Maurice Omondi Odumbe alianza kucheza kriketi mwaka gani?
Maurice Odumbe
Alizaliwa katika mji mkuu wa Nairobi na alihudhuria Shule ya Msingi ya Dr. Aggrey na shule ya sekondari ya Upper Hill, ambapo mchezaji huyu ambaye ni “batsman” wa mkono wa kulia na “bowler” wa mkono wa kulia alionyesha hamu na uwezo wa kucheza mchezo wa kriketi. Odumbe alicheza mechi yake ya kwanza kwa timu ya kitaifa ya Kenya mnamo 4 Juni 1990 dhidi Bangladesh katika sehemu ya Amstelveen katika nyara ya ICC, alifunga 41 na kuchukua 1 / 26 na alikuwa amekuwa mmoja wa wachezaji wao wanaoongoza wa One Day International (ODI) katika mechi yake ya kwanza ya kombe la dunia la Kriketi mwaka wa 1996. Odumbe alishinda tuzo la mchezaji bora wa mechi katika mojawapo wa mishtuko kubwa katika mchezo wa kriketi, kwa kuchukua 3 kwa 14 katika ushindi wa Kenya dhidi ya West Indies.
Nelson Mandela
Mwaka 1925 babake alimtuma kusoma shule ndogo ya Kimethodisti alipofanyikiwa vema. Baada ya kifo cha baba aliishi kwa chifu wa Watembo na hapo kwene umri wa miaka 16 alishiriki katika sherehe ya jando alipotahiriwa na kupokea jina Dalibunga.[4]
Nelson Mandela
Tangu 1939 alianza masomo kwa shahada ya kwanza kwenye Chuo Kikuu cha Fort Hare, chuo kwa ajili ya wanafunzi Waafrika katika jimbo la Rasi Mashariki. Masomo yake yalikuwa Kiingereza, anthropolojia, siasa na sheria. Wakati ule alitaka kuendelea kuwa mfasiri au afisa katika Idara ya Shughuli za Wazalendo (kitengo cha serikali ya Kizungu kwa maeneo ya Waafrika katika Afrika Kusini). [11] Katika bweni lake alikuwa rafiki wa Kaiser Matanzima na Oliver Tambo aliyeendelea kuwa rafiki yake kwa miaka mingi ijayo.[12] Pamoja na kupenda michezo Mandela alijifunza dansi ya Kizungu [13], alishiriki tamthiliya kuhusu about Abraham Lincoln,[14] akatoa darasa la Biblia katika kanisa.[15]
Michezo ya Afrika Nzima
Katika miaka ya mapema ya sitini, nchi za Afrika zilizokuwa zinazungumza Kifaransa zilipanga Michezo ya Urafiki. Michezo hii ilipangwa na Madagascar (1960) na kisha Côte d'Ivoire (1961). Michezo ya tatu ilipangwa kufanyika nchini Senegal mwaka wa 1963. Kabla ya micheza hiyo kukamilika, Mawaziri wa Vijana na Mchezo wa Kiafrika walikutana Paris mwaka wa 1962, na kwa sababu chache za nchi zilizokuwa zinazungumza Kiingereza zilikuwa tayari zinashiriki, wao wakaipa Michezo hiyo jina la Michezo ya Pan Africa. Michezo hii ilipewa utambulisho rasmi na IOC kuwa katika kiwango sawa na michezo mingine ya kibara kama vile michezo ya bara Asia na Michezo ya Pan America.
De Beers
Mwanzilishi wa kampuni DE BEERS ni Cecile Rodes alikuwa ni kabulu kutoka uingereza miaka ya 1886. Mwanzilishi wa Mwadui mine Dk John Wiliamson ambaye alikuwa mtambuzi wa mawe(geologist) alibaini kuwepo kwa almas katika eneo hilo miaka ya 193. na kuanza kuchimba kwa kutumia vifaa haba mnamo miaka ya 194. Alifanikiwa kujenga mamia ya nyumba za wafanyakazi ambazo zipo hadi sasa lakini baadhi zilibomolewa na mameneja wa DE BEERS waliokuwa wakitawala kipindi cha miaka kadhaa iliyopita. Dr Williamson alifariki mwaka 1958 na kuzikwa Mwadui Mine,baada ya kifo chake serikali ilianza kuuendesha mgodi wa mwadui.
Rashidi Yekini
Baada ya Shindano la Kombe la Dunia la 1994,Yekini aliajiriwa na klabu ya OLympiacos CFP lakini hakuelewana na wenzake katika timu.HIvyo basi, akakusanya virago vyake na kutoka timu hiyo. Tangu hapo, kazi yake ya uchezaji haikunawiri tena hata aliporudi Vitória de Setúbal. Alicheza katika timu za FC Zürich, Club Athlétique Bizertin na Al-Shabab (Saudi Arabia), kabla ya kurejea Africa Sports National. Katika mwaka wa 2003, Yekini, akiwa umri wa miaka 39, alirudi katika Ligi ya Mabingwa wa Nigeria akicheza katika klabu ya Julius Berger.
Ambroise Oyongo
Katika Kombe la Mataifa ya Afrika mwaka 2015, Oyongo alifunga bao lake la kwanza la kimataifa katika mechi ambayo walitoka sare ya goli 1-1 dhidi ya Mali tarehe 20 Januari 2015.
Yemi Osinbajo
Yemi Osinbajo alisoma ngazi ya msingi kwake Lagos na 1969–1975 alikuwa kwenye shule ya sekondari ya Igbobi College Yaba, Lagos, Nigeria. 1975–1978 alianza masomo ya sheria kwenye Chuo Kikuu cha Lagos hadi kufikia digrii ya kwanza. Halafu akashiriki katika utumishi wa vijana kwa umma (kama JKT ya Tanzania) kulingana na sheria ya Nigeria alipokuwa mshauri wa kisheria katika mkoa wa Bondel. Kutoka hapo aliendelea kusoma Uingereza kwenye London School of Economics alipopata digrii ya pili ya sheria mwaka 1981.
Mario Lemina
Lemina alianza kazi yake nchini Ufaransa na academi ya vijana Lorient mwenye umri wa miaka 11; baadaye alipandishwa katika kikosi cha kwanza wakati wa msimu wa 2012-13, msimu wake pekee na klabu.
Maurice Odumbe
Tangu kupigwa kwake marufuku, Odumbe amekuwa akishiriki kikamilifu katika kutafuta fedha kwa ajili ya malazi kwa yatima wa UKIMWI, na vile vile kuwasilisha programu ya michezo ya redio kila wiki na kuonekana katika idadi ya vitambulisho vya runinga. Pia anapanga kutoa wimbo na ametangaza nia yake ya kusimama kama mgombea wa Umoja wa Maendeleo ya Kidemokrasia ya Kitaifa katika uchaguzi mkuu wa Kenya ujao.
Bakary N'Diaye
Alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Mauritania mwaka 2016.
Saidi Ntibazonkiza
Alikuja Uholanzi mwaka 2005 kwa njia ya kuomba kimbilio la hifadhi ya kisiasa. Klabu ya NEC ilimchunguza na kuona kuwa ni mchezaji ambaye atafaa katika mustakabali kwa hiyo ikamchukua. Kutokana na umri wake mdogo klabu ikamweka katika kikosi cha NEC ya vijana ili kufanya mazoezi na vijana. Kocha wa timu kuu ya NEC, Mario Been, baada ya kuona mchezaji huyo ni mchezaji mzuri na mwenye uwezo akaona amweke katika timu kuu inayoshiriki katika Ligi Kuu ya Uholanzi. Basi, kijana huyo amecheza mechi nyingi katika Ligi kuu hiyo pakiwemo mechi dhidi ya Ajax Amsterdam na Feyenoord Rotterdam na timu nyingine mashuhuri na alionekana katika mechi hizo kuwa ni mchezaji mzuri.
Richard Limo
Alizaliwa mwaka wa 1980 katika kijiji cha Cheptigit, wilayani Uasin Gishu. Baada ya shule ya msingi alihudhuria Polytechnic na kupokea daraja katika masomo ya waya na umeme mwaka wa 1996. Hakuwa ameanza kukimbia hadi mwaka wa 1997 wakati alijiunga na kambi ya mafunzo iliyoko karibu na nyumbani kwake. Mwaka uliyofuata alishinda medali ya fedha katika mbio ya vijana katika mchuano wa World Cross Country. Mwaka huo huo alivunja rekodi ya dunia ya vijana katika[mita 3000 kwa kukimbia kwa muda wa dakika 7:36.76, lakini alikosa mchuano wa dunia wa vijana . Mwaka wa 2001 akawa bingwa wa dunia na pia akawa mtendaji bora duniani wa mwaka huo ambao ulikuwa mwaka wa 2001 katika mbio za mita 5000 na muda wake wa dakika 12:56.72, bado ni rekodi yake bora ya kibinafsi. Tangu mwaka wa 2004 hajakuwa akionekana sana na vyombo vya habari, lakini tangu wakati huo amebadilika na kuanza kukimbia mbio ya masafa marefu zaidi ya marathon. Alichukua nafasi ya pili mwaka wa 2007 katika Amsterdam Marathon, mbio yake ya marathon ya kwanza ambapo rekodi yake bora na mpya ya kibinafsi (masaa 2:06:45)
Romelu Lukaku
Lukaku alianza kazi yake kwa upande wa Rupel Boom, kabla ya kujiunga na Lierse, ambapo alipata hoja kwa Anderlecht wa Progiki ya Ubelgiji mwaka 2006. Lukaku alifanya kazi yake ya kwanza wakati akiwa shuleni akiwa na umri wa miaka 16, na akawa mwigizaji wa juu wa 2009-10 katika Ubelgiji kama Anderlecht alishinda michuano ya Ubelgiji. Pia alishinda tuzo ya Ubelgiji ya Ebony Shoe mwaka 2011. Katika dirisha la uhamisho la msimu wa 2011, Lukaku alijiunga na klabu ya Ligi Kuu ya Chelsea. Yeye hakuonekana mara kwa mara katika msimu wake wa kwanza huko, na alitumia misimu miwili ijayo kwa mkopo huko West Bromwich Albion na Everton kwa mtiririko huo, akisaini kwa rekodi ya klabu ya Everto kwa £ 28 milioni mwaka 2014. Miaka mitatu baadaye, Lukaku alijiunga na Manchester Umoja.
