విశ్వనాథ సత్యనారాయణ
విశ్వనాథ 1895, సెప్టెంబరు 10న (మన్మథ నామ సంవత్సర భాద్రపద బహుళ షష్ఠి)[3] ) కృష్ణా జిల్లా నందమూరు (ఉంగుటూరు మండలం) లో జన్మించారు. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ తండ్రి శోభనాద్రి, తల్లి పార్వతి. ఆయనది తెలుగు వైదిక బ్రాహ్మణ కుటుంబం. శోభనాద్రి జీవితం చాలా వరకూ వైభవోపేతంగా సాగిన చివరి దశలో దాతృత్వ గుణం వల్ల దారుణమైన పేదరికాన్ని అనుభవించారు. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ తన చిన్నతనంలో సుఖప్రదమైన జీవితాన్ని అనుభవించారు. ఆయన మాటల్లో చెప్పాల్సి వస్తే మరీ చిన్నతనంలో నేను యువరాజును. పుట్టుభోగిని. తర్వాత కష్టదశ.[4] అనంతర కాలంలో శోభనాద్రి కేవలం అంగవస్త్రము, పంచె మాత్రమే సర్వవస్త్రాలుగా మిగిలాకా కూడా దానాలిచ్చి దూసిన స్వర్ద్రువై మిగులు ధోవతినొక్కడు దాల్చిన స్థితిలో జీవించాల్సి వచ్చింది.[4]. తండ్రి శోభనాద్రి మంచి భక్తుడు, ఆయన వారణాసి వెళ్ళి గంగానదిలో స్నానం చేయగా దొరికిన విశ్వేశ్వరస్వామి లింగాన్ని తీసుకువచ్చి స్వగ్రామమైన నందమూరులో ప్రతిష్ఠించి ఆలయం కట్టించారు. ఆయన ప్రభావం తమపై విపరీతంగా వుందని విశ్వనాథ సత్యనారాయణ అనేకమార్లు చెప్పుకున్నారు. విశ్వనాథ సత్యనారాయణలోని దాతృత్వము, భక్తి వంటి సుగుణాలు తండ్రి నుంచి వచ్చినవేనని చెప్పుకున్నారు [నోట్ 1] విశ్వనాథ సత్యనారాయణ బాల్యంలో ఆయన పుట్టిపెరిగిన గ్రామం, దానిలో దేశికవితా రీతులతో గానం చేసే భిక్షుక బృందాలూ, పురాణగాథలు నేర్చి ప్రవచించడంతో నిత్యమూ గడిపే స్వజనమూ ఆయన కవిత్వానికి పునాదులు వేశాయని చెప్పవచ్చు.[5]
వెంపటి సూర్యనారాయణ
వినోబాభావే సర్వోదయ సిద్ధాంతాన్ని ఆచరణలోకి తీసుకుని రెండు లక్షల కంటి శస్త్రచికత్సలు, ఉచిత వైద్యసేవ చేశాడు. తెనాలి మున్సిఫ్ కోర్టులో హెడ్‌ గుమస్తా వెంపటి హనుమంతరావు మరియు అన్నపూర్ణమ్మ దంపతులకు 1904 జూలై 14న జన్మించాడు సూర్యనారాయణ. ఉన్నత పాఠశాల విద్య పూర్తిచేసుకుని 1921లో రాయపురం మెడికల్ స్కూలులో చేరాడు. 1925 లో ఎల్‌.ఎం.పీ. ఉత్తీర్ణుడయ్యాక చెన్నైలోని ఎగ్మూరు కంటి ఆసుపత్రిలో హౌస్‌ సర్జన్‌ చేశాడు. 1926 సెప్టెంబరులో తెనాలిలో ప్రాక్టీసు ప్రారంభించాడు. భార్య అంగీకారంతో బ్రహ్మచర్య వ్రతం చేపట్టాడు. 1936లో ‘శ్రీకృష్ణా కన్ను ఆసుపత్రి’ ఆరంభించాడు. భార్య మెడలో ఆభరణాలు అమ్మి, పాత కారు కొనుగోలు చేసి తగిన పరికరాలను సమకూర్చుకున్నాడు. గ్రామగ్రామాన మొబైల్ నేత్రవైద్యం చేశాడు. ఆర్థికంగా దెబ్బతిన్నాడు. కారు అమ్మి బాకీ తీర్చాడు. వినోబాజీని కలిసి ఆయన సలహాతో వైద్యపరీక్షకు కేవలం రూపాయి ఫీజు అన్నాడు. మూడేళ్ల వరకు ఎన్నిసార్లయినా పరీక్ష చేయించుకోవచ్చు. ఆపరేషను రూ. 10 మాత్రమే . అంతకుమించి ఎవరయినా ఇస్తే ఆ మొత్తాన్ని ‘ధర్మనిధి’ కి చేర్చి ప్రజాసేవ కు వినియోగించేవాడు. వారంలో ఆరు రోజులు కంటి ఆపరేషన్లు చేసేవాడు. 1963 నుంచి రాష్ట్రంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో నేత్ర వైద్య ఆపరేషన్ల నిర్వహణకు ప్రత్యేక శిబిరాలను ఏర్పాటుచేశాడు. వినోబాజీ ప్రేరణతో వినయాశ్రమం లో, హైదరాబాదు లో బ్రాంచిలు ప్రారంభించాడు. 1993 ఆగస్టు 24 న కన్నుమూశాడు.
మాడ కాసపడిన మా డాక్టరు తెనాలి