โรงเรียนมหาวชิราวุธ จังหวัดสงขลา
ในสมัยนั้น เจ้าพระยายมราช (ปั้น สุขุม) ยังดำรงตำแหน่งเป็น พระยาสุขุมนัยวินิต ข้าหลวงเทศาภิบาลสำเร็จการมณฑลนครศรีธรรมราช ท่านเป็นผู้ที่รักและสนใจในเรื่องการศึกษามาก เนื่องจากเคยเป็นพระอาจารย์ถวายวิชาพระเจ้าลูกยาเธอฯ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว หลายพระองค์ เช่น พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากิติยากรวรลักษณ์ กรมพระจันทบุรีนฤนาถ, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ารพีพัฒนศักดิ์ กรมหลวงราชบุรีดิเรกฤทธิ์, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าประวิตรวัฒโนดม กรมหลวงปราจิณกิติบดี, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจิรประวัติวรเดช กรมหลวงนครไชยศรีสุรเดชเป็นต้น โดยท่านเริ่มจัดตั้งโรงเรียนชั่วคราวขึ้นก่อนที่ ศาลาการเปรียญวัดดอนแย้ ตำบลบ่อยาง อำเภอเมือง จังหวัดสงขลา เมื่อวันที่ 27 ตุลาคม พ.ศ. 2439มีนักเรียนจำนวน 12 คน
โรงเรียนมหาวชิราวุธ จังหวัดสงขลา
เริ่มต้นก่อสร้างเมื่อวันที่ 5 มกราคม พ.ศ. 2530 เสร็จในเดือนเมษายน ในปีเดียวกัน มีผู้ร่วมสบทบทุนในการสร้างอาคารหลังนี้ รวมเป็นเงินทั้งสิ้น 23,071,640 บาท โดยมีบริษัท ช.ช้าง จำกัด เป็นผู้รับเหมางานในครั้งนี้ ค่าใช้จ่ายเบื้องต้นในการสร้างราคาถึง 13,783,132 บาท แต่บริษัทต้องการสมทบทุนในการสร้างด้วย จึงคิดเพียงแค่ 10,000,000 ล้านบาท แต่เมื่อรวมค่าวัสดุครุภัณฑ์ภายในแล้ว เป็นเงินที่ใช้ในการก่อสร้างรวมทั้งสิ้น 17,000,000 บาท เพราะอาคารหลังนี้ใช้วัสดุก่อสร้างอย่างดี และเน้นเรื่องการประณีตสวยงาม อาคารหลังนี้เมื่อสร้างเสร็จแล้ว ก็เด่นตระการตา มีผู้มาขอเข้าชมก่อนวันทำพิธีเปิดเป็นจำนวนมาก และเมื่อได้เข้าไปสัมผัสภายใน ทุกคนจะบอกว่า"ข้างในสวยกว่าที่เห็นข้างนอกอีก"