โรงพยาบาลสมเด็จพระบรมราชเทวี ณ ศรีราชา
โรงพยาบาลสมเด็จพระบรมราชเทวี ณ ศรีราชา กำเนิดขึ้นจากพระประสงค์ของสมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า หลังจากพระองค์เสด็จประพาสและประทับพักฟื้น ณ พระตำหนัก ตำบลบางพระ จังหวัดชลบุรี ในปี พ.ศ. 2441 ในการนี้เจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรีได้จัดสร้างเรือนไม้ยื่นลงในทะเลตำบลศรีราชา เพื่อเป็นพระตำหนักแห่งใหม่และเชิญเสด็จจากตำบลบางพระมาประทับที่นี่ แต่พระตำหนักเรือนไม้ดังกล่าวอยู่ในน้ำ คับแคบและไม่แข็งแรง ราว 1 ปีหลังสร้างเสร็จ สมเด็จพระพันวัสสาอัยยิกาเจ้าจึงทรงพระดำริเลือกหาพื้นที่บนชายฝั่งตำบลศรีราชาสำหรับสร้างพระตำหนัก จนกระทั่งพระองค์พอพระทัยพื้นที่บริเวณเนินเขาชายทะเลด้านทิศใต้ของพระตำหนักไม้เดิม พระวรวงศ์เธอพระองค์เจ้าสายสนิทวงศ์และเจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรีถวายความเห็น ต่อมามีพระกระแสรับสั่งให้จัดสร้างพระตำหนักใหญ่ 3 ชั้นขึ้นหลังหนึ่งสำหรับเป็นที่ประทับและเรือนหลังย่อมๆอีก 4-5 หลัง[2]
โรงพยาบาลจุฬาภรณ์
โรงพยาบาลจุฬาภรณ์ ศาสตราจารย์ ดร. สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ทรงมีพระปณิธานอันแน่วแน่ที่จะช่วยเหลือประชาชนชาวไทยที่ต้องทนทุกข์จากโรคมะเร็ง ทรงมีพระดำริจัดตั้ง “โรงพยาบาลจุฬาภรณ์” และเสด็จพระดำเนินทรงเปิดดำเนินการโรงพยาบาลอย่างเป็นทางการ เมื่อวันที่ 29 ตุลาคม พ.ศ. 2562 เพื่อเป็นโรงพยาบาลเฉพาะทางรักษาโรคมะเร็ง ขนาด 100 เตียง มีภารกิจในการช่วยเหลือบำบัดดูแลรักษาและบรรเทาความเดือดร้อนทั้งร่างกาย จิตใจ และสังคมของผู้ป่วยโรคมะเร็ง ภายใต้การศึกษาวิจัยเพื่อค้นคว้าองค์ความรู้และนวัตกรรมใหม่ควบคู่กับการส่งเสริมป้องกันมะเร็งให้แก่ประชาชน ต่อมาในปี พ.ศ. 2558 ทรงโปรดฯ ให้ขยายขอบข่ายการบริการของโรงพยาบาลจุฬาภรณ์ ให้เป็นโรงพยาบาลทั่วไป ครอบคลุมการรักษาทุกโรค เนื่องจากจำนวนผู้ป่วยที่เพิ่มมากขึ้นอย่างรวดเร็ว และมีแนวโน้มจะเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง นอกจากนี้ ด้วยพระวิสัยทัศน์และสายพระเนตรที่ยาวไกลว่าควรมีการผลิตและพัฒนาบุคลากรด้านวิทยาศาสตร์สุขภาพที่มีประสิทธิภาพ และมีจำนวนพอเพียง ทรงมีพระดำริให้ดำเนินการพัฒนาต่อยอด “โรงพยาบาลจุฬาภรณ์” ให้เป็น “วิทยาลัยวิทยาศาสตร์การแพทย์เจ้าฟ้าจุฬาภรณ์” สถาบันการศึกษาและบริการทางการแพทย์แบบครบวงจร พร้อมแผนรองรับการพัฒนาบุคลากรด้านวิทยาศาสตร์สุขภาพที่มีศักยภาพโดดเด่นในการแก้ไขปัญหาผ่านกระบวนการวิจัย โดยมีโรงพยาบาลจุฬาภรณ์เป็นส่วนหนึ่งของวิทยาลัยฯ อันประกอบด้วย “ศูนย์การแพทย์มะเร็งวิทยาจุฬาภรณ์” “ศูนย์การแพทย์จุฬาภรณ์เฉลิมพระเกียรติ” “ศูนย์การแพทย์ภัทรมหาราชานุสรณ์” และทรงมีพระวินิจฉัยให้ร่วม “สถาบันบัณฑิตศึกษาจุฬาภรณ์” ซึ่งเป็นสถาบันอุดมศึกษาที่ทำหน้าที่ผลิตนักวิทยาศาสตร์ในสาขาที่มีความจำเป็นสำหรับการพัฒนาประเทศเข้าไว้ด้วยกัน ตลอดจนให้ทุกหน่วยงานประสานความร่วมมือ โดยรวมเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันภายใต้องค์กรที่พระราชทานนามว่า... “ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์”