Je,Uganda ina lugha ngapi rasmi?
Uganda
Nchini kuna lugha asilia 40 hivi, ambazo zinagawanyika katika makundi makubwa mawili: lugha za Kibantu upande wa kusini na lugha za Kinilo-Sahara upande wa kaskazini. Hata hivyo lugha rasmi ni Kiingereza na Kiswahili.
Kiaringa
Kiaringa ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Uganda inayozungumzwa na Waaringa. Mwaka wa 1991 idadi ya wasemaji wa Kiaringa imehesabiwa kuwa watu 589,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiaringa iko katika kundi la Kimoru-Madi.
Lahaja
Kimrima: eneo la Pangani, Vanga, Dar es Salaam, Rufiji na Mafia kisiwani (Tanzania) Kimgao: eneo la Kilwa (Tanzania) Kingwana: Kiswahili cha Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo Shikomor: Kiswahili cha Komoro Shimaore: Shikomor cha Mayotte (Mahore) Shindzuani: Shikomor cha Anjouan (Komoro) Shingadzija: Shikomor cha Komoro Kuu Kimwani: kaskazini mwa Msumbiji na visiwa vya Kerimba Chimwiini: eneo la Barawa, kusini mwa Somalia Sheng: Kiswahili cha mtaani Nairobi (Kenya) chenye maneno mengi ya asili ya Kiingereza, Gikuyu na lugha zingine za Kenya.
Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Kwa jumla kuna takriban lugha 242, hasa lugha za Kibantu, zinazozungumzwa nchini (angalia orodha ya lugha). Kati yake, lugha 4 zinatambuliwa kama lugha za kitaifa, nazo ni: Kikongo (Kituba), Kingala (Kongo), Kiluba (Tshiluba) na Kiswahili. Wakati wa ukoloni lugha hizo nne za kitaifa ziliwahi kutumiwa kieneo katika shule za msingi.
Historia ya Kiswahili
Lakini katika maeneo fulani biashara hii ilijenga pia kizuizi. Watu kama Waganda waliona Kiswahili ni lugha ya Waislamu tena lugha ya biashara ya watumwa; hivyo hadi leo ni wagumu kukubali Kiswahili.
Kibari
Kibari ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Sudan Kusini na Uganda inayozungumzwa na Wabari. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kibari nchini Sudan Kusini imehesabiwa kuwa watu 420,000. Pia kuna wasemaji 60,000 nchini Uganda. Wabari waishio nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo huongea Kilogo na siyo Kibari. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibari iko katika kundi la Kinilotiki.
Kiswahili
Kiswahili kimekuwa lugha rasmi katika nchi zifuatazo:
Historia ya Kenya
Kiswahili, ambayo ni lugha ya Kibantu iliyokopa misamiati ya Kiarabu, Kiajemi na mingine kutoka Mashariki ya Kati na Asia Kusini, baadaye ilikua ikawa lingua franca ya kibiashara kwa jamii mbalimbali.[1]
Wikipedia ya Kiswahili
Kwa lugha zenye asili ya Afrika na visiwa vya jirani, Wikipedia kwa Kiswahili ndiyo ya tatu kwa idadi ya makala zote ikifuatia Wikipedia ya Kimalagasy na Wikipedia ya Kiafrikaans. Kwa kuangalia yaliyomo halisi (bila makala mafupi sana) ndiyo ya pili baada ya Kiafrikaans. 
Uruguay
Lugha rasmi na ya kawaida ni Kihispania.
Kiruuli (lugha)
Kiruuli ni lugha ya Kibantu nchini Uganda inayozungumzwa na Waruuli. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kiruuli imehesabiwa kuwa watu 160,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kiruuli iko katika kundi la J10.
Cote d'Ivoire
Lugha zinazotumika kawaida ni 65, lakini lugha rasmi ni Kifaransa.
Kigwandara
Kigwandara ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wagwandara. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kigwandara imehesabiwa kuwa watu 27,300. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigwandara iko katika kundi la Kichadiki.
