Mesopotamia ya kale ina jina gani leo?
Babeli
Maghofu yake hupatikana karibu na mji wa kisasa wa Al Hillah (Irak) kando ya mto Frati km 90 kusini kwa Baghdad.
Mari
Mji huo ulikuwa kando ya mto Frati, takriban katikati ya kitovu cha Mesopotamia na pwani ya Mediteranea na hivyo kitovu muhimu cha biashara ya kimataifa ya wakati ule.
Uajemi ya Kale
Dola la kwanza linalojulikana katika eneo la Uajemi ilikuwa milki ya Elam katika tambarare ya Khuzestan jirani ya Mesopotamia. Wakazi walitumia lugha ya karibu na Sumer kwenye mto Frati.
Waamori
Waamori (kwa Kisumeri 𒈥𒌅 "MAR.TU"; kwa Kiakadi "Tidnum" au "Amurrūm"; kwa Kimisri "Amar"; kwa Kiebrania אמורי "ʼĔmōrī"; kwa Kigiriki Ἀμορραῖοι) walikuwa watu wa jamii ya Wasemiti kutoka Syria walioenea pia katika maeneo makubwa ya Mesopotamia kusini kuanzia karne ya 21 KK hadi mwisho wa karne ya 17 KK, wakianzisha idadi kadhaa ya miji-dola muhimu, hasa Babuloni.
Mfereji
Mifereji ya kwanza inayojulikana ilitengenezwa zamani za Mesopotamia ya Kale, Misri ya Kale au Uhindi ya Kale kwa umwagiliaji.
Bosnia na Herzegovina
Bosnia na Herzegovina ("Bosna i Hercegovina" au Босна и Херцеговина) ni nchi ya Ulaya kusini mashariki kwenye rasi ya Balkani. Mara nyingi huitwa kwa kifupi "Bosnia" tu na watu wake "Wabosnia". Ilikuwa sehemu ya Yugoslavia hadi mwaka 1992. 
Uruk
, king of Uruk
Uruk (jina katika Biblia: Erech; jina la leo kwa Kiarabu: وركاء‎ "warkā") ilikuwa mji wa Wasumeri katika Mesopotamia ya Kale. Baadaye ilikuwa sehemu ya milki ya Babeli. Mahali pake palikuwa kando la mto Frati uliohama na kupita sasa 30 km kutoka mahali pa Uruk.
Ustaarabu
Kati ya ustaarabu wa kwanza zinazojulikana katika historia kuna Mesopotamia, Misri ya Kale, Uhindi na China ambako ugawaji wa maji ya mito mikubwa katika mazingira yabisi yalikuwa msingi wa ushirikiano wa watu katika maeneo makubwa.
Wamandayo
Wamandayo ni wafuasi wa dini ya Mesopotamia wanaohesabika kuwa 60,000-70,000. 
Marduk
Majina ya miungu mingi katika masimulizi yalijulikana tayari kutoka dini ya Sumeri iliotangulia kutawala Mesopotamia kabla ya Babeli.
Dameski
Nchini mji huitwa mara nyingi الشام ("ash-shām"). Jina hilo latumiwa na Waarabu wengine kwa nchi yote ya Syria pia. Kihistoria "Shamu" ilikuwa jina la nchi yote upande wa mashariki wa bahari ya Mediteranea.
Mji
Miji ya kwanza ilipatikana Mesopotamia, kama vile Uruk na Ur, ingawa kati ya miji inayodumu hadi leo ule wa kale zaidi labda ni Yeriko (Palestina).
Wakaramojong
Wakaramojong walikuwa wanajulikana awali kama Wajie. Jina Karamojong lilitokana na kauli "Ekar ngimojong", linamaanisha "watu wakongwe hawaweza kutembea zaidi". Kulingana na utamaduni, kundi la watu hawa, ambao sasa wanajulikana kama Wakaramojong, wanasemekana kuhamia kutoka Ethiopia kati ya miaka ya 1600 na 1700 BK kama kundi moja linalojulikana kama Wajie. Walipofika mpakani mwa Kenya na Ethiopia, inasemekana kuwa waligawanyika katika makundi kadhaa: Waturkana, Watoposa, na Wadodoth. Kati ya makundi haya tatu, Waturkana waliamua kubaki waliko sasa. Kundi la pili ambalo baadaye lilikuja kujulikana kama Watoposa liliendelea moja kwa moja hadi Sudan. Kundi la tatu, Wadodoth waliamua kubaki katika sehemu ya Apule katika sehemu ya kaskazini ya Karamoja. Kundi kuu liliendelea upande wa kusini na baada ya kufika katika wilaya kuu ambayo sasa ni ya Jie, makundi haya makuu yanaripotiwa kugawanyika katika makundi matatu zaidi na kuhamia kusini zaidi: Wapia, Wabokora, na Wamatheniko. Kundi la tatu la Wamatheniko, lilienda upande wa magharibi na kuunda lugha za Kiteso, Kikumam na Kilangi. Lilikuwa kundi hilo la mwisho ambalo lilisafiri zaidi ambalo linasemekana kutumia kauli ya "watu wakongwe hawaweza kutembea zaidi".
Mari
Mari (leo hii Tell Hariri nchini Syria) ilikuwa dola-mji wa ustaarabu wa Mesopotamia baina ya miaka 2900 - 1760 hivi KK.
