title: Έκθεση της Επιτροπής στο Συμβούλιο, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών - Η ισότητα των ευκαιριών γυναικών και ανδρών στην Ευρωπαϊκή Ένωση - 1999 -

eurovoc_concepts:
action programme
equal treatment
gender equality
member country
report

formats: html pdf

text: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες , 08. 03. 2000 τελικό COM(2000) 123 ΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ E ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ , ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ , ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ Η ισότητα των ευκαιριών γυναικών και ανδρών στην Ευρωπαϊκή Ένωση – 1999 – ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ. 3 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ 1: Η ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΗΣ ∆ΙΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΚΑΙ ΕΙ∆ΙΚΕΣ. 6 ΛΑΙΟ ΚΕΦ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ 2: A ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ. 14 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ∆ΙΑ∆ΙΚΑΣΙΑ ΛΗΨΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ 3: ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΗΣ ΕΚΠΡΟΣΩΠΗΣΗΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ 4:. 26. 21 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΝΩΣΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ 5: ΣΥΝΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ∆ΙΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ -. 29 2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1999, µε την έναρξη ισχύος της συνθήκης του Άµστερνταµ την Το εντάθηκαν οι πρωτοβουλίες για την ισότητα µεταξύ γυναικών και ανδρών. ισότητας κατοχυρώνεται πλέον στο άρθρο Ευρωπαϊκή Κοινότητα έχει αναλάβει νέα καθήκοντα και δυνατότητες ανάληψης ενεργειών στον τοµέα των ίσων ευκαιριών. στο οποίο αναφέρονται οι στόχοι της Ένωσης. νοµοθετικές εξουσίες 1999, Η αρχή της Η αρµοδιότητες η Μαΐου 2, 1 , , Η παρούσα τέταρτη έκθεση για την ισότητα των ευκαιριών γυναικών και ανδρών στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα παρέχει µια επισκόπηση των κύριων εξελίξεων και επιτευγµάτων που σηµειώθηκαν κατά τη διάρκεια του στον τοµέα της ισότητας των φύλων σε ευρωπαϊκό 1 και εθνικό επίπεδο και σκιαγραφεί τις προοπτικές για το έτος 1999 2000. Ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων και ειδικές ενέργειες την απασχόληση – Ευρωπαϊκή στρατηγική για συνεχίστηκε η στρατηγική της Κοινότητας που προβλέπει το Κατά τη διάρκεια του συνδυασµό της ενσωµάτωσης της διάστασης των φύλων σε όλες τις πολιτικές και τα προγράµµατα της Ευρωπαϊκής Ένωσης µε την εφαρµογή συγκεκριµένων δράσεων υπέρ των γυναικών 1999. Η έκθεση εντοπίζει τους κύριους τοµείς της πολιτικής στους οποίους σηµειώθηκε πρόοδος κατά τη διάρκεια του η όπως οι διαρθρωτικές πολιτικές 1999, ανάπτυξη της συνεργασίας , η καταπολέµηση της βίας και η πολιτική απασχόλησης. η έρευνα , η εκπαίδευση , , Όπως επιβεβαιώνεται και στην ετήσια έκθεση του η ευρωπαϊκή στρατηγική απασχόλησης αποτελεί ένα ιδιαίτερα ορθό παράδειγµα για τη θετική επίδραση που µπορεί να έχει η ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων σε µια ευρέως συντονισµένη οικονοµική διαδικασία. 1998, , 1999 από τα κράτη µέλη Κατά τη σύνταξη των εθνικών σχεδίων δράσης για το έτος το θέµα όµως της ισότητας προβλήθηκε κατά δυναµικότερο τρόπο σε σχέση µε το προηγούµενο έτος παρά την πρόοδο που επιτεύχθηκε όσον αφορά την προώθηση της ισότητας των φύλων Το επόµενο έτος πρέπει να πρέπει ακόµη να γίνουν πολλά σε συγκεκριµένους τοµείς. Οι γυναίκες αµείβονται λιγότερο από ενισχυθούν οι προσπάθειες προς την κατεύθυνση αυτή. τους άνδρες από την έρευνα για τη διάρθρωση των Πρόσφατες στατιστικές της EUROSTAT. εισοδηµάτων δείχνουν ότι η διαφορά στις αµοιβές των φύλων παραµένει υψηλή και ότι οι αµοιβές των γυναικών είναι κατά µέσο όρο Οι γυναίκες εξακολουθούν να πλήττονται περισσότερο και για µεγαλύτερο χρονικό διάστηµα ο βαθµός ενσωµάτωσής τους στην αγορά ό Επίσης από την ανεργία , , εργασίας είναι µικρότερος Οι νέοι κανονισµοί των διαρθρωτικών ταµείων και ιδιαίτερα για. το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταµείο έχουν σχεδιαστεί για να συµβάλλουν στη βελτίωση αυτής της κατάστασης. χαµηλότερες από αυτές των ανδρών. τι οι άνδρες. 28% απ ’ , , Ισόρροπη συµµετοχή των φύλων στη λήψη αποφάσεων Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα ήταν ένας από τους πρωτοπόρους παράγοντες που επεδίωξαν την όχι µόνο µε νοµοθετικές πράξεις αλλά και µε αλλαγή της θέσης των γυναικών στην κοινωνία , 1 Στα πλαίσια της συνεργασίας που αναπτύσσεται βάσει της συµφωνίας για τον ΕΟΧ , απαραίτητο προστίθενται κάποιες πληροφορίες για τη Νορβηγία , την Ισλανδία και το Λίχτενσταϊν. όπου κρίνεται 3 την εφαρµογή µέτρων που προωθούσαν την πρακτική εφαρµογή της ισότητας ανισότητες εξακολουθούν να υπάρχουν , στη λήψη αποφάσεων. στον τοµέα αυτό , ασκήσουν την απαιτούµενη επιρροή αντικατοπτρίζουν τις κοινωνικές , συνόλου Βέβαια , ιδιαίτερα όσον αφορά τη συµµετοχή των γυναικών Εάν δεν αυξηθεί η συµµετοχή των γυναικών από όλα τα επαγγέλµατα οι γυναίκες δεν θα µπορέσουν να έτσι ώστε οι πολιτικές και οι αποφάσεις να οικονοµικές και πολιτιστικές αξίες της κοινωνίας ως όπως δείχνει η παρούσα έκθεση ,. ,. Η συµφωνία που επιτεύχθηκε στο Συµβούλιο για την ανάπτυξη ενός κοινού συστήµατος µέτρησης της συµµετοχής των φύλων στη λήψη αποφάσεων αποτελεί ένα βήµα για την αποκατάσταση αυτής της ανισότητας. Νοµοθεσία για την ισότητα των φύλων Η νέα συνθήκη του Άµστερνταµ και η συνεχής ανάπτυξη της ευρωπαϊκής νοµολογίας παρέχουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση ένα ευρύ νοµικό πλαίσιο στον τοµέα της ισότητας. Όπως αναφέρεται στην έκθεση το Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο έχει εκδώσει ένα σηµαντικό , αριθµό αποφάσεων κατά τη διάρκεια του οι οποίες συµπληρώνουν τη νοµοθετική 1999, εργασία προς όφελος των ίσων ευκαιριών Το νοµικό οικοδόµηµα που εγγυάται την ισότητα γυναικών και ανδρών όσον αφορά την πρόσβαση στην απασχόληση βρίσκεται στο στάδιο της Η προώθηση των ίσων ευκαιριών αποτελεί ολοκλήρωσής του , σήµερα υποχρέωση όλων των οργανισµών αν και χρειάζονται βελτιώσεις. και πρέπει να εφαρµοστεί σε όλα τα επίπεδα. , ,. Η διάσταση φύλου στις εξωτερικές σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης Η κατάσταση των γυναικών σε πολλά µέρη του κόσµου δηµιουργεί ανησυχίες Στη. διαδικασία διεύρυνσης καθώς και στις πολιτικές της για τα ανθρώπινα δικαιώµατα και τη στα πλαίσια των εξωτερικών της συνεργασία για την ανάπτυξη η Ευρωπαϊκή Ένωση , σχέσεων πρέπει να συµβάλλει στην προώθηση των ίσων ευκαιριών στις χώρες που η ισότητα , των φύλων βρίσκεται ακόµη στο στάδιο της ανάπτυξης Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει τα στις προσπάθειες που καταβάλλουν για την προώθηση της υποψήφια προς ένταξη κράτη , από κοινού µε τα κράτη µέλη της Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα ισότητας γυναικών και ανδρών ,. συνέβαλε στην εφαρµογή της πλατφόρµας δράσης που εγκρίθηκε το Ευρωπαϊκής Ένωσης , και προέβη σε ενέργειες για την υποστήριξη της διαδικασίας επισκόπησης 1995 Το που διοργάνωσε ο ΟΗΕ στο Πεκίνο , +5". κλείνουν πέντε χρόνια από τη σύγκληση της παγκόσµιας διάσκεψης για τις γυναίκες στην τελική δε επισκόπηση που θα γίνει τον Ιούνιο του θα στα πλαίσια της ειδικής συνόδου της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ Πεκίνο " 2000. 