title: Dyrektywa 2000/12/WE Parlamentu Europejskiego I Rady z dnia 20 marca 2000 r. odnosząca się do podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe

eurovoc_concepts:
credit institution
economic analysis
provision of services

text: 272 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 32000L0012 26. 5. 2000 DZIENNIK URZĘDOWY WSPÓLNOT EUROPEJSKICH L 126/1 DYREKTYWA 2000/12/WE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 20 marca 2000 r. odnosząca się do podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 47 ust. 2 zdania pierwsze i trzecie, uwzględniając wniosek Komisji, uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (1), stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu (2), a także mając na uwadze, co następuje: (1) Dyrektywa Rady 73/183/EWG z dnia 28 czerwca 1973 r. w sprawie zniesienia ograniczeń w swobodzie przedsię- i swobodzie świadczenia usług w zakresie biorczości działalności na własny rachunek banków i innych instytucji finansowych (3), pierwsza dyrektywa Rady 77/780/EWG z dnia 12 grudnia 1977 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe (4), dyrektywa Rady 89/299/EWG z dnia 17 kwietnia 1989 r. w sprawie funduszy własnych instytucji kredytowych (5), druga dyrektywa Rady 89/646/EWG z dnia 15 grudnia 1989 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do podejmowania oraz prowadzenia działalności przez dyrektywę instytucje 77/780/EWG (6), dyrektywa Rady 89/647/EWG z dnia 18 grudnia 1989 r. w sprawie wskaźnika wypłacalności zmieniająca kredytowe, (1) Dz. U. C 157 z 25. 5. 1998, str. 13. (2) Opinia Parlamentu Europejskiego z dnia 18 stycznia 2000 r. (dotych- czas nieopublikowana w Dzienniku Urzędowym) oraz decyzja Rady z dnia 13 marca 2000 r. (dotychczas nieopublikowana w Dzienniku Urzędowym). (3) Dz. U. L 194 z 16. 7. 1973, str. 1. (4) Dz. U. L 322 z 17. 12. 1977, str. 30. Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 98/33/WE (Dz. U. L 204 z 21. 7. 1998, str. 29). (5) Dz. U. L 124 z 5. 5. 1989, str. 16. Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 92/30/WE (Dz. U. L 110 z 28. 4. 1992, str. 52). (6) Dz. U. L 386 z 30. 12. 1989, str. 1. Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 95/26/WE (Dz. U. L 168 z 18. 7. 1995, str. 7). instytucji kredytowych (7), dyrektywa Rady 92/30/EWG z dnia 6 kwietnia 1992 r. w sprawie nadzoru skonsolidowa- nego nad instytucjami kredytowymi (8) oraz dyrektywa Rady 92/121/EWG z dnia 21 grudnia 1992 r. w sprawie nadzoru i kontroli wysokiego ryzyka ponoszonego przez instytucje kredytowe (9) były kilka razy zmieniane w istotny sposób. Aby zapewnić przejrzystość i spójność wspomnianych dyrektyw, powinny one zostać skodyfiko- wane i połączone w jeden tekst. (2) Na mocy Traktatu zabroniona jest wszelka dyskryminacja w odniesieniu do przedsiębiorczości i świadczenia usług, oparta albo na przynależności państwowej, albo na fakcie, że przedsiębiorstwo nie ma siedziby w Państwie Człon- kowskim świadczenia usług. (3) W celu ułatwienia podejmowania i prowadzenia działalno- ści przez instytucje kredytowe zachodzi potrzeba usunię- cia stwarzających największe przeszkody różnic w ustawo- dawstwach Państw Członkowskich dotyczących zasad, którym podlegają te instytucje. (4) W sektorze instytucji kredytowych, z punktu widzenia zarówno swobody przedsiębiorczości, jak i swobody świadczenia usług finansowych, niniejsza dyrektywa sta- nowi zasadniczy instrument dla urzeczywistnienia rynku wewnętrznego — który to kierunek działania został usta- lony w Jednolitym Akcie Europejskim i został określony w formie harmonogramu w Białej Księdze Komisji. (5) Do celów zarówno ochrony oszczędności, jak i stworze- nia równych warunków konkurencji między instytucjami kredytowymi, środki służące koordynacji działalności tych instytucji muszą mieć zastosowanie do nich wszystkich. Należy jednak odpowiednio uwzględnić, tam gdzie ma to zastosowanie, obiektywne różnice w statutach tych insty- tucji i w odpowiednich celach tych instytucji, przewidzia- nych w ustawodawstwach krajowych. (7) Dz. U. L 386 z 30. 12. 1989, str. 14. Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 98/33/WE. (8) Dz. U. L 110 z 28. 4. 1992, str. 52. (9) Dz. U. L 29 z 5. 2. 1993, str. 1. Dyrektywa ostatnio zmieniona Aktem Przystąpienia z 1994 r. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 273 (6) (7) (8) (9) Dlatego też zakres wspomnianych środków powinien być jak najszerszy, obejmując wszystkie instytucje, których działalność polega na przyjmowaniu od ludności środków podlegających zwrotowi zarówno w postaci depozytów, jak i w innej postaci, na przykład poprzez ciągłą emisję obligacji i innych porównywalnych papierów wartościo- wych, oraz udzielaniu kredytów na własny rachunek. Należy uwzględnić konieczność stosowania wyjątków w przypadku niektórych instytucji kredytowych, do któ- rych przepisy niniejszej dyrektywy nie mogą mieć zasto- sowania. Przepisy niniejszej dyrektywy nie naruszają moż- liwości stosowania ustawodwawstw krajowych, które wymagają od instytucji kredytowych specjalnych zezwo- leń dodatkowych na prowadzenie określonych rodzajów działalności czy też na podejmowanie określonych czyn- ności. Przyjęte podejście zakłada dokonanie jedynie zasadniczej harmonizacji w zakresie niezbędnym i dostatecznym, aby zapewnić wzajemne uznawanie zezwoleń i systemów nad- zoru ostrożnościowego, co umożliwia udzielenie jednoli- tego zezwolenia uznawanego w całej Wspólnocie oraz sto- sowanie zasady, iż nadzór ostrożnościowy sprawowany jest przez Państwo Członkowskie pochodzenia. Dlatego też wymóg opracowania programu działalności należy rozumieć jedynie jako czynnik umożliwiający właściwym władzom podjęcie decyzji na podstawie informacji bar- dziej precyzyjnych, przy zastosowaniu kryteriów obiek- tywnych. Jednakże dopuszcza się pewien stopień elastycz- ności w odniesieniu do wymogów dotyczących formy prawnej instytucji kredytowych i ochrony nazw związa- nych z bankowością. Zachodzi konieczność wprowadzenia równoważnych wymogów finansowych dla instytucji kredytowych w celu zapewnienia podobnej ochrony dla oszczędzających i spra- wiedliwych warunków konkurencji między porównywal- nymi grupami instytucji kredytowych. Do czasu dalszej koordynacji powinny być sformułowane odpowiednie wskaźniki bilansowe umożliwiające śledzenie, w ramach współpracy między władzami krajowymi i zgodnie z meto- dami standardowymi, sytuacji instytucji kredytowych porównywalnego rodzaju. Takie postępowanie powinno spowodować stopniowe zbliżenie systemów współczynni- ków ustalonych i stosowanych przez Państwa Członkow- skie. Należy jednak odróżnić współczynniki mające zapew- nić bezpieczne zarządzanie instytucjami kredytowymi od tych, które zostały ustalone do celów polityki gospodar- czej i pieniężnej. Zasady wzajemnego uznawania i nadzoru w rodzimym Państwie Członkowskim wymagają, aby właściwe władze Państwa Członkowskiego odmówiły udzielenia zezwolenia lub cofnęły zezwolenie w przypadku, gdy takie czynniki jak treść programu działalności, rozmieszczenie geogra- ficzne lub faktycznie prowadzona działalność wyraźnie wskazują, że instytucja kredytowa wybrała system prawny danego Państwa Członkowskiego w celu uniknięcia bar- dziej wymagających norm obowiązujących w innym Pań- stwie Członkowskim, w którym instytucja ta zamierza prowadzić lub już prowadzi większą część swojej działal- ności. Instytucja kredytowa będąca osobą prawną musi uzyskać zezwolenie w Państwie Członkowskim, w którym ma ona swoją siedzibę statutową. Instytucja kredytowa niebędąca osobą prawną musi uzyskać zezwolenie w tym Państwie Członkowskim, w którym ma ona siedzibę zarządu. Ponadto Państwa Członkowskie muszą wymagać, aby siedziba zarządu instytucji kredytowej zawsze znajdo- wała się w jej rodzimym Państwie Członkowskim i fak- tycznie tam działała. (10) Właściwe władze nie powinny udzielić zezwolenia lub przedłużyć zezwolenia instytucji kredytowej wówczas, gdy skuteczne wykonywanie ich funkcji nadzorczych może zostać uniemożliwione przez bliskie powiązania, które ist- nieją między tą instytucją i innymi osobami fizycznymi lub prawnymi. Instytucje kredytowe posiadające już zezwole- nia muszą również spełnić wymogi właściwych władz w tym zakresie. Definicja „bliskich powiązań” zawarta w niniejszej dyrektywie ustanawia kryteria minimalne. Nie stanowi to przeszkody dla Państw Członkowskich w sto- sowaniu tej definicji również w sytuacjach innych niż te, które definicja ta przewiduje. Sam fakt nabycia znacznego udziału w kapitale spółki nie stanowi o powstaniu udziału kapitałowego w rozumieniu „bliskich powiązań”, jeśli ten pakiet akcji został nabyty wyłącznie jako lokata tymczaso- wa, która nie pozwala wywierać wpływu na strukturę lub politykę finansową danej instytucji. (11) Powyższa wzmianka o skutecznym wykonywaniu funkcji nadzorczych przez władze nadzorcze obejmuje również nadzór skonsolidowany, który musi być sprawowany nad instytucją kredytową w przypadkach przewidzianych prze- pisami prawa wspólnotowego. W takich przypadkach wła- dze, do których wpływa wniosek o udzielenie zezwolenia, muszą być w stanie wskazać władze właściwe w zakresie sprawowania nadzoru skonsolidowanego nad daną insty- tucją kredytową. (12) Państwo Członkowskie pochodzenia może również wpro- wadzać przepisy surowsze od przepisów ustanowionych w art. 5 ust. 1 akapit pierwszy i ust. 2 oraz art. 7, 16, 30, 51 i 65 dla instytucji, które uzyskały zezwolenie od wła- ściwych władz tego państwa. (13) Zniesienie wymogu uzyskania zezwolenia w odniesieniu do oddziałów wspólnotowych instytucji kredytowych pociąga za sobą konieczność zniesienia wymogu posiada- nia przez oddział wydzielonego kapitału. (14) Wybrane podejście, dzięki zasadzie wzajemnego uznawa- nia, umożliwia instytucjom kredytowym posiadającym zezwolenie udzielone w rodzimym Państwie Członkow- skim prowadzenie w całej Wspólnocie któregokolwiek lub wszystkich rodzajów działalności wymienionych w załącz- niku I, przez zakładanie oddziałów lub świadczenie usług. Prowadzenie innych rodzajów działalności, niewymienio- nych w załączniku I, objęte jest prawem przedsiębiorczo- ści i swobodą świadczenia usług na mocy przepisów ogól- nych Traktatu. 274 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 (15) Właściwe jest jednakże rozszerzanie zakresu zasady wza- jemnego uznawania na rodzaje działalności wymienione w załączniku I, gdy są one prowadzone przez instytucje finansowe będące przedsiębiorstwami zależnymi instytu- cji kredytowych, pod warunkiem jednak, że owe przedsię- biorstwa zależne objęte są skonsolidowanym nadzorem przedsiębiorstw dominujących i spełniają pewne ściśle określone warunki. (16) W związku z realizacją prawa przedsiębiorczości i swo- body świadczenia usług przyjmujące Państwo Członkow- skie może wymagać zgodności ze szczególnymi przepi- sami krajowych ustaw lub rozporządzeń od instytucji nieposiadających zezwolenia na prowadzenie działalności instytucji kredytowej w swoich rodzimych Państwach Członkowskich i w odniesieniu do rodzajów działalności nie wymienionych w załączniku I, pod warunkiem że, z jednej strony, takie przepisy są zgodne z prawem wspól- notowym, a celem ich jest ochrona dobra publicznego, a z drugiej strony takie instytucje lub rodzaje działalności nie podlegają równoważnym przepisom w ramach ustaw lub rozporządzeń w ich rodzimych Państwach Członkow- skich. (17) (18) Państwa Członkowskie muszą zapewnić, iż nie ma żad- nych przeszkód w prowadzeniu działalności objętej wza- jemnym uznawaniem w taki sam sposób, jak w rodzimym Państwie Członkowskim, o ile działalność ta nie narusza przepisów prawnych chroniących dobro publiczne w przyjmującym Państwie Członkowskim. Istnieje konieczny związek między przedmiotem niniejszej liberalizacją przepływu kapitału, wprowa- dyrektywy i dzaną przez inne przepisy legislacji wspólnotowej. W każ- dym przypadku posunięcia dotyczące liberalizacji usług bankowych muszą być zharmonizowane z posunięciami liberalizującymi przepływ kapitału. (19) Zasady określające status i działanie oddziałów instytucji kredytowych mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą powinny być analogiczne we wszystkich Państwach Człon- kowskich. Jest obecnie rzeczą ważną, aby określić, że takie zasady nie mogą być bardziej korzystne od tych, które są ustalone dla oddziałów instytucji z innego Państwa Człon- kowskiego. Należy ustalić, że Wspólnota może zawierać umowy z państwami trzecimi, przewidujące stosowanie zasad, które zapewniają takim oddziałom takie samo trak- towanie na całym obszarze Wspólnoty, z uwzględnieniem zasady wzajemności. Oddziały instytucji kredytowych posiadających zezwolenie uzyskane w państwach trzecich nie korzystają ze swobody świadczenia usług zgodnie z art. 49 ust. 2 Traktatu, ani też ze swobody przedsiębior- czości w Państwach Członkowskich poza tymi, w których jednostki takie już założyły. Jednak wnioski o udzielenie zezwolenia przedsiębiorstwom zależnym lub wnioski o zgodę na nabywanie pakietów akcji składane przez przed- siębiorstwo podlegające prawom państw trzecich podle- gają procedurze mającej zapewnić, że wspólnotowe insty- tucje kredytowe są traktowane w tych państwach trzecich na zasadzie wzajemności. (20) Zezwolenia przyznane instytucjom kredytowym przez właściwe władze na mocy niniejszej dyrektywy mają zasto- sowanie w całej Wspólnocie, a nie tylko, jak dotąd, w poszczególnych państwach. Istniejące klauzule o wza- jemności traktowania nie mają zatem żadnego skutku. W związku z tym potrzebna jest elastyczna procedura umoż- liwiająca ocenę wzajemności traktowania w skali całej Wspólnoty. Celem takiej procedury nie jest zamykanie dostępu do rynków finansowych Wspólnoty, lecz, prze- ciwnie, zwiększenie liberalizacji globalnych rynków finan- sowych w innych państwach trzecich, gdyż Wspólnota zamierza pozostawić swoje rynki finansowe otwarte dla reszty świata. W tym celu niniejsza dyrektywa ustanawia zasady prowadzenia negocjacji z państwami trzecimi, a także wprowadza możliwość, w ostateczności, podejmo- wania środków powodujących zawieszenie przyjmowania nowych wniosków o udzielenie zezwolenia lub ogranicze- nie zakresu nowych zezwoleń. (21) Pożądane jest osiągnięcie porozumienia, na zasadzie wza- jemności, między Wspólnotą i państwami trzecimi w spra- wie umożliwienia w praktyce wykonywania skonsolidowa- nego nadzoru na możliwie najszerszym obszarze geograficznym. (22) Obowiązek nadzorowania stabilności finansowej instytu- cji kredytowej, w szczególności jej wypłacalności, ciąży na właściwych władzach Państwa Członkowskiego pochodze- nia. Właściwe władze przyjmującego Państwa Członkow- skiego zachowają obowiązek nadzorowania płynności i polityki pieniężnej. Nadzór nad ryzykiem rynkowym musi być przedmiotem bliskiej współpracy między właści- wymi władzami przyjmujących Państw Członkowskich oraz rodzimych Państw Członkowskich. (23) (24) Sprawne działanie wewnętrznego rynku bankowego wymaga nie tylko odpowiednich przepisów prawnych, ale również ścisłej i regularnej współpracy między właściwymi władzami Państw Członkowskich. Najbardziej właściwym forum do rozpatrywania problemów dotyczących poszczególnych instytucji kredytowych pozostaje „groupe de contact” (grupa kontaktowa), składająca się z przedsta- wicieli poszczególnych władz nadzoru bankowego. Grupa ta jest odpowiednim organem do wzajemnej wymiany informacji określonej w art. 28 niniejszej dyrektywy. Procedura wzajemnego przekazywania informacji w żad- nym wypadku nie zastępuje współpracy dwustronnej usta- nowionej w art. 28. Właściwe władze przyjmujących Państw Członkowskich, nie tracąc swoich uprawnień do sprawowania właściwej kontroli, mogą w dalszym ciągu prowadzić, z własnej inicjatywy w sytuacjach nagłej potrzeby albo z inicjatywy właściwych władz rodzimych Państw Członkowskich — weryfikację działalności insty- tucji kredytowych założonych na ich terytoriach w zakre- sie przestrzegania przez te instytucje odpowiednich ustaw oraz administracyjnych zasad jak również stosowania adekwatnych i rachunkowości, mechanizmów kontroli wewnętrznej. zdrowych procedur (25) Właściwym jest, aby umożliwić wymianę informacji mię- dzy właściwymi władzami i innymi władzami lub organa 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 275 mi, które z racji swojej funkcji przyczyniają się do wzmac- niania stabilności systemu finansowego. W celuza- chowania poufnego charakteru przekazywanych informa- cji lista adresatów musi pozostawać ściśle ograniczona. (26) Niektóre zachowania, takie jak nadużycia finansowe oraz przestępstwa popełnione w związku z wykorzystaniem informacji poufnych, mogą wpłynąć na stabilność systemu finansowego, w tym również na rzetelność jego funkcjo- nowania, nawet wówczas, gdy zachowania te dotyczą instytucji innych niż kredytowe. (27) Konieczne jest określenie warunków, na jakich wyżej wspomniana wymiana informacji będzie dozwolona. (28) Gdy zostało ustalone, że informacje mogą być ujawnione wyłącznie za wyraźną zgodą właściwych władz, mogą one w stosownych przypadkach uzależnić swoją zgodę od spełnienia rygorystycznych warunków. (29) Należy również zezwolić na wymianę informacji między, z jednej strony, właściwymi władzami i, z drugiej strony, innymi organami pełniącymi bankami centralnymi podobną funkcję w zakresie ich uprawnień jako władz monetarnych, jak również, gdy jest to stosowne, innymi władzami publicznymi odpowiedzialnymi za nadzór nad systemami płatniczymi. i (30) W celu wzmocnienia nadzoru nad instytucjami kredyto- wymi oraz ochrony klientów instytucji kredytowych należy postanowić, że biegły rewident musi być zobowią- zany do niezwłocznego powiadomienia właściwych władz w każdym przypadku przewidzianym niniejszą dyrektywą, gdy w trakcie wykonywania swoich zadań wejdzie w posia- danie informacji o niektórych stanach faktycznych, które mogą mieć poważne konsekwencje dla sytuacji finansowej instytucji kredytowej lub dla funkcjonowania służb admi- nistracji i rachunkowości takiej instytucji. Uwzględniając powyższy cel, jest rzeczą pożądaną, aby Państwa Człon- kowskie określiły, że taki obowiązek dotyczy również wszystkich okoliczności, w których biegły rewident stwier- dza takie stany faktyczne podczas wykonywania swoich zadań w jednostce blisko powiązanej z instytucją kredy- tową. Sam obowiązek biegłych rewidentów, aby w stosow- nych przypadkach powiadomić właściwe władze o niektó- rych stanach faktycznych i decyzjach dotyczących instytucji kredytowej, stwierdzonych podczas wykonywa- nia zadań w podmiocie niefinansowym, nie zmienia cha- rakteru ich zadań w takim podmiocie ani też wymaganego sposobu wykonywania tych zadań. (31) Wspólne normy podstawowe w zakresie funduszy wła- snych instytucji kredytowych stanowią kluczowy czynnik w tworzeniu wewnętrznego rynku bankowego, gdyż fun- dusze własne służą zapewnieniu ciągłości działania insty- tucji kredytowych oraz ochronie oszczędności. Harmoni- zacja norm w tej dziedzinie wzmacnia nadzór nad instytucjami kredytowymi i przyczynia się do dalszej koor- dynacji w sektorze bankowym. (32) Takie normy muszą stosować się do wszystkich instytucji kredytowych, które uzyskały zezwolenie we Wspólnocie. (33) (34) Fundusze własne instytucji kredytowych mogą służyć do pokrycia strat, które nie są wyrównane dostateczną kwotą zysku. Fundusze własne służą właściwym władzom rów- nież jako istotny miernik, w szczególności przy ocenie wypłacalności instytucji kredytowych, a także dla innych celów ostrożnościowych. Instytucje kredytowe działające na wewnętrznym rynku bankowym konkurują bezpośrednio ze sobą, a zatem defi- nicje i normy dotyczące ich funduszy własnych muszą być równoważne. W tym celu kryteria stosowane przy ustale- niu składników funduszy własnych nie mogą być okre- ślone tylko przez Państwa Członkowskie. Przyjęcie wspól- nych norm podstawowych w tym zakresie służyć będzie najlepszym interesom Wspólnoty, gdyż zapobiegnie znie- kształceniu konkurencji i wzmocni wspólnotowy system bankowy. (35) Definicja funduszy własnych ustanowiona w niniejszej dyrektywie określa maksymalny zakres składników tych funduszy i maksymalne kwoty pewnych pozycji zaliczo- nych do tych funduszy, natomiast uznaniu każdego Pań- stwa Członkowskiego pozostawia się prawo stosowania wszystkich bądź niektórych tylko z tych pozycji, jak też stosowania niższych górnych granic tych kwot. (36) Niniejsza dyrektywa określa kryteria zakwalifikowania nie- których pozycji do funduszy własnych, jednak Państwa Członkowskie zachowują prawo do stosowania przepisów bardziej wymagających. (37) Na etapie wstępnym przyjęto szerokie definicje wspólnych norm podstawowych, aby objąć wszystkie pozycje, które wchodzą w skład funduszy własnych w poszczególnych Państwach Członkowskich. (38) W zależności od charakteru pozycji wchodzących w skład funduszy własnych, niniejsza dyrektywa rozróżnia, z jed- nej strony, pozycje funduszy własnych podstawowych, a z drugiej strony pozycje stanowiące fundusze własne uzu- pełniające. (39) W celu odzwierciedlenia faktu, że pozycje stanowiące fun- dusze własne uzupełniające mają inny charakter od pozy- cji stanowiących fundusze własne podstawowe, kwota fun- duszy uzupełniających zaliczona do funduszy własnych nie może przewyższać kwoty funduszy podstawowych. Ponadto kwota niektórych pozycji zakwalifikowanych do funduszy własnych uzupełniających nie może przewyż- szać połowy funduszy własnych podstawowych. (40) Aby zapobiec zniekształceniu konkurencji, publiczne instytucje kredytowe nie mogą zaliczać do swoich fundu- szy własnych gwarancji otrzymanych od Państw Człon- kowskich lub władz lokalnych. 276 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 (41) W każdym przypadku, gdy w trakcie sprawowania nad- zoru zaistnieje konieczność wyliczenia skonsolidowanych funduszy własnych grupy instytucji kredytowych, takie wyliczenie zostanie przeprowadzone zgodnie z przepisami niniejszej dyrektywy. (49) W tym kontekście przepisy w sprawie współczynnika wypłacalności należy rozpatrywać w połączeniu z innymi właściwymi instrumentami także służącymi harmonizacji podstawowych rozwiązań w zakresie nadzoru nad insty- tucjami kredytowymi. (42) Szczegółowe techniki rachunkowości stosowane przy wyliczaniu funduszy własnych i współczynnika wypłacal- ności oraz przy ocenie wysokiego ryzyka muszą uwzględ- niać przepisy dyrektywy Rady 86/635/EWG z dnia 8 grud- nia 1986 r. w sprawie rocznych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych banków i innych instytucji finan- sowych (1), która zawiera pewne modyfikacje przepisów dyrektywy Rady 83/349/EWG z dnia 13 czerwca 1983 r. , wydanej na podstawie art. 44 ust. 2 lit. g) Traktatu, w spra- wie skonsolidowanych sprawozdań finansowych (2). (43) Przepisy dotyczące funduszy własnych stanowią część szerszych wysiłków międzynarodowych zmierzających do zbliżenia, w państwach o istotnym znaczeniu, obowiązu- jących przepisów w zakresie adekwatności funduszy wła- snych. (44) Komisja sporządza odpowiednie sprawozdanie oraz okres- owo bada przepisy dotyczące funduszy własnych, celem ich uściślenia, aby w ten sposób doprowadzić do większej zbieżności w zakresie wspólnej definicji funduszy wła- snych. Taka zbieżność pozwoli dostosować do siebie fun- dusze własne wspólnotowych instytucji kredytowych. (45) Przepisy dotyczące współczynników wypłacalności są wynikiem prac prowadzonych przez Komitet Doradczy ds. Bankowości, któremu powierzono obowiązek przygoto- wania dla Komisji propozycji zmierzających do koordyna- cji współczynników stosowanych w Państwach Członkow- skich. (46) Ustanowienie odpowiedniego współczynnika wypłacalno- ści odgrywa kluczową rolę w nadzorowaniu instytucji kre- dytowych. (47) Współczynnik, który przypisuje aktywom i pozycjom pozabilansowym wagi według stopnia ryzyka kredyto- wego, stanowi szczególnie przydatny miernik wypłacalno- ści. (48) Opracowanie wspólnych norm w zakresie funduszy wła- snych w stosunku do aktywów i pozycji pozabilansowych narażonych na ryzyko kredytowe stanowi zatem zasadni- czy aspekt harmonizacji niezbędnej do urzeczywistnienia zasady wzajemnego uznawania rozwiązań nadzorczych a zatem do zakończenia procesu tworzenia wewnętrznego rynku bankowego. (1) Dz. U. L 372 z 31. 12. 1986, str. 1. (2) Dz. U. L J 193 z 18. 7. 1983, str. 1. Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 90/605/EWG (Dz. U. L 317 z 16. 11. 1990, str. 60). (50) Na wewnętrznym rynku bankowym instytucje muszą bez- pośrednio konkurować ze sobą, a przyjęcie wspólnych norm wypłacalności w postaci minimalnej wysokości wymaganego współczynnika zapobiega zniekształceniu konkurencji i wzmacnia wspólnotowy system bankowy. (51) Niniejsza dyrektywa przewiduje nadanie zróżnicowanych wag ryzyka gwarancjom udzielonym przez różne instytu- cje finansowe. Komisja zobowiązuje się zatem zbadać, czy dyrektywa w całości powoduje znaczące zniekształcenie konkurencji między instytucjami kredytowymi i zakładami ubezpieczeń, a w świetle wyników tych badań rozważy zasadność podjęcia środków naprawczych. (52) Załącznik III określa sposób traktowania pozycji pozabi- lansowych dla wyliczenia wymogów kapitałowych insty- tucji kredytowych. W celu zapewnienia sprawnego funkcjonowania rynku wewnętrznego, w szczególności w celu zapewnienia jednakowych warunków działania dla wszystkich przedsiębiorstw, Państwa Członkowskie mają obowiązek dążenia do jednolitej oceny umów kompenso- wania przez właściwe władze. Załącznik III uwzględnia wyniki prac międzynarodowego forum nadzorców banko- wych nad nadzorczym uznawaniem kompensowania dwu- stronnego, w tym w szczególności nad możliwością wyli- czania wymogów w zakresie funduszy własnych dla określonych transakcji w stosunku do kwoty netto, a nie brutto, pod warunkiem istnienia prawnie obowiązujących umów zapewniających ograniczenie ryzyka kredytowego do kwoty netto. Dla instytucji kredytowych prowadzących działalność międzynarodową oraz grup instytucji kredyto- wych w szerokim kręgu państw trzecich, które konkurują instytucjami kredytowymi, zasady ze wspólnotowymi przyjęte na szerszym forum międzynarodowym przyniosą udoskonalone podejście nadzorcze do pozagiełdowych instrumentów pochodnych. W wyniku tego udoskonale- nia obowiązkowe wymogi kapitałowe stają się bardziej stosowne, gdyż uwzględniają efekt umów kompensowania uznanych przez władze nadzorcze w postaci ograniczenia potencjalnego ryzyka kredytowego w przyszłości. Rozli- czanie pozagiełdowych instrumentów pochodnych przez izby rozliczeniowe pełniące funkcję centralnego kontra- henta odgrywa istotną rolę w niektórych Państwach Człon- kowskich. Jest rzeczą właściwą, aby w ostrożnym trakto- waniu ryzyka kredytowego uznać korzyści płynące z takiego mechanizmu rozliczeń w postaci ograniczenia ryzyka kredytowego i związanego z nim ryzyka systemo- wego. Niezbędne jest pełne zabezpieczenie obecnych 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 277 i przyszłych potencjalnych zaangażowań powstających z rozliczonych umów o pozagiełdowych instrumentach pochodnych oraz wyeliminowanie ryzyka wzrostu zaan- gażowań izby rozliczeniowej ponad wartość rynkową zaksięgowanych zabezpieczeń w celu zapewnienia na okres przejściowy rozliczonym pozagiełdowym instru- mentom pochodnym traktowania ostrożnościowego takiego samego jak w przypadku giełdowych instrumen- tów pochodnych. Właściwe władze muszą upewnić się co do odpowiedniej wysokości wymaganych depozytów gwa- rancyjnych wstępnych i uzupełniających, a także co do adekwatnej jakości i poziomu ochrony wynikającej z przy- jętych zabezpieczeń. W przypadku instytucji kredytowych zarejestrowanych w Państwach Członkowskich załącz- nik III stwarza podobną możliwość uznawania umów kompensowania dwustronnego przez właściwe władze, tym samym zapewniając tym instytucjom równe warunki konkurencji. Zasady te są dobrze wyważone i właściwe pod względem dalszego wzmocnienia środków nadzor- czych stosowanych wobec instytucji kredytowych. Wła- ściwe władze Państw Członkowskich powinny zapewnić, że dodatkowe obciążenia kapitałowe wyliczane są na pod- stawie kwot referencyjnych efektywnych, a nie pozornych. (53) Minimalny poziom współczynnika przewidziany niniejszą dyrektywą umacnia kapitał instytucji kredytowych Wspól- noty. Poziom 8 % został przyjęty w wyniku statystycznych badań wymogów kapitałowych obowiązujących na początku 1988 r. (54) Należy zharmonizować najważniejsze przepisy dotyczące nadzoru instytucji kredytowych. Państwa Członkowskie powinny jednak nadal mieć możliwość przyjęcia przepi- sów bardziej rygorystycznych niż te, które są przewidziane niniejszą dyrektywą. (55) Monitorowanie i kontrola kredytów instytucji kredytowej stanowią integralną część nadzoru sprawowanego nad tą instytucją. Nadmierna koncentracja zaangażowań wobec pojedynczego klienta lub grupy powiązanych ze sobą klientów może zrodzić niedopuszczalne