మొఘల్ సామ్రాజ్యం
మొఘలాయిలు కీ.శ. 1526 నుండి 1707 వరకు భారత ఉపఖండాన్ని (ఆఫ్ఘనిస్తాన్, పాకిస్తాన్, భారత్) పరిపాలించిన రాజవంశీయులు. 1526లో తైమూరు వంశానికి చెందిన బాబరు ఒకటవ పానిపట్టు యుద్ధంలో ఇబ్రాహీమ్ లోడీను ఓడించి మొఘల్ సామ్రాజ్యం స్థాపించాడు. ముఘల్ అంటే మంగోల్ అనే పదానికి పెర్షియా భాషలో సమానమైన పదం. మంగోల్ అంటే మధ్య ఆసియాలోని చెంఘీజ్ ఖాన్ వంశీయులైన సంచార యుద్దవీరులు అని అర్థం. మొఘల్ వంశీయులంతా ఇస్లాం మతాన్ని కచ్చితంగా పాటించారు. బాబరు తరువాత పరిపాలనా బాధ్యతల్ని చేపట్టిన హుమాయూన్ను పఠాన్ వీరుడైన షేర్ షా సూరి జయించి సుర్ సామ్రాజ్యం స్థాపించాడు. పదహారేళ్ళ తరువాత పోగట్టుకున్న కోటలన్నింటినీ హుమాయూన్ మళ్ళీ జయించాడు. హుమాయూన్ తరువాత అతని కుమారుడైన అక్బర్ మొఘల్ సామ్రాజ్యాన్ని విస్తరించి 1556 నుండి 1605 వరకు పాలించాడు. అక్బర్ తరువాత విశాలమైన మొఘల్ సామ్రాజ్యం అతని కుమారుడైన జహాంగీర్కు సంక్రమించింది. జహాంగీర్ తర్వాత ఢిల్లీ సింహాసనాన్ని అధిష్టించిన షాజహాన్ కాలంలో మొఘల్ సామ్రాజ్యం ప్రపంచంలోనే అతి గొప్ప రాజ్యంగా కీర్తింపబడింది. ఇతను పరిపాలించిన కాలాన్నే చరిత్రకారులు మొఘల్ సామ్రాజ్య స్వర్ణ యుగంగా వర్ణిస్తారు.
బైరం ఖాన్
బైరమ్ ఖాన్ సెంట్రల్ ఆసియాలో బాదాఖ్షాన్ ప్రాంతంలో జన్మించాడు. కారా కయాజుల్ సమాఖ్య బహర్లూ టర్కుమాన్ వంశానికి చెందినవాడు. [9][10]కారా కొయూన్లూ పశ్చిపర్షియాను కొన్ని దశాబ్ధాలుగా పాలించారు. తరువాత ప్రత్యర్థులైన అక్ కొయూన్లు వారిని పడగొట్టి అధికారం చేపట్టారు. బైరమ్ ఖాన్ తండ్రి సెయ్ఫాలి బాహర్లూ, తాత జనాలీ బెగ్, బాబర్ కొలువులో పని చేసారు.[7] ఆయన ముత్తాత పిరాలి బెగ్ బహర్లూ బాబర్ భార్య పాషా బేగానికి సోదరుడు,[11] కరా ఇస్కాండరు అల్లుడు.[12]