2000 εκτιµηθεί πλήρως και µε κριτικό πνεύµα η συµβολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης. στη Νέα Υόρκη , , Μελλοντικές ενέργειες για την ισότητα των ευκαιριών 2000 θα αποτελέσει έτος ενίσχυσης της κοινοτικής πολιτικής για την ισότητα των φύλων Το. πριν από το καλοκαίρι του το Η Επιτροπή θα προτείνει ένα οποίο θα περιλαµβάνει πολλές πρωτοβουλίες ένα νέο πρόγραµµα πλαίσιο για την ισότητα : των φύλων µια πρόταση νέας οδηγίας καθώς και µια απόφαση της Επιτροπής για την πιο εξισορροπηµένη σύνθεση των επιτροπών και των οµάδων εµπειρογνωµόνων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. πακέτο για την ισότητα " (2001-2005), 2000, ", Το πρόγραµµα θα είναι πιο εκτενές απ κοινοτικές πολιτικές , κριτηρίων αξιολόγησης , σε µια προσπάθεια επίτευξης της ισότητας των φύλων παρακολούθησης και συγκριτικής αξιολόγησης. τι τα προηγούµενα και θα καλύπτει όλες τις θέσπισης σαφών ό ’ , , 4 Η έντονη πολιτική υποστήριξη εκ µέρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αλλά και οι δυνατότητες που προσφέρει η νέα συνθήκη και κυρίως τα άρθρα παρέχουν τη βάση για τη νέα προσέγγιση της Επιτροπής. 3 (mainstreaming) 141 και Η νέα οδηγία θα τροποποιεί την οδηγία µεταχείρισης ανδρών και γυναικών , επαγγελµατική εκπαίδευση , συµπερίληψη νέων διατάξεων για σηµαντικά θέµατα χώρο εργασίας , την επαγγελµατική εξέλιξη και τις συνθήκες εργασίας , ΕΟΚ περί της εφαρµογής της αρχής της ίσης την , µε τη όπως τη σεξουαλική παρενόχληση στο όσον αφορά την πρόσβαση στην απασχόληση και τη διευκρίνιση ορισµένων υφιστάµενων διατάξεων. 76/207/ , 5 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΙ∆ΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ 1: Η ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΗΣ ∆ΙΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΚΑΙ Η κοινοτική στρατηγική που συνδυάζει την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων σε όλες τις πολιτικές και τα προγράµµατα της Ευρωπαϊκής Κοινότητας µε συγκεκριµένες δράσεις υπέρ των γυναικών συνεχίστηκε και κατά , τη διάρκεια του 1999. όπως εκφράζεται στη συνθήκη του Άµστερνταµ , , , 1999, το φθινόπωρο του Η οµάδα αυτή , ο Πρόεδρος Αµέσως ύστερα από τον ορισµό της νέας Επιτροπής Πρόντι δηµιούργησε µια νέα οµάδα Επιτρόπων για τις ίσες ευκαιρίες η οποία αποτελείται , από τέσσερις Επιτρόπους ως µόνιµα µέλη αλλά είναι ανοιχτή στη συµµετοχή και άλλων Επιτρόπων στην οποία χρέη προέδρου ασκεί ο Πρόεδρος της Επιτροπής και. χρέη αντιπροέδρου εκτελεί η Επίτροπος Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων κ Άννα έχει ως στόχο το συντονισµό των ενεργειών της Επιτροπής στον τοµέα των ∆ιαµαντοπούλου , Η πρακτική εφαρµογή της τόσο εντός όσο και εκτός της Επιτροπής ίσων ευκαιριών. στρατηγικής για την ενσωµάτωση της διάστασης της ισότητας των φύλων σε όλους τους τοµείς κοινοτικής δράσης εξακολουθεί να προϋποθέτει σχετικούς τη διϋπηρεσιακή συνεργασία την ανάπτυξη κατάλληλων µηχανισµών και µεθόδων και την παρακολούθηση σε ορισµένες υπηρεσίες της Επιτροπής που καλύπτουν διαφόρους τοµείς πολιτικής η πολιτική απασχόλησης. στους οποίους σηµειώθηκε εντοπίστηκαν κύριοι τοµείς πολιτικής Κατά τη διάρκεια του , 1999 τα διαρθρωτικά ταµεία και η έρευνα πρόοδος , , Άλλες κοινοτικές πολιτικές παρέµειναν σχεδόν αµετάβλητες ή η καταπολέµηση της βίας προόδευσαν µε αργότερο ρυθµό Ο αντίκτυπος της ισότητας των φύλων στις µεταφορές και. το περιβάλλον εντοπίστηκαν ως τοµείς ανάληψης νέων πρωτοβουλιών που θα αφορούν τη διάσταση των φύλων. η εκπαίδευση όπως : , , ,. Η Οικονοµική και Κοινωνική Επιτροπή έχει προβεί σε ενέργειες για την ενσωµάτωση της Η Επιτροπή Περιφερειών υποστηρίζει την έµφαση διάστασης των φύλων στις εργασίες της. 2 που προσδίδει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων και προβλέπει τη συµπερίληψη της διάστασης της ισότητας των ευκαιριών στις γνωµοδοτήσεις της Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκρινε ότι η ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων είναι τόσο σηµαντική που διοργάνωσε µια δηµόσια ακρόαση για το θέµα αυτό. 3 Σχεδιασµός των ενεργειών της Επιτροπής που θα αφορούν το φύλο , µετά το για την περίοδο. 2000 προσωπικού και Απαιτείται η επένδυση σηµαντικών πόρων από πλευράς χρόνου , εµπειρογνωµοσύνης για την εξάλειψη των εµποδίων και την ανάπτυξη της διάστασης των Υπάρχει έντονη πολιτική υποστήριξη φύλων σε όλους τους τοµείς και τις δραστηριότητες. για την ανάπτυξη ενός νέου κοινοτικού προγράµµατος για την ισότητα των φύλων µετά τη , λήξη του υπάρχοντος µεσοπρόθεσµου προγράµµατος κοινοτικής δράσης για την ισότητα των Η θέσπιση ενός παρόµοιου ευκαιριών µεταξύ γυναικών και ανδρών και στα προγράµµατος υποστηρίζεται σε ψήφισµα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 4 (1996-2000). , 2 3 4 της 286/99 ΟΚΕ 22-23. 10. 1999. Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο , ενσωµάτωση της ισότητας των ευκαιριών Ψήφισµα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της έκδοση. Επιτροπή για τα δικαιώµατα των γυναικών , δηµόσιες ακροάσεις για την βάσει του εγγράφου αριθ. A4-0194/99 - τελική , 20. 4. 1999. 4. 5. 1999, 6 συµπεράσµατα της συνόδου του Συµβουλίου των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικών Το πρόγραµµα αυτό µπορεί να συντονίσει τις ειδικές και γενικές Θεµάτων τον Οκτώβριο. Από την άσκηση βίας κατά των γυναικών στο σπίτι πολιτικές ισότητας σε ένα ενιαίο πλαίσιο έως τα ανθρώπινα δικαιώµατα των γυναικών σε τρίτες χώρες ο καλύτερος συντονισµός των , ενεργειών µε στόχο την ισότητα θα αυξήσει την προβολή και τον αντίκτυπό τους και θα διευκολύνει την παρακολούθηση της προόδου που επιτυγχάνεται όσον αφορά την ισότητα των φύλων. Ανάπτυξη µηχανισµών στα κράτη µέλη για την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων , Ανάπτυξη στα κράτη µέλη ενεργειών και εκδηλώσεων για την υλοποίηση της διττής προσέγγισης δηλαδή αφενός µεν την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων και αφετέρου Οι στρατηγικές που την ανάληψη θετικής δράσης µε την αξιοποίηση διαφόρων µηχανισµών. εφαρµόζονται περιλαµβάνουν γενικά σχέδια πολιτικές στρατηγικής σηµασίας και επισκόπηση της ( νοµοθεσίας η ανάπτυξη επιχειρηµατικού πνεύµατος στις γυναίκες αποτελεί σηµαντικό µέρος βιοµηχανικών προγραµµάτων. Στην Ιταλία και την Ελλάδα , την κάλυψη νέων τοµέων Πορτογαλία , Αυστρία , Ελλάδα ( Κάτω Χώρες Σουηδία ), ΗΒ ), ). ) ( ( , , 8 µε τη θέσπιση στις Η υποεκπροσώπηση των γυναικών στη λήψη αποφάσεων στη Γαλλία αντιµετωπίστηκε νοµοθετικά µιας νέας νοµοθετικής ρύθµισης στόχος της Ιουλίου 1999 Η πρόσφατα οποίας είναι η επίτευξη της ισότητας γυναικών και ανδρών στην πολιτική ζωή. εκλεγµένη κυβέρνηση της Φινλανδίας έχει αναγορεύσει την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων ως έναν από τους στόχους της όσον αφορά την ισότητα οι Βόρειο Ιρλανδία. 