นัยน์ตาปีศาจ
หลักฐานทางลายลักษณ์อักษรและหลักฐานทางโบราณคดียืนยันว่าความเชื่อในเรื่องนัยน์ตาปีศาจทางตะวันออกของบริเวณเมดิเตอร์เรเนียนดำเนินมาเป็นเวลาหลายพันปี ที่เริ่มด้วย เฮซิโอด, คาลลิมาคัส, เพลโต, ดิโอโดรัส ซิคัลลัส, ธีโอคริตัส, พลูทาร์ค, พลินิ และ ออลัส เกลลิอัส ในงานเขียน “Envy and the Greeks” (Thai: ความอิจฉาและชาวกรีก) ที่เขียนในปี ค.ศ. 1978) ปีเตอร์ วอลค็อทกล่าวถึงงานอ้างอิงกว่าร้อยชิ้นของนักประพันธ์ผู้เขียนงานเกี่ยวกับนัยน์ตาปีศาจ การศึกษางานอ้างอิงเหล่านี้เพื่อทำการเขียนเกี่ยวกับนัยน์ตาปีศาจก็ยิ่งทำให้มองเห็นภาพที่ขาดความสมบูรณ์ยิ่งขึ้นไปอีก ไม่ว่าจะเป็นการเขียนจากมุมมองของตำนานพื้นบ้าน, เทววิทยา, คลาสสิก หรือ มานุษยวิทยา ขณะการเขียนจากแนวต่างๆ เหล่านี้มักจะอ้างอิงถึงแหล่งข้อมูลที่ใกล้เคียงกัน แต่กระนั้นแหล่งข้อมูลแต่ละแหล่งก็จะมีมุมมองของความเข้าใจนัยน์ตาปีศาจที่ต่างกันออกไป ที่ว่าเป็นความเชื่อที่ว่าบุคคลบางคนมีตาที่มีอำนาจในการก่อให้เกิดความเจ็บป่วยหรือความตายแก่ผู้ที่ถูกจ้องมองได้ไม่ว่าจะโดยความตั้งใจหรือไม่ตั้งใจก็ตาม
นัตซึเมะกับบันทึกพิศวง
นัตสึเมะ ทาคาชิ เป็นเด็กหนุ่มที่สามารถมองเห็นภูติผีปิศาจ(โยไค)ซึ่งคนทั่วๆ ไปไม่มีใครมองเห็น ทำให้เขามักถูกมองด้วยสายตาแปลกๆ ที่ทุกคนหาว่าเป็นคนโกหก จากคนรอบข้างมาตั้งแต่สมัยเด็ก วันหนึ่งเขาได้พบบันทึกกระดาษฉบับหนึ่งจากกองมรดกของ นัตซึเมะ เรโกะ ผู้เป็นย่า มันคือ "บันทึกสหาย" หนังสือสัญญาที่รวบรวมชื่อของปิศาจหลายตนที่เคยพ่ายแพ้ต่อเรโกะเอาไว้ ด้วยความที่นัตสึเมะมีใบหน้าคล้ายกับเรโกะและมีพลังวิญญาณกล้าแกร่งเช่นเดียวกัน เขาจึงถูกปิศาจไล่ตามล่าตัว (เพราะเข้าใจผิดคิดว่าเป็นเรโกะ) เพื่อขอชื่อคืนอยู่บ่อยๆ หรือบางตนอยากได้บันทึกสหาย จนกระทั่งนัตซึเมะได้พบกับอาจารย์เหมียวหง่าว(เนียนโกะเซ็นเซ)โดยบังเอิญ อาจารย์เนียนโกะนั้นจะคอยปกป้องนัตสึเมะในฐานะผู้คุ้มครอง โดยแลกเปลี่ยนกับการเป็นเจ้าของบันทึกสหายต่อจากนัตสึเมะ ...
นัตซึเมะกับบันทึกพิศวงได้รับการทำเป็นอนิเมะโทรทัศน์ ซึ่งออกอากาศไปแล้วจำนวน 6 ภาค ได้แก่: