షాజహాన్
షహాబుద్దీన్ ముహమ్మద్ షాహ్ జహాఁ (ఆంగ్లం: Shabuddin Mohammed Shah Jahan) పూర్తి పేరు అల్ హజ్రత్ అబుల్-ముజాఫర్ షిహాబుద్దీన్ ముహమ్మద్ షాజహాన్ (బిరుదు: అల్-సుల్తాన్ అల్-ఆజమ్ వల్-ఖాఖాన్ అల్-ముకర్రం, అబుల్-ముజఫ్ఫర్ షిహాబుద్దీన్ ముహమ్మద్, సాహిబే ఖిరానే సాని, షాహ్ జహాఁ I పాద్షాహ్ గాజి జిల్లు'ల్లాహ్ [ఫిర్దోస్-ఆషియాని]) (ఇంకనూ షాహ్ జహాఁ, షాజెహాన్, షాజహాన్, షాజహాను అని కూడా పలుకుతారు. (ఉర్దూ: شاه ‌جهان), జననం జనవరి 5, 1592 ; మరణం జనవరి 31, 1666. మొఘల్ సామ్రాజ్యపు చక్రవర్తి, 1628 నుండి 1658 వరకూ భారతదేశాన్ని పరిపాలించాడు. షాజహాన్ పదము పర్షియన్ భాషా పదము, అర్థం ; షాహ్ "రాజు", జహాఁ "ప్రపంచం", "ప్రపంచపు రాజు". బాబరు, హుమాయూన్, అక్బరు మరియు జహాంగీరు ల తరువాత ఇతను ఐదవ మొఘల్ చక్రవర్తి.
తాజ్ మహల్
తాజ్ మహల్ నిర్మాణం పూర్తి అయిన తరువాత కొద్ది కాలానికే అతని కొడుకు ఔరంగజేబు షాజహాన్‌ను సామ్రాజ్యాధికారం నుండి తొలగించి ఆగ్రా కోటకు దగ్గరలో గృహ నిర్భందన చేసాడు. షాజహాన్ మరణించడంతో సమాధిలో అతన్ని భార్య పక్కనే పూడ్చి పెట్టారు.[35] 19వ శతాబ్దం చివరికి వచ్చేసరికి భవనంలో చాలా భాగాలకు మరమత్తులు అవసరం అయ్యాయి. 1857 భారత విప్లవం కాలంలో బ్రిటిష్ సైనికులు మరియు ప్రభుత్వ అధికారులు తాజ్ మహల్‍ను చెడగొట్టారు, దాని గోడల నుండి రత్నఖచితాలను మరియు వైడూర్యాలను పెరికి వేశారు. 19వ శతాబ్దం చివరలో యునైటెడ్ కింగ్‌డం బ్రిటిష్ వైస్రాయి జార్జ్ నథానియేల్ కర్జన్, కేడెల్‌స్టన్ యొక్క 1వ మార్కస్ కర్జన్ ఒక మహా పునర్నిర్మాణ పధకాన్ని తాజ్ మహల్ కోసం ఆదేశించాడు, అది 1908 సంవత్సరానికి పూర్తి అయ్యింది.[36][37] కైరో మసీదులో ఉన్న దానిని పోలిన మరొక పెద్ద దీపాన్ని లోపల గదిలో తయారు చేయించాడు. ఈ కాలంలో తాజ్ మహల్ ఉద్యానవనం బ్రిటీష్-శైలి పోలి ఉండే పచ్చికలుగా మార్చబడి ఈ రోజుకు కూడా అవే ఉన్నాయి.[27]