Je,nani alizindua kifaa cha hadubini?
Biolojia
Biolojia ilianza kuendelea na kukua haraka baada ya uboreshaji mkubwa wa darubini na Antony van Leeuwenhoek. Hapo ndipo wasomi waligundua manii bakteria, infusoria na ugeni tu na tofauti ya maisha ya hadubini. Uchunguzi wa Jan Swammerdam ulileta maslahi mapya katika entomolojia ikajenga mbinu za msingi za kuchangua na kutia madoa kwa hadubini.[9]
Darubini
Muundo tofauti uligunduliwa na padre Nicolaus Zucchius mwaka 1616 uliotumia kiakisi parabola kwa kukusanya mishale ya nuru.
Bernhard Heine
Bernhard Heine (Agosti 20, 1800 – Julai 31, 1846) alikuwa ni mtabibu na mtaalamu wa mifupa wa Kijerumani. Yeye ndiye mgunduzi wa osteotomi, chombo kinachotumika kukata mifupa.
Tepu ya sumaku
Tepu za sumaku ziligunduliwa kwa mara ya kwanza na mtaalamu wa mambo ya sauti wa Kijerumani Fritz Pfleumer mnamo 1928 nchini Ujerumani. Uvumbuzi wa Pfleumer ulitumia iron oxide (FeO) ungaunga alioupakaa katika ukanda wa karatasi.
Thomas Edison
Akaendelea kuboresha balbu ambayo hakuvumbua lakini hadi kwake balbu zilidumu muda mdogo tu; mwaka 1879 alifaulu kutengeneza balbu iliyotoa mwanga masaa 40 na baada ya miaka mitatu ya kuboresha balbu hii tena alifikia kwa masaa 1,000.
Kingamwili
Maelezo ya kwanza ya kiafya ya kinga ambayo yalitokana na kiumbehai maalumu mwenye kusababisha ugonjwa huenda ni Kitab fi al-jadari wa-al-hasbah (Tasnifu juu ya Ndui na Surua, ilitafsiriwa 1848 [4] ) yaliyoandikwa na daktari wa Kiislamu Al-Razi katika karne ya 9. Katika tasnifu, Al Razi anaeleza wasilisho la kiafya la ndui na surua na anaendelea kuonyesha kwamba ufichuo kwa vikolezo hivi maalum kufikia kinga ya kudumu (ingawa si kutumia muda). [3] Hata hivyo, ni nadharia ya viini-maradhi ya ugonjwa ya Louis Pasteur iliyoiruhusu sayansi mpya ya elimu ya kingamaradhi kueleza jinsi ugonjwa unavyosababishwa na bakteria, na jinsi, kufuatia maambukizo, mwili wa binadamu unapata uwezo wa kupinga maambukizo zaidi. [1]
Sklerosisi ya kimiotrofia ya pembezoni
Maelezo ya ugonjwa huu yalianza angalau mwaka wa 1824 na Charles Bell. Katika mwaka wa 1869, uhusiano kati ya dalili na matatizo halisi ya kinurolojia ulielezwa kwa mara ya kwanza na Jean-Martin Charcot, alitumia jina sklerosisi ya kimiotrofia ya pembezoni tangu mwaka wa 1874. Ilijulikana vizuri Marekani ilipomuathiri mchezaji maarufu wa besiboli Lou Gehrig, na katika karne ya 20 Stephen Hawking alipopata umaarufu wa ufanisi wa kisayansi. 
Christiaan Huygens
Alikuwa kati ya watu wa kwanza waliofikiri ya kwamba nuru ina tabia ya wimbi. Kutokana na nadharia yake juu ya tabia za nuru aliweza kuboresha umbo la lenzi. Mwaka 1655 alitengeneza darubini iliyoboreshwa na kuchungulia sayari ya Zohali (Saturnus). Alitambua mwezi wa Titan na mwaka uliofuata aliweza kutangaza ya kwamba bangili za Zohali zinafanywa kwa miamba. 
Alibuni pia saa makini kushinda saa nyingine za wakati wake. 
Kitanda
Muundo wa kitanda cha hospitali ambao una uwezekano kuwa chaweza kuinua kichwa au miguu ya mgonjwa ulianzishwa na daktari Mjerumani Friedrich Trendenburg ambaye alikuwa akiwatibu wagonjwa wa mshuto katika vita vikuu vya kwanza. Daktari huyo alikuwa akiwaweka wagonjwa kichwa chini na miguu juu. Baadaye, kukaa huku kuliitwa . 
Msumenonyororo
Historia ya msumenonyororo yadhihirisha kwamba kifaa cha kwanza cha namna hiyo kilitengenezwa mwaka 1830 na daktari mmoja wa mifupa Mjerumani kwa jina Bernhard Heine. Hata kama hakikuwa kama msumenonyororo, kifaa hiki kwa jina Oseotome kilikuwa kinafanana kabisa na msumenonyororo tunaojua leo. Kifaa hiki kilitumika haswa kwa kukata mifupa, maana ndiyo iliyokuwa kazi yake daktari Benhard Heine.
Hekaya za Abunuwasi
Mchoraji Mtanzania Godfrey Mwampembwa (anayejulikana kwa jina la Gado) alitunga kitabu cha vibonzo kwa jina la Abunuwasi kinachosimulia tatu za hekaya zake.[2] The book was published by Sasa Sema Publications in 1996.[3]
Athroskopia
Wakati Bircher anakumbukwa mara kwa mara kama mvumbuzi wa athroskopia ya goti, daktari mpasuaji wa Kijapani Masaki Watanabe, MD anapokea sifa kuu kwa kutumia athroskopia kwa upasuaji rekebishi. Watanabe alitiwa moyo na kazi na mafundisho ya Dr Richard O'Connor. Baadaye, Dr. Heshmat Shahriaree alianza kufanya majaribio ya njia za kukata vipande vya meniski. 
Darubini
Darubini ya kwanza inayojulikana ilitengenezwa mwaka 1608 na Mholanzi Hans Lipperhey aliyekuwa fundi miwani akaunganisha lenzi mbili katika bomba.
Mikrobiolojia
Bakteria ziligunduliwa mara ya kwanza na Antonie van Leeuwenhoek mwaka wa 1676, kwa kutumia darubini ya lensi moja ya muundo wake mwenyewe.[2] Aliziita "animalcules" na alichapisha habari za utafiti wake kwenye msururu wa barua kwa Shirika la Muungano wa Mfalme.[3][4][5] Jina bacteriam lililetwa miaka mingi baadaye, na Christian Gottfried Ehrenberg katika mwaka wa 1838.[6]
Ufahamu wa uwezo wa kushika mimba
Mwanzo mwa miaka ya 1950, John Billings aligundua uhusiano kati ya ute wa mlango wa uzazi na uwezekano wa kutunga mimba alipokuwa akifanya kazi katika Shirika Katoliki la Ustawi wa Jamii mjini Melbourne, Australia. Billings na madaktari wengine kadhaa, akiwemo mke wake Evelyn, walifanyia utafiti ishara hiyo kwa miaka kadhaa, na kufikia mwishoni mwa miaka ya 1960 walikuwa wamefanya majaribio ya kitabibu na kuanzisha vituo vya kufundishia mbinu yao duniani kote.[9]
Penisilini
Mnamo mwaka wa 1939, Mwanasayansi kutoka Australia Howard Walter Florey (baadaye Baron Florey) na timu ya watafiti Ernst Boris Chain, AD Gardner, Norman Heatley, M. Jennings, J. Orr-Ewing na G. Sanders) katika chuo cha Sir William Dunn ya patholoja,chuo kikuu cha Oxford ilikuwa na maendeleo makuu katika kuonyesha matendo ya in vivo baktericidalgy ya Penisilini.Majaribio yao ya kutibu binadamu haikufanikiwa kwa sababu ya ukosefu kiasi cha Penisilini ya kutosha, (mgonjwa wa kwanza kutibiwa alikuwa Reserve Constable Albert Alexander), lakini wakaionyesha kuwa bila madhara na ya kufanya kazi vyema kwa panya.