Kiukwa
Kiukwa ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Waukwa. Mwaka wa 2004 idadi ya wasemaji wa Kiukwa imehesabiwa kuwa watu 100 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiukwa iko katika kundi la Cross River.
Sri Lanka
Lugha zao, Kisnhala na Kitamil ni lugha rasmi. Pia Kiingereza kinatambulika.
Lugha rasmi
Lugha rasmi ni lugha iliyopewa cheo maalumu katika nchi fulani. Kwa kawaida ni lugha inayotumiwa hasa na serikali kwa mawasiliano kati ya ofisi zake na pia kwa matangazo rasmi, kwa mfano kwa kutangaza sheria. Ni pia lugha ya kuendesha kesi mahakamani na kuandika hukumu.
Kiganzi
Kiganzi ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Waganzi. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kiganzi imehesabiwa kuwa watu 1400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiganzi iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Lugha za Afrika
Baadhi ya lugha hizi zina wasemaji mamilioni kama vile Kiswahili, Kihausa, Kiigbo, au Kiyoruba.
Lugha nyingine zina wasemaji wachache sana hata zinaelekea kupotea.
Kilugbara
Kilugbara ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Uganda na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Walugbara. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kilugbara nchini Kongo imehesabiwa kuwa watu 840,000, na mwaka wa 2004, idadi ya wasemaji nchini Uganda ilihesabiwa kuwa 797,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilugbara iko katika kundi la Kimoru-Madi.
Puntland
Lugha rasmi za serikali ni Kisomalia, Kiarabu na Kiingereza. 
Uthai
Nchini Uthai kuna lugha za asili 73 (angalia orodha ya lugha za Uthai). Kati yake, Kithai ndiyo lugha rasmi.
Lugha za Afrika
Lugha za Afrika ni zaidi ya 2000.
Mkoa wa Kati (Uganda)
Mkoa wa Kati (kwa Kiingereza: Central Region) ni kati ya mikoa mitano ya Uganda na eneo lake ni sawa na Ufalme wa Buganda. Kwa sasa unaundwa na wilaya 24.
Lugha ya taifa
Tofauti katika maana, Lugha ya Taifa ni lugha iliyokubaliwa kitaifa itumike katika mawasiliano yake, kwa mfano, lugha ya Kiswahili iliteuliwa kuwa lugha ya Taifa mwaka 1964 lakini lugha rasmi ni lugha iliyoteuliwa na kuchaguliwa na serikali itumike katika shughuli za kiserikali, kwa mfano, kiingereza.
Ufilipino
Lugha ya Kiingereza iliachwa na Marekani kama lugha rasmi pamoja na Kifilipino; pia kuna lugha 182 za asili (angalia orodha ya lugha za Ufilipino).
Kimbunga (lugha)
Kimbunga (au "Kigangi") ni lugha ya Kibantu nchini Tanzania inayozungumzwa na Wambunga. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kimbunga imehesabiwa kuwa watu 29,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kimbunga iko katika kundi la P10.
Kiingereza
Kwa jumla ni lugha rasmi katika nchi karibu 60, mbali ya Umoja wa Mataifa na Umoja wa Ulaya.
Umoja wa Mataifa
Lugha rasmi za UM ni sita: Kiarabu, Kichina, Kifaransa, Kihispania, Kiingereza na Kirusi.
Durango (jimbo)
Lugha rasmi ni Kihispania.
Kiuzbeki
Kwa lugha yenyewe kuna majina "O‘zbek tili" kwa mwandiko wa Kilatini, "Ўзбек тили" (uzbek tili) kwa mwandiko wa kikirili; au "ئۇزبېك تىلى" (o'zbek tili) kwa mwandiko wa Kiarabu.
Liberia
Lugha rasmi ni Kiingereza, ambacho kinatumiwa na asilimia 15 za wakazi. Lugha za taifa ni 4: Kiingereza cha Kiliberia, Kikpelle, Kimeriko na Krioli.
