Trường Trung học phổ thông chuyên Đại học Vinh, tiền thân là Khối Trung học Phổ Thông Chuyên Toán-Tin của trường Đại học Sư phạm Vinh. Hay còn gọi là 'trường Bộ' để nhằm phân biệt với các trường trung học phổ thông trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Nghệ An, là một trường chuyên công lập chịu sự quản lý trực tiếp của Bộ Giáo dục và Đào tạo tại Vinh, Việt Nam, trực thuộc Trường Đại học Vinh.

Tháng 10 năm 1966, theo quyết định của Thủ tướng Phạm Văn Đồng, lớp chuyên Toán đặc biệt đầu tiên gồm 36 học sinh (tiền thân của Trường THPT Chuyên - Đại học Vinh ngày nay) được khai giảng trên mảnh đất sơ tán Yên Dạ của xã miền núi Thạch Bình, huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa. Sau nhiều lần mở rộng quy mô, Trường hiện là cơ sở đào tạo đa lĩnh vực dành cho các học sinh có năng khiếu về: Toán, Tin Học, Vật Lý, Hóa Học, Ngữ Văn và tiếng Anh.

Giáo dục

Giáo viên
Hơn 55 năm xây dựng và phát triển, tập thể các thầy cô giáo của Trường THPT chuyên - Đại học Vinh đã có nhiều đóng góp trong sự nghiệp nghiên cứu khoa học cơ bản và khoa học ứng dụng. Nhiều công trình nghiên cứu của cán bộ đã được đăng ở các tạp chí khoa học có uy tín trong và ngoài nước. Các thầy cô giáo Trường còn tham gia viết sách giáo khoa, các tài liệu tham khảo, các chuyên đề bồi dưỡng học sinh giỏi. Hiện nay đơn vị có hơn 70 cán bộ, trong đó có 10 tiến sĩ, 6 GVC, 35 thạc sĩ, số còn lại đều có trình độ cử nhân sư phạm hệ chính quy và 2 cán bộ hành chính.

Một trong những giáo viên tiêu biểu trong việc viết sách đó là thầy giáo Quách Văn Long - Giáo viên bộ môn Hóa Học, nổi tiếng với những quyển sách bồi dưỡng HSG đang phát hành tại khắp các nhà sách trên cả nước.

Hiện nay, trường đang đào tạo 2 hệ: Hệ Chuyên và Hệ Chất Lượng Cao (Không chuyên).

Lãnh đạo khối qua các thời kì

HIỆU TRƯỞNG

PHÓ HIỆU TRƯỞNG

Lịch sử phát triển 
Tháng 10/1966: Khai giảng lớp Toán đầu tiên tại xã Thạch Bình, huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa.

Năm 1969,1970,1971: Lần lượt chuyển về xã Quỳnh Nghĩa, xã Quỳnh Minh, xã Quỳnh Diễn(Huyện Quỳnh Lưu), tỉnh Nghệ An.

Năm 1972: Chuyển về Huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An.

Năm 1973: Chuyển về Thành Phố Vinh(Vị trí hiện nay).

Năm 1996: Mở thêm lớp chuyên Tin Học.

Năm 2001: Đón nhận huân chương Lao động hạng Ba

Năm 2004: Mở thêm lớp chuyên Vật Lý.

Năm 2008: Mở thêm lớp chuyên Hóa Học.

Năm 2009: Đổi tên từ Khối Chuyên - Trường Đại Học Vinh thành trường THPT Chuyên Đại Học Vinh và mở thêm lớp chuyên Tiếng Anh.

Năm 2014: Mở thêm lớp chuyên Sinh Học.

Năm 2016: Kỷ niệm 50 năm thành lập trường.

Năm 2018: Mở thêm lớp chuyên Ngữ Văn.

Năm 2021: Kỷ niệm 55 năm thành lập trường và trở thành trường THPT Trọng điểm khu vực Bắc Trung Bộ.

Cơ sở vật chất

Phòng học 
Trường sử dụng hai nhà học là nhà học G - 5 tầng dành cho học sinh hệ chuyên và nhà học Đa Năng - 4 tầng dành cho học sinh hệ không chuyên Chất Lượng Cao với quy mô trên 40 phòng học.