ryzyko poniesie- nia straty. Taką sytuację można uznać za zagrażającą wypłacalności instytucji kredytowej. (56) Instytucje kredytowe działające na wewnętrznym rynku bankowym konkurują bezpośrednio ze sobą, a zatem wymogi w zakresie monitorowania muszą być równo- ważne w całej Wspólnocie. W tym celu kryteria stosowane dla określenia wysokiego ryzyka muszą być ujęte w praw- nie wiążących przepisach na poziomie wspólnotowym i nie mogą być pozostawione całkowicie uznaniu Państw Członkowskich. Przyjęcie wspólnych przepisów w tym zakresie będzie zatem najlepiej służyć interesom Wspólno- ty, ponieważ zapobiegnie różnicom w warunkach konku- rencji, wzmacniając jednocześnie system bankowy Wspól- noty. (57) Przepisy w sprawie współczynnika wypłacalności obej- mują wykaz ryzyka kredytowego, jakim mogą być obcią- żone instytucje kredytowe. Wykaz ten należy wykorzystać również dla zdefiniowania ryzyka w celu stosowania ogra- niczeń wysokiego ryzyka. Z zasady nie jest jednakże wła- ściwe odniesienie się w tym kontekście do wagi lub stopni ryzyka ustalonych we wspomnianych przepisach. Wspo- mniane wagi i stopnie ryzyka zostały przygotowane, aby określić ogólny wymóg dotyczący wypłacalności w celu pokrycia ryzyka kredytowego poniesionego przez instytu- cje kredytowe. W kontekście regulacji w zakresie wyso- kiego ryzyka celem jest ograniczenie maksymalnej straty, na jaką instytucja kredytowa jest narażona z tytułu współ- pracy z pojedynczym klientem bądź też z grupą powiąza- nych ze sobą klientów. Właściwe jest zatem przyjęcie roz- sądnego podejścia, według którego ogólną zasadą jest uwzględnienie nominalnej wartości ryzyka, bez stosowa- nia żadnych wag lub stopni ryzyka. (58) Gdy instytucja kredytowa ponosi ryzyko wobec przedsię- biorstwa dominującego bądź też wobec innych instytucji, będących przedsiębiorstwami zależnymi tego przedsię- biorstwa dominującego, należy zachować szczególną ostrożność. Zarządzanie ryzykiem wynikającym z zaanga- żowań instytucji kredytowych musi być prowadzone w sposób w pełni autonomiczny, zgodnie z zasadami bez- piecznej praktyki bankowej, nie kierując się żadnymi innymi względami poza tymi zasadami. Przepisy niniejszej dyrektywy wprowadzają wymóg, że w przypadkach, gdy istnieje prawdopodobieństwo, że osoby posiadające bez- pośrednio lub pośrednio udział kapitałowy w kapitale instytucji kredytowej wywierają niekorzystny wpływ na stabilne i ostrożne zarządzanie tą instytucją, właściwe wła- dze zastosują właściwe środki celem położenia kresu takiej sytuacji. W odniesieniu do wysokiego ryzyka należy usta- nowić także oddzielne normy dotyczące zaangażowań instytucji kredytowej wobec własnej grupy kapitałowej, przy czym w takich przypadkach uzasadnione są ograni- czenia bardziej rygorystyczne aniżeli w przypadku innych zaangażowań. Nie ma jednak konieczności stosowania ograniczeń bardziej rygorystycznych, jeśli przedsiębior- stwo dominujące jest finansową spółką holdingową lub instytucją kredytową, lub wówczas, gdy inne przedsiębior- stwa zależne są instytucjami kredytowymi lub finanso- wymi, lub przedsiębiorstwami świadczącymi pomocnicze usługi bankowe, pod warunkiem że wszystkie te jednostki są objęte skonsolidowanym nadzorem nad instytucją kre- dytową. W takich przypadkach monitorowanie grupy przedsiębiorstw w ujęciu skonsolidowanym pozwala na odpowiedni poziom nadzoru, a nakładanie bardziej suro- wych norm limitów zaangażowań nie jest wymagane. Przy takim podejściu grupy bankowe otrzymają również zachętę do kształtowania swoich struktur organizacyjnych w sposób pozwalający na monitorowanie w ujęciu skonso- lidowanym, co jest rzeczą pożądaną, gdyż umożliwia to bardziej wyczerpujący zakres monitorowania. (59) Aby był skuteczny, nadzór skonsolidowany musi obejmo- wać wszystkie grupy bankowe, w tym również te, w któ- rych przedsiębiorstwo dominujące nie jest instytucją kre- dytową. Właściwe władze muszą dysponować instrumentami prawnymi niezbędnymi do wykonywania takiego nadzoru. (60) W przypadku spółek holdingowych o profilu mieszanym, w których przedsiębiorstwo dominujące kontroluje przy- najmniej jedno przedsiębiorstwo zależne będące instytu- cją kredytową, właściwe władze muszą mieć możliwość 278 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 oceny sytuacji finansowej instytucji kredytowej wchodzą- cej w skład takiej grupy. Do czasu dalszej koordynacji Pań- stwa Członkowskie mogą ustalić odpowiednie metody konsolidacji do osiągnięcia celów niniejszej dyrektywy. Właściwe władze muszą przynajmniej dysponować możli- wościami uzyskania od wszystkich przedsiębiorstw grupy informacji niezbędnych do wykonywania swoich funkcji. W przypadku grup kapitałowych składających się z przed- siębiorstw prowadzących różne rodzaje działalności finan- sowej musi zostać ustanowiona współpraca między wła- dzami odpowiedzialnymi za nadzór nad różnymi sektorami rynku finansowego. między właściwymi władzami i Komisją w ramach Komi- tetu Doradczego ds. Bankowości, w szczególności w celu zacieśniania koordynacji. Komitet Doradczy ds. Bankowo- ści właściwych władz Państw Członkowskich nie wyklu- cza innych form współpracy między władzami nadzorują- cymi podejmowanie i wykonywanie działalności instytucji kredytowych, w szczególności współpracy w ramach „gro- upe de contact” (grupy kontaktowej), składającej się z przedstawicieli władz nadzoru bankowego. (61) Ponadto Państwa Członkowskie mogą odmówić udziele- nia zezwolenia lub cofnąć udzielone zezwolenie bankowe w przypadku pewnych struktur grupowych uznanych za nieodpowiednie do celów prowadzenia działalności ban- kowej, w szczególności wówczas, gdy nie ma możliwości skutecznego nadzoru nad takimi strukturami. Właściwe władze posiadają w tym zakresie uprawnienia określone w art. 7 ust. 1 akapit pierwszy, art. 7 ust. 2, art. 14 ust. 1 lit. c) oraz art. 16 niniejszej dyrektywy, za pomocą których mogą zapewnić stabilne i ostrożne zarządzanie instytu- cjami kredytowymi. (67) Od czasu do czasu może być konieczne wprowadzenie modyfikacji technicznych do szczegółowych zasad niniej- szej dyrektywy celem uwzględnienia nowych rozwiązań w sektorze bankowym. Komisja wprowadza odpowiednio niezbędne modyfikacje po zasięgnięciu opinii Komitetu Doradczego ds. Bankowości w granicach uprawnień wyko- nawczych nadanych Komisji przez Traktat. Środki nie- zbędne dla wykonania niniejszej dyrektywy powinny być przyjmowane zgodnie z decyzją Rady 1999/468/WE z dnia 28 czerwca 1999 r. , ustanawiającą warunki wykony- wania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji (1). (62) Państwa Członkowskie mogą również stosować właściwe techniki nadzorcze wobec grup o strukturze nieobjętej niniejszą dyrektywą. Jeśli struktury takie staną się zjawi- skiem powszechnym, niniejsza dyrektywa powinna być rozszerzona, aby objąć również i takie struktury. (63) Skonsolidowany nadzór musi obejmować wszystkie rodzaje działalności wymienione w załączniku I. Należy zatem objąć skonsolidowanym nadzorem wszystkie przedsiębiorstwa, które przede wszystkim prowadzą te rodzaje działalności. Stąd istnieje konieczność rozszerze- instytucji finansowych, aby objęła ona te nia definicji rodzaje działalności. (68) Artykuł 36 ust. 1 niniejszej dyrektywy zezwala na trakto- wanie zobowiązań solidarnych kredytobiorców instytucji kredytowych zorganizowanych w formie spółdzielni lub funduszy jako pozycji funduszy własnych na mocy art. 34 ust. 2 pkt 7. Rząd duński wyraził duże zainteresowanie przekształceniem w spółki akcyjne kilku tamtejszych hipo- tecznych instytucji kredytowych utworzonych w formie spółdzielni lub funduszy. W celu ułatwienia lub umożli- wienia takiego przekształcenia wymagane jest tymczasowe odstępstwo, zezwalające tym instytucjom na zaliczanie części otrzymanych zobowiązań solidarnych do funduszy własnych. To tymczasowe odstępstwo nie powinno wpły- nąć ujemnie na konkurencję między instytucjami kredyto- wymi. (64) Dyrektywa 86/635/EWG wraz z dyrektywą 83/349/EWG ustanowiły zasady konsolidacji mające zastosowanie do skonsolidowanych sprawozdań finansowych ogłaszanych przez instytucje kredytowe. W związku z tym możliwe jest bardziej precyzyjne określenie metod nadzoru ostrożno- ściowego stosowanych na zasadzie skonsolidowanej. (65) Skonsolidowany nadzór nad instytucjami kredytowymi musi być ukierunkowany w szczególności na ochronę inte- resów deponentów tych instytucji oraz na zapewnienie stabilności systemu finansowego. (69) Nadanie wagi 20 % posiadanym przez instytucje kredy- towe obligacjom hipotecznym może zachwiać krajowym rynkiem finansowym, na którym takie instrumenty odgry- wają rolę pierwszoplanową. W tej sytuacji wprowadzono tymczasowy przepis dotyczący zastosowania wagi ryzyka 10 %. Rynek zabezpieczeń rozwija się dynamicznie. Dla- tego też pożądane jest, aby Komisja razem z Państwami Członkowskimi zbadała podejście ostrożnościowe do papierów wartościowych zabezpieczonych wierzytelno- ściami i przedłożyła do dnia 22 czerwca 1999 r. propozy- cje mające na celu dostosowanie obowiązujących ustawo- dawstw celem sprecyzowania właściwego podejścia ostrożnościowego do papierów wartościowych zabezpie- czonych wierzytelnościami. Właściwe władze mogą zezwolić na stosowanie do dnia 31 grudnia 2006 r. wagi (66) Badanie problemów związanych z zagadnieniami objętymi niniejszą dyrektywą oraz innymi dyrektywami w zakresie działalności instytucji kredytowych wymaga współpracy (1) Dz. U. L 184 z 17. 7. 1999, str. 23. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 279 ryzyka w wysokości 50 % w stosunku do należności zabez- pieczonych hipotekami ustanowionymi na budynkach biurowych lub wielofunkcyjnych nieruchomościach handlowo-usługowych. Nieruchomość obciążona hipo- teką musi podlegać rygorystycznym kryteriom oceny i regularnym wycenom, aby uwzględnić zmiany zacho- dzące na rynku nieruchomości. Nieruchomości powinny być użytkowane przez właściciela bądź też przez niego wynajmowane. Kredyty developerskie są wyłączone z tej wagi ryzyka w wysokości 50 %. (70) W celu zapewnienia zharmonizowanego stosowania prze- pisów dotyczących wysokiego ryzyka należy umożliwić Państwom Członkowskim zachowanie dwuetapowego procesu stosowania nowych limitów. W przypadku mniej- szych instytucji kredytowych uzasadniony może być dłuż- szy okres przejściowy, gdyż zbyt szybkie wprowadzenie normy w wysokości 25 % mogłoby zbyt gwałtownie ogra- niczyć ich działalność kredytową. (71) Ponadto harmonizacja dokonuje się również w zakresie warunków reorganizacji instytucji kredyto- wych. likwidacji i (72) Harmonizacji muszą podlegać także rozwiązania nie- zbędne do nadzorowania ryzyka płynności. (73) Niniejsza dyrektywa nie może zmieniać zobowiązań Państw Członkowskich dotyczących terminów transpozy- cji określonych w części B załącznika V, PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ: 280 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 TYTUŁ I Artykuł 1 Artykuł 2 Artykuł 3 TYTUŁ II Artykuł 4 Artykuł 5 Artykuł 6 Artykuł 7 Artykuł 8 Artykuł 9 Artykuł 10 Artykuł 11 Artykuł 12 Artykuł 13 Artykuł 14 Artykuł 15 Artykuł 16 Artykuł 17 TYTUŁ III Artykuł 18 Artykuł 19 Artykuł 20 Artykuł 21 Artykuł 22 TYTUŁ IV Artykuł 23 Artykuł 24 Artykuł 25 TYTUŁ V SPIS TREŚCI DEFINICJE I ZAKRES ………………………………………………………………… Definicje ………………………………………………………………………………… Zakres …………………………………………………………………………………… Zakaz prowadzenia przez przedsiębiorstwó inne niż instytucje kredytowe działalności polegającej na przyjmowaniu od ludności depozytów i innych srodków podlegających zwrotowi ………………………………………………………………………………… WARUNKI PODEJMOWANIA I PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI PRZEZ INSTYTUCJE KREDYTOWE ………………………………………………………… Uzyskanie zezwolenia …………………………………………………………………… Kapitał założycielski ……………………………………………………………………… Zarząd, umiejscowienie siedziby zarządu instytucji kredytowej ……………………… Akcjonariusze i udziałowcy ……………………………………………………………… Program działalności i struktura organizacyjna ………………………………………… Potrzeby gospodarcze …………………………………………………………………… Odmowa udzielenia zezwolenia ………………………………………………………… Powiadomienie Komisji o udzieleniu zezwolenia ……………………………………… Uprzednie konsultacje z właściwymi władzami innych Państw Członkowskich ……… Oddziały instytucji kredytowych posiadające zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim …………………………………………………………………………… Cofnięcie zezwolenia …………………………………………………………………… Nazwa …………………………………………………………………………………… Znaczny pakiet akcji instytucji kredytowej……………………………………………… Procedury i mechanizmy kontroli wewnętrznej………………………………………… PRZEPISY DOTYCZĄCE SWOBODY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I SWOBODY ŚWIADCZENIA USŁUG ……………………………………………………………… Instytucje kredytowe …………………………………………………………………… Instytucje finansowe ……………………………………………………………………… Wykonywanie prawa przedsiębiorczości ……………………………………………… Korzystanie ze swobody świadczenia usług …………………………………………… Uprawnienia właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego …………… 283 283 285 286 287 287 287 287 288 288 288 288 288 288 289 289 289 289 290 290 290 290 291 292 292 STOSUNKI Z PAŃSTWAMI TRZECIMI …………………………………………… 293 Powiadomienie w sprawie przedsiębiorstw zależnych przedsiębiorstw z państw trze- cich, warunki dostępu do rynków tych państw ………………………………………… Oddziały instytucji kredytowych państw trzecich mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą ……………………………………………………………………………… Współpraca z właściwymi władzami państw trzecich w wykonywaniu nadzoru skonsolidowanego ……………………………………………………………………… ZASADY I INSTRUMENTY TECHNICZNE NADZORU OSTROŻNOŚCIOWE- GO ……………………………………………………………………………………… 293 294 294 295 295 295 295 295 Rozdział 1 Zasady nadzoru ostrożnościowego ………………………………………………… Artykuł 26 Artykuł 27 Artykuł 28 Uprawnienia kontrolne Państwa Członkowskiego pochodzenia… …………………… Uprawnienia przyjmującego Państwa Członkowskiego… ……………………………… Współpraca w sprawowaniu nadzoru…………………………………………………… 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 281 Artykuł 29 Artykuł30 Artykuł 31 Artykuł 32 Artykuł 33 Weryfikacje na miejscu oddziałów ustanowionych w innym Państwie Członkowskim …………………………………………………………………………… Wymiana informacji i tajemnica zawodowa …………………………………………… Obowiązki osób odpowiedzialnych za przeprowadzanie ustawowego badania rocznych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych ………………………………………… Właściwych władz do nakładania sankcji ……………………………………………… Prawo zaskarżania do sądu Rozdział 2 Instrumenty techniczne nadzoru ostrożnościowego ……………………………… Sekcja 1 Artykuł 34 Artykuł 35 Artykuł 36 Artykuł 37 Artykuł 38 Artykuł 39 Sekcja 2 Artykuł 40 Artykuł 41 Artykuł 42 Artykuł 43 Artykuł 44 Artykuł 45 Artykuł 46 Artykuł 47 Sekcja 3 Artykuł 48 Artykuł 49 Artykuł 50 Sekcja 4 Artykuł 51 Fundusze własne …………………………………………………………………………… Zasady ogólne …………………………………………………………………………… Inne pozycje ……………………………………………………………………………… Inne przepisy dotyczące funduszy własnych …………………………………………… Wyliczanie funduszy własnych w ujęciu skonsolidowanym …………………………… Odliczenia i limity ……………………………………………………………………… Przedkładanie dowodu właściwym władzom …………………………………………… Współczynnik wypłacalności ……………………………………………………………… Zasady ogólne …………………………………………………………………………… Licznik: fundusze własne ………………………………………………………………… Mianownik: aktywów i pozycje pozabilansowe ważone ryzykiem …………………… Wagi ryzyka Wagi ryzyka dla wierzytelności wobec władz regionalnych lub lokalnych Państw Człon- kowskich ………………………………………………………………………………… Pozostałe wagi ryzyka …………………………………………………………………… Organy administracyj i podmioty nieprowadzące działalności gospodarczej ………… Wysokość współczynnika wypłacalności ……………………………………………… Wysokie ryzyko …………………………………………………………………………… Sprawozdawczość w zakresie wysokiego ryzyka ……………………………………… Limity wysokiego ryzyka ………………………………………………………………… Nadzór skonsolidowany lub nieskonsolidowany nad wysokim ryzykiem …………… Znaczne pakiety akcji poza sektorem finansowym…………………………………………… Limity dotyczące znacznych pakietów akcji przedsiębiorstw niefinansowych………… Rozdział 3 Nadzór skonsolidowany ……………………………………………………………… Artykuł 52 Artykuł 53 Artykuł 54 Artykuł 55 Nadzór skonsolidowany nad instytucjami kredytowymi ……………………………… Właściwe władze odpowiedzialne za wykonywanie nadzoru skonsolidowanego …… Forma i zakres konsolidacji. …………………………………………………………… Informacje przedkładane przez spółki holdingowe o profilu mieszanym oraz przedsię- biorstwa zależne tych spółek …………………………………………………………… Artykuł 56 Środki ułatwiające stosowanie nadzoru skonsolidowanego …………………………… TYTUŁ VI KOMITET DORADCZY DS. BANKOWOŚCI ……………………………………… Artykuł 57 Artykuł 58 Artykuł 59 Skład i zadania Komitetu Doradczego ds. Bankowości ………………………………… Badanie wymogów w zakresie uzyskania zezwolenia ………………………………… Wskaźniki obserwacyjne ………………………………………………………………… 295 295 297 298 298 298 298 298 299 300 300 301 301 301 301 301 301 302 304 304 304 304 305 305 305 307 307 307 308 308 309 310 310 311 312 312 312 312 282 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 TYTUŁ VII UPRAWNIENIA WYKONAWCZE …………………………………………………… 313 Artykuł 60 Dostosowania techniczne………………………………………………………………… 313 TYTUŁ VIII PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE …………………………………………… 313 Rozdział 1 Przepisy przejściowe…………………………………………………………………… 313 Artykuł 61 Przepisy przejściowe dotyczące art. 36 ………………………………………………… 313 Artykuł 62 Przepisy przejściowe dotyczące art. 43 ………………………………………………… 314 Artykuł 63 Przepisy przejściowe dotyczące art. 47 ………………………………………………… 315 Artykuł 64 Przepisy przejściowe dotyczące art. 49 ………………………………………………… 315 Artykuł 65 Przepisy przejściowe dotyczące art. 51 ………………………………………………… 316 Rozdział 2 Przepisy końcowe ……………………………………………………………………… 316 Artykuł 66 Powiadamianie Komisji ………………………………………………………………… 316 Artykuł 67 Dyrektywy uchylone …………………………………………………………………… 316 Artykuł 68 Wejście w życie…………………………………………………………………………… 316 Artykuł 69 Adresaci…………………………………………………………………………………… 316 ZAŁĄCZNIK I Wykaz rodzajów działalności podlegających wzajemnemu uznawaniu ……………… 317 ZAŁĄCZNIK II Klasyfikacja pozycji pozabilansowych…………………………………………………… 318 ZAŁĄCZNIK III Traktowanie pozycji pozabilansowych ………………………………………………… 318 ZAŁĄCZNIK IV Rodzaje pozycji pozabilansowych ……………………………………………………… 323 ZAŁĄCZNIK V Część A Dyrektywy uchylone wraz z ich późniejszymi zmianami (określone w art. 67 ) …… 324 ZAŁĄCZNIK V Część B Terminy wykonania (określone w art. 67) ……………………………………………… 325 ZAŁĄCZNIK VI Tabela zgodności ………………………………………………………………………… 326 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 283 TYTUŁ I DEFINICJE I ZAKRES Artykuł 1 Definicje Do celów niniejszej dyrektywy: 1. „instytucja kredytowa” oznacza przedsiębiorstwo, którego działalność polega na przyjmowaniu od ludności depozytów lub innych środków podlegających zwrotowi oraz na udzie- laniu kredytów na własny rachunek. Do celów sprawowania skonsolidowanego nadzoru „instytu- cja kredytowa” oznacza instytucję określoną w akapicie pierwszym oraz każde inne przedsiębiorstwo prywatne lub państwowe, które odpowiada definicji akapitu pierwszego i posiada zezwolenie udzielone w państwie trzecim. 6. 7. 8. 9. „Państwo Członkowskie pochodzenia” oznacza Państwo Członkowskie, w którym dana instytucja kredytowa uzyskała zezwolenie zgodnie z art. 4–11; „przyjmujące Państwo Członkowskie” oznacza Państwo Członkowskie, w którym dana instytucja kredytowa posiada oddział lub świadczy usługi; „kontrola” oznacza związek zachodzący między przedsię- biorstwem dominującym i jego przedsiębiorstwem zależ- nym, zgodnie z definicją określoną w art. 1 dyrektywy 83/349/EWG, bądź też podobny związek między jakąkol- wiek osobą fizyczną lub prawną i przedsiębiorstwem; „udział kapitałowy” oznacza, do celów skonsolidowanego nadzoru, posiadany bezpośrednio lub pośrednio udział dający prawo do ponad 20 % głosów lub kapitału przedsię- biorstwa; Do celów nadzorowania i kontroli wysokiego ryzyka „insty- tucja kredytowa” oznacza instytucję określoną w akapicie pierwszym, łącznie z oddziałami w państwach trzecich, jak też każde inne przedsiębiorstwo prywatne lub państwowe, łącznie z jego oddziałami, które odpowiada definicji akapitu pierwszego i posiada zezwolenie przyznane w państwie trze- cim; 10. „znaczny pakiet akcji” oznacza każdy posiadany bezpośred- nio lub pośrednio pakiet akcji lub udział w przedsiębiorstwie stanowiący 10 % lub więcej kapitału bądź dający prawo do 10 % lub więcej głosów, bądź też taki, który umożliwia wywieranie znacznego wpływu na zarządzanie tym przed- siębiorstwem; „zezwolenie” oznacza wydany w jakiejkolwiek formie przez władze akt, na mocy którego zezwolono na prowadzenie działalności instytucji kredytowej; 11. „kapitał założycielski” oznacza kapitał w rozumieniu defini- cji określonej w art. 34 ust. 2 pkt 1 i 2; „oddział” oznacza miejsce prowadzenia działalności, które prawnie stanowi zależną część instytucji kredytowej i które realizuje bezpośrednio wszystkie bądź niektóre spośród transakcji nieodłącznie związanych z działalnością instytucji kredytowych; jako jeden oddział będzie traktowana dowolna liczba miejsc prowadzenia działalności ustanowionych w tym samym Państwie Członkowskim przez daną instytu- cję kredytową z siedzibą zarządu w innym Państwie Człon- kowskim; 12. „przedsiębiorstwo dominujące” oznacza jednostkę dominu- jącą w rozumieniu definicji określonej w art. 1 i 2 dyrektywy 83/349/EWG. Do celów skonsolidowanego nadzoru i kontroli wysokiego ryzyka „przedsiębiorstwo dominujące” oznacza jednostkę dominującą w rozumieniu art. 1 ust. 1 dyrektywy 83/349/EWG oraz wszelkie przedsiębiorstwa, które, w opi- nii właściwych władz, skutecznie wywierają dominujący wpływ na inne przedsiębiorstwo; „właściwe władze” oznaczają władze krajowe, które z mocy ustawy lub rozporządzeń są uprawnione do nadzorowania instytucji kredytowych; 13. „przedsiębiorstwo zależne” oznacza jednostkę zależną w rozumieniu definicji określonej w art. 1 i 2 dyrektywy 83/349/EWG. „instytucja finansowa” oznacza przedsiębiorstwo inne niż instytucja kredytowa, którego podstawową działalnością jest nabywanie pakietów akcji lub wykonywanie jednego lub wię- cej spośród rodzajów działalności wymienionych w pkt 2–12 załącznika I; Do celów skonsolidowanego nadzoru i kontroli wysokiego ryzyka „przedsiębiorstwo zależne” oznacza jednostkę zależną w rozumieniu art. 1 ust. 1 dyrektywy 83/349/EWG oraz wszelkie przedsiębiorstwo, na które, w opinii właściwych władz, dominujący wpływ skutecznie wywiera przedsiębior- stwo dominujące. 2. 3. 4. 5. 284 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 Wszystkie przedsiębiorstwa zależne danego przedsiębiorstwa zależnego będą również uważane za przedsiębiorstwo zależne najwyższego szczebla; przedsiębiorstwa dominującego 14. „Strefa A” obejmuje wszystkie Państwa Członkowskie, pań- stwa będące pełnoprawnymi członkami Organizacji Współ- pracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) oraz te państwa, które zawarły specjalne porozumienia w sprawie udzielania kredytów z Międzynarodowym Funduszem Walutowym (MFW) w związku z Ogólnym Porozumieniem o Zaciąganiu Kredytów MFW (GAB). Jednak państwo, które dokonało zmiany terminów spłaty swojego zadłużenia zewnętrznego, zostaje wyłączone ze strefy A na okres lat pięciu; 15. „Strefa B” obejmuje wszystkie państwa nie objęte Strefą A; 16. „instytucje kredytowe Strefy A” oznaczają wszystkie instytu- cje kredytowe posiadające zezwolenie udzielone w Państwie Członkowskim, zgodnie z art. 4, łącznie z oddziałami takich instytucji w państwach trzecich oraz wszystkie przedsiębior- stwa prywatne i publiczne objęte definicją zawartą w ust. 1 akapit pierwszy, a posiadające zezwolenie udzielone w innym państwie Strefy A, łącznie z oddziałami tych przed- siębiorstw; 17. „instytucje kredytowe Strefy B” oznaczają wszystkie przed- siębiorstwa prywatne i publiczne posiadające zezwolenie udzielone poza Strefą A, a objęte definicją określoną w ust. 1 akapit pierwszy, łącznie z oddziałami tych przedsiębiorstw we Wspólnocie; 18. „sektor pozabankowy” oznacza wszystkich kredytobiorców, z wyjątkiem instytucji kredytowych według definicji określo- nej w pkt 16 i 17, rządów centralnych i banków centralnych, władz regionalnych i lokalnych, Wspólnot Europejskich, Europejskiego Banku Inwestycyjnego oraz banków rozwoju wielostronnego w rozumieniu definicji określonej w pkt 19; 19. „banki rozwoju wielostronnego” oznaczają Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju, Międzynarodową Korporację Finansową, Międzyamerykański Bank Rozwoju, Azjatycki Bank Rozwoju, Afrykański Bank Rozwoju, Fundusz Przesie- dleńczy Rady Europy, Nordycki Bank Inwestycyjny, Karaib- ski Bank Rozwoju, Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju, Europejski Fundusz Inwestycyjny oraz Międzyamerykańską Korporację Inwestycyjną; 20. „pozycje pozabilansowe »pełnego ryzyka«, »średniego ryzy- ka«, »umiarkowanego ryzyka« oraz »niskiego ryzyka«” ozna- czają pozycje określone w art. 43 ust. 2 i wymienione w załączniku II; 21. „finansowa spółka holdingowa” oznacza instytucję finan- sową, której przedsiębiorstwa zależne są wyłącznie bądź głównie instytucjami kredytowymi lub instytucjami finanso- wymi, przy czym przynajmniej jedno z tych przedsiębiorstw zależnych jest instytucją kredytową; 22. „spółka holdingowa o profilu mieszanym” oznacza przedsię- biorstwo dominujące inne niż finansowa spółka lub instytu- cja kredytowa, wśród którego przedsiębiorstw zależnych jest przynajmniej jedna instytucja kredytowa; 23. „przedsiębiorstwo pomocniczych usług bankowych” oznacza przedsiębiorstwo, którego podstawowa działalność polega na posiadaniu majątku lub zarządzaniu nim, zarządzaniu usługami w zakresie przetwarzania danych lub podobnej działalności o charakterze pomocniczym w stosunku do podstawowej działalności jednej lub więcej instytucji kredy- towych; 24. „ryzyko” oznaczaja, do celów stosowania art. 48, 49 i 50, pozycje aktywów i pozycje pozabilansowe określone w art. 43 i załącznikach II i IV, bez stosowania wag lub stopni ryzyka tam określonych; rodzaje ryzyka określone w załącz- niku IV muszą być wyliczane według jednej z metod okre- ślonych w załączniku III, bez stosowania wag dla ryzyka kontrahenta; za zgodą właściwych władz wszystkie pozycje w całości pokryte funduszami własnymi mogą być wyłą- czone z definicji zaangażowań, pod warunkiem że takie fun- dusze własne nie są uwzględnione przy wyliczaniu współ- czynnika wypłacalności czy też innych wskaźników analitycznych przewidzianych niniejszą dyrektywą i innymi wspólnotowymi aktami prawnymi; ryzyka nie obejmują: — w przypadku transakcji walutowych: ryzyka powstałego w normalnym toku rozliczeń w terminie do 48 godzin po dokonaniu płatności, lub — w przypadku transakcji kupna lub sprzedaży papie- rów wartościowych: ryzyka powstałego w normalnym toku rozliczeń w terminie do pięciu dni roboczych po dokonaniu płatności lub dostawie papierów, w zależno- ści od tego, co nastąpi wcześniej; 25. „grupa powiązanych klientów” oznacza: — dwie lub więcej osoby fizyczne lub prawne, które, jeśli nie wykazano inaczej, stanowią jedno ryzyko, ponieważ jedna z nich sprawuje bezpośrednio lub pośrednio kon- trolę nad inną lub innymi, bądź też — dwie lub więcej osoby fizyczne lub prawne, między którymi nie zachodzi stosunek kontroli w rozumieniu definicji określonej w tiret pierwszym, lecz które należy uznać za stanowiące jedno ryzyko, gdyż są one na tyle wzajemnie ze sobą powiązane, iż powstanie problemów finansowych u jednej z nich prawdopodobnie oznacza- łoby, że inna osoba lub wszystkie inne osoby napotka- łyby trudności ze spłatą swoich zobowiązań; 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 285 26. „bliskie powiązania” oznaczają sytuację, w której dwie lub więcej osoby fizyczne lub prawne są ze sobą związane przez: Instytucje trwale wyłączone na mocy ust. 3, z wyjątkiem jednak banków centralnych Państw Członkowskich, będą uważane za instytucje finansowe do celów art. 25 i 52-56. a) udział kapitałowy, który oznacza posiadany bezpośred- nio lub poprzez stosunek kontroli udział dający prawo do ponad 20 % głosów lub kapitału przedsiębiorstwu; lub b) kontrolę, która oznacza związek zachodzący między przedsiębiorstwem dominującym i jego przedsiębior- stwem zależnym we wszystkich przypadkach określo- nych w art. 1 ust. 1 i 2 dyrektywy 83/349/EWG, bądź też podobny związek między jakąkolwiek osobą fizyczną lub prawną i przedsiębiorstwem; wszelkie przedsiębior- stwa zależne danego przedsiębiorstwa zależnego będą również uważane za przedsiębiorstwa zależne przedsię- biorstwa dominującego najwyższego szczebla. 3. Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do: — banków centralnych Państw Członkowskich, — instytucji świadczących żyro pocztowe, — w Belgii: „Institut de Réescompte et de Garantie/Herdiscon tering- en Waarboginstituut”, Sytuacja, w której dwie lub więcej osób fizycznych lub prawnych jest trwale związanych z jedną i tą samą osobą przez stosunek kontroli, będzie również uważana za bli- skie powiązanie tych osób; — w Danii: „Dansk Eksportfinansieringsfond”, „Danmarks Skib- skreditfond” oraz „Dansk Landbrugs Realkreditfond”, 27. „uznane giełdy” oznaczają giełdy uznane przez właściwe wła- dze, które: i) funkcjonują regularnie; — w Niemczech: „Kreditanstalt für Wiederaufbau”, przedsiębior- stwo uznane na podstawie „Wohnungsgemeinnützigkeitsge- setz” za instytucje realizujące politykę mieszkaniową państwa, których główną działalnością nie są czynności bankowe, oraz inne przedsiębiorstwo uznane w tej ustawie za przedsiębior- stwa mieszkaniowe nieprowadzące działalności zarobkowej, ii) posiadają regulamin wydany lub zatwierdzony przez właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia giełdy, który określa warunki działania giełdy, warunki dostępu do giełdy, jak również warunki, które muszą być spełnione przez umowę, zanim zostanie ona dopusz- czony do faktycznego obrotu na giełdzie; — w Grecji: „Ελληνική Τράπεζα Βιομηχανικής Αυαπτύξεως” (Elliniki Trapeza Viomichanikis Anaptyxeos), „Ταμείο Παρακαταφηκών και Δανείων” (Tamio Parakatathikon kai Danion) oraz „Ταχυδ- ρομικό Ταμιευτήριο” (Tachidromiko Tamieftirio), iii) dysponują mechanizmem rozliczeniowym, który przewi- duje, że umowy wymienione w załączniku IV podlegają dziennym wymogom w zakresie depozytów gwarancyj- nych, które to wymogi, w opinii właściwych władz, sta- nowią odpowiednie zabezpieczenie tych umów. Artykuł 2 Zakres — w Hiszpanii: „Instituto de Crédito Oficial”, — we Francji: „Caisse des dépôts et consignations”, — w Irlandii: „credit unions” i „friendly societies”, — we Włoszech: „Cassa depositi e prestiti”, 1. Niniejsza dyrektywa dotyczy podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe. Dyrektywa ma zastoso- wanie do wszystkich instytucji kredytowych. — w Niderlandach: „Nederlandse Investeringsbank voor Ontwik- kelingslanden NV”, „NV Noordelijke Ontwikkelingsmaat- schappij”, „NV Industriebank Limburgs Instituut voor Ontwik- keling en Financiering” oraz „Overijsselse Ontwikke- lingsmaatschappij NV”, 2. Przepisy art. 25 i 52-56 mają zastosowanie również do finan- sowych spółek holdingowych i spółek holdingowych o profilu mieszanym, które mają swoją siedzibę zarządu na terytorium Wspólnoty. — w Austrii: przedsiębiorstwa uznane za towarzystwa mieszka- niowe działające w interesie publicznym oraz „Österreichische Kontrollbank AG”, 286 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 — w Portugalii: „Caixas Eonómicas” istniejące w dniu 1 stycznia 1986 r. , z wyjątkiem tych przedsiębiorstw założonych jako spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i z wyjątkiem „Caixas Económica Montepio Geral”, — w Finlandii: „Teollisen yhteistyön rahasto Oy/Fonden för indu- striellt samarbete AB” oraz „Kera Oy/Kera Ab”, — w Szwecji: „Svenska Skeppshypotekskassan”, — w Wielkiej Brytanii: „National Savings Bank”, „Commonwe- alth Development Finance Company Ltd”, „Agricultural Mort- gage Corporation Ltd”, „Scottish Agricultural Securities Cor- poration Ltd”, „the Crown Agents for overseas governments and administrations”, „credit unions” oraz „municipal banks”. 4. Rada, stanowiąc na wniosek Komisji, która w tym celu zasięga opinii Komitetu określonego w art. 57 (zwanego dalej „Komite- tem Doradczym ds. Bankowości”), podejmuje decyzje w sprawie wszelkich zmian wykazu przedstawionego w ust. 3. 5. Instytucje kredytowe, mające siedzibę w tym samym Państwie Członkowskim i stale powiązane w dniu 15 grudnia 1977 r. z organem centralnym sprawującym nad nimi nadzór i ustanowio- nym w tym samym Państwie Członkowskim, mogą być zwol- nione z wymogów wymienionych w art. 6 ust. 1 oraz art. 8 i 59, jeśli, w terminie do 15 grudnia 1979 r. , prawo krajowe stanowi, że: — zobowiązania organu centralnego i instytucji powiązanych są zobowiązaniami solidarnymi, bądź też zobowiązania instytu- cji powiązanych są całkowicie gwarantowane przez organ centralny, — wypłacalność i płynność organu centralnego oraz wszystkich instytucji powiązanych są monitorowane jako całość na pod- stawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych, — zarząd organu centralnego jest uprawniony do wydawania poleceń zarządom instytucji powiązanych. Instytucje kredytowe działające na szczeblu lokalnym, które po dniu 15 grudnia 1977 r. stały się jednostkami powiązanymi organu centralnego w rozumieniu akapitu pierwszego, mogą sko- rzystać z warunków ustanowionych w tym akapicie, jeśli stano- wią one normalne uzupełnienia sieci danego organu centralnego. W przypadku instytucji kredytowych innych niż te, które zostały założone na terenach niedawno odzyskanych z morza, lub te, które powstały w wyniku podziału lub połączenia istniejących instytucji zależnych od organu centralnego lub podporządkowa- nych temu organowi, Rada, stanowiąc na wniosek Komisji, która w tym celu zasięga opinii Komitetu Doradczego ds. Bankowości, może ustanowić dodatkowe przepisy dotyczące stosowania aka- pitu drugiego, w tym przepisy uchylające wyłączenia ustano- wione w akapicie pierwszym, jest zdania, że zrzeszanie nowych instytucji korzystających z zasad ustanowionych w aka- picie drugim mogłoby niekorzystnie wpłynąć na warunki konku- rencji. Rada podejmuje decyzję kwalifikowaną większością gło- sów. jeśli 6. Instytucja kredytowa, która zgodnie z definicją określoną w ust. 5 akapit pierwszy powiązana jest z centralnym organem w tym samym Państwie Członkowskim, może być zwolniona z przepisów art. 5, a także art. 40-51 oraz 65, pod warunkiem że całość, na którą składają się organ centralny wraz z instytucjami powiązanymi, podlega wyżej wymienionym przepisom w ujęciu skonsolidowanym, bez uszczerbku dla stosowania tych przepi- sów do organu centralnego. W przypadku takiego zwolnienia art. 13, 18, 19, 20 ust. 1–6, art. 21 i 22 stosują się do całości, na którą składają się organ cen- tralny wraz z instytucjami powiązanymi. Artykuł 3 Zakaz prowadzenia przez przedsiębiorstwo inne niż instytucje na przyjmowaniu od ludności depozytów i innych środków podlegających zwrotowi działalności polegającej kredytowe Państwa Członkowskie wprowadzają zakaz dla osób lub przedsiębiorstw gospodarczych niebędących instytucjami kre- dytowymi prowadzenia działalności polegającej na przy- innych środków pod- jmowaniu od ludności depozytów i legających zwrotowi. Zakaz ten nie dotyczy przyjmowania depozytów i innych środków podlegających zwrotowi przez Państwo Członkowskie lub władze regionalne bądź lokalne Państwa Członkowskiego, czy też przez organy międzynarodowe o charakterze publicznym, których członkami są jedno lub więcej Państw Członkowskich, jak również przypadków wyraźnie objętych legislacją krajową i wspólnotową, pod warunkiem jednak, że działalność ta podlega regulacjom i mechanizmom kontroli mającym na celu ochronę deponentów i inwestorów oraz mającym zastosowanie w takich przypadkach. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 287 TYTUŁ II WARUNKI PODEJMOWANIA I PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI PRZEZ INSTYTUCJE KREDYTOWE Artykuł 4 Uzyskanie zezwolenia Państwa Członkowskie wymagają od instytucji kredytowych uzyskania zezwolenia przed rozpoczęciem działalności. Państwa te określają wymogi w zakresie uzyskania takich zezwoleń, z zachowaniem przepisów art. 5-9, i powiadamiają o nich zarówno Komisję, jak i Komitet Doradczy ds. Bankowości. Artykuł 5 Kapitał założycielski 1. Bez uszczerbku dla innych ogólnych warunków przewidzia- nych w prawie krajowym, właściwe władze nie udzielają zezwo- lenia, gdy instytucja kredytowa nie posiada wydzielonych fundu- szy własnych oraz w przypadkach, gdy kapitał założycielski danej instytucji wynosi mniej niż 5 milionów EUR. Państwa Członkowskie mogą postanowić, że instytucje kredy- towe niespełniające wymogu wydzielonych funduszy własnych, które już istniały w dniu 15 grudnia 1979 r. , mogą nadal prowa- dzić swoją działalność. Państwa Członkowskie mogą wyłączyć takie instytucje kredytowe z obowiązku stosowania się do wymo- gów określonych w art. 6 ust. 1 akapit pierwszy. 2. Państwa Członkowskie zachowują jednak możliwość udziela- nia zezwolenia poszczególnym kategoriom instytucji kredyto- wych, których kapitał założycielski wynosi mniej aniżeli okreś- lono w ust. 1. W takich przypadkach: a) kapitał założycielski nie może wynosić mniej niż 1 milion EUR; b) zainteresowane Państwa Członkowskie powiadamiają Komi- sję o powodach, którymi się kierują przy korzystaniu z moż- liwości przewidzianej w niniejszym ustępie; 4. Państwa Członkowskie mogą postanowić, że instytucje kredy- towe już istniejące w dniu 1 stycznia 1993 r. , których fundusze własne nie osiągają poziomu kapitału założycielskiego określo- nego w ust. 1 i 2, mogą w dalszym ciągu prowadzić swoją dzia- łalność. W takim jednak razie fundusze własne tych instytucji nie mogą obniżyć się poniżej najwyższego poziomu osiągniętego po dniu 22 grudnia 1989 r. 5. Jeśli kontrolę nad instytucją kredytową kwalifikującą się do kategorii określonej w ust. 4 przejmie inna osoba fizyczna lub prawna niż osoba, która wcześniej kontrolowała tę instytucję, fundusze własne tej instytucji muszą być podwyższone co naj- mniej do poziomu kapitału założycielskiego określonego w ust. 1 i 2. 6. Jednakże, w określonych szczególnych okolicznościach i za zgodą właściwych władz, gdy następuje połączenie dwóch lub więcej instytucji kredytowych kwalifikujących się do kategorii określonej w ust. 4, fundusze własne instytucji powstałej w wyniku tego połączenia, o ile nie został osiągnięty odpowiedni poziom zgodnie z ust. 1 i 2, nie mogą obniżyć się poniżej sumy funduszy własnych łączących się ze sobą instytucji w chwili połą- czenia. 7. Jednakże, jeśli w przypadkach określonych w ust. 3, 4 i 6 fun- dusze własne ulegną zmniejszeniu, właściwe władze mogą w uza- sadnionych okolicznościach wyznaczyć instytucji ograniczony okres czasu, w którym musi ona poprawić swoją sytuację lub zaprzestać działalności. Artykuł 6 Zarząd, umiejscowienie siedziby zarządu instytucji kredytowej c) gdy zostaje opublikowany wykaz wymieniony w art. 11, dokonuje się odpowiedniej adnotacji przy nazwie każdej insty- tucji kredytowej, która nie spełnia minimalnych wymogów kapitałowych określonych w ust. 1. 1. Właściwe władze udzielają zezwolenia instytucji kredytowej jedynie wtedy, gdy przynajmniej dwie osoby będą faktycznie kie- rować działalnością tej instytucji. 3. Wysokość funduszy własnych instytucji kredytowej nie może w chwili udzielenia zezwolenia obniżyć się poniżej poziomu kapitału założycielskiego wymaganego na podstawie ust. 1 i 2. Ponadto odpowiednie władze nie udzielą zezwolenia, jeśli osoby te nie mają dostatecznie nieposzlakowanej opinii lub nie posia- dają one należytego doświadczenia do wykonywania takich obo- wiązków. 288 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 2. Każde Państwo Członkowskie wymaga, aby: — każda instytucja kredytowa będąca osobą prawną i posiada- jąca na mocy prawa krajowego statutową siedzibę, miała sie- dzibę zarządu w tym samym Państwie Członkowskim, w którym posiada statutową siedzibę, — każda inna instytucja kredytowa miała swoją siedzibę zarządu w Państwie Członkowskim, które wydało jej zezwolenie i w którym faktycznie prowadzi swoją działalność. Artykuł 7 Właściwe władze wymagają od instytucji kredytowych przedkła- dania informacji potrzebnych do stałego monitorowania prze- strzegania warunków określonych w niniejszym ustępie. Artykuł 8 Program działalności i struktura organizacyjna Państwa Członkowskie wymagają, aby do wniosków o udzielenie zezwolenia dołączony był program działalności określający między innymi przewidziane rodzaje działalności oraz strukturę organizacyjną instytucji. Akcjonariusze i udziałowcy Artykuł 9 1. Właściwe władze nie udzielają zezwolenia na podjęcie działal- ności instytucji kredytowej, zanim nie zostaną poinformowane o tożsamości bezpośrednich lub pośrednich akcjonariuszy lub udziałowców tych instytucji, będących osobami fizycznymi lub prawnymi, posiadających znaczne pakiety akcji, oraz o wielkości takich pakietów. Do celów definicji znacznego pakietu akcji w rozumieniu niniej- szego artykułu uwzględnia się prawa głosu określone w art. 7 dyrektywy 88/627/EWG (1). 2. Właściwe władze odmawiają udzielenia zezwolenia, jeśli mając na uwadze potrzebę zapewnienia należytego i ostrożnego zarzą- dzania instytucją kredytową, nie są przekonane co do odpowied- niego charakteru wyżej wspomnianych akcjonariuszy lub udzia- łowców. 3. W przypadku bliskich powiązań między instytucją kredytową i inną osobą prawną lub fizyczną właściwe władze udzielają zez- wolenia tylko wówczas, gdy powiązania te nie stanowią prze- szkody w skutecznym wykonywaniu funkcji nadzorczych. Właściwe władze odmawiają również udzielenia zezwolenia, jeśli skuteczne wykonywanie funkcji nadzorczych nie jest możliwe z powodu przepisów ustawowych, wykonawczych lub adminis- tracyjnych państwa trzeciego mających zastosowanie do jednej lub więcej osób fizycznych lub prawnych, z którymi instytucja kredytowa posiada bliskie powiązania, bądź też z powodu trud- ności w stosowaniu takich przepisów. Potrzeby gospodarcze Państwa Członkowskie nie mogą wymagać, aby wniosek o udzielenie zezwolenia został rozpatrzony pod względem potrzeb gospodarczych rynku. Artykuł 10 Odmowa udzielenia zezwolenia W każdym przypadku odmowy udzielenia zezwolenia podaje się powody tej odmowy, a wnioskodawca jest o nich powiadomiony w terminie sześciu miesięcy od daty otrzymania wniosku lub, jeśli wniosek był niekompletny, w terminie sześciu miesięcy od dnia nadesłania informacji potrzebnych do podjęcia decyzji. W każdym przypadku decyzję podejmuje się w terminie 12 miesięcy od daty otrzymania wniosku. Artykuł 11 Powiadomienie Komisji o udzieleniu zezwolenia Komisja powiadamiana jest o każdym udzielonym zezwoleniu. Każdą instytucję kredytową umieszcza się w wykazie, który Komisja ogłasza w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich i który Komisja stale aktualizuje. Artykuł 12 Uprzednie konsultacje z właściwymi władzami innych Państw Członkowskich (1) Dyrektywa Rady 88/627/EWG z dnia 12 grudnia 1988 r. w sprawie informacji, które są ogłaszane w chwili nabycia lub zbycia dużego pakietu akcji spółki kapitałowej (Dz. U. L 348 z 17. 12. 1988, str. 62). Udzielenie zezwolenia instytucji kredytowej wymaga uprzedniej konsultacji z właściwymi władzami innego Państwa Członkow- skiego, którego sprawa ta dotyczy, gdy instytucja ta jest: 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 289 — przedsiębiorstwem zależnym instytucji kredytowej posiadają- cym zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim, lub — przedsiębiorstwem zależnym przedsiębiorstwa dominującego innej instytucji kredytowej posiadającej zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim, lub — kontrolowana przez te same osoby fizyczne lub prawne, które kontrolują instytucję kredytową posiadającą zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim. Artykuł 13 Oddziały instytucji kredytowych posiadające zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim Przyjmujące Państwa Członkowskie nie mogą wymagać zezwolenia od oddziałów instytucji kredytowych posiadających zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim oraz nie mogą wymagać wyposażenia tych oddziałów w wydzielony kapitał takich oddziałów odbywa się zgodnie z przepisami art. 17, 20 ust. 1–6 oraz art. 22–26. założycielski. Zakładanie i nadzorowanie Artykuł 14 Cofnięcie zezwolenia 1. Właściwe władze mogą cofnąć zezwolenie udzielone instytu- cji kredytowej jedynie wówczas, gdy taka instytucja: a) nie wykorzysta zezwolenia w ciągu 12 miesięcy, wyraźnie zrzeknie się zezwolenia lub nie prowadzi działalności od ponad sześciu miesięcy, o ile zainteresowane Państwo Człon- kowskie nie wprowadziło przepisu, że w takich przypadkach zezwolenie wygasa; b) uzyskała zezwolenie wskutek przedłożenia fałszywych infor- macji czy też w jakikolwiek inny nieprawidłowy sposób; c) nie spełnia już warunków, na podstawie których udzielono zezwolenia; d) nie posiada już dostatecznych funduszy własnych lub utraciła wiarygodność w zakresie wykonywania swoich zobowiązań w stosunku do wierzycieli, w szczególności nie zapewnia już bezpieczeństwa powierzonym aktywom; e) spełnia inne warunki cofnięcia zezwolenia, przewidziane prze- pisami prawa krajowego. Artykuł 15 Nazwa Do celów wykonywania swojej działalności instytucje kredytowe mogą używać na całym obszarze Wspólnoty tej samej nazwy, jakiej używają w Państwie Członkowskim, w którym posiadają siedzibę zarządu, bez względu na jakiekolwiek przepisy obowiązujących w przyjmującym Państwie Członkowskim w zakresie używania wyrazów „bank”, „bank oszczędnościowy” lub innych nazw dotyczących bankowości. W przypadku gdy istnieje możliwość mylenia nazw, przyjmujące Państwo instytucji Członkowskie może wymagać, towarzyszyły pewne wyjaśniające informacje. nazwie aby Artykuł 16 Znaczny pakiet akcji instytucji kredytowej 1. Państwa Członkowskie wymagają od każdej osoby fizycznej lub prawnej, która zgłasza zamiar bezpośredniego lub pośred- niego nabycia znacznego pakietu akcji w instytucji kredytowej, uprzedniego powiadomienia o tym właściwych władz, z określe- niem wielkości pakietu, który zamierzają nabyć. Osoba taka musi odpowiednio powiadomić właściwe władze, jeśli zamierza zwięk- szyć posiadany już znaczny pakiet akcji w taki sposób, że udział praw głosu lub posiadanego przez nią kapitału osiągnąłby wówczas lub przekroczył poziom 20 %, 33 % bądź 50 % lub też sprawiłby, że instytucja kredytowa stanie się przedsiębiorstwem od niej zależnym. Bez uszczerbku dla przepisów ust. 2, właściwe władze mają nie więcej niż trzy miesiące od daty powiadomienia określonej w aka- picie pierwszym na sprzeciwienie się takiemu planowi, jeśli mając na uwadze potrzebę zapewnienia należytego i ostrożnego zarzą- dzania instytucją kredytową, nie są one przekonane co do odpo- wiedniego charakteru osoby określonej w akapicie pierwszym. Jeśli władze te nie sprzeciwiają się planowi określonemu w aka- picie pierwszym, mogą wyznaczyć maksymalny termin jego rea- lizacji. 2. Jeśli przedsiębiorstwo nabywające pakiet akcji określony w ust. 1 jest instytucją kredytową posiadającą zezwolenie udzie- lone w innym Państwie Członkowskim lub przedsiębiorstwem dominującym instytucji kredytowej posiadającej zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim, lub osobą fizyczną lub prawną kontrolującą instytucję kredytową posiadającą zezwo- lenie udzielone w innym Państwie Członkowskim, a jeśli w wyniku takiego nabycia instytucja, w której nabywca pragnie posiadać pakiet akcji, stałaby się przedsiębiorstwem zależnym lub podlegałaby kontroli nabywcy, ocena tego nabycia wymaga uprzedniej konsultacji określonej w art. 12. 2. Należy podać powody cofnięcia zezwolenia i poinformować o nich wszystkich zainteresowanych; o cofnięciu zezwolenia powiadamia się Komisję. 3. Państwa Członkowskie wymagają od osoby fizycznej lub prawnej, która zamierza bezpośrednio lub pośrednio zbyć znaczny pakiet akcji w instytucji kredytowej, aby osoba ta 290 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 uprzednio powiadomiła właściwe władze o wielkości pakietu akcji, który zamierza posiadać. Osoba taka musi również powia- domić właściwe władze, jeśli zamierza zmniejszyć posiadany znaczny pakiet akcji w taki sposób, że udział praw głosu lub posiadanego przez nią kapitału spadłby wówczas poniżej poziomu 20 %, 33 % bądź 50 % lub sprawiłby, że instytucja kre- dytowa przestanie być przedsiębiorstwem od niej zależnym. Podobne środki stosuje się do osób fizycznych i prawnych, które nie spełniają obowiązku uprzedniego powiadomienia właściwych władz w sytuacjach określonych w ust. 1. Jeśli mimo sprzeciwu właściwych władz dochodzi do nabycia pakietu akcji, Państwa Członkowskie, niezależnie od zastosowania innych sankcji, zarzą- dzają zawieszenie danych praw głosu lub unieważnienie głosów oddanych, bądź też wprowadzają możliwość ich unieważnienia. 4. Instytucje kredytowe powiadamiają właściwe władze, gdy tylko otrzymają odpowiednią wiadomość, o wszelkich przypad- kach nabycia lub zbycia pakietów ich akcji, jeśli takie akty naby- cia lub zbycia sprawią, że pakiety akcji przekroczą jeden z pro- gów określonych w ust. 1 i 3 bądź spadną poniżej niego. Ponadto, przynajmniej raz do roku, instytucje kredytowe przeka- zują nazwiska akcjonariuszy i udziałowców posiadających znaczne pakiety akcji i wielkość tych pakietów, na przykład zgod- nie z informacjami otrzymanymi na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy lub w wyniku wykonania przepisów dotyczących spółek giełdowych. 5. Gdy wpływ wywierany przez osoby określone w ust. 1 może okazać się niekorzystny dla ostrożnego i rozsądnego zarządzania instytucją, Państwa Członkowskie wymagają, aby właściwe wła- dze podjęły odpowiednie środki w celu doprowadzenia do usta- nia tej sytuacji. Do środków takich mogą należeć na przykład: nakazy sądowe, sankcje wobec członków władz i kierownictwa instytucji lub zawieszenie prawa głosu z akcji bądź udziałów posiadanych przez danych akcjonariuszy lub udziałowców. 6. Do celów definicji znacznego pakietu akcji oraz w odniesie- niu do innych wielkości pakietów akcji określonych w niniejszym artykule uwzględniane są prawa głosu określone w art. 7 dyrek- tywy 88/627/EWG. Artykuł 17 Procedury i mechanizmy kontroli wewnętrznej Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia wyma- gają, aby każda instytucja kredytowa posiadała bezpieczne pro- cedury administracyjne i rachunkowości oraz odpowiednie mechanizmy kontroli wewnętrznej. TYTUŁ III PRZEPISY DOTYCZĄCE SWOBODY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I SWOBODY ŚWIADCZENIA USŁUG Artykuł 18 Instytucje kredytowe Państwa Członkowskie zapewniają, że każda instytucja kredytowa posiadająca zezwolenie udzielone przez właściwe władze innego Państwa Członkowskiego i nadzorowana przez te władze może prowadzić na ich terytoriach rodzaje działalności wymienione w załączniku I, zgodnie z art. 20 ust. 1–6, art. 21 ust. 1 i 2 oraz art. 22 przez założenie oddziału lub poprzez świadczenie usług, pod warunkiem że jest objęta wyżej taka działalność wymienionym zezwoleniem. Artykuł 19 Instytucje finansowe założenie oddziału lub poprzez świadczenie usług, niezależnie od tego, czy stanowi ona przedsiębiorstwo zależne instytucji kredy- towej, czy przedsiębiorstwo zależne będące wspólną własnością dwóch lub więcej instytucji kredytowych, o ile akt założycielski i umowa spółki tej instytucji zezwalają na prowadzenie tej dzia- łalności, a instytucja spełnia wszystkie następujące warunki: — przedsiębiorstwo lub przedsiębiorstwa dominujące muszą posiadać zezwolenie jako instytucje kredytowe w Państwie Członkowskim, którego ustawodawstwu podlega przedsię- biorstwo zależne, — określona działalność musi być faktycznie prowadzona na terytorium tego samego Państwa Członkowskiego, — przedsiębiorstwo lub przedsiębiorstwo dominujące musi dys- ponować prawem 90 % lub więcej głosów z akcji w kapitale przedsiębiorstwa zależnego, Państwa Członkowskie zapewniają również, że każda instytucja finansowa z innego Państwa Członkowskiego może prowadzić na ich terytoriach rodzaje działalności wymienione w załączniku I, zgodnie z art. 20 ust. 1–6, art. 21 ust. 1 i 2 oraz art. 22 przez — przedsiębiorstwo lub przedsiębiorstwa dominujące muszą spełniać wymogi właściwych władz, dotyczące ostrożnego zarządzania przedsiębiorstwem zależnym, oraz muszą oświadczyć, za zgodą właściwych władz odpowiedniego 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 291 Państwa Członkowskiego pochodzenia, że odpowiadają soli- darnie za zobowiązania zaciągnięte przez przedsiębiorstwo zależne, a) Państwo Członkowskie, na terytorium którego planuje zało- żyć oddział; — przedsiębiorstwo zależne musi być efektywnie objęte, w szczególności w zakresie danej działalności, skonsolidowa- nym nadzorem nad przedsiębiorstwem dominującym lub nad każdym spośród przedsiębiorstw dominujących, zgodnie z art. 52–56, w szczególności w zakresie wyliczania współczyn- nika wypłacalności, kontroli wysokiego ryzyka oraz limitów dotyczących wielkości pakietów akcji określonych w art. 51. Zgodność z tymi warunkami musi zostać zweryfikowana przez właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia, które na tej podstawie muszą wystawić przedsiębiorstwu zależnemu odpo- wiednie zaświadczenie zgodności stanowiące część powiadomie- nia określonego w art. 20 ust. 1–6 oraz art. 21 ust. 1 i 2. Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia zapew- niają nadzór nad przedsiębiorstwem zależnym zgodnie z art. 5 ust. 3, oraz art. 16, 17, 26, 28, 29, 30 i 32. Przepisy wymienione w niniejszym artykule stosuje się odpowied- nio do przedsiębiorstw zależnych, z niezbędnymi zmianami. W szczególności wyrazy „instytucja kredytowa” oznaczają „instytu- cja finansowa spełniająca warunki określone w art. 19”, a wyraz „zezwolenie” oznacza „akt założycielski i umowa spółki”. Artykuł 20 ust. 3 akapit drugi otrzymuje brzmienie: „Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia przekazują także informacje o kwocie funduszy własnych zależnej instytucji finansowej i o wysokości skonsolidowanego współczynnika wypłacalności dominującej wobec niej instytu- cji kredytowej”. Jeśli instytucja finansowa kwalifikująca się w ramach niniejszego artykułu przestaje spełniać jakikolwiek z nałożonych na nią warunków, Państwo Członkowskie pochodzenia powiadamia o tym właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego, a działalność prowadzona przez tę instytucję w przyjmującym Pań- stwie Członkowskim podlega odtąd ustawodawstwu tego Pań- stwa Członkowskiego. Artykuł 20 Wykonywanie prawa przedsiębiorczości b) program działalności, określający, między innymi, przewi- dziany zakres działalności i strukturę organizacyjną oddziału; c) adres w przyjmującym Państwie Członkowskim, pod którym można otrzymać dokumenty; d) nazwiska osób wyznaczonych do kierowania oddziałem. 3. O ile właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia, uwzględniając przewidziany zakres działalności oddziału, nie mają powodu kwestionować adekwatności struktury administra- cyjnej lub kondycji finansowej instytucji kredytowej, to w ciągu trzech miesięcy od otrzymania informacji określonych w ust. 2 przekazują te informacje właściwym władzom przyjmującego Państwa Członkowskiego i odpowiednio zawiadamiają zaintere- sowaną instytucję. Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia przed- stawiają również informacje o kwocie funduszy własnych i o współczynniku wypłacalności instytucji kredytowej. W przypadku gdy właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia odmawiają przekazania informacji określonych w ust. 2 właściwym władzom przyjmującego Państwa Członkow- skiego, przedstawiają one zainteresowanej instytucji uzasadnie- nie tej decyzji odmownej w terminie trzech miesięcy od otrzyma- nia wszystkich informacji. Decyzja odmowna lub brak odpowiedzi podlegają zaskarżeniu do sądu Państwa Członkow- skiego pochodzenia. 4. Przed rozpoczęciem działalności przez oddział instytucji kre- dytowej, w ciągu dwóch miesięcy od uzyskania informacji okre- ślonych w ust. 3, właściwe władze przyjmującego Państwa Człon- kowskiego przygotowują się do nadzoru nad instytucją kredytową, zgodnie z art. 22, a jeśli jest to konieczne, wskazują także warunki, których w interesie dobra ogólnego należy prze- strzegać przy prowadzeniu danych rodzajów działalności w przyjmującym Państwie Członkowskim. 5. W chwili otrzymania zawiadomienia od właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego lub w przypadku, gdy okres przewidziany w ust. 4 wygasa bez otrzymania żadnego zawiadomienia od tych władz, oddział może zostać założony i rozpocząć działalność. 1. Instytucja kredytowa pragnąca założyć oddział na terytorium innego Państwa Członkowskiego powiadamia o tym właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia. 2. Państwo Członkowskie wymaga, aby każda instytucja kredy- towa pragnąca założyć oddział na terytorium innego Państwa Członkowskiego przekazała następujące informacje w powiado- mieniu określonym w ust. 1: 6. W przypadku zmiany jakichkolwiek danych szczegółowych przekazanych zgodnie z ust. 2 lit. b), c) lub d) instytucja kredy- towa powiadamia o tej zmianie na piśmie właściwe władze Pań- stwa Członkowskiego pochodzenia i przyjmującego Państwa Członkowskiego najpóźniej na miesiąc przed dokonaniem zmia- ny, aby umożliwić właściwym władzom Państwa Członkow- skiego pochodzenia podjęcie decyzji zgodnie z ust. 3 oraz umo- żliwić Państwa właściwym władzom przyjmującego Członkowskiego podjęcie decyzji w sprawie tej zmiany zgodnie z ust. 4. 