లాంకషైర్ బాయిలరు
లాంకషైరు బాయిలర్లు చూచుటకు షెల్ మరియు ట్యూబు హీట్ఎ క్చెంజరు వలే ఉండును.బాయిలరు షెల్ వెలుపలి నిర్మాణం చూచుటకు పొడవైన డ్రమ్ములా వుండును.పొడవు 9 నుండి 10 మీటర్ల వరకు వుండి, డ్రమ్ము వ్యాసం 4 నుండి 6 మీటర్లు వుండును. షెల్‌లో రెండు ఫైరు ట్యూబులు వుండును. ఈ ఫైరు ట్యూబుల వ్యాసం షెల్ వ్యాసంలో 40% వరకు ఉండును. షెల్ రిఫ్రాక్టరి ఇటుకలతో నిర్మించిన కట్టడం మీద అమర్చబడి వుండును. బాయిలరు డ్రమ్ము మరియు ఇటుకలనిర్మాణం మధ్య మూడు ఖాళి మార్గాలు వుండును.ఈ ఖాళి ద్వారా ఇంధన దహనం వలన వెలువడిన వేడివాయువులు పయనించును. మొదట ఫైరు ట్యూబులలో ఏర్పడిన వేడి వాయువులు, ఫైరు ట్యూబులచివర నుండి బాయిలరు షెల్ కింది బాగపు బయటి ఉపరితలం వెంబడి, ముందు వరకు వచ్చి, అక్కడి నుండి డ్రమ్ము/స్తుపాకారడ్రమ్ముఇరువైపులా డ్రమ్ము బయటి ఉపరితలాన్ని తాకుతూ స్మోకు బాక్సువరకు వెళ్ళి అక్కడి నుండి పొగగొట్టానికి వెళ్ళును.డ్రమ్ములో నీటిమట్టం బాయిలరు వేడి వాయువులు షెల్ పక్కల గుండా పయనించుమట్టం కన్న ఎక్కువ మట్టంలో వుండును. డ్రమ్ములో సగానికి పైగా నీరు వుండును. అందువలన ఫైరు ట్యూబులు పూర్తిగా నీటి మట్టంలో మునిగి వుండును. ఫైరు ట్యూబులలో ముందు భాగాన కొంతఎత్తు వరకుగ్రేట్వుండును వాటి మీద గ్రేట్ పలకలు అమర్చబడి వుండును.గ్రేట్ వెనుక భాగాన గ్రెట్ ఎత్తుకు రిఫ్రాక్తరి గోడ వుండును.అందువలన ఫ్లూ వాయువుల వేగానికి బూడిద ముందుకు తోసుకు వెల్లకుండా, ఫైరు ట్యూబు కింది అర్థ భాగంలో జమ అగును. గ్రేట్ పలకల మీద ఇంధనాన్ని/బొగ్గును పేర్చి కాల్చేదరు.గ్రేట్ కున్నరంధ్రాల ద్వారా బూడిద గ్రేట్ దిగువున వున్న ప్రదేశంలోజమఅగును.జమ అయ్యిన బూడిదను మాన్యువల్‌గా తొలగిస్తారు. కొన్ని బాయిలర్లలో ఫ్లూగ్యాసెస్ చిమ్నీకివెళ్ళుటకు ముందు ఎకనమైజరు ద్వారా పయనించును. బాయిలరుకు వెళ్ళు నీటిని ఈ ఎకనమైజరు ద్వారా పంపడం వలన నీరు వేడెక్కును.ఫ్లూ గ్యాసుద్వారా నష్ట పొయ్యే ఉష్ణాన్ని కొంత మేరకు తగ్గించ వచ్చును[1]. కోర్నిష్ బాయిలరు కూడా ఆకృతిలో లాంకషైర్ బాయిలరు వలె వుండును.కాని కోర్నిష్ బాయిలరులో ఒక ఫ్లూ/ఫైరు ట్యూబు మాత్రమే వుండును.