5 ) αναπηρίας και δίκαιης φορείς που ασχολούνταν µε θέµατα φύλου , απασχόλησης ανεξάρτητα από τις θρησκευτικές πεποιθήσεις αντικαταστάθηκαν από την Μια παρόµοια σε γενικές γραµµές επιτροπή ισότητας δηµιουργήθηκε και επιτροπή ισότητας. στην Ιρλανδία συµπεριλαµβανοµένου του φύλου. για την εξάλειψη των διακρίσεων για έντεκα λόγους φυλετικής καταγωγής Στο ΗΒ ( , , , Η ισότητα των ευκαιριών στα πλαίσια των διαρθρωτικών ταµείων και οι νέες κοινοτικές πρωτοβουλίες , Οι διαρθρωτικές πολιτικές συνιστούν τον κύριο κοινοτικό µηχανισµό για την προώθηση της τη βελτίωση της απασχόλησης και την ενσωµάτωση καθώς επίσης και την επίτευξη συνοχής θα διοχετευθούν στα νέα µιας βιώσιµης ανάπτυξης. αυτόν τον τρόπο θα αυξηθεί η δυνατότητα Κατ διαρθρωτικά ταµεία περίπου των διαρθρωτικών ταµείων να προωθήσουν την ισότητα των ευκαιριών µεταξύ γυναικών και ανδρών. Κατά την περίοδο ευρώ. 2000-2006 195 δισ ’. (2000-2006) και εκδόθηκε επίσηµα από το Συµβούλιο ,7 που εγκρίθηκε από το Ο γενικός κανονισµός των διαρθρωτικών ταµείων ορίζει ως υποχρέωση την Κοινοβούλιο 6 στο πλαίσιο της ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων. " δράσης της για την ενίσχυση της οικονοµικής και κοινωνικής συνοχής µέσω των διαρθρωτικών την ισότητα µεταξύ ανδρών και ταµείων , γυναικών συµβάλουν στην εξάλειψη των ανισοτήτων και την προώθηση των ίσων ευκαιριών µεταξύ ανδρών και Αναφέρεται επίσης ότι τα διαρθρωτικά ταµεία πρέπει να η Κοινότητα επιδιώκει επίσης να προαγάγει Στον κανονισµό αναφέρεται ότι (. ) ". " 5 6 7 Η Φινλανδία προσέδωσε επίσης ιδιαίτερη προτεραιότητα στο κρίσιµο θέµα της άσκησης βίας κατά γυναικών. Απόφαση του Κοινοβουλίου Κανονισµός ΕΚ αριθ. 1, C4-0215/99. της , 6959/1/99 της αναθ ΕΕ. 1260/1999 21. 6. 1999. L 161 26. 6. 1999. 7 γυναικών ". ευκαιριών , προγράµµατα και τις ενέργειες 56 Από τα τα δέκα αφορούν το θέµα των ίσων το οποίο είναι πλέον οριζόντιου χαρακτήρα και ενσωµατώνεται σε όλα τα άρθρα του γενικού κανονισµού , ). άρθρο ( Όπου η φύση της παρέµβασης το επιτρέπει , Για την επόµενη περίοδο , περιλαµβάνει και την αξιολόγηση της ενσωµάτωσης της διάστασης των φύλων κανονισµού κατά φύλο προωθούν την ισόρροπη συµµετοχή γυναικών και ανδρών εθνικό τα κράτη µέλη προώθησης της ισότητας µεταξύ ανδρών και γυναικών µεταφερθεί και στους κανονισµούς επιµέρους ταµείων Κοινωνικού Ταµείου κανονισµούς των ταµείων γεωργίας ,. η εκ των προτέρων αξιολόγηση των εθνικών σχεδίων θα του 41 οι δείκτες πρέπει να αναλύονται οι εταίροι Κατά τον ορισµό των εταίρων σε ". λαµβάνουν υπόψη τους την ανάγκη " άρθρο Οι ίδιες διατάξεις έχουν " ( στον κανονισµό του Ευρωπαϊκού - αλλά και στους βρίσκεται στο επίκεντρο , Στα πλαίσια των επιτροπών παρακολούθησης αλιείας και περιφερειακής ανάπτυξης περιφερειακό και τοπικό επίπεδο άνθρωπος " όπου ο άρθρο άρθρο 35), " ΕΚΤ 36). 8). ), " ( ( ( ,. , Το νέο ΕΚΤ έχει εναρµονιστεί µε τους τέσσερις άξονες των κατευθυντήριων γραµµών για Οι στόχοι του ΕΚΤ καλύπτουν πέντε κύριους τοµείς πολιτικής την απασχόληση ,. συµπεριλαµβανοµένων των ίσων ευκαιριών µεταξύ γυναικών και ανδρών ως µέσον για την επίτευξη της ισότητας. ’. θα υποστηρίξει ενέργειες ανάπτυξης της υπαίθρου που θα αφορούν την Το ΕΓΤΠΕ 9 εξάλειψη ανισοτήτων και την προώθηση των ίσων ευκαιριών για γυναίκες και άνδρες " , Μια νέα παρέχοντας υποστήριξη σε σχέδια που καταρτίζονται και υλοποιούνται από γυναίκες διάταξη στο ΧΜΚΑ προβλέπει την προαγωγή της ισότητας ευκαιριών στην απασχόληση µεταξύ γυναικών και ανδρών που εργάζονται στον τοµέα της αλιείας. την ισότητα µεταξύ γυναικών και ανδρών ‘ θα υποστηρίξει Το ΕΤΠΑ 8 ". 10. Το νέο στοιχείο δεν είναι η αναγνώριση της ισότητας αλλά η ενισχυµένη θέση της στο αναδιαµορφωµένο νοµικό πλαίσιο των διαρθρωτικών ταµείων για την επόµενη επταετή Αναµένεται ότι οι νέες διατάξεις για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση θα περίοδο έχουν σηµαντικό αντίκτυπο στην περαιτέρω προώθηση της ισότητας ευκαιριών γυναικών και ανδρών της πρωτοβουλίας για την. απασχόληση αποτέλεσε κατά τα τελευταία δέκα χρόνια σηµαντική πηγή ορθής πρακτικής σε η εµπειρία δε που έχει συλλεχθεί πρέπει να αξιοποιηθεί στις προσπάθειες θέµατα ισότητας , Έχει συµπεριληφθεί η διάσταση της ισότητας σε ενσωµάτωσης της διάστασης των φύλων. όλες τις προτάσεις για κοινοτικές πρωτοβουλίες όπως προτάθηκαν από την Επιτροπή στα τέλη του Νέες Ευκαιρίες για τις γυναίκες " για την περίοδο Το σκέλος " (NOW) : 1999, 2000-2006. , και Adapt EQUAL11 Employment λόγω φύλου , και διαθέτει έναν προϋπολογισµό ύψους Η κοινοτική πρωτοβουλία που βασίζεται στις εµπειρίες από την εφαρµογή των πρωτοβουλιών δισ. ευρώ έχει ως στόχο ιδιαίτερα την καταπολέµηση κάθε µορφής διακρίσεων στην αγορά , θρησκεύµατος ή πεποιθήσεων εργασίας , αναπηρίας ή σεξουαλικών προτιµήσεων η Ιδιαίτερα ανάπτυξη νέων µορφών οργάνωσης της εργασίας για το συµβιβασµό οικογενειακής και επαγγελµατικής ζωής και η γεφύρωση του κενού µεταξύ των φύλων και η υποστήριξη του µοιράσµατος της θέσης εργασίας ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων και ανάληψη συγκεκριµένων ενεργειών ευρίσκονται µεταξύ των κεντρικών προτεραιοτήρων. όσον αφορά την ισότητα των φύλων , φυλετικής ή εθνικής προέλευσης 2,847 : , ,. 8 9 10 11 Ευρωπαϊκό Ταµείο Περιφερειακής Ανάπτυξης. Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταµείο Προσανατολισµού & Χρηµατοδοτικό µέσο καθοδήγησης για την αλιεία. της τελ COM (1999) 476. 13. 10. 1999 Εγγυήσεων. 8 LEADER12 θεωρεί τους νέους , Η πρωτοβουλία µοχλούς για την αναφέρει ότι προτίθεται να ανάπτυξη αγροτικών περιοχών. υποστηρίξει στρατηγικές προτεραιότητας που θα αποσκοπούν στη βελτίωση των θέσεων εργασίας ή Η χαµηλή αµοιβή / και η άνιση αµοιβή µεταξύ γυναικών και ανδρών επιδεινώνουν τις συνθήκες διαβίωσης για τις γυναίκες στη γεωργία. και ενέργειες που θα απευθύνονται σε αυτές τις οµάδες στόχο. στην πρότασή της , άνδρες και γυναίκες Η Επιτροπή , , Στην πρότασή της για την πρωτοβουλία η Επιτροπή αναφέρει ότι στον προγραµµατισµό πρέπει να συνεκτιµηθούν οι γενικές κατευθύνσεις των διαρθρωτικών ταµείων και να επιδιωχθεί η προώθηση των ίσων ευκαιριών για γυναίκες και άνδρες Όσον. αφορά την πρωτοβουλία η Επιτροπή αναφέρει ότι οι στρατηγικές που αναπτύσσονται πρέπει να σέβονται την αρχή των ίσων ευκαιριών για γυναίκες και άνδρες. INTERREG,13 URBAN,14 Πολιτικές για την έρευνα και την εκπαίδευση προς την ισότητα των φύλων - Έρευνα : έρευνα από «gender watch» µε τρεις προοπτικές που εξέδωσε η Επιτροπή το Φεβρουάριο Το νέο πέµπτο πρόγραµµα πλαίσιο για την έρευνα υιοθετεί την προσέγγιση όσον αφορά την Γυναίκες και ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων όπως εµφαίνεται στην Ανακοίνωση « η Επιτροπή Στην ανακοίνωση αυτή Επιστήµη 15. , » παρουσιάζει ένα σχέδιο δράσης µε δύο στόχους ανάπτυξη διαλόγου πολιτικής µεταξύ κρατών µελών σχετικά µε τα µέτρα που εφαρµόζονται για την προώθηση των γυναικών στις στο πλαίσιο επιστήµες και την ανάπτυξη ενός συστήµατος παρακολούθησης για και του ίδιου του πέµπτου προγράµµατος πλαισίου , Ένα από τα συγκεκριµένα µέτρα που ανήγγειλε η Επιτροπή είναι η σχετικά µε τις γυναίκες. καθιέρωση ενός στόχου συµµετοχής των γυναικών κατά στις διάφορες συνελεύσεις και τα πάνελ που επικουρούν την Επιτροπή στην εφαρµογή του πέµπτου προγράµµατος πλαισίου. όλη τη διάρκεια του Θα διεξαχθούν µελέτες για τον αντίκτυπο σε θέµατα φύλου καθ πέµπτου προγράµµατος πλαισίου µε σκοπό να εξετασθεί εάν ελήφθησαν υπόψη οι οικονοµική δράση ιδιαιτερότητες των φύλων χρονοδιάγραµµα της έρευνας. Το κλειδί », το Μάιο του Συµβούλιο εξέδωσε ψήφισµα σχετικά µε το θέµα Το ψήφισµα αυτό υποστηρίζει την προσέγγιση που πρότεινε η Επιτροπή και ενισχύει 1999. την ανάγκη ταυτόχρονης κινητοποίησης σε επίπεδο κρατών µελών και Ευρωπαϊκής Ένωσης. των κρατών µελών και των κρατών που Μια οµάδα εκπροσώπων συµµετέχουν στην εφαρµογή του πέµπτου προγράµµατος πλαισίου συστάθηκε µε πρωτοβουλία της Επιτροπής για τη διεξαγωγή του διαλόγου πολιτικής και την κινητοποίηση σε όλα τα επίπεδα. ’ κοινωνικο - « γυναίκες και επιστήµες « η διάσταση του φύλου λαµβάνεται επίσης υπόψη όπου αυτό είναι απαραίτητο γυναίκες και επιστήµες « Στην 40% »16 » ,. , Εκπαίδευση , κατάρτιση και νεολαία για την επαγγελµατική Η δεύτερη φάση του προγράµµατος κατάρτιση καθιερώνει ότι κατά την εφαρµογή των γενικών στόχων του προγράµµατος πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στις προτάσεις που αποσκοπούν να διευκολύνουν την πρόσβαση Leonardo da Vinci (2000-2006) 12 13 14 15 16 COM(1999) 475 COM(1999) 479 COM(1999) 477 COM (1999) 76 Ψήφισµα του Συµβουλίου της 13. 