ఆక్సిజన్
ప్రాణ వాయువు (ఆంగ్లం:Oxygen) గాలిలో ఉన్న సంఘటిత వాయువులలో ఒకటి. ప్రకృతిలో అన్ని మూలకాల కంటే ఎక్కువగా లభిస్తుంది. గాలిలో మూలక రూపంలో లభిస్తుంది. ఘనపరిమాణాత్మకంగా గాలిలో ఐదవవంతు ఉంటుంది. దీనిని తెలుగులో సాంప్రదాయకంగా ఆమ్లజని అని వ్యవహరిస్తారు. దీనిని ప్రాణవాయువుగానూ వ్యవహరిస్తారు. భూమి మీద వృక్ష జంతు సంపదకి ప్రాణ వాయువు అత్యవసరం. ఇది నీటిలో కరుగుతుంది. నీటిలో గల జీవాలు ఈ ప్రాణ వాయువును గ్రహిస్తాయి. ఇది ఇసుకలో 65%, నీటిలో 89% ఉంటుంది.
గ్రీన్‌హౌస్ వాయువు
అంటార్కిటిక్ మంచు ముక్కల కొలతలు ప్రకారం, పారిశ్రామిక ఉద్గారాలు వెలువడటం ప్రారంభంకాక ముందు వాతావరణంలో CO2 స్థాయిలు దాదాపు వాల్యూమ్‌కు 280 పార్ట్స్ పర్ మిలియన్ (ppmv) ఉండేవి. అలాగే గత పదేళ్లలో ఇది 260 మరియు 280 మధ్య కొనసాగింది.[35] వాతావరణంలోని బొగ్గుపులుసు వాయువు సాంద్రతలు 1900ల నుంచి సుమారు 35 శాతం మేర పెరిగాయి. ఫలితంగా వాల్యూమ్‌కు 280 పార్ట్స్ పర్ మిలియన్‌గా ఉన్న దీని స్థాయి 2009లో 387 పార్ట్స్ పర్ మిలియన్‌కు పెరిగింది. శిలాజ ఇంధన పత్రాల యొక్క పత్రరంధ్రాల నుంచి సేకరించిన ఆధారం ఉపయోగించి ఒక అధ్యయనం ఈ విధంగా పేర్కొంది, ఏడు నుంచి పది వేల సంవత్సరాల ముందు[36], బొగ్గుపులుసు వాయువు స్థాయిలు 300 ppm పైగా ఉన్నాయి. అయితే ఈ అధ్యయన వివరాలు వాస్తవిక CO2 తేడాని తెలపడం కంటే ప్రామాణీకరణం లేదా కళంక సమస్యలను ఎత్తిచూపే విధంగా ఉన్నాయని మరికొందరు వాదించారు.[37][38] ఎందుకంటే, మంచు (మంచుగడ్డ లోపల బుడగలుగా ఏర్పడే విధంగా మంచులోని చిన్న రంధ్రాలు మూసుకుపోతాయి)లో గాలి చిక్కుకున్న విధానం మరియు ప్రతి మంచు నమూనా విశ్లేషణను తెలిపిన కాల వ్యవథి వంటి గణాంకాలు వార్షిక లేదా దశాబ్ది స్థాయిల కంటే కొన్ని శతాబ్దాలకు సంబంధించి వాతావరణంలోని వాయు సాంద్రతల సరాసరి విలువలను తెలుపుతాయి.