Mnara wa Babeli
Kihistoria si wazi ni kipindi gani kinachoangaliwa katika simulizi la Mwanzo 11. Inaonekana ya kwamba wasimulizi walikuwa na habari za piramidi au zigurat kubwa zilizokuwepo Babeli na penginepo katika Mesopotamia.
Afrika ya Kusini-Magharibi
Baada ya mapatano ya kumpumzisha silaha mwaka 1988, majadiliano kati ya pande mbalimbali yalianzishwa rasmi na mwaka 1990 nchi ilipata uhuru wake kwa jina la Namibia.
Eratosthenes
Alichora ramani ya dunia isiyohifadhiwa lakini ilitajwa mara nyingi katika maandiko ya watu wa kale. Eratosthenes alijua bara 3 za Ulaya, Libya (Afrika) na Asia. Asia ilijulikana kwake hadi Uhindi, nchi iliyofikiwa na Aleksander Mkuu. Alijua ya kwamba Afrika, iliyojulikana kwa jina la Libya wakati ule, ilizungukwa kwa maji kutokana na taarifa ya msafara wa Wamisri miaka 300, kabla yake lakini hakujua ya kwamba inaenea pia kusini kwa ikweta. 
Jamhuri ya Masedonia
Mwanzoni palikuwa na matatizo ya kutumia jina hilo kwa sababu ya upinzani wa Bulgaria na Ugiriki zinazodai kuwa "Masedonia" ni sehemu ya urithi wao wa kitaifa. Kwa muda nchi ilijulikana rasmi kama "Masedonia iliyokuwa jamhuri ya Yugoslavia" lakini yenyewe iliamua kujiita "Jamhuri ya Masedonia" tu.
Faras
Faras (zamani waliita , "Pakhôras"; ; Kinubi cha Kale: Ⲡⲁⲣⲁ, "Para") ulikuwa moja kati ya miji mikubwa ya Lubia ya upande wa chini, katika Misri ya leo. Mji huu ulifurika na mafuriko ya Ziwa Nasser katika miaka ya 1960, na sasa mji huu upo chini ya maji kwa kudumu. 
Kabla ya mafuriko, wana-elimu wa kale walifanya utafiti mkubwa sana katika eneo hili. Wanaelimu wa kale hao walitokea nchini Poland. 
Maghrib
Maghrib (المغرب العربي al-maġrib al-ʿarabī; pia: Maghreb) ni sehemu ya kaskazini-magharibi ya Afrika. Siku hizi neno lataja nchi za Moroko, Algeria na Tunisia, wakati mwingine pia Mauretania.
Uajemi ya Kale
Kati ya makabila haya walikuwa Wamedi walioanzisha milki ya Umedi na kutawala theluthi ya magharibi ya uajemi ya leo. Walipaswa kukukabli ubwana wa milki ya Ashuru katika Mesoipotamia. Mnamo mwaka 700 KK makabila ya Wamedi yaliunganishwa mara ya kwanza katika shirikisho wakafaulu kujiweka huru kutoka utawala wa Ashuru wakajenga mji mkuu huko Ekbatana. 
Ur
Ur ilikuwa mji katika Mesopotamia ya kale. Mahali pake ni katika Iraq ya leo kusini ya Baghdad. Inaaminiwa ilikuwa kati ya miji ya kwanza kabisa duniani. 
Gilgamesh
Gilgamesh alijenga ukuta uliozungusha mji wa Uruk. Ukuta huu ulikuwa ulinzi mwema na ndani yake mji liendelea kuwa kitovu cha kiuchumi katika Mesopotamia.
Historia ya Jamhuri ya Masedonia
Jamhuri ya leo ina tabia ya pekee kwa sababu ilikuwa jimbo la kujitawala la Yugoslavia hadi 1991. Wanaolikalia ni hasa Waslavi wanaozungumzwa lugha iliyo karibu na Kibulgaria na pia Kiserbia. Si rahisi kujua watu wa sehemu hizi walianza lini kujisikia watu wa pekee na tofauti na majirani yaom hasa Wabulgaria. Inaonekana hii ilitokea hasa wakati wa karne ya 20. Kwa vyovyote, baada ya mwisho wa shirikisho la Yugoslavia, Masedonia nayo ilitafuta uhuru wake. 
Historia ya awali
Lakini mifano ya kwanza ya utamaduni wa kimaandishi ilitokea wakati wa kubuni matumizi ya shaba na bronzi huko Misri na Mesopotamia.
Casablanca
Jina asilia la mahali lilikuwa Anfa kwa lugha ya Kiberber. Wakati wa karne ya 15 Wareno walitwaa eneo hili wakaita mji "Casa Branca" [2]iliyobadilika baadaye kuwa Casa Blanca tangu Wahispania walitawala sehemu hii. Baada ya kuharibika na tetemeko la ardhi mnamo mwaka 1755 na kuondoka kwa Wahispania ni Sultani wa Moroko aliyejenga mji upya na kuuita "A-ddar Al Baidaa" ilhali wenyeji wengi waliendelea kutumia pia jina la Kizungu kwa kuliandika kwa herufi za Kiarabu كازابلانكا (kāzāblānkā) au kwa kifupi "Kaza".
