ఉదయపూర్
ఉదయపూర్ అంటే సిటీ ఆఫ్ సన్ సెట్ (సూర్యాస్తమయ నగరం) మరియు సరస్సుల నగరం (సిటీ ఆఫ్ లేక్) అని కూడా పిలుస్తారు. స్థానికులు దీనిని శ్వేత నగరం అని కూడా అంటారు. ఇది ఉదయపూర్ జిల్లా ప్రధానకేంద్రము. ఉదయపూర్ జిల్లా పశ్చిమ భారతదేశం లోని రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలో ఉంది. రాజపుత్రులు ఏలిన మేవార రాజ్యానికి ఉదయపూర్ రాజధానిగా ఉండేది. ఉదయపూర్ అతి దీర్ఘకాలం పరిపాలించిన సంస్థానంగా ఉదయపూర్‌ ప్రపంచంలో ప్రథమ స్థానంలో ఉంది. క్రీ.పూ 600 నుండి ప్రస్తుత కాలం వరకు ఈ ప్రదేశం పరాకాంతం కాలేదు. రాజపుత్రుల సంతతివారు ఇప్పటికీ వారి హోదాలో కొనసాగుతున్నారు. రాజపుత్రుల చరిత్ర, సంస్కృతి మరియు విజ్ఞాన ప్రదేశాలు ఉదయపూర్ ఇప్పటికీ విశదీకరిస్తుంది. అనేక రాజమందిరాలు విలాసవంతమైన వసతిగృహాలుగా మార్చబడ్డాయి. ఈ నగరాన్ని తూర్పు వెనిస్ నగరం, ప్రేమ నగరం మరియు సరస్సుల నగరం అని ఉపనామాలు ఉన్నాయి.
అంబడిపూడి
వత్సవాయ తిమ్మ జగపతి మహారాజు గారు చారిత్రక పెద్దాపురం సంస్థానాన్ని పరిపాలిస్తున్న రోజులు... ఆయన మహా పరాక్రమవంతులు వేట అంటే మహా ఇష్టం... పెద్దాపురానికి సమీపంలోనే మన్యం అటవీ ప్రాంతం ఉండటంతో తరచూ మారువేషంలో అక్కడకు వేటకు వెళ్తూ వస్తూ ఉండేవారు ఒకరోజు వేటకు వెళ్లి వస్తూ మద్యదారిలో బాగా ఆకలి వేయడంతో మార్గ మద్యంలో ఉన్న ఒక పల్లెకు వెళ్లి పెండ్యాల భూలచ్చమ్మ అను పేరు గల ఒక పెద్దావిడను తనకేదైనా తినడానికి పెట్టమని అడిగెను... ఆ పెద్దావిడ మా ఇంట మేము వండుకున్న అంబలి తప్ప వేరే ఏమీ లేదు అని చెప్పి కావాలంటే ఆ అంబలి కొంచెము పోస్తానని చెప్పింది. రాజు గారు కూడా అందుకు అంగీకరించి ఆ అంబలి ని తీసుకుని త్రాగి పెద్దాపురం కోటకి బయలుదేరి వెళ్లిపోయారు... ఆ తరువాత రోజు వత్సవాయ తిమ్మ జగపతి మహారాజు గారు ఆ పుణ్యవంతురాలయిన మహిళా మూర్తి పెండ్యాల భూలక్ష్మమ్మ ని కబురు పంపించి ఆమెకు కొంత దనమును, ఒక గ్రామమును అగ్రహారముగా రాసి ఇచ్చెను ఆ ఆగ్రహారానికే "అంబటి పూడి అగ్రహారం" అని ఇప్పటికీ పేరు కలదు. ఇది గుంటూరులో ఉంది గుంటూరు మండలంలో ఎక్కువ భాగం ఒకప్పుడు పెద్దాపురం సంస్థానంలో భాగంగా ఉండేది. ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ (సీఆర్‌డీఏ) పరిధిలోకి వస్తున్న మండలాలు, గ్రామాలను ప్రభుత్వం విడిగా గుర్తిస్తూ ఉత్తర్వులు జారీచేసింది. ప్రస్తుతం గుర్తించిన వాటిలోని చాలా గ్రామాలు వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్నాయి. గతంలో వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్న వాటితోపాటుగా ఇప్పుడు మరిన్ని కొన్ని గ్రామాలు చేరాయి. సీఆర్‌డీఏ పరిధిలోకి వచ్చే గుంటూరు, కృష్ణా జిల్లాల్లోని మండలాలు, గ్రామాలను గుర్తిస్తూ పురపాలక శాఖ ముఖ్య కార్యదర్శి ద్వారా ఉత్తర్వులు జారీ అయ్యాయి.[2]