Ghana
Mafunzo yote hufanywa kwa lugha ya Kingereza ambayo ndiyo lugha rasmi ya Ghana, na hufanywa na walimu Waghana waliohitimu.
Historia ya Kiswahili
Kenya imetangaza Kiswahili kuwa lugha ya taifa lakini inaendelea kutumia Kiingereza katika shughuli za serikali. Watu wa matabaka ya juu mara nyingi hupendelea kutumia Kiingereza wakiona ni lugha bora. Lakini tangu 1986 wanafunzi wote wanatakiwa kujifunza Kiswahili katika shule za sekondari. Tatizo mojawapo ni kuwepo wa makabila makubwa kama Wakikuyu au Waluo wenye wasemaji wengi sana katika eneo moja, hali isiyosaidia kujifunza lugha tofauti. Pia kaskazini na magharibi mwa Kenya wenyeji wengi si wasemaji wa lugha za Kibantu nao hawaoni Kiswahili ni lugha rahisi.
Ureno
Lugha rasmi na ya kawaida ni Kireno, ambayo ni kati ya lugha za Kirumi.
Kijerumani
Kijerumani ni kati ya lugha rasmi za Umoja wa Ulaya pamoja na Kiingereza na Kifaransa. Kati ya lugha ndani ya Umoja ni lugha yenye wasemaji wengi kushinda nyingine zote.
Singapuri
Kuna lugha 24 ambazo huzungumzwa nchini Singapuri. Lugha rasmi ni Kiingereza (32%), Kimalay (12%), Kichina (50%) na Kitamil (3%).
Kinyole (lugha)
Kinyole (pia Lunyole) ni lugha ya Kibantu nchini Uganda inayozungumzwa na Wanyole. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kinyole imehesabiwa kuwa watu 341,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kinyole iko katika kundi la J30.
Lahaja za Kiswahili
Wakati wa ukoloni wa Uingereza azimio lilitolewa kutumia Kiswahili cha Unguja kuwa Kiswahili rasmi katika Tanganyika, Kenya na Zanzibar. Waingereza walikitumia pia kama lugha ya polisi na jeshi katika Uganda.
Historia ya Uganda
Baadaye Waingereza walikuwa na nguvu ya kutosha kuamua hata mambo ya ndani ya Buganda wakatangaza Uganda wote kuwa nchi lindwa tangu mwaka 1894. Mwaka huo Kabaka alikubali mkataba wa ushirikiano na Uingereza ambao machoni mwake ulikuwa mapatano ya hiari lakini hali halisi Buganda ikawa nchi ya kulindwa chini ya Uingereza.
Eritrea
Nchi haina lugha rasmi ili kuheshimu sawasawa lugha zote. Hata hivyo Kitigrinya, Kiarabu na Kiingereza vina nafasi za pekee.
Somalia
Kisomali ndiyo lugha ya kawaida ya wakazi wengi na lugha rasmi pamoja na Kiarabu. Kati ya lugha nyingine zinazotumika nchini, mojawapo ni Kiswahili.
Wayao (Tanzania)
Upande wa lugha Wayao wenyewe wanaongea Kiyao; vilevile wanazungumza lugha rasmi ikiwamo ile ya Kiswahili kwa wale waliopo Tanzania, Kiingereza kwa wale wa Malawi na Tanzania na Kireno kwa wale waliopo nchini Msumbiji.
Kidigo
Lugha ya Kidigo ina irabu tano kama Kiswahili: a, e, i, o na u. Hakuna tofauti ya kifonolojia kati ya irabu fupi na irabu ndefu.
Kilaka (Nigeria)
Kilaka ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Walaka. Isichanganywe na lugha ya Kilaka inayozungumzwa nchini Chad. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kilaka imehesabiwa kuwa watu 5000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilaka iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Mongolia
Lugha rasmi na ya kawaida ni Kimongolia.