292 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 7. Domniemywa się, że oddziały, które rozpoczęły swoją dzia- łalność zgodnie z przepisami obowiązującymi w przyjmujących Państwach Członkowskich przed dniem 1 stycznia 1993 r. , pod- dane zostały procedurom określonym w ust. 1-5. Od wyżej wymienionej daty oddziały te podlegają ust. 6 oraz art. 18, 19, 22 i 29. pochodzenia. Właściwe władze rodzimego Państwa Członkow- skiego niezwłocznie podejmują wszelkie właściwe środki celem zapewnienia, że zainteresowana instytucja usunie stwierdzoną nieprawidłowość. O charakterze tych środków zostaną powiado- mione właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego. Artykuł 21 Korzystanie ze swobody świadczenia usług 1. Instytucja kredytowa, pragnąca po raz pierwszy korzystać ze swobody świadczenia usług przez prowadzenie działalności na terytorium innego Państwa Członkowskiego, powiadamia wła- ściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia o tych rodzajach działalności, wymienionych w załączniku I, które zamierza prowadzić. 2. W ciągu miesiąca od otrzymania powiadomienia określonego w ust. 1 właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia przesyłają to powiadomienie właściwym władzom przyjmującego Państwa Członkowskiego. 3. Niniejszy artykuł nie ma wpływu na prawa nabyte przez insty- tucje kredytowe świadczące usługi przed dniem 1 stycznia 1993 r. Artykuł 22 Uprawnienia właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego 1. Przyjmujące Państwa Członkowskie mogą do celów statys- tycznych wymagać, aby wszystkie instytucje kredytowe posiada- jące oddziały na ich terytoriach przekazywały okresowo sprawoz- dania dotyczące prowadzonej przez siebie działalności w tych przyjmujących Państwach Członkowskich właściwym władzom tych państw. Wypełniając obowiązki nałożone na nie w art. 27, przyjmujące Państwa Członkowskie mogą wymagać, aby oddziały instytucji kredytowych z innych Państw Członkowskich przedstawiały te same informacje, jakie wymagane są w tym celu od krajowych instytucji kredytowych. 2. Gdy właściwe władze przyjmującego Państwa Członkow- skiego stwierdzają, że instytucja posiadająca oddział lub świad- cząca usługi na terytorium tego państwa nie przestrzega przepi- sów prawnych przyjętych w tym państwie na mocy tych zapisów niniejszej dyrektywy, które dotyczą uprawnień właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego, władze te wymagają, aby instytucja ta usunęła stwierdzoną nieprawidłowość. 3. Jeśli dana instytucja nie podejmuje niezbędnych kroków, wła- ściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego powiada- miają odpowiednio właściwe władze Państwa Członkowskiego 4. Jeśli mimo podjęcia środków przez Państwo Członkowskie pochodzenia, a także w sytuacji, gdy środki te okazują się nieade- kwatne lub nie ma możliwości ich zastosowania w danym Pań- stwie Członkowskim, dana instytucja w dalszym ciągu narusza obowiązujące w przyjmującym Państwie Członkowskim przepisy prawne określone w ust. 2, wówczas państwo to, po zawiadomie- niu właściwych władz Państwa Członkowskiego pochodzenia, może podjąć odpowiednie środki celem zapobieżenia dalszym nieprawidłowościom lub wymierzenia za nie kary, jak również, o ile będzie to konieczne, celem uniemożliwienia danej instytucji inicjowania dalszych transakcji na jej terytorium. Państwa Człon- kowskie podejmują stosowne działania w celu zapewnienia, że na ich terytoriach istnieje możliwość podjęcia odpowiednich dzia- łań prawnych niezbędnych do zastosowania takich środków wobec instytucji kredytowych. 5. Przepisy ust. 1–4 nie mają wpływu na uprawnienia przyjmu- jących Państw Członkowskich do podejmowania właściwych środków celem zapobiegania nieprawidłowościom popełnianym na ich terytoriach, które pozostają w sprzeczności z przepisami prawnymi przyjętymi w interesie dobra ogólnego, lub wymierza- nia kar za owe nieprawidłowości. Do uprawnień takich należy, między innymi, możliwość zakazywania instytucjom naruszają- cym przepisy inicjowania wszelkich dalszych transakcji na tery- toriach tych państw. 6. Wszelkie środki podjęte na mocy ust. 3, 4 i 5, a wiążące się ze stosowaniem kar lub ograniczaniem możliwości korzystania ze swobody świadczenia usług, muszą być odpowiednio uzasad- nione i podane do wiadomości zainteresowanej instytucji. Przy- sługuje prawo zaskarżenia każdego tego rodzaju środka do sądu Państwa Członkowskiego, którego władze ten środek zastoso- wały. 7. W nagłych przypadkach właściwe władze przyjmujących Państw Członkowskich mogą przed zastosowaniem procedur przewidzianych w ust. 2, 3 i 4 podjąć wszelkie środki ostrożno- ści niezbędne do ochrony interesów deponentów, inwestorów i innych osób, na rzecz których świadczone są usługi. Komisja i właściwe władze innych zainteresowanych Państw Członkow- skich muszą zostać niezwłocznie powiadomione o takich środ- kach. Po konsultacji z właściwymi władzami zainteresowanych Państw Członkowskich Komisja może zobowiązać dane Państwo Człon- kowskie do zmiany lub uchylenia takich środków. 8. Przyjmujące Państwa Członkowskie mogą korzystać z upraw- nień powierzonych im przez niniejszą dyrektywę przez podejmo- wanie właściwych środków celem zapobiegania lub karania za nieprawidłowości popełniane na ich terytoriach. Do uprawnień takich należy, między innymi, możliwość zakazywania instytu- cjom inicjowania dalszych transakcji na terytoriach tych państw. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 293 9. W przypadku cofnięcia zezwolenia powiadamia się o tym wła- ściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego, po czym władze te podejmują odpowiednie środki uniemożliwiające danej instytucji inicjowanie dalszych transakcji na terytorium tego pań- stwa oraz zabezpieczające interesy deponentów. Co dwa lata Komisja przedstawia sprawozdanie dotyczące takich przypadków Komitetowi Doradczemu ds. bankowości. 10. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o liczbie i cha- rakterze spraw, w których miała miejsce odmowa na podstawie art. 20 ust. 1–6 lub w których podjęte zostały środki zgodnie z ust. 4 niniejszego artykułu. Co dwa lata Komisja przedstawia spra- wozdanie dotyczące tego rodzaju spraw Komitetowi Doradczemu ds. bankowości. 11. Żaden z przepisów niniejszego artykułu nie stanowi prze- szkody dla reklamowania swoich usług przez instytucje kredy- towe, których siedziby zarządu znajdują się w innych Państwach Członkowskich, wszelkimi dostępnymi środkami przekazu w przyjmujących Państwach Członkowskich, z zastrzeżeniem wszelkich przepisów dotyczących formy i treści tego rodzaju reklam przyjętych w interesie dobra ogólnego. TYTUŁ IV STOSUNKI Z PAŃSTWAMI TRZECIMI Artykuł 23 Powiadomienie w sprawie przedsiębiorstw zależnych przedsiębiorstw z państw trzecich, warunki dostępu do rynków tych państw 1. Właściwe władze Państw Członkowskich powiadamiają Komi- sję: a) o wszelkich przypadkach udzielania zezwolenia bezpośred- nim lub pośrednim przedsiębiorstwom zależnym jednego lub więcej przedsiębiorstw dominujących, podlegających prawu państw trzecich. Komisja powiadamia odpowiednio Komitet Doradczy ds. Bankowości; b) w każdym przypadku, gdy takie przedsiębiorstwo dominujące nabywa pakiet akcji we wspólnotowej instytucji kredytowej, który sprawia, że instytucja ta staje się przedsiębiorstwem od niego zależnym. Komisja powiadamia odpowiednio Komitet Doradczy ds. Bankowości. Jeśli zezwolenie zostało przyznane bezpośredniemu lub pośred- niemu przedsiębiorstwu zależnemu jednego lub więcej przedsię- biorstw dominujących, podlegających prawu państw trzecich, strukturę grupy opisuje się w powiadomieniu, które właściwe władze przekazują Komisji zgodnie z art. 11. 2. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o wszelkich ogólnych przeszkodach napotykanych przez instytucje kredy- towe przy zakładaniu oddziałów lub prowadzeniu działalności bankowej w państwach trzecich. 3. Komisja opracowuje okresowe sprawozdania, na warunkach określonych w ust. 4 i 5, badające sposób traktowania wspólno- towych instytucji kredytowych w państwach trzecich w zakresie zakładania jednostek i prowadzenia działalności bankowej oraz nabywania pakietów akcji w instytucjach kredytowych tych pań- stw. Komisja przekazuje sprawozdania Radzie wraz z właściwymi propozycjami. 4. W każdym przypadku, gdy Komisja uzna, na podstawie spra- wozdań określonych w ust. 3 lub na podstawie innych informa- cji, że państwo trzecie nie przyznaje wspólnotowym instytucjom kredytowym efektywnego dostępu do rynku, porównywalnego z dostępem przyznanym przez Wspólnotę instytucjom kredyto- wym z tego państwa trzeciego, Komisja może wystąpić z wnio- skiem do Rady w sprawie uzyskania odpowiedniego upoważnie- nia do podjęcia negocjacji, celem uzyskania porównywalnych możliwości konkurowania dla wspólnotowych instytucji kredy- towych. Rada stanowi kwalifikowaną większością głosów. 5. W każdym przypadku, gdy Komisja uzna, na podstawie spra- wozdań określonych w ust. 3 lub na podstawie innych informa- cji, że wspólnotowe instytucje kredytowe w państwie trzecim nie podlegają traktowaniu narodowemu zapewniającemu im te same możliwości konkurowania, jakie są dostępne dla krajowych insty- i nie są spełnione warunki efektywnego tucji kredytowych, dostępu do rynku, Komisja może zainicjować negocjacje zmierza- jące do poprawy sytuacji. W okolicznościach opisanych w akapicie pierwszym można w dowolnym czasie postanowić, niezależnie od inicjowania nego- cjacji w trybie określonym w art. 60 ust. 2, że właściwe władze Państw Członkowskich mają obowiązek ograniczyć lub zawiesić decyzje dotyczące aktualnie rozpatrywanych lub przyszłych wniosków o udzielenie zezwolenia bądź nabycie pakietów akcji przez bezpośrednie lub pośrednie przedsiębiorstwo dominujące podlegające ustawodawstwu danego państwa trzeciego. Czas trwania określonych środków nie może przekraczać trzech mie- sięcy. Przed upływem takiego okresu trzymiesięcznego, w świetle wyni- ków negocjacji, Rada może na wniosek Komisji podjąć kwalifi- kowaną większością głosów decyzję w sprawie kontynuowania tych środków. 294 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 Takie ograniczenia lub zawieszenie nie mogą stosować się do tworzenia przedsiębiorstw zależnych przez instytucje kredytowe lub ich przedsiębiorstwo zależne posiadające właściwe zezwole- nie we Wspólnocie, ani do nabywania pakietów akcji we wspól- notowych instytucjach kredytowych przez takie instytucje lub przedsiębiorstwa zależne. 3. Bez uszczerbku dla ust. 1, Wspólnota może zgodzić się, na mocy porozumień zawartych zgodnie z Traktatem z jednym lub więcej państwami trzecimi, na stosowanie przepisów, które na podstawie zasady wzajemności zapewniają oddziałom instytucji kredytowej, mającej siedzibę zarządu poza Wspólnotą, iden- tyczne traktowanie na terytorium Wspólnoty. 6. W każdym przypadku, gdy Komisja uzna, że występuje jedna z sytuacji opisanych w ust. 4 i 5, Państwa Członkowskie przed- kładają na jej wniosek informacje: Artykuł 25 a) o wszelkich wnioskach o udzielenie zezwolenia złożonych przez bezpośrednie lub pośrednie przedsiębiorstwo zależne jednego lub więcej przedsiębiorstw dominujących, podlegają- cych prawu danego państwa trzeciego; Współpraca z właściwymi władzami państw trzecich w wykonywaniu nadzoru skonsolidowanego b) w każdym przypadku, gdy są powiadamiane zgodnie z art. 16, że przedsiębiorstwo takie zamierza nabyć pakiet akcji we wspólnotowej instytucji kredytowej, który to pakiet sprawi, iż instytucja ta stanie się przedsiębiorstwem od niego zależnym. 1. Komisja, na wniosek Państwa Członkowskiego lub działając z własnej inicjatywy, może przedkładać Radzie propozycje nego- cjacji porozumień z jednym lub więcej państwami trzecimi, doty- czących sposobów wykonywania nadzoru skonsolidowanego nad: Ten obowiązek przekazywania informacji wygasa w każdym przypadku gdy tylko zostanie osiągnięte porozumienie z pań- stwem trzecim określonym w ust. 4 lub 5, lub gdy stracą zasto- sowanie środki określone w ust. 5 akapit drugi i trzeci. 7. Środki podejmowane na mocy niniejszego artykułu pozostają w zgodzie ze zobowiązaniami Wspólnoty wynikającymi z wszel- kich umów międzynarodowych, dwustronnych i wielostronnych, dotyczących podejmowania i prowadzenia działalności instytucji kredytowych. Artykuł 24 Oddziały instytucji kredytowych państw trzecich mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą 1. Państwa Członkowskie nie stosują wobec oddziałów instytu- cji kredytowych mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą rozpoczynających lub prowadzących działalność, przepisów powodujących ich bardziej korzystne traktowanie w porównaniu z oddziałami instytucji kredytowych mających swoją siedzibę zarządu we Wspólnocie. — instytucjami kredytowymi, których przedsiębiorstwo domi- nujące posiada siedzibę w państwie trzecim, oraz — instytucjami kredytowymi mającymi siedziby w państwach trzecich, których przedsiębiorstwo dominujące, będące insty- tucją kredytową lub finansową spółką holdingową, posiada siedzibę zarządu we Wspólnocie. 2. Porozumienia określone w ust. 1 dążą w szczególności do zapewnienia zarówno: — możliwości uzyskania przez właściwe władze Państw Człon- kowskich informacji, opartych na danych o skonsolidowanej sytuacji finansowej, koniecznych do sprawowania nadzoru nad instytucjami kredytowymi finansowymi spółkami holdingowymi mającymi siedziby we Wspólnocie, które posiadają zależne od siebie instytucje kredytowe lub instytu- cje finansowe umiejscowione poza Wspólnotą, bądź też posiadają udziały kapitałowe w takich instytucjach, jak i i — możliwości uzyskania przez właściwe władze państw trzecich informacji koniecznych do sprawowania nadzoru nad przedsiębiorstwami dominującymi, których siedziby zarządu umiejscowione są na ich terytorium i które posiadają zależne od siebie instytucje kredytowe lub instytucje finansowe umiej- scowione w jednym lub więcej Państwach Członkowskich, lub posiadają udziały kapitałowe w takich instytucjach. 2. Właściwe władze powiadamiają Komisję i Komitet Doradczy ds. Bankowości o wszystkich zezwoleniach udzielonych oddzia- łom instytucji kredytowych mających swoją siedzibę zarządu poza Wspólnotą. 3. Komisja i Komitet Doradczy ds. Bankowości badają wyniki negocjacji określonych w ust. 1, a także powstałą sytuację. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 295 TYTUŁ V ZASADY I INSTRUMENTY TECHNICZNE NADZORU OSTROŻNOŚCIOWEGO ROZDZIAŁ 1 ZASADY NADZORU OSTROŻNOŚCIOWEGO ich płynności i wypłacalności, gwarancji depozytów, ogranicza- nia dużych zaangażowań, procedur administracyjnych i rachun- kowości oraz mechanizmów kontroli wewnętrznej. Artykuł 26 Artykuł 29 Uprawnienia kontrolne Państwa Członkowskiego pochodzenia Weryfikacja na miejscu oddziałów ustanowionych w innym Państwie Członkowskim 1. Za ostrożnościowy nadzór nad instytucją kredytową, w tym nad działalnością prowadzoną przez tę instytucję zgodnie z art. 18 i 19, odpowiedzialne są właściwe władze Państwa Człon- kowskiego pochodzenia, bez uszczerbku dla przepisów niniejszej dyrektywy, które powierzają taki obowiązek władzom przyjmu- jącego Państwa Członkowskiego. 2. Ustęp 1 nie stanowi przeszkody dla nadzoru skonsolidowa- nego na mocy niniejszej dyrektywy. Artykuł 27 Uprawnienia przyjmującego Państwa Członkowskiego Do czasu dalszej koordynacji przepisów przyjmujące Państwa Członkowskie zachowują obowiązek nadzorowania płynności oddziałów instytucji kredytowych we współpracy z właściwymi władzami rodzimych Państw Członkowskich. Bez uszczerbku dla środków niezbędnych dla wzmocnienia Europejskiego Systemu Walutowego przyjmujące Państwa Członkowskie pozostają w pełni odpowiedzialne za działania wynikające z realizacji ich polityki pieniężnej. Działania te nie mogą pociągać za sobą dyskryminacyjnego lub restrykcyjnego traktowania instytucji kredytowej w następstwie faktu, że udzielono jej zezwolenia w innym Państwie Członkowskim. Artykuł 28 Współpraca dotycząca nadzoru Właściwe władze zainteresowanych Państw Członkowskich współpracują ściśle ze sobą w celu nadzorowania działalności instytucji kredytowych prowadzonej w jednym lub więcej Pań- stwie Członkowskim innym niż te, w którym posiadają one sie- dzibę zarządu, w szczególności działalności prowadzonej za pośrednictwem założonych w tych państwach oddziałów. Wła- dze te wzajemnie przekazują sobie wszelkie informacje dotyczące zarządzania i własności takich instytucji kredytowych mogące ułatwiać nadzór nad nimi i badanie warunków udzielania im zez- wolenia, jak też wszelkie informacje mogące pomóc w monito- rowaniu tych instytucji, w tym w szczególności w odniesieniu do zapewnia 1. W przypadku gdy instytucja kredytowa posiadająca zezwole- nie udzielone w innym Państwie Członkowskim prowadzi dzia- łalność za pośrednictwem oddziału, przyjmujące Państwo Człon- kowskie Państwa właściwym Członkowskiego pochodzenia możliwość, po uprzednim zawia- domieniu właściwych władz przyjmującego Państwa Członkow- skiego, przeprowadzania na miejscu weryfikacji informacji okre- ślonych w art. 28 we własnym zakresie lub za pośrednictwem osób wyznaczonych do tego celu. władzom 2. Właściwe władze rodzimych Państw Członkowskich mogą również korzystać z innych procedur, ustanowionych w art. 56 ust. 7 w celu weryfikacji oddziałów. 3. Niniejszy artykuł nie ma wpływu na uprawnienia właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego do przeprowa- dzania, w ramach obowiązków wynikających z niniejszej dyrek- tywy, weryfikacji na miejscu wszystkich oddziałów założonych na jego terytorium. Artykuł 30 Wymiana informacji i tajemnica zawodowa 1. Państwa Członkowskie zapewniają, że wszystkie osoby obec- nie lub w przeszłości zatrudnione przez właściwe władze, jak również biegli rewidenci lub eksperci działający w imieniu wła- ściwych władz, podlegają obowiązkowi zachowania tajemnicy zawodowej. Oznacza to, bez uszczerbku dla przypadków podle- gających przepisom prawa karnego, że żadne poufne informacje, które mogą otrzymywać w trakcie pełnienia swoich obowiązków, nie mogą być ujawnione jakiejkolwiek osobie ani władzom, chyba że w postaci skróconej lub zbiorczej, która uniemożliwia zidenty- fikowanie poszczególnych instytucji. Jednakże w przypadku ogłoszenia upadłości lub przeprowadze- nia przymusowej informacje poufne, które nie dotyczą osób trzecich uczestniczących w próbach ratowania tej instytucji, mogą być ujawnione w postę- powaniu według prawa cywilnego lub handlowego. instytucji kredytowej likwidacji 2. Ustęp 1 nie stanowi przeszkody dla wymiany informacji mię- dzy właściwymi władzami różnych Państw Członkowskich, zgod- nie z niniejszą dyrektywą lub innymi dyrektywami mającymi zastosowanie do instytucji kredytowych. Informacje te podlegają warunkom tajemnicy zawodowej określonym w ust. 1. 296 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 3. Państwa Członkowskie mogą zawierać umowy o współpracy, umożliwiające wymianę informacji z właściwymi władzami pań- stw trzecich, lub z innymi władzami bądź organami państw trze- cich w rozumieniu ust. 5 i 6 jedynie wówczas, gdy ujawniane informacje objęte są gwarancjami tajemnicy zawodowej co naj- mniej równoważnymi określonym w niniejszym artykule. Taka wymiana informacji musi służyć wykonywaniu zadań nadzoru przez wspomniane władze lub organy. Informacja, która pochodzi z innego Państwa Członkowskiego, nie może być ujawniona bez wyraźnej zgody właściwych władz, które ją ujawniły, a gdzie stosowne, może to nastąpić jedynie dla celów, na które te władze wyraziły zgodę. — osobami odpowiedzialnymi za przeprowadzanie wymaga- nych ustawą badań sprawozdań finansowych instytucji kre- dytowych i innych instytucji finansowych, w trakcie pełnienia przez nie funkcji nadzorczych, oraz ujawnia- nia wobec organów, które zarządzają systemami gwarancji depo- zytów, informacji koniecznych dla wykonywania ich obowiąz- ków. Otrzymane informacje podlegają warunkom tajemnicy zawodowej określonym w ust. 1. 6. Bez względu na ust. 1 i 4 Państwa Członkowskie mogą zezwo- lić na wymianę informacji między właściwymi władzami i: 4. Właściwe władze otrzymujące poufne informacje zgodnie z ust. 1 i 2 mogą te informacje wykorzystać jedynie w trakcie peł- nienia swoich obowiązków: — władzami odpowiedzialnymi za nadzorowanie organów uczestniczących w postępowaniu w sprawie likwidacji lub upadłości instytucji kredytowych oraz w podobnych postępo- waniach, lub — do sprawdzenia, czy spełnione zostały warunki, którym pod- lega podejmowanie działalności instytucji kredytowej, oraz dla ułatwienia monitorowania takiej działalności, na zasadzie lub nieskonsolidowanej, w szczególności skonsolidowanej w odniesieniu do płynności, wypłacalności, wysokiego ryzy- ka, procedur administracyjnych i rachunkowości oraz mecha- nizmów kontroli wewnętrznej, lub — władzami odpowiedzialnymi za nadzorowanie osób odpo- wiedzialnych za przeprowadzanie ustawowych badań spra- wozdań finansowych zakładów ubezpieczeń, instytucji kredy- towych, przedsiębiorstw inwestycyjnych i innych instytucji finansowych. — do nałożenia sankcji, lub Państwa Członkowskie, które odwołują się do przepisów akapitu pierwszego, wymagają spełnienia co najmniej następujących warunków: — w trakcie administracyjnego postępowania odwoławczego w sprawie decyzji podjętej przez właściwe władze, lub — informacje te służą do celów wykonywania zadań nadzoru wskazanych w akapicie pierwszym, — w przypadku postępowania sądowego wszczętego na mocy art. 33 lub specjalnych przepisów przewidzianych w niniej- szej dyrektywie lub w innych dyrektywach przyjętych w dzie- dzinie instytucji kredytowych. — informacje otrzymane w tym kontekście podlegają warunkom tajemnicy zawodowej nałożonym w ust. 1, 5. Ustępy 1 i 4 nie stanowią przeszkody dla wymiany informacji w ramach Państwa Członkowskiego, w którym są dwie lub wię- cej właściwe władze lub między Państwami Członkowskimi, mię- dzy właściwymi władzami i: — władzami odpowiedzialnymi za nadzorowanie innych orga- nizacji finansowych i zakładów ubezpieczeń oraz władzami odpowiedzialnymi za nadzorowanie rynków finansowych, — w przypadku gdy informacje pochodzą z innego Państwa Członkowskiego, nie są one ujawniane bez wyraźnej zgody właściwych władz, które je ujawniły, i, gdzie stosowne, jedy- nie dla celów, na które owe władze wyraziły zgodę. Państwa Członkowskie przekazują Komisji oraz pozostałym Pań- stwom Członkowskim nazwę władz, które mogą otrzymywać informacje na mocy niniejszego ustępu. — organami uczestniczącymi w postępowaniu w sprawie likwi- dacji i upadłości instytucji kredytowych oraz w podobnych postępowaniach, 7. Bez względu na ust. 1–4 Państwa Członkowskie mogą zezwo- lić, w celu wzmacniania stabilności, w tym rzetelności, systemu finansowego, na wymianę informacji między właściwymi wła- dzami i władzami lub organami odpowiedzialnymi z mocy prawa za wykrywanie i badanie naruszeń prawa spółek. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 297 Państwa Członkowskie, które odwołują się do przepisu akapitu pierwszego, wymagają spełnienia co najmniej następujących warunków: — informacje te służą do celów wykonywania zadania wskaza- nego w akapicie pierwszym, 9. Ponadto, bez względu na przepisy określone w ust. 1 i 4, Pań- stwa Członkowskie mogą, na mocy przepisów prawa, zezwolić na ujawnienie niektórych informacji innym działom centralnej administracji rządowej odpowiedzialnym za ustawodawstwo dotyczące nadzorowania instytucji kredytowych, instytucji finan- sowych, usług inwestycyjnych i zakładów ubezpieczeń oraz inspektorom występującym w imieniu tych działów. — informacje otrzymane w tym kontekście podlegają warunkom tajemnicy zawodowej nałożonym w ust. 1, Jednakże ujawnienie tych informacji może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy jest to niezbędne ze względów kontroli ostrożno- ściowej. — w przypadku, gdy informacje pochodzą z innego Państwa Członkowskiego, nie są one ujawniane bez wyraźnej zgody właściwych władz, które je ujawniły, gdzie stosowne, jedynie dla celów, na które owe władze wyraziły zgodę. Jeśli w Państwie Członkowskim władze lub organy wskazane w akapicie pierwszym, wykonują swoje zadania w zakresie wykry- wania lub badania z pomocą osób wyznaczonych do tego celu i nie zatrudnionych w sektorze publicznym, ze względu na szcze- gólne kompetencje tychże osób, możliwość wymiany informacji przewidziana w akapicie pierwszym może zostać rozszerzona również na takie osoby, zgodnie z warunkami określonymi w aka- picie drugim. W celu wykonania przepisów akapitu drugiego tiret trzecie, wła- dze lub organy określone w akapicie pierwszym, przedstawiają właściwym władzom, które ujawniły dane informacje, nazwiska i dokładny zakres obowiązków osób, którym informacje te mają być przesłane. Państwa Członkowskie przekazują Komisji oraz pozostałym Pań- stwom Członkowskim nazwy władz lub organów, które mogą otrzymywać informacje na mocy niniejszego ustępu. Jednakże Państwa Członkowskie zapewniają, że informacje uzys- kane zgodnie z ust. 2 i 5 oraz informacje uzyskane za w drodze weryfikacji na miejscu określonej w art. 29 ust. 1 i 2, są ujawniane w przypadkach określonych w niniejszym ustępie, tylko i wyłącz- nie za wyraźną zgodą właściwych władz, które ujawniły te infor- macje, lub właściwych władz Państwa Członkowskiego, w którym została przeprowadzona weryfikacja na miejscu. 10. Niniejszy artykuł nie stanowi przeszkody w przekazywaniu przez właściwe władze informacji określonych w ust. 1–4 izbie rozrachunkowej lub innemu podobnemu organowi uprawnio- nemu według prawa krajowego do świadczenia usług w zakresie rozliczeń i rozrachunków dla jednego z rynków Państwa Człon- kowskiego, jeśli władze te uznają, że przekazanie tych informacji jest niezbędne w celu zapewnienia sprawnego funkcjonowania tych organów w przypadkach niewykonania zobowiązań oraz potencjalnego niewykonania zobowiązań przez uczestników ryn- ku. Informacje otrzymane w tym kontekście podlegają warunkom tajemnicy zawodowej nałożonym w ust. 1. Jednakże Państwa Członkowskie zapewniają, że informacje uzyskane zgodnie z ust. 2 są ujawniane w okolicznościach określonych w niniejszym ustępie tylko i wyłącznie za wyraźną zgodą właściwych władz, które je ujawniły. Artykuł 31 Do dnia 31 grudnia 2000 r. Komisja opracowuje sprawozdanie dotyczące stosowania przepisów niniejszego ustępu. Obowiązki osób odpowiedzialnych za przeprowadzanie ustawowego badania rocznych i skonsolidowanych spra- wozdań finansowych 8. Niniejszy artykuł nie stanowi przeszkody w przekazywaniu przez właściwe władze: 1. Państwa Członkowskie zapewniają co najmniej, że: — bankom centralnym i innym organom pełniącym podobną funkcję w zakresie ich uprawnień jako władz monetarnych, — gdzie sytuacja tego wymaga — innym władzom publicznym odpowiedzialnym za nadzorowanie systemów płatniczych, informacji mających służyć wykonywaniu ich zadań, ani też nie stanowi przeszkody dla tych władz lub organów w przekazywa- niu właściwym władzom informacji, które mogą im być potrzebne do celów określonych w ust. 4. Informacje otrzymane w tych okolicznościach podlegają warunkom tajemnicy zawodo- wej nałożonym w niniejszym artykule. a) każda osoba posiadająca stosowne uprawnienia w rozumie- niu dyrektywy 84/253/EWG (1), a wykonująca w instytucji kredytowej dyrektywy 78/660/EWG (2), art. 37 dyrektywy 83/349/EWG, lub art. 31 opisane w art. zadanie 51 (1) Ósma dyrektywa Rady (84/253/EWG) z dnia 10 kwietnia 1984 r. , wydana na podstawie art. 44 ust. 2 lit. g) Traktatu w sprawie zatwier- dzania osób odpowiedzialnych za dokonywanie ustawowych kon- troli dokumentów rachunkowych (Dz. U. L 126 z 12. 5. 1984, str. 20). (2) Czwarta dyrektywa Rady (78/660/EWG) z dnia 25 lipca 1978 r. , wydana na podstawie art. 44 ust. 2 lit. g) Traktatu w sprawie rocz- nych sprawozdań finansowych niektórych rodzajów spółek (Dz. U. L 222 z 14. 8. 1978, str. 11). Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrek- tywą 1999/60/WE (Dz. U. L 62 z 26. 6. 1999, str. 65). 298 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 dyrektywy 85/611/EWG (1) bądź też jakiekolwiek inne zada- nie przewidziane ustawą, ma obowiązek bezzwłocznego zgła- szania właściwym władzom wszelkich faktów lub decyzji dotyczących tej instytucji, o której zdobędzie informacje w trakcie wykonywania swoich zadań, a które mogą: — stanowić istotne naruszenie przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych, które określają warunki udzielania zezwolenia instytucjom kredytowym lub regulują prowadzenie działalności instytucji kredyto- wych, lub — mieć negatywny wpływ na ciągłość działania instytucji kredytowej, lub — spowodować odmowę zatwierdzenia sprawozdań finanso- wych lub wydanie opinii z zastrzeżeniem; b) osoba ta ma również obowiązek zgłaszania wszelkich faktów lub decyzji, o których zdobędzie informacje w trakcie wyko- nywania swoich zadań określonych w lit. a), które to fakty lub decyzje dotyczą jednostki blisko powiązanej, wynikające z ist- nienia stosunku kontroli z instytucją kredytową, w której osoba ta wykonuje wyżej wspomniane zadania. 