Godfrey Walusimbi
Mnamo Desemba 2013, Walusimbi alijiunga na klabu ya Premier League ya Kenya iitwayo Gor Mahia ambako alishirikiana na kocha wa zamani wa timu ya taifa ya Uganda Bobby Williamson.
Rashidi Yekini
Baada ya kuanza kucheza kandanda katika Ligi ya Nigeria, Yekini alihamia Côte d'Ivoire kucheza katika timu ya Africa Sports National. Kutoka hapo,alihamia timu ya Vitória de Setúbal ya Ureno, alipofanikiwa sana na kupata miaka mizuri katika kandanda. Hatimaye, alikuwa mwanakandanda mwenye mabao nyingi sana katika ligi ya Ureno ya daraja la kwanza katika msimu wa 1993-1994. Utendaji wake katika mwaka huo ulimpa tuzo ya Mwanakandanda bora wa Afrika katika mwaka wa 1993, wa kwanza kabisa kutoka taifa lake.
Tièmoué Bakayoko
Baada ya kuteseka mguu kama mchezaji mdogo, Bakayoko alijiunga na chuo cha Rennes akiwa na umri wa miaka 13. Wakati wa 14, alijiunga na chuo cha Clairfontaine. Kazi yake ya juu ilianza Rennes ambapo alifanya maonyesho 24 kabla ya kuhamia Monaco mwaka 2014 kwa £ milioni 7. [2] Katika msimu wake wa kwanza katika klabu hiyo, Bakayoko alifanya maonyesho 31 ya Ligue 1, lakini alikuwa mwanzo wa mara kwa mara msimu wa 2016-17, akichangia mshindi wa cheo cha Monaco wa Ligi ya 1 na pia aitwaye katika kikosi cha 2016-17 cha UEFA Champions League ya msimu. Mwaka 2017 alijiunga na Chelsea kwa £ 40 milioni.
Mwajuma Abdul
Mwajuma Abdul au Maimuna alizaliwa mwaka 1977 jijini Dar es salaam, alipata elimu ya awali shule ya msingi Mjimwema. Elimu ya sekondari alisoma shule ya Iringa Girls School. Kuhusu fani ya uigizaji, alianza toka alivyokuwa shule ya msingi. Na hata baada ya kumaliza masomo, aliamua kuendelea na sanaa kwa kujiunga na kikundi cha "The Lighters" kilichokuwa na Maskani yake Kimara. Pia, anashiriki katika mchezo wa redio wa "Twende" na wakati unarushwa na kituo cha redio Tanzania. Amesema baada ya kutoka Lighters aliamua kujiunga na Kaole kwa ajili ya kufanya sanaa za kwenye Luninga. Alijitoa Kaole na kujiunga na kundi la "Alwatan Artist Theatre". Alitaja baadhi ya Sinema alizocheza ni pamoja na "Joram Lazima Ufe", ni kitabu kilichoandikwa na mwandishi maarufu barani Afrika, Ben Mtobwa. Kitabu hicho kimejipatia umaarufu mkubwa ndani ya nchi na nje ya mipaka ya Tanzania. Sinema nyingine alizocheza ni "Uwanja wa Dhambi". Katika filamu hiyo amecheza kama Maimuna. Sinema ni "I love you" amecheza kwa jina Rose, Husda amecheza kwa jina la Rose, nyingine "Zindiko" amecheza kwa jina la Amanda. Kuhusu wa wasanii wa Kibongo anavutiwa na Anne Mwampamba na Mikala. Wasanii wa nje wanamvutia ni Bruce Lee, Anjela Mau na Genenve Nnanji. Pia ameshiriki katika tamthilia inayotengenezwa na Benchmak inayoitwa hukumu ya Tunu itanayorushwa na ITV.
Steve Tikolo
Yeye ni “middle order batsman’ anayetumia mkono wa kulia na wakati mwingine wa ” medium pace bowler” wa mkono wa kulia. Yeye hutupa mpira huo wa kriketi kwa ufanisi kabisa katika fomu fupi ya mchezo huo. Tikolo awali ameiwakilishwa Border ambayo ni klabu ya kritketi nchini Afrika Kusini na pia ametumia muda akicheza kriketi katika nchi za Uingereza na Bangladesh. Hivi majuzi amekuwa akicheza Kriketi ya klabu katika sehemu ya Haverigg na akirudi nyumbani yeye huichezea klabu ya Kriketi ya Swamibapa katika mji mkuu wa Nairobi. Aliwahi kuicheza timu ya kriketi ya wachezji 11 kutoka nchi tofauti za Afrika mara moja dhidi ya Asia.
Tennis
Chanzo chake kilikuwa wakati wa karne ya 11 huko Ufaransa. Wakati ule wachezaji walipiga kwa mkono wakauita “Jeu de Paume” yaani mchezo wa makofi.
Steve Tikolo
Tikolo alitoka katika familia ya kriketi kwani kakake mkongwe Tom alikuwa nahodha wa zamani wa Kenya huku kakake mwengine David Tikolo alicheza katika Kombe la Dunia la mwaka wa 1996. Ilikuwa katika mchuano huu ambapo Steve alicheza mechi yake ya kwanza ya ODI kwa Kenya. Akija katika wakati wa 3 katika miingio yake ya kwanza alitengeneza 65 dhidi ya Wahindi hao. Aliendelea kucheza miingio mingine ya kuvutia zaidi katika Kombe hilo, akawa mfumgaji bora wa upande wake na mikimbio 29 katika ushindi wao wa kihistoria dhidi ya West Indies katika Pune na kutengeneza 96 dhidi ya Sri Lanka katika Kandy.
José Ramón Sauto
Alianza kuchezea Real Madrid mnamo tarehe 17 Desemba 1933, katika kushindwa kwa Real Madrid dhidi ya Real Betis. Alicheza Real Madrid kwa misimu sita, katika mechi 137.
Mpira wa kikapu
Mchezo huu ulianzishwa na mwalimu James Naismith kwenye chuo cha Springfield College huko Massachusetts mwaka 1891. Alibuni mchezo huo kwa ajili ya wanafunzi wake ili wapate mazoezi wakati wa kipupwe waliposhindwa kucheza nje.
Juan José Urruti
Urruti alianza kazi yake ya kitaaluma mwaka 1979 na Racing de Córdoba. Mwaka wa 1980 Mashindano yalifikia mwisho wa michuano ya Nacional lakini hatimaye ikapoteza Rosario Central.
Cristiano Ronaldo
Alizaliwa na kukulia kwenye kisiwa cha Madeira, Ureno, alipata ugonjwa wa moyo akiwa na umri wa miaka 15. Alipata operesheni ya kutibu hali yake, na kuanza kazi yake ya mpira wa miguu katik klabu ya Sporting CP, kabla ya kusaini Manchester United akiwa na miaka 18 ndaniya mwaka 2003.
Idi Amin
Aliendela kupanda vyeo vilivyopatikana kwa Waafrika katika jeshi la KAR na muda mfupi baada ya uhuru alipewa cheo cha luteni yaani afisa kamili kama mmoja wa Wauganda wawili. Baada ya uhuru wa Uganda mwaka 1962 alikuwa kapteni halafu mwaka 1963 meja. Mwaka 1964 alikuwa makamu wa mkuu na mwaka 1965 mkuu wa jeshi, mwaka 1970 mkuu wa mikono yote ya kijeshi.[8] In 1970, he was promoted to commander of all the armed forces.[14]
Omari Kungubaya
Baadaye aliamua kurejea tena Cuban Marimba, ambapo viongozi wa bendi hiyo wakampeleka kwa Mzee Mwaipungu aliyekuwa akiongoza bendi nyingine iliyokuwa tawi la Cuban Marimba, lakini mwaka 1969 akaondoka. Safari hii aliamua kuyaweka kando masuala ya muziki na kuwa "mshika fedha" katika vituo vya kuuza mafuta vya Capital Esso Services kilichopo Mtaa wa India na baadaye kituo cha Agip Centre cha Mwembesongo. Hiyo ilikuwa mwaka 1970.