10. 1999. 13. 10. 1999. 13. 10. 1999. 17. 2. 1999 της της της της τελ. τελ. τελ. τελ. πέµπτο πρόγραµµα πλαίσιο για την έρευνα 1999 « 20 Μαΐου γυναίκες και επιστήµες ΕΕ (1998-2000, ΕΕ L 26 της », 1. 2. 1999) της C 201 16. 7. 1999· 9 , τα πλέον άτοµα αγορά κατάρτιση µειονεκτούντα εργασίας στην στην για , και στην ισότητα ευκαιριών για γυναίκες και συµπεριλαµβανοµένων µε ειδικές ανάγκες , Το δεύτερο άνδρες µε στόχο την καταπολέµηση των διακρίσεων στην κατάρτιση 17. πρόγραµµα κοινοτικής δράσης για την εκπαίδευση ΣΩΚΡΑΤΗΣ ενσωµατώνει (2000-2006) την προαγωγή της ισότητας ευκαιριών γυναικών και ανδρών και κοριτσιών και αγοριών στο στόχο του για την ενίσχυση του ευρωπαϊκού στοιχείου της διά βίου µάθησης Η διάσταση του φύλου είναι ένα από τα κριτήρια επιλογής των δραστηριοτήτων του προγράµµατος και πρέπει να συµπεριλαµβάνεται κατά την υποβολή εκθέσεων αποτελεσµάτων και αξιολόγησης. που περιλαµβάνει ανταλλαγές Η πρόταση της Επιτροπής για το νέο πρόγραµµα νέων πρωτοβουλίες νέων και εθελοντική υπηρεσία περιλαµβάνει επίσης την προώθηση της ισότητας ευκαιριών µεταξύ των στόχων του YOUTH, 18. , 19. Η προώθηση των ίσων ευκαιριών στα µέσα της κοινωνίας των πληροφοριών περιέχεται σε ψήφισµα προς τις κυβερνήσεις των κρατών µελών όσον αφορά τις ενέργειες που εφαρµόζουν , για την εκπαίδευση και την κατάρτιση. 20 προς ενθάρρυνση Οι προτάσεις της Επιτροπής για ένα πρόγραµµα της ανάπτυξης της ευρωπαϊκής βιοµηχανίας οπτικοακουστικών µέσων θα εξασφαλίζουν να λαµβάνεται υπόψη η ισότητα ευκαιριών κατά την εφαρµογή του προγράµµατος MEDIA Plus (2001-2005) 21. ιδιαίτερα την ισότητα ευκαιριών η Επιτροπή Στην έκθεση που παρουσίασε στο Ελσίνκι σχετικά µε τον αθλητισµό 22, που έχουν σχέση µε τις υπενθύµισε τις σηµαντικές αξίες Οµοίως τα συµπεράσµατα της δραστηριότητες της σωµατικής αγωτής και του αθλητισµού κάλεσαν του συνεδρίασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον αθλητισµό το Μάιο του συµµετέχοντες να αναγνωρίσουν ότι όλες οι πτυχές του αθλητισµού πρέπει να διαπνέονται από την ισότητα ευκαιριών αθλητισµός και. « απασχόληση στην Ευρώπη »23, δόθηκε ιδιαίτερη σηµασία στη διάσταση του φύλου. Στην µελέτη του Σεπτεµβρίου µε θέµα 1999 1999. , , Η ενσωµάτωση της διάστασης του φύλου στην ανάπτυξη πολιτικών συνεργασίας , 24 και µετά , µε την επιβεβαίωση της σπουδαιότητας αυτού του θέµατος από το Συµβούλιο Το Από την έκδοση του κανονισµού του Συµβουλίου για την ένταξη των θεµάτων που αφορούν σηµειώνεται σταθερή πρόοδος όσον το φύλο στη συνεργασία για την ανάπτυξη ιδιαίτερα αφορά την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων σε αυτήν την πολιτική πρόσφατα στα , πλαίσια της επισκόπησης των µηχανισµών και των προγραµµάτων ανάπτυξης 1999 άρχισε η διαδικασία ενηµέρωσης των σχεδίων για την προώθηση της ισότητας των φύλων 13 χωρών Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή µαζί µε τα κράτη µέλη συζήτησαν σχετικά µε το σχήµα των από κοινού εκθέσεων όσον αφορά την πρόοδο της σχετικά µε την εφαρµογής του ψηφίσµατος του Συµβουλίου του ∆εκεµβρίου 1995 ενσωµάτωση της διάστασης του φύλου στην συνεργασία για την ανάπτυξη Ένα σχέδιο. και θα τύχει δράσης για την ενσωµάτωση της διάστασης του φύλου ετοιµάστηκε το 1999 που είχαν αναπτυχθεί το 1995. 25. , , 17 18 19 20 21 22 23 24 25 Απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου της Απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου της Κοινή θέση του Συµβουλίου αριθ Συµβούλιο Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικών Θεµάτων , ης Ιουνίου. 22/1999 της 28 26. 4. 1999. 24. 1. 2000. ΕΕ C 210 1999 - ψήφισµα της 29. 11. 1999. ΕΕ ΕΕ της της της L 146 L 28 22. 7. 1999. 11. 6. 1999. 3. 2. 2000. 10. 12. 1999. 14. 12. 1999. COM (1999) 658 COM (1999) 644 Μελέτη του ευρωπαϊκού δικτύου επιστηµονικών ιδρυµάτων αθλητισµού για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ευρωπαϊκό παρατηρητήριο για την απασχόληση στον αθλητισµό. ΕΕ Συνεδρίαση του Συµβουλίου Υπουργών Ανάπτυξης , 30. 12. 1998. Βρυξέλλες 21. 5. 1999. L 354 της - της τελ. της 10 περαιτέρω επεξεργασίας κατά τις αρχές του Μια ειδική γραµµή του προϋπολογισµού για την ενσωµάτωση της διάστασης του φύλου χρησιµοποιήθηκε για την προώθηση σχεδίων Επιπλέον µια υποστήριξης στη Μεσόγειο τη Λατινική Αµερική και τις Χώρες ΑΚΕ. , σύµβαση πλαίσιο για τις χώρες ΑΚΕ κατέστησε δυνατή την τεχνική βοήθεια την κατάρτιση , σε θέµατα φύλου και την αξιολόγηση των εργασιών στα πλαίσια παλαιών και σηµερινών σχεδίων Όσον αφορά την ένταξη της διάστασης του φύλου στη συνεργασία για την. ανάπτυξη 2000. Η ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων συµπεριλήφθηκε στις κατευθυντήριες γραµµές στρατηγικής σηµασίας της Υπηρεσίας Ανθρωπιστικής Βοήθειας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας για το 1999 1999, ΜΚΟ διοργανώθηκε , ακαδηµαϊκούς και ερευνητές στον τοµέα των δικαιωµάτων των φύλων και του ανθρώπου , σχετικά µε προγράµµατα υγείας και πολιτικές που αφορούν την αναπαραγωγή στα πλαίσια παροχής ανθρωπιστικής βοήθειας. ένα φόρουµ ανταλλαγής απόψεων ανάµεσα στην Επιτροπή , Τον Ιανουάριο του. 26 Τέλος η προετοιµασία επισκόπησης των εξελίξεων των τελευταίων πέντε ετών από τη , θέσπιση της πλατφόρµας δράσης και της διακήρυξης του Πεκίνου στην τέταρτη παγκόσµια διάσκεψη του ΟΗΕ για τις γυναίκες το σε συνδυασµό µε τις προετοιµασίες για την ειδική σύνοδο των Ηνωµένων Εθνών για την επισκόπηση των αποτελεσµάτων της παρείχε στα κράτη µέλη και στην παγκόσµιας συνάντησης κορυφής που έγινε το Επιτροπή την ευκαιρία ενός γενικού απολογισµού όσων είχαν επιτευχθεί στον τοµέα της ενσωµάτωσης της διάστασης των φύλων σε όλες τις κύριες πολιτικές και ενέργειες. 1995, 1995, Γυναίκες και βία έτος ευαισθητοποίησης - Η ανάπτυξη και η προώθηση ενεργειών που θα απευθύνονται ειδικά στις γυναίκες , παράλληλα µε τις ενέργειες για την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων αποτελούν , Οι αναπόσπαστο µέρος της διττής προσέγγισης όσον αφορά την ισότητα των φύλων τα προγράµµατα και οι νοµικές πράξεις για την καταπολέµηση της βίας κατά των πολιτικές γυναικών αντικατοπτρίζουν αυτήν τη συνδυασµένη στρατηγική. ,. Στα πλαίσια της καταπολέµησης της βίας κατά των γυναικών επιτευχθεί η εφαρµογή ενός ευρέος φάσµατος ενεργειών , εκστρατειών ενηµέρωσης σε διάφορους τοµείς , διευθύνσεις , µέτρων , σε όλα τα κράτη µέλη , σε όλες τις µορφές της , έχει νοµικών πράξεων και υπουργεία και. Η πρόταση της Επιτροπής για οδηγία του Συµβουλίου σχετικά µε το δικαίωµα της αφιερώνει ιδιαίτερη προσοχή στην κατάσταση των γυναικών οικογενειακής επανένωσης προστατεύονται εφόσον πολιτών τρίτων χωρών και που είναι θύµατα οικειακής βίας : αναγκάζονται να εγκαταλείψουν την οικογενειακή εστία. 