Saa ya mkononi
Saa za mkono zilianza kuvaliwa na wanaume wanajeshi mwisho mwa karne ya 19 kwa ajili ya kupanga vyema vita. Kampuni ya Garstin ya London ilipata hati miliki ya "Watch Wristlet" mwaka 1893, lakini walikuwa wakitengeneza saa miundo kama hiyo tangu miaka ya 1880. Maofisa wa Jeshi la Uingereza walianza kutumia saa za mkonononi wakati wa kampeni ya kijeshi ya kikoloni katika miaka ya 1880, kama vile wakati wa Vita ya Anglo-Burma ya 1885. Wakati wa Vita ya kwanza ya Makaburu, umuhimu wa kuratibu harakati za vikosi na kusawazisha mashambulizi dhidi ya Makaburu ulikuwa muhimu sana, na matumizi ya saa za mkono ulianza kuenea miongoni mwa maofisa wa kijeshi. Kampuni ya Mappin & Webb ilianza uzalishaji wa saa za wanajesho wakati huko Sudan mnamo mwaka 1898 na kuongeza kasi ya uzalishaji wakati wa Vita ya Pili ya Makaburu miaka michache baadaye. Katika bara la Ulaya kampuni ya Girard-Perregaux na kampuni nyingine za Uswisi zilianza kutengeneza saa za mkono za maofisa wa jeshi la Ujerumani mwaka 1880.
Kisukari aina ya 2
Aina ya 1 ya kisukari na ya 2 zilitambuliwa kama hali mbili tofauti kwa mara ya kwanza na matabibu kutoka India walioitwa Sushruta na Charaka katika mwaka wa 400-500 huku aina ya 1 ikihusishwa na vijana, na aina ya 2 ikuhusishwa na watu wanene kupindukia.[60] Neno "kisukari" au "kutokwa na asali" liliongezwa na Mwingereza John Rolle mwishoni mwa miaka ya 1700 ili kutofautisha diabetisi insipedasi inayohusishwa na kukojoa kila mara.[60]Dawa hazikuwa zimetengenezwa hadi kufikia mwanzo wa karne ya 20 ambapo Frederick Banting na Charles Best kutoka Kanada waligundua insulin, mwaka wa 1921 na 1922.[60] Hii ilifuatiwa na kutengenezwa kwa insulini ya kudumu ya NPH miaka ya 1940. [60]
Saa (ala)
Saa za mkono zilianza kuvaliwa na wanaume wanajeshi mwisho mwa karne ya 19 kwa ajili ya kupanga vyema vita. Kampuni ya Garstin ya London ilipata hati miliki ya "Watch Wristlet" mwaka 1893, lakini walikuwa wakitengeneza saa miundo kama hiyo tangu miaka ya 1880. Maofisa wa Jeshi la Uingereza walianza kutumia saa za mkonononi wakati wa kampeni ya kijeshi ya kikoloni katika miaka ya 1880, kama vile wakati wa Vita ya Anglo-Burma ya 1885.[1] Wakati wa Vita ya kwanza ya Makaburu, umuhimu wa kuratibu harakati za vikosi na kusawazisha mashambulizi dhidi ya Makaburu ulikuwa muhimu sana, na matumizi ya saa za mkono ulianza kuenea miongoni mwa maofisa wa kijeshi. Kampuni ya Mappin & Webb ilianza uzalishaji wa saa za wanajesho wakati huko Sudan mnamo mwaka 1898 na kuongeza kasi ya uzalishaji wakati wa Vita ya Pili ya Makaburu miaka michache baadaye. Katika bara la Ulaya kampuni ya Girard-Perregaux na kampuni nyingine za Uswisi zilianza kutengeneza saa za mkono za maofisa wa jeshi la Ujerumani mwaka 1880.
Tadeus Reichstein
Tadeus Reichstein (20 Julai 1897 – 1 Agosti 1996) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Uswisi, lakini alizaliwa Poland. Hasa alichunguza homoni katika gamba la tezi adrenali. Mwaka wa 1950, pamoja na Edward Kendall na Philip Hench alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Bakteria
Ingawa katika karne ya 19 ilijulikana kwamba bakteria ndizo chanzo cha magonjwa mengi, hakuna matibabu yoyote ya viua-bakteria yaliyopatikana.[9] Katika mwaka wa 1910, Paul Ehrlich alitengeneza kiua vijasumu cha kwanza, kwa kubadilisha rangi ambazo kwa kuchagua zilitia mawaa Treponema pallidum, spirokaeti ambayo husababisha kaswende katika mchanganyiko wa ambao uliua kisababishi magonjwa.[10] Ehrlich alikuwa ametuzwa Tuzo la Nobel mwaka 1908 kwa kazi yake kuhusu elimu ya kingamaradhi, na alianzisha matumizi ya madoa ili kuchunguza na kubaini bakteria, na kazi yake ilijikita kwenye misingi ya doa la Gram na doa la Ziehl-Neelsen.[11]
Athroskopia
Profesa Kenji Takagi wa Tokyo amesifiwa tangu jadi kwa ajili ya kufanya uchunguzi wa kwanza wa athroskopia ya kifundo cha goti la mgonjwa mwaka wa 1919. Alitumia sistoskopu ya 7.3 mm kwa athroskopia zake za kwanza. Hivi karibuni imegunduliwa kuwa daktari wa Kideni Severin Nordentoft alitoa taarifa juu ya athroskopia za kifundo cha goti mwaka wa 1912 katika taarifa juu ya athroskopia ya goti ya pamoja mapema 1912 katika Kumbukumbu za Mkutano maalum wa 41 wa Shirika la Madaktari wapasuaji la Ujerumani huko Berlin. Alibatiza utaratibu huo (kwa Kilatini) "athroskopia genu." Nordentoft alitumia mchanganyiko wa chumvi tasa au wa asidi boriki kama chombo chake cha macho na aliingia ndani ya kifundo kwa kutumia pota kwenye mpaka wa nje wa kilegesambwa. Hata hivyo, si wazi ikiwa uchunguzi huu ulikuwa utafiti wa anatomia ya wagonjwa waliofariki au wanaoishi.
Maumivu ya kiuno
Hippocrates (460 KK hivi – 370 KK hivi) alikuwa wa kwanza kutumia neno kurejelea maumivu ya nyonga na ya kiuno; Galen (enzi za kati hadi mwishoni mwa karne ya 2 BK) alielezea suala hili kwa kina. Madaktari mwishoni mwa milenia ya 1 hawakujaribu upasuaji wa mgongo. Baadala yake, walipendekeza kusubiri kwa umakinifu.
Cannabidiol
Cannabidiol kwanza iliweza kudondolewa mwaka 1940 na wanasayansi wawili, Adams na Todd. Kwa wakati ule walidhania kwamba kiungo hiki kuwa hakina nguvu zozote za kibaolojia. Lakini mwaka 1963, wanasayansi wawili tena, Mecholaum na Shvo waliweza kuchunguza kwa kina kuhusu muundo wa kikemia wa cannabidiol.
Hadubini
Hadubini (pia: darubini ya vidudu) ni kifaa cha kutazama vitu vidogo sana. Ni chombo muhimu cha sayansi kwa utafiti wa vitu ambavyo ni vidogo mno kwa jicho la binadamu.
Fizikia
Nadharia ya vifurushikimakenika ilianzishwa kutokana na kazi za awali za akina Werner Heisenberg, Erwin Schrödinger na Paul Dirac. Kutokana na kazi hizo za mwanzo kila mmoja katika tasnia yake muundo wa kiwango kinachotambulika wa fizikia ya hardali/vitu vidogo ilipatikana.
