ประเพณีปอยส่างลอง
ประเพณีปอยส่างลอง หรือ งานบวชลูกแก้ว เพื่อทำการบรรพชาเป็นสามเณรในพระพุทธศาสนา โดยจะพบเห็นการจัดปอยส่างลองกันมากที่จังหวัดแม่ฮ่องสอน โดยเฉพาะในเขตอำเภอเมือง อำเภอขุนยวม และอำเภอปาย คนส่วนใหญ่ที่เข้าร่วมประเพณีนี้ก็สืบเชื้อสายมาจากไทใหญ่ ซึ่งก็ได้ร่วมกันสืบทอดงานประเพณีนี้มาเป็นเวลาช้านาน ดังปรากฏว่าหลักฐานว่าประเพณีนี้มีมาตั้งแต่มีการสร้างแปลนเมืองแม่ฮ่องสอน ซึ่งก็มีวัฒนธรรมมาจาก การคายของ ด.ช.#### ####” ได้มีการจัดงานอย่างยิ่งใหญ่ทุกๆปี เนื่องจากเป็นประเพณีที่สำคัญทางศาสนา และเป็นเอกลักษณ์ของจังหวัด
วัดสระแก้วปทุมทอง
สระแก้ว มีเนื้อที่ประมาณ 2,500 ไร่ โดยเป็นบึงน้ำขนาดใหญ่ อยู่ด้านทิศตะวันออกเฉียงใต้ของเมือง ซึ่งอยู่ติดกับกำแพงเมืองตรงปากประตูทวายห่างจากประตูเมืองประมาณ 100 เมตร ตัวบึงเป็นแหล่งน้ำตามธรรมชาติ (ชาตสระ) ซึ่งมีอยู่ก่อนสร้างนครสรลวงสองแคว (เมืองพิษณุโลกฝั่งตะวันออกของแม่น้ำน่าน) กลางสระแก้วมีเกาะสองเกาะและมีวัดชื่อ วัดไตรภูมิ ในรัชสมัยของพระมหาธรรมราชาที่ 1 (ลิไท) พระพุทธศาสนานิกายเถรวาทลัทธิลังกาวงศ์เฟื่องฟูอย่างมาก ประกอบกับพระองค์เองก็ทรงรอบรู้และแตกฉานในพระไตรปิฎก ด้วยสาเหตุนี้เองพระองค์จึงตั้งชื่อบึงน้ำแห่งนี้ว่า สระแก้ว ซึ่งเป็นชื่อสระน้ำในสรวงสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ (ไตรตรึงษ์)