Pompei
Pompeii ilikuwa mji wa Roma ya Kale uliopo katika Italia ya kusini karibu na mji wa Napoli ya leo.
Puntland
Jina linatokana na nchi ya Punt ya Kale inayotajwa katika maandiko ya Misri ya Kale. Hadi leo haijulikani jina hili linataja kweli sehemu gani, lakini wataalamu wengi huamini ilikuwa mahali fulani kwenye pwani ya Somalia.
Msumbiji
Msumbiji (kwa Kireno: Moçambique) ni nchi ya Afrika ya Kusini-Mashariki.
Hekalu la Artemis mjini Efeso
Hekalu la Artemis mjini Efeso (kwa Kigiriki ὁ ναὸς τῆς Ἀρτέμιδος Ἐφεσίης, τὸ Ἀρτεμίσιον (ho naòs tês Artémidos Ephesíês, tò Artemísion), kwa Kilatini: Templum Dianae Ephesi(n)ae au Artemisium Ephesi(n)um) lilikuwa jengo kubwa la kidini lililojulikana kote katika mazingira ya Mediteraneo wakati wa Ugiriki wa Kale na Roma ya Kale.
Dola la Roma
Nchi nyingi za sasa ziliwahi kuwa sehemu ya Dola la Roma kama vile Uingereza, Ufaransa, Hispania, Italia, Ugiriki na nchi za Balkani upande wa Ulaya, Moroko, Algeria, Tunisia, Libia na Misri upande wa Afrika, na Uturuki, Syria, Lebanon, Palestina, Jordan na hata Irak upande wa Asia.
Marduk
Wataalamu wanafikiri ya kwamba masimulizi yale yalitungwa na makuhani wa Babeli kwa lengo la kumtangaza Marduk kama mungu mkuu kwa miungu mingi iliyoabudiwa katika miji ya Mesopotamia iliyokuja chini ya mamlaka ya Babeli na kuchukua nafasi ya mitholojia mbalimbali za miji ile
Uthai
Uthai (pia: Siam, Thailand, Tailandi, Thailandi, Tailendi) ni ufalme katika Asia ya Kusini-Mashariki.
Ukristo barani Afrika
Nchi hizo za Afrika Kaskazini zilikuwa tajiri. Hali ya hewa wakati ule ilikuwa afadhali kwa kilimo kuliko leo. Milima ya Atlas ilijaa misitu. Katika Algeria na Tunisia ya leo ililimwa ngano kwa wingi na kuilisha Italia. Hata jina la "Afrika" lina asili yake katika kipindi cha Kiroma. "Afrika" ilikuwa jina la mkoa mmoja uitwao leo Tunisia. Kutoka kule jina hilo lilitumika baadaye kwa sehemu nyingine za bara hilo.
Numidia
Numidia ni eneo la kihistoria katika Afrika ya Kaskazini. Leo hii ni sehemu ya nchi za Tunisia na Aljeria.
Misri
majina ya Kizungu ya "Egypt" (ing.), "Egypte" (far.), "Ägypten" (jer.) yanatokana na jina la Kigiriki Αίγυπτος (aigyptos). Hakuna hakika juu ya maana asilia ya neno. Wengine huamini neno limetokana na jina la hekalu muhimu mjini Memphis. Neno hili ni pia asili ya jina "Wakopti" na hii ni jinsi wenyeji wa Misri walivyojiita wakati wa utawala wa Dola la Roma
Ogaden
Ogaden ni jina la kimataifa la eneo kubwa la Ethiopia ya mashariki. Zamani ilikuwa jina la jimbo linaloitwa leo mkoa wa Somali la Ethiopia.
Palestina
Palestina (kwa Kiarabu: فلسطين‎ filasṭīn, falasṭīn; kutoka Kilatini: Palaestina; kwa Kiebrania: פלשתינה Palestina) ni jina la eneo lililoko upande wa Mashariki wa Bahari ya Mediteranea kati ya mkingo wa bahari hiyo na mto Yordani. 
Koreshi Mkuu
Mwaka 539 KK vita viliingia katika Mesopotamia yenyewe. Jeshi la Babeli lilishindwa kwenye mapigano ya Opis iliyopo kando ya mto Hedekeli takriban 160 km kaskazini kwa Babeli; vikosi vya Waajemi walifika siku mbili baadaye mjini Babeli wakaingia bila upinzani na kumkamata mfalme Nabonidi. Tarehe 23 Oktoba Koreshi aliingia Babeli kama mshindi akapokea cheo cha mfalme wa Babeli.
Mwaka uliofuata alimpa mwanawe Kambisi cheo cha mfalme wa Babeli na Koreshi mwenyewe alijiita "Mfalme wa wafalme".
Pergamon
Pergamon (jina la leo kwa Kituruki "Bergama"; kwa Kigiriki: Πέργαμον; kwa Kilatini: Pergamum) ilikuwa mji wa Ugiriki ya Kale kwenye pwani ya magharibi ya Asia Ndogo katika Uturuki ya leo. Leo hii uko huko mji wa Bergama takriban kilomita 80 kaskazini ya Izmir.