Biolojia
Maendeleo katika somo la hadubini pia yalikuwa na athari kubwa kwa kufikiri kibiolojia kwenyewe. Mapema katika karne ya 19, wanabiolojia kadhaa waliashiria umuhimu mkuu wa seli. miaka ya 1838 na 1839, Schleiden na Schwann walianza kuendeleza mawazo kuwa (1) kitengo muhimu cha viumbe ni seli na (2) seli za binafsi zina sifa zote bainifu za uhai, ingawa walipinga wazo kwamba (3) seli zote hutokana na mgawanyiko wa seli nyingine. Kwa msaada wa kazi ya Robert Remak na Rudolf Virchow, hata hivyo, katika miaka ya 1860 wanabiolojia wengi walikubali kanuni zote tatu za kile kilichojulikana kama nadharia ya seli.[10]
Aina ya damu
Mifumo miwili ya aina za damu iliyo muhimu zaidi iligunduliwa na Karl Landsteiner wakati wa majaribio ya kwanza ya kuongezea damu: aina ya ABO mwaka wa 1901 na kwa ushirikiano na Alexander S. Wiener aina ya Rhesus mwaka wa 1937. Uvumbuzi wa jaribio la Coombs mwaka wa 1945, majilio ya udaktari wa kuongezewa damu, na ufahamu wa ugonjwa wa hemolitiki ya mtoto mchanga kuliongoza kwa ugunduzi wa aina zaidi za damu, na sasa mifumo 30 ya vikundi vya damu ya binadamu vinatambuliwa na Shirika la Kimataifa la Utoaji damu (ISBT), na ndani vikundi 30 vya damu, zaidi ya antijeni 600 tofauti za vikundi vya damu zimepatikana, nyingi kati ya hizi ni za nadra sana au zinapatikana katika makabila mengine. Aina za damu zimetumika katika sayansi ya kuchunguza na katika kupima ubaba, lakini nafasi ya matumizi haya mawili inachukuliwa na uchukuaji kijeni wa alama za vidole ambao hutoa uhakika zaidi. 
Herman Hollerith
Alianzisha tabuleta (kifaa cha kupanga majedwali) ya mitambo kulingana na kadi zilizopigwa. Ndiye aliyekuwa mwanzilishi wa "Tabulating Machine Company" ambayo baadaye ikawa IBM.
Mikrobiolojia
Robert Koch alikuwa mwanzilishi wa taaluma ya uuguzi wa mikrobiolojia na alishughulikia kipindupindu, kimeta na kifua kikuu. Katika utafiti wake wa kifua kikuu, Koch hatimaye alithibitisha nadharia ya kijidudu, ambayo ilimfanya atunukiwe Tuzo la Nobel mwaka wa 1905.[8] Katika madai yake, Koch aliweka vigezo vya kutathmini kama kiumbe ndicho husababisha ugonjwa, na madai haya yanatumika mpaka leo hii.[9]
Darubini
Darubini (kutoka Kiajemi: دوربين, dorbin) ni kifaa cha kutazamia vitu ambavyo viko mbali. Kutegemeana na kusudi lake kuna aina mbalimbali:
Fahrenheit
Skeli ya fahrenheit ilibuniwa 1724 na mwanafizikia Mjerumani Daniel Gabriel Fahrenheit. Ilikuwa skeli ya kupima halijoto iliyotumiwa sana duniani lakini wakati wa karne ya 20 skeli ya selsiasi ilichukua nafasi yake kwa sababu inalingana na vipimo sanifu vya kimataifa. Leo hii fahrenheit hutumiwa hasa Marekani na nchi chache nyingine kama Belize.
Bakteria
Mwaka 1859 Louis Pasteur alionyesha kuwa mchakato wa kuchachusha unasababishwa na ukuaji wa vijiumbe, na kwamba ukuaji huu si wa kizazi cha kujianzia. (Hamira na kuvu, ambazo kwa kawaida zinahusishwa na uchachushaji, si bakteria, ila ukungu.) Pamoja na mwenzake, Robert Koch, Pasteur alikuwa wa kwanza kuitetea nadharia ya kijidudu ya ugonjwa.[6]
Mzabibu
Jani Maua Ua moja Zabibu
Aaron Klug
Aaron Klug (amezaliwa 11 Agosti 1926) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Uingereza akiwa amezaliwa nchini Lithuania. Hasa anajulikana kwa kubuni hadubini kwa ajili ya kuchunguza fuwele. Mwaka wa 1982 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.
Ugonjwa sugu wa njia za pumzi zilizofungana
Maelezo ya kitambo ya uwezekano wa emfisema ni: Katika mwaka wa 1679 na T. Bonet kuhusu ugonjwa wa "mapafu makubwa” na katika mwaka wa 1769 na Giovanni Morgagni kuhusu mapafu yaliyokuwa yamevimba hasa kutokana na hewa".[111][113] Katika mwaka wa 1721 michoro ya kwanza ya emfisema ilifanywa na Ruysh.[113] Michoro hii ilifuatwa na picha za Matthew Baillie katika mwaka wa 1789 na maelezo ya hali ya uharibifu wa ugonjwa huo. Katika mwaka wa 1814 Charles Badham alitumia "katara" kueleza kikohozi na kamasi Zaidi katika bronkitisi sugu. René Laennec, fizishiani aliyevumbua stethoskopu, alitumia neno "emfisema" katika kitabu chake A Treatise on the Diseases of the Chest and of Mediate Auscultation (1837) kueleza mapafu yasiyosinyaa alipofungua kifua wakati wa otopsi. Aligundua kuwa hayakusinyaa kikawaida kwa sababu yalikuwa yamejaa hewa na njia za hewa zilikuwa zimejaa kamasi.. Katika mwaka wa 1842, John Hutchinson aligundua kipima pumzi, kilichoruhusu kupimwa kwa ujazo pumzi wa mapafu. Hata hivyo kipima pumzi chake kingeweza kupima ujazo tu, si kupita kwa hewa. Tiffeneau and Pinelli katika mwaka wa 1947 walieleza kanuni za kupima kupita kwa hewa. [112]
Homa ya Q
Mara ya kwanza ulielezwa na Edward Holbrook Derrick katika machinjio ya Brisbane, Queensland, Australia. Herufi "Q" husimama kwa "query" na ilitumika wakati kimelea kisababishi hakijulikani, na iliteuliwa baada ya mapendekezo kama, "homa ya machinjio" na "homa ya Queensland rickettsial", ili kuepuka ukinzani mbaya, aidha katika sekta ya mifugo au jimbo la Queensland. 
Kinasasauti
Mvumbuzi Robert Hooke ndiye aliyekuwa wa kwanza kujaribu kutumia kinasasauti kilichofunganishwa na uzi kilichojulikana kama lover's telephone.
Sudusi (kundinyota)
Kundinyota hii haikujulikana kwa mabaharia Waswahili wa Kale wala kwa Waarabu au Wagiriki kwa sababu nyota zake ni hafifu na chache. Ni kati ya kundinyota zilizoanzishwa na mwanaastronomia Johannes Hevelius, Mjerumani kutoka Danzig (wakati ule milki ya Poland), katika mwaka 1690 BK. Hevelius aliyeandika kwa Kilatini alichagua jina “Sextans” ambacho ni kifaa kilichotumiwa na mabaharia na wanaastronomia, pia na wanajimu kupima pembe la mahali pa nyota na umbali kati ya nyota, kwa mfano kwa kusudi la kukadiria nafasi yao baharini. Neno Sextans linamaanisha sehemu ya sita ya duara, yaani sudusi. Akiwa mpika pombe na mfanyabiashara tajiri aliyeendelea kushika kwa muda uraisi wa mji wake alikuwa hasa maarufu kwa kuangalia kupima na kuorodhesha nyota pamoja na mke wake Elisabeth Hevelius.
Antibiotiki
Antibiotiki ya kwanza kutumiwa kama matibabu na kufanikiwa ilikuwa ni tyrothricin, ambayo ilitolewa kutoka katika bakteria fulani wa udongoni na mwanasayansi Rene Dubos mnamo mwaka 1939. Kemikali hii ni sumu kali kwa matumizi ya kawaida lakini inatumika kwa matibabu ya nje (kiingereza external treatment) ya maambukizi fulani. Antibiotiki zingine zilizongenezwa na bakteria wa udongoni ziitwazo actinomycetes zimefanikiwa sana. Mojawapo ni streptomycin, iliyogunduliwa mwaka 1944 na Selman Waksman pamoja na washirika wake, ambayo wakati wa kipindi chake ilikuwa ndiyo tiba kubwa ya kifua kikuu. Tangu antibiotiki zilipokuwa zinatumika kwa matumizi ya kawaida katika miaka 1950 zimeleta mabadiliko makubwa. Magonjwa mengi ambayo mwanzoni yalikuwa yanaongoza katika kusababisha vifo kama vile kifua kikuu, kichomi na septicemia yalianza kudhibitiwa. Shughuli za upasuaji pia ziliboreshwa kwa sababu shughuli ingeweza kufanyika kwa muda mrefu bila uwezekano wa maambukizi.
