వరంగల్ కోట
ఓరుగల్లు కోట నిర్మాణాన్ని తెలంగాణ చరిత్రలో సుస్థిర స్థానాన్ని కలిగి ఉన్న కాకతీయ వంశానికి చెందిన చక్రవర్తి గణపతి దేవుడు 1199వ సంవత్సరంలో ప్రారంభించగా, ఆయన కుమార్తె రాణి రుద్రమదేవి పూర్తి చేసారు. ఓరుగల్లు కోట అనేక చారిత్రక కట్టడాలు, అద్భుత శిల్పకళా సంపదకు నిలయం. కాకతీయ కీర్తితోరణాలు; స్వయంభూశివాలయం; ఏకశిల గుట్ట, గుండుచెరువు;, ఖుష్ మహల్ తదితర దర్శనీయ ప్రాంతాలు ఇక్కడ ఉన్నాయి. చరిత్ర ప్రకారం ఈ కోటకు మూడు ప్రాకారాలు ఉన్నాయి, ఆ ప్రాకారాల అవశేషాలు ఇప్పటికి కూడా చూడవచ్చు. మొదటి ప్రాకారం మట్టితో చేసినది దీనిని ధరణి కోట అని పిలుస్తారు. ఇది 20 అడుగుల ఎత్తు ఉంటుంది. రెండవ ప్రాకారములో ఉన్నది రాతి కోట గ్రానైటు రాళ్ళతో నిర్మితమైనది. రాతి కోటకు పెద్ద పెద్ద ఏకశిలా రాతి ద్వారాలు ఉన్నాయి. ఈ ద్వారాల ఎత్తు 30 అడుగులు ఉండి ఏకశిల నిర్మితమైనవి. కోట ద్వారం మీద కీర్తి తోరణాలు ఉన్నాయి (పూర్ణ కుంభం వంటివి). ఈ కీర్తి తోరణాలు ఇప్పటి తెలంగాణ రాష్ట్ర ఆధికారిక చిహ్నంగా ఉన్నాయి. కాకతీయుల కాలంలో ఈ కోట దాదాపు 19 చదరపు కి.మీ. విస్తీర్ణంలో వ్యాపించి శోభిల్లుతూ ఉండేది
వెల్లూర్ కోట
కోట యొక్క యాజమాన్యం విజయనగర రాజుల నుండి, బీజాపూర్ సుల్తానులకు, మరాఠాలకు, కర్ణాటక నవాబులకు, చివరకు బ్రిటీష్వారికి, చివరకు భారతదేశాన్ని స్వాతంత్ర్యం పొందే వరకు కోటలోఉంచింది . పురావస్తు శాఖతో భారత ప్రభుత్వం ఈ కోటను నిర్వహిస్తుంది. బ్రిటీష్ పాలనలో, టిప్పు సుల్తాన్ కుటుంబం మరియు శ్రీలంక యొక్క చివరి రాజు, శ్రీ విక్రమా రాజసింహా కోటలో ఖైదీలుగా నియమించబడ్డారు. ఈ కోటలో జలకాంతీస్వరార్ హిందూ ఆలయం, క్రిస్టియన్ సెయింట్ జాన్స్ చర్చ్ మరియు ముస్లిం మసీదు ఉన్నాయి, వీటిలో జలకంఠెస్వరార్ ఆలయం దాని అద్భుతమైన శిల్పాలకు ప్రసిద్ధి చెందింది. 1806 లో బ్రిటీష్ పాలనకు వ్యతిరేకంగా మొదటి ముఖ్యమైన సైనిక తిరుగుబాటు ఈ ప్రాంతంలో విస్ఫోటనం చెందింది, శ్రీరంగ రాయా యొక్క విజయనగర రాచరిక కుటుంబం యొక్క ఊచకోతకు ఇది సాక్షిగా ఉంది.