Uchapaji
Kitangulizi cha uchapaji kilikuwa matumizi ya mihuri. Mifano ya kwanza inajulikana kutoka Mesopotamia ambako mihuri yenye umbo la mcheduara yalikuwa kawaida. Majina, nembo au alama nyingine yichimbwa kwenye uso wa mhuri uliozungushwa baadaye katika kipande cha udongo wa mfinyanzi ulio mbichi. Kipande hiki kiliweza kukaushwa na hata kuchomwa baadaye kama kisahani kidogo ama kwa kitambulisho au uthibitisho wa maandishi juu ya mhuri huu ulioandikwa pia kwa udongo mbichi.
Astronomia ya kimagharibi
Wagiriki walipokea habari nyingi kutoka wataalamu wa Babeli na Mesopotamia (Iraki ya leo). 
Dardaneli
Dardaneli (Kituruki "Çanakkale boğazi") ni mlango wa bahari katika Uturuki. Zamani za Ugiriki ya Kale na Roma ya Kale ulijulikana kwa jina la Hellespont. 
Bahari ya Mediteranea
Katika lugha ya Biblia Kiebrania iliitwa "Bahari ya Magharibi" au "Bahari Kuu"; Waroma wa Kale waliotwala nchi zote zinazopakana na Bahari ya Mediteranea waliita "mare nostrum" yaani "bahari yetu". Waarabu na Waturuki wanaiita "Bahari Nyeupe" (Kitur. Akdeniz au Kiarab. البحر الأبيض al-baHr-al-abyaD)
Kanisa la Wakaldayo
Idadi ya waamini leo ni kati ya 500,000 na 1,000,000 , wengi wao wakiwa wenyeji wa Mesopotamia.
Aleppo
Aleppo ni kati ya miji ya zamani zaidi duniani, akikaliwa tangu milenia ya 6 KK. labda kutokana na biashara kati ya Mediteranea na Mesopotamia.
Misri ya Kale
Wafalme, walioitwa Mafarao, walijengewa makaburi makubwa sana na piramidi ni kati ya makaburi makubwa kabisa duniani.
Afrika
Wakati huo Wagiriki wa Kale walitumia zaidi jina la Libya kwa ajili ya nchi kusini kwa Bahari ya Mediteraneo.
Algiers
Tangu karne ya 16 BK Algiers ikawa mji wa kujitawala ndani ya Dola la Uturuki. Imekuwa mara kwa mara makao makuu ya maharamia wa Mediteranea ya magharibi. Maharamia hao walishambulia jahazi za Wakristo kama Waitalia, Wafaransa, Wahispania na kadhalika na kuteka abiria pamoja na mabaharia. Waliuzwa kama watumwa au kurudishwa kwao baada ya kulipiwa pesa. Maharamia waliweza pia kushambulia miji ya Wakristo mwambaoni mwa Mediteranea na kutwaa wakazi kama watumwa. Hali hiyo ilisababisha tena na tena majaribio ya nchi za Ulaya kuvamia Algiers lakini bila kufaulu hadi karne ya 19. 
Babeli
Jamii:Historia ya Iraq Jamii:Babeli Jamii:Miji ya Biblia Jamii:Nchi ya Kihistoria ya Asia Jamii:Mesopotamia
Abrahamu
Abram, ingawa alizaliwa Mesopotamia baada ya watu wa huko kustaarabika na kubuni uandishi, aliishi kwa kuhamahama pamoja na mifugo yake: akipitia Sirya alifikia nchi ya Kanaani aliyoahidiwa na Mwenyezi Mungu akashukia Misri kwa muda (Mwa 12).
Troia
Troia (kwa Kigiriki: Τροία, "troia", pia Ίλιον, "ilion"; kwa Kiingereza: "Troy") ulikuwa mji wa Asia Ndogo zamani za Ugiriki ya Kale. Inajulikana kutokana na utenzi wa Iliadi ambamo mshairi Homer alisimulia habari za Vita ya Troia.
Mariupol
Mariupol ilianzishwa katika karne ya kumi na sita kama post Cossack walinzi («zimovnik») iitwayo «Domakha», na baadaye kama ngome Cossack inayoitwa «Kalmius» (jina lake baada ya mto iko hapa), na 1611 kuwa kituo cha utawala wa Kalmius " Palanca "- kitengo cha utawala wa Cossacks Kiukreni. Katika 1774 eneo la mji wa kisasa kuwa ni sehemu ya Dola ya Kirusi, kwa mujibu wa Mkataba wa Amani Küçük Kaynarca. Katika 1778 hapa ilianzishwa mji wa kwanza wa Donbass — Pavlovsk, alitokea kanisa la kwanza. Mwaka mmoja baadaye tsarist serikali ya Russia iliamua kumhamisha hapa Wagiriki 18,408 kutoka Crimea, kwa sababu walikuwa wamekandamizwa na Tatars huko. Makazi mapya ya Crimean Wagiriki ilikuwa inaongozwa na Ignatius Metropolitan, ambaye aliongoza mji kwa muda mrefu baada ya. Kutoka 29 Septemba 1779 mji ina jina lake la sasa — Mariupol.
Mauritania
Jina limeteuliwa kutokana na Mauritania ya kale iliyokuwa ufalme wa Waberber kusini kwa Mediteranea katika eneo la Algeria na Moroko ya leo.
Ufalme wa Mutapa
Ufalme wa Mutapa (au "Mwenemutapa") ni ufalme wa Wakaranga ulioenea kutoka mto Zambezi kupitia mto Limpopo hadi Bahari ya Hindi kusini mwa Afrika, katika nchi za kisasa za Zimbabwe, Afrika Kusini, Lesotho, Swaziland, Msumbiji na sehemu za Namibia na Botswana, tena hadi Zambia ya kisasa.