Kitalinga-Bwisi (lugha)
Kitalinga-Bwisi (pia Lubwisi) ni lugha ya Kibantu nchini Uganda inayozungumzwa na Wabwisi. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kitalinga-Bwisi nchini Uganda imehesabiwa kuwa watu 68,500. Pia kuna wasemaji kama 30,000 nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kitalinga-Bwisi iko katika kundi la J20.
Kisoo
Kisoo ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Uganda inayozungumzwa na Wasoo. Mwaka wa 2002 idadi ya Wasoo imehesabiwa kuwa watu 21,534 lakini idadi ya wasemaji ni wachache zaidi kwa vile ni wazee tu ambao wamebaki kuizungumza lugha hiyo; Wasoo wengi wamebadili lugha na kuongea Kikaramojong kama lugha yao. Kwa hiyo inawezekana kuwa Kisoo itatoweka hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisoo iko katika kundi la Kikuliak ambalo ni tofauti sana na lugha nyingine za Kinilo-Sahara.
Utamaduni wa Kiafrika
Kati ya lugha maarufu zaidi zinazozungumzwa ni Kiarabu, Kiswahili na Kihausa. Nchi chache za Afrika hutumia lugha moja na kwa sababu hii, lugha rasmi kadhaa zinatumika, za Kiafrika na za kutoka nje. Baadhi ya Waafrika pia wanaweza kuzungumza lugha mbalimbali kama vile Kimalagasi, Kiingereza, Kifaransa, Kireno, Kihispania, Kibambara, Kisotho na nyinginezo.
Kigungu (lugha)
Kigungu (pia Lugungu) ni lugha ya Kibantu nchini Uganda inayozungumzwa na Wagungu. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kigungu imehesabiwa kuwa watu 49,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kigungu iko katika kundi la J10.
Afrika Kusini
Nchi ina majina rasmi 11 kutokana na lugha rasmi 11, nazo ni: Kiafrikaans, Kiingereza, Kizulu, Kixhosa, Kiswati, Kindebele, Kisotho cha Kusini, Kisotho cha Kaskazini, Kitsonga, Kitswana na Kivenda.
Kinyanja
Kinyanja (pia Chichewa) ni lugha ya Kibantu inayozungumzwa nchini Malawi kama lugha rasmi na lugha ya taifa. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kinyanja nchini Malawi imehesabiwa kuwa watu milioni saba. Pia kuna wasemaji 803,000 nchini Zambia (2001), 599,000 nchini Msumbiji (2006), na 252,000 nchini Zimbabwe (1969). Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kinyanja iko katika kundi la N30.
Kiribati
Kuna lugha mbili tu nchini Kiribati, zote mbili zikiwa lugha rasmi, yaani Kiingereza na hasa Kikiribati.
Afrika ya Mashariki
Nchi mashuhuri zaidi katika sehemu hii ni Kenya, Uganda, Tanzania, Rwanda na Burundi kwa sababu ya kutumia lugha moja katika mawasiliano baina ya wananchi wa sehemu hii, yaani Kiswahili.
Kiswahili
Kenya: ni lugha ya taifa tena lugha rasmi, sawa na Kiingereza, baada ya rasimu ya katiba mpya kupitishwa tarehe 4 Agosti 2010; Kiswahili ni lugha ya kwanza ya mawasiliano kati ya wananchi wakikutana nje ya eneo lenye kabila moja tu; ni lugha inayofundishwa lakini si lugha ya kufundisha mashuleni; ni lugha inayotumika na polisi na jeshi, ni lugha ya kuhutubia wananchi mjini na kitaifa; sehemu za ibada makanisani zinatumia Kiswahili; kuna gazeti moja tu la Kiswahili; sehemu za programu redioni na kwenye runinga ni kwa Kiswahili. Hata hivyo, lugha inachanganywa mara nyingi na Kiingereza na lugha za maeneo au za kikabila.
