijon
 Brest
 Nîmes
 Le Mans
 Aix-en-Provence
 Clermont-Ferrand
 Saint-Denis
 Tours
 Limoges
 Villeurbanne
 Amiens
 Metz
 Besançon
 Perpignan
 Orléans
 Mulhouse
 Caen
 Boulogne-Billancourt
 Rouen
 Nancy
 Argenteuil
 Montreuil
 Saint-Paul
 Roubaix
 Saint-Denis
 Avignon
 Tourcoing
 Fort-de-France
 Créteil
 Poitiers
 Nanterre
 Versailles
 Courbevoie
 Pau
 Vitry-sur-Seine
 Asnières-sur-Seine
 Colombes
 Aulnay-sous-Bois
 Rueil-Malmaison
 La Rochelle
 Antibes
 Saint-Maur-des-Fossés
 Calais
 Champigny-sur-Marne
 Saint-Pierre
 Aubervilliers
 Béziers
 Bourges
 Cannes
 Le Tampon
 Dunkerque
 Saint-Nazaire
 Drancy
 Colmar
 Mérignac
 Valence
 Quimper
 Ajaccio
 Levallois-Perret
 Issy-les-Moulineaux
 Neuilly-sur-Seine
 Troyes
 Noisy-le-Grand
 Villeneuve d'Ascq
 Antony, Hauts-de-Seine
 Les Abymes
 Sarcelles
 Lorient
 Niort
 Cayenne
 Chambéry
 Pessac
 Vénissieux
 Clichy
 Cergy
 Saint-Quentin
 La Seyne-sur-Mer
 Ivry-sur-Seine
 Beauvais
 Hyères
 Cholet
 Montauban
 Pantin
 Bondy
 Maisons-Alfort
 Vannes
 Évry
 Charleville-Mézières
 Arles
 Saint-André
 Fontenay-sous-Bois
 Sartrouville
 Épinay-sur-Seine
 Fréjus
 Évreux
 Laval
 Le Blanc-Mesnil
 Sevran
 Annecy
 Belfort
 Narbonne
 La Roche-sur-Yon
 Clamart
 Villejuif
 Brive-la-Gaillarde
 Saint-Malo
 Saint-Louis
 Meaux
 Grasse
 Albi
 Chelles
 Blois
 Cagnes-sur-Mer
 Bobigny
 Châteauroux
 Vincennes
 Carcassonne
 Chalon-sur-Saône
 Saint-Brieuc
 Martigues
 Châlons-en-Champagne
 Tarbes
 Montrouge
 Meudon
 Aubagne
 Bayonne
 Boulogne-sur-Mer
 Suresnes
 Saint-Herblain
 Bastia
 Castres
 Gennevilliers
 Sète
 Puteaux
 Saint-Ouen
 Wattrelos
 Douai
 Alfortville
 Le Cannet
 Valenciennes
 Angoulême
 Istres
 Compiègne
 Arras
 Mantes-la-Jolie
 Livry-Gargan
 Caluire-et-Cuire
 Saint-Germain-en-Laye
 Rosny-sous-Bois
 Thionville
 Corbeil-Essonnes
 Talence
 Cherbourg-Octeville
 Saint-Priest
 Vaulx-en-Velin
 Massy
 Bourg-en-Bresse
 Salon-de-Provence
 Chartres
 Alès
 Montluçon
 Le Lamentin
 Garges-lès-Gonesse
 Marcq-en-Barœul
 Bagneux
 Bron
 Noisy-le-Sec
 Nevers
 Le Port
 Gagny
 Melun
 Anglet
 Auxerre
 Rezé
 Gap
 Savigny-sur-Orge
 Vitrolles
 Draguignan
 La Courneuve
 Joué-lès-Tours
 Choisy-le-Roi
 Roanne
 Poissy
 Échirolles
 Saint-Chamond
 Villepinte
 Lens
 Tremblay-en-France
 Saint-Martin-d'Hères
 Haguenau
 Stains
 Pontault-Combault
 Châtellerault
 Six-Fours-les-Plages
 Villefranche-sur-Saône
 Mâcon
 Bagnolet
 Sainte-Geneviève-des-Bois
 Épinal
 Montigny-le-Bretonneux
 Montélimar
 Saint-Raphaël
 Agen
 Saint-Laurent-du-Maroni
 Conflans-Sainte-Honorine
 Dieppe
 Saint-Joseph
 Creil
 Neuilly-sur-Marne
 Saint-Benoît
 Romans-sur-Isère
 Franconville
 Marignane
 Dreux
 Maubeuge
 Les Mureaux
 Cambrai
 Liévin
 La Ciotat
 Colomiers
 Châtillon
 Le Perreux-sur-Marne
 Châtenay-Malabry
 Plaisir
 Vandœuvre-lès-Nancy
 Viry-Châtillon
 Schiltigheim
 Thonon-les-Bains
 Houilles
 Nogent-sur-Marne
 Athis-Mons
 Vallauris
 Sainte-Marie
 Malakoff