Katika ramani ya Kireno ya karne ya 16 Monomotapa ililala ndani ya Afrika Kusini.
Waiksosi
Waiksosi (kutoka Kimisri "heqa khaseshet", "watawala wa kigeni"; kupitia Kigiriki Ὑκσώς, Ὑξώς, Yuksos) walikuwa watu mchanganyiko kutoka Asia Magharibi, waliohamia mashariki mwa Delta la Nile kabla ya mwaka 1650 KK. Ujio wao ulikomesha nasaba ya kumi na tatu ya Misri na kuanzisha Kipindi cha kati cha pili. 
Abrahamu mkaapweke
Abrahamu mkaapweke (alifariki mwaka 366) alikuwa mmonaki wa Mesopotamia katika karne ya 4 BK aliyetumwa kama mmisionari huko Beth-Kiduna.
Sfinksi
Sfinksi (kwa Kiingereza sphinx) ni kiumbe cha visasili katika tamaduni za Misri ya Kale, Ugiriki wa Kale na Mesopotamia. Inajulikana pia katika visasili na sanaa za Asia ya Kusini na Kusini-mashariki. 
Liturujia ya Mesopotamia
Hata matoleo ya vitabu vya liturujia hiyo kwa kiasi kikubwa yamefanywa na Wakatoliki. Lugha yake hasa ni Kiaramu.
Kilimia
Wagiriki wa Kale walikiita "Pleiadi" na kusimulia hadithi ya mabinti saba wazuri waliopelekwa angani na mungu Zeus ili kuwalinda dhidi ya tamaa za mvindaji Orion. Miaka 2500 iliyopita ilionekana Ugiriki jioni wakati wa Mei hivyo ilikuwa ishara ya kuanza mavuno. Kuzama wakati ule mwezi wa Novemba kulikuwa ishara ya kulima mashamba kabla ya baridi.
Kanisa la Asiria
Kanisa la Asiria, jina lake rasmi ni Kanisa Takatifu Katoliki la Mitume la Asiria la Mashariki,(kwa Kiaramu ܥܕܬܐ ܩܕܝܫܬܐ ܘܫܠܝܚܝܬܐ ܩܬܘܠܝܩܝ ܕܡܕܢܚܐ ܕܐܬܘܪܝܐ, "ʻIttā Qaddishtā w-Shlikhāitā Qattoliqi d-Madnĕkhā d-Āturāyē"), ni Kanisa la Waashuru ambalo kihistoria lilikuwa na kiini chake katika Mesopotamia ya kaskazini.
Bahari ya Marmara
Bahari ya Marmara (Kituruki "Marmara denizi", Kigiriki: "Propontis") ni gimba la maji ya chumvi kati ya Ulaya na Asia ndani ya nchi ya Uturuki. Imezungukwa na nchi kavu pande zote isipokuwa kuna milango miwili miembamba ya kuiunganisha na [Mediteranea] upande wa kusini na Bahari Nyeusi upande wa kaskazini. Milango hii ni Dardaneli upande wa Mediteranea na Bosporus upande wa Bahari Nyeusi.
Waamori
Huko Mesopotamia:
Tarso
Tarso (kwa Kituruki na Kilatini: Tarsus; Kigiriki: Ταρσός) ni mji wa kale na wilaya iliopo katika Mkoa wa Mersin kwenye Kanda ya Mediteranea kusini mwa Uturuki.
Masiya
Jina hilo lilitafsiriwa na Septuaginta kwa Kigiriki Χριστός ("Khristós") nalo lilitumiwa mapema na Wakristo wa lugha hiyo kwa Yesu wa Nazareth kwa sababu ya kusadiki ndiye mkombozi aliyetimiza kikamilifu kila utabiri wa manabii wa Agano la Kale. Ndiyo sababu jina lake la awali limekuwa linaongezewa kwa kawaida hilo la Kristo, hivi kwamba imezoeleka kumuita Yesu Kristo. 
Abu Bakr
Baada ya kushinda vita hizi Abu Bakr alituma jeshi lake dhidi ya Bizanti na Uajemi. Hapo kaskazini Waarabu walikutana na milki mbili kubwa zilizochoka baada ya vita ya miaka 30 kati yao. Zaidi ya hapo Wajemi walikuwa katika kipindi cha vita ya wenyewe kwa wenyewe. Jemadari Khalid bin Walid alishambulia Hira katika Mesopotamia na upande wa Bizanti jeshi la Waarabu likaingia katika Palestina. 
Ethiopia
Ethiopia mara nyingi linaelezwa kuwa neno la Kigiriki cha Kale Αἰθιοπία Aithiopia lililotokana na Αἰθίοψ "Aithiops" ; maana yake "uso" (ὄψ) "kuwaka" (αιθw) hivyo labda "uso uliochomwa" ama sura nyeusi. Lakini jina hili halikumaanisha hasa nchi ya Ethiopia ya leo lakini nchi zote zenye watu wenye rangi nyeusinyeusi. Kwa muda mrefu watu wa Ulaya waliita Afrika yote kwa jina "Ethiopia". Pia si wazi kama neno la Kiafrika lenye maana tofauti limechukuliwa na Wagiriki kwa maana ya neno lao la "aithiops".