2. Ujawnienie właściwym władzom wszelkich faktów lub decyzji określonych w ust. 1 przez osoby posiadające stosowne upraw- nienia w rozumieniu dyrektywy 84/253/EWG, a działające w dobrej wierze, nie stanowi naruszenia jakichkolwiek ograni- czeń dotyczących ujawniania informacji określonych w umowie lub w jakimkolwiek przepisie ustawowym, wykonawczym lub administracyjnym, ani też nie powoduje jakiejkolwiek odpowie- dzialności tych osób. Artykuł 32 Uprawnienie właściwych władz do nakładania sankcji Bez uszczerbku dla procedur cofania zezwolenia oraz przepisów prawa karnego, Państwa Członkowskie zapewniają, że ich odpo- wiednie właściwe władze mogą nakładać lub zarządzać kary lub inne środki przeciw instytucjom kredytowym oraz osobom, które efektywnie kontrolują działalność instytucji kredytowych, gdy owe instytucje lub osoby naruszyły przepisy ustawowe, wyko- nawcze lub administracyjne dotyczące nadzoru nad ich działal- nością lub zasad prowadzenia tej działalności, przy czym celem takich kar i środków będzie w szczególności spowodowanie usta- nia stwierdzonych naruszeń bądź przyczyn owych naruszeń. (1) Dyrektywa Rady 85/611/EWG z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i adminis- tracyjnych odnoszących się do przedsiębiorstw zbiorowego inwesto- wania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS) (Dz. U. L 375 z 31. 12. 1985, str. 3). Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 95/26/WE (Dz. U. L 168 z 18. 7. 1995, str. 7). Artykuł 33 Prawo zaskarżania do sądu Państwa Członkowskie zapewniają, aby decyzje podjęte w odnie- sieniu do instytucji kredytowych na mocy przepisów ustawo- wych, wykonawczych lub administracyjnych przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą mogły podlegać zaskarżeniu do sądu. To samo stosuje się w przypadku, gdy nie zostaje wydana decyzja w terminie sześciu miesięcy od daty złożenia wniosku o zezwo- lenie, zawierającego wszelkie informacje wymagane zgodnie z obowiązującymi przepisami. ROZDZIAŁ 2 INSTRUMENTY TECHNICZNE NADZORU OSTROŻNOŚCIOWEGO Sekc ja 1 Fundusze własne Artykuł 34 Zasady ogólne 1. Ilekroć Państwo Członkowskie przyjmuje przepisy ustawowe, wykonawcze lub administracyjne w wykonaniu legislacji wspól- notowej dotyczącej nadzoru ostrożnościowego nad działającą instytucją kredytową, w których użyte jest wyrażenie lub które odwołują się do pojęcia fundusze własne, ma ono obowiązek dostosowania tego wyrażenia lub pojęcia do definicji przedsta- wionej w ust. 2, 3 i 4 oraz w art. 35–38. 2. Z zastrzeżeniem ograniczeń nałożonych w art. 38, nieskonso- lidowane fundusze własne instytucji kredytowych składają się z następujących pozycji: 1) kapitału w rozumieniu art. 22 dyrektywy 86/635/EWG, w takim zakresie, w jakim został on wpłacony, łącznie z ażio emisyjnym, lecz z wyłączeniem akcji uprzywilejowanych w zakresie dywidendy; 2) rezerw w rozumieniu art. 23 dyrektywy 86/635/EWG oraz niepodzielonego zysku i niepokrytej straty z lat ubiegłych. Państwa Członkowskie mogą zezwolić również na włączanie do tej pozycji zysku bieżącego okresu jedynie wówczas, gdy zysk ten został zweryfikowany przez osoby odpowiedzialne za badanie sprawozdań finansowych, a zostało wykazane, w sposób zadowalający dla właściwych władz, iż kwota zysku została wyliczona zgodnie z zasadami określonymi w dyrek- tywie 86/635/EWG i podana w ujęciu netto, pomniejszonym o wszelkie dające się przewidzieć obciążenia lub dywidendy; 3) funduszy ogólnego ryzyka bankowego w rozumieniu art. 38 dyrektywy 86/635/EWG; 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 299 4) rezerwy z aktualizacji wyceny w rozumieniu art. 33 dyrek- tywy 78/660/EWG; 5) aktualizacji wyceny w rozumieniu art. 37 ust. 2 dyrektywy 86/635/EWG; 6) innych pozycji w rozumieniu art. 35; 3. Pojęcie funduszy własnych według definicji określonej w ust. 2 pkt 1–8 obejmuje maksymalną liczbę pozycji i kwot. Stosowanie tych pozycji i określanie niższych pułapów tych kwot oraz odej- mowania pozycji innych niż wymienione w ust. 2 pkt 9–13 pozostawia się uznaniu Państw Członkowskich. Jednakże Pań- stwa Członkowskie mają obowiązek rozważenia możliwości większego zbliżenia swoich przepisów do niniejszych ustaleń w celu dochodzenia do wspólnej definicji funduszy własnych. 7) zobowiązań członków instytucji kredytowych utworzonych w formie spółdzielni i zobowiązań solidarnych kredytobior- ców niektórych instytucji utworzonych w formie funduszy określonych w art. 36 ust. 1; 8) akcji uprzywilejowanych w zakresie dywidendy o określonym terminie wykupu oraz zobowiązań podporządkowanych określonych w art. 36 ust. 3. Następujące pozycje odejmuje się zgodnie z art. 38: 9) akcje własne posiadane przez instytucję kredytową, według wartości księgowej; 10) wartości niematerialne i prawne w rozumieniu art. 4 ust. 9 („aktywa”) dyrektywy 86/635/EWG; 11) straty o istotnym znaczeniu poniesione w bieżącym roku budżetowym; 12) pakiety akcji w innych instytucjach kredytowych i finanso- wych stanowiące powyżej 10 % kapitału tych instytucji oraz wierzytelności podporządkowane oraz instrumenty okre- ślone w art. 35, gdy wierzytelności i instrumenty te odnoszą się do innych instytucji kredytowych i finansowych, w któ- rych dana instytucja kredytowa w każdym przypadku posiada pakiet akcji stanowiący powyżej 10 % kapitału. W przypadku gdy pakiety akcji w innej instytucji kredytowej lub finansowej są posiadane tymczasowo do celów podję- tego programu pomocy finansowej mającego na celu restruk- turyzację finansową i uratowanie takiej instytucji, właściwe władze mogą odstąpić od tego wymogu; 13) pakiety akcji w innych instytucjach kredytowych i finanso- wych stanowiące do 10 % kapitału tych instytucji, jak rów- nież wierzytelności podporządkowane oraz instrumenty określone w art. 35, gdy wierzytelności i instrumenty te odnoszą się do instytucji kredytowych i finansowych innych pod względem sumy posiadanych w nich pakietów akcji od określonych w pkt 12, a także należności podporządkowane i instrumenty, które przekraczają kwotę 10 % funduszy wła- snych danej instytucji kredytowej, wyliczonych przed pomniejszeniem tych funduszy o pozycje z pkt 12 i 13. Do czasu dalszej koordynacji przepisów w sprawie konsolidacji Państwa Członkowskie mogą zarządzić, że do celów wyliczania nieskonsolidowanych funduszy własnych przedsiębiorstwa domi- nujące objęte nadzorem skonsolidowanym nie muszą odejmować pakietów akcji w innych instytucjach kredytowych lub finanso- wych, które podlegają konsolidacji. Przepis ten stosuje się do wszystkich zasad nadzoru ostrożnościowego harmonizowanych wspólnotowymi aktami prawnymi. jeśli jest to właściwe, projekty zmian, W tym celu Komisja, nie później niż do dnia 1 stycznia 1996 r. , przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie dotyczące stosowania niniejszego artykułu oraz art. 35–39, załą- czając, jakie uzna za konieczne. Nie później niż do dnia 1 stycznia 1998 r. Parlament Europejski i Rada, stanowiąc zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 251 Traktatu i po konsultacji z Komitetem Ekonomicz- no–Społecznym, zbadają definicję funduszy własnych, dążąc do jednolitego stosowania wspólnej definicji. 4. Instytucja kredytowa musi mieć możliwość nieograniczonego i niezwłocznego wykorzystania pozycji wymienionych w ust. 2 pkt 1–5 do pokrycia ryzyka lub strat, gdy tylko one wystąpią. Kwota tych pozycji musi być podana w ujęciu netto, pomniejszo- nym o wszelkie dające się przewidzieć w chwili wyliczania obcią- żenia podatkowe, bądź też musi być stosownie skorygowana, o ile takie obciążenia podatkowe obniżają kwotę, którą można wykorzystać na pokrycie ryzyka lub strat. Artykuł 35 Inne pozycje 1. Pojęcie funduszy własnych stosowane przez Państwo Człon- kowskie może również obejmować inne pozycje, pod warunkiem że niezależnie od ich kwalifikacji prawnej lub rachunkowej, pozy- cje mają następujące właściwości: a) instytucja kredytowa może je swobodnie wykorzystywać na pokrycie normalnego ryzyka bankowego, gdy straty przycho- dów lub kapitału jeszcze nie zostały określone; b) istnienie tych pozycji jest ujawniane w wewnętrznej doku- mentacji rachunkowej; c) kwota tych pozycji ustalana jest przez zarząd instytucji kre- dytowej i weryfikowana przez niezależnych biegłych rewiden- tów, a kwota ta jest następnie zgłaszana właściwym władzom i podlega nadzorowi tych władz. 2. Papiery wartościowe o nieokreślonym terminie wykupu oraz inne instrumenty można również zaliczać do innych pozycji fun- duszy własnych, gdy spełniają one następujące warunki: 300 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 a) nie mogą one podlegać spłacie na wniosek okaziciela lub bez uprzedniej zgody właściwych władz; Ponadto zobowiązania podporządkowane muszą spełniać nastę- pujące kryteria: b) umowa dłużna musi przyznawać instytucji kredytowej moż- liwość odroczenia spłaty odsetek z tytułu tego długu; a) uwzględniane są jedynie fundusze w pełni wpłacone; c) roszczenia pożyczkodawcy wobec instytucji kredytowej muszą być w pełni podporządkowane roszczeniom wierzy- cieli niepodporządkowanych; d) dokumenty określające warunki emisji papierów wartościo- wych muszą zapewnić, że kwota długu wraz z odsetkami niespłaconymi pozwoli instytucji kredytowej pokryć straty przy zachowaniu kondycji finansowej umożliwiającej dalszą działalność; e) uwzględniane są jedynie kwoty w pełni wpłacone. Powyższe pozycje można uzupełnić o akcje uprzywilejowane w zakresie dywidendy inne niż określone w art. 34 ust. 2 pkt 8. Artykuł 36 Inne przepisy dotyczące funduszy własnych 1. Zobowiązania członków instytucji kredytowych utworzonych w formie spółdzielni określonych w art. 34 ust. 2 pkt 7 obejmują kapitał nieopłacony tych spółdzielni oraz prawne zobowiązania członków tych spółdzielni do wniesienia dodatkowych kwot bez- zwrotnych w przypadku poniesienia straty przez instytucję kre- dytową, przy czym instytucja ta musi mieć możliwość zażądania niezwłocznego wniesienia tych kwot. Zobowiązania solidarne kredytobiorców instytucji kredytowych utworzonych w formie funduszy traktuje się na tych samych zasadach co pozycje powyższe. b) zaciągnięte pożyczki muszą mieć pierwotny termin wymagal- ności przynajmniej pięciu lat, po którym to terminie można je spłacić; jeśli pożyczki te nie mają określonego terminu wyma- galności, podlegają spłacie jedynie po pięcioletnim wypowie- dzeniu pożyczki, chyba że pożyczka ta nie jest już zakwalifi- kowana do funduszy własnych lub istnieje wyraźny wymóg uzyskania uprzedniej zgody właściwych władz na dokonanie wcześniejszej spłaty danej pożyczki. Właściwe władze mogą udzielać zgody na wcześniejszą spłatę takich pożyczek wówczas, gdy wniosek o taką zgodę został złożony z inicja- tywy emitenta, a spłata nie wpłynie ujemnie na wypłacalność danej instytucji kredytowej; c) kwota tych zobowiązań zaliczona do funduszy własnych musi podlegać stopniowemu obniżaniu przynajmniej w ciągu ostat- nich pięciu lat przed terminem wymagalności; d) umowa pożyczki nie może zawierać żadnych klauzul stano- wiących o tym, że w określonych okolicznościach innych od likwidacji instytucji pożyczka taka stanie się wymagalna przed terminem umownym. Artykuł 37 Wyliczanie funduszy własnych w ujęciu skonsolidowanym 1. Gdy fundusze własne mają być wyliczone w ujęciu skonsoli- dowanym, stosuje się skonsolidowane kwoty odnoszące się do pozycji wymienionych w art. 34 ust. 2 zgodnie z zasadami usta- nowionymi w art. 52–56. Ponadto, gdy następujące pozycje mają saldo kredytowe („ma”), można je zaliczać do rezerw skonsolido- wanych przy wyliczaniu funduszy własnych: Wszystkie takie pozycje mogą zostać zaliczone do funduszy wła- snych, o ile na mocy prawa krajowego kwalifikują się do fundu- szy własnych instytucji tej kategorii. — wszelkie udziały mniejszościowe w rozumieniu art. 21 dyrek- tywy 83/349/EWG, gdy integracja jest przeprowadzona metodą pełną, 2. Państwa Członkowskie nie włączają do funduszy własnych publicznych instytucji kredytowych gwarancji otrzymanych od tych państw lub od władz lokalnych. 3. Państwa Członkowskie lub właściwe władze mogą zaliczyć do funduszy własnych akcje uprzywilejowane w zakresie dywidendy o określonym terminie wykupu określone w art. 34 ust. 2 pkt 8 oraz pożyczki podporządkowane określone przez ten sam prze- pis, jeśli obowiązują wiążące umowy stanowiące o tym, iż w przy- padku upadłości lub likwidacji instytucji kredytowej, pożyczko- dawcy lub posiadacze tych akcji zajmą miejsce po wszystkich innych wierzycielach instytucji, a ich wierzytelności nie zostaną spłacone dopóty, dopóki nie zostaną uregulowane wszystkie inne długi instytucji pozostające do spłaty w tym momencie. — pierwsza różnica z konsolidacji w rozumieniu art. 19, 30 i 31 dyrektywy 83/349/EWG, — różnice przeliczeniowe z konsolidacji zaliczane do rezerw z konsolidacji, zgodnie z art. 39 ust. 6 dyrektywy 86/635/EWG, — ewentualne różnice wynikające z włączenia do konsolidacji niektórych udziałów kapitałowych, zgodnie z metodą wska- zaną w art. 33 dyrektywy 83/349/EWG. 2. Gdy powyższe są pozycjami dłużniczymi („winien”), muszą być odejmowane przy wyliczaniu skonsolidowanych funduszy własnych. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 301 Artykuł 38 Odliczenia i limity 1. Pozycje określone w art. 34 ust. 2 pkt 4–8 podlegają następu- jącym limitom: a) suma pozycji z pkt 4–8 nie może przewyższać maksymalnej wysokości 100 % sumy pozycji z pkt 1, 2 i 3, pomniejszonej o pozycje z pkt 9, 10 i 11; b) suma pozycji z pkt 7 i 8 nie może przewyższać maksymalnej wysokości 50 % sumy pozycji z pkt 1, 2 i 3, pomniejszonej o pozycje z pkt 9, 10 i 11; c) sumę pozycji z pkt 12 i 13 odejmuje się od sumy łącznej wszystkich pozycji. zezwoleniu i nadzorowi ze strony tych władz, wyliczania również współczynnika skonsolidowanego na szczeblu niższym lub nieskonsolidowanego. Gdy nie prowadzi się takiego monitorowa- nia alokacji kapitału wewnątrz grupy bankowej w celu upewnie- nia się, iż jest ona zadowalająca, należy podjąć inne środki słu- żące temu celowi. 5. Bez uszczerbku dla zgodności instytucji kredytowych z wymo- gami ust. 2, 3 i 4 oraz art. 52 ust. 8 i 9, właściwe władze zapew- niają, że współczynnik jest wyliczany przynajmniej dwa razy w roku bądź przez same instytucje kredytowe, które przedstawią wyniki tych wyliczeń właściwym władzom wraz z ewentualnymi danymi wejściowymi wymaganymi przez te władze, bądź przez właściwe władze na podstawie danych otrzymanych od instytucji kredytowych. 2. Właściwe władze mogą zezwolić instytucjom kredytowym na przekroczenie limitów określonych w ust. 1 w sytuacjach tym- czasowych i wyjątkowych. 6. Wycenę aktywów i pozycji pozabilansowych przeprowadza się zgodnie z dyrektywą 86/635/EWG. Artykuł 39 Przedkładanie dowodu właściwym władzom Zgodność z warunkami ustanowionymi w art. 34 ust. 2, 3 i 4 oraz art. 35–38 musi być udowodniona właściwym władzom w sposób dla nich zadowalający. S e k c j a 2 Współczynnik wypłacalności Artykuł 40 Zasady ogólne 1. Współczynnik wypłacalności wyraża stosunek funduszy wła- snych, w rozumieniu art. 41, do sumy aktywów i pozycji poza- bilansowych ważonych ryzykiem zgodnie z art. 42. 2. Współczynnik wypłacalności instytucji kredytowej, która nie jest ani przedsiębiorstwem dominującym w rozumieniu art. 1 dyrektywy 83/349/EWG, ani przedsiębiorstwem zależnym takiego przedsiębiorstwa, wylicza się w ujęciu nieskonsolidowa- nym. 3. Współczynnik wypłacalności instytucji kredytowej będącej przedsiębiorstwem dominującym wylicza się w ujęciu skonsoli- dowanym, zgodnie z metodami ustanowionymi w niniejszej dyrektywie oraz w dyrektywie 86/635/EWG. 4. Właściwe władze, odpowiedzialne za udzielenie zezwolenia i nadzór nad przedsiębiorstwem dominującym będącym instytu- cją kredytową, mogą wymagać od tego przedsiębiorstwa oraz podlegają jego przedsiębiorstw zależnych, także które Artykuł 41 Licznik: fundusze własne Licznik współczynnika wypłacalności stanowią fundusze własne w rozumieniu definicji określonych w niniejszej dyrektywie. Artykuł 42 Mianownik: aktywa i pozycje pozabilansowe ważone ryzykiem 1. Poszczególnym pozycjom aktywów przydziela się stopnie ryzyka kredytowego, wyrażone jako wagi procentowe, zgodnie z art. 43 i 44, a w wyjątkowych przypadkach zgodnie z art. 45, 62 i 63. Wartość bilansową każdej pozycji aktywów mnoży się następnie przez stosowną wagę ryzyka celem wyliczenia warto- ści ważonej ryzykiem. 2. W przypadku pozycji pozabilansowych wyszczególnionych w załączniku II stosuje się dwa etapy wyliczenia zgodnie ze wska- zaniem art. 43 ust. 2. 3. W stosunku do pozycji pozabilansowych określonych w art. 43 ust. 3 potencjalny koszt odtworzenia umowy w przy- padku niewykonania zobowiązań przez kontrahenta oblicza się za pomocą jednej z dwóch metod określonych w załączniku III. W celu ustalenia wartości ważonej ryzykiem takiej pozycji koszt 302 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 ten mnoży się przez odpowiednie wagi ryzyka kontrahenta okre- ślone w art. 43 ust. 1, przy czym wagi 100 % tam przewidziane zastępuje się wagami 50 %. 4) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności zabezpie- czone bezpośrednimi gwarancjami banków rozwoju wie- lostronnego; 4. Suma wartości ważonych ryzykiem aktywów i pozycji poza- bilansowych określonych w ust. 2 i 3 stanowi mianownik współ- czynnika wypłacalności. 5) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec lokalnych państw Strefy A, z władz regionalnych i zastrzeżeniem art. 44; Artykuł 43 Wagi ryzyka 6) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności zabezpie- czone bezpośrednimi gwarancjami władz regionalnych i lokalnych państw Strefy A, z zastrzeżeniem art. 44; 1. Poszczególnym kategoriom aktywów nadaje się następujące wagi ryzyka, jednakże właściwe władze mogą ustalić wyższe wagi, jeśli uznają to za stosowne: 7) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec insty- tucji kredytowych Strefy A, lecz niezakwalifikowane do funduszy własnych tych instytucji; a) Waga zerowa 1) gotówka w kasie lub pozycje równoważne; 2) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec rzą- dów centralnych i banków centralnych Strefy A; 8) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec insty- tucji kredytowych Strefy B o terminie zapadalności do jednego roku, z wyłączeniem papierów wartościowych wyemitowanych przez te instytucje i uznanych za skład- niki funduszy własnych tych instytucji; 3) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec Wspólnot Europejskich; 9) pozycje aktywów zabezpieczone bezpośrednimi gwaran- cjami instytucji kredytowych Strefy A; 4) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności zabezpie- czone bezpośrednimi gwarancjami rządów centralnych i banków centralnych Strefy A lub Wspólnot Europej- skich; 5) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec rzą- dów centralnych i banków centralnych Strefy B, wyra- żone i wypłacone w walucie krajowej kredytobiorcy; 6) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności zabezpie- czone bezpośrednimi gwarancjami rządów centralnych i banków centralnych Strefy B, wyrażone i wypłacone w walucie krajowej wspólnej dla gwaranta i kredyto- biorcy; 7) pozycje aktywów zabezpieczone w stopniu zadowalają- cym dla właściwych władz papierami wartościowymi rzą- dów centralnych lub banków centralnych Strefy A bądź papierami wartościowymi wyemitowanymi przez Wspól- noty Europejskie, bądź też środkami na rachunku prowa- dzonym w instytucji udzielającej kredytu lub certyfika- tami depozytowymi, bądź podobnymi instrumentami, wyemitowanymi przez tę instytucję i złożonymi w tej instytucji; b) Waga 20 % 1) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec Euro- pejskiego Banku Inwestycyjnego; 2) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec ban- ków rozwoju wielostronnego; 3) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności zabezpie- czone bezpośrednimi gwarancjami Europejskiego Banku Inwestycyjnego; 10) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności o terminie zapadalności do jednego roku, zabezpieczone bezpośred- nimi gwarancjami instytucji kredytowych Strefy B; 11) pozycje aktywów zabezpieczone, w stopniu zadowalają- cym dla właściwych władz, papierami wartościowymi wyemitowanymi przez Europejski Bank Inwestycyjny lub wielostronne banki rozwoju; 12) pozycje środków pieniężnych w drodze; c) Waga 50 % 1) kredyty w pełni i całkowicie zabezpieczone w stopniu zadowalającym dla właściwych władz hipoteką ustano- wioną na nieruchomości mieszkalnej, którą kredyto- biorca zamieszkuje lub będzie zamieszkiwał, bądź też oddał lub odda w najem, oraz kredyty w pełni i całkowi- cie zabezpieczone, w stopniu zadowalającym dla właści- wych władz akcjami fińskich przedsiębiorstw budownic- twa mieszkaniowego działających na mocy fińskiej Ustawy o przedsiębiorstwach mieszkaniowych z 1991 r. lub późniejszych równoważnych aktów prawnych, udzielone na zakup nieruchomości mieszkalnej, którą kredytobiorca zamieszkuje lub będzie zamieszkiwał, bądź też oddał lub odda w najem; „papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką”, które mogą być traktowane na równi z kredytami określonymi w akapicie pierwszym lub w art. 62 ust. 1, jeśli właściwe władze uznają, mając na względzie ramy prawne obowią- zujące w każdym Państwie Członkowskim, że są one równoważne pod względem ryzyka kredytowego. Bez uszczerbku dla rodzajów papierów wartościowych, które 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 303 mogą być uwzględnione i są w stanie spełnić warunkini- niejszego pkt 1, „papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką” mogą obejmować instrumenty w rozumieniu sekcji B ust. 1 lit. a) i b) Załącznika do dyrektywy Rady 93/22/EW (1). Właściwe władze muszą zostać zapewnio- ne, w szczególności że: i) papiery te są całkowicie i bezpośrednio zabezpieczone pakietem hipotek o takich samych cechach, jak kre- dyty zdefiniowane w akapicie pierwszym lub w art. 62 ust. 1, przy czym kredyty te były w pełni obsługiwane w momencie utworzenia papierów wartościowych zabezpieczonych hipoteką; ii) pozycje aktywów zabezpieczające papiery warto- ściowe są obciążone prawem zastawu o wysokim pierwszeństwie roszczeń, w stosunku proporcjonal- nym do posiadanego udziału w emisji papierów na rzecz osób inwestujących w papiery wartościowe zabezpieczone hipoteką, bądź też na rzecz powier- nika lub pełnomocnika działającego w ich imieniu; 2) przedpłaty i narosłe odsetki (rozliczenia międzyokresowe czynne): te pozycje aktywów podlegają wagom ryzyka odpowiadającym danemu kontrahentowi, gdy instytucja kredytowa jest w stanie ustalić tożsamość tego kontra- henta, zgodnie z dyrektywą 86/635/EWG. W innych przypadkach, gdy tożsamości kontrahenta nie można ustalić, stosuje się jednolitą wagę 50 %; d) Waga 100 % 1) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec rzą- dów centralnych i banków centralnych strefy B, z wyjąt- kiem wierzytelności wyrażonych i wypłaconych w walu- cie krajowej kredytobiorcy; 2) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec władz regionalnych i lokalnych państw strefy B; 3) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec insty- tucji kredytowych Strefy B o terminie zapadalności powy- żej jednego roku; 4) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec sek- tora pozabankowego strefy A lub strefy B; 5) „aktywa” rzeczowe w rozumieniu art. 4 ust. 10 dyrek- tywy 86/635/EWG; 6) pakiety akcji, udziały kapitałowe i inne składniki fundu- szy własnych innych instytucji kredytowych, których nie odejmuje się od funduszy własnych udzielającej kredytu instytucji; (1) Dyrektywa Rady 93/22/EWG z dnia 10 maja 1993 r. w sprawie usług inwestycyjnych w zakresie papierów wartościowych (Dz. U. L 141 z 11. 6. 1993, str. 27). Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrek- tywą 97/9/WE (Dz. U. L 84 z 26. 3. 1997, str. 22). 7) wszystkie pozostałe pozycje aktywów, z wyłączeniem pozycji odejmowanych od funduszy własnych. 2. Pozycje pozabilansowe inne od objętych ust. 3 traktowane są na następujących zasadach. Po pierwsze, są klasyfikowane według grup ryzyka przedstawionych w załączniku II. Uwzględnia się pełną wartość pozycji pełnego ryzyka, 50 % wartości pozycji średniego ryzyka i 20 % wartości pozycji umiarkowanego ryzy- ka, natomiast przyjmuje się zerową wartość pozycji niskiego ryzyka. Drugi etap polega na pomnożeniu wartości pozycji poza- bilansowych, skorygowanych w sposób wyżej opisany, przez wagi ryzyka odpowiadające danym kontrahentom, zgodnie z zasadami mającymi zastosowanie do pozycji aktywów według ust. 1 oraz art. 44. W przypadku sprzedaży i odkupu aktywów oraz rzeczywistych terminowych transakcji zakupu aktywów sto- suje się wagi ryzyka przypisane danym kategoriom aktywów, a nie danym kontrahentom. Tej części posiadanego przez instytu- cję kapitału subskrybowanego Europejskiego Funduszu Inwesty- cyjnego, która jest niewpłacona, można przypisać wagę 20 %. 3. Metody przedstawione w załączniku III stosują się do pozycji pozabilansowych wymienionych w załączniku IV, z wyjątkiem: — umów będących w obrocie na uznanych giełdach, — umów wymiany walutowej (z wyjątkiem umów dotyczących złota) z pierwotnym terminem płatności nie dłuższym niż 14 dni kalendarzowych. Do dnia 31 grudnia 2006 r. właściwe władze Państw Członkow- skich mogą wyłączyć stosowanie metod wymienionych w załącz- niku III w stosunku do umów pozagiełdowych rozliczanych przez izbę rozrachunkową, w których izba występuje jako strona umowy, zaś wszyscy uczestnicy ustanawiają codziennie pełne zabezpieczenie swoich zobowiązań wobec izby rozrachunkowej, zabezpieczając tym samym zarówno bieżące zaangażowania izby, jak i przyszłe potencjalne zaangażowania. Właściwe władze muszą zostać zapewnione, że przyjęte zabezpieczenie daje ten sam poziom ochrony, co zabezpieczenie, które odpowiada warunkom określonym w ust. 1 lit. a) pkt 7 i że wyeliminowane zostało ryzyko skumulowania zaangażowań izby rozrachunko- wej do wysokości przewyższającej wartość rynkową przyjętych zabezpieczeń. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o korzystaniu przez nie z tej możliwości. 4. W przypadku gdy pozycje pozabilansowe objęte są bezpośred- nimi gwarancjami, przypisuje się tym pozycjom wagi ryzyka odpowiadające zobowiązaniom pozabilansowym udzielonym gwarantowi, a nie kontrahentowi. Gdy potencjalne ryzyko obcią- żające czynności pozabilansowe jest w pełni i całkowicie zabez- pieczone, w stopniu zadowalającym dla właściwych władz, pozy- cjami aktywów uznanymi za zabezpieczenia należności w ust. 1 lit. a) pkt 7 lub ust. 1 lit. b) pkt 11 stosuje się wagi ryzyka 0 % lub 20 %, w zależności od konkretnego rodzaju zabezpieczenia. 304 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 Państwa Członkowskie mogą nadać wagę 50 % pozycjom poza- bilansowym w postaci poręczeń lub gwarancji o charakterze sub- stytutu kredytu, które są w pełni zabezpieczone, w stopniu zado- walającym właściwe władze, hipoteką spełniającą warunki wymienione w ust. 1 lit. c) pkt 1, pod warunkiem jednak, że gwa- rant posiada bezpośredni tytuł do przedmiotu zabezpieczenia. aktywów zabezpieczonych, w stopniu zadowalającym dla właści- wych władz danego państwa, papierami wartościowymi wyemi- towanymi przez władze regionalne lub lokalne państw Strefy A, depozytami złożonymi w instytucji kredytowej Strefy A innej niż instytucja udzielająca kredytu, a także certyfikatami depozyto- wymi lub podobnymi instrumentami wyemitowanymi przez te instytucje kredytowe. 5. W przypadku gdy aktywom i pozycjom pozabilansowym przypisuje się niższe wagi ryzyka ze względu na istnienie bezpo- średnich gwarancji lub innych zabezpieczeń uznanych za odpo- wiednie przez właściwe władze, niższa waga ryzyka dotyczy jedy- nie tej części danej pozycji, która jest gwarantowana lub w pełni objęta danym zabezpieczeniem. Artykuł 44 Wagi ryzyka dla wierzytelności wobec władz regionalnych lub lokalnych Państw Członkowskich 1. Bez względu na wymogi art. 43 ust. 1 lit. b) Państwa Człon- kowskie mogą stosować wagę 0 % dla własnych władz regional- nych i lokalnych, jeśli nie ma różnicy między poziomem ryzyka obciążającym wierzytelności wobec tych władz i wierzytelności wobec rządu centralnego z uwagi na uprawnienia władz regio- nalnych i lokalnych w zakresie zasilania swoich budżetów oraz istnienie szczególnych uregulowań instytucjonalnych, które ogra- niczają możliwość, że władze te nie wywiążą się ze swoich zobo- wiązań. Zerowa waga ryzyka ustalona zgodnie z powyższymi kryteriami ma zastosowanie do wierzytelności wobec danych władz regionalnych i lokalnych oraz zobowiązań pozabilanso- wych nałożonych na te władze oraz do wierzytelności wobec innych przedsiębiorstw i zobowiązań pozabilansowych nałożo- nych na te przedsiębiorstwa, które są gwarantowane przez dane władze regionalne i lokalne lub zabezpieczone, w stopniu zado- walającym właściwe władze, papierami wartościowymi wyemito- wanymi przez te władze regionalne i lokalne. 2. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję, jeśli uważają, iż waga zerowa jest uzasadniona w świetle kryteriów ustanowio- nych w ust. 1. Komisja odpowiednio rozpowszechnia te informa- cje. Pozostałe Państwa Członkowskie mogą wówczas zaoferować instytucjom kredytowym nadzorowanym przez swoje właściwe władze możliwość stosowania wagi zerowej do transakcji prowa- dzonych z danymi władzami regionalnymi lub lokalnymi oraz do należności zabezpieczonych gwarancjami tych władz, w tym do należności zabezpieczonych papierami wartościowymi. 2. Państwa Członkowskie mogą zastosować wagę ryzyka 10 % względem wierzytelności wobec instytucji specjalizujących się w działalności na rynku międzybankowym i na rynku instrumen- tów długu publicznego w rodzimym Państwie Członkowskim, które to instytucje objęte są ścisłym nadzorem właściwych władz, gdy te pozycje aktywów są w pełni i całkowicie zabezpieczone, w stopniu zadowalającym dla właściwych władz Państwa Człon- kowskiego pochodzenia, kombinacją pozycji aktywów wymie- nionych w art. 43 ust. 1 lit. a) i b), które to pozycje są uznane przez te władze za adekwatne zabezpieczenia. 3. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o wszelkich przepisach przyjętych na mocy ust. 1 i 2, z uzasadnieniem ich przyjęcia. Komisja rozpowszechnia te informacje wśród innych Państw Członkowskich. Komisja okresowo bada skutki tych prze- pisów, aby zapewnić, że nie powodują one zniekształceń konku- rencji. Artykuł 46 Organy administracji i podmioty nieprowadzące działalności gospodarczej Do celów art. 43 ust. 1 lit. b) właściwe władze mogą zaliczać do kategorii władz regionalnych i lokalnych również podległe takim władzom organy administracji nieprowadzące działalności gospodarczej, a także inne organy, które w opinii właściwych władz wykonują takie same funkcje, co władze regionalne i lokalne. Właściwe władze mogą również objąć pojęciem władz regional- nych i lokalnych Kościoły i społeczności religijne posiadające oso- bowość prawną według prawa publicznego, o ile pobierają one podatki na mocy ustawodawstwa przyznającego im takie prawo. Jednakże w tym przypadku możliwość określona w art. 44 nie ma zastosowania. Artykuł 45 Artykuł 47 Pozostałe wagi ryzyka Wysokość współczynnika wypłacalności 1. Bez uszczerbku dla przepisów art. 44 ust. 1 Państwa Człon- kowskie mogą zastosować wagę ryzyka 20 % względem pozycji 1. Instytucje kredytowe stale utrzymują współczynnik określony w art. 40 na poziomie co najmniej 8 %. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 305 2. Bez względu na ust. 1 właściwe władze mogą ustalić wyższe poziomy minimalne współczynnika, jakie uznają za właściwe. Artykuł 49 3. Jeśli współczynnik danej instytucji spadnie poniżej 8 %, wła- ściwe władze zapewniają, że instytucja ta podejmie odpowiednie środki celem jak najszybszego przywrócenia współczynnika do uzgodnionego minimum. S e k c j a 3 Wysokie ryzyko Artykuł 48 Sprawozdawczość w zakresie wysokiego ryzyka 1. Łączne ryzyko instytucji kredytowej w stosunku do klienta lub grupy powiązanych ze sobą klientów uważane jest za wysokie ryzyko wówczas, gdy jego wartość jest równa lub przewyższa 10 % funduszy własnych tej instytucji. 2. Instytucja kredytowa zgłasza właściwym władzom każde wysokie ryzyko w rozumieniu ust. 1. Państwa Członkowskie zapewniają, że sprawozdawczość w zakresie wysokiego ryzyka odbywa się zgodnie z jedną z dwóch metod poniżej wymienio- nych, według ich uznania: — przedkładanie sprawozdań dotyczących wszystkich wyso- kiego ryzyka przynajmniej raz w roku, z jednoczesnym przekazywaniem sprawozdań w ciągu roku, dotyczących wszelkiego nowego ryzyka oraz wszelkich przyrostów istnie- jącego ryzyka, wynoszących co najmniej 20 % w stosunku do poprzedniej informacji sprawozdawczej, — przedkładanie sprawozdań dotyczących wszystkich wyso- kiego ryzyka co najmniej cztery razy w ciągu roku. 3. Zaangażowania wyłączone na mocy art. 49 ust. 7 lit. a), b), c), d), f), g) i h) nie muszą jednakże podlegać zasadom ustanowio- nym w ust. 2. Częstotliwość sprawozdań ustanowiona w ust. 2 tiret drugie może być zmniejszona do dwóch razy w roku dla ryzyka określonego w art. 49 ust. 7 lit. e) oraz i), oraz w ust. 8, 9 i 10. 4. Właściwe władze wymagają, aby każda instytucja kredytowa posiadała prawidłowe procedury w zakresie administracji i rachunkowości oraz odpowiednie mechanizmy kontroli wewnętrznej do celów rozpoznawania i ewidencjonowania wszystkich zaangażowań wysokiego ryzyka i kolejnych zmian w wysokości tych zaangażowań, stosownie do definicji i wymo- gów niniejszej dyrektywy, jak też dla monitorowania tych kon- centracji w świetle własnych zasad polityki ryzyka. W przypadku powołania się instytucji kredytowej na ust. 3, prze- chowuje ona ewidencję uzasadnień przez nią przedstawionych przez okres co najmniej jednego roku od zdarzenia, na podsta- wie którego otrzymano stosowne zezwolenie, aby właściwe wła- dze mogły ustalić, czy takie zezwolenie jest faktycznie uzasadnio- ne. Limity wysokiego ryzyka 1. Łączne ryzyko instytucji kredytowej w stosunku do klienta lub grupy powiązanych ze sobą klientów nie może przewyższać 25 % jej funduszy własnych. 2. W przypadku gdy taki klient lub grupa powiązanych ze sobą klientów jest przedsiębiorstwem dominującym lub zależnym instytucji kredytowej i/lub jednym lub więcej z przedsiębiorstw zależnych tego przedsiębiorstwa dominującego, wskaźnik pro- centowy określony w ust. 1 obniżany jest do 20 %. Państwa Członkowskie mogą jednakże zwolnić zaangażowania wobec takich klientów z limitu 20 %, o ile zapewnią specjalny tryb moni- torowania takiego ryzyka za pomocą innych środków bądź pro- cedur. Powiadamiają one Komisję i Komitet Doradczy ds. Banko- wości o charakterze tych środków lub procedur. 3. Suma łączna wszystkich zaangażowań wysokiego ryzyka instytucji kredytowej nie może przewyższać 800 % jej funduszy własnych. 4. Państwa Członkowskie mogą nałożyć limity bardziej rygory- styczne niż ustanowione w ust. 1, 2 i 3. 5. Instytucja kredytowa stale przestrzega limitów zaangażowań ustanowionych w ust. 1, 2 i 3. Jeśli w wyjątkowym przypadku wysokość ryzyka przewyższa powyższe limity, fakt ten musi być bezzwłocznie zgłoszony właściwym władzom, które w uzasad- nionych okolicznościach mogą przyznać instytucji kredytowej ograniczony czas, w którym ma osiągnąć zgodność z tymi limi- tami. 6. Państwa Członkowskie mogą w całości lub w części wyłączyć stosowanie ust. 1, 2 i 3 w stosunku do zaangażowania instytucji kredytowej wobec jej przedsiębiorstwa dominującego, wobec innych przedsiębiorstw zależnych w stosunku do tego przedsię- biorstwa dominującego bądź też wobec własnych przedsię- biorstw zależnych, w zakresie, w jakim przedsiębiorstwa te są objęte nadzorem skonsolidowanym, któremu podlega sama insty- tucja kredytowa, zgodnie z niniejszą dyrektywą lub z przepisami równoważnymi obowiązującymi w państwie trzecim. 7. Państwa Członkowskie mogą w całości lub w części wyłączyć stosowanie ust. 1, 2 i 3 w stosunku do ryzyka wymienionego poniżej: a) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec rządów centralnych i banków centralnych Strefy A; b) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec Wspólnot Europejskich; 306 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 c) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności zabezpieczone bezpośrednimi gwarancjami rządów centralnych i banków centralnych Strefy A lub Wspólnot Europejskich; tych przepisów mają obowiązek przeprowadzania rozliczeń środków pieniężnych wewnątrz sieci; d) inne ryzyko ponoszone w stosunku do rządów centralnych lub banków centralnych Strefy A bądź Wspólnot Europej- skich, lub przez nie gwarantowane; o) e) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec rządów centralnych i banków centralnych Strefy B bądź też inne zaangażowania wobec nich wyrażone i wypłacone, o ile ma to zastosowanie, w walucie krajowej kredytobiorcy; f) pozycje aktywów oraz inne ryzyko zabezpieczone, w stop- niu zadowalającym dla właściwych władz, papierami wartoś- ciowymi rządów centralnych i banków centralnych Strefy A lub papierami wartościowymi wyemitowanymi przez Wspól- noty Europejskie lub władze regionalne albo lokalne Państwa Członkowskiego, w stosunku do których art. 44 zakłada wagę zerową do celów współczynnika wypłacalności; g) pozycje aktywów oraz inne ryzyko zabezpieczone, w stop- niu zadowalającym dla właściwych władz, depozytami złożo- nymi w instytucji udzielającej kredytu lub w instytucji kredy- towej będącej przedsiębiorstwem dominującym lub zależnym instytucji udzielającej kredytu; h) pozycje aktywów oraz inne ryzyko zabezpieczone, w stop- niu zadowalającym dla właściwych władz, certyfikatami depozytowymi wyemitowanymi przez instytucję udzielającą kredytu lub przez instytucję kredytową będącą przedsiębior- stwem dominującym lub zależnym instytucji udzielającej kre- dytu, a zdeponowanymi w jednej z nich; i) j) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec instytucji kredytowych o terminie zapadalności do jednego roku, z wyłączeniem pozycji zaliczonych do funduszy własnych tych instytucji; pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec instytucji niebędących instytucjami kredytowymi, lecz spełniających warunki określone w art. 45 ust. 2, oraz inne zaangażowania wobec tych instytucji, o terminie zapadalności do jednego roku, zabezpieczone zgodnie z wymienionym ustępem; k) weksle handlowe oraz inne podobne weksle, o terminie zapa- dalności do jednego roku, podpisane przez inne instytucje kredytowe; l) dłużne papiery wartościowe określone w art. 22 ust. 4 dyrek- tywy 85/611/EWG; m) do czasu dalszej koordynacji pakiety akcji w zakładach ubez- pieczeń określone w art. 51 ust. 3 w wysokości do 40 % fun- duszy własnych instytucji kredytowej nabywającej taki pakiet; n) pozycje aktywów stanowiące wierzytelności wobec regional- nych lub centralnych instytucji kredytowych, z którymi insty- tucja kredytowa jest stowarzyszona w sieci zgodnie z przepi- sami prawnymi lub ustawowymi, które to instytucje na mocy ryzyko zabezpieczone w stopniu zadowalającym dla właści- wych władz papierami wartościowymi innymi niż określone w lit. f), pod warunkiem jednak, że papiery te nie zostały wyemitowane przez samą instytucję kredytową, jej przedsię- biorstwo dominujące lub jedno z jej przedsiębiorstw zależ- nych, czy też przez zainteresowanego klienta albo grupę powiązanych ze sobą klientów. Papiery stanowiące zabezpie- czenie muszą podlegać wycenie według wartości rynkowej, która musi przewyższać wartość zabezpieczonego ryzyka, muszą one być również przedmiotem obrotu na giełdzie papierów wartościowych lub być skutecznie zbywalne i regu- larnie notowane na rynku działającym pod kontrolą uzna- nych przedsiębiorstw profesjonalnych oraz muszą umożli- wiać w stopniu zadowalającym dla właściwych władz Państwa Członkowskiego pochodzenia instytucji kredytowej ustalenie obiektywnej ceny tak, aby możliwa była weryfika- cja nadwyżki ich wartości w każdym momencie. Wymagana nadwyżka wartości stanowi 100 %, przy czym stanowi ona 150 % w przypadku akcji, zaś 50 % w przypadku papierów dłużnych wyemitowanych przez instytucje kredytowe oraz władze regionalne lub lokalne Państw Członkowskich inne niż określone w art. 44, a także w przypadku papierów dłuż- nych wyemitowanych przez Europejski Bank Inwestycyjny i banki rozwoju wielostronnego. Papiery wartościowe służące jako zabezpieczenie nie mogą stanowić funduszy własnych instytucji kredytowych; p) kredyty zabezpieczone, w stopniu zadowalającym dla właści- wych władz, hipoteką ustanowioną na nieruchomości miesz- kalnej lub akcjami fińskich przedsiębiorstw budownictwa mieszkaniowego działających na mocy fińskiej Ustawy o przedsiębiorstwach mieszkaniowych z 1991 r. lub później- szych równoważnych aktów prawnych, jak również transak- cje leasingowe, na mocy których leasingodawca zachowuje pełny tytuł własności do nieruchomości mieszkalnej będącej przedmiotem transakcji dopóty, dopóki leasingobiorca nie zrealizuje posiadanej opcji zakupu, w każdym przypadku do 50 % wartości danej nieruchomości mieszkalnej. Wartość nie- ruchomości wyliczana jest, w sposób zadowalający dla wła- ściwych władz, na podstawie ścisłych standardów wyceny ustanowionych przepisami ustawowymi, wykonawczymi lub administracyjnymi. Wycenę przeprowadza się przynajmniej raz w roku. Do celów niniejszej litery „nieruchomość miesz- kalna” oznacza miejsce zamieszkania przeznaczone do zamieszkiwania lub oddania w najem przez kredytobiorcę; q) 50 % pozycji pozabilansowych umiarkowanego ryzyka okre- ślonych w załączniku II; r) pod warunkiem uzyskania zgody właściwych władz, gwaran- cje inne niż gwarancje kredytowe udzielone na podstawie przepisów prawnych lub regulacji swoim członkom przez fundusze wzajemnego gwarantowania posiadające status instytucji kredytowych, z zastrzeżeniem zastosowania wagi w wysokości 20 % kwoty tych gwarancji. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 307 Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o wykorzysta- niu tej możliwości, aby upewnić się, że nie powoduje to znie- kształcenia konkurencji. 12. Najpóźniej do dnia 1 stycznia 1999 r. Rada, na podstawie sprawozdania Komisji, zbada sposób traktowania zaangażowań międzybankowych przewidziany w ust. 7 lit. i), ust. 9 i 10. W sprawie zmian, które mają być dokonane, Rada stanowi na wnio- sek Komisji. s) pozycje pozabilansowe niskiego ryzyka określone w załącz- niku II, o ile zawarto umowę z klientem lub grupą powiąza- nych ze sobą klientów, na mocy której ryzyko może powstać jedynie w przypadku ustalenia, że nie spowoduje to przekro- czenia limitów przewidzianych w ust. 1, 2 i 3. 8. Do celów ust. 1, 2 i 3 Państwa Członkowskie mogą zastoso- wać wagę 20 % względem pozycji aktywów stanowiących wie- rzytelności wobec władz regionalnych i lokalnych Państw Człon- kowskich, jak również względem innego ryzyka wobec tych władz lub przez te władze gwarantowanego; przy spełnieniu jed- nak warunków określonych w art. 44 Państwa Członkowskie mogą obniżyć tę wagę do 0 %. 9. Do celów ust. 1, 2 i 3 Państwa Członkowskie mogą zastoso- wać wagę 20 % względem aktywów stanowiących wierzytelności wobec instytucji kredytowych, jak też innych zaangażowań wobec tych instytucji o terminie zapadalności powyżej jednego roku, lecz nie przekraczającego trzech lat, a także wagę 50 % względem aktywów stanowiących wierzytelności wobec instytu- cji kredytowych o terminie zapadalności powyżej trzech lat, pod warunkiem jednak, że te ostatnie mają postać papierów dłużnych wyemitowanych przez instytucję kredytową, a w opinii właści- wych władz te papiery dłużne są skutecznie zbywalne na rynku tworzonym przez przedsiębiorstwo profesjonalne i są codziennie notowane na tym rynku, lub w przypadku uzyskania zezwolenia na emisję tych papierów od właściwych władz Państwa Człon- kowskiego pochodzenia instytucji kredytowej będącej emitentem. Żadna z tych pozycji nie może w żadnym przypadku być skład- nikiem funduszy własnych. 10. W drodze odstępstwa od ust. 7 lit. i) i ust. 9 Państwa Człon- kowskie mogą nadać wagę 20 % pozycjom aktywów stanowią- cym należności od instytucji kredytowych oraz innemu ryzyku wobec tych instytucji, bez względu na termin ich zapadalności. 11. Gdy ryzyko wobec klienta jest zabezpieczone gwarancją strony trzeciej lub papierami wartościowymi wyemitowanymi przez stronę trzecią na warunkach określonych w ust. 7 lit. o), Państwa Członkowskie mogą: — traktować ryzyko jako podjęte w stosunku do strony trzeciej, a nie do klienta, jeśli ryzyko to jest bezpośrednio i bezwarun- kowo gwarantowane przez stronę trzecią w sposób zadowa- lający dla właściwych władz, Artykuł 50 Nadzór skonsolidowany lub nieskonsolidowany nad wyso- kim ryzykiem 1. Jeśli instytucja kredytowa nie jest ani przedsiębiorstwem domi- nującym, ani przedsiębiorstwem zależnym, przestrzeganie obo- wiązków nałożonych w art. 48 i 49 bądź też wszelkimi innymi przepisami Wspólnoty mającymi zastosowanie w tym zakresie jest monitorowane na zasadzie nieskonsolidowanej. 2. W innych przypadkach przestrzeganie obowiązków nałożo- nych w art. 48 i 49 lub we wszelkich innych przepisach wspól- notowych mającymi zastosowanie w tym zakresie monitorowane jest na zasadzie skonsolidowanej, zgodnie z art. 52–56. 3. Państwa Członkowskie mogą odstąpić od monitorowania na zasadzie nieskonsolidowanej lub skonsolidowanej na szczeblu niższym, od przestrzegania obowiązków nałożonych w art. 48 i 49 lub we wszelkich innych przepisach wspólnotowych mają- cych zastosowanie w tym zakresie, w stosunku do instytucji kre- dytowej, która jako przedsiębiorstwo dominujące podlega moni- torowaniu na zasadzie skonsolidowanej oraz w stosunku do instytucji kredytowej, który przedsiębiorstwa zależnego takiej podlega ich zezwoleniu i nadzorowi oraz objęty jest monitoro- waniem skonsolidowanym. Państwa Członkowskie mogą również odstąpić od takiego moni- torowania w przypadku, gdy przedsiębiorstwem dominującym instytucji kredytowej jest finansowa spółka holdingowa mająca siedzibę w tym samym Państwie Członkowskim, co dana insty- tucja kredytowa, pod warunkiem jednak, że ta spółka podlega tym samym zasadom monitorowania, co instytucja kredytowa. W przypadkach określonych w akapicie pierwszym i drugim muszą być podjęte środki zapewniające zadowalającą alokację ryzyka w ramach grupy. Sekcja 4 Znaczne pakiety akcji poza sektorem finansowym Artykuł 51 Limity dotyczące znacznych pakietów akcji przedsiębiorstw niefinansowych — traktować ryzyko jako podjęte w stosunku do strony trzeciej, a nie do klienta, o ile takie ryzyko zdefiniowane w ust. 7 lit. o) zabezpieczone jest na warunkach określonych w tym prze- pisie. 1. Żadna instytucja kredytowa nie może posiadać znacznego pakietu akcji w wysokości przekraczającej 15 % funduszy wła- snych w podmiocie, który nie jest ani instytucją kredytową, ani 308 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 instytucją finansową, ani przedsiębiorstwem prowadzącym dzia- łalność określoną w art. 43 ust. 2 lit. f) akapit drugi dyrektywy 86/635/EWG. ROZDZIAŁ 3 NADZÓR SKONSOLIDOWANY 2. Suma łączna znacznych pakietów akcji instytucji kredytowej w przedsiębiorstwach, które nie są instytucjami kredytowymi, instytucjami finansowymi lub przedsiębiorstwami prowadzącymi działalność określoną w art. 43 ust. 2 lit. f) akapit drugi dyrek- tywy 86/635/EWG, nie może przekraczać 60 % jej funduszy wła- snych. 3. Państwa Członkowskie nie muszą stosować limitów ustano- wionych w ust. 1 i 2 do pakietów akcji w zakładach ubezpieczeń w rozumieniu definicji określonej w dyrektywie 73/239/EWG (1) oraz w dyrektywie 79/267/EWG (2). 4. Akcje posiadane tymczasowo podczas restrukturyzacji finan- sowej danego przedsiębiorstwa lub jego ratowania, jak również w normalnym toku gwarantowania emisji lub w imieniu samej instytucji, lecz na rachunek innych przedsiębiorstw, nie będą trak- towane jako znaczne pakiety akcji do celów wyliczania limitów ustanowionych w ust. 1 i 2. Nie będą uwzględniane akcje, które nie są finansowymi aktywami trwałymi w rozumieniu definicji określonej w art. 35 ust. 2 dyrektywy 86/635/EWG. 5. Przekroczenie limitów ustanowionych w ust. 1 i 2 może nastą- pić jedynie w wyjątkowych okolicznościach. Jednakże w takich przypadkach właściwe władze wymagają, aby instytucja kredy- towa podwyższyła swoje fundusze własne albo podjęła inne środki o równoważnych skutkach. 6. Państwa Członkowskie mogą postanowić, że właściwe władze nie stosują limitów określonych w ust. 1 i 2, jeśli 100 % kwoty, o którą znaczne pakiety akcji posiadane przez instytucję kredytową przekraczają te limity, jest pokryte funduszami własnymi, przy czym ta kwota funduszy własnych nie jest uwzględniana przy wyliczeniu współczynnika wypłacalności. W przypadku gdy przekroczone są oba limity ustanowione w ust. 1 i 2, kwota mająca być pokryta funduszami własnymi stanowi kwotę wyż- szego z tych dwóch przekroczeń. (1) Pierwsza dyrektywa Rady 73/239/EWG z dnia 24 lipca 1973 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do podejmowania i prowadze- nia działalności w dziedzinie ubezpieczeń bezpośrednich innych niż ubezpieczenia na życie (Dz. U. L 228 z 16. 8. 1973, str. 3). Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 95/26/WE. (2) Pierwsza dyrektywa Rady 79/267/EWG z dnia 5 marca 1979 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do podejmowania i prowadze- nia działalności w zakresie ubezpieczeń na życie (Dz. U. L 63 z 13. 3. 1979, str. 1). Dyrektywa zmieniona ostatnio dyrektywą 95/26/WE. Artykuł 52 Nadzór skonsolidowany nad instytucjami kredytowymi 1. Każda instytucja kredytowa, która posiada przedsiębiorstwo zależne będące instytucją kredytową lub instytucją finansową lub posiada udział kapitałowy w takiej instytucji, podlega nadzorowi na podstawie swojej finansowej skonsolidowanej w zakresie określonym w art. 54 i w sposób tam przewidziany. Nadzór taki jest wykonywany przynajmniej w dziedzinach okre- ślonych w ust. 5 i 6. sytuacji 2. Każda instytucja kredytowa, dla której przedsiębiorstwem dominującym jest finansowa spółka holdingowa, podlega nadzo- rowi na podstawie skonsolidowanej sytuacji finansowej tej spółki, w zakresie określonym w art. 54 i w sposób tam przewidziany. Nadzór taki jest wykonywany przynajmniej w dziedzinach okre- ślonych w ust. 5 i 6. Konsolidacja sytuacji finansowej spółki hol- dingowej w żadnym przypadku nie oznacza, że właściwe władze zobowiązane są do pełnienia roli nadzorczej w stosunku do finansowej spółki holdingowej jako przedsiębiorstwa indywidu- alnego. 3. Państwa Członkowskie lub właściwe władze odpowiedzialne za wykonywanie skonsolidowanego nadzoru na podstawie art. 53 mogą w wymienionych poniżej przypadkach postanowić, że instytucje kredytowe, instytucje finansowe lub przedsiębiorstwa pomocniczych usług bankowych, które stanowią przedsiębior- stwo zależne lub w kapitale których zawarty jest udział kapita- łowy, nie muszą być objęte konsolidacją: — jeśli przedsiębiorstwo, które powinno być objęte konsolida- cją, ma siedzibę w państwie trzecim, w którym występują przeszkody prawne w przekazywaniu niezbędnych informa- cji, — jeśli w opinii właściwych władz przedsiębiorstwo, które powinno być objęte konsolidacją, posiada znaczenie jedynie marginalne z punktu widzenia celów monitorowania instytu- cji kredytowych, a także we wszystkich przypadkach, gdy suma bilansowa przedsiębiorstwa, który powinno być objęte konsolidacją, nie przekracza mniejszej z dwóch poniższych kwot: 10 mln EUR lub 1 % sumy bilansowej przedsiębiorstwa dominującego lub przedsiębiorstwa posiadającego udział kapitałowy. O ile jednak kilka przedsiębiorstw spełnia powyż- sze kryteria, należy je objąć konsolidacją, jeżeli wspólnie posiadają znaczenie niemarginalne z punktu widzenia wyżej wspomnianych celów, lub — jeśli w opinii właściwych władz odpowiedzialnych za wyko- nywanie nadzoru skonsolidowanego konsolidacja sytuacji finansowej przedsiębiorstwa, które powinno być nią objęte, byłaby niewłaściwa lub myląca w odniesieniu do celówna- dzoru nad instytucjami kredytowymi. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 309 4. W przypadku gdy instytucja kredytowa będąca przedsiębior- stwem zależnym nie zostaje objęta nadzorem skonsolidowanym przez właściwe władze Państwa Członkowskiego z przyczyn przedstawionych wyżej w ust. 3 tiret drugie i trzecie, właściwe władze Państwa Członkowskiego, w którym dana instytucja kre- dytowa będąca przedsiębiorstwem zależnym jest umiejscowiona, mogą żądać od przedsiębiorstwa dominującego informacji, które mogą ułatwić im nadzór nad tą instytucją kredytową. 8. W przypadku gdy instytucja kredytowa, której przedsiębior- stwem dominującym jest również instytucja kredytowa, uzyskała zezwolenie i jest umiejscowiona w innym Państwie Członkow- skim, właściwe władze, które udzieliły tego zezwolenia, stosują w stosunku do tej instytucji zasady ustanowione w ust. 5 w uję- ciu nieskonsolidowanym lub, w stosownych przypadkach, w uję- ciu skonsolidowanym na szczeblu niższym. 5. Nadzór nad wypłacalnością i nad odpowiedniością funduszy własnych do pokrycia ryzyka rynkowego oraz kontrola wyso- kiego ryzyka są wykonywane na zasadzie skonsolidowanej zgod- nie z niniejszym artykułem oraz art. 53–56. Państwa Członkow- skie przyjmują, gdy sytuacja tego wymaga, wszelkie niezbędne środki w celu objęcia finansowych spółek holdingowych nadzo- rem skonsolidowanym zgodnie z ust. 2. Zgodność z limitami ustalonymi w art. 51 ust. 1 i 2 jest nadzo- rowana i kontrolowana na podstawie skonsolidowanej lub skonsolidowanej na szczeblu niższym sytuacji finansowej insty- tucji kredytowej. 6. Właściwe władze zapewniają, że we wszystkich przedsiębior- stwach objętych zakresem skonsolidowanego nadzoru sprawo- wanego nad instytucją kredytową w wykonaniu ust. 1 i 2 istnieją odpowiednie mechanizmy kontroli wewnętrznej w stosunku do istotnych do celów nadzoru wszelkich danych i skonsolidowanego. informacji 7. Bez uszczerbku dla przepisów szczególnych innych dyrektyw, Państwa Członkowskie mogą odstąpić od stosowania zasad usta- nowionych w ust. 5, w ujęciu nieskonsolidowanym lub skonso- lidowanym na szczeblu niższym, w stosunku do instytucji kredy- towej, która będąc przedsiębiorstwem dominującym, podlega nadzorowi skonsolidowanemu oraz w stosunku do każdego przedsiębiorstwa zależnego takiej instytucji kredytowej, które podlega ich zezwoleniu i nadzorowi oraz objęte jest nadzorem skonsolidowanym sprawowanym nad instytucją kredytową będącą jego przedsiębiorstwem dominującym. Ta sama możli- wość wyłączenia dotyczy przypadku, gdy przedsiębiorstwo domi- nujące jest finansową spółką holdingową, której siedziba zarządu znajduje się w tym samym Państwie Członkowskim co instytucja kredytowa, pod warunkiem jednak, że podlega ona takiemu samemu nadzorowi co instytucje kredytowe, w szczególności normom ustanowionym w ust. 5. W obu przypadkach wymienionych w akapicie pierwszym należy podjąć kroki zapewniające odpowiednią alokację kapitału w ramach grupy bankowej. Jeśli właściwe władze stosują te zasady do takich instytucji kredy- towych w ujęciu nieskonsolidowanym, do celów wyliczania fun- duszy własnych mogą one korzystać z przepisu art. 3 ust. 2 aka- pit ostatni. 9. Bez względu na wymogi ust. 8 właściwe władze odpowie- dzialne za udzielenie zezwolenia przedsiębiorstwu zależnemu przedsiębiorstwa dominującego będącego instytucją kredytową mogą na mocy dwustronnej umowy przekazać swoje kompeten- cje w zakresie nadzoru właściwym władzom, które udzieliły zez- wolenia przedsiębiorstwu dominującemu i sprawują nad nim nadzór. Komisja musi być powiadomiona o istnieniu i treści takich porozumień. Przesyła ona te informacje właściwym wła- dzom pozostałych Państw Członkowskich oraz Komitetowi Doradczemu ds. Bankowości. 10. Państwa Członkowskie zapewniają, że właściwe władze odpowiedzialne za wykonywanie nadzoru skonsolidowanego mają możliwość żądania informacji określonych w art. 55 od przedsiębiorstw zależnych instytucji kredytowej lub finansowej spółki holdingowej, które nie są objęte zakresem nadzoru skonsolidowanego. W takim przypadku stosuje się procedury przekazywania i weryfikowania tych informacji określone w tym artykule. Artykuł 53 Właściwe władze odpowiedzialne za wykonywanie nad- zoru skonsolidowanego 1. Gdy przedsiębiorstwo dominujące jest instytucją kredytową, nadzór skonsolidowany wykonywany jest przez właściwe władze, które udzieliły temu przedsiębiorstwu zezwolenia na mocy art. 4. 2. Gdy przedsiębiorstwem dominującym instytucji kredytowej jest finansowa spółka holdingowa, nadzór skonsolidowany wyko- nywany jest przez właściwe władze, które udzieliły zezwolenia tej instytucji kredytowej na mocy art. 4. Jednakże w przypadku, gdy przedsiębiorstwem dominującym instytucji kredytowych, które uzyskały zezwolenie w dwóch lub więcej Państwach Członkowskich, jest ta sama finansowa spółka holdingowa, nadzór skonsolidowany wykonywany jest przez właściwe władze właściwe dla instytucji kredytowej posiadającej zezwolenie przyznane w tym Państwie Członkowskim, w którym utworzona została finansowa spółka holdingowa. Jeżeli w Państwie Członkowskim, w którym utworzona została finansowa spółka holdingowa, nie udzielono zezwolenia żadnej instytucji kredytowej od niej zależnej, właściwe władze zaintere- sowanych Państw Członkowskich (w tym Państwa Członkow- skiego, w którym utworzona została finansowa spółka holdin- gowa) dążą do osiągnięcia porozumienia, określającego, które 310 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 spośród nich wykonują nadzór skonsolidowany. W razie braku takiego porozumienia nadzór skonsolidowany wykonywany jest przez te właściwe władze, które udzieliły zezwolenia instytucji kredytowej o najwyższej sumie bilansowej; w przypadku gdy sumy te są równe, nadzór skonsolidowany wykonywany jest przez właściwe władze, które pierwsze udzieliły zezwolenia okre- ślonego w art. 4. 