27 για την οποία διατέθηκε το ποσόν των Η έναρξη της πρώτης στα χρονικά ευρωπαϊκής εκστρατείας πληροφόρησης όσον αφορά τη έγινε µε τη βία κατά των γυναικών 2,5 διακήρυξη της Επιτροπής ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Η , εκστρατεία αυτή είχε αρχικά σχεδιαστεί από την επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τα δικαιώµατα των γυναικών και αποτελούσε πρώτιστη προτεραιότητα των ΜΚΟ για τις γυναίκες έχει την έντονη υποστήριξη της Επιτροπής και θα ολοκληρωθεί το Μάιο του Η εκστρατεία είναι διάρκειας ενός έτους , ευρώ , Μαρτίου στη Λισσαβόνα εκατ στις 1999. 8. , 2000. 26 27 Ευρωπαϊκό στρογγυλό τραπέζι , 1. 12. 1999. COM (1999) 638 τελ της. , Βρυξέλλες , 21-22 Ιανουαρίου 1999. 11 Ιουνίου το Μάρτιο του η γερµανική Προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης Με την υποστήριξη της Επιτροπής , Στα διοργάνωσε µια διάσκεψη µε θέµα τη βία κατά των γυναικών 1999. 28 που έγινε στο πλαίσια µιας άτυπης συνεδρίασης των Υπουργών για τις ίσες ευκαιρίες , Βερολίνο στις η Επιτροπή δήλωσε ότι πρέπει ακόµη να γίνουν πολλά στον 14-15 παροχή υποστήριξης στις τοµέα της βίας κατά των γυναικών γυναίκες του Κοσόβου παροχή υποστήριξης σε ανάληψη ενεργειών µε στόχο τους άνδρες , ΜΚΟ που µεριµνούν για γυναίκες που έχουν υποστεί κακοποίηση και για τα παιδιά τους και παροχή υποστήριξης σε νέες κοπέλες και σε γυναίκες που τους έχει ασκηθεί βία Η. φινλανδική Προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης συνέχισε τις προσπάθειες για την ευαισθητοποίηση όσον αφορά την άσκηση βίας σε γυναίκες διοργανώνοντας µια διάσκεψη εµπειρογνωµόνων για το θέµα αυτό αναφέροντας τα ακόλουθα : , , , , ,. 29 Η καταπολέµηση της βίας κατά ατόµων µε ειδικές ανάγκες ήταν το θέµα που επιλέχθηκε για ∆εκεµβρίου τη διάσκεψη κατά την Ευρωπαϊκή Ηµερίδα Ατόµων µε Ειδικές Ανάγκες στις Eurobarometer Τονίσθηκε η ιδιαίτερη σηµασία του θέµατος για τις γυναίκες µε ειδικές ανάγκες. 1999. δηµοσιεύτηκαν τα αποτελέσµατα της έρευνας σχετικά µε τις αντιλήψεις Στο που υπάρχουν στην Ευρώπη όσον αφορά τη βία κατά των γυναικών µιας από τις Από τη µελέτη διαπιστώνεται ότι λίγοι µεγαλύτερες διακρατικές µελέτες αυτού του είδους αν και πιστεύουν ότι το µόνο Ευρωπαίοι διατείνονται ότι γνωρίζουν κάποιο θύµα βίας , πρόβληµα είναι εκτεταµένο οι περισσότεροι. Ευρωπαίοι πιστεύουν ότι η βία ασκείται στα θύµατα περισσότερο από αγνώστους παρά από γνωστά τους άτοµα. 30. Αντίθετα από τις διαπιστώσεις της έρευνας , , 3 1999 DAPHNE το πρόγραµµα εγκρίθηκε για την περίοδο Το ∆εκέµβριο του Το πρόγραµµα ευρίσκεται στην πρωτοπορεία του αγώνα για την εξασφάλιση της ισότητας των καθόσον επιζητεί να προστατεύσει τις γυναίκες και τα κορίτσια που πέφτουν θύµτα φύλων , Θα εξακολουθήσει να υποστηρίζει αυτό το είδος δράσης στηριζόµενο στο εξής στην βίας. Επιπλέον θα υποστηρίξει αιτήµατα δηµόσιων αρχών καθώς και πρωτοβουλία οργανώσεων του ιδιωτικού τοµέα αυτό οι υποψήφιες χώρες. και οι χώρες ΕΟΧ Θα έχουν επίσης πρόσβαση σ ’ ΕΖΕΣ και θα υποστηρίζονται πολυετείς δράσεις. 2000-200331. DAPHNE32. / 1999 να κατέχει υψηλή θέση στο πολιτικό χρονοδιάγραµµα Η καταπολέµηση της εµπορίας γυναικών και της σεξουαλικής εκµετάλλευσης εξακολούθησε αυτόν τοµέα το χαρακτηρίζεται από το ότι εστιάζεται στα θύµατα εµπορίας και στην ανάγκη της συµµετοχής για την καταπολέµηση αυτής της όλων των αρµόδιων προσώπων πολιτοµεακή προσέγγιση ) µορφής παραβίασης των ανθρώπινων δικαιωµάτων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας Οι. ενέργειες του προγράµµατος για την υποστήριξη εξακολούθησαν το µελετών προσελκύοντας τη συµµετοχή σε ευρύτερη κατάρτισης και αφορούσε ενέργειες κατά της έκταση εταίρων επίσης και από τις υποψήφιες χώρες εµπορίας γυναικών και της σεξουαλικής εκµετάλλευσης παιδιών Τα συµπεράσµατα του. Η πολιτική σ ’ STOP (1996-2000) σχεδίων , σεµιναρίων 1999 33 ( , ,. 28 29 30 31 32 33 ∆ιάσκεψη της γερµανικής Προεδρίας για τη βία κατά των γυναικών , Κολωνία Γερµανία , , Μαρτίου 29-30 Συνεδρίαση εµπειρογνωµόνων για τη βία 1999. Φινλανδία Eurobarometer 51. 0: Πολιτισµού Απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου αριθ αντιλήψεις για τη βία κατά των γυναικών , , Jyväskylä, , 1999. ΕΕ COM(1999) 82, Κοινή δράση C 89 96/700 JHA, της ΕΕ 30. 3. 1999, της L 322 , 9. 11. 1999. Γενική ∆ιεύθυνση Εκπαίδευσης και. 293/2000, ΕΕ L 34 της 9. 2. 2000. σ. 42. 12. 12. 1996. 12. ampere34 35 Η Επιτροπή ανήγγειλε καταγγελίες και κυρώσεις , έδωσαν έµφαση στην καταπολέµηση της εµπορίας Ευρωπαϊκού Συµβουλίου του Τ ότι θα προωθηθούν νοµοθετικές προτάσεις σχετικά µε ανθρώπων κοινούς ορισµούς συµπεριλαµβανοµένου του θέµατος των , προσωρινών αδειών διαµονής για τα θύµατα εµπορίας που είναι έτοιµα να καταθέσουν αποδεικτικά στοιχεία Αναγγέλθηκε επίσης ότι θα προωθηθεί µια πρόταση για ένα. ανανεωµένο πενταετές πρόγραµµα µε δυνατότητα συµµετοχής των υποψηφίων χωρών. τις ανταλλαγές και η Στα πλαίσια του προγράµµατος ODYSSEUS36 τη συνεργασία στον τοµέα του ασύλου , Επιτροπή υποστήριξε σχέδια υπέρ των γυναικών προσφύγων και αιτουσών άσυλο. της µετανάστευσης και των εξωτερικών συνόρων , σχετικά µε την κατάρτιση STOP , Η Επιτροπή συµµετείχε στις εργασίες που διεξήγαγε η ΣΥΕΚ στον τοµέα της εµπορίας των γυναικών από το Το θέµα εξετάσθηκε ειδικά κατά τη συµπληρωµατική συνεδρίαση για την ανθρώπινη διάσταση σε θέµατα φύλου τον Ιούνιο του κατά την διάσκεψη 1999, ανασκόπησης της ΣΥΕΚ το Σεπτέµβριο του και στη διάκεψη κορυφής της Κωνσταντινούπολης το Νοέµβριο του κατά την οποία προωθήθηκε ένα σχέδιο δράσης για το για δραστηριότητες προς καταπολέµηση της εµπορίας ανθρώπων 1999. 1999 1999 2000. Η συµµετοχή του ταξιδιωτικού και τουριστικού κλάδου στην καταπολέµηση του σεξουαλικού τουρισµού ενισχύθηκε µε την ανακοίνωση της Επιτροπής για την εφαρµογή κατά την περίοδο µέτρων για την καταπολέµηση του παιδεραστικού σεξουαλικού τουρισµού , Άµεσο επακόλουθο αυτής της ανακοίνωσης ήταν η σύσταση µιας οµάδας 1997-199837. για τη δηµοσιοποίηση εµπειρογνωµόνων σε θέµατα επικοινωνίας , Σήµερα υπάρχει η σαφής θέληση από πλευράς ενεργειών κατά του σεξουαλικού τουρισµού 38. τουριστικού κλάδου για την αντιµετώπιση του θέµατος και η επιθυµία υποστήριξης των προσπαθειών αυτών από την Επιτροπή σε ευρωπαϊκό επίπεδο , 39. 34 35 36 37 38 39 Οκτωβρίου 15-16 COM(1999) 349, δράση. Κοινή δράση της 1999 τελ. 14. 7. 99. ΕΕ Θύµατα αξιόποινων πράξεων - Προβληµατισµός για πρότυπα και 98/244 JHA, τελ. της L 99, 31. 3. 1998 της 26. 5. 1999. COM(1999) 262 ΕΕ 27. 5. 1999. Μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής , που έγινε κατά τη διεθνή έκθεση τουρισµού στο Βερολίνο το Μάρτιο του Γ∆ Επιχειρήσεις , σε συντονισµό της S 101 Strat and Com, Βρυξέλλες , 1999. 