Salomon Kalou
Baada ya kushindwa kupata pasipoti ya Kiholanzi, Kalou aliamua kuicheza timu ya Cote d'Ivoire. Bao lake la kwanza la kimataifa lilifungwa tarehe 21 Machi 2007 katika mechi ya kirafiki dhidi ya Mauritius. Alishiriki katka kombe la mataifa barani Afrika mwaka wa 2008, alifunga mabao tatu, na timu yake ilipata nafasi ya 4 baada ya kupoteza mechi dhidi ya Ghana.
John Obi Mikel
Awali Obi mikel alicheza klabu mbalimbali za Ulaya kama vile Chelsea F.C. alipoweza kucheza kuanzia mwaka 2006 hadi mwaka 2016-17.
Miaka ya 1960 Nchini Zimbabwe
Mchezaji wa Criketi Ebrahim Essop-Adam alizaliwa mjini Harare mnamo 16 Novemba. Serikali ilipanga kura za maoni kwa katiba mpya na kugeuza ncchi hiyo kuwa taifa mnamo 24 Juni. British Residual Mission mjini Salisbury pamoja na Chiumba la Rhodesia Jijini London zote zilifungwa mnamo 14 Julai 1969.
Francis Imbuga
Tajriba yake kwenye uigizaji ilianzia katika Shule ya Upili ya Alliance, ambako mchezo wa kuigiza wake ulioitwa Omolo uliteuliwa kwenye fainali za Kenya National Schools' Drama Festival mwaka wa 1969. Akiwa mhusika mkuu,Imbuga aliteuliwa kuwa Muigizaji Bora wa Mwaka,na maravmoja akaanza kuandikia kituo cha televisheni cha Voice of Kenya-kwa sasa KBC- mchezo wa kuigiza endelezi wa "Omolo" 
Imbuga alipata shahada ya digrii kwenye Elimu (bachelor of arts degree in education) katika Chuo Kikuu cha Nairobi.Akiwa chuoni (1970-1973), Imbuga aliiguza kwenye zaidi ya michezo ya kuigiza hamsini kwenye kipindi cha African Theatre kwenye runinga ya Voice of Kenya.
Tamthilia tisa za Imbuga zilizochapishwa huigizwa kila mara na kazi zake hujadiliwa katika semina mbalimbali duniani. Tamthilia zake kama vile—Betrayal in the City (1976), The Successor (1979), Man of Kafira (1984), na Aminata (1988)—zimesomeshwa katika shule za sekondari na Vyuo mbalimbali katika Afrika Mashariki na Kati. Kwenye tamthilia zake,Imbuga hutumia ufasaha kwenye fasihi ya Kiluhya ambayo ni lugha yake,kusimulia maudhui yake.Kama mwanzilishi wa waandishi wa Afrika,yeye husisitiza umoja na hadhi uliokuwepo kabla ya kuja kwa mkoloni.Adui wake mkuu ni Mzungu,ambaye alikuja kuharibu ustaarabu huu wa Mwafrika.
Tamthilia zake zilizochapishwa hadi sasa ni: 
1. Kisses of Fate (1972)
Mzee Majuto
Alianza kuigiza mnamo mwaka 1958 (akiwa na umri wa miaka 9 mpaka 10); wakati huo alikuwa akiigiza katika majukwaa. [4]
Mario Balotelli
Kabla ya kuanza kwa msimu wa 2008-09 Balotelli alisaini mkataba wa miaka mitatu na Inter. Mnamo Novemba 2008, alifunga bao lake la kwanza la Ligi ya Mabingwa Barani Ulaya{ /0}, dhidi ya upande wa Cypriotiska Anorthosis Famagusta na kuwa mchezaji mwenye umri mdogo zaidi wa Inter kufunga bao katika Ligi ya Mabingwa barani Ulaya. Akiwa na umri wa miaka 18 na siku 85 alivunja rekodi ambayo awali ilikuwa inashilikiwa na Obafemi Martins alipokuwa na umri wa miaka 18 na siku 145. Aprili 2009, Balotelli alifunga bao la Inter katika sare ya 1-1 dhidi ya Juventus, na alinyanyaswa kirangi na mashabiki wa Juventus mechi nzima, pamoja na nyimgo kama "hakuna Mitaliano Mweusi". Hii ilisababisha Massimo Moratti kusema kwamba iwapo angekuwa, angeiambia timu yake iwache kucheza. Nyimbo hizi za kubagua rangi pia yalishutumiwa na mwenyekiti wa Juventus, Giovanni Cobolli Gigli. Juventus walipigwa marufuku ya mechi moja nyumbani kwa sababu ya tukio hilo. Inter ilishinda taji la Serie A kwa mara ya nne mfululizo.
Katika msimu wake wa pili na timu ya kwanza ya Inter, Balotelli alikuwa na idadi ya matatizo ya nidhamu, hasa tatizo ambalo lilimshirikisha kocha wa Inter, Jose Mourinho ambaye alimfukuza kutoka kwa timu ya kwanza katika nusu ya pili ya msimu mwezi wa Januari. Kocha huyu mwenye raia wa Kireno alisema "mimi ninavyojua, kijana kama yeye hawezi kujiruhusu kufanya mazoezi kidogo kama wachezaji kama Figo, Cordoba, na Zanetti." Mapema msimu huo Mourinho alisema kuwa Balotelli anaonyesha ukosefu wa juhudi katika mazoezi.
Cri-Zelda Brits
Brits aliingia mara ya kwanza katika timu ya wanawake wa kitaifa ya kriketi kama "bowler" (mtupa mpira) wa kwanza mwaka 2002. Aliendelea kushika nafasi mbalimbali na tangu 2005 kuwa hodari zaidi upande wa "“batter”" (kupiga mpira kwa fimbo). Aliongoza timu katika mechi 23 katika miaka ya 2007 na 2008, tena mwaka 2011 kwa ajili ya mashindano ya kimataifa ya 2010.
Charley Frank Pride
Yeye wakatua kwa ligi nyingine kadhaa madogo timu yake, matumaini ya kufanya kuwa na ligi kubwa bado hai. alionekana kuwa angeweza kuendeleza kazi ya mchezo huo, lakini jeshi ya Marekani ilpunguza mwendo huu. Baada ya kutumikia miaka miwili katika jeshi, alijaribu kurudi mpirani alioucheza. Ingawa vikwazo kwa njia ya kuumia mkono wake , Pride alichezea ta Timberjacks ya Missoula Pioneers League (shamba klabu ya Cincinnati reds) kwa ufupi na mwaka 1960, alikuwa na jaribio katika mashirika California Angels (1961) na Mets New York (1962 ) , lakini hakuchukuliwa na timu yoyote. Wakati ilikuwa dhahiri kwamba hangeweza kujikimi kuupitia mchezo huu, Pride ilianzisha kazi ya uimbaji.
Moïse Katumbi
Miaka kumi baadaye, baada ya kipindi cha mabadiliko, aliunda MCK (Kampuni ya Madini ya Katanga), ambayo ilirejesha shughuli za kuchimba madini ya shaba na kobalti kwa 80% Gécamines. Novemba 9, 2015, kampuni ya Ufaransa Necotrans ilinunua MCK kwa kiasi cha pesa ambacho hakikutajwa.
James Milner
Kipaji cha Milner katika mpira wa miguu, kriketi, na mbio ya umbali mrefu kilitambulika akiwa na umri mdogo sana. Aliwakilisha shule yake katika michezo.
Cristiano Ronaldo
Mwaka 1997, akiwa na umri wa miaka 12, alijaribu alicheza katika timu ya Sporting CP, alisajiliwa kwa ada ya £ 1,500. Baadaye alihamia Madeira kwa Alcochete, karibu na Lisbon, kujiunga na wachezaji wengine wa vijana wa Sporting katika klabu hio.
Remmy Ongala
Akiwa na umri wa miaka 17, alikuwa muimbaji na mpiga ngoma katika bendi ya vijana ya Bantu Success. Hii haikuwa na maana kwa familia yake, hivyo Remmy ilimbidi atoke katika bendi. Miaka miwili baadaye, alijishughulisha tena na muziki. Alijiunga na vikundi mbalimbali vya bendi za muziki akiwa mpiga gitaa na baadhi yake zilikuwa Micky Jazz ya Zaire na Grand Mike Jazz ya huko Uganda. Mwaka 1978 alihamia Tanzania na kujiunga na bendi ya mjomba wake Ochestre Makassy ya jijini Dar es Salaam.
Chris Oyakhilome
Mchungaji Chris alilelewa katika nyumba ya kikristo, aliokoka katika umri wa miaka 9 na akaanzisha huduma yake kwa wakristo kama kijana Chuo kikuu cha Bendel State (sasa "Chuo kikuu cha Ambrose Alli") alipo somea ujenzi.
Collins Injera
Sasa yeye ni mchezaji imara kwenye kikosi cha timu ya taifa Sevens ya Kenya. Injera alipata nafasi kwenye timu hii wakati wa 2006 Dubai Sevens [1] na kucheza katika Kombe la Dunia la 2009 Rugby Sevens [2] ambapo Kenya ilifika nusu fainali. Yeye alikuwa mwenye alama mingikatika {0 2008-09 IRB Sevens World Series{/0} ambapo alifunga alama 42.[3] Yeye pia alifunga pointi 210 na kumaliza wa pili nyuma ya Ben Gollings wa Uingereza katika ujumla wa pointi.[4] Injera pia alibuniwa katikaIRB sevens - mchezaji wa mwaka tuzo ambayo hatimaye ilishinda na Ollie Phillips wa Uingereza [5]
Ousmane Dembele
Mnamo Mei 12, 2016, Dembélé alisaini mkataba wa miaka mitano na klabu ya Ujerumani Borussia Dortmund. Mnamo tarehe 14 Agosti 2016, Dembélé alianza kucheza na kushinda 2-0 dhidi ya Bayern Munich katika DFL-Supercup.