Phòng thí nghiệm 
Nhà Trường có ba phòng Thí nghiệm: Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học. Mỗi phòng thí nghiệm được xây dựng quy mô với những trang thiết bị hiện đại, phục vụ và đáp ứng đầy đủ nhu cầu học tập, nghiên cứu của cán bộ giáo viên và học sinh trong nhà trường.

Ngoài ra, ký túc xá, sân vận động, thư viện của nhà trường không phải xây dựng riêng mà được sử dụng khu ký túc xá, sân vận động, thư viện có quy mô rất lớn của Trường Đại học Vinh.

Tuyển sinh vào lớp 10 các năm học 
Trước năm 2019, đề thi tuyển sinh của trường THPT Chuyên Đại Học Vinh là một đề riêng biệt. Tuy nhiên, do một số tính chất khách quan nên từ kì thi tuyển sinh năm học 2019 - 2020, trường sử dụng chung đề thi các môn chuyên với trường THPT Chuyên Phan Bội Châu (Đề của Sở GD&ĐT Nghệ An)

Hệ Chuyên sẽ tuyển sinh đầu vào bằng cả hình thức sơ tuyển và xét tuyển điểm thi chuyên, còn hệ Chất lượng cao (từ năm 2018 - 2021) sẽ tuyển sinh bằng hình thức xét tuyển học bạ và xét tuyển từ những bạn trượt từ các lớp chuyên. Từ năm 2022 trở đi, hệ Chất lượng cao tuyển sinh bằng hình thức xét tuyển thẳng các thí sinh đạt giải HSG cấp tỉnh, chứng chỉ IELTS; xét tuyển từ những bạn trượt từ các lớp chuyên và xét tuyển bằng hình thức thi tuyển với 2 bài thi Toán và Tiếng Anh

Trong kì thi tuyển sinh các năm 2020,2021, 2022 trường liên tiếp là trường THPT Chuyên có thí sinh đăng ký dự thi môn chuyên Tiếng Anh cao nhất các trường chuyên thuộc khu vực Bắc Trung Bộ. Chính vì thế, tỉ lệ chọi của lớp Chuyên Anh thường rất cao và có sự cạnh tranh cực kỳ gay gắt.

Kì thi tuyển sinh vào lớp 10 Chuyên năm học 2022 - 2023 được đánh giá là kỳ thi khắc nghiệt nhất từ trước đến nay với 1800 thí sinh dự thi, đỉnh điểm là Chuyên Văn với 345 thí sinh nhưng chỉ tiêu là 40 học sinh, tức là tỉ lệ chọi lên đến 1 chọi 10. Đây là tỷ lệ chọi cao nhất từng được ghi nhận tại một trường chuyên khu vực Bắc Trung Bộ.

Thành tích

Các kỳ thi Olympic Quốc Tế

Olympic Toán quốc tế SEAMO 

 Lê Xuân Hoàng (SEAMO 2020) - Huy chương Vàng và là huy chương vàng duy nhất của Việt Nam vào năm đó

Olympic Toán học Quốc tế 

 Lê Ngọc Chuyên (IMO 1976) - Huy chương Đồng

 Nguyễn Tuấn Hùng (IMO 1978) - Huy chương Đồng

 Mai Thanh Hoàng (IMO 2002) - Huy chương Đồng

 Phạm Thái Khánh Hiệp (IMO 2002) - Huy chương Đồng

 Lê Hồng Quý (IMO 2006) - Huy chương Đồng

 Dương Trọng Hoàng (IMO 2008) - Huy chương Đồng

 Đinh Lê Công (IMO 2013) - Huy chương Bạc

Olympic Toán học châu Á Thái Bình Dương 

 Nguyễn Trí Dũng (APMO 1997) - Huy chương Bạc

 Nguyễn Xuân Tương (APMO 1998) - Huy chương Bạc

 Ngô Anh Tuấn (APMO 1999) - Huy chương Bạc

 Trần Đức Sơn (APMO 2000) - Huy chương Bạc

 Phan Đăng Khoa (APMO 2001) - Huy chương Bạc

Olympic Vật lý Quốc tế 

 Đậu Hải Sơn (IPhyO 1980)

