มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา
มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา (English: Yala Rajabhat University) โดยใช้ชื่อย่อมหาวิทยาลัยภาษาไทย คือ "มรย." และอังกฤษคือ "YRU" ซึ่งมหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา มีประวัติและพัฒนาการขององค์กรมายาวนานกว่า 80 ปี (นับถึง พ.ศ. 2557 ครบรอบ 80 ปี) โดยแบ่งเป็นยุคของการพัฒนาองค์กร ซึ่งเริ่มจากการต่อตั้งเป็นโรงเรียนฝึกหัดครู ตั้งปี พ.ศ. 2477 จนถึงในปัจจุบันได้ยกฐานะเป็นนิติบุคคลเป็น "มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา" ซึ่งเป็นมหาวิทยาลัยของรัฐ ตามพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยราชภัฏ พ.ศ. 2547 (ยกฐานะเป็นนิติบุคคลพร้อมกับสถาบันราชภัฏอีก 41 แห่ง ในขณะนั้น) สามารถแบ่งยุคของการพัฒนาองค์กรโดยละเอียดตามลำดับรวมทั้งหมด 4 ยุค (ระยะ) ดังนี้ [1] [2] ดังนี้
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ได้เริ่มดำเนินการก่อตั้งที่ตำบลรูสะมิแล อ.เมือง จ.ปัตตานี เมื่อ พ.ศ. 2509 โดยในเวลาดังกล่าวมหาวิทยาลัยมีสำนักงานชั่วคราวอยู่ที่มหาวิทยาลัยมหิดล ต่อมาในปี 2510 มหาวิทยาลัย ได้เปิดรับนักศึกษาคณะวิศวกรรมศาสตร์เป็นคณะแรก และในปี 2511 ก็เปิดรับนักศึกษาคณะศึกษาศาสตร์ โดยอาศัยพื้นที่ของมหาวิทยาลัยมหิดลเป็นที่ทำการเช่นเดียวกัน เมื่อการก่อสร้างอาคารที่ปัตตานีแล้วเสร็จเป็นบางส่วนในภาคการศึกษาที่ 2 นักศึกษาคณะศึกษาศาสตร์ และบุคลากรมหาวิทยาลัยก็ได้ย้ายมาอยู่ที่วิทยาเขตปัตตานี ซึ่งมีที่ตั้งอยู่ที่ ต.รูสะมิแล อ.เมือง จ.ปัตตานี พร้อมกันเมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน 2511 ดังนั้นในวันที่ 9 พฤศจิกายนของทุกปีจึงเรียกว่าวัน “รูสะมิแล” ซึ่งมีความหมายว่า “สนเก้าต้น” ตามชื่อตำบลที่ตั้งของมหาวิทยาลัยเพื่อระลึกถึงการมาอยู่ที่ตำบลรูสะมิแลวันแรก