తుత్తునాగము
శతాబ్దంలకుముందే తుత్తునాగమును ఒకమూలకంగా గుర్తించుటకు పూర్వమే దీనియొక్కఖనిజాని ఇత్తడిని తయారుచెయ్యడంలో ఉపయోగెంచెవారు. క్రీ.పూ.1400-1000 సంవత్సరాలకు చెందిన ఇత్తడిని పాలస్తీనాలో కనుగొన్నారు. ఐతిహాసికయుగమునకు చెందిన 87% జింకును కలిగిన ధాతువును ట్రాన్సిల్వానియ (Transylvania) గుర్తించారు.[2] క్రీ.పూ.శతాబ్ది నాటికే జూదియ (judea ) లో, క్రీ.పూ .7వ శతాబ్దినాటికి పురాతన గ్రీసులో రాగి మరియు జింకు మిశ్రణం వలన రూపొందించిన ఇత్తడి అనే మిశ్రమ ధాతువు వాడేవారు. అనగా అప్పటికే జింకు లోహంతో మానవునికి పరిచయం ఉంది. క్రీ.శ. 12 వ శతాబ్ది వరకు భారతదేశంలో తక్కువ పరిమాణంలో మాత్రమే ఉత్పత్తి అయ్యెడిది. ఇక యూరోపు ఖండంలో 16 వ శతాబ్ది చివరకు జింకు గురించి తెలియదు. భారతదేశంలో, రాజస్థాన్ రాష్టంలో గుర్తించిన జింకుగనులు క్రీ.పూ. 6వ శతాబ్దికి చెందినవి. అనగా ఇక్కడి జనులకు అప్పటికే జింకు లోహం గురించిన మంచి అవగాహన ఉంది. క్రీ.శ.1347నాటికి భారతదేశంలో జింకును ప్రత్యేక లోహంగా గుర్తించారు. అప్పటికి జింకు మానవుడు గుర్తించిన 8 వలోహం.12-16వశతాబ్దివరకు జింకులోహం, మ రియు జింకె ఆక్సైడులు భారతదేశంలో ఉత్పత్తి చెయ్యబడినవి. 17 వ శతాబ్దిలో భారత్ నుండి జింకు ఉత్పత్తి విధానం చైనాకు పరిచయం చేయబడి, అక్కడ ఇత్తడి తయారు చేయుటకు అవసరమైన జింకును ఉత్పత్తి చేయు స్థాయికి అక్కడ అభివృద్ధి చెందినది[3] ఈ నాటికి శుద్ధమైన జింకుఉత్పత్తికి చెందిన పురాతనమైన ఆనవాలు రాజస్థాన్ లోని జావార్ (jawar ).క్రీ.శ.9వ శతాబ్ది నాటి స్వేదన విధానం ద్వారా శుద్ధమైన లోహాన్ని తయారుచేసిన ఆధారాలు ఇక్కడే లభించెను. నాటి రసవాదులు జింకునుగాలిలో మండించడం వలన ‘’white snow ‘’లేదా philosopher’s wool" తయారు చేసేడి వారు. ఈ మూలకానికి జర్మనీ పదం ‘zinke’ ఆధారంగా జింకు పేరును అనే పారసెల్‌సిస్</i>అనే రసవాది ఖాయం చేసినట్లు తెలుస్తున్నది. 1746 లో శుద్ధమైన జింకును కనుగొన్న ఖ్యాతి Andreas Sigismund Marggraf నకు దక్కినది[1].
జాజికాయ
చిన్న బాండ ద్వీపాలు మాత్రమే జాజికాయ మరియు జాపత్రి యొక్క ప్రపంచంలోని ఏకైక వనరుగా ఉన్నాయి. జాజికాయ వర్తకం అరబ్బులు మధ్య యుగాలలో చేశారు మరియు వెనెటియన్‌లకు అధికమైన ధరలలో అమ్మారు, కానీ వర్తకులు లాభదాయకమైన హిందూ మహాసముద్రం వర్తకంలో వారి వనరు యొక్క ఖచ్చిత స్థావరాన్ని వెల్లడి చేయలేదు మరియు ఏ యురోపియన్ కూడా వారి ప్రదేశాన్ని ఊహించలేకపోయారు. 
ఆగష్టు 1511లో, పోర్చుగల్ రాజు తరుపున అఫోన్సో డే అల్బుక్యుర్క్ మలక్కా గెలుచుకున్నారు, అది ఆ సమయంలో ఆసియా వర్తకానికి కేంద్రంగా ఉంది. ఆ సంవత్సరం నవంబరులో, మలక్కాను పొందిన తర్వాత మరియు బండాస్' ప్రదేశం తెలుసుకున్నతర్వాత, అల్బుక్యుర్క్ మూడు నౌకలను వెతుకుట కొరకు పంపించాడు, అతని మంచి స్నేహితుడు అంటోనియో డే అబ్రూను వాటిని కనుగొనుటకు పంపెను. నియమింపబడిన లేదా బలవంతంగా తీసుకున్న మాలే దూతలు, జావా, లెస్సెర్ సున్డాస్ మరియు అమ్బోన్ ద్వారా బాండకు దారి చూపించారు, 1512 ఆరంభంలో వారు అక్కడకు చేరారు. బండాస్ కు చేరిన మొదటి యురోపియన్లు వీరే, బాండలో ఈ సాహసయాత్ర ఒక నెలవరకూ జాజికాయ మరియు జాపత్రి కొనడం మరియు ఓడలను నింపటంతో జరిగింది, మరియు బాండ లవంగాలతో వర్తకంలో వృద్ధి చెందిన వ్యవస్థ కలిగి ఉంది. బాండ యొక్క వ్రాయబడిన మొదటి ఖాతాలు "సుమ ఓరియెన్టల్"లో ఉన్నాయి, ఈ పుస్తకాన్ని పోర్చుగీస్ మందుల తయారీదారుడు మరియు అమ్మకుడు టోం పిరెస్ మలక్కాలో 1512 నుండి 1515 వరకు ఉన్నదానిమీద ఆధారపడి వ్రాశారు. కానీ ఈ వర్తకం మీద పూర్తి నియంత్రణ సాధ్యపడదు మరియు వారు సర్వాధిపతులలా కాకుండా అతిపెద్ద పోటీదారులుగా నిలిచిపోయారు, ఎందుకంటే టేర్నేట్ బాండ ద్వీపాల యొక్క జాజికాయ-పెంచే కేంద్రాన్ని చాలా పరిమితంగానే కలిగి ఉంది. అందుచే, పోర్చుగీస్ వారు ఈ ద్వీపాలలో తమకుతాముగా స్థానబలం సాధించడంలో విఫలమయ్యారు.