లోకోమోటివ్ బాయిలరు
మొదట బాయిలరు డ్రమ్ము/భూసమాంతరగా ట్యూబులను కల్గిన స్తుపాకార నిర్మాణంలో తగినంత నీటిని నింపాలి.తరువాత గ్రేట్ (కుంపటి) మీద ఘనఇంధనాన్ని తగిన పరిమాణంలో పేర్చిఅంటించెదరు.బొగ్గు కాలడంద్వారా ఏర్పడిన వేడి వాయువులు అడ్డదిడ్డంగా ప్రయాణి౦చ కుండా నియంత్రించుటకు, గ్రేట్ పైభాగాన, ఫైరు ట్యూబులుండు ప్లేట్‌కు ముందుభాగాన ఏటవాలుగా కొద్దిపాటి వాలుతలంతో నిర్మించిన రిఫ్రాక్టరి ఇటుకల నిర్మాణం వుండును. ఈ ఇటుకలు మామూలు ఇటుకల వలె కాకుండా 1000°C డిగ్రీలు మించి ఉష్ణోగ్రతను తట్టుకో గలవు. ఈ రిఫ్రాక్టరి ఇటుకల నిర్మాణం వలన ఇంధన దహనం వలన ఏర్పడినవేడి వాయువులు/ఫ్లూ గ్యాసెస్ అడ్డదిడ్డంగా కాకుం డా ఒక క్రమపద్ధతిలో ఫైరు ట్యూబులవైపు పయనించును.అంతేకాకుండా ఇంధనం మండుతున్నప్పుడు ఏర్పడు సన్నని బూడిద రేణువులు, ఇంధన రేణువులు వేడి వాయువులతో పాటు ఫైరు ట్యూబులు చేరకుండా రిఫ్రాక్టరి ఇటుకల నిర్మాణం అవరోదించును. సన్నని బూడిద రేణువులు.ఇంధన రేణువులుఫైరు ట్యూబులు చేరిన క్రమేనా అవి అక్కడే పేరుకు పేయి, ట్యూబులను మూసివే యడం వలన ట్యూబుల ద్వారా వేడి వాయువుల వ్యాపకానికి అవరోధం ఏర్పడి, ఏర్పడిన వేడి వాయువులు, ఫైరుహోల నుండి బయటికి తన్నే ప్రమాద ముంది. దీన్నే బ్యాక్ ఫైరుఅంటారు
వేడి వాయువులు ఫైరు ట్యూబుల గుండా పయనించు నపుడు ఉష్ణ సంవహావం (heat convection) వలన స్తూపాకర నిర్మాణంలో పొడవుగా క్షితిజసమాంతర ట్యూబుల వెలుపలి ఉపరి తలం చుట్టూ వ్యాపించి వున్న నీళ్ళు వేడెక్కి స్టీముగా మారును.ఇలా వేడెక్కి ఏర్పడిన సంతృప్త స్టీము పైభాగాన జమ అగును. పైభాగాన ఏర్పడిన సంతృప్త స్టీము/ సంతృప్త నీటిఆవిరి రెగ్యులేటరీ వాల్వు వలన ప్రధాన స్టీము పైపుద్వారా పయనించి సూపర్ హీటరు హెడ్డర్ చేరును.అందులోని సూపరుహీటరు ఎలెమెంట్లచే సంతృప్త స్టీము మరింత వేడెక్కును.ఇలా వేడెక్కిన స్టీము పొగగదిలో వున్న స్టీము పైపు చేరును.సూపరు హీటరులోని స్టీము, బాయిలరుకు ముందు భాగాన ఇరువైపుల వున్నస్టీము ఇంజను యొక్క సిలిండరులోకి వెళ్ళును. అధిక పీడనంలో వున్న స్టీము పిస్టను మీద కలుగ చేయు తోపుడు/ చలనశక్తి వలన పిస్టనును ముందుకు వెనక్కి కదులును. పిస్టను యొక్క రాడ్ రెండవ చివర లోకోమోటివ్ బాయిలరు కింద అమర్చిన చక్రాలకు అపకేంద్తితంగా బిగించడం వలన చక్రాలు తిరగడం మొదలెట్టును. 