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ Σηµαντική πρόοδος , σε όλα τα επαγγέλµατα µε τη σύνοδο κορυφής στο Λουξεµβούργο το Κατά τη σύντοµη περίοδο των δύο ετών από την έναρξη της ευρωπαϊκής διαδικασίας για την απασχόληση η ισότητα γυναικών και , 1997, ανδρών ενσωµατώθηκε στην ηµερήσια διάταξη της πολιτικής για την απασχόληση Σήµερα. είναι πλέον σαφές ότι η Ευρώπη χρειάζεται τις δεξιότητες τις εµπειρίες και την ενεργό , συµµετοχή των γυναικών προκειµένου να ενισχυθεί η ανάπτυξη και , η συνοχή της οι ίσες ευκαιρίες εισήχθησαν ως ένας από τους τέσσερις άξονες των Αρχικά ,. από κοινού µε ευρωπαϊκών κατευθυντήριων γραµµών για την απασχόληση , την απασχολησιµότητα Η ανάγκη ενσωµάτωσης των ίσων ευκαιριών σε όλους τους άξονες των κατευθυντήριων γραµµών στις κατευθυντήριες γραµµές για την απασχόληση για αναγνωρίστηκε από το Συµβούλιο και , το συµπεριλήφθηκε µια νέα κατευθυντήρια γραµµή που αφορούσε την ενσωµάτωση αυτόν τον τρόπο έγινε πιο έντονη η δέσµευση της της διάστασης των φύλων Κατ ’ Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά την προώθηση των ίσων ευκαιριών Στα συµπεράσµατα. οι ίσες ευκαιρίες µεταξύ γυναικών και ανδρών του Συµβουλίου που συνήλθε στο Ελσίνκι επισηµαίνονται ως τοµέας που χρήζει ιδιαίτερης προσοχής στα πλαίσια της αναδιάρθρωσης της αγοράς εργασίας. το επιχειρηµατικό πνεύµα και την προσαρµοστικότητα για το έτος 1999, 1998, 40. 41, ,. Τα εθνικά σχέδια δράσης για την απασχόληση για το έτος 1999 Η Επιτροπή προέβη σε λεπτοµερή αξιολόγηση των εθνικών σχεδίων δράσης για την προκειµένου να διαπιστώσει το βαθµό στον οποίο κάθε κράτος απασχόληση για το έτος 1999, µέλος συµµορφώθηκε µε τους κοινούς στόχους που αναφέρονται στις κατευθυντήριες τι η αρχή της ισότητας των φύλων συνεκτιµήθηκε στα γραµµές για την απασχόληση η αρχή της ενσωµάτωσης της διάστασης των σχέδια δράσης για την απασχόληση για το 1999, φύλων δεν εφαρµόστηκε από όλα τα κράτη µέλη. Παρ ό ’. , Η κοινή έκθεση για την απασχόληση που εγκρίθηκε από το Συµβούλιο το ∆εκέµβριο του παρέχει µια επισκόπηση της κατάστασης που επικρατεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση και σε όπως επίσης και µια ανάλυση των ΕΣ∆ 1999 κάθε κράτος µέλος όσον αφορά την απασχόληση 42. , η Επιτροπή συνέταξε συστάσεις όσον αφορά την πολιτική Βάσει αυτής της ανάλυσης , οι οποίες στη συνέχεια εξετάστηκαν από το Συµβούλιο απασχόλησης κάθε κράτους µέλους. , η Επιτροπή σηµειώνει ότι απαιτείται περαιτέρω δράση για την εξάλειψη Στις συστάσεις της , της διαφοράς µεταξύ των φύλων στην απασχόληση καθώς , επίσης και για την αντιµετώπιση της ανισόρροπης εκπροσώπησης γυναικών και ανδρών σε όλους τους τοµείς και τα επαγγέλµατα και για τη βελτίωση της φροντίδας παιδιών και Ο µεγάλος αριθµός συστάσεων για θέµατα που αφορούν το φύλο εξαρτώµενων προσώπων στην ανεργία και στην αµοιβή , 43. 40 41 42 43 Κατευθυντήρια γραµµή Συµπεράσµατα Ψήφισµα του Συµβουλίου της σύνοδος του ∆εκεµβρίου 20: της Προεδρίας , Ελσίνκι , και του Συµβουλίου Υπουργών Εργασίας και και επικυρώθηκε από το Ευρωπαϊκό Συµβούλιο που συνήλθε 1999. 10-11 Εγκρίθηκε κατά την κοινή συνεδρίαση του Κοινωνικών Υποθέσεων στις στο Ελσίνκι στις Σύσταση της Επιτροπής για συστάσεις του Συµβουλίου σχετικά µε την εφαρµογή των πολιτικών των κρατών µελών για την απασχόληση 22. 2. 1999. Ευρωπαϊκού Συµβουλίου 10. 12. 99. ECOFIN 29. 11. 99 στο της COM(1999) 445 8. 9. 1999. 14 ενδεικτικός είναι Επισηµαίνονται ιδιαίτερα τα ακόλουθα θέµατα της σηµασίας που προσδίδει η Επιτροπή στις : ίσες ευκαιρίες. – – – η ανάγκη εξέτασης συστηµάτων φορολογικών ελαφρύνσεων για την αντιµετώπιση του υψηλού επιπέδου ανεργίας και ανενεργίας · η σηµασία αξιοποίησης της δυναµικής που προσφέρει για την απασχόληση ο τοµέας των υπηρεσιών · η ανάγκη ανάπτυξης ειδικών µέτρων που θα αποσκοπούν στην αύξηση του ποσοστού συµµετοχής µεγαλύτερων σε ηλικία εργαζοµένων. Ο άξονας για την ισότητα των φύλων Η ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων 1999. 1999, Στα ΕΣ∆ για το • Η προώθηση της προσέγγισης για την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων και στους τέσσερις άξονες αποτελεί το κύριο νέο στοιχείο των κατευθυντήριων γραµµών για την απασχόληση για το όλα τα κράτη µέλη είτε εφάρµοσαν είτε δήλωσαν την πρόθεσή τους να προωθήσουν την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων. Στις Πολλά κράτη µέλη βρίσκονται ακόµη σε πρώιµο στάδιο αυτής της διαδικασίας. η ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων αντικατοπτρίζεται στην περισσότερες περιπτώσεις , µέτρησης και ανάλυσης του αντικτύπου που έχουν τα ανάπτυξη νέων µεθόδων έρευνας , ισότητα των φύλων µέτρα απασχόλησης 1 µέλη που προσεγγίσεις απασχολησιµότητα ( συµπεριλαµβάνουν την παροχή θεσµικών δικαιωµάτων σχετικά µε την πρόσβαση σε ενεργές πολιτικές για την αγορά εργασίας ή σε θετικά µέτρα για την εξασφάλιση ίσης πρόσβασης. η πλειοψηφία των κρατών µελών Όσον αφορά τον άξονα εφαρµόζει ειδικά µέτρα για την ενθάρρυνση του επιχειρηµατικού πνεύµατος στις γυναίκες. Στον άξονα ορισµένα κράτη µέλη αναφέρουν το ρόλο και τη συµβολή των κοινωνικών εταίρων στη διαδικασία ενσωµάτωσης της διάστασης των φύλων Όσον αφορά τον άξονα τα επιχειρηµατικό πνεύµα προσαρµοστικότητα για την οι. υιοθετήθηκαν κράτη από 2 ( 3 ( ), ), ),. Εξάλειψη των διακρίσεων στην αγορά εργασίας • Λίγα µόνο κράτη µέλη επικέντρωσαν τις προσπάθειές τους στη µείωση των διαφορών µεταξύ των φύλων όσον αφορά την ανεργία καθώς επίσης και στην αύξηση του ποσοστού Η εξάλειψη των διακρίσεων στην αγορά εργασίας απασχόλησης αντιµετωπίζεται από τα κράτη µέλη µέσω ενεργειών που εφαρµόζονται στα σχολεία και απευθύνονται σε µελλοντικά εισερχόµενους στην αγορά εργασίας όπως επίσης και σε γυναίκες που βρίσκονται ήδη στην αγορά εργασίας των γυναικών. Η εξάλειψη των διακρίσεων στην αγορά εργασίας αποτελεί κύριο πολιτικό στόχο της Τρία κράτη στα οποία παρατηρείται ένα πολύ υψηλό επίπεδο κατευθυντήριας γραµµής έχουν θεσπίσει διαχωρισµού της αγοράς εργασίας µέτρα για τη βελτίωση της κατάστασης την κατάρτιση και στις επαγγελµατικές επιλογές η υποστήριξη θετικών ενεργειών και η εξάλειψη των , εµποδίων για την απασχόληση των γυναικών αποτελούν µέσα για την αλλαγή της ισχύουσας κατάστασης - Η ποικιλοµορφία στην εκπαίδευση , η Σουηδία και η ∆ανία η Φινλανδία 20. - ,. 15 ∆ιευκόλυνση της επανένταξης στην αγορά εργασίας 1999, • Στα ΕΣ∆ για το τα µέτρα που αναφέρθηκαν από τα κράτη µέλη όσον αφορά αυτήν την κατευθυντήρια γραµµή περιορίζονται στο σύνολό τους στο θέµα του συνδυασµού της στην ανάπτυξη ενεργών πολιτικών για την αγορά επαγγελµατικής µε την οικογενειακή ζωή εργασίας και στην αύξηση των προσπαθειών στον τοµέα της κατάρτισης η. κατευθυντήρια γραµµή παραµένει αν και γίνεται ειδική αναφορά στα συστήµατα ίδια φορολογίας και παροχών τα οποία µπορεί να λειτουργήσουν ως αντικίνητρα για γυναίκες και , άνδρες που σκέπτονται να επιστρέψουν στην αγορά εργασίας. Για το 2000, , , Συνδυασµός της επαγγελµατικής µε την οικογενειακή ζωή • Οι προσπάθειες για την προώθηση πολιτικών απασχόλησης που θα είναι φιλικές προς την οικογένεια διαφέρουν πολύ µεταξύ των κρατών µελών οι εργαζόµενοι µε. µικρά παιδιά έχουν το δικαίωµα σε εργασία µερικού χρόνου Αυτό σχεδιάζεται να εισαχθεί στη Γερµανία και στις Κάτω Χώρες Σηµαντικές προσπάθειες καταβάλλονται ή σχεδιάζονται. Ελλάδα από τα κράτη µε ελλείψεις στον τοµέα της φροντίδας των παιδιών , Ιρλανδία Η Σουηδία σχεδιάζει τη µείωση του , Στο ΗΒ δίδεται έµφαση στα παιδιά προσχολικής κόστους για τη φροντίδα των παιδιών. ενώ από όλα τα ΕΣ∆ Λίγα κράτη µέλη αναφέρουν κέντρα