 Villeneuve-Saint-Georges
 L'Haÿ-les-Roses
 Palaiseau
 Mont-de-Marsan
 Goussainville
 Vienne
 Saint-Laurent-du-Var
 Sotteville-lès-Rouen
 Villenave-d'Ornon
 Orange
 Rillieux-la-Pape
 Périgueux
 Le Chesnay
 Trappes
 Aurillac
 Chatou
 Clichy-sous-Bois
 Saint-Cloud
 Villiers-sur-Marne
 Thiais
 Saint-Leu
 Meyzieu
 Draveil
 Pontoise
 Saumur
 Annemasse
 Yerres
 Lambersart
 Alençon
 Soissons
 Charenton-le-Pont
 Villemomble
 Guyancourt
 Vierzon
 Ermont
 Baie-Mahault
 Saint-Étienne-du-Rouvray
 Bergerac
 Menton
 Bezons
 Cachan
 Élancourt
 Pierrefitte-sur-Seine
 Carpentras
 Aix-les-Bains
 Le Gosier
 La Garenne-Colombes
 Bois-Colombes
 Villiers-le-Bel
 Saint-Dizier
 Sens
 Saint-Médard-en-Jalles
 Vanves
 Biarritz
 Ris-Orangis
 Montbéliard
 Saintes
 Laon
 Béthune
 Taverny
 Illkirch-Graffenstaden
 Vigneux-sur-Seine
 Rochefort
 Sucy-en-Brie
 La Possession
 Le Grand-Quevilly
 Gonesse
 Montfermeil
 Vichy
 Grigny
 Sannois
 Hénin-Beaumont
 Brunoy
 Herblay
 Cavaillon
 Oullins
 Rambouillet
 La Garde
 Fresnes
 Le Kremlin-Bicêtre
 Tournefeuille
 Romainville
 Savigny-le-Temple
 Les Ulis
 La Teste-de-Buch
 Armentières
 Décines-Charpieu
 Dole
 Matoury
 Villeneuve-la-Garenne
 Miramas
 Saint-Sébastien-sur-Loire
 Champs-sur-Marne
 Épernay
 Bègles
 Chaumont
 Orvault
 Abbeville
 Rodez
 Vernon
 Fontenay-aux-Roses
 Lunel
 Le Robert
 Bruay-la-Buissière
 Le Creusot
 Kourou
 Sèvres
 Bourgoin-Jallieu
 Eaubonne
 Muret
 Oyonnax
 Villeneuve-sur-Lot
 Le Bouscat
 Lisieux
 Le Plessis-Robinson
 Villeparisis
 Libourne
 Cenon
 Montgeron
 Sainte-Anne
 Coudekerque-Branche
 Gradignan
 Fontaine
 Montigny-lès-Metz
 Hérouville-Saint-Clair
 Brétigny-sur-Orge
 La Madeleine
 Saint-Ouen-l'Aumône
 Lanester
 Étampes
 Maisons-Laffitte
 Frontignan
 Mons-en-Barœul
 Torcy
 Saint-Mandé
 Sainte-Foy-lès-Lyon
 Millau
 Le Petit-Quevilly
 Saint-Pol-sur-Mer
 Les Lilas
 La Valette-du-Var
 Forbach
 Gif-sur-Yvette
 Beaune
 Sarreguemines
 Morsang-sur-Orge
 Sainte-Suzanne
 Saint-Dié-des-Vosges
 Combs-la-Ville
 Auch
 Cormeilles-en-Parisis
 Saint-Gratien
 Schœlcher
 Fleury-les-Aubrais
 Montmorency
 Loos
 Grande-Synthe
 Agde
 Roissy-en-Brie
 Deuil-la-Barre
 La Celle-Saint-Clou
 Blagnac
 Orly
 Manosque
 Petit-Bourg
 Hazebrouck
 Vertou
 Gardanne
 Longjumeau
 Olivet
 Le Moule
 Lormont
 Fougères
 Croix
 Mandelieu-la-Napoule
 Dammarie-lès-Lys
 Dax
 Voiron
 Mont-Saint-Aignan
 Moulins
 Le Mée-sur-Seine
 Denain
 Les Pennes-Mirabeau
 Les Pavillons-sous-Bois
 Ozoir-la-Ferrière
 Lagny-sur-Marne
 Cahors
 Saint-Michel-sur-Orge
 Vélizy-Villacoublay

Cathetan suku 

  La Documentation française Le développement de l'intercommunalité : la révolution discrète
  Maryvonne Bonnard, Les collectivités territoriales en France, 2005, La Documentation française, ISBN 2-11-005874-9

Uga delengen 
 Pratélan komune ing Prancis
 Komune (subdivisi)
 Comune (Italia)
 Daftar lengkap kota dan kotamadya di Perancis

Komune
Prancis