Kinyang'i
Kinyang'i ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Uganda inayozungumzwa na Wanyangia. Mwaka wa 2002 idadi ya Wanyangia imehesabiwa kuwa watu 15,282 lakini wengi huzungumza Kikaramojong sasa. Haijulikani kama bado kuna wasemaji wa asili wa Kinyang'i. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinyang'i iko katika kundi la Kikuliak ambalo ni tofauti sana na lugha nyingine za Kinilo-Sahara.
Lugha ya kufundishia
Nchini Kenya na Uganda lugha ya kufundishia ni Kiingereza isipokuWa kwa baadhi ya masomo.
Kindo
Kindo ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Uganda na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Wando ambao ni ukoo wa wahunzi. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kindo nchini Uganda imehesabiwa kuwa watu 33,800, na nchini Kongo kuna wasemaji 100,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kindo iko katika kundi la Kisudani cha Kati.
Afrika
Zaidi ya lugha elfu za Kiafrika zinazungumzwa barani leo, ingawa nyingi zinazidi kufifia.
Kiswahili
Tanzania: ni lugha ya taifa; ni lugha ya shule za msingi, lugha ya utawala serikalini na mahakamani; inatumika kote nchini, makanisani, misikitini, redioni, kwenye runinga na idadi kubwa ya magazeti. Serikali inatakiwa kukiendeleza Kiswahili kwa sababu ni lugha ya taifa. Sera ya elimu ya mwaka 2015 imechagua Kiswahili katika miaka 10 ijayo kiwe lugha ya kufundishia katika ngazi zote, ikiwemo ile ya chuo kikuu
Kilango (Uganda)
Kilango ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Uganda inayozungumzwa na Walango. Isichanganywe na lugha ya Kilango nchini Sudan Kusini. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kilango imehesabiwa kuwa watu 1,490,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kilango iko katika kundi la Kinilotiki.
Kinyoro (lugha)
Kinyoro (pia Runyoro) ni lugha ya Kibantu nchini Uganda inayozungumzwa na Wanyoro. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kinyoro imehesabiwa kuwa watu 667,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kinyoro iko katika kundi la J10.
Kidungu
Kidungu ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Nigeria inayozungumzwa na Wadungu. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kidungu imehesabiwa kuwa watu 1100. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kidungu iko katika kundi la Kikainji.
Luanda
Lugha rasmi ni Kireno lakini lugha nyingi za Kibantu zinatumika pia.
Senegal
Kwa ujumla kuna lugha 37 nchini Senegal. Kiwolof kinazidi kuenea, lakini mpaka sasa lugha rasmi ni Kifaransa. Shuleni kinatumika pia Kireno, hasa kusini.
Kirundi
Wanaosema Kirundi na Kinyarwanda, lugha rasmi ya Rwanda, wanasikilizana bila shida.
Togo
Lugha rasmi ni Kifaransa, ingawa kwa kawaida wakazi wanazungumza lugha za kikabila.
Kigwere (lugha)
Kigwere (pia Lugwere) ni lugha ya Kibantu nchini Uganda inayozungumzwa na Wagwere. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kigwere imehesabiwa kuwa watu 409,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kigwere iko katika kundi la J10.
Fiji
Lugha rasmi visiwani ni Kifiji, Kiingereza na Kihindustani kinachofanana na Kihindi na Kiurdu. Pia kuna lugha nyingine saba za asili (angalia orodha ya lugha za Fiji).
Kiingereza
Nchi nyingi za Afrika zinatumia Kiingereza kama lugha rasmi, lakini ni Waafrika wachache (isipokuwa Waafrika Kusini) wanaoitaja kuwa lugha ya kwanza kwao. Nchi hizo ni Afrika Kusini, Ghana, Lesotho, Liberia, Kamerun, Kenya, Namibia, Nigeria, Sierra Leone, Swaziland, Zambia na Zimbabwe. 
