భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ
ఆది నుండి ఉపగ్రహాల నిర్మాణాన్నే దృష్టిలో పెట్టుకొని దానికి అవసరమయిన భూ ఉపరితల లక్షణాలను అధ్యయనం చేసేందుకు కేరళలో త్రివేండ్రం వద్ద తుంబా ఈక్వటోరియల్ రాకెట్ లాంచింగ్ స్టేషన్ (TERLS) నెలకొల్పి అమెరికా, రష్యాల నుండి దిగుమతి చేసుకున్న రాకెట్లను ప్రయోగిస్తూ ఉపరితలాన్ని అధ్యయం చేయడం మొదలు పెట్టారు. అనతికాలంలోనే భారతదేశం స్వదేశీయంగా పూర్తి స్థాయి రాకెట్లను తయారు చేసి, ఉపరితల అధ్యయంలో పురోగతి సాధించింది. భవిష్యత్తులో ఇతర దేశాలు ఉపగ్రహానికి అవసరమయిన అన్ని పరికరాలను అందించక పోవచ్చని గ్రహించిన విక్రం సారాభాయ్, ఉపగ్రహానికి అవసరమయిన అన్ని విడిభాగాలనూ దేశీయంగానే తయారు చేసే దిశగా తన బృందాన్ని నడిపించాడు. 1969లో ఇన్‌కోస్పార్ ఇస్రోగా రూపొందింది. 1972లో ప్రత్యేక అంతరిక్ష విభాగం ఏర్పడింది.
పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ35
పిఎస్‌ఎల్‌వి-సీ35 ఉపగ్రహ వాహకనౌకను భారతదేశ అంతరిక్షప్రయోగ సంస్థ ఇస్రో రూపొందించి, ఆంధ్రప్రదేశ్, నెల్లూరు జిల్లా, శ్రీహరికోటలోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం లోని మొదటి ప్రయోగ వేదిక నుండి 2016 సెప్టెంబరు 26, సోమవారం ఉదయం 9:12 గంటలకు ప్రయోగించింది. దీని ద్వారా 8 ఉపగ్రహాలను విజయవంతంగా కక్ష్యలలో ప్రవేశపెట్టారు. ఈ ఉపగ్రహ వాహకనౌక ప్రయోగంలో మరో విశిష్టత ఉంది.గతంలో పిఎస్‌ఎల్‌వి వాహకనౌక ద్వారా ఒకేసారి 6 పైగా ఉపగ్రహలను ఒకేసారి ప్రవేశ పెట్టినప్పటికీ, వాటన్నిటినీ ఒకే కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టారు. ఈ ప్రయోగంలో మొదటి ఒక ఉపగ్రహాన్ని ఒక కక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టగా మిగతా వాటిని మరోకక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టారు. ఈ రాకెట్ ద్వారా రెండు వేర్వేరు ఎత్తుల్లో, సుర్యానువర్తన ధ్రువకక్ష్యలోకి ఒకటి, మిగతా వాటిని సుర్యానువర్తన కక్ష్యలోకీ ప్రవేశపెట్ట్రు. దీనిని ఇస్రో విజయవంతంగా నిర్వహించింది. సాధారణంగా పిఎస్‌ఎల్‌వి రాకెట్ లలో నాల్గవదశలోని ఇంధనాన్నిపూర్తిగా మండించిన తరువాత ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలోకి పంపెదరు. ఈ రాకెట్ లో నాల్గవ దశను కొంత సమయం మండించి, దహన క్రియను ఆపి, స్కాట్శాట్-1 ఉపగ్రహాన్ని 724 కి.మీ ఎత్తులో సూర్యానువర్తన ధ్రువకక్ష్యలో, 98.1 డీగ్రిల కోణంలో ప్రవేశ పెట్టారు. తరువాత నాల్గవదశ ఇంజన్లను మండించి, 55 కిలోమీటర్లు కిందికి దించి, భూమికి 669 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో సుర్యానువర్తన కక్ష్యలో, 98.21 డిగ్రీలవాలులో మిగిలిన 7 ఉపగ్రహాలను ప్రవేశపెట్టారు[1].