Abrahamu
Humo anatambulishwa kama mfugaji kutoka Mesopotamia (Iraq), aliyesikia sauti ya Mungu ikimwamuru aondoke katika nchi yake na kusafiri kwenda nchi atakayoonyeshwa: katika nchi hiyo ya ahadi atabarikiwa na kupewa watoto pamoja na mali. Abrahamu akafuata maagizo yote pamoja na mke wake Sarai (baadaye Sara) na kwa hivyo anasifiwa kuwa kielelezo cha mtu anayeitikia neno la Mungu na kuiamini hata hajaona kitu bado. Ndiye mwanzo wa taifa teule la Mungu na baba wa waamini wote.
Mwanzo (Biblia)
Mtu huyo, aliyezaliwa Mesopotamia (Iraq) baada ya watu kubuni uandishi, ndiye mwanzo wa taifa teule la Mungu na baba wa waamini wote. Aliishi kwa kuhamahama pamoja na mifugo yake: akipitia Syria alifikia nchi ya Kanaani aliyoahidiwa na Mwenyezi Mungu akashukia Misri kwa muda (Mwa 12). Lakini safari yake muhimu zaidi ni ile ya imani, kwa kuwa Abrahamu aliongozwa na Mungu siku kwa siku, katika mazuri na magumu, akisadiki ahadi zake za ajabu (Eb 11:8-19). Mchungaji huyo alikubali Mungu amchunge maisha yake yote, akamfuata bila ya wasiwasi, akituachia mfano bora wa kumshika mkono Mungu daima bila ya hofu.
Aleksander Mashuhuri
Pia anajulikana katika desturi za Mashariki ya Kati kama Dhul-Qarnayn kwa Kiarabu na Dul-Qarnayim kwa Kiyahudi na Kiaramu, yaani "mtu mwenye pembe mbili", huenda kwa sababu picha kwenye sarafu za wakati wa utawala wake ilimwonyesha kama anazo pembe mbili za kondoo dume za mungu Ammon wa Misri.
Uandishi
Kufikia milenia ya 4 KK, biashara na utawala huko Mesopotamia vilizidi uwezo wa kumbukumbu ya binadamu na kuhitaji maandishi; vilevile katika Misri ya Kale na Amerika ya Kati.
Umar ibn al-Khattab
Wakati wa uongozi wa Umar eneo la Waarabu likakua sana. Jeshi zilitwaa Mesopotamia na Uajemi. Milki ya Uajemi iliporomoka kabisa baada ya ushindi wa Waislamu mwaka 642. Majimbo ya Palestina, Syria, Misri na Afrika ya Kaskazini yalitwaliwa na Bizanti lakini milki hii ilifaulu kujitetea katika eneo lililopungukiwa.
Jimbo la Sokoto
Tangu uanzishi wake kama jimbo mwaka wa 1976 (kutokana na kugawanywa kwa jimbo la kaskazini-magharibi kuwa majmbo mawili ya Sokoto na Niger, jimbo la Sokoto limetawalwa na magavana na maafisa wengi wa kijeshi wa zamani, kila mmoja wao akipata muda mfupil kutawala.
Sokoto, kama eneo, lina historia ndefu. Wakati wa utawala wa himaya ya Fulani katika karne ya 19, Sokoto lilikuwa jimbo muhimu la Fula na pia lilikuwa mji mkuu wa sehemu lililokuwa linajulikana kama magharibi ya kati ya Sudan.
Kutoka ca. 1900, wakati Waingereza walianza ukoloni, Sokoto, ambayo ililkuwa inazunguka sehemu nzima ya kona ya kaskazini-magharibi ya Nigeria, ikawa mkoa wa "British protectorate" wa Nigeria. Hii haikuwa muda mrefu baada Gando kuongezwa kama mkoa mdogo wa Sokoto. Mikoa hii miwili kisha ilifunlika eneo a eneo maili elfu 35 (eneo a eneo kilomita elfu 90) na wakazi walikadiriwa kuwa zaidi ya laki 5. Mikoa hii ilijumuisha falme za Zamfara na Argunga, au Kebbi.
Ifuatayo kutoka "Encyclopaedia Britannica" ya mwaka wa 1911 inatoa baadhi ya taarifa kutoka mtazamo wa Waingereza waliokuwa katika utawala:
Historia ya biolojia
Falsafa ya maumbile ilisomwa tangu siku za ustaarabu wa kale wa Mesopotamia, Misri, Bara Hindi na China. 
Biolojia
Ingawa biolojia katika mtindo wake wa kisasa ni maendeleo ya hivi karibuni, sayansi zinazohusiana na zinazojumuishwa ndani yake zimechunguzwa tangu kale. Falsafa ya maumbile ilisomwa tangu siku za ustaarabu wa kale wa Mesopotamia, Misri, Bara Hindi na China.
Sumeri
Sumeri ilikuwa kati ya tamaduni za juu za kwanza katika Asia ya Magharibi na hasa Mesopotamia (Iraq ya leo). Labda ilikuwa utamaduni wa kwanza wa kujenga miji.