Bernard Muwanga
Alicheza kwa mara ya kwanza katika timu ya taifa ya Uganda mwaka 2015.
Chris Oyakhilome
Mwaka 2003,alianzisha mtanda wa kwanza wa kikristo barani Afrika kwa dunia mzima na ulijulikana kama LoveWorld Christian Network. Yeye pia ni mwenyeji wa mpango wa programu ya televisheni iitwayo "Atmosphere for Miracles", ambayo ni huwa kuhusu uponyaji ya magonjwa ya kimwili na kiroho na hutangazwa katika mitandao ya matelevisheni kubwa duniani kote.
Alibhai Mulla Jeevanjee
Alianza kujenga Bustani ya Jeevanjee mnamo 1904 ambayo baadaye alipeana kwa watu wa Nairobi mwaka wa 1906 kama mahali pa kupumzika.[4]Bustani hiyo iligonga vichwa vya habari mwaka wa 1991 baada ya baadhi ya viongozi katika mamlaka kuwa na njama ya kegeuza bustani hiyo kuwa eneo la biashara.Kulikuwa na pendekezo la ujenzi wa egezo la ghorofa la gari. Hii ilikuwa dhidi ya matakwa ya Jeevanjee.Binti ya Jeevanjee aliyekuwa amebaki hai, marehemu Shirin Najmudean alihamia Nairobi ili kuzuia mapendeleo haya yaliyokuwa yamepangwa kwenye kipande hiki cha ardhi.[5]
Thibaut Courtois
Courtois alikuzwa na Genk, alipokuwa na miaka 18, alicheza mechi za kirafiki kabla ya ligi kuu kuanza. Julai 2011 alijiunga na Chelsea kwa bei ya £8 milioni,na baadaye akaenda Atletico Madrid kwa mkopo .Kwa misimu mitatu alifanikiwa kuchukua mataji ya Europa League mwaka 2012,Copa del Rey mwaka 2013 na La Liga mwaka 2014.Na alishinda taji la Ricardo Zamora la golikipa bora wa La Liga baada msimu miwili baadaye.Courtois alirejea Chelsea July 2014,na msimu wke wa kwanza aliwasidia kushind kombe la ligi na Ligi kuu.
Samir Nasri
Nasri amekuwa akihusika katika timu ya taifa ya Ufaransa kwa muda mrefu, kuanzia timu za vijana wenye umri wa miaka 16, 17, 18, 19 na 21. Alikuwa katika timu ambayo ilishinda mashindano ya UEFA ya vijana wasiozidi umri wa 17 mwaka wa 2004, na alifunga bao la ushindi katika mechi ya mwisho. Nasri alicheza mechi yake ya kwanza ya timu kuu mnamo 28 Machi 2007 dhidi ya Austria, katika mechi ya kirafiki ya nyumbani akiwa na umri wa miaka 19. Alitoa pasi ndani ya boksi ambayo mchezaji mwenzake, Karim Benzema,alifunga bao la kipekee la mechi. Alifunga bao lake la kwanza katika mechi yake ya tatu katika timu kuu na Ufaransa ilishinda mechi hiyo, ambayo pia ilikuwa mechi ya kufuzu kushiriki katika kombe la Euro 2008,1-0 dhidi ya Georgia tarehe 6 Juni 2007. Nasri alitajwa katika kikosi cha mwisho cha Euro 2008 cha Raymond Domenech akiwa na umri wa miaka 20; alikuwa mmoja wa wachezaji wenye umri mdogo katika kikosi cha Kifaransa kuteuliwa katika mashindano ya Euro 2008. Alicheza mechi mbili kama mbadala na kucheza dakika 32.
Maurice Odumbe
Odumbe alicheza mechi yake ya kwanza ya darasa la kwanza mwaka wa 1998 wakati Kenya ilicheza dhidi ya upande wa A waUingereza uliyokuwa unazuru, alitengeneza 16 na kuchukua 0 / 29, na kuendelea kuichezea vyema upande wake wa mtaa wa Nairobi, klabu ya Aga Khan. Odumbe aliteuliwa nahodha wa kitaifa kabla ya kombe la dunia la kriketi la mwaka wa 1999, na kushinda tuzo la mchezaji bora wa mechi dhidi ya Sri Lanka kwa nje(off) zake 82 kupeana (deliveries) 95. Alipitisha unahodha kwa Steve Tikolo kwa ajili ya kombe la dunia la kriketi la mwaka wa 2003. Odumbe alicheza vizuri kwani Kenya ilifika nusu fainali, na katika mwaka uliyofuata alifikisha alama 207 dhidi ya visiwa vya Leeward, hii ilikuwa alama bora zaid katika wasifu wake.
Ousmane Dembele
Baada ya kushinda Vikombe 20 na kufunga magoli matano katika ngazi ya vijana, Dembélé alipandishwa kwenda ligi daraja la kwanza mwaka 2016 na klabu ya Borussia Dortmund.
Afande Sele
Seleman Msindi au Afande Sele (amezaliwa tar. 24 Aprili 1976) ni msanii wa muziki wa hip hop na Bongo Flava kutoka Mkoani Morogoro, Tanzania. Amewahi kushinda tuzo ya (mkali wa ryhmes) mwaka [2003] kutokana na wimbo yake wa "Darubini Kali" aliyomshirikisha Dogo Ditto kwa sasa Lameck Ditto. Ni muasisi wa makundi ya 'Ghetto Boys' na 'Watu Pori', yaliozaliwa na kufia mjini Morogoro kwa kufuatana na alikuwa msanii wa kwanza kuujaza uwanja wa mpira wa miguu wa JAMUHURI mjini morogoro alipozindua albam yake ya kwanza ya 'MKUKI MOYONI'. Aliongoza kampeni ya maleria mwanzoni mwamiaka ya 2005 na 2007. Mwanzoni wa mwezi wa 11 mwaka 2012 alitangaza rasmi kufanya kazi kama kundi jipya la watu pori baada ya kufanya kazi na MC KOBA ambaye ni miongoni mwa waliokuwa wakiunda kundi la watu pori miaka ya nyuma. Afande Sele kwa sasa ana video ya wimbo wake Soma Ule ambayo imeongozwa na mtayarishaji Raph Tz (upcoming video director) aliyepewa heshima na msanii huyo kufanya video hiyo ambayo imekidhi maudhui ya wimbo.
Steven Kanumba
Kanumba ameanza shughuli za kuigiza miaka mingi kwenye miaka ya "90". Ila kufahamika zaidi alianza mwaka 2002 mara tu baada ya kujiunga na kundi la sanaa ya maigizo maarufu kama Kaole Sanaa Group.
Musa Otieno
Otieno ni mojawapo wa wachezaji mashuhura walioheshimika nchini Kenya ,kwani aliichezea timu ya taifa ya Kenya kwa mara ya kwanza dhidi ya Zaire mwaka wa 1993 akiwa tu na umri wa miaka 19. Tangia hapo,amekuwa nahodha wa Harambee Stars mara kadhaa. Alikuwa pia miongoni mwa kikosi cha timu ya Kenya cha mwaka wa 2004 kwenye Kombe la Mataifa ya Bara Afrika, ambao walimaliza katika nafasi ya tatu kwenye kundi lao katika mzunguko wa kwanza wa ushindani, na hiv basi kushindwa kufuzu kwa robo fainali.
Kris Kross
Urafiki wa James Christopher Kelly na Christopher Smith ulianza tangu wakiwa darasa la kwanza. Vijana hawa waligunduliwa na Jermaine Dupri wa enzi hizo aliyekuwa na miaka 19 - aliwakuta katika Marikiti moja huko mjini Atlanta mnamo mwaka wa 1991.
Mpira wa miguu
Mchezo ulipelekwa Afrika na Waingereza wakati wa ukoloni. Mechi za kwanza zilizorekodiwa mwaka 1862 huko Cape Town na Port Elizabeth[7].
Ukristo barani Afrika
Benin ilikuwa kitovu cha maendeleo ya kisiasa, kiuchumi na kisanii tangu mwaka 900 B.K. Mwaka 1486 Mreno d`Aveira alimtembelea Mfalme wa Benin mara ya kwanza. Wakati wa Mfalme Esigie wamisionari wakaruhusiwa kuingia na kuanza kazi. Mfalme Orhogbua alikuwa Mkristo mnamo mwaka 1550. Lakini chini ya waandamizi wake maendeleo ya Ukristo yalikwama na kuisha.
Denis Iguma
Mnamo Januari 2014, kocha Milutin Sedrojevic, alimtaka awe sehemu ya kikosi cha timu ya taifa ya Uganda kwa ajili ya michuano ya Afrika mwaka 2014.
Timu hiyo ilikuwa katika nafasi ya tatu katika hatua ya makundi ya ushindani baada ya kumfunga Burkina Faso na Zimbabwe na baadaye kupoteza mechi dhidi ya Morocco
Maurice Michael Otunga
Otunga alizaliwa mw 1923 kwenye kijiji cha Chebukwa katika wilaya ya Bungoma. Babake alikuwa chifu wa koo la Bakhone katika kabila Wabukusu mwenye wake 40.