Kiini cha atomu
Njia iliyotumika katika kuthibitisha uwepo wa protoni ni kifaa kilichoitwa mass spectrograph. Muundaji wa kifaa hiki alikuwa F. W. Aston. Katika kifaa chake, atomu zilizochajiwa chanya zilipitishwa katika eneo la usumaku. Eneo hili liliundwa ili kuleta atomu zenye tungamo tofautitofauti kwenye filamu. Wakati filamu ilipoboreshwa, mistari ingeweza kuonekana kulingana na ayoni zilivyoifikia. Kwa jinsi Aston alivyounda kifaa chake ilimaanisha mistari ingekuwa katika umbo la parabola.
Historia ya biolojia
Maendeleo katika somo la hadubini pia yalikuwa na athari kubwa kwa kufikiri kibiolojia kwenyewe. Mapema katika karne ya 19, wanabiolojia kadhaa waliashiria umuhimu mkuu wa seli. miaka ya 1838 na 1839, Schleiden na Schwann walianza kuendeleza mawazo kuwa (1) kitengo muhimu cha viumbe ni seli na (2) seli za binafsi zina sifa zote bainifu za uhai, ingawa walipinga wazo kwamba (3) seli zote hutokana na mgawanyiko wa seli nyingine. Kwa msaada wa kazi ya Robert Remak na Rudolf Virchow, hata hivyo, katika miaka ya 1860 wanabiolojia wengi walikubali kanuni zote tatu za kile kilichojulikana kama nadharia ya seli.
Protista
Jina la Protista lilibuniwa na Ernst Haeckel mnamo 1866. Jina hilo linakusanya vidubini wenye tabia tofautitofauti, pamoja na wenye uwezo wa kujenga lishe yao kwa njia ya usanisinuru na wengine zinazotegemea mata ogania kama lishe.
Udhibiti wa uzazi
Mbinu za kudhibiti uzazi zimetumika tangu kale, lakini mbinu zinazofaulu zaidi zilipatikana katika karne ya 20 zikichangia mabadiliko katika jamii na utamaduni ambayo wengine wanayaita mmomonyoko wa maadili ambao unachangia hata uenezi wa ukimwi na maradhi mengine. Ni kwamba kati ya vifaa hivyo, kondomu ya kike na kondomu ya kiume zinaweza pia kupunguza maambukizi ya magonjwa ya zinaa, ukiwemo ukimwi, lakini vingine vingi sivyo. Watu wanaofanya ngono wakijua mimba haitapatikana, kwa kujisikia salama upande huo pengine wanasahau hatari ya kuambukizwa maradhi hayo. Pamoja na hayo, dini na tamaduni nyingine huchukulia mbinu hizo kuwa hazifaii kimaadili na kisiasa, na wataalamu wengine wa afya wanasisitiza madhara ya matumizi yake hasa kwa mwanamke na mazingira.
Mapinduzi ya Viwandani
Uzalishaji wa kijeshi ulikuwa muhimu katika maendeleo ya zana za mashine. Henry Maudslay, ambaye aliipa mafunzo shule ya watengenezaji wa zana za mashine mapema katika karne ya 19, aliajiriwa katika eneo la Royal Arsenal, Woolwich, kama kijana ambapo aliona mashine kubwa za mbao zilizoendeshwa na farasi za kutoboa kanoni zikitengenezwa na Waverbruggans. Baadaye alifanya kazi kwa Joseph Bramah kuunda vifuli vya chuma, na baadaye alianza kufanya kazi peke yake. Alikuwa akijibidiisha kuunda mashine za kujenga vifaa vya meli vya kuvutia vitu vya Wajeshi Wanamaji katika kiwanda cha ufundi cha Portsmouth. Hizi zote zilikuwa chuma na zilikuwa mashine za kwanza kutengenezwa kwa wingi na za kutengeza sehemu zenye uwezo wa kubadilika. Maudslay aliyatumia mafunzo aliyoyapata kuhusu haja ya kuwa na utulivu na umakini kwa kutengeneza zana za mashine, na katika maduka yake ya kiufundi alikipa mafunzo kizazi cha watu wengi kuendeleza kazi yake, kama vile Richard Roberts, Joseph Clement na Joseph Whitworth.
Hadubini (kundinyota)
Hadubini (kwa Kilatini na Kiingereza "") ni jina la kundinyota ndogo kwenye nusutufe ya kusini ya Dunia yetu. 
Tarakilishi mpakato
Tarakilishi mpakato ya kwanza ilivumbuliwa na Mwingereza mbunifu Bill Moggridge mwaka 1979. Shirika la mifumo ya GRiD lilimsaidia kuongeza ubunifu wake kwa kuweka bawaba. Mnamo mwaka 1982 tarakilishi mpakato ziliuzwa sana kwa jeshi la Marekani.
Howard Temin
Howard Martin Temin (10 Desemba 1934 – 9 Februari 
1994) alikuwa daktari kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza 
virusi vinavyosababisha kansa. Mwaka wa 1975, pamoja na 
David Baltimore na Renato Dulbecco alikuwa mshindi wa Tuzo 
ya Nobel ya Tiba.
Kisukari aina ya 2
Kisukari ni mojawapo ya magonjwa yaliyoelezwa mwanzo [59] katika mswada wa Misri kutoka mwaka 1500 hivi BK uliotaja "kukojoa kwa wingi."[60] Visa vya kwanza kuelezwa yanaaminika kuwa aina ya 1 ya kisukari.[60]Matabibu wa India wa enzi hizo pia walitambua ugonjwa huu na kuuainisha kama madhumeha au mkojo wa asali wakitambua kuwa mkojo huo ulivutia mchwa.[60] Neno "diabitisi” (kisukari) au "kupitia katikati" lilitumika kwa mara ya kwanza mwaka 230 KK na Mgiriki Appollonius wa Memphis.[60] Ugonjwa huu ulikuwa nadra wakati wa Ufalme wa Roma huku Galen akidokeza kuwa alitambua visa viwili tu katika taaluma yake.[60]
Trinitrotoluene
TNT ilitengenezwa mara ya kwanza mwaka 1863 na mwanakemia Mjerumani Julius Wilbrand[1] aliyeitumia kama dawa ya rangi njano. Baadaye tabia ya kilipukaji ilitambuliwa lakini haikutumiwa kwa miaka kadhaa kwa sababu vilipukaji kali zaidi kama dainamiti na nitrogliserini zilipendelewa.[2]
Uchapaji
Mwanzilishi wa teknolojia hii mpya alikuwa fundi dhahabu na mfanyabiashara Johannes Gutenberg kutoka mji wa Mainz katika Ujerumani. Alibuni njia sawa jinsi walivyowahi Wachina zamani lakini mwandiko wa Kilatini ulimpa mafanikio makubwa zaidi. Kinyume na mwandiko wa Kichina mwenye alama maelfu mwandiko wa Kilatini una alama chache kwa herufi zake, kama 26 pekee. 
Halogeni
Kati ya mwaka 1813 na 1814, Humphry Davy alifanya mlolongo wa majaribia ambayo alithibitisha uwepo wa elementi mpya katika idadi fulani ya kampaundi. Aliita elementi hiyo fluorine. Kwa bahati mbaya alishindwa kupata hata kiwango chake kidogo kikiwa peke yake. Hii iliwezeshwa na mwanakemia wa Kifaransa Henri Moissan. Moissan alipitisha umeme katika hydrogen fluoride kavu iliyokuwa na potassium hydrogenflouride, KHF, iliyoyeyushwa ndani yake. Njia yake hii ya ugunduzi imeendelea kutumiwa viwandani kama njia ya kupata fluorine.
