విశాఖపట్నం
స్థానికంగా వినవచ్చే కథ ఒకటి ఇలా ఉంది.(9-11 శతాబ్దపు) ఒక ఆంధ్ర రాజు, కాశీకి వెళ్తూ ఇక్కడ విశ్రాంతి కొరకు ఆగాడు. ఆ ప్రదేశ సౌందర్యానికి ముగ్ధుడై, తన ఆరాధ్య దైవమైన విశాఖేశ్వరునికి ఇక్కడ ఒక గుడి నిర్మింపజేసాడు. కాని పురాతత్వ శాఖ ప్రకారం మాత్రం ఈ గుడి 11, 12 శతాబ్దాలలో కుళోత్తుంగ చోళునిచే నిర్మించబడినదని తెలుస్తోంది. శంకరయ్య చెట్టి అనే ఒక సముద్ర వ్యాపారి ఒక మండపాన్ని నిర్మించాడు. ప్రస్తుతం ఈ గుడి లేనప్పటికీ, - ఒక 100 ఏళ్ళ కిందట తుపానులో కొట్టుకు పోయి ఉండవచ్చు - ఈ ప్రాంతపు పెద్దవారు తమ తాతలతో ఈ గుడికి వెళ్ళినట్లుగా చెప్పే వృత్తాంతాలు ఉన్నాయి.
కడియాల వెంకటేశ్వరరావు
తెనాలి దగ్గర్లోని మల్లెపాడు లో బౌద్ధస్థూపం ఉందని రుజువు చేశాడు. కఠెవరానికి చెందిన కనకదండి సోమన్న సర్‌ ఆర్థర్‌ కాటన్‌కన్నా ముందే కృష్ణానదిలో ఆనకట్ట నిర్మించారని వెల్లడించాడు. కారంపూడి దగ్గర్లోని రాక్షసబండ నిలువురాతిశిల క్రీస్తు పూర్వం 1000-500 శతాబ్దాల మధ్య లోహయుగపు నాటిదిగా ఆధారసహితంగా పేర్కొన్నాడు.