φροντίδας ηλικιωµένων ηλικίας απουσιάζουν συγκεκριµένες πρωτοβουλίες για τη φροντίδα όλων των άλλων εξαρτώµενων προσώπων. Πορτογαλία και ΗΒ Γερµανία , Αυστρία , Στη Σουηδία Κάτω Χώρες ). (. ,. , , βλ. 4) κατά τη διάρκεια του , Οικογένεια και Εργασία " κεφ Η Επιτροπή ενθάρρυνε τη συζήτηση και την ανταλλαγή απόψεων όσον αφορά το συνδυασµό µέσω µιας σειράς σεµιναρίων που διοργάνωσε της επαγγελµατικής µε την οικογενειακή ζωή το ευρωπαϊκό δίκτυο Η εισαγωγή της συνδέεται όχι µόνο µε την ισότητα των φύλων αλλά και µε µια γονικής άδειας ( η κατάσταση της σειρά άλλων προβληµατισµών αγοράς εργασίας χ. , , των µητέρων δεν επιστρέφουν στην εργασία τους ύστερα από την τελική περίοδο το 60% Η αντίδραση των πατέρων στη γονική άδεια ήταν ιδιαίτερα καλή στις µηνών άδειας των 18 Κάτω Χώρες αποδοχών για τους εργαζόµενους στο δηµόσιο όπου χορηγείται άδεια µετ , ’ στην Ιρλανδία και στην Αυστρία υπήρξαν ευρείες δηµόσιες συζητήσεις Στη Νορβηγία τοµέα. σχετικά µε την αµοιβή της παροχής φροντίδας ως µέσον εξίσωσης των γονέων που , εργάζονται εκτός σπιτιού µε αυτούς που δεν εργάζονται. η µείωση των γεννήσεων και το συµφέρον του παιδιού. όπως η διατήρηση της οικογενειακής ζωής , Στην Αυστρία π 1999. ". ,. ,. Κοινωνική ασφάλιση και φορολογικά αντικίνητρα , ’ ό • τι η κοινοτική νοµοθεσία περί ισότητας έχει σηµαντικό αντίκτυπο στη µείωση των Παρ διακρίσεων µεταξύ γυναικών και ανδρών στον τοµέα της κοινωνικής ασφάλισης τα , συστήµατα κοινωνικής προστασίας εξακολουθούν να βασίζονται σε υποθέσεις όσον αφορά οι οποίες δεν τον επαγγελµατικό και τον οικογενειακό ρόλο γυναικών και ανδρών , αντικατοπτρίζουν ενδεχοµένως τη σηµερινή πραγµατικότητα Αυτό µπορεί να επηρεάσει. σηµαντικά την ισότητα των ευκαιριών µεταξύ γυναικών και ανδρών όσον αφορά την , ακόµη και αν η ίση µεταχείριση ωφέλεια στην πράξη από την κοινωνική προστασία στην ανακοίνωση της εξασφαλίζεται στα πλαίσια του συστήµατος 44. Επιτροπής προτάθηκε µια νέα διαδικασία συντονισµού µεταξύ των κρατών µελών και της Επιτροπής , Συντονισµένη στρατηγική για τον εκσυγχρονισµό της κοινωνικής προστασίας " , Τον Ιούλιο του 1999, ", µε 44 Κοινωνική προστασία στην Ευρώπη 1999 16 17 199946 στόχο τη βελτίωση και τον εκσυγχρονισµό των συστηµάτων κοινωνικής προστασίας στην Στην ανακοίνωση αναφέρεται ότι το θέµα των φύλων αποτελεί ένα σηµαντικό Ευρώπη 45. θέµα που διέπει όλους τους τοµείς αυτής της προσπάθειας Στα συµπεράσµατα του προβλέπεται η σύσταση µιας οµάδας υπαλλήλων Συµβουλίου της ης ∆εκεµβρίου µε την εντολή να αξιοποιήσει αυτές υψηλού επιπέδου από τα κράτη µέλη και την Επιτροπή , τις προτάσεις τονίζοντας ότι η ισότητα γυναικών και ανδρών πρέπει να ενσωµατώνεται σε , όλες τις δραστηριότητες τις οµάδας. τονίζεται η ανάγκη αντιµετώπισης φορολογικών Στις κατευθυντήριες γραµµές για το ρυθµίσεων και παροχών που λειτουργούν ως αντικίνητρα στη συµµετοχή των γυναικών στην απασχόληση στις συστάσεις της ως προς την πολιτική απασχόλησης των Η Επιτροπή. , κρατών µελών εφιστά την προσοχή στην έλλειψη πρωτοβουλιών ης Σεπτεµβρίου , εκ µέρους των κρατών µελών όσον αφορά το θέµα αυτό. 1999, 1999 της 8. Υπουργικές διασκέψεις για την υποστήριξη της ισότητας των φύλων στην απασχόληση 47, λίγο µετά την Για να διατηρηθούν σε υψηλό επίπεδο οι προσπάθειες που άρχισαν , από την ανακοίνωση του νέου πακέτου για την απασχόληση το φθινόπωρο του " Επιτροπή διοργανώθηκε στο Ελσίνκι µια υπουργική διάσκεψη σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Η διάσκεψη αυτή διοργανώθηκε µε την Ένωσης µε θέµα το φύλο και την απασχόληση ευκαιρία της φινλανδικής Προεδρίας του Συµβουλίου και αποτέλεσε τη συνέχεια των άτυπων και στο Βερολίνο Συµβουλίων που συνήλθαν στο Μπέλφαστ Η παρουσία µελών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και ευρωπαϊκών κοινωνικών (1999). Στο Ελσίνκι υποβλήθηκαν εκτενή εταίρων προσέδωσε µεγαλύτερη βαρύτητα στη διάσκεψη έγγραφα συζήτησης για την ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων και για θέµατα φορολογίας και κοινωνικής ασφάλισης στο Ίνσµπρουκ (1998), (1998) 1999". Η σηµαντική και συνεχιζόµενη διαφορά αµοιβής µεταξύ των φύλων αποτέλεσε το µε θέµα την ίση αµοιβή και την αντικείµενο µιας χωριστής υπουργικής διάσκεψης , Στη διάσκεψη επισηµάνθηκε οικονοµική ανεξαρτησία ως βάση για την ισότητα των φύλων τόσο για η ανάγκη νέων πρωτοβουλιών σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης και κρατών µελών την επίτευξη διαφάνειας όσον αφορά τη µέση διαφορά αµοιβής µεταξύ γυναικών και ανδρών όσο και για την εφαρµογή της υφιστάµενης νοµοθεσίας. 48. , Κατευθυντήριες γραµµές για την απασχόληση για το έτος 2000 Στις προτάσεις για τις κατευθυντήριες γραµµές για την απασχόληση για το έτος 200049 συνεκτιµούνται οι εµπειρίες από την ανάλυση των ΕΣ∆ για το Για λόγους συνέπειας και συνέχειας των προσπαθειών και για να εξασφαλιστεί η εκπλήρωση των δεσµεύσεων που ανέλαβαν τα κράτη µέλη και οι κοινωνικοί εταίροι στα πλαίσια της διαδικασίας του Λουξεµβούργου Στον άξονα για τις ίσες ευκαιρίες οι αλλαγές που έγιναν είναι ελάχιστες ,. σχετικά έχει γίνει µια µικρή αλλαγή για την αποσαφήνιση της κατευθυντήριας γραµµής µε τη διευκόλυνση της επανένταξης στην αγορά εργασίας Οι κατευθυντήριες γραµµές για το. 22, έτυχαν θετικής υποδοχής στη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συµβουλίου στο Ελσίνκι , 1999. στις 10 14. 7. 1999. της. Βρυξέλλες τελ COM(1999)347 Συµβούλιο Αλιείας , 16-17. 12. 1999. , Ισότητα των φύλων και πολιτική απασχόλησης Ελσίνκι , ∆ιάσκεψη που διοργανώθηκε από τον Πρωθυπουργό της Σουηδίας και τους αρµόδιους για θέµατα ισότητας Υπουργούς της Σεπτεµβρίου και Οκτωβρίου Νοεµβρίου 1999. 1999. , 30 1 COM (1999) 442 , 2-4 8. 9. 1999. 17 2000 45 46 47 48 49 1999, όπως και η κοινή έκθεση για την απασχόληση , ∆εκεµβρίου Η συνεχιζόµενη ύπαρξη µιας µεγάλης διαφοράς µεταξύ των φύλων στα ποσοστά απασχόλησης δείχνει ότι υπάρχει µεγάλο περιθώριο αύξησης του ποσοστού απασχόλησης των γυναικών στην πλειοψηφία των κρατών µελών Οι εµπειρίες των τελευταίων ετών ενισχύουν την. πεποίθηση ότι οι πολιτικές για την αύξηση της απασχόλησης των γυναικών αποτελούν το κλειδί για την αύξηση του ποσοστού απασχόλησης σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση η οποία εγκρίθηκε 50. Ισότητα των φύλων στο δηµόσιο τοµέα. Το έναντι συµπεριλαµβανοµένων των κοινοτήτων , απασχολεί ένα σηµαντικό αριθµό γυναικών στην Ευρωπαϊκή Ένωση των περιφερειών και των Ο δηµόσιος τοµέας , δήµων των το : 44% , των ανδρών εργαζόµενων γυναικών απασχολείται στο δηµόσιο τοµέα. ο δηµόσιος τοµέας µπορεί να διαδραµατίσει σηµαντικό ρόλο στην προώθηση των Εποµένως , ίσων ευκαιριών η πλατφόρµα εργοδοτών του Συµβουλίου ∆ήµων και Περιφερειών της Ευρώπης και η ευρωπαϊκή οµοσπονδία δηµόσιων υπηρεσιών υπέγραψαν κοινή διακήρυξη οι ίσες ευκαιρίες αποτελούν θέµα ζωτικής σηµασίας ‘ όσον αφορά τη σύνθεση του εργατικού δυναµικού και το ρόλο των για την τοπική αυτοδιοίκηση , Στη διακήρυξη επισηµαίνεται η ανάγκη ανάληψης πρωτοβουλιών για αρχών ως εργοδοτών την καταπολέµηση της σεξουαλικής παρενόχλησης την εφαρµογή της αρχής της ίσης αµοιβής για ίση εργασία και για την ενσωµάτωση των ίσων ευκαιριών στο επίκεντρο των µέτρων που λαµβάνονται στα πλαίσια της διαδικασίας εκσυγχρονισµού του δηµόσιου τοµέα. στην οποία αναφέρεται ότι 1999, 22% ’. 