Jules Bernard Luys
Mwaka wa 1873 Luys alichapisha atlas ya kwanza ya picha kwenye ubongo na mfumo wa neva: Iconographie Photographique des Centers Nerveux. Atlas ilikuwa na safu sabuni za albamu za sehemu za ubongo za mbele, za saggital, na za usawa. Baadhi yao yalikuwa na darubini, lakini wengi waliwakilisha neuroanatomy kubwa. Licha ya umaarufu wa kupiga picha kama chombo kipya cha visualization, uchapishaji wa Iconographie haukusababisha kuenea kwa athari za picha za neva katika miongo iliyofuata. Hata hivyo, Edward Flatau alichapisha atlas hiyo mwaka 1894.
Gantt
Chombo cha kwanza kinachojulikana cha aina hii mara kimeripotiwa kilichotengenezwa mwaka 1896 na Karol Adamiecki, ambaye hujulikana kuwa ni hamonogramu. Adamiecki hakuchapisha chati yake hadi 1931, hata hivyo, na kisha tu katika lugha ya Kipolishi. Hiyo chati inajulikana baada ya Henry Gantt (1861-1919), ambaye iliyoundwa chati yake kuzunguka miaka 1910-1915.[1][2][3]
Rudolf Clausius
Kwa kurekebisha kauli ya Sadi Carnot, ijulikanayo kama mzunguko wa Carnot, alitoa ukweli kuhusu nadharia ya joto na msingi wa sauti. Lengo lake katika msukumo wa nguvu ya joto 1850, alianzisha msingi wa wazo la sheria ya pili ya themodanamikia. Mwaka 1865 aliingiza dhana ya entropy. Mwaka 1870 alianzisha nadharia ya virial ambayo ilitumika kwenye joto.
Lenzi
Galileo Galilei kwa kawaida anaaminika kuwa alitumia lenzi ili kutengeneza darubini ya kwanza. Hata hivyo, yeye tu alibadilisha na kuboresha muonekano kama aliyojifunza kutoka kwa wataalamu wa Uholanzi kama vile Hans Lippershey. Huenda alikuwa ndiye wa kwanza kutumia teknolojia ili kufanya uchunguzi sahihi wa nyota.
Johannes Gutenberg
Alitengeneza pia kifaa kilichomwezesha kusubu herufi za metali haraka. 
Robert Koch
Heinrich Hermann Robert Koch (11 Desemba 1843 – 27 Mei 1910) alikuwa daktari kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa alichunguza virusi visababishavyo magonjwa mbalimbali. Mwaka wa 1882 aligundua kirusi kinachosababisha kifua kikuu, na mwaka wa 1883 kirusi kinachosababisha kipindupindu. Mwaka wa 1905 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.
Mbwa wawindaji (kundinyota)
Kundinyota hii haikujulikana kwa mabaharia Waswahili wa Kale wala kwa Waarabu au Wagiriki kwa sababu nyota zake ni hafifu sana. Katika enzi ya kale nyota hizi hazikupangwa kuwa sehemu ya kundinyota maalumu zilizoroodheshwa na Klaudio Ptolemaio kando ya Dubu Mkubwa. Mbwa Wawindaji ni kati ya kundinyota zilizoanzishwa na mwanaastronomia Johannes Hevelius wa Danzig (Gdansk) mnamo mwaka 1690 BK. Akiwa mpika pombe na mfanyabiashara tajiri aliyeshika kwa muda pia umeya wa mji wake alikuwa hasa maarufu kwa kuangalia, kupima na kuorodhesha nyota pamoja na mke wake Elisabeth Hevelius.
Penisilini
Fleming alielezea kuwa tarehe ya ugunduzi wake wa Penisilini ilikuwa asubuhi ya Ijumaa, 28 Septemba 1928. Ilikuwa ni ajali ya kujitoa:katika maabara yake katika chumba cha chini cha hospitali ya St.Mary's huko London,katika LondonLondon(wakati huu iko pamoja na Imperial College),Fleming aliona kibakuli iliyokuwa na sahani ya culture ya Staphylococcus aliyokuwa ameiwacha wazi kwa bahati mbaya,na ika chafuliwa na mould iliyokuwa blu na kijani kibichi,iliyokuwa imemea na ilikuwa inaonekana. Kulikuwa na halo ya kumea kwa bakteria uliyozuiliwa ambao umezunguka mould hio. Fleming alihitimisha kuwa mold ilikuwa inatoa dutu iliyokuwa inazuia kumea na lying ya bakteria.kwamba alikuwa repressing ukuaji na lysing bakteria. Alipanda culture isiyochanganyika na kugundua ya kwamba ilikuwa dutu ya Penisilini.,inayojulikana sasa kuwa penicillium notatum. Charles Thom, mtaalam wa Marekani afanyaye kazi katika Idara ya kilimo ya Marekani,alikuwa mtaalam aliyekubalika,na Fleminh akapendekeza mambo hayo kwake. Fleming alizindua neno "Penisilini" kuelezea filtrate ya mchanganyiko ya culture ya Penisilini mould. Hata katika hatua hizi za kwanza,pnicillin alipatikana kuwa na ufanisi zaidi dhidi ya bakteria yaGram-positive,nakutokuwa na ufanisi dhidhi ya viumbe Gram-negative
na fungi. Alionyesha matumaini hapo awali kwamba Penisilini itakuwa disinfectant inayosaidia,kwa kuwa potent katika hali ya juu ikiwa na toxicity kidogo ikilinganishwa na antiseptiki ya siku,na thamani yake ya maabara katika utenganishi ya "Bacillus influenzae"(kwa sasa inajulikana kama Haemophilus influenzae). Baada ya majaribio zaidi,Fleming alishawishika kwamba Penisilini haingedumu ya kutosha kwenye mwili wa binadamu kuua pathojenic bakteria,na akawacha kuisomea baada ya 1931. Alianzisha tena majaribio za kliniki mwaka wa 1934,na akaendelea kujaribu kupata mtu atakayeisafisha mpaka mwaka 1940.
Galileo Galilei
Alihamia chuo kikuu cha Padua alipofanya kazi kati ya 1592 na 1610. Alisikia kuhusu chombo kipya cha darubini (kionambali) kilichobuniwa na Mholanzi Hans Lipperhey akaiiga na kujenga ya kwake. Alikuwa mtu wa kwanza aliyetumia chombo hicho kwa kutazama mwezi, sayari na nyota. Aliona milima kwenye mwezi akawa mtu wa kwanza aliyeona miezi ya sayari Mshtarii.
Malaria
Tangu Charles Laveran alipokiona kwa mara ya kwanza kimelea cha malaria katika damu mwaka wa 1880, [35] msingi wa uaguzi wa malaria umekuwa uchunguzi wa damu kwa hadubini.
Sadaruki
Kwa sababu ya janga la polio, Bjørn Ibsen alianzisha kitengo cha kwanza cha huduma kubwa huko Copenhagen mwaka wa 1953. Wagonjwa na polio wanahitaji uingizaji hewa zaidi kuliko kawaida; hii ndiyo sababu Ibsen imeanzisha kitengo maalum kwao.
Mapinduzi ya Viwandani
Kitoboaji mbegu cha Jethro Tull kilichovumbuliwa mnamo mwaka wa 1731 kilikuwa kifaa cha kupanda mbegu ambacho kilizisambaza mbegu vizuri katika ardhi. Jembe ya Rotherham ya Joseph Foljambe ya mnamo mwaka wa 1730, ndiyo iliyokuwa jembe ya chuma ya kwanza kufanikiwa kibiashara. mashine ya kupura ya Andrew Meikle ya 1784 ilikuwa ndiyo mwisho kwa wafanyikazi wengi wa mashamba, na ilisababisha uasi wa kilimo wa Maandamano ya Swing ya mnamo mwaka 1830.
Katika miaka ya 1850 na 1860 John Fowler, aliyekuwa mhandisi na mvumbuzi, alianza kutafuta uwezekano wa kutumia injini za mvuke kwa kulima na kuchimba mifereji ya kupitishia maji. Mfumo aliovumbua ulihusisha injini moja ambayo haikusonga katika sehemu moja ya shamba ikivuta majembe kwa kutumia kamba au injini mbili ziliwekwa katika pande mbili za mwisho za shamba zinazovuta jembe mbele na nyuma. Mfumo wa kulima wa Fowler ulipunguza gharama ya kulima mashamba pakubwa ikilinganishwa na majembe yaliyovutwa na farasi. Pia, mbinu yake ya kilimo , ilipotumika kuchimba mifereji ya kupitishia maji, ilifanya ardhi yenye maji mengi ambayo haingeweza kutumika hapo awali iweze kutumika. Injini ya kuvutwa baadaye ilikuwa inaonekana kwa wingi ikitumika pamoja na mashine za kupura wakati wa kutengeneza nyasi ya mifugo na wakati wa kuyalima mashamba.