Lahaja za Kiswahili
Kiunguja: kisiwani Unguja (Tanzania) - kimekuwa msingi wa Kiswahili Sanifu. Kihadimu (Kimakunduchi): kusini mashariki mwa kisiwa cha Unguja (Tanzania) Kimrima: eneo la Pangani, Vanga, Dar es Salaam, Rufiji na Mafia kisiwani (Tanzania) Kimgao: eneo la Kilwa (Tanzania) Kipate: eneo la Pate, kaskazini kwa Mombasa (Kenya) Kipemba: kisiwani Pemba (Tanzania) Kimvita: eneo la Mvita au Mombasa (Kenya). Zamani ilikuwa lahaja kubwa ya kisomi ikitungiwa mashairi kuliko Kiunguja. Kingozi: kaskazini mwa kisiwa cha Mombasa (Kenya) Kibajuni: kaskazini mwa kisiwa cha Mombasa (Kenya) Chimbalonzi: kaskazini mwa kisiwa cha Mombasa (Kenya) Kitikuu: kaskazini mwa kisiwa cha Mombasa (Kenya) Kiamu: eneo la Lamu (Kenya) Kijomvu: eneo la Jomvu (Kenya) Kingwana: Kiswahili cha Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo Kisiu: eneo la Siu (pwani ya kaskazini ya Kenya) Kivumba: kisiwa cha Vumba na kaskazini kwa Tanga (Tanzania) Kimtang'ata: Mtang'ata, mkoa wa Tanga (Tanzania) Kimafia (Kingome): Mafia (Tanzania) Shikomor: Kiswahili cha Komoro Shimaore: Shikomor cha Mayotte (Mahore) Shindzuani: Shikomor cha Anjouan (Komoro) Shingadzija: Shikomor cha Komoro Kuu Kimwani: kaskazini mwa Msumbiji na visiwa vya Kerimba Chichifundi: eneo la Barawa, kusini mwa Somalia Chimiini: eneo la Barawa, kusini mwa Somalia Sheng: Kiswahili cha mtaani Nairobi (Kenya) chenye maneno mengi ya asili ya Kiingereza, Gikuyu na lugha nyingine za Kenya
Kiswahili
Rwanda: tarehe 8 Februari 2017 bunge lilifanya Kiswahili lugha rasmi ya nne baada ya Kinyarwanda, Kifaransa na Kiingereza.
Bhutan
Wabhutan walio wengi huishio mlimani wako karibu kiutamaduni na kilugha na watu wa Tibet na Burma. Hao hufuata dini ya Ubuddha (67-75%) ambayo ndiyo dini rasmi. Lugha za jamii hiyo zinazotumika nchini humo ni 23. Mojawapo, Kidzongkha, ndiyo lugha rasmi.
Kikaliko
Kikaliko (pia Kikeliko) ni lugha ya Kinilo-Sahara nchini Sudan Kusini, Uganda na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo inayozungumzwa na Wakaliko. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kikaliko nchini Sudan Kusini imehesabiwa kuwa watu 10,000. Pia kuna wasemaji 7,500 nchini Kongo na 5,000 nchini Uganda. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikaliko iko katika kundi la Kimoru-Madi.
Rwanda
Lugha rasmi tangu enzi za ukoloni ni Kifaransa. Tangu mwaka 1994 serikali mpya, iliyoongozwa na Watutsi walioishi miaka mingi Uganda, imetumia pia Kiingereza kama lugha rasmi ya tatu.
Jibuti
Lugha rasmi ni Kifaransa na Kiarabu. Kisomali ni Kiafar ni lugha za taifa.
Kisinga (lugha)
Kisinga ilikuwa lugha ya Kibantu nchini Uganda iliyozungumzwa na Wasinga kwenye kisiwa cha Lusinga. Lugha ya Kisinga imekufa lakini. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kisinga iko katika kundi la J10.