Ousmane Dembele
Dembélé alianza kazi yake ya soka huko Rennes kabla ya kujiunga na klabu ya Dortmund mwaka 2016. Mwaka mmoja baadaye, alihamia Barcelona kwa ada ya awali ya € milioni 105. 
Kanku Kelly
Kanku ambaye alifukuzwa shule kwa ajili ya muziki, jina lake halisi ni Nkashama Luis Polycarp, alizaliwa Januari 20, 1958, katika mji wa Kananga Mkoa wa Kasai, Magharibi mwa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Kanku ambaye aliingia nchini Tanzania akiwa kinda kabisa (chini ya miaka ishirini) alikuwa kivutio kikubwa kwenye safu ya wapulizaji wa trumpet katika bendi iliyokuwa tishio miaka ya 1970 hadi 1990 ya Maquis du Zaire iliyokuwa ikipiga muziki wake katika ukumbi wa White House, Ubungo jijini Dar es Salaam. Baba yake mzee Chasuma Leonard alikuwa Daktari wa binadamu na mama yake Chibwabwa Kayipu, alikuwa mfanyabiashara katika mji huo wa Kananga. Kelly alipata elimu ya msingi katika shule ya Kamilabi ambayo miongoni mwa masomo yaliyokuwa yakifundishwa somo la muziki lilikuwemo. Baadaye aliendelea na masomo ya juu katika shule ya Sekondari ya Lyceede Kelekele, ambako aliishia kidato cha tano kwa kufukuzwa shule baada ya kufumwa na mwalimu akiandika wimbo wa Nyboma Mwandido darasani mwaka 1973.
Lionel Messi
Alizaliwa na kukulia katikati ya Argentina, Messi alipata ugonjwa wa homoni ya kukua akiwa mtoto. Alipokuwa na umri wa miaka 13, alihamia Hispania kujiunga na Barcelona, ​​ambaye alikubali kulipa matibabu yake. Baada ya mafanikio ya haraka kupitia kikao cha vijana wa Barcelona, ​​Messi alifanya ushindani wake wa umri wa miaka 17 mnamo Oktoba 2004. Licha ya kujeruhiwa wakati wa mechi yake ya kwanza, alikuwa mchezaji muhimu kwa klabu ndani ya miaka mitatu ijayo, kumaliza 2007 kama Mwisho wa Ballon d'Or wote na tuzo ya FIFA ya Mchezaji wa Mwaka wa FIFA, na alirudia mwaka uliofuata. Kampeni yake ya kwanza isiyoingiliwa ilikuja msimu wa 2008-2009, ambapo alimsaidia Barcelona kufanikisha safari ya kwanza katika soka ya Hispania. Katika umri wa miaka 22, Messi alishinda Ballon d'Or na tuzo ya Mchezaji wa Mwaka wa FIFA kwa rekodi za kupiga kura.
Beres Hammond
Alirejea Jamaica kutumbuiza katika sherehe za ufunguzi za Kombe la Dunia la Criketi la 2007.
Sadio Mane
Alianza kazi yake na Metz nchini Ufaransa, alihamia Red Bull Salzburg mwaka 2012. Baada ya kushinda Bundesliga ya Austria na Austria Cup mwaka 2014, alisainiwa na Southampton. Mwaka 2015, Mané aliweka rekodi mpya ya Ligi Kuu kwa kasi ya kufunga kofia wakati alifunga mara tatu katika sekunde 176 wakati wa kushinda 6-1 dhidi ya Aston Villa. [4] Alihamia Liverpool mwaka 2016 kwa ada ya £ 34 milioni, na kumfanya kuwa mchezaji wa gharama kubwa zaidi wa Kiafrika katika historia wakati huo.
Mané amepata mateka zaidi ya 40 kwa Senegal tangu mwanzo mwaka 2012, na aliwakilisha timu ya kitaifa katika Olimpiki za 2012, 2015 Kombe la Mataifa ya Afrika na Kombe la Mataifa ya 2017.
Phiona Mutesi
Phiona Mutesi ni mchezaji wa sataranji (chesi) kutoka nchini Uganda.[1] Hakuna uhakika alizaliwa tarehe gani lakini imekadiriwa kuwa mwaka 1993.[1][2]
Orodha ya Waandishi katika nchi za Afrika
Ahmad Baba al Massufi (1556-1627) Abdoulaye Ascofaré (1949 -) Ibrahima Ayaṃ (1967 -) Amadou Hampâté BA (1900 au 1901-1991) Ba Adame Konaré (1947 -) Massa Makan Diabate (1938-1988) Souéloum Diagho Aida Mady Diallo Alpha Mande Diarra (1954 -) Oumou Diarra, alizaliwa katika Yugoslavia (1967 -) Doumbi Fakoly (1944 -) Aïcha Fofana (1957-2003) Aïssatou Guido (1941 -) Aoua Keita (1912-1980) Fatouma Keïta (1977 -) Moussa Konaté (1951 -) Yambo Ouologuem (1940 -) Bernadette Sanou Dao (1952 -) Bamekan Soucko Bathily Fanta-Taga Tembely (1946 -) Aminata Traoré (1942 -) Falaba Issa Traoré (1930-2003) Maiga Ahamadou dit Prince (1974 -)
Mike Okoth Origi
Michael "Mike" Okoth Origi (alizaliwa mnamo 16 Novemba 1967) ni mchezaji wa kandanda kutoka nchi ya Kenya. Wakati mwingi wa wasifu wake, alisakata kabumbu ya utaalamu nchini Ubelgiji.
Abdoul Danté
Dante alianza kucheza katika timu ya taifa ya Mali chini ya miaka 17 mwaka 2015 katika kombe la Tinu za taifa barani Afrika chini ya miaka 17.
Paul Pogba
Pogba alianza kazi yake ya mpira wa miguu akiwa na umri wa miaka sita akicheza huko Marekani Roissy-en-Brie, kilomita chache kutoka kusini mwa jiji lake. Alitumia misimu saba kuchezea Roissy-en-briel kabla ya kujiunga na Us Torcy, ambapo aliwahi kuwa nahodha wa timu ya watoto chini ya umri wa miaka 13 . Baada ya msimu mmoja kuisha akiwa klabu ya Torcy, Pogba alijiunga na klabu ya wataalamu ya Le Havre. Katika msimu wake wa pili katika klabu hiyo, Pogba alikuwa nahodha katika timu na kuifiksha timu yake hadi fainali, Championnat National ya watoto wenye umri chini ya miaka 16. ikaipa ushindi timu ya pogba ijulikanayo kama le havre na timu ya pogba ikawa ya kimataifakwa kupata ushindi
Richard Ofori
Richard Ofori alianza kucheza kimataifa mwaka 2013 katika kombe la FIFA chini ya miaka 20: alicheza vizuri na hata kufika katika nafasi nzuri katika timu yake kuwa kama washindi wa tatu katika mashindano hayo.
Karim Benzema
Benzema alizaliwa mji wa Lyon na alianza uchezaji kwenye klabu ya Terraillon. Mwaka 1996 alijiunga na klabu ya akademi. Kwenye msimu wa 2004-05 aliiwezesha timu yake kushinda makombe matatu,na msimu wa 2007-08 alibeba kombe la ligi na kuwa kombe la saba kwa Olympique Lyonnais, na kuwa mchezaji bora wa mwaka,na kuwa timu bora ya mwaka.Benzema alikuwa mfungaji bora na kushinda tuzo kutoka gazeti la Italia laGuerin Sportivo. Msimu uliofuata Olympique Lyonnais ilimuuza kwenda Real Madrid kwa ada ya £35 milioni ($50 milioni)na kusaini miaka sita. Baada ya kuhangaika ili aweke heshima,kwa misimu miwili alishinda magoli 32 na kui wezesha Real Madrid kushinda Copa Del rey mwaka 2011,na msimu wa 2011-12 alikuwa mchezaji bora mfaransa mara tatu mwaka 2011,2012,2014.
Augustine Lyatonga Mrema
Mwaka wa 1955 -1963 alianza masomo yake ya darasani mpaka shule ya kati katika Wilaya aliyopo huko huko mkoani Moshi vijijini. Ilivyofika mwaka wa 1964 mpaka 1965 Mrema alijiunga na Chuo cha Ualimu cha Mtakatifu Patrick. Tangu 1966 bwana mrema alikuwa mwanachama mkubwa wa CCM.
Didier Drogba
Baada ya kucheza katika timu za vijana, Drogba alifanya kazi yake ya kwanza ya umri wa miaka 18 ya Ligue 2 klabu Le Mans, na alisaini mkataba wake wa kwanza wa kitaaluma mwenye umri wa miaka 21. Baada ya kumaliza msimu wa 20022-2003 na mabao 17 katika maonyesho 34 kwa upande wa Ligue 1 Guingamp, alihamia kwa Olympique de Marseille, ambapo alimaliza kama mchezaji bora zaidi katika msimu wa 2003-2004 na mabao 19 na kusaidiwa na klabu kufikia mwisho wa Kombe la UEFA 2004.