Kondomu ya kike
Kondomu hii ilivumbuliwa na daktari wa Kideni Lasse Hessel, na huvaliwa kwa ndani na mwanamke ilo kuzuia manii isiingie katika mwili wake.
Kipimajoto
Ugunduzi wa kipimajoto umechangiwa na Galileo, ingawa aina ya kipimajoto kilichozibwa hakikuwepo mpaka mwaka 1650. Vipimajoto vya kisasa vinavyotumia spiriti na zebaki viliundwa na mjerumani Gabriel Fahrenheit ambaye pia alipendekeza kipimio cha jotoridi, kilichoitwa kwa jina lake - Fahrenheit, ambapo 32o F ni jotoridi la kuganda kwa maji na 212o F ni jotoridi la kuchemka kwa maji katika mkandamizo wa hewa wa kawaida. Vipimio vingi vilipendekezwa tangu muda wake. Katika kipimio cha centigrade au celsius, kilichobuniwa na mnajimu wa kiswideni Anders Celsius, ndicho kinachotumika sana dunia. Katika kipimio hiki maji huganda katika 0o C na huchemka katika 100o C.
Ukimwi
Shirika la Afya Duniani lilipendekeza ufasili wa UKIMWI mara ya kwanza mwaka wa 1986.[5] Tangu hapo, ufasili wa Shirika hili umedurusiwa na kurefushwa mara kadhaa, toleo la hivi karibuni likiwa la mwaka wa 2007. [5] Mfumo wa SAD hutumia vikundi vifuatavyo:
Malaria
Kiuadudu cha kwanza kilichotumika katika unyunyizaji majumbani (IRS) kilikuwa DDT. [44] Ingawa awali kilitumika kupambana na malaria pekee, matumizi yake yalienea kwa haraka na kuingia katika kilimo. Baada ya muda, dawa ya DDT ilianza kutumika hasa kwa lengo la kudhibiti wadudu kuliko kama dawa ya kuzuia ugonjwa kuenea na kutokana na matumizi haya makubwa katika kilimo kulizuka mbu sugu katika maeneo mengi. Usugu wa mbu wa aina ya Anopheles dhidi ya DDT unaweza kufananishwa na usugu wa bakteria kwa viuavijasumu. Matumizi ya kupindukia ya sabuni za kuua bakteria na viuavijasumu dhidi ya bakteria yalisabisha usugu kwa bakteria kwa viuavijasumu, sawa na jinsi unyunyizaj wa DDT wa kupundukia kwa mimea ulipelekea usugu wa mbu wa Anopheles kwa DDT. Katika miaka ya 1960, uenezaji wa habari kuhusu madhara ya matumizi ya kiholela ya DDT uliongezeka, jambo ambalo lilipelekea matumizi ya DDT katika kilimo kupigwa marufuku katika nchi nyingi katika miaka ya 1970. Kwa kuwa matumizi ya DDT katika kilimo yamepungua au kupigwa marufuku kwa muda, DDT sasa inaweza kuwa njia ya kufaa kama hatua ya kudhibiti ugonjwa.
Ulevi
Kihistoria, jina dipsomania lilibuniwa na daktari Mjerumani Dkt C W Hufeland mwaka 1819 kabla ya nafasi yake kutwaliwa na neno ulevi.[35][36] Neno"ulevi" lilitumika mara ya kwanza mwaka wa 1849 na ya daktari Mswidi, Magnus Huss kuelezea madhara ya kitaratibu ya pombe.[37]
Frits Zernike
Frits Zernike (16 Julai 1888 – 10 Machi 1966) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Uholanzi. Hasa anajulikana kwa uvumbuzi wake wa hadubini iwezeshayo kuangalia vyembe hai. Mwaka wa 1953 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.
Ununbi
Elementi iliwahi kutabiriwa na wanasayansi kuwa inaweza kupatikana. Ilitengenezwa mara ya kwanza 1996 na wanasayansi wa taasisi ya utafiti wa kinyuklia huko Darmstadt kwa kufyatulia viini vya atomi za zinki katika risasi. 
Hadubini
Uwezo wa hadubini maonzi kukuza kitu una mpaka ambao ni urefu wa wimbi mdogo zaidi wa nuru tunayoona. Kwa hiyo hadubini maonzi inaweza kuonyesha violwa hadi mikromita 2 tu; chini yake haiwezekani. 
Tangu miaka ya 1930 wataalamu walianza utafiti wa kuunda hadubini elektronia zinazoweza kuangalia vitu vidogo zaidi. Sababu yake ni ya kwamba nururisho ya elektroni ina urefu wa wimbo mdogo kushinda. Mjerumani Ernst Ruska (1906–1988) alifaulu kuonyesha ya kwamba kwa njia hii inawezekana kukuza kiolwa zaidi; leo hii hadubini elektronia zinafikia kiwango cha mara milioni mbili yaani hadi 0,05 nanomita. Hivyo inawezekana kuangalia hata muundo wa virusi na ndani ya atomi.
Uhasibu
Mfumo wa uhasibu unaofanyika hivi leo ulianzishwa na mwanahisabati wa Italia kwa jina Luca Pacioli mwaka 1494. Uhasibu, ambao wengi huuita 'lugha ya biashara', hupima matokeo ya kiuchumi ya shirika na baadaye kuwajulisha washika dau. Anayefanya kazi ya uhasibu huitwa mhasibu.
Dawa za mfadhaiko
Ingawa ilipoteza umaarufu wake katika nchi nyingi kupitia karne za 19 na 20, mmea St John's Wort iliendelea kuwa maarufu nchini Ujerumani, ambapo dondoo za Haiparikamu hatimaye ziliidhinishwa, zikafungwa katika vifurushi na uagizwa na madaktari. Majaribio ya ufanisi kwa kiwango kidogo yalifanywa katika miaka ya 1970 na 1980, na yalitiliwa maanani zaidi katika miaka ya 1990 kufuatia uchambuzi wa matokeo ya tafiti kadhaa kati ya majaribio haya. [21] Ilibaki kuwa dawa inayoweza kuuzwa bila maelekezo ya daktari (OTC) au ya kuongezea katika nchi nyingi na utafiti uliendelea ili kuchunguza athari zake za nyurotransmita na vijenzi kazi, hasa hyperforini [22] [23]
Hadubini
Uwezo wa hadubini ya kawaida ni kukuza hadi mara 1,500.
Thomas Edison
Thomas Alva Edison (11 Februari 1847 - 18 Oktoba 1931) alikuwa mvumbuzi mashuhuri na mfanyabiashara nchini Marekani. Aliboresha vifaa kama balbu ya umeme, mikrofoni na kugundua gramafoni. Utafiti na uvumbuzi wake ulihusu hasa mitambo ya umeme. Akajishughulisha pia na mtandao wa ugawaji wa umeme.
Homa ya ndengi
Neno" homa ya kuvunja mifupa" lilitumika kwa mara ya kwanza na Benjamin Rush aliyekuwa daktari (fizishiani) na "Mwanzilishi". Katika mwaka wa 1789, Rush alitumia jina "homa ya kuvunja mifupa” katika ripoti inayohusu kuzuka kwa dengi mwaka wa 1780 nchini Philadelphia. Katika ripoti hiyo, Rush alitumia sana neno rasmi "homa ya kuondoa nyongo". Neno "homa ya dengi halikutumika sana hadi baada ya mwaka wa 1828. Kabla ya hapo, watu tofauti walitumia majina tofauti kwa ugonjwa huo. Kwa mfano, homa ya dengi pia iliitwa "homa ya kuvunja moyo" na "la dengue" Majina mengine pia yalitumika kwa dengi kali: kwa mfano, "thrombocytopenic purpura ya kuambukiza", "Philippine," "Thai," na "homa ya kihemorajiki ya Singapore".