3. Zainteresowane właściwe władze mogą na mocy wspólnego porozumienia odstąpić od zasad ustanowionych w ust. 2 akapit pierwszy i drugi. 4. Porozumienia określone w ust. 2 akapit trzeci oraz w ust. 3 ustanawiają procedury współpracy i przekazywania informacji, które umożliwią osiągnięcie celów nadzoru na zasadzie skonso- lidowanej. 5. W przypadku gdy w Państwie Członkowskim istnieje więcej niż jedna właściwa władza sprawująca nadzór nad instytucjami kredytowymi i instytucjami finansowymi, to Państwo Członkow- skie podejmie niezbędne środki w celu koordynacji działań tych władz. czy należy przeprowadzić konsolidację i w jaki sposób. Mogą one zezwolić lub wymagać, w szczególności, stosowania metody praw własności. Jednakże, stosowanie tej metody nie oznacza objęcia tych przedsiębiorstw nadzorem skonsolidowanym. 4. Bez uszczerbku dla ust. 1, 2 i 3 w następujących przypadkach właściwe władze ustalają, czy należy przeprowadzić konsolidację i w jaki sposób: — gdy w opinii właściwych władz instytucja kredytowa wywiera znaczny wpływ na jedną lub więcej instytucji kredytowych lub instytucji finansowych, jednak nie posiada udziałów kapi- tałowych w tych instytucjach lub innych powiązań kapitało- wych z nimi, — gdy dwiema lub więcej instytucjami kredytowymi lub insty- tucjami finansowymi kierują te same osoby, a sytuacja ta nie wynika z umowy lub z przepisów aktów założycielskich bądź umów spółki, — gdy dwie lub więcej instytucji kredytowych lub instytucji finansowych posiada organy administracyjne, zarządzające lub nadzorcze, w których te same osoby stanowią większość. Artykuł 54 Forma i zakres konsolidacji Właściwe władze mogą zezwolić, w szczególności, na stosowa- nie metody przewidzianej w art. 12 dyrektywy 83/349/EWG lub wymagać jej stosowania. Stosowanie tej metody nie oznacza jed- nakże objęcia danych przedsiębiorstw nadzorem skonsolidowa- nym. 1. Właściwe władze odpowiedzialne za wykonywanie nadzoru skonsolidowanego muszą do celów nadzoru wymagać konsoli- dacji metodą pełną wszystkich instytucji kredytowych i instytucji finansowych będących przedsiębiorstwami zależnymi w stosunku do przedsiębiorstwa dominującego. 5. Gdy nadzór skonsolidowany wymagany jest na podstawie art. 52 ust. 1 i 2, przedsiębiorstwa pomocniczych usług banko- wych objęte są konsolidacją w przypadkach i zgodnie z metodami ustanowionymi w ust. 1–4 niniejszego artykułu. Jednakże można określić konsolidację proporcjonalną w przypad- ku, gdy w opinii właściwych władz odpowiedzialność przedsię- biorstwa dominującego posiadającego udział w kapitale jest ogra- niczona do tego udziału ze względu na odpowiedzialność innych akcjonariuszy lub udziałowców, których wypłacalność nie budzi zastrzeżeń. Odpowiedzialność innych akcjonariuszy i udziałow- ców musi zostać wyraźnie określona, jeśli to konieczne, na pod- stawie formalnych zobowiązań przez nich podpisanych. 2. Właściwe władze odpowiedzialne za wykonywanie nadzoru skonsolidowanego muszą w tym celu wymagać konsolidacji proporcjonalnej udziałów kapitałowych w instytucjach kredyto- wych i finansowych zarządzanych przez przedsiębiorstwo objęte konsolidacją razem z jednym lub większą liczbę przedsiębiorstw nie objętych konsolidacją, wówczas gdy odpowiedzialność tych przedsiębiorstw jest ograniczona do posiadanego przez nie udziału w kapitale. Artykuł 55 Informacje przedkładane przez spółki holdingowe o profilu mieszanym oraz przedsiębiorstwa zależne tych spółek 1. Do czasu dalszej koordynacji metod konsolidacji Państwa Członkowskie zapewniają, że w przypadku gdy przedsiębiorstwo dominujące jednej lub więcej instytucji kredytowych jest spółką holdingową o profilu mieszanym, właściwe władze odpowie- dzialne za udzielenie zezwolenia tym instytucjom kredytowym i nadzór nad nimi żądają od nich, zwracając się do spółki holdin- gowej i jej przedsiębiorstw zależnych bezpośrednio lub za pośred- nictwem zależnych instytucji kredytowych, przedstawienia wszel- kich informacji niezbędnych do wykonywania nadzoru nad zależnymi instytucjami kredytowymi. 3. W przypadku udziałów kapitałowych lub powiązań kapitało- wych innych niż określone w ust. 1 i 2 właściwe władze ustalają, 2. Państwa Członkowskie zapewniają, że ich właściwe władze mają możliwość przeprowadzania inspekcji na miejscu w celu 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 311 zweryfikowania informacji otrzymanych od spółek holdingo- wych o profilu mieszanym i od ich przedsiębiorstw zależnych lub możliwość zlecania takich weryfikacji inspektorom zewnętrz- nym. Jeżeli spółka holdingowa o profilu mieszanym lub jedno z jej przedsiębiorstw zależnych jest zakładem ubezpieczeń, można również zastosować procedurę przewidzianą w art. 56 ust. 4. Jeżeli spółka holdingowa o profilu mieszanym lub jedno z jej przedsiębiorstw zależnych umiejscowione są w Państwie Człon- kowskim innym niż to, w którym umiejscowiony jest przedsię- inspekcje na biorstwo zależne będące instytucją kredytową, miejscu należy przeprowadzać zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 56 ust. 7. Artykuł 56 Środki ułatwiające stosowanie nadzoru skonsolidowanego 1. Państwa Członkowskie podejmują niezbędne kroki w celu zapewnienia, że nie istnieją żadne przeszkody prawne uniemoż- liwiające przedsiębiorstwom objętym zakresem nadzoru skonsoli- dowanego spółkom holdingowym o profilu mieszanym i ich przedsiębiorstwom zależnym oraz przedsiębiorstwom zależnym określonym w art. 52 ust. 10 wzajemną wymianę wszelkich informacji, które miałyby znaczenie do celów sprawowania nad- zoru zgodnie z art. 52–55 i niniejszym artykułem. 2. Gdy przedsiębiorstwo dominujące i którekolwiek z jego przed- siębiorstw zależnych będących instytucjami kredytowymi mają siedziby w różnych Państwach Członkowskich, właściwe władze każdego Państwa Członkowskiego przekazują sobie wszystkie stosowne informacje umożliwiające lub ułatwiające wykonywa- nie nadzoru skonsolidowanego. W przypadku gdy właściwe władze Państwa Członkowskiego, w którym umiejscowione jest przedsiębiorstwo dominujące, same nie wykonują nadzoru skonsolidowanego na podstawie art. 53, mogą one zostać poproszone przez właściwe władze odpowie- dzialne za wykonywanie takiego nadzoru o wystąpienie do przed- siębiorstwa dominującego o wszelkie informacje mające znacze- nie dla celów nadzoru skonsolidowanego oraz przekazanie ich tym władzom. przedsiębiorstw zależnych, które nie są instytucjami kredyto- wymi, lub w stosunku do przedsiębiorstw zależnych objętych zakresem art. 52 ust. 10. 4. Gdy instytucja kredytowa, finansowa spółka holdingowa lub spółka holdingowa o profilu mieszanym kontroluje jedno lub więcej przedsiębiorstw zależnych będących zakładami ubezpie- czeń lub inne przedsiębiorstwo świadczące usługi inwestycyjne i objęte wymogiem uzyskania zezwolenia, właściwe władze i wła- dze, którym powierzono publiczne zadanie nadzorowania zakła- dów ubezpieczeń lub innych przedsiębiorstw świadczących usługi inwestycyjne, ściśle ze sobą współpracują. Bez uszczerbku dla ich odpowiednich obowiązków, władze te przekazują sobie informacje mogące uprościć ich zadania i umożliwić nadzór nad działalnością i ogólną sytuacją finansową nadzorowanych przez nie przedsiębiorstw. 5. Informacje uzyskane w ramach skonsolidowanego nadzoru, w szczególności wszelka wymiana informacji między właściwymi władzami przewidziana w niniejszej dyrektywie, podlegają obo- wiązkowi dochowania tajemnicy zawodowej zgodnie z definicją określoną w art. 30. 6. Właściwe władze odpowiedzialne za nadzór skonsolidowany sporządzają wykazy finansowych spółek holdingowych określo- nych w art. 52 ust. 2. Wykazy te przekazywane są właściwym władzom pozostałych Państw Członkowskich oraz Komisji. instytucji finansowej spółki holdingowej, 7. W przypadku gdy stosując niniejszą dyrektywę właściwe wła- dze danego Państwa Członkowskiego w szczególnych przypad- kach pragną sprawdzić informacje dotyczące instytucji kredyto- finansowej, wej, przedsiębiorstwa pomocniczych usług bankowych, spółki holdin- gowej o profilu mieszanym, przedsiębiorstwa zależnego określo- nego w art. 55 lub przedsiębiorstwa zależnego określonego w art. 52 ust. 10, mających siedzibę w innym Państwie Człon- kowskim, muszą o przeprowadzenie takiej weryfikacji zwrócić się do właściwych władz tego Państwa Członkowskiego. Władze otrzymujące taki wniosek muszą go uwzględnić w ramach swo- ich kompetencji, przeprowadzając weryfikację we własnym zakresie lub umożliwiając jej przeprowadzenie przez władze skła- dające wniosek bądź też umożliwiając jej przeprowadzenie przez biegłego rewidenta lub eksperta. 3. Państwa Członkowskie upoważniają swoje właściwe władze do wymiany informacji określonych w ust. 2 pod warunkiem, że w przypadku finansowych spółek holdingowych, instytucji finan- sowych lub przedsiębiorstw pomocniczych usług bankowych, zbieranie lub posiadanie informacji w żaden sposób nie oznacza, że od właściwych władz wymaga się pełnienia roli nadzorczej w stosunku do tych instytucji lub przedsiębiorstw jako przedsię- biorstw indywidualnych. Podobnie Państwa Członkowskie upoważniają swoje właściwe władze do wymiany informacji określonych w art. 55 pod warun- kiem, że zbieranie lub posiadanie informacji w żaden sposób nie oznacza, że właściwe władze odgrywają rolę nadzorczą w sto- sunku do spółki holdingowej o profilu mieszanym i tych z jej 8. Bez uszczerbku dla przepisów ich prawa karnego, Państwa Członkowskie zapewniają możliwość nakładania kar lub podej- mowania środków mających na celu usunięcie stwierdzonych naruszeń przepisów lub przyczyn takich naruszeń w stosunku do finansowych spółek holdingowych i spółek holdingowych o pro- filu mieszanym, lub osób efektywnie nimi zarządzających, które naruszają przepisy ustawowe, wykonawcze lub administracyjne przyjęte w celu wykonania art. 52–55 oraz niniejszego artykułu. W niektórych przypadkach środki takie mogą wymagać inter- wencji sądów. Właściwe władze ściśle ze sobą współpracują, aby zapewnić, że wyżej wspomniane kary lub środki przynoszą pożą- dane skutki, szczególnie w przypadku, gdy zarząd lub główna jed- nostka organizacyjna finansowej spółki holdingowej lub spółki holdingowej o profilu mieszanym nie mieści się w siedzibie zarządu tej spółki. 312 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 TYTUŁ VI KOMITET DORADCZY DS. BANKOWOŚCI Artykuł 57 Skład i zadania Komitetu Doradczego ds. Bankowości ust. 1 oraz wszelkim innym wymogom stosowanym przez Państwa Członkowskie oraz informacjom, które muszą być ujęte w programie działalności, a gdy sytuacja tego wymaga, kieruje do Komisji szczegółowej koordynacji. sugestie w celu uzyskania bardziej 1. Przy Komisji ustanawia się Komitet Doradczy ds. Bankowości właściwych władz Państw Członkowskich. 2. Zadaniem Komitetu Doradczego ds. Bankowości jest świad- czenie pomocy Komisji w zapewnieniu właściwego wykonania niniejszej dyrektywy. Ponadto Komitet wykonuje inne zadania określone w niniejszej dyrektywie i pomaga Komisji w przygoto- wywaniu nowych projektów dla Rady, dotyczących dalszej koor- dynacji w sferze instytucji kredytowych. 3. Komitet Doradczy ds. Bankowości nie zajmuje się konkret- nymi problemami poszczególnych instytucji kredytowych. 4. Komitet Doradczy ds. Bankowości składa się z nie więcej niż trzech przedstawicieli każdego Państwa Członkowskiego oraz Komisji. Tym przedstawicielom mogą od czasu do czasu towa- rzyszyć doradcy, pod warunkiem uprzedniej zgody Komitetu. Komitet może również zaprosić do uczestnictwa w posiedzeniach osoby o odpowiednich kwalifikacjach i ekspertów. Komisja zapewnia obsługę Komitetu w postaci sekretariatu. Artykuł 59 Wskaźniki obserwacyjne 1. Do czasu dalszej koordynacji do celów obserwacji i w razie potrzeby dla uzupełnienia współczynników przez siebie już sto- sowanych właściwe władze ustalają wskaźniki relacji między róż- nymi pozycjami aktywów i/lub pasywów instytucji kredytowych w celu monitorowania ich wypłacalności i płynności oraz okre- ślają inne środki, które mogą służyć zapewnieniu ochrony oszczędności. W tym celu Komitet Doradczy ds. Bankowości ustala zawartość różnych składników wskaźników obserwacyjnych wskazanych w akapicie pierwszym oraz określa metodę ich wyliczania. 5. Komitet Doradczy ds. Bankowości uchwala swój regulamin i wybiera przewodniczącego spośród przedstawicieli Państw Członkowskich. Komitet zbiera się w regularnych odstępach czasu oraz w każdym przypadku, gdy sytuacja tego wymaga. Komisja może wystąpić do Komitetu o zwołanie posiedzenia w trybie nagłym, o ile uzna, że sytuacja tego wymaga. W stosownych przypadkach Komitet Doradczy ds. Bankowości kieruje się wynikami konsultacji technicznych przeprowadzonych między władzami nadzorującymi kategorie określonych instytu- cji. 6. Jeśli Komitet Doradczy ds. Bankowości nie postanowi inaczej, jego obrady i ich wyniki są poufne. 2. Wskaźniki obserwacyjne ustalone na mocy ust. 1 wyliczane są przynajmniej raz na sześć miesięcy. Artykuł 58 3. Komitet Doradczy ds. Bankowości bada wyniki analiz przepro- wadzonych przez władze nadzorcze określone w ust. 1 akapit trzeci na podstawie wyliczeń określonych w ust. 2. Badanie wymogów w zakresie uzyskania zezwolenia Komitet Doradczy ds. Bankowości bada treść nadaną przez właściwe władze wymogom wymienionym w art. 5 ust. 1 i art. 6 4. Komitet Doradczy ds. Bankowości kieruje do Komisji sugestie zmierzające do koordynacji współczynników stosowanych w Państwach Członkowskich. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 313 TYTUŁ VII UPRAWNIENIA WYKONAWCZE Artykuł 60 Dostosowania techniczne 1. Bez uszczerbku dla przepisów w zakresie funduszy własnych sprawozdania określonego w art. 34 ust. 3 akapit drugi, dostoso- wania techniczne w następujących dziedzinach przyjmuje się zgodnie z trybem postępowania określonym w ust. 2: — objaśnianie definicji w celu uwzględnienia nowych zjawisk na rynkach finansowych przy stosowaniu niniejszej dyrektywy, — objaśnianie definicji w celu zapewnienia jednolitego stosowa- nia niniejszej dyrektywy we Wspólnocie, — dostosowywanie terminologii i formułowanie definicji sto- sownie do kolejnych aktów dotyczących instytucji kredyto- wych i spraw pokrewnych, — definicja „Strefy A” w art. 1 ust. 14, — definicja „banków rozwoju wielostronnego” w art. 1 ust. 19, — zmiana kwoty kapitału założycielskiego określonego w art. 5, aby uwzględnić nowe zjawiska natury gospodarczej i pienięż- nej, — rozszerzanie wykazu określonego w art. 18 i 19 i zamieszczo- nego w załączniku I lub dostosowanie terminologii stosowa- nej w tym wykazie do nowych zjawisk zachodzących na ryn- kach finansowych, — określanie obszarów, w których właściwe władze mają obo- wiązek wymiany informacji wymienionych w art. 28, — zmiana definicji aktywów wymienionych w art. 43, aby uwzględnić nowe zjawiska na rynkach finansowych, — wykaz i klasyfikacja pozycji pozabilansowych w załącznikach II i IV oraz zasady traktowania tych pozycji określonych w art. 42, 43 i 44 oraz w załączniku III, — czasowe obniżanie minimalnego poziomu współczynnika określonego w art. 47 lub wag ryzyka określonych w art. 43, aby uwzględnić pewne okoliczności szczególne, — objaśnianie wyłączeń przewidzianych w art. 49 ust. 5–10. 2. Komisję wspiera Komitet. W przypadku gdy dokonuje się odwołania do niniejszego ustępu, stosuje się art. 5 i 7 decyzji 1999/468/WE, z uwzględnieniem przepisów art. 8 tej decyzji. Okres określony w art. 5 ust. 6 decyzji 1999/468/WE ustala się na trzy miesiące. Komitet uchwala swój regulamin. TYTUŁ VIII PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE ROZDZIAŁ 1 PRZEPISY PRZEJŚCIOWE dzielni lub funduszy, a przekształconym w spółki akcyjne, aby nadal zaliczały do funduszy własnych zobowiązania solidarne członków spółdzielni lub kredytobiorców określonych w art. 36 ust. 1, przy czym należności od tych kredytobiorców traktuje się tak samo jak wyżej wymienione zobowiązania solidarne, pod warunkiem że przestrzegane są następujące limity: Artykuł 61 Przepisy przejściowe dotyczące art. 36 a) podstawę obliczania tej części zobowiązań solidarnych kredy- tobiorców, która zakwalifikowana jest do funduszy własnych, stanowi suma pozycji określonych w art. 34 ust. 2 pkt 1 i 2, pomniejszona o pozycje określone w art. 34 ust. 2 pkt 9, 10 i 11; Dania może zezwolić swoim hipotecznym instytucjom kredyto- wym utworzonym przed dniem 1 stycznia 1990 r. w formie spół- b) podstawa obliczania obowiązująca w dniu 1 stycznia 1991 r. lub, w przypadku przekształcenia danej instytucji w terminie 314 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 późniejszym, w dniu tego przekształcenia, stanowi maksy- malną podstawę obliczenia. Podstawa obliczenia nigdy nie może przewyższać tej maksymalnej podstawy; EUR oraz 5 % funduszy własnych instytucji kredytowej nieruchomość podlega wycenie co trzy lata przez jednego rzeczoznawcę; c) od dnia 1 stycznia 1997 r. maksymalną podstawę obliczenia obniża się o kwotę połowy wpływów z każdej nowej emisji kapitału w rozumieniu definicji określonej w art. 34 ust. 2 pkt 1, która przeprowadzana jest po tej dacie; d) maksymalna kwota zobowiązań solidarnych kredytobiorców zaliczona do funduszy własnych nie może nigdy przewyższać: 50 % w 1991 r. i 1992 r. 45 % w 1993 r. i 1994 r. 40 % w 1995 r. i 1996 r 35 % w 1997 r. 30 % w 1998 r. 20 % w 1999 r. 10 % w 2000 r. , oraz 0 % po dniu 1 stycznia 2001 r. , podstawy obliczania. b) 50 % rynkowej wartości nieruchomości lub 60 % warto- ści bankowo-hipotecznej, wybierając wartość niższą, w tych Państwach Członkowskich, które przepisami usta- wowymi lub wykonawczymi ustanowiły rygorystyczne kryteria obliczania wartości bankowo-hipotecznej. Wartość bankowo-hipoteczna oznacza wartość nierucho- mości ustaloną przez rzeczoznawcę, który dokonuje roz- sądnej oceny przyszłych możliwości zbycia nierucho- mości przy uwzględnieniu tych cech nieruchomości, które są możliwe do utrzymania w dłuższym okresie, warun- ków rynkowych normalnych i lokalnych, obecnego wyko- rzystania nieruchomości oraz stosownych alternatywnych sposobów jej wykorzystania. Przy określaniu wartości bankowo-hipotecznej nie są brane pod uwagę elementy spekulacyjne. Wartość bankowo-hipoteczną należy udo- kumentować w sposób przejrzysty i jasny. Przynajmniej co trzy lata, a także każdorazowo, gdy nastąpi spadek wartości rynkowych przewyższający 10 %, należy dokonać ponownej oceny wartości bankowo — hipotecznej, w szczególności zasadniczych założeń doty- czących rozwoju danego rynku. Artykuł 62 Przepisy przejściowe dotyczące art. 43 1. Do dnia 31 grudnia 2006 r. właściwe władze Państw Człon- kowskich mogą upoważnić swoje instytucje kredytowe do stoso- wania wagi ryzyka 50 % w stosunku do kredytów w pełni i cał- kowicie zabezpieczonych w stopniu zadowalającym dla tych władz hipotekami ustanowionymi na budynkach biurowych lub wielofunkcyjnych nieruchomościach handlowo-usługowych położonych na terytorium tych Państw Członkowskich, które zezwalają na stosowanie tej wagi ryzyka 50 % pod następującymi warunkami: Zarówno w lit. a), jak i b) termin „wartość rynkowa” oznacza cenę, za którą nieruchomość może być sprzedana na podsta- wie umowy cywilnej zawartej między chętnym sprzedawcą a niezależnym nabywcą w dniu wyceny, przy założeniu, że zamiar sprzedaży został podany do publicznej wiadomości na rynku, że warunki rynkowe pozwalają na uporządkowany tryb sprzedaży, że dla negocjacji w sprawie sprzedaży prze- widziany jest czas normalny dla nieruchomości tego rodzaju; ii) waga ryzyka 100 % stosuje się do tej części kredytu, która przekracza limity wymienione w ppkt i); i) waga ryzyka 50 % stosuje się do tej części kredytu, która nie przekracza limitu obliczonego zgodnie z lit. a) lub b): iii) nieruchomość musi być użytkowana lub oddana w najem przez właściciela. a) 50 % rynkowej wartości danej nieruchomości. Rynkowa wartość nieruchomości musi być obliczona przez dwóch niezależnych rzeczoznawców dokonujących niezależnej wyceny w chwili udzielania kredytu. Podstawą udzielenia kredytu musi być niższa z dwóch wyliczonych wartości. Akapit pierwszy nie stanowi przeszkody dla właściwych władz Państwa Członkowskiego, które stosuje na swoim terytorium wyższą wagę ryzyka w dopuszczeniu, zgodnie z powyższymi warunkami wagi ryzyka 50 % w stosunku do tych rodzajów kre- dytów na terytorium tych Państw Członkowskich, które dopusz- czają wagę ryzyka 50 %. Nieruchomość podlega ponownej wycenie przeprowadza- nej przez jednego rzeczoznawcę przynajmniej raz do roku. W przypadku kredytów nieprzekraczających 1 mln Właściwe władze Państw Członkowskich mogą zezwolić swoim instytucjom kredytowym na stosowanie wagi ryzyka 50 % w sto- sunku do kredytów niespłaconych do dnia 21 lipca 2000 r. , pod warunkiem spełnienia warunków wymienionych w niniejszym 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 315 ustępie. W takim przypadku nieruchomość wycenia się zgodnie z kryteriami wyceny określonymi powyżej, nie później niż do dnia 21 lipca 2003 r. Kredyty udzielone przed dniem 31 grudnia 2006 r. objęte są wagą ryzyka 50 % aż do terminu ich zapadalności, o ile instytucja kre- dytowa zobowiązana jest do przestrzegania warunków umowy. Do dnia 31 grudnia 2006 r. właściwe władze Państw Członkow- skich mogą upoważnić swoje instytucje kredytowe do stosowa- nia wagi ryzyka 50 % również w stosunku do kredytów w pełni i całkowicie zabezpieczonych w stopniu zadowalającym dla tych władz akcjami fińskich przedsiębiorstw budownictwa mieszka- niowego działających na mocy fińskiej ustawy o przedsiębior- stwach mieszkaniowych z 1991 r. lub późniejszych równoważ- nych aktów prawnych, pod warunkiem spełnienia warunków określonych w niniejszym ustępie. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o korzystaniu przez nie z niniejszego ustępu. 2. Państwa Członkowskie mogą stosować wagę ryzyka 50 % w stosunku do transakcji leasingu nieruchomości zawartych przed dniem 31 grudnia 2006 r. , które dotyczą nieruchomości przeznaczonych na cele gospodarcze w tym państwie, w którym znajduje się siedziba zarządu, a uregulowane są przepisami usta- wowymi, według których leasingodawca zachowuje pełny tytuł własności do nieruchomości będącej przedmiotem transakcji, dopóki leasingobiorca nie zrealizuje posiadanej opcji zakupu. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o korzystaniu przez nie z przepisów niniejszego ustępu. 3. Artykuł. 43 ust. 3 nie ma wpływu na uznawanie przez wła- ściwe władze zawartych dwustronnych umów kompensowania przez odnowienie w odniesieniu do: Artykuł 63 Przepisy przejściowe dotyczące art. 47 1. Instytucja kredytowa, która w terminie do dnia 1 stycznia 1991 r. nie osiągnęła minimalnego współczynnika na poziomie 8 %, określonego w art. 47 ust. 1, musi stopniowo, kolejnymi eta- pami, zbliżyć się do tego poziomu. Do czasu osiągnięcia tego celu instytucja nie może pozwolić na ponowne obniżenie się współ- czynnika. Jakiekolwiek fluktuacje współczynnika powinny mieć charakter tymczasowy, przy czym należy powiadomić właściwe władze o przyczynach takiej fluktuacji. 2. Przez okres nie dłuższy niż pięć lat od dnia 1 stycznia 1993 r. Państwa Członkowskie mogą nadawać wagę ryzyka 10 % obliga- cjom określonym w art. 22 ust. 4 dyrektywy Rady 85/611/EWG i mogą utrzymywać taką wagę dla instytucji kredytowych wówczas, gdy i jeśli uznają to za niezbędne dla uniknięcia poważ- nych zakłóceń działania rynków tych państw. Takie wyjątki zgła- sza się Komisji. 3. Przez okres nie dłuższy niż siedem lat od dnia 1 stycznia 1993 r. art. 47 ust. 1 nie ma zastosowania do Banku Rolnego Grecji. Jednakże, bank ten musi zbliżyć się do poziomu określo- nego w art. 47 ust. 1 kolejnymi etapami, zgodnie z metodą opi- saną w ust. 1 niniejszego artykułu. — Belgii, przed dniem 23 kwietnia 1996 r. , — Danii, przed dniem 1 czerwca 1996 r. , — Niemiec, przed dniem 30 października 1996 r. , — Grecji, przed dniem 27 marca 1997 r. , — Hiszpanii, przed dniem 7 stycznia 1997 r. , — Francji, przed dniem 30 maja 1996 r. , — Irlandii, przed dniem 27 czerwca 1996 r. , — Włoch, przed dniem 30 lipca 1996 r. , — Luksemburga, przed dniem 29 maja 1996 r. , — Niderlandów, przed dniem 1 lipca 1996 r. , — Austrii, przed dniem 30 grudnia 1996 r. , — Portugalii, przed dniem 15 stycznia 1997 r. , — Finlandii, przed dniem 21 sierpnia 1996 r. , — Szwecji, przed dniem 1 czerwca 1996 r. , — Zjednoczonego Królestwa, przed dniem 30 kwietnia 1996 r. Artykuł 64 Przepisy przejściowe dotyczące art. 49 1. Jeśli w dniu 5 lutego 1993 r. instytucja kredytowa już posia- dała ryzyko lub zaangażowania przewyższające limit zaangażo- wań lub łączny limit zaangażowań ustanowiony w art. 49, odpo- wiednie władze wymagają od tej instytucji podjęcia działań w celu obniżenia tego kredytu lub kredytów do poziomu limitów usta- nowionych w art. 49. 2. Proces obniżania tego zaangażowania lub zaangażowań do poziomu obowiązujących limitów jest opracowany, przyjęty, wykonany i przeprowadzony do końca w ciągu okresu uznanego przez odpowiednie władze za zgodny z zasadami bezpiecznego zarządzania i uczciwej konkurencji. Właściwe władze powiada- miają Komisję i Komitet Doradczy ds. Bankowości o przyjętym harmonogramie ogólnego procesu. 3. Instytucja kredytowa nie może podjąć żadnych działań powo- dujących przekroczenie przez zaangażowania określone w ust. 1 wysokości z dnia 5 lutego 1993 r. 316 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 4. Okres stosowany zgodnie z ust. 2 wygasa nie później niż do dnia 31 grudnia 2001 r. Zaangażowania o dłuższym terminie zapadalności, w przypadku których instytucja kredytowa jest obowiązana do przestrzegania warunków umownych, mogą trwać nadal do terminu ich zapadalności. 5. Do dnia 31 grudnia 1998 r. Państwa Członkowskie mogą podwyższyć limit ustanowiony w art. 49 ust. 1 do 40 % oraz limit ustanowiony w art. 49 ust. 2 do 30 %. W takich przypadkach, z zastrzeżeniem ust. 1–4 ostateczny termin dla obniżenia zaanga- żowań istniejących na koniec tego okresu do poziomu limitów ustanowionych w art. 49 upływa dnia 31 grudnia 2001 r. 6. Jedynie w przypadku instytucji kredytowych, których fundu- sze własne nie przekraczają 7 mln EUR Państwa Członkowskie mogą przedłużyć o pięć lat limity czasowe ustanowione w ust. 5. Państwa Członkowskie korzystające z możliwości przewidzianej w niniejszym ustępie podejmują środki, aby zapobiec zniekształ- ceniom konkurencji i powiadamiają o nich Komisję i Komitet Doradczy ds. Bankowości. 7. W przypadkach określonych w ust. 5 i 6 ryzyko można uznać za koncentrację, jeśli jego wartość stanowi co najmniej 15 % fun- duszy własnych. 8. Do dnia 31 grudnia 2001 r. Państwa Członkowskie mogą ustalić, że zgłoszenia w zakresie wysokiego ryzyka przedkładane są przynajmniej dwa razy do roku, zamiast z częstotliwością określoną w art. 48 ust. 2 tiret drugie. 