Kì thi học sinh giỏi quốc gia 
Là một trường chuyên cấp quốc gia, các đội tuyển của Chuyên Đại Học Vinh được tham dự trực tiếp kì thi học sinh giỏi quốc gia mà không phải tham gia các kỳ thi cấp tỉnh và thành phố. Tính đến nay đã có gần 400 học sinh giỏi Quốc gia, nhiều học sinh đạt giải Báo Toán học và Tuổi trẻ, Vật lý và Tuổi trẻ. Chất lượng của trường luôn được đảm bảo lẫn đầu vào và đầu ra, khẳng định vị thế và vai trò của trường chuyên trong thời kì mới.

Đặc biệt, trong kì thi chọn HSG Quốc gia năm học 2020 - 2021, trường có 1 học sinh là em Thiều Đình Minh Hùng là Á Khoa HSG Quốc Gia môn Toán (Chỉ đứng sau trường THPT Chuyên Lê Hồng Phong - Thành Phố Hồ Chí Minh). Điều này càng khẳng định rõ chất lượng giáo dục của nhà trường.

Các giải thưởng quốc gia khác: 

 Olympic Duyên hải và Đồng bằng Bắc bộ(Từ 2018 - nay): 40 giải

 Olympic Toán toàn quốc: 8 giải

 Kỳ thi Tin học trẻ toàn quốc: 10 giải

 Kỳ thi HSG báo Toán học và tuổi trẻ: 726 giải

 Kỳ thi Olympic Toán học học sinh, sinh viên toàn quốc: Gần 30 giải

Kì thi học sinh giỏi cấp tỉnh Nghệ An 
Là trường chuyên nên số lượng thí sinh tham dự kì thi chọn học sinh giỏi cấp tỉnh là không giới hạn, vì vậy số lượng thí sinh thuộc đội tuyển HSG tỉnh của trường hằng năm luôn gần 100 học sinh. Tổng số giải HSG cấp tỉnh từ trước tới nay của trường là gần 1000 giải.

Tuyển sinh vào đại học 
Tỉ lệ thi đậu vào Đại học hàng năm của trường đều đạt 100% và luôn có những học sinh đạt điểm Thủ khoa hay thuộc nhóm những học sinh có điểm thi cao nhất cả nước.

Từ năm 2011 đến năm 2014, Nhà trường đã dần cải thiện vị trí của mình trên BXH kết quả thi của 2700 trường THPT trên cả nước (trong đó có 77 trường THPT Chuyên). Năm 2014, Trường THPT Chuyên Đại học Vinh có thứ hạng là 20 trong danh sách những trường THPT tốt nhất cả nước.

Trường là 1 trong 2 trường tốt nhất của tỉnh Nghệ An (Cùng với trường THPT Chuyên Phan Bội Châu)

Vì tiền thân là trường chuyên Toán - Tin nên các thành tích nổi bật của trường hầu hết là môn Toán, đơn cử như:

1.Trong Kì thi THPT Quốc gia năm 2020, trường có điểm trung bình môn toán cao nhất tỉnh.

2. Kì thi tốt nghiệp THPT năm 2022, trường dành điểm 10 môn Toán duy nhất của tỉnh.

3. Kì thi THPT Quốc gia năm 2019, trường dành điểm 10 môn Hóa duy nhất của tỉnh

Chứng chỉ IELTS 
Trong những năm gần đây, việc xét chứng chỉ IELTS để miễn thi trong kì thi tốt nghiệp THPT Quốc Gia tăng đột biến, trường THPT Chuyên Đại Học Vinh cũng không ngoại lệ. Trong 2 năm liên tiếp 2021 - 2022, trường có số lượng học sinh có chứng chỉ IELTS được miễn thi Ngoại ngữ trong kì thi tuyển sinh đại học cao nhất tỉnh Nghệ An với số lượng 190 - 210 học sinh, chiếm hơn 50% học sinh toàn khối 12.