Historia ya biolojia
Biolojia ilianza kuendelea na kukua haraka baada ya uboreshaji mkubwa wa darubini na Antony van Leeuwenhoek. Hapo ndipo wasomi waligundua manii bakteria, infusoria na ugeni tu na tofauti ya maisha ya hadubini. Uchunguzi wa Jan Swammerdam ulileta maslahi mapya katika entomolojia ikajenga mbinu za msingi za kuchangua na kutia madoa kwa hadubini.
Mapinduzi ya Viwandani
Kituo cha kwanza salama ambacho kilizalisha nguvu kutokana na mvuke kilianzishwa na Thomas Newcomen kabla ya mwaka wa 1712. Newcomen inaonekana aliunda Injini ya mvuke ya Newcomen bila kumtegemea Savery, lakini kwa sababu Savery alikuwa na patenti pana sana, ilimbidi Newcomen na na washirika wake kufanya mpango naye, wakiitafutia soko injini hiyo pamoja hadi mwaka wa 1733 chini ya patenti moja. Injini ya Newcomen inaonekana ni kana kwamba iliundwa kwa kuyafuata majaribio ya Papin yaliyokuwa yamefanywa miaka 30 hapo awali, na ilitumia pistoni na mtungi, sehemu moja ya mwisho ikiwa imewachwa wazi na anga juu ya pistoni. Mvuke ambao ulikuwa juu ya shinikizo la anga (ambalo ndilo kiasi pekee ambacho mtungi wa kuchemshia maji ungeweza kuhimili) uliingizwa chini nusu ndani ya mtungi ikilaliwa na pistoni wakati wa kusonga kwenda juu kuliowezeshwa na mvuto; mvuke hapo ulikuwa baridi na maji baridi yaliyoingizwa katika nafasi ya mvuke ili kutengeneza nafasi tupi; tofauti ya shinikizo kati ya anga na nafasi tupu katika pande mbili za pistoni ziliifanya pistoni kusonga chini na kuingia katika mtungi, hivyo basi kuinua sehemu ya mwisho ya kifaa kilichokuwa kikisonga juu na chini ambacho kilikuwa kimeunganishwa na pampu nyingi za nguvu zilizotumia mvuto zilizokuwa ndani ya kifaa maalum. Kusonga chini kwa kifaa fulani cha nguvu ndani ya injini, kuliilanisha na kuitayarisha kwa hatua ya kutengeneza shinikizo. Mwanzoni hatua hizo zilifanywa kwa kutumia mkono, lakini baada ya miaka mikumi eneo la kutorosha lilikuwa limetengezwa na lilitumia "mti wa kuziba" uliosimama wima ukishikiliwa kichuma fulani ambacho kilifanya injini kufanya kazi peke yake.
Historia ya tarakilishi
Charles Babbage aliunda mtambo wa kwanza ujulikanao kwa jina la Difference Engine mwaka 1833. aliendelea na ubunifu wake hadi mwaka 1837 ndipo akaiunda Analytical Engine.
Ugonjwa sugu wa njia za pumzi zilizofungana
Matibabu ya kitambo yalikuwa kitunguu saumu, mdalasini na ipecac, miongoni mwa mengine.[114] Matibabu ya kisasa yalianzishwa katika nusu ya pili ya karne ya 21. Ushahidi wa kuunga mkono utumizi wa steroidi katika ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa ulichapishwa mwishoni mwa miaka ya 1950. Vitanua bronkasi vilianza kutumika katika miaka ya 1960 baada ya majaribio yenye matumaini ya isoprenaline. Vitanua bronkasi zaidi, kama vile salbutamol, vilitengenezwa katika miaka ya 1970, na matumizi ya LABAs yakaanza katikati mwa miaka ya 1990.[115]
Penisilini
Changamoto ya kutengeneza dawa hii kwa uwingi ilikuwa ngumu. Mwezi wa 14 Machi,1942,mgonjwa wa kwanza alitibiwa kwa streptococcal septisemia kwa kutumia Penisilini iliyotengenezwa Marekani na Merck & Co. Nusu ya jumla ya usambazaji iliyotengenezwa wakati huo ilitumika kwa mgonjwa huyo mmoja. Kufikia mwezi wa Juni 1942,kulikuwa na Penisilini ya marekani ya kutosha kuweza kupatikana kutibu wagonjwa kumi. Cantaloupe iliyokuwa na mould katika soko la peoria,Illinois mwaka wa 1943 ilipatikana kuwa na hali bora kabisa na ya juu ya Penisilini baada ya kutafutwa kote duniani. Ugunduzi huu wa cantaloupe,na matokeo ya utafiti ya fermentation kwa pombe steep iliyokuwa ya mahindi katika maabara ya utafiti ya Northern Regional,ya Peoria,Illinois,ilikubalisha Marekani kutengeneza milioi 2.3 ya maagizo ya dawa kwa wakati mzuri kwa ajili ya uvamizi wa Normandy wakati wa spring mwaka wa 1944. Uzalishaji kwa ukubwa ulisababishwa kutokana na maendeleo ya deep-tank fermentation ya mhandisi wa kemikali Margaret Hutchinson Rousseau. 
G. Raymond Rettew alitoa mchango muhimu katika vita ya Marekani kwa njia zake za kutengenezaa bidhaa ya kibiashara ya penisilini. 
Wakati wa Vita vikuu vya pili duniani, Penisilini ilileta tofauti kuu kwa nambari za vifo na kukatwa watu kukatwa na kutolewa viungo vya mwili vilivyosababishwa na vidonda vilivyoambukizwa kati ya wanajeshi,kwa hiyo kusaidia maisha ya watu karibu asilimia 12,]] Penisilini akafanya tofauti kubwa katika idadi ya vifo na amputations unasababishwa na majeraha kuambukizwa kati ya majeshi ya Allied, kuokoa wastani wa 12% -15% ya maisha. Upatikanaji ulikuwa wa kiasi cha chini mno,ijapokuwa,kwa ugumu wa kutengeneza nambari kumbwa za Penisilini na kwa upitishaji wa haraka kwenye figo ya dawa hii,kwa hiyo kuleta upeanaji wa dawa hii mara kwa mara. Penisilini inatolewa mwilini bila kukosa,na karibu asilimia 80 ya dawa ya Penisilini iliyopewa mtu inamalizwa mwilini kwa masaa matatu au manne kutoka wakati wa kuchukuliwa. Kwa kweli, nyakati za mapema za Penisilini,dawa hii ilikuwa kwa upingufu mno na kuwekwa bei ya juu mpaka ikawa kawaida kuokota mkojo ya wagonjwa wanaotibiwa,ili Penisilini iliyokuwa kwa mkojo huo inngetengwa na kutumiwa tena.
Hadubini
Kwa utafiti wa vitu vidogo zaidi kuna teknolojia ya hadubini elektronia. Kifaa hiki hutumia elektroni badala ya nuru kwa utafiti wake na kuwezesha kutazama yaliyomo ya molekuli.
Kidubini
Vidubini (ing. "microorganism" au "microbe") ni jina kwa kundi la viumbehai vidogo sana. Kidubini hakionekani kwa macho bali kwa msaada wa kitambo kama hadubini pekee.
Roboti
Wakati wa karne ya 19 mhandisi Zadoc P. Dederick alitengeneza mashine ya mvuke iliyoiga umbile la binadamu aliyokusudia kwa kuvuta magari mjini. Ilitengenezwa mara moja tu na haikuendelezwa lakini ilikuwa chanzo cha hadithi ya mwandishi Edward S. Ellis "The Steam Man of the Prairies" alikowaza shughuli za mashine jitu yenye umbo la kibinadamu. Hadithi hizi za awali hazikutumia bado neno "robot" bali "automaton". 
