มะเมียะ
บทความนี้เกี่ยวข้องกับสตรีพม่า สำหรับเพลงและละครโทรทัศน์ โปรดดู มะเมียะ (เพลง) และ มะเมียะ (ละครโทรทัศน์) นางสาวมะเมียะ (พ.ศ. 2430-พ.ศ. 2505) เป็นสาวแม่ค้าชาวพม่าที่อยู่ในเรื่องเล่าของประวัติศาสตร์เชียงใหม่ ซึ่งในขณะนั้นเชียงใหม่ยังคงเป็นส่วนหนึ่งในมลฑลพายัพของสยาม มะเมียะปรากฏตัวครั้งแรกอยู่ในหนังสือ "เพชรลานนาเล่ม ๑" ของนาย<b data-parsoid='{"dsr":[415,442,3,3]}'>ปราณี ศิริธร ณ พัทลุง ที่กล่าวถึง ความรักของมะเมียะหญิงสาวชาวพม่ากับกับเจ้าอุตรการโกศลแห่งนครเชียงใหม่ เมื่อครั้งที่เจ้าอุตรการโกศล (ศุขเกษม ณ เชียงใหม่) เดินทางไปศึกษาเล่าเรียนที่เมืองมะละแหม่ง ประเทศพม่า แต่ความรักต้องจบลงด้วยความโศกสลด อันเป็นที่มาของตำนานความรักที่เล่าขานมาจนถึงปัจจุบัน[1]
นางบำเรอ
นางบำเรอเหล่านั้นเป็นสตรีวัยรุ่นชาวประเทศซึ่งจักรวรรดิญี่ปุ่นยึดครองได้ ส่วนใหญ่นำมาจากประเทศเกาหลี ประเทศจีน ประเทศญี่ปุ่น และประเทศฟิลิปปินส์ ขณะที่สตรีชาวไทย เวียดนาม มลายู ไต้หวัน และดินแดนอื่น ๆ ในความยึดครองของจักรวรรดิญี่ปุ่น ถูกใช้แรงงานอยู่ ณ สำนักนางบำเรอซึ่งตั้งอยู่ในประเทศญี่ปุ่น ประเทศจีน ประเทศไทย ประเทศฟิลิปปินส์ ประเทศอินโดนีเซีย กลุ่มประเทศมลายูอังกฤษ ประเทศพม่า เกาะนิวกินี เกาะฮ่องกง เกาะมาเก๊า และอาณานิคมอินโดจีนฝรั่งเศส สำนักนางบำเรอดังกล่าว ทหารในสมเด็จพระจักรพรรดิเป็นผู้ดำเนินกิจการ มีทั้งที่ทำการเองโดยตรง และที่ตั้งเอกชนให้ทำการแทนแล้วคอยกำกับดูแล