Samir Nasri
Wazazi wa Nasri walihamia Ufaransa kutoka Algeria. Babake anatoka Constantine na mama yake ni raia wa Biskra. Alilelewa katika sehemu ya La Gavotte Peyret,kitongoji kilicho kaskazini mwa Marseille. Mara nyingi yeye alicheza mitaani, ambapo alijifunza ujuzi wake. Alikuwa anaichezea timu ya genge ya mtaa, lakini baada ya vurugu nyingi, wazazi wake walimsaini katika klabu ya Pennes Mirabeau akiwa na umri wa miaka sita. Nasri mwenyewe amedai kuwa malezi yake ngumu imemsaidia katika jitihada zake za kucheza kandanda ya Utaalamu, "kama ninaweza kuwa na ujasiri wa kutosha wa kuonana ana kwa ana na kisu, nina ujasiri wa kutosha nina ujasiri wa kutosha kupambana mkabiliano mgumu. Aliichezea timu ya Pennes kwa muda wa misimu miwili kabla ya kutazamwa na Olympique de Marseille mwaka wa 1996.
Mamluki
Katika mwaka wa 1964 Tshombe (aliyekuwa Waziri Mkuu wa Kongo) alimwajiri Meja Hoare aongoze kitengo cha kijeshi kilichokuwa kikiitwa ""5 Commando"", kilichokuwa na wapiganaji 300, ambao wengi wao walikuwa wametoka Afrika Kusini. Lengo la 5 Commando lilikuwa kupigana na kikundi cha waasi, kilichokuwa kikiitwa Simba, ambacho kilikuwa kimetwaa karibu thuluthi mbili za nchi.
Lionel Messi
Msaidizi wa maisha ya Newell's Old Boys, Messi alijiunga na klabu ya Rosario akiwa na umri wa miaka sita. Katika kipindi cha miaka sita alicheza kwa Newell's, alifunga malengo karibu 500 kama mwanachama wa "Machine ya '87", upande wa vijana wa karibu ambao haukubalika kwa jina la mwaka wa kuzaliwa kwao, na mara kwa mara kuvutia makundi kwa kutekeleza mbinu za mpira wakati wa nusu wakati wa michezo ya nyumbani ya timu ya kwanza. Hata hivyo, maisha yake ya baadaye kama mchezaji wa kitaaluma yalitishiwa wakati, akiwa na umri wa miaka 10, alipata ugonjwa wa homoni ya kukua. Kama bima ya afya ya baba yake ilipatikana kwa miaka miwili tu ya matibabu ya homoni ya kukua, ambayo ilikuwa na gharama angalau $ 1,000 kwa mwezi, Newell alikubali kuchangia, lakini baadaye akajiunga tena na ahadi zao. Alipigwa na klabu ya Buenos Aires Mto Plate, ambaye mchezaji wa michezo, Pablo Aimar, aliwahi, lakini pia hawakuweza kulipa matibabu yake kutokana na kuanguka kwa kiuchumi nchini. 
Messi alijiunga na chuo cha vijana wa Barcelona, ​​La Masia, akiwa na umri wa miaka 13
Ushairi wa Christopher Richard Mwashinga
Kipindi cha kwanza kinaanzia mwaka 1978 na kutambaa hadi mwaka 1984. Ingawa Mshairi alihitimu masomo yake ya elimu ya msingi mwaka 1981 katika Shule ya Msingi Ngare-Nairobi iliyoko Siha Magharibi, mkoani Kilimanjaro, bado aliendelea kuandika mashairi hata baada ya kumaliza masomo yake. Alianza kuandika mashairi ya Kiswahili akiwa na umri wa miaka kumi na mitatu hivi, wakati huo akiwa mwanafunzi wa darasa la nne katika Shule hiyo ya Msingi ya Ngare-Nairobi. Wakati huo aliandika mashairi mengi, lakini kwa kuwa hakuwa na njia bora ya kuyahifadhi, yote yalipotea. Yeye mwenyewe anakumbuka sehemu tu ya beti za baadhi ya mashairi ya kipindi hiki cha kwanza. Mfano mzuri ni shairi moja refu lililozungumzia habari za kijana mmoja wa kufikirika aliyeitwa Hasani ambaye alichaguliwa kwenda masomoni Songea, Tanzania ya kusini na baadaye akapatiwa nafasi ya kuendela na masomo ya elimu ya juu nchini Japan. Mistati miwili ya ubeti mmojawapo anaoukumbuka ulikuwa na maneno yafuatayo:
Shaggy (msanii)
Tarehe 11 Machi 2007, Shaggy aliimba wimbo rasmi wa ICC kombe la dunia la Kriketi mwaka wa 2007, ulioitwa "Mchezo ya Upendo na Umoja", pamoja na waburudishaji Barbadian Rupia na Trinidad jenuari Fay-Ann Lyons katika ufunguzi katika Uwanja wa Greenfield, Trelawny, Jamaika.
Fabrice Ondoa
Ondoa alicheza vizuri tangu mwaka 2014 akiwa na umri wa miaka 14 aliwakilisha Cameroon katika makombe mawili ya Afrika na kushinda mwaka 2017.
Didier Drogba
Katika majira ya joto ya 2004, Drogba alihamia klabu ya Ligi Kuu ya Chelsea kwa rekodi ya klabu £ milioni 24, na kumfanya mchezaji wa gharama kubwa zaidi wa Ivory Coast katika historia. Katika msimu wake wa kwanza alisaidia klabu kushinda cheo cha kwanza cha ligi katika miaka 50, na mwaka baadaye alishinda jina lingine la Ligi Kuu. Mwezi Machi 2012, aliwa mchezaji wa kwanza wa Kiafrika kushambulia malengo 100 ya Ligi Kuu, na pia akawa mchezaji pekee katika historia ya kupiga fainali nne za Kombe la FA mwaka huo huo, wakati alifunga katika kushinda Chelsea dhidi ya Liverpool. 2012 mwisho. Pia alicheza katika mwisho wa Ligi ya Mabingwa wa UEFA 2012, ambapo alifunga mechi ya dakika ya 88 na adhabu ya kushinda katika kuamua risasi dhidi ya Bayern Munich. 
Thomas Lemar
Amewakilisha Ufaransa kila ngazi kutoka chini ya miaka 17 hadi chini ya miaka 21 na alicheza mchezo wake wa kimataifa wa kwanza mwaka 2016 dhidi ya Ivory Coast.
Manchester United F.C.
Charlie Mitten alikuwa amekimbilia Kolombia kutafuta mshahara bora,lakini wachezaji waliobaki waliweza kushinda taji la Divisheni ya Kwanza baadaye mwaka 1952. Hata hivyo, Busby alijua kwamba timu za kandanda zilihitaji zaidi ya tajriba, kwa hivyo alitumia sera ya kuleta wachezaji kutoka katika timu ya vijana pale ilipowezekana. Mara ya kwanza, wachezaji wachanga kama vile Roger Byrne, Bill Foulkes, Mark Jones na Dennis Viollet, walichukua muda kuzoea timu kuu, na kuteremka hadi nafasi ya nane mwaka 1956, lakini timu hiyo ilishinda ligi tena katika mwaka wa 1956 kwa umri wa wastani miaka 22 tu, na kufunga mabao 103 wakati huo. Sera ya kuteua vijana iliyowekwa na Busby sasa imekuwa fadhila mahususi kwa vipindi vilivyofanikiwa zaidi katika historia ya klabu (katikati ya 1950, kati na mwisho wa miaka ya 1960 na miak 1990). Kundi asilia la vijana wachezaji lilijulikana kama Busby Babes, ambapo aliyevuma sana alikuwa kiungo wa pembeni Duncan Edwards. Kijana huyo kutoka Dudley, West Midlands aliichezea United kwa mara ya kwanza kabisa akiwa na umri wa miaka 16 tu mwaka 1953. Ilisemekana kuwa Edwards angeweza kucheza katika nafasi yoyote uwanjani, na wengi waliomwona akicheza walisema kuwa yeye ndiye alikuwa mchezaji maarufu kabisa katika historia ya mchezo huo. Msimu uliofuata, 1956-57, walishinda ligi tena na kufikia fainali ya Kombe la FA, na kupoteza kwa Aston Villa. Pia ilikuwa timu ya kwanza ya Uingereza kushindana katika kombe la Uropa, kwa amri ya FA, ambayo ilikuwa imeiinyima Chelsea fursa sawa na hiyo msimu uliotangulia, na kufika nusu fainali kabla ya kung'olewa na Real Madrid. Ikielekea nusu fainali hizo, United pia iliacha rekodi kwa ushindi ambayo bado ipo kama washindi wakuu katika mashindano yote, kwa kuwachapa mabingwa wa Ubelgiji Anderlecht mabao 10-0 ugani Maine Road.
Murushid Juuko
Juuko aliongoza Uganda Cranes kwenye fainali zao za kwanza za Kombe la Mataifa ya Afrika tangu mwaka 1978. Alikuwa nimiongoni mwa kikosi cha timu iliyoshinda dhidi ya Komoros goli 1-0 ili kufuzu fainali za mwaka 2017 huko Gabon. Alipoteza mchezo wake wa kwanza dhidi ya Ghana kutokana na kusimamishwa .