Zimbabwe
Jamhuri ya Zimbabwe (iliyojulikana wakati wa ukoloni kama Rhodesia ya Kusini) ni nchi isiyo na bahari iliyoko upande wa kusini wa Bara la Afrika, kati ya mto Zambezi na mto Limpopo.
Iraq
Inajumlisha eneo la Mesopotamia pamoja na sehemu ya jangwa la Shamu na ya milima ya Zagros. 
Berbera
Tangu 1546 Dola la Osmani lilivamia eneo lote na kumpeleka wali wake Berbera. Wakati wa udhaifu wa Waturuki athira hii ilipotea tena. Baada ya vita ya Mahdi katika Sudani Waosmani walipaswa kuondoa wanajeshi wao tena na Waingereza waliingia wakaitawala Berbera kama sehemu ya eneo lindwa la "British Somaliland Protectorate" au Somalia ya Kiingereza.
Kitabu cha Ezra
Mwaka 587 KK mfalme wa Babeli alikuwa amevamia mji wa Yerusalemu, kubomoa hekalu la Sulemani na kumaliza ufalme wa Yuda. Wakazi walipelekwa Mesopotamia kwa uhamisho wa Babeli. Tangu wakati huo Waisraeli kwa kawaida walijulikana kuwa Wayahudi. Lakini, kwa kuwa utengano wa Israeli haukuendelea, majina hayo mawili, pamoja na jina la Waebrania, yaliweza kutumiwa kwa watu walewale (Yer 34:9; Yn 1:19, 47; 2 Kor 11:22; Gal 2:14).
Jamhuri ya Kisovyeti ya Kijamii ya Kiarmenia
Jamhuri ya Kisovyeti ya Kijamii ya Kiarmenia Kiarmenia: Հայկական Սովետական Սոցիալիստական Հանրապետություն, "Hajkakan Sowetakan Sozialistakan Hanrapetut'jun"; Kirusi Армянская Социалистическая Советская Республика, "Armjanskaja Sozialistitscheskaja Sowjetskaja Respublika) ilikuwa jina la Armenia ya leo ilipokuwa sehemu ya Umoja wa Kisovyeti kati ya 1922 hadi 1991.
Al-Andalus
Al-Andalus (Ar.: الأندلس) ilikuwa jina la Kiarabu kwa sehemu za Rasi ya Iberia (Hispania na Ureno wa leo) zilizotawaliwa kwa karne kadhaa na Waislamu kati ya miaka 711 and 1492.[1]
Jiometri
Maumbo ya jiometri yalionekana kwanza nchini Mesopotamia na Misri katika milenia ya pili baada ya Yesu Kristo. Maumbo haya yalikuwa na urefu, uwanda ambazo zilitumika katika kupima ardhi na kuzuru sayari nyingine.
Armagedoni
Armagedoni (kwa Kigiriki Ἁρμαγεδών, "Harmagedōn", kutoka Kiebrania: הר מגידו, Har Megiddo) ni mahali pa Israeli kaskazini ambapo pametajwa na kitabu cha Ufunuo 16:16 kuwa patakuwepo mapigano makubwa ya mwisho kati ya wema na uovu.
Shamu
Shamu (kwa Kiarabu شام "sham" - kifupi cha بلاد الشام, "bilad ash-sham") ni jina la eneo la kihistoria katika Mashariki ya Kati inayokaliwa leo hii na nchi za Syria, Lebanon, Palestina, Israel na Jordan. 
Historia ya Utawa
Nje ya Dola la Kirumi (Mesopotamia na Persia) useja ulitazamwa kama agano na Kristo la kuwafaa wote.
Kusini
Jina "kusini" laaminiwa limetokana na neno lenye asili ya Misri ya Kale kwa ajili ya nchi ya Kushi iliyokuwepo upande wa kusini wa Misri katika Nubia (au Sudani ya leo) pamoja na Uarabuni ya Kusini. Jina la Kushi lapatikana pia katika masimulizi ya Biblia likimtaja mmoja wa wana wa Hamu katika kitabu cha Mwanzo 10:16 kama baba wa watu wa Kushi. Hili neno lilitumiwa na mabaharia Waarabu pia kutaja mwelekeo wa kusini na kwa umbo la "kusi" hasa upepo wa kusini. 
Ionia
Jina la Ionia lilitokana na Waionia waliokuwa kabila la Wagiriki waliohamia Asia Ndogo kutoka Ugiriki mwenyewe mnamo mwaka 1,000 KK na kujenga miji yao huko kama vile Efeso, Mileti na Smirna (Izmir ya leo). Baadaye Ionia ilikuwa eneo walipoishi wanafalsafa muhimu kama Thales wa Mileti, Anaximander oder Heraklito.
Koreshi Mkuu
Aliendelea kuthebitisha viongozi wengi na wakuu wa idara mbalimbali waliowahi kuwepo chini ya mfalme wa kale.
Baada ya ushindi juu ya Babeli Koreshi alitawala Asia Ndogo, Mesopotamia na Shamu hadi Palestina mpakani kwa Misri. Hapo aliangalia mipaka yake upande wa mashariki. 
Rhapta
Rhapta ni jina la soko na mji wa kale katika pwani la Afrika ya Mashariki. Habari zake zilipatikana tangu karne ya kwanza katika mwongozo wa kigiriki kwa ajili ya mabaharia. Jina la Rhapta lilitajwa tena katika vitabu vingine hadi karne ya 6 BK lakini baadaye lilipotea au kubadilishwa. 
