భారతీయ తపాలా వ్యవస్థ
ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ భారతదేశంలో మొదటగా ముంబై, చెన్నై మరియు కోల్కతా 1764-1766 మధ్య పోస్టాఫీసులు ప్రారంభించింది. వారెన్ హేస్టింగ్స్ గవర్నరుగా ఈ తపాలా సర్వీసులను ప్రజలందరికీ అందుబాటులోకి తెచ్చారు.
బిందేశ్వర్ పాఠక్
సులభ్ వారి సముదాయక మరుగుదొడ్లు 1974లో మొదటిసారిగా వాడుకలోకి వచ్చాయి. ఒక్కొక్క యూనిట్ లో స్నానానికి, మలమూత్ర విసర్జనకు, బట్టలు ఉతికేందుకు సదుపాయాలుండేట్లు రూపొందించి డబ్బు చెల్లించే పద్ధతిపై రోజంతా సేవలందించే ఏర్పాట్లుచేశారు. మొదటగా పాట్నాలో ప్రారంభమైన ఈ సేవలు భారతదేశంలోని వివిధ పట్టణాలలో 5,500 వరకు నెలకొల్పడం జరిగింది. విద్యుత్తు, 24 గంటల నీటి సదుపాయం, స్త్రీలకు మరియు పురుషులకు వేర్వేరు సదుపాయాలు, పరిశుభ్రంగా ఉంచటంలో ప్రామాణికతను నెలకొల్పటం వల్ల ఇవి జనాదరణకు పొందాయి. సులభ్ సాంకేతికతను ఒకదాని తరువాత మరో పట్టణం స్వీకరించడం వల్ల దాదాపు 240 పట్టణాలలోని 50,000 మంది పారిశుధ్య కార్మికులు మానవ మలాన్ని ఎత్తి శుభ్రపరిచే పని నుండి విముక్తిపొంది సులభ్ వారి ఇతర వృత్తులలో కుదురుకున్నారు. 2000 సంవత్సరానికి సులభ్ 25 రాష్ట్రాలలో 38 జిల్లాలకు విస్తరించింది.