Vidonge vya kupanga uzazi vilivyochanganywa
Katika Oktoba 1961, kupitia mapendekezo ya Baraza la Mawaidha ya Kimatibabu (Medical Advisory Council) kuhusu CIFC yake, shirika la FPA liliongeza dawa iliyotengenezwa dawa ya Conovid iliyotengenezwa na Searle kwenye Orodha ya Iliyokubaliwa ya Vidonge vya Upangaji Uzazi. [42] Tarehe 4 Desemba 1961, Enoch Powell, aliyekuwa Waziri wa Afya, alitangaza kwamba kidonge cha kuzuia mimba cha Conovid kingeagizwa kupitia NHS kwa bei iliyopunguzwa ya 2s kila mwezi. [43] Katika mwaka wa 1962, dawa iliyotengenezwa na Schering ya Anovlar na ile iliyotengenezwa na Searle ya Conovid-E ziliongeza kwenye Orodha ya Dawa Zilizokubaliwa za Upangaji Uzazi ya FPA. [26] [40] [41]
Kifua kikuu
Shirika la Afya Duniani alitangaza TB "ya afya ya kimataifa dharura" katika 1993. [6] na katika 2006, TB Stop Ushirikiano maendeleo Mpango wa Kimataifa Stop kifua kikuu kwamba lengo la kuokoa maisha ya milioni 14 kati ya uzinduzi wake na 2015.[69] idadi ya malengo ya wana kuweka si uwezekano wa kupatikana kwa 2015, hasa kutokana na ongezeko katika kifua kikuu HIV-kuhusishwa na kuibuka wa kifua kikuu sugu nyingi (MDR-TB).[6] [[ mfumo wa kifua kikuu] uainishaji maendeleo na Jamii ya Marekani Thoracic hutumiwa hasa katika mipango ya afya ya umma. .[70]
Mpasuaji
Upasuaji ulipuuziwa kijumla hadi "Nyakati za dhahabu za Kiislamu" ambapo mpasuaji Al-Zahrawi (936-1013) alistawisha matibabu ya upasuaji. Yeye huchukuliwa kama mpasuaji mkuu zaidi wa kale aliyetoka Ulimwengu wa Kiislamu. Mchango wake mkubwa kwa matibabu ni "Kitab al-Tasrif", kamusi elezo ya matibabu yenye juzuu thelathini.
Yeye alikuwa daktari wa kwanza kuelezea hali ya mimba kutoka chungu cha mtoto, na daktari wa kwanza kutambua asili ya kijenetikia ya "haemophilia".
Biolojia
Tangu miaka ya 1950 hadi sasa, biolojia imenyooshwa sana katika miliki ya molekiuli. Msimbo-jeni ulibanguliwa na Har Gobind Khorana, Robert W. Holley na Marshall Warren Nirenberg baada ya DNA kufahamika kuwa na kodoni.
Lucy Kibaki
Mwezi Mei 2006, aliumba utata zaidi kwa kusema kwamba vijana nchini Kenya "hawana biashara" kwa kutumia kondomu. Lucy Kibaki aliita wito kwa wanafunzi katika shule siku wa kutunikiwa zawadi wajihini na ngono ili waepuka kuambukizwa na viini vya ukimwi. Yeye ndiye mwenyekiti wa Shirika la Wake arobaini wa Kwanza Afrika wanaopinga Ukimwi.
Biotekinolojia
Tangu kutokea kwa mikrobiolojia wataalamu walianza kutambua viumbehai vidogo sana yaani bakteria zinazofanya kazi katika michakato hii. Maendeleo haya yalitegemea kugunduliwa kwa hadubini. 
Mikrobiolojia
Ingawa katika karne ya 19 ilijulikana kwamba bakteria ndizo chanzo cha magonjwa mengi, hakuna matibabu yoyote ya viua-bakteria yaliyopatikana.[10] Katika mwaka wa 1910, Paul Ehrlich alitengeneza kiua vijasumu cha kwanza, kwa kubadilisha rangi ambazo kwa kuchagua zilitia mawaa Treponema pallidum, spirokaeti ambayo husababisha kaswende katika mchanganyiko wa ambao uliua kisababishi magonjwa.[11] Ehrlich alikuwa ametuzwa Tuzo la Nobel mwaka 1908 kwa kazi yake kuhusu elimu ya kingamaradhi, na alianzisha matumizi ya madoa ili kuchunguza na kubaini bakteria, na kazi yake ilijikita kwenye misingi ya doa la Gram na doa la Ziehl-Neelsen.[12]
Werner Heisenberg
Werner Karl Heisenberg (5 Desemba 1901 – 1 Februari 1976) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Ujerumani. Alivumbua umekaniki wa kwanta na kutangaza Kanuni ya Heisenberg ya Utovu wa Hakika. Pia alifanya utafiti wa msingi kuhusu fizikia ya kiini. Mwaka wa 1932 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia. Mpaka mwaka wa 1970 alikuwa mkurugenzi wa Taasisi ya Max Planck kwa Fizikia ya Nyota.
Fizikia
Kazi za mwanzo katika darubini na unajimu wa kiuchunguzi vilifanywa na Galileo Galilei katika karne ya 16 na 17, na ugunduzi wa Isaac Newton na muungano wa sheria zake za mwendo na sheria za jumla za mvutano ambazo zilikuja kubeba jina lake ulifanyika.
Historia ya biolojia
Tangu miaka ya 1950 hadi sasa, biolojia imenyooshwa sana katika miliki ya molekiuli. Msimbo-jeni ulibanguliwa na Har Gobind Khorana, Robert W. Holley na Marshall Warren Nirenberg baada ya DNA kufahamika kuwa na kodoni. 
Kutubu
Kutubu ilitambuliwa kwenye mwaka 1780 na William Herschel kwa darubini kuwa nyota pacha yaani mfumo wa nyota mbili za α Umi A na α Umi B. Wakati ule darubini ya Herschel ilikuwa kati ya vifaa bora duniani. Kwa kutumia Darubini ya Angani ya Hubble ilitambuliwa kwenye mwaka 2006 ya kwamba pia nyota ya A yenyewe ni nyota pacha na sasa Polaris yote inajulikana kama mfumo wa nyota tatu zinazoitwa α Umi A, α Umi A na α Umi B.
Nyota kuu ni Kutubu A (Polaris Aa) ambayo ni nyota geugeu yenye masi ya Jua mara 5 iking’ara mara 1200 kuliko Jua letu. Kutokana na mng’aro mkubwa inapangwa katika kundi la nyota jitu kuu . Mwangaza wa α Umi Aa ulibadilikabadilika kati ya mag 1.86 hadi 2.13 wakati wa kurekodiwa kama miaka 100 iliyopita. Baadaye kiwango hiki kilipungua kwa muda mrefu lakini kwa miaka ya nyuma kimeanza kuongezeka tena 
Radi (elementi)
Radi ilitambuliwa mara ya kwanza 1898 na mwanakemia Mpoland Marie Curie na mume wake Mfaransa Pierre. Baadaye ilitumiwa kwa ajili ya saa ziliyotakiwa kuonekana usiku kwa sababu radi inang'aa gizani kutokana unururifu wake. Ilitumiwa pia kama dawa hadi ilipoonekana mnamo 1930 ya kwamba inasababisha magonjwa ya kansa.
Osteotomi
Osteotomi ya mnyororo iligunduliwa na daktari wa Ujerumani Bernhard Heine mwaka 1830. Kifaa hiki kimsingi ni msumeno wa mnyororo mdogo.
Bilirubini
Bilirubini ni dutu inayotokana na kumeng'enywa kwa hemoglobini. Iligunduliwa na Rudolf Virchow mwaka 1847.
Sumaku
1819 profesa Mdenmark Hans Christian Oersted alitambua uhusiano kati ya umeme na usumaku alipoona ya kwamba umeme unaathiri sindano ya dira. Mwingereza Michael Faraday alifuata kwa kutengeneza kifaa kinachozungusha kipitishi umeme kwa sumaku; hii ilikuwa msingi kwa kubuni injini ya umeme iliyotengenezwa na wengine baadaye na 1866 injinia Mjerumani Werner Siemens alitengenea mashine ya kutengeneza umeme iliyoweka msingi kwa mapinduzi ya pili ya viwandani. Leo hii umeme ni nguvu ya kimsingi wa teknolojia ya kisasa.
Historia ya tarakilishi
Kuzitengeneza Panchi Kadi Herman Hollerith akabuni Mtambo wa Kuorodhesha (Tabulator) na mtambo uitwao Key Punch.