Euklides
Euklides (takr. 365 KK - 300 KK, kwa Kigiriki Εὐκλείδης, Eukleidēs, yaani Mashuhuri, kwa Kiingereza Euclid[1]) alikuwa mwanahisabati wa Misri ya Kale. Anaitwa pia Euklides wa Aleksandria ili kumtofautisha na Euklide wa Megara, akihesabiwa pia kati ya wataalamu wa Ugiriki ya Kale maana mji wa Aleksandria nchiniMisri iliundwa na Wagiriki na kukaliwa na Wagiriki hasa kwa karne nyingi, hivyo inahesabiwa zaidi kama sehemu ya utamaduni wa Ugiriki kuliko Misri.
Milima ya Taurus
Milima ya Taurus (kwa Kituruki "Toros Dağları") ni milima ya kusini mwa Uturuki inayotenganisha Bahari ya Mediteranea na mabonde ya Mesopotamia upande wa kusini na nyanda za juu za Anatolia upande wa kaskazini. 
Algeria
Algeria (pia: Aljeria ; kwa Kiarabu: الجزائر al-Jazā’ir; kwa Kiberber: Dzayer, ⴷⵣⴰⵢⴻⵔ) au kwa jina rasmi "Jamhuri ya kidemokrasia ya watu wa Algeria" ni nchi ya Afrika ya Kaskazini-Magharibi. Imepakana na bahari ya Mediteranea, Moroko, Sahara ya Magharibi, Mauretania, Mali, Niger, Libya na Tunisia.
Imhotep
Imhotep (pia Immutef, Im-hotep au Ii-em-Hotep; aliitwa "Imuthes" (Ἰμούθης) na Wagiriki wa Kale; kwa hieroglifi "ỉỉ-m-ḥtp" "anayekuja kwa amani"; takriban karne ya 27 KK (~ 2650–2600 KK)) alikuwa mwandishi na mtaalamu wa Misri ya Kale. 
Rhodesia
Rhodesia ni jina la kihistoria kwa ajili ya maeneo ya nchi za kisasa Zimbabwe na Zambia wakati wa ukoloni kuanzia 1895.
Aleksander Mashuhuri
Katika kitabu cha Kizoroastria cha kipindi cha kati ya Uajemi kilichoitwa Arda Wiraz Nāmag Aleksander anajulikana kama “Aleksander aliyelaaniwa” kwa sababu alishinda milki ya Uajemi na aliangamiza mji mkuu wake ulioitwa Persepolis. Lakini katika habari za baadaye za Uajemi, mpaka Irani ya siku hizi, anaitwa Eskandar na hata alishangiliwa wakati Ukuta Mkuu wa Sadd-e Eskandar ulijengwa wakati wa Ufalme wa Parthia.
Vigae vya mwandiko wa kikabari
Mesopotamia ilikuwa kitovu cha ustaarabu wa mapema wa kilimo wa miji kama Sumeri, Akkadi, Babeli na Ashuru. Mwanzo wa maandishi ilikuwa nia ya kushika kumbukumbu tu kuhusu akiba, idadi ya mazao, mifugo na bidhaa nyingine. Polepole waandishi wa Sumeri na Babeli walibuni mwandiko wa picha ulioendelea kuwa mwandiko wa alama zilizowakilisha maneno au silabi. Baada ya maendeleo hayo kuna pia matini marefu yaliyoandikwa kwa njia hii, kwa mfano Utenzi wa Gilgamesh.
Swala pala
Swala pala au swalapala (Aepyceros melampus Kigiriki αιπος, aipos "juu" κερος, ceros "pembe" + melas "nyeusi" pous "mguu") ni swala ambaye si mkubwa sana kutoka Afrika. Jina Impala ambalo ni jina la swala pala kwa Kiingereza linatoka kutoka lugha ya Kizulu na linamaanisha "Swara". Wao hupatikana katika savana misitu nene nchini Kenya, Tanzania, Swaziland, Msumbiji, Namibia ya kaskazini, Botswana, Zambia, Zimbabwe, kusini mwa Angola, kaskazini mashariki mwa Afrika Kusini na Uganda. Swala pala wa kawaida wanaweza kupatikana katika idadi ya hadi 1,600,000 barani Afrika.[1]
Zimbabwe
Jina Zimbabwe linatoka katika jina "dzimba dzamabwe" kumaanisha "nyumba ya mawe" kwa lugha ya Kishona. Nyumba hiyo ya mawe , ambayo imehifadhiwa kama eneo la kihistoria, ilikuwa Milki ya Mwenemtaba ambaye ufalme wake uliongoza eneo hilo miaka ya kale.
Maandishi
Hakuna hakika maandishi yalianza lini na wapi. Wataalamu wengi huona ya kwamba Sumer katika Mesopotamia ilikuwa na maandishi ya kwanza duniani.
Kosovo
Kosovo (kwa Kialbania: Kosovë au Kosova, kwa Kiserbia na herufi za Kikirili: Косово и Метохија, kwa alfabeti ya Kilatini: Kosovo i Metohija) ni nchi ndogo ya Balkani katika Ulaya ya kusini-mashariki. Imepakana na Serbia, Jamhuri ya Masedonia, Albania na Montenegro. 