Utamaduni wa Kiafrika
Bara la Afrika lina mamia ya lugha, na kama lahaja zinazozungumza na makabila tofauti zinajumuishwa, idadi ni kubwa zaidi. Kupitia makadirio mengi, Afrika ina zaidi ya lugha elfu. Lugha na lahaja hizo zote hazina umuhimu sawa: baadhi huzungumzwa na watu mia chache tu, nyingine huzungumzwa na mamilioni. 
Rwanda
Lugha ya taifa, lugha rasmi na lugha ya mama kwa Wanyarwanda wote ni Kinyarwanda ambayo ni lugha ya Kibantu, mojawapo ya Niger-Kongo.
Kenya
Kiswahili, ambayo ni lugha ya Kibantu iliyokopa misamiati ya Kiarabu, Kiajemi na mingine kutoka Mashariki ya Kati na Asia Kusini, baadaye ilikua ikawa lingua franca ya kibiashara kwa jamii mbalimbali.[9]
Angola
Ingawa lugha za Kibantu zinaongoza, na 6 kati yake zina hadhi ya lugha ya taifa, lugha rasmi ni Kireno.
Kiingereza
Kiingereza ni lugha rasmi pamoja na lugha nyingine katika nchi nyingi, kwa mfano Kanada (pamoja na Kifaransa), India (pamoja na Kihindi na lugha za majimbo), Ireland (pamoja na Kigaelik), Philippines (pamoja na Kitagalog). 
Ghana
Ingawa si lugha rasmi, Kihausa ndiyo lugha ya mawasiliano inayozungumzwa na Waislamu wa Ghana.[29]
Kanada
Lugha rasmi ni Kiingereza (lugha mama ya 60%) na Kifaransa (20%). Lakini zinatambulika pia lugha 9 za kijimbo.
Jamhuri ya Kongo
Nchi ina lugha 62 tofauti, zikiwemo lugha 2 za taifa: Kingala na Kikongo (Kituba). Hata hivyo lugha rasmi ni Kifaransa.
Historia ya Kiswahili
Mashariki mwa Kongo Kiswahili kimeenea sana: ni moja kati ya lugha nne za kitaifa katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.
Kindai (lugha)
Kindai ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Kamerun inayozungumzwa na Wandai. Idadi ya wasemaji wa Kindai imehesabiwa kuwa wazee watano tu, Wandai wengine wakitumia lugha ya Kifulfulde badala ya lugha yao. Kwa hiyo lugha imekaribia kutoweka kabisa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kindai iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Lugha za Kibantu
Kati ya lugha za Kibantu zinazotumika zaidi kuna Kiswahili na Kilingala. Lugha zenye wasemaji wengi kama lugha ya kwanza ni Kizulu na Kishona.
Kibanda ya Magharibi
Kibanda-Magharibi ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati na Sudan Kusini inayozungumzwa na Wabanda. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kibanda-Magharibi nchini Afrika ya Kati imehesabiwa kuwa watu 4500. Pia kuna wasemaji 3000 nchini Sudan Kusini (1982). Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibanda-Magharibi iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Guatemala
Lugha rasmi na inayotumika zaidi ni Kihispania, lakini zipo pia nyingine 23 za wakazi asili.
Kibanda-Ndele
Kibanda-Ndele ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wabanda. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kibanda-Ndele imehesabiwa kuwa watu 35,500. Pia kuna wasemaji nchini Sudan Kusini ambao idadi yao haijulikani. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibanda-Ndele iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.
Kitonga (Tonga)
Kitonga ni lugha ya Kiaustronesia nchini Tonga inayozungumzwa na Watonga ambapo ni lugha rasmi ya taifa. Isichangaywe na lugha nyingine ziitwazo Kitonga nchini Malawi, Zambia, Msumbiji na Uthai. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kitonga nchini Tonga imehesabiwa kuwa watu 96,300; tena kuna wasemaji zaidi ya 70,000 nje ya Tonga. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitonga iko katika kundi la Kioseaniki.