51 , , Ο ρόλος των κοινωνικών εταίρων στη διαδικασία για την απασχόληση , οι κοινωνικοί ευρωπαϊκό επίπεδο εφαρµογή των Σε κατευθυντήριων γραµµών για την απασχόληση και την εκτίµηση της προόδου που Η συµµετοχή των κοινωνικών εταίρων στην προετοιµασία των εθνικών σχεδίων επιτεύχθηκε ενίσχυσε το ρόλο τους στη διαµόρφωση και την εφαρµογή της δράσης , πολιτικής για την αγορά εργασίας σε εθνικό επίπεδο στην κοινή έκθεση για. την απασχόληση µε διάφορες µορφές , εταίροι συµµετείχαν στην η Επιτροπή επισηµαίνει ότι χρειάζεται περαιτέρω ανάπτυξη. όλα αυτά , Παρ ’ ,. Η συµφωνία πλαίσιο που συνάφθηκε από τους κοινωνικούς εταίρους για την εργασία ορισµένου χρόνου καθιστά σαφή το σηµαντικό ρόλο που πρέπει να διαδραµατίσουν αυτοί στα πλαίσια της στρατηγικής για την απασχόληση 52. Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της µόνιµης επιτροπής για την απασχόληση , Νοεµβρίου περισσότερο η ενσωµάτωση της αρχής της ισότητας γυναικών και ανδρών 11 οι εκπρόσωποι των εργαζοµένων επισήµαναν ότι πρέπει να προχωρήσει 1999, στις 53. Έχει σηµειωθεί πρόοδος σε ορισµένες κλαδικές επιτροπές όπως για τα ταχυδροµεία και την , Η επιτροπή κλαδικού διαλόγου για τις ταχυδροµικές υπηρεσίες κλωστοϋφαντουργία. τη δηµοσίευση ενός συµφώνησε να συµπεριλάβει στο πρόγραµµα εργασίας της για το της κλάδο Στον οδηγού ορθής πρακτικής στον ευκαιριών τοµέα ίσων των 2000. 50 51 52 53 Συµπεράσµατα της Προεδρίας , ∆ιάσκεψη για τις ίσες ευκαιρίες στο δηµόσιο τοµέα Οδηγία του Συµβουλίου εργασία ορισµένου χρόνου που συνάφθηκε από τη Ευρωπαϊκό Συµβούλιο , ης Ιουνίου 1999/70/ ΕΚ της 28 , 8. 3. 1999, 1999 Ελσίνκι ∆εκεµβρίου , 10-11 Βρυξέλλες. σχετικά µε τη συµφωνία πλαίσιο για την της την και το 1999. ΕΕ CES, UNICE CEEP, L175 10. 7. 1999. Συνεδρίαση της µόνιµης επιτροπής για την απασχόληση , 11. 11. 1999. Συµπεράσµατα της Προεδρίας , 12640/99. 18 κλωστοϋφαντουργίας και των ειδών ένδυσης διεξάγεται µια µελέτη για τον εντοπισµό ορθών Οι εκπρόσωποι στον τοµέα της πρακτικών και την προώθηση της εφαρµογής τους ηλεκτρικής ενέργειας έχουν συµπεριλάβει στην κοινή εργασία τους µια ειδική δράση που αφορά τις επιπτώσεις στην εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και τον αντίκτυπό τους στις γυναίκες. Τάσεις στην απασχόληση κατά την περίοδο 1994-1998 Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να υπολείπεται σηµαντικά των ΗΠΑ και της Ιαπωνίας , Το συνολικό ποσοστό των οποίων οι δείκτες απασχόλησης ανέρχονται στο απασχόλησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση σηµείωσε µικρή αύξηση την περίοδο από 75%. σε παραµένει όµως χαµηλότερο από το ποσοστό απασχόλησης του 61%), 60% Αυτή η µικρή αύξηση σηµαίνει ότι βρήκαν απασχόληση ακόµη για τη µεγαλύτερη ετήσια αύξηση από το που σηµειώθηκε το στην Ευρωπαϊκή Ένωση από µέλη του 1990 (63%). Πρόκειται εκατ. και µετά και είναι διπλάσια από την αύξηση Στόχος είναι η αύξηση του συνολικού ποσοστού απασχόλησης τέσσερα µόνο κράτη η Σουηδία και η Αυστρία διαθέτουν ποσοστά απασχόλησης της τάξης 1990 που είναι σήµερα στο η ∆ανία Σήµερα το ΗΒ άτοµα 1997. 70%. 61% 1,8 ,. , , 1997-1998 ( , 70%. 1994-1998, Παρά την ιδιαίτερη έµφαση που δόθηκε στην πολιτική απασχόλησης κατά την πενταετή το ποσοστό απασχόλησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξήθηκε µόνο κατά περίοδο Η Πρόκειται για την περίοδο πριν από την ευρωπαϊκή στρατηγική για την απασχόληση 1%. Οι αύξηση αυτή οφείλεται ως επί το πλείστον στην αύξηση της απασχόλησης των γυναικών Το υψηλό ποσοστό απασχόλησης διαφορές µεταξύ των κρατών µελών είναι πολύ έντονες. στη ∆ανία τόσο στις γυναίκες όσο αυξήθηκε κατά την περίοδο 1994-1998 , την ίδια περίοδο στη Γερµανία το ποσοστό απασχόλησης και στους άνδρες ,. σηµείωσε πτώση Το ποσοστό απασχόλησης όµως στην περίπτωση αυτή η µείωση στην απασχόληση των µειώθηκε και στη Σουηδία , γυναικών είναι µικρότερη σε σχέση µε αυτήν των ανδρών Αντίθετα επηρεάζοντας εξίσου γυναίκες και άνδρες. για παράδειγµα ,. ,. 19 Πίνακας 1 % 100 80 60 40 20 0 B DK 1994 1998 44,8 47,5 67,1 70,3 D 55 55,6 : ELFS 1998. ∆εδοµένα συγκριτικής έρευνας Πηγή Σηµ και τη Φινλανδία δεν διατίθενται. : ΠΟΣΟΣΤΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ (%) ΚΑΙ 1994 19 9 8 GR E F IRL I L NL A P FIN S UK 1994 1998 EU12/ 15 37,1 40,3 30,2 34,8 51,3 52,9 39,8 48,2 35,6 37,1 44,9 45,6 52,7 58,9 54,1 58,3 59 60,5 66,4 61,1 63,2 48,4 51,2 του ευρωπαϊκού εργατικού δυναµικού για την Αυστρία , 1994 τη Σουηδία στο Βέλγιο ο ποσοστό απασχόλησης των γυναικών σηµείωσε την πλέον σηµαντική αύξηση κατά την T τη ∆ανία τετραετή περίοδο την Ιρλανδία την Ισπανία , , Σε ορισµένα κράτη µέλη που βλ τις Κάτω Χώρες , το επίπεδο σηµειώθηκε υψηλό ποσοστό αύξησης της απασχόλησης των γυναικών την Ιταλία απασχόλησης των γυναικών ήταν παραδοσιακά χαµηλό. και την Ισπανία , το ποσοστό απασχόλησης των γυναικών το 1994-1998 την Πορτογαλία και το ΗΒ την Ελλάδα , πίνακα Σε δύο µόνο κράτη µέλη ήταν χαµηλότερο από 40%. 1998 1). ( , ,. , , 20 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗ ∆ΙΑ∆ΙΚΑΣΙΑ ΛΗΨΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΙΣΟΡΡΟΠΗΣ ΕΚΠΡΟΣΩΠΗΣΗΣ ΤΩΝ 3: Ενίσχυση των δεσµεύσεων της ΕΕ Η νέα Επιτροπή ξεκίνησε µια καινούργια προσπάθεια για την αντιµετώπιση των διαφορών µεταξύ των φύλων που εξακολουθούν να υφίστανται στη διαδικασία λήψης αποφάσεων Από. την ανάληψη των καθηκόντων της η νέα Επιτροπή τόνισε την το Σεπτέµβριο του , πρόθεσή της να διαδραµατίσει ενεργό ρόλο στην προώθηση της µεγαλύτερης συµµετοχής των γυναικών σε όλους τους σχετικούς φορείς επιτροπές και οµάδες εµπειρογνωµόνων όπου λαµβάνονται αποφάσεις όπως επίσης και ότι προτίθεται να υποβάλει πρόταση απόφασης για , την πιο ισόρροπη σύνθεση των επιτροπών και των οµάδων εµπειρογνωµόνων. 1999, , 20 µέλη της Επιτροπής είναι γυναίκες Πέντε από τα χαρτοφυλάκια της αντιπροέδρου της Επιτροπής , της απασχόλησης και των κοινωνικών υποθέσεων , εκπαίδευσης και του πολιτισµού , στα γραφεία των Επιτρόπων το , φάσης της εσωτερικής στρατηγικής αναδιάρθρωσης , βελτίωση της αναλογίας των γυναικών κατά την κάλυψη ανώτερων θέσεων κατά το πρώτη φορά στα χρονικά , Ευρωπαϊκού ∆ικαστηρίου. µέλη του οποίου τώρα πλέον δύο είναι γυναίκες. οι οποίες διαχειρίζονται τα σηµαντικά , των σχέσεων µε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο , της των µεταφορών και της ενέργειας Από τις θέσεις Στα πλαίσια της πρώτης η Επιτροπή δεσµεύτηκε ρητώς για τη Για 1999. δικαστές του από τα το Γυναίκα διορίστηκε επίσης στο Ελεγκτικό Συνέδριο του προϋπολογισµού και του περιβάλλοντος. διορίστηκε γυναίκα ως µια από τους καλύφθηκε από γυναίκες 1999 40% 15 15 , ,. , ΕΚ της (96/694/ τα κράτη µέλη από κοινού µε την Ισλανδία , τη Νορβηγία και το Λίχτενσταϊν Το , 1999, ας υπέβαλαν εκθέσεις για την εφαρµογή της σύστασης του Συµβουλίου για την ισόρροπη συµµετοχή γυναικών και ανδρών στη διαδικασία λήψης ∆εκεµβρίου 1996 Η σύσταση απαιτεί τη θέσπιση µιας ολοκληρωµένης στρατηγικής για την αποφάσεων. συµπεριλαµβανοµένης της προώθηση της ισόρροπης συµµετοχής γυναικών και ανδρών , τη συλλογή στοιχείων και παραδειγµάτων κινητοποίησης των κυριότερων παραγόντων , ορθής πρακτικής και την προώθηση της ισόρροπης εκπροσώπησης των φύλων σε όλα τα επίπεδα κυβερνητικών φορέων και επιτροπών. Στην έκθεση της Επιτροπής σχετικά µε την εφαρµογή διαπιστώνεται ότι η υποεκπροσώπηση στον ιδιωτικό τοµέα