Patrice Lumumba
Mnamo mwezi wa Octoba, mwaka 1959, Lumumba, kama kiongozi wa chama cha MNC, alikamatwa kwa kosa la kuchochea vurugu za kupinga serikali ya kikoloni katika mji wa Stanleyville ambapo watu takriban 30 waliuawa na yeye alihukumiwa kwenda jela kwa muda wa miezi sita. Mnamo tarehe 18 ya mwezi Januari 1960 ambayo ilikuwa siku ya majaribio na hapohapo katika siku ya kwanza ya mkutano wa wa kuzungumzia hatma ya nchi ya kidemokrasia ya Kongo itakumbukwa kwamba licha ya Lumumba kuwa jela katika kipindi hicho cha chake cha MNC kilifanikiwa kuwashawishi wananchi kwenye uchaguzi uliofanyika mwezi Decemba na kushinda katika jamhuri ya Congo. Kutokana na nguvu ya umma iliyokuwa ikifanywa na wananchi wa Congo dhidi ya kuachiliwa kwa Lumumba kutoka kila kona, aliachiliwa na kuruhusiwa kuhudhuria katika mkutano wa Brussels. Mkutano huo ulifikia kilele tarehe 27, June 1960 kwa azimio la uhuru wa nchi ya Kongo na kupanga uchaguzi tarehe 30 ya mwaka huo huo wa 1960 Uchaguzi Mkuu wa Congo 11–25 May 1960. Lumumba na chama chake cha MNC walipata ushindi uliowawezesha kuunda serikali kwa tangazo la tarehe 23 June 1960 na Patrice Lumumba anapata cheo cha uwaziri mkuu akiwa na umri wa miaka 34 na Joseph Kasa-Vubu akiwa ndie Rais wake wa kwanza. Kwa mujibu wa katiba ya Congo mnamo tarehe 24 June serikali ilipitisha kura ya kijasiri ambayo iliamuliwa na baraza la maseneta kwamba tarehe 24 iwe ni siku ya ya kuadhimisha uhuru wa Congo.
Milton Obote
Obote alipinduliwa na Idi Amin mwaka 1971 lakini alirudishwa baada ya Amin kufukuzwa na jeshi la Tanzania mwaka 1979. Uchaguzi wa kirais wa 1980 haukukubaliwa na vyama vya upinzani na hapo Yoweri Museveni alianza harakati za National Resistance Army (NRA) na vita ya msituni dhidi ya Obote. Katika vita hii serikali na jeshi la Obote vilishtakiwa kwa makosa ya jinai dhidi ya haki za kibinadamu zilizogharamu uhai wa watu elfu kadhaa. Vita ya msituni wa Uganda ilisababisha vifo vya watu 100,000 hadi 500,000.
Mike Okoth Origi
Mike Origi alikuwa anajulikana nchini Ubelgiji kwa kuwa mwanakandanda mwungwana , kamwe hakulalamika, kamwe hakupinga uamuzi wa refari na kamwe hakumpa jeraha mpinzani wake. Miongoni mwa mashabiki alikuwa anajulikana kwa kuwa urafiki wake na hali yake ya kuwa mtu wa 'kawaida'.Kakake Austin Oduor Origi pia alikuwa mchezaji kandanda na aliichezwa klabu ya Gör Mahia, huku ndugu yake mwingine Gerald Origi aliamua kucheza katika safu ya ulinzi katika klabu ya Kenya Breweries (sasa Tusker FC) katikati ya miaka ya 1990. Kakake mwingine, Anthony Origi pia alikuwa mchezaji wa safu ya ulinzi katika klabu ya Tusker. Mwananwe Austin, Arnold Origi Otieno ni mlinda lango na alikuwa mlinda lango wa kitambo wa Tusker F.C. kabla ya kujiunga na klabu ya Ulaya. Arnold pia ni mlinda lango wa timu ya kandanda ya kitaifa ya Kenya.
Arsene Wenger
Wenger aligeuza utaaluma katika 1978, na kuchaza mechi yake ya kwanza dhidi ya Monako RC Strasbourg. [12] Yeye alichezea timu yake mara kumi na mbili timu ikiwemo mechi mbili ambapo walishinda Ligi ya ufaranza katika mwaka wa 1978-79, na akacheza mara moja katika Kombe la UEFA katika msimu huo. Mwaka 1981, yeye alipata cheti cha stashahada na akatuliwa kuwa kocha wa timu ya vijana ya klabu.[13] Baada ya wakati wake katika timu ya Strasbourg, Wenger alijiunga na AS Cannes kama meneja msaidizi mwaka 1983.[14][15]
Chris Brown (mwimbaji)
Alirekodi albamu yake ya kwanza mwishoni mwa mwaka wa 2005 na aliita Chris Brown , akiwa na umri wa miaka 16. Albamu hii ilihusisha wimbo wake wa kwanza "Run It!", Ambao uliongoza kwenye Bango la nyimbo 100 mashuhuri, na kumfanya msanii wa kwanza wa kiume tangu Montell Jordan kuwa na wimbo wake ukiongoza kwenye chati.[1] Albamu hii imeuza zaidi ya nakala milioni mbili katika Marekani na imethibitishwa kuhitimu kiwango cha platinamu kwa mara mbili na shirika la Recording Industry Association la Marekani (RIAA).[2]
Mike Okoth Origi
Origi alianza wasifu wake kwa kuvichezea vilabu vya Shabana na "Kenya Breweries" (sasa Tusker FC) nchini Kenya. Mnamo mwaka wa 1992 alihamia klabu iliyoko nchini Omani inayojulikana kama Boshar FC na miezi mitatu baadaye akahamia klabu ya KV Oostende nchini Ubelgiji. Msimu wake uliyokuwa na mafanikio zaidi ulikuwa ule wa 1998/1999, wakati klabu yake ya Racing Genk ilishinda taji la ligi ya Jupiler ambayo ni ligi ya divisheni ya kwanza ya Ubelgiji. Mnamo mwaka wa 2006, akiwa na umri wa miaka 38, akiwa bado hodari, alikuwa anasakata kabumbu katika ligi lakini ya divisheni ya chini.
Brian Rob Kimutabi
Brian Rop Kimutai almaarufu Uledi Bryan Kinda mtunga nudhumu alizaliwa mwaka wa 1993 katika hospitali ya ya Kericho mkoa wa Bonde la Ufa nchini kenya (Ambayo sasa ni kaunti ya Kericho Kulingana na katiba mpya 2010). 
Mwaka wa 2000 hadi 2007 alipata elimu ya shule ya msingi Kedowa ambapo alifuzu vyema na kujiunga na shule ya upili ya Kimasian kaunti ya Kericho. 
Baadaye mwaka wa 2010 alijiunga na shule ya Upili Boito kaunti ya Bomet ambapo alihitimu na kupata cheti cha kuhitimu masomo ya sekondari (KCSE) mwaka wa 2011. 
Mnamo mwaka wa 2012 alijiunga na Chuo cha Ualimu cha Lanet mjini Nakuru kwa stashahada ya elimu(kiswahili na somo la dini ya kikristo) ambapo alihitimu mwishoni mwa 2015.
Chris Brown (mwimbaji)
Brown amehudhuria kipindi cha UPN cha One on One na katika tukio la majaribio la kipindi cha The N' s Brandon T. Jackson Show .[24][25] Aidha, Brown alipata nafasi ndogo ya kuigiza kama mmoja wa wanabendi katika msimu wa nne wa kipindi cha Fox The O. C. katika mwezi wa Januari 2007.[26] Kisha Brown akapata nafasi yake ya kwanza katika filamu Stomp the Yard, wakiwa na Ne-Yo, Meagan Good na Columbus Short katika mwezi wa Januari 2007.[27] Baadaye Brown alishiriki katika filamu ya This Christmas, igizo la drama ambalo mhusika mkuu alikuwa ni Regina King, iliyotolewa tarehe 21 Novemba 2007.[28] Mnamo 9 Julai 2007, Brown alishiriki katika sehemu ya onyesho la MTV la My Super Sweet 16 (kwa ajili ya tukio hilo, jina lilibadilishwa na kuitwa: Chris Brown: My Super 18) kuadhimisha kutimiza kwake kwa miaka kumi na nane mjini New York.[29] Brown pia aliigiza kama mhusika wa kualikwa katika filamu ya Disney ya The Suite Life of Zack & Cody kama yeye mwenyewe.[30] Brown anatarajiwa kuigiza kama mhusika mkuu katika filamu ya drama ya mpira wa kikapu Phenom. [31]
Didier Ovono
Mwaka 2008 aliweza kushinda katika Ligi akiwa na klabu ya FC Dinamo Tbilisi.Na tena mnamo 22 Juni 2009, alihamia kutoka katika klabu ya Dinamo Tbilisi kwenda Le Mans UC 72 katika Ligi 1 ambapo alipewa mkataba wa miaka 3 hadi Juni 2012.
Alicheza katika Kombe la Mataifa ya Afrika akiwa na timu ya taifa ya Gabon na aliweza kusaidia katika ushindi wa Gabon dhidi ya Cameroon. 
Alistaafu katika timu ya taifa Mei 2017.
Maurice Michael Otunga
Maurice alibatizwa kwa umri wa miaka 12 akamaliza masomo yake ya shule Mangu High School. Baadaye akajiunga na seminari ya Kakamega akaendelea masomo ya upadre kwenye semianri ya Gaba (Kampala - Uganda). Masomio ya juu akafuata huko Roma kwenye chuo kikuu cha Papa alipopadrishwa mwaka 1950 pamoja na kupokea cheo cha daktari.