Kiafrikaans
Ni lugha rasmi mojawapo Afrika Kusini pamoja na lugha 9 nyingine. Ni pia kati ya lugha ya kitaifa huko Namibia.
Historia ya Gambia
Mwaka 2015 Jammeh alitangaza Gambia kuwa nchi ya Kiislamu na mwaka uliofuata alitangaza Kiarabu kuwa lugha rasmi badala ya Kiingereza.
Sudan Kusini
Lugha rasmi ni Kiingereza, pamoja na kutambulika kwa lugha mbalimbali za mitaa katika majimbo au miji. Kiswahili kinapangiwa kuenezwa nchini, hasa baada ya Sudan Kusini kujiunga na Jumuia ya Afrika Mashariki.
Kiswahili
Uganda: kimetangazwa kuwa lugha ya taifa tangu 2005; iliwahi kuwa lugha ya taifa wakati wa utawala wa Idi Amin; wakati wa ukoloni ilifundishwa mashuleni ikaelekea kuwa lugha rasmi pamoja na Kiingereza lakini matumizi haya yalipingwa hasa na Waganda hivyo Waingereza waliacha mipango hiyo. Ni lugha ya polisi na jeshi, hali ambayo imeleta ugumu kwa lugha kukubalika na wananchi wengi kutokana na historia ya utawala wa kijeshi Uganda; watu wengi bado hukumbuka hasa matusi ya wanajeshi waliowatesa wakisema Kiswahili. Lakini kuna maeneo ya Uganda ambako Kiswahili kinatumiwa na watu wengi kama lugha ya sokoni na barabarani. Wona UBC, WBS tv. Mwaka 2005 bunge lilipiga kura kukifanya lugha rasmi ya pili kwa kuwa kinazungumzwa zaidi (nje ya Buganda).
Uswidi
Lugha rasmi ni Kiswidi, ambacho kinafanana sana na Kidani na Kinorwe. Lugha ya pili kati ya tano zilizokubalika kwa makundi madogo ya asili ni Kifini (5%), lakini siku hizi uhamiaji umefanya Kiarabu kiwe na watumiaji wengi zaidi.
Nairobi
Lugha zote za Kenya huzungumzwa Nairobi, lakini hasa ni Kiingereza na Kiswahili pamoja na Sheng.
Tanzania
Kiswahili ndiyo lugha ya taifa na inazidi kuwa lugha mama kwa watoto wengi, hasa mijini[3]. Walau asilimia 90 za wakazi wanakitumia walau kama lugha ya pili. Kiswahili ni mojawapo kati ya lugha za Kibantu: hii imesaidia sana kukubaliwa kwa Kiswahili nchini, kwa sababu idadi kubwa ya Watanzania ni wasemaji wa lugha za Kibantu. Kiswahili kinatumika kama lugha baina ya watu wa makabila mbalimbali na kwa mambo rasmi; kwa hiyo ni lugha rasmi ya dhati.
Kibwisi (Gabon)
Kibwisi ni lugha ya Kibantu nchini Jamhuri ya Kongo na Gabon inayozungumzwa na Wabwisi. Isichanganywe na Kitalinga-Bwisi cha Uganda. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kibwisi imehesabiwa kuwa watu 3020 nchini Kongo na watu 1230 nchini Gabon. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kibwisi iko katika kundi la B40.
Zambia
Wakazi wa Zambia ni wasemaji wa lugha za Kibantu katika makabila 73. Makubwa ndio Wabemba (21.5%), Watonga, Walozi, Watumbuka, Walunda, Waluvale, Wakaonde, Wankoya na Wanyanja-Wachewa. Hata hivyo lugha rasmi ni Kiingereza.
Kizande
Kizande ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Sudan Kusini na Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wazande. Idadi ya wasemaji wa Kizande nchini Kongo imehesabiwa kuwa watu 730,000. Pia kuna wasemaji 350,000 nchini Sudan Kusini na 62,000 nchini Afrika ya Kati. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kizande iko katika kundi la Kiadamawa-Ubangi.