9. Państwa Członkowskie mogą w całości lub w części wyłączyć stosowanie art. 49 ust. 1, 2 i 3 zaangażowania instytucji kredy- towych w postaci kredytów hipotecznych określonych w art. 62 ust. 1, udzielonych przed dniem 1 stycznia 2002 r. oraz transak- cji leasingu nieruchomości określonych w art. 62 ust. 2, zawar- tych przed dniem 1 stycznia 2002 r. , przy czym w obu przypad- kach wyłączenie się do 50 % wartości danej nieruchomości. stosuje Podobne zasady stosuje się do kredytów zabezpieczonych w stop- niu zadowalającym dla właściwych władz akcjami fińskich przed- siębiorstw budownictwa mieszkaniowego działających na mocy fińskiej ustawy o przedsiębiorstwach mieszkaniowych z 1991 r. lub późniejszych równoważnych aktów prawnych, które to kre- dyty są podobne do kredytów hipotecznych określonych w aka- picie pierwszym. ROZDZIAŁ 2 PRZEPISY KOŃCOWE Artykuł 66 Powiadamianie Komisji Państwa Członkowskie przekazują Komisji teksty podstawowych przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych prawa krajowego przyjętych w dziedzinie objętej niniejszą dyrektywą. Artykuł 67 Dyrektywy uchylone się 73/183/EWG, dyrektywy 89/646/EWG, 77/780/EWG, 1. Uchyla 89/299/EWG, 92/30/EWG i 92/121/EWG, zmienione dyrektywami wymienionymi w części A załącznika V, bez uszczerbku dla zobowiązań Państw Człon- kowskich dotyczących harmonogramu transpozycji wspomnia- nych dyrektyw wymienionego w części B załącznika V. 89/647/EWG, 2. Odniesienia do dyrektyw, które utraciły moc, traktowane są jak odniesienia do niniejszej dyrektywy i odczytywane są zgodnie z tabelą zgodności w załączniku VI. Artykuł 68 Wejście w życie Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich. Artykuł 69 Adresaci Artykuł 65 Przepisy przejściowe dotyczące art. 51 Niniejsza dyrektywa skierowana jest do Państw Członkowskich. Sporządzono w Brukseli, dnia 20 marca 2000 r. Instytucje kredytowe, które w dniu 1 stycznia 1993 r. przekraczały limity ustanowione w art. 51 ust. 1 i 2, mają obowiązek dostosowania się do nich do dnia 1 stycznia 2003 r. N. FONTAINE Przewodniczący J. GAMA Przewodniczący W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 317 ZAŁĄCZNIK I WYKAZ RODZAJÓW DZIAŁALNOŚCI PODLEGAJĄCYCH WZAJEMNEMU UZNAWANIU 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Przyjmowanie od ludności depozytów i innych środków podlegających zwrotowi Udzielanie kredytów (1) Leasing finansowy Usługi transferu środków pieniężnych Emisja i administrowanie środkami płatności (np. kartami kredytowymi, czekami podróżnymi, czekami bankierskimi) Gwarancje i zobowiązania Obrót na własny rachunek lub na rachunek klienta: a) instrumentami rynku pieniężnego (czekami, wekslami, certyfikatami depozytowymi itp. ) b) dewizami c) opcjami i terminowymi umowami na instrumenty finansowe typu „futures” d) instrumentami stopy procentowej i wymiany walutowej e) zbywalnymi papierami wartościowymi Uczestniczenie w emisji papierów wartościowych i świadczenie usług związanych z taką emisją Doradztwo dla przedsiębiorstw gospodarczych w zakresie struktury kapitałowej, strategii przemysłowej i kwe- stii z nimi związanych, jak również doradztwo i usługi dotyczące łączenia się oraz nabywania przedsiębiorstw gospodarczych 10. Pośrednictwo na rynku pieniężnym 11. Zarządzanie portfelem i doradztwo inwestycyjne 12. Przechowywanie i administrowanie papierami wartościowymi 13. Usługi w zakresie opiniowania kredytobiorców 14. Przechowywanie w sejfach (1) W tym między innymi: — kredyt konsumencki, — kredyt hipoteczny, — faktoring z regresem lub bez, — finansowanie transakcji handlowych (w tym forfeiting). 318 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 ZAŁĄCZNIK II KLASYFIKACJA POZYCJI POZABILANSOWYCH Pozycje pełnego ryzyka — Gwarancje mające charakter substytutu kredytu, — Akcepty, — Poręczenia wekslowe, gdy na wekslu nie jest podpisana inna instytucja kredytowa, — Transakcje z prawem regresu, — Akredytywy zabezpieczające mające charakter substytutu kredytu, — Rzeczywiste terminowe transakcje zakupu aktywów, — Depozyty termin/termin, — Niespłacona część nie w pełni pokrytych akcji i papierów wartościowych, — Inne pozycje obciążone pełnym ryzykiem. Pozycje średniego ryzyka — Akredytywy dokumentowe otwarte i potwierdzone (patrz także: pozycje umiarkowanego ryzyka), — Gwarancje jakości odsprzedawanych aktywów i gwarancje zapłaty odszkodowania (w tym gwarancje przetargowe, gwarancje dobrego wykonania umowy, gwarancje zapłaty cła i gwarancje zapłaty podatku) oraz inne gwarancje niemające charakteru substytutu kredytu, — Umowy sprzedaży aktywów z prawem odkupu w rozumieniu art. 12 ust. 3 i 5 dyrektywy 86/635/EWG, — Akredytywy zabezpieczające nie mające charakteru substytutu kredytu, — Niewykorzystane zobowiązania kredytowe (zobowiązania udzielenia kredytu, zakupu papierów wartościowych, udzielenia gwarancji lub udzielenia akceptu) z pierwotnym terminem zapadalności powyżej jednego roku, — Odnawialne gwarancje emisji weksli krótkoterminowych (NIF) i średnioterminowych (RUF), — Inne pozycje obciążone średnim ryzykiem. Pozycje umiarkowanego ryzyka — Akredytywy dokumentowe, przy których wysyłka towaru stanowi zabezpieczenie akredytywy, oraz inne instrumenty, które wygasają z chwilą realizacji transakcji będącej ich podstawą, — Inne pozycje obciążone umiarkowanym ryzykiem. Pozycje niskiego ryzyka — Niewykorzystane zobowiązania kredytowe (zobowiązania udzielenia kredytu, zakupu papierów wartościowych, udzielenia gwarancji lub udzielenia akceptu) z pierwotnym terminem zapadalności do jednego roku, które można bezwarunkowo wypowiedzieć w każdej chwili bez uprzedzenia, — Inne pozycje obciążone niskim ryzykiem. Państwa Członkowskie zobowiązują się powiadomić Komisję, gdy tylko udzielą zgody na zaliczenie nowej operacji pozabilansowej do pozycji w tiret ostatnim każdej kategorii ryzyka. Takie operacje zostaną ostatecznie zaklasyfikowane do odpowiedniej kategorii po podjęciu decyzji zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 60. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 319 ZAŁĄCZNIK III TRAKTOWANIE POZYCJI POZABILANSOWYCH 1. WYBÓR METODY Za zgodą właściwych władz instytucje kredytowe mogą wybrać jedną z niżej przedstawionych metod pomiaru ryzyka związanego z transakcjami wymienionymi w pkt 1 i 2 załącznika IV. Instytucje kredytowe, które muszą stosować się do art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/6/EWG (1), muszą stosować niżej przedstawioną metodę 1. Dla pomiaru ryzyka obciążającego umowy wymienione w pkt 3 załącznika IV wszystkie instytucje kredytowe muszą stosować niżej przedstawioną metodę 1. 2. METODY Metoda 1: Wycena według „bieżącej wartości rynkowej” Czynność a): Czynność b): umowom przypisuje się ich bieżącą wartość rynkową (umowy wycenia się według wartości rynkowej), aby określić aktualny koszt odtworzenia wszystkich umów o dodatniej dla danej instytucji wartości. aby określić wysokość potencjalnego zaangażowania narażonego na ryzyko kredytowe w przyszłości (1), referencyjne kwoty kapitału lub wartości bazowe mnoży się przez następujące wskaźniki procentowe: TABELA 1 (a) (b) Rzeczywisty termin płatności (c) Umowy stopy procentowej Umowy wymiany walutowej i złota Umowy doty- czące akcji Umowy doty- czące metali szlachetnych oprócz złota Umowy doty- czące towarów innych niż metale szla- chetne Do jednego roku Powyżej mniej niż pięć lat jednego roku, jednak 0 % 0,5 % 1 % 5 % 6 % 8 % Powyżej pięciu lat 1,5 % 7,5 % 10 % 7 % 7 % 8 % 10 % 12 % 15 % (a) Umowy, które nie mieszczą się w żadnej z pięciu kategorii przedstawionych w powyższej tabeli, należy traktować jako umowy dotyczące towarów innych niż metale szlachetne. (b) Dla umów z wielokrotną wymianą kwoty kapitału wskaźniki procentowe mnoży się przez liczbę płatności pozostałych do rea- lizacji zgodnie z umową. (c) Dla umów, które są tak skonstruowane, aby rozliczyć aktualne ryzyko po określonych terminach płatności, bądź też takich, które ulegają przeszacowaniu w taki sposób, że wartość rynkowa umowy jest równa zero w określonych terminach, rzeczywisty ter- min płatności jest równy okresowi pozostającemu do najbliższego terminu przeszacowania. W przypadku umów stopy procen- towej, które spełniają powyższe kryteria, a rzeczywisty termin płatności wynosi ponad rok, wskaźnik procentowy nie może być mniejszy niż 0,5 %. Do celów określenia wysokości potencjalnego zaangażowania w przyszłości zgodnie z czynnością b), właściwe władze mogą zezwolić instytucjom kredytowym na stosowanie, do dnia 31 grudnia 2006 r. , następujących wskaźników procentowych zamiast tych, określonych w tabeli 1 pod warunkiem jednak, że instytucje te muszą zastosować procedurę określoną w art. 11 dyrektywy 93/6/EWG dla umów określonych w pkt 3 lit. b) i c) załącznika IV: TABELA 1 a Rzeczywisty termin płatności Metale szlachetne (oprócz złota) Metale nieszla- chetne Produkty rolne (nietrwałe) Do jednego roku Powyżej jednego roku, jednak mniej niż pięć lat Powyżej pięciu lat 2 % 5 % 7,5 % 2,5 % 4 % 8 % 3 % 5 % 9 % Inne, w tym surowce energe- tyczne 4 % 6 % 10 % (1) Dyrektywa Rady 93/6/EWG z dnia 15 marca 1993 r. w sprawie adekwatności kapitałowej przedsiębiorstw inwestycyjnych i instytucji kredytowych (Dz. U. L 141 z 11. 6. 1993, str. 1). Dyrektywa zmieniona dyrektywą 98/33/WE (Dz. U. L 204 z 21. 7. 1998, str. 29). (2) Z wyjątkiem jednowalutowych transakcji zamiany stopy procentowej „stopa zmienna na stopę zmienną”, w przypadku których wyliczane będą jedynie aktualne koszty odtworzenia umów. 320 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 Czynność c): sumę aktualnego kosztu odtworzenia umów i potencjalnego zaangażowania narażonego na ryzyko kredytowe w przyszłości mnoży się przez wagi ryzyka przypisane danym kontrahentom w art. 43. Metoda 2: „Pierwotna wartość zaangażowania” Czynność a): referencyjną kwotę kapitału każdego instrumentu mnoży się przez niżej przedstawione wskaźniki procentowe: TABELA 2 Pierwotny termin płatności (1) Umowy stopy procentowej Umowy wymiany walutowej i złota Do jednego roku Od jednego roku do dwóch lat Dodatek za każdy następny rok 0,5 % 1 % 1 % 2 % 5 % 3 % (1) W przypadku umów stopy procentowej instytucje kredytowe, za zgodą właściwych władz, mogą stosować termin płatności bądź pierwotny, bądź rzeczywisty. Czynność b): wyliczone w powyższy sposób pierwotne ryzyko mnoży się przez wagi ryzyka przypisane danym kontrahentom w art. 43. Dla stosowania metody 1 i 2 właściwe władze muszą upewnić się, że ustalona kwota referencyjna stanowi właściwy miernik ryzyka obciążającego daną umowę. Jeżeli na przykład umowa przewiduje zwielokrotnienie przepływów środków pieniężnych, kwota referencyjna musi być odpowiednio skorygowana, aby uwzględnić efekt tego zwielokrotnienia na profil ryzyka tego umowy. 3. UMOWY KOMPENSOWANIA (KOMPENSOWANIE POPRZEZ ODNOWIENIE ZOBOWIĄZAŃ, INNE UMOWY KOMPENSOWANIA) a) Rodzaje kompensowania, które mogą być uznane przez właściwe władze Do celów pkt 3 niniejszego załącznika „kontrahent” oznacza jakikolwiek przedsiębiorstwo (w tym osobę fizyczną) uprawnione do zawierania umów kompensowania. Właściwe władze mogą uznać za ograniczające ryzyko jedynie następujące rodzaje kompensowania umownego: i) dwustronne umowy kompensowania przez odnowienie zobowiązań zawarte między instytucją kredytową i kontrahentem, zgodnie z którymi wzajemne należności i zobowiązania stron zostają automatycznie połączone w taki sposób, że każdorazowo przy odnowieniu zobowiązań określona zostaje pojedyncza kwota netto, a zatem powstaje nowa, pojedyncza umowa prawnie obowiązująca, która unieważnia umowy poprzednie; ii) inne umowy dwustronne zawarte między instytucją kredytową i kontrahentem. b) Warunki uznawania umów Właściwe władze mogą uznać kompensowanie umowne za ograniczające ryzyko jedynie wówczas, gdy spełnione zostały następujące warunki: i) instytucja kredytowa posiada zawartą z kontrahentem umowę kompensowania, która tworzy pojedyncze zobowiązanie prawne obejmujące wszystkie transakcje podlegające kompensowaniu i powoduje, że w przypadku niewykonania zobowiązań przez kontrahenta wskutek jego niewywiązania się z warunków umowy, upadłości, likwidacji lub innych okoliczności o podobnym charakterze kwota należna instytucji kredytowej lub wymagalna od niej stanowić będzie jedynie sumę netto wartości dodatnich i ujemnych poszczególnych transakcji objętych kompensowaniem, wycenionych według ich bieżącej wartości rynkowej; 06/t. 3 PL ii) Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 321 instytucja kredytowa udostępniła właściwym władzom pisemne opinie prawne wraz z uzasadnieniem świadczące o tym, że w przypadku zakwestionowania umowy na drodze sądowej właściwe sądy i władze administracyjne uznałyby w okolicznościach wyżej opisanych w pkt i), że na podstawie: — przepisów prawa właściwego dla siedziby kontrahenta, a także, jeśli kontrahentem tym jest oddział zagraniczny danego przedsiębiorstwa, stosownie do prawa właściwego dla miejsca, w którym znajduje się ten oddział, — przepisów prawa, któremu podlegają poszczególne transakcje objęte kompensowaniem, — przepisów prawa, któremu podlegają wszelkie umowy lub umowy niezbędne do wykonania kompensowania umownego, należności i zobowiązania instytucji kredytowej ograniczają się do sumy netto opisanej w pkt i); (iii) instytucja kredytowa musi mieć procedury zapewniające monitorowanie mocy prawnej kompensowania umownego w świetle możliwych zmian w odpowiednich przepisach prawnych. Właściwe władze muszą upewnić się, jeśli to konieczne po konsultacji z zainteresowanymi właściwymi władzami, że kompensowanie umowne zachowuje skuteczną moc prawną stosownie do prawa obowiązującego na każdym z odpowiednich obszarów właściwości sądowej. Jeśli którekolwiek z właściwych władz nie są co do tego przekonane, umowa kompensowania nie zostanie uznana za ograniczającą ryzyko w stosunku do któregokolwiek z kontrahentów. Właściwe władze mogą przyjąć opinie prawne wraz z uzasadnieniem, sporządzone dla poszczególnych rodzajów kompensowania umownego. Nie może być uznana za ograniczającą ryzyko żadna umowa zawierająca postanowienie zezwalające kontrahentowi, który wywiązał się ze swoich zobowiązań umownych, na dokonanie jedynie ograniczonych płatności lub żadnych płatności na rzecz majątku pozostałego po stronie, która nie wykonała swoich zobowiązań umownych, nawet wówczas, gdy strona ta jest wierzycielem netto (klauzula jednostronnego odstąpienia od umowy). Właściwe władze mogą uznać za ograniczające ryzyko umowy kompensowania dotyczące umów wymiany walutowej z pierwotnym terminem płatności nie dłuższym niż 14 dni kalendarzowych, wystawionych umów opcyjnych lub podobnych operacji pozabilansowych, do których przepisy niniejszego załącznika nie mają zastosowania, gdyż transakcje te obciążone są jedynie minimalnym ryzykiem kredytowym bądź też w ogóle nie są obciążone takim ryzykiem. Jeśli objęcie tych transakcji inną umową kompensowania mogłoby w zależności od dodatniej lub ujemnej wartości rynkowej tych transakcji spowodować zwiększenie lub zmniejszenie wymogów kapitałowych, właściwe władze muszą zobowiązać podległą im instytucję kredytową do konsekwentnego stosowania określonego podejścia. c) Skutki uznawania umów i) Umowy kompensowania poprzez odnowienie zobowiązań Ważeniu mogą podlegać pojedyncze kwoty netto wynikające z odnowienia zobowiązań, a nie odpowiednie kwoty brutto. Zatem przy stosowaniu metody 1: — bieżący koszt odtworzenia określony w ramach czynności a), oraz — referencyjne kwoty kapitału lub wartości bazowe określone w ramach czynności b) można ustalić z uwzględnieniem zawartej umowy kompensowania poprzez odnowienie zobowiązań. Przy stosowaniu metody 2 referencyjną wartość kapitału określoną w ramach czynności a) można wyliczyć z uwzględnieniem umowy kompensowania poprzez odnowienie zobowiązań; obowiązują wskaźniki procentowe podane w tabeli 2. ii) Inne umowy kompensowania Przy stosowaniu metody 1: — w ramach czynności a) bieżący koszt odtworzenia umów objętych umową kompensowania można określić przy uwzględnieniu faktycznego, hipotetycznego kosztu odtworzenia netto wynikającego z umowy; w przypadku gdy kompensowanie rodzi zobowiązanie netto instytucji kredytowej wyliczającej koszt odtworzenia netto, aktualny koszt odtworzenia umów zostaje określony jako „0”, 322 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 — w ramach czynności b) wysokość potencjalnego zaangażowania narażonego na ryzyko kredytowe w przyszłości z tytułu wszystkich umów objętych umową kompensowania można obniżyć zgodnie z następującym równaniem: PCEred = 0,4 * PCEgross + 0,6 * NGR * PCEgross gdzie: PCEred = obniżona wysokość potencjalnego zaangażowania narażonego na ryzyko kredytowe w przyszłości z tytułu wszystkich umów z danym kontrahentem, objętych prawnie obowiązującą umową kompensowania dwustronnego, PCEgross = suma potencjalnych zaangażowań narażonych na ryzyko kredytowe w przyszłości z tytułu wszystkich umów z danym kontrahentem, objętych prawnie obowiązującą umową kompensowania dwustronnego, wyliczonych poprzez pomnożenie referencyjnych kwot kapitału tych umów przez wskaźniki procentowe wymienione w tabeli 1, NGR = „wskaźnik netto/brutto”, który według uznania właściwych władz może stanowić albo: i) w wyniku wyliczenia indywidualnego: iloraz kosztu odtworzenia netto wszystkich umów objętych prawnie obowiązującą umową kompensowania dwustronnego zawartą z danym kontrahentem (licznik) oraz kosztu odtworzenia brutto wszystkich umów objętych prawnie obowiązującą umową kompensowania dwustronnego z tymże kontrahentem (mianownik), albo ii) w wyniku wyliczenia łącznego: iloraz sumy kosztów odtworzenia netto określonych w ujęciu dwustronnym dla wszystkich kontrahentów z uwzględnieniem umów objętych prawnie obowiązującymi umowami kompensowania (licznik) podzielonej przez koszt odtworzenia brutto wszystkich umów objętych prawnie obowiązującymi umowami kompensowania (mianownik). Jeśli Państwa Członkowskie zezwalają instytucjom kredytowym na wybór metody, wybraną metodę stosuje się w sposób konsekwentny. Przy wyliczaniu potencjalnego zaangażowania narażonego na ryzyko kredytowe w przyszłości zgodnie z powyższym wzorem umowy doskonale dopasowane objęte umową kompensowania można uwzględnić jako pojedynczą umowę z referencyjną kwotą kapitału o równowartości wpływów netto. Umowy doskonale dopasowane stanowią terminowe umowy wymiany walutowej lub inne umowy podobne, dla których referencyjna kwota kapitału stanowi równowartość przepływów środków pieniężnych, o ile rozliczenie tych przepływów przypada na tę samą datę waluty i nastąpi w całości lub częściowo w tej samej walucie. Przy stosowaniu metody 2 w ramach czynności a): — umowy doskonale dopasowane objęte umową kompensowania można uwzględnić jako pojedynczą umowę z referencyjną kwotą kapitału o równowartości wpływów netto; referencyjne kwoty kapitału mnoży się przez wskaźniki procentowe wymienione w tabeli 2, — wskaźniki procentowe mające zastosowanie do wszelkich innych umów objętych umową kompensowania można pomniejszyć zgodnie z tabelą 3: TABELA 3 Pierwotny termin płatności (1) Umowy stopy procentowej Umowy wymiany walutowej Do jednego roku Od jednego roku do dwóch lat Dodatek za każdy następny rok 0,35 % 0,75 % 0,75 % 1,50 % 3,75 % 2,25 % (1) W przypadku umów stopy procentowej instytucje kredytowe, za zgodą właściwych władz, mogą stosować termin płatności bądź pierwotny, bądź rzeczywisty. 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 323 ZAŁĄCZNIK IV RODZAJE POZYCJI POZABILANSOWYCH 1. Umowy stopy procentowej: a) jednowalutowe transakcje swapowe na stopach procentowych; b) transakcje zamiany stopy bazowej; c) terminowe umowy stopy procentowej; d) terminowe umowy na stopy procentowe typu „futures”; e) zakupione opcje stopy procentowej; f) inne umowy o podobnym charakterze. 2. Umowy wymiany walutowej i umowy dotyczące złota: a) transakcje zamiany walutowo-procentowe; b) terminowe umowy walutowe; c) terminowe umowy giełdowe na waluty typu „futures”; d) zakupione opcje walutowe; e) inne umowy o podobnym charakterze; f) umowy dotyczące złota o charakterze podobnym do lit. a)–e). 3. Umowy podobne do wymienionych w pkt 1 lit. a)–e) oraz 2 lit. a)–d), a dotyczące innych aktywów bazowych lub indeksów, dotyczące: a) akcji; b) metali szlachetnych oprócz złota; c) towarów innych niż metale szlachetne; d) inne umowy o podobnym charakterze. 324 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 ZAŁĄCZNIK V CZĘŚĆ A DYREKTYWY UCHYLONE WRAZ Z ICH PÓŹNIEJSZYMI ZMIANAMI (określone w art. 67) Dyrektywa Rady 73/183/EWG Dyrektywa Rady 77/780/EWG Dyrektywa Rady 85/345/EWG Dyrektywa Rady 86/137/EWG Dyrektywa Rady 86/524/EWG Dyrektywa Rady 89/646/EWG Dyrektywa 95/26/WE Parlamentu Europejskiego i Rady tylko art. 1 tiret pierwsze, art. 2 ust. 1 tiret pierwsze i ust. 2 tiret pierwsze, art. 3 ust. 2, art. 4 ust. 2, 3, 4 w nawiązaniu do dyrektywy 77/780/EWG i ust. 6 oraz art. 5 tiret pierwsze Dyrektywa Rady 96/13/WE Dyrektywa 98/33/WE Parlamentu Europejskiego i Rady Dyrektywa Rady 89/299/EWG Dyrektywa Rady 91/633/EWG Dyrektywa Rady 92/l6/EWG Dyrektywa Rady 92/30/EWG Dyrektywa Rady 89/646/EWG Dyrektywa Rady 92/30/EWG Dyrektywa 95/26/WE Parlamentu Europejskiego i Rady tylko art. 1 tiret pierwsze Dyrektywa Rady 89/647/EWG Dyrektywa Rady 91/3l/EWG Dyrektywa Rady 92/30/EWG Dyrektywa Komisji 94/7/WE Dyrektywa Komisji 95/15/WE Dyrektywa Komisji 95/67/WE Dyrektywa 96/10/WE Parlamentu Europejskiego i Rady Dyrektywa 98/32/WE Parlamentu Europejskiego i Rady Dyrektywa 98/33/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (art. 2) Dyrektywa Rady 92/30/EWG Dyrektywa Rady 92/121/EWG 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 325 CZĘŚĆ B TERMINY WYKONANIA (określone w art. 67) Dyrektywa Termin wdrożenia 73/183/EWG (Dz. U. L 194 z 16. 7. 1973, str. 1) 77/780/EWG (Dz. U. L 322 z 17. 12. 1977, str. 30) 85/345/EWG (Dz. U. L 183 z 16. 7. 1985, str. 19) 86/137/EWG (Dz. U. L 106 z 23. 4. 1986, str. 35) 86/524/EWG (Dz. U. L 309 z 4. 11. 1986, str. 15) 89/299/EWG (Dz. U. L 124 z 5. 5. 1989, str. 16) 89/646/EWG (Dz. U. L 386 z 30. 12. 1989, str. 1) 89/647/EWG (Dz. U. L 386 z 30. 12. 1989, str. 14) 91/31/EWG (Dz. U. L 17 z 23. 1. 1991 r. , str. 20) 91/633/EWG (Dz. U. L 339 z 11. 12. 1991, str. 16) 92/16/EWG (Dz. U. L 75 z 31. 3. 1992, str. 48) 92/30/EWG (Dz. U. L 110 z 28. 4. 1992, str. 52) 92/121/EWG (Dz. U. L 29 z 5. 2. 1993, str. 1) 94/7/WE (Dz. U. L 89 z 6. 4. 1994, str. 17) 95/15/WE (Dz. U. L 125 z 8. 6. 1995, str. 23) 95/26/WE (Dz. U. L 168 z 18. 7. 1995, str. 7) 95/67/WE (Dz. U. L 314 z 28. 12. 1995, str. 72) 96/10/WE (Dz. U. L 85 z 3. 4. 1996, str. 17) 96/13/WE (Dz. U. L 66 z 16. 3. 1996, str. 15) 98/32/WE (Dz. U. L 204 z 21. 7. 1998, str. 26) 98/33/WE (Dz. U. L 204 z 21. 7. 1998, str. 29) art. 6 ust. 2 inne przepisy 2. 1. 1975 r. (1) 15. 12. 1979 r. 15. 7. 1985 r. — 31. 12. 1986 r. 1. 1. 1993 r. 1. 1. 1990 r. 1. 1. 1993 r. 1. 1. 1991 r. 31. 3. 1991 r. 31. 12. 1992 r. 31. 12. 1992 r. 31. 12. 1992 r. 31. 12. 1993 r. 25. 11. 1994 r. 30. 9. 1995 r. 18. 7. 1996 r. 1. 7. 1996 r. 30. 6. 1996 r. 15. 4. 1996 r. 21. 7. 2000 r. 21. 7. 2000 r. (1) Jednak jeśli chodzi o zniesienie ograniczeń odnoszących się do art. 3 ust. 2 lit. g), to Niderlandy miały pozwolenie na odroczenie wykonania aż do dnia 2 lipca 1977 r. (patrz: art. 8 akapit drugi dyrektywy 73/183/EWG). 326 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 I I V K N Z C Ą Ł A Z I C Ś O N D O G Z A L E B A T E W / 0 1 / 6 9 a w y t k e r y D G W E / 1 2 1 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 0 3 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 7 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 6 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 9 9 2 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 0 8 7 / 7 7 a w y t k e r y D a w y t k e r y d a z s j e i n N i ) a. t i l 1. t r a e z s w r e i p t e r i t 1. t r a ) c. t i l 1. t r a e m d ó i s t e r i t 1. t r a ) d. t i l 1. t r a e m s ó t e r i t 1. t r a e t s ó z s t e r i t 1. t r a ) h. t i l 1. t r a ) m. t i l 1. t r a o d e i c e z r t t e r i t 1. t r a o g e t ą i p e i g u r d t e r i t 1. t s u 2. t r a o g e t ą i p o d e t s ó z s t e r i t 1. t s u 2. t r a o g e m s ó o d - e i z d t e r i t 1. t s u 2. t r a e t ą i w 9 – 5. t s u 1. t r a 3. t s u 1. t r a 1 1 i 0 1. t s u 1. t r a 2 1. t s u 1. t r a 3 1. t s u 1. t r a e z s w r e i p t e r i t 1. t r a 1. t s u 1. t r a e i g u r d t e r i t 1. t r a 2. t s u 1. t r a 8 – 4. t s u 1. t r a 9. t s u 1. t r a 3. t s u 1. t r a 1 1 i 0 1. t s u 1. t r a 2 1. t s u 1. t r a 3 1. t s u 1. t r a 7 1 – 4 1. t s u 1. t r a 0 2 – 8 1. t s u 1. t r a 3 2 – 1 2. t s u 1. t r a 4 2. t s u 1. t r a 5 2. t s u 1. t r a e t ą i p t e r i t 1. t r a 6 2. t s u 1. t r a 7 2. t s u 1. t r a 2. t r a 2. t s u 2. t r a 3. t s u 2. t r a 2. t s u 2. t r a 1. t s u 1. t r a 1. t s u 2. t r a 1. t s u 2. t r a 1. t s u 2. t r a 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 327 E W / 0 1 / 6 9 a w y t k e r y D G W E / 1 2 1 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 0 3 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 7 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 6 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 9 9 2 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 0 8 7 / 7 7 a w y t k e r y D a w y t k e r y d a z s j e i n N i ) b. t i l 2. t s u 2. t r a 3. t s u 1. t r a 3. t s u 2. t r a e i n a d z 2. t s u 4. t r a ) c – ) a. t i l z a r o e n p ę t s w 5 – 1. t s u 0 1. t r a 1. t s u 4. t r a 3. t r a t i p a k a 0 1. t s u 1. t r a 1. t s u 5. t r a z a r o i g u r d 2 i 1. t s u 6. t r a 7. t r a ) c – ) a. t i l 4. t s u 2. t r a i c e z r t i i g u r d , y z s w r e i p t i p a k a 5. t s u 2. t r a 3. t s u 2. t r a 4. t s u 2. t r a 1. t s u 3. t r a 6. t s u 2. t r a 3. t r a 4. t r a i c e z r t t i p a k a 1. t s u 0 1. t r a i g u r d t i p a k a 1. t s u 5. t r a t i p a k a 2. t s u 3. t r a t i p a k a 1. t s u 5. t r a y z s w r e i p y z s w r e i p - a k a i e i c e z r t t e r i t y z s w r e i p t i p a k a 2. t s u 3. t r a i g u r d t i p 2. t s u 5. t r a 7 – 3. t s u 5. t r a 1. t s u 6. t r a , i c e z r t t i p a k a 2. t s u 3. t r a y t ą i p i y t r a w z c 3. t s u 7. t r a ) a. t i l 2. t s u 3. t r a 2. t s u 6. t r a 2 i 1. t s u 7. t r a ) a. t i l 3. t s u 3. t r a 4. t s u 3. t r a 6. t s u 3. t r a 7. t s u 3. t r a 8. t r a 9. t r a 0 1. t r a 1 1. t r a 2 1. t r a 3 1. t r a 328 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 E W / 0 1 / 6 9 a w y t k e r y D G W E / 1 2 1 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 0 3 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 7 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 6 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 9 9 2 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 0 8 7 / 7 7 a w y t k e r y D a w y t k e r y d a z s j e i n N i 8. t r a 5 – 1. t s u 1 1. t r a 0 1. t s u 1. t r a i g u r d t i p a k a 2. t s u 3 1. t r a 1. t s u 8 1. t r a 2. t s u 8 1. t r a 1. t s u 3 2. t r a 9 1. t r a 2. t s u 3 2. t r a 0 2. t r a 1 2. t r a 8. t r a 9. t r a 3 i 1. t s u 3 1. t r a 2. t s u 4 1. t r a 5 1. t r a 1. t s u 8. t r a 5. t s u 8. t r a 5. t r a 9. t r a 1. t s u 7. t r a 1. t s u 4 1. t r a 2. t s u 4 1. t r a 5 1. t r a 5 – 1. t s u 6 1. t r a 6. t s u 6 1. t r a 6 o d 1. t s u 0 2. t r a 2 i 1. t s u 1 2. t r a 7. t s u 0 2. t r a 7 o d 2. t s u 3 2. t r a 3. t s u 1 2. t r a 2 2. t r a 1. t s u 3 2. t r a 7 1. t r a 8 1. t r a 9 1. t r a 4 2. t r a 5 2. t r a 6 2. t r a 7 2. t r a 8 2. t r a 9 2. t r a ) a. t i l 5. t s u 2 1. t r a ) b. t i l 5. t s u 2 1. t r a 6. t s u 2 1. t r a 7. t s u 2 1. t r a 6. t s u 0 3. t r a 7. t s u 0 3. t r a 8. t s u 0 3. t r a 9. t s u 0 3. t r a 5 – 1. t s u 2 1. t r a 5 – 1. t s u 0 3. t r a 8. t s u 2 1. t r a 0 1. t s u 0 3. t r a 06/t. 3 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 329 E W / 0 1 / 6 9 a w y t k e r y D G W E / 1 2 1 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 0 3 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 7 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 6 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 9 9 2 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 0 8 7 / 7 7 a w y t k e r y D a w y t k e r y d a z s j e i n N i - a k a ) r. t i l 7 – 1. t s u 4. t r a e z s w r e i p y z s w r e i p t i p ) s. t i l 7. t s u z a r o e i n a d z 2 1. t s u o d 3 – 1. t s u 5. t r a 3. t r a 7 – 1. t s u 3. t r a 5 – 1. t s u 2 1. t r a 8. t s u 2 1. t r a 8 i 7 , 4 – 1. t s u 3. t r a 4. t r a 5. t r a 6. t r a 7. t r a 8. t r a 2. t s u 2. t r a 0 1. t r a 7 1. t r a 3 – 1. t s u 2. t r a 1. t s u 1. t r a 3. t r a 4. t r a 5. t r a 4 i 1. t s u 6. t r a 7. t r a a 2 1. t r a 3 1. t r a 4 – 2. t s u 4 3. t r a 1. t s u 4 3. t r a 1 3. t r a 2 3. t r a 3 3. t r a 5 3. t r a 6 3. t r a 7 3. t r a 8 3. t r a 9 3. t r a 0 4. t r a 1 4. t r a 2 4. t r a 3 4. t r a 4 4. t r a 5 4. t r a 6 4. t r a 7 4. t r a 8 4. t r a 9 4. t r a 5 – 1. t s u 1 5. t r a 7 – 1. t s u 2 5. t r a 6. t s u 1 5. t r a 0 5. t r a 330 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 06/t. 3 E W / 0 1 / 6 9 a w y t k e r y D G W E / 1 2 1 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 0 3 / 2 9 a w y t k e r y D G W E / 7 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 6 4 6 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 9 9 2 / 9 8 a w y t k e r y D G W E / 0 8 7 / 7 7 a w y t k e r y D a w y t k e r y d a z s j e i n N i 5 i 4. t s u 5. t r a 9 i 8. t s u 3. t r a 6 i 5. t s u 3. t r a 0 1. t s u 3. t r a 4. t r a 5. t r a 6. t r a 7. t r a 2. t r a 9 – 1. t s u 6. t r a 5 i 4. t s u 1 1. t r a 3 – 1. t s u 1 1. t r a 7. t r a 9. t r a 2 2. t r a 8. t r a a 4. t r a – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – I k i n z c ą ł a z I I k i n z c ą ł a z I I I k i n z c ą ł a z – – – – – k i n z c ą ł a z – – – – – – – – – – 7. t s u 2 1. t r a 2. t s u 2 1. t r a 3. t s u 4 2. t r a 2. t s u 9. t r a 2. t s u 4 1. t r a 5. t s u 3. t r a 1 1. t r a 6. t r a 9 i 8. t s u 2 5. t r a 0 1. t s u 2 5. t r a 3 5. t r a 4 5. t r a 5 5. t r a 6 5. t r a 7 5. t r a 8 5. t r a 9 5. t r a 0 6. t r a 1 6. t r a 2 i 1. t s u 2 6. t r a 3. t s u 2 6. t r a 3 6. t r a 4 6. t r a 5 6. t r a 6 6. t r a 7 6. t r a 8 6. t r a 9 6. t r a I k i n z c ą ł a z I I k i n z c ą ł a z I I I k i n z c ą ł a z V I k i n z c ą ł a z V k i n z c ą ł a z I V k i n z c ą ł a z