Ushairi wa Christopher Richard Mwashinga
Kipindi cha tatu cha ushairi wa Christopher Mwashinga kilianza mwaka 1999 na kuimarika zaidi miaka kadhaa baada ya kujiunga na Chuo Kikuu cha Andrews, nchini Marekani mwaka 2005. Kabla ya mwaka 2009, ukiacha mashairi yake ya Kiingereza yaliyochapishwa katika magazeti mbalimbali pamoja na Diwani kadhaa zilizochapishwa nchini Marekani, [5] kazi zake nyingi hazikuwa zimechapishwa. Jambo hili lilionesha uwezekano wa kazi zake kupotea kabisa. Kwa hiyo, ilipofika mwaka 2009, Christopher Mwashinga mwenyewe aliamua kuanza mradi mkubwa na wa muda mrefu wa kuchapisha maandiko yake ya awali ya Kiingereza na Kiswahili. Huu ulikuwa ni mkakati maalumu wa kuyahifadhi maandiko yake kwa manufaa ya kizazi cha sasa na vizazi vijavyo. Wakati huu ndipo alipoamua pia kuchapisha mashairi yake ya Kiswahili kwa malengo hayo hayo. Kwa hiyo, mwezi Februari mwaka 2013 wakati kitabu chake cha kwanza cha Kiswahili kiitwacho Barua na Mashairi kilipochapishwa nchini Marekani, mashairi yake ya Kiswahili yapatayo arobaini na sita yalichapishwa kwa mara ya kwanza kabisa. Kazi hii ilifuatiwa na kitabu kingine kiitwacho Sauti Toka Ughaibuni: Mashairi ya Matumaini (2014) ambacho kilihusisha mashairi yote yaliyotokea katika Barua na Mashairi pamoja na nyongeza ya mashairi mengine mapya ambayo yalichapishwa kwa mara ya kwanza. Sauti Toka Ughaibuni kilifuatiwa na kitabu kingine cha mashairi yake kiitwacho Kilele cha Tumaini (2016) ambacho kilihusisha mashairi mapya ambayo hayakuwahi kuchapishwa mahali popote na wakati wowote kabla ya kutokea katika kitabu hiki. Kuchapishwa kwa vitabu hivi kulifungua pazia la enzi angavu ya mashairi ya Kikristo kwa lugha ya Kiswahili. Katika kipindi cha miaka ya karibuni kumekuwa na mrejesho chanya kutoka kwa wapenzi wa tungo za Mshairi huyu katika nchi mbalimbali, hasa Marekani na Tanzania. Diwani yake ya kwanza iitwayo Tumaini Lenye Baraka ambayo inajumuisha mashairi yake yote ya Kiswahili aliyoyaandika katika kipindi cha miongo mitatu, 1985-2016 ilichapishwa mwaka 2017 na kitabu chake kipya cha mashairi kiitwacho Sauti ya Faraja na Matumaini kilichapishwa mwaka 2018.
Moïse Katumbi
Moïse Katumbi alianza kazi yake ya biashara kwa kuuza samaki shuleni akipata faida ya kwanza ya dola 40 katika umri wa miaka 13. Kisha alistawi katika biashara ya uvuvi katika Ziwa Moero akisambazia kampuni ya madini inayomilikiwa na serikali, Gécamines.
Mamluki
Katika miaka 1960 na 1961, Mike Hoare alikuwa mamluki aliyekuwa akiongoza kitengo cha wanajeshi waliokuwa wakiongea Kiingereza, kilichokuwa kikiitwa ""4 Commando"", kilichokuwa Katanga, mkoa ambao ulikuwa unajaribu kujitenga na Kongo ili uwe nchi huru chini ya uongozi wa Moise Tshombe. Hoare aliandika matukio hayo katika kitabu chake, "Road to Kalamata".
Abdallah Rashid Sembe
Mwaka wa 1875 The Universities' Mission to Central Africa (UMCA) ilikuwa imehama kutoka Mkunazini Zanzibar kwenda Magila katika Jimbo la Tanga. Ukristo ulianzishwa na kustawi katika nchi ya Wabondei, na vivyo hivyo nafasi za elimu kwa watoto wa Wabondei ambao wengi walibatizwa katika lile wimbi la kuwania nafasi za elimu. Jimbo la Tanga likabarikiwa na kuwa na Waafrika walioelimika sana. Vijana wengi kutoka Ubondei waliingia Chuo Kikuu cha Makerere na siasa za kizalendo zilizoanza baada ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia, Wabondei walikuwa wamejaa katika utumishi wa serikali ya kikoloni. Katika hali kama hii ingelitegemewa kuwa hawa wasomi wa Makerere ambao wengi walikuwepo pale Tanga mjini wakifanya kazi wangetoa uongozi katika African Association na kuanzisha harakati za kudai uhuru wa Tanganyika.
Ushairi wa Christopher Richard Mwashinga
Kipindi cha pili cha utunzi wa mashairi ya Christopher Mwashinga kilianza rasmi mwezi Desemba mwaka 1985 hadi wakati akiwa bado anaishi Kilimanjaro Magharibi. Mwezi Aprili alipokuwa nyumbani kwao Uyole, Mbeya akitembelea wazazi na ndugu zake, alisikia kwa mara ya kwanza ujumbe wa Kiadventista na kuupokea. Aliporudi mkoani Kilimanjaro, alibatizwa katika Kanisa la Waadventista Wasabato, Majengo, Moshi mnamo tarehe 18 Mei, 1985. Baada ya kubatizwa aliendelea kuishi katika eneo la Mvumoni huko huko Siha Magharibi. Akitokea Mvumoni, aliendelea kuhudhuria ibada katika kundi la Matadi SDA lililokuwa chini ya kanisa la Majengo Moshi wakati huo.
Steve Tikolo
Amekuwa mfungaji bora na maarufu na anahesabiwa kuwa mmoja wa wachezaji bora wanaojulikana kutoka nchi Kenya. Anaonekana kama mchezaji mkuu katika nchi yake ya nyumbani na hata anaonekana kwa wengi kama mchezaji bora kutoka nchi shirika, ingawa sasa amepata ushindani kutoka kwa Ryan ten Doeschate. Tikolo amehodhi kama kwamba mnamo Januari 2007 alikuwa na alama sita za juu zaidi kuweza kufungwa na “batsman” kutoka Kenya katika Kriketi ya ODI. Tikolo ameunda karne tatu za ODI; 106 * dhidi ya Bangladesh, 111 dhidi ya Bermuda na 102 dhidi ya Zimbabwe. Ameondolewa katika za alama za 90 katika hafla ya tatu.
Alex Song
Ingawa hakuwa ameichezea timu ya kitaifa ya Kamerun wakati huo, Song alitajwa katika kikosi kwa Kamerun kwa ajili ya Kombe la Mataifa ya Afrika ya mwaka wa 2008. Alicheza mechi yake ya kwanza ya kimataifa ya Cameroon katika mechi yao ya kwanza ya kundi, ambayo walishindwa 4-2 dhidi ya wamiliki wa kombe hilo, Misri; aliingia kama mbadala wa Stephane Mbia baada ya nusu ya kwanza na alijiunga na mjomba wake Rigobert kwenye uwanja. Kwa muda wa michuano hiyo alikuwa ufunuo katika safu ya ulinzi ya Kamerun, na alipewa tuzo la mchezaji bora wa mechi katika nusu fainali ya Kamerun, lakini aliondolewa kwenye fainali dhidi ya Misri baada ya kujeruhiwa. Hata hivyo alitajwa katika timu ya mchuano ya wachezaji 11, sambamba na kiungo wa kati wa Newcastle na mwenzake wa Kamerun Geremi.
Mpira wa miguu
Ilhali ulikuwa mwanzoni mchezo wa kizungu ulienea haraka kati ya vijana Waafrika kupitia shule, jeshi na wafanyakazi wa reli. Kwa mfano kisiwani Unguja walikuwa wafanyakazi Wazungu na Wahindi waliocheza soka pamoja wakitazamiwa na wenyeji, halafu wanafunzi wa shule ya misioni St Andrew's ya UMCA. Khamis Fereji alikumbuka jinsi gani mnamo 1910 soka ilichezewa na watoto na vijana kote Zanzibar mjini wakitumia mipira ya tennis mtaani au mwambanoni wakati wa jioni ilhali wazee walitazama. Vivyi hivyo aliandika Dr. Nmandi Azikiwe katika kumbukumbu ya maisha yake ya kwamba alipokuwa mtoto Calabar (Nigeria) kabla ya Vita Kuu ya Kwanza walicheza mpira kila mahali kwa kutumia maembe, machungwa au mipira ya tennis[8]
Moïse Katumbi
Moise Katumbi pia alianzisha kandanda kama mpango wa jamii ili kushirikisha na kufunza vijana katika mkoa wa Katanga. (Zaidi ya wanachama 2'000 kufikia sasa) Katumbi pia alikamilisha uwanja wa TP Mazembe mwaka wa 2011 kwa gharama ya dola milioni 35.
Opoku Ampomah
Alicheza kwa mara ya kwanza na klabu ya Waasland-Beveren mwezi Julai 2016 dhidi ya klabu ya Sporting Charleroi katika ligi ya daraja la kwanza nchini Ubelgiji.