สุริยยาตร์และมานัต
ในปีพุทธศักราช 2228 (ค.ศ.1685) รัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราชแห่งกรุงศรีอยุธยา ฝรั่งเศสส่งคณะทูตมาเจริญสัมพันธไมตรีกับอยุธยาเป็นครั้งแรกโดยมี เชอวาเลียร์ เดอ โชมองต์เป็นราชทูต นอกจากการเจริญสัมพันธไมตรีแล้ว คณะทูตยังมาทำการสำรวจจันทรุปราคาที่จะเกิดขึ้นในระยะนั้น โดยเตรียมกล้องดูดาวและอุปกรณ์มาพร้อมสรรพ เรื่องราวการสำรวจจันทรุปราคาและการถวายกล้องดูดาวให้สมเด็จพระนารายณ์มหาราชได้ทรงทอดพระเนตร ปรากฏในประวัติศาสตร์ของทั้งสองชาติ แต่มีเรื่องที่ทำให้คณะนักดาราศาสตร์ของฝรั่งเศสที่เดินทางมาต้องแปลกใจ โดยมีบันทึกในจดหมายเหตุของ บาดหลวง กีย์ ตาชารด์ ซึ่งเดินทางมาในคณะทูตด้วยว่า[2]
สัจจสังเขป
สัจจสังเขป คือ คัมภีร์ประมวลสัจธรรม ซึ่งกล่าวถึงสัจจะ 2 ประการ คือ สมมุติสัจจะ อันได้แก่บัญญัติ และปรมัตถสัจจะ อันได้แก่ขันธ์ 5 และพระนิพพาน แต่งโดยพระธรรมปาละ ท่านผู้แต่งมีจุดมุ่งหมายให้ผู้ที่เริ่มเจริญวิปัสสนากรรมฐานเข้าใจปรมัตถธรรม ซึ่งเป็นอารมณ์ของการปฏิบัติ จึงอธิบายขันธ์ 5 วิสุทธิ 7 พร้อมทั้งวิปัสสนาญาณขั้นต่างๆ และการบรรลุพระนิพพานไว้ในคัมภีร์นี้ คัมภีร์นี้แต่งแบบคาถา 5 พยางค์ รวม 387 บท ไม่นับรวมนิคมถาถาอีก 2 บท ผู้แต่งได้สรุปเนื้อหาสาระจากพระอภิธรรมปิฎก และอรรถกถา พร้อมทั้งคัมภีร์วิสุทธิมรรค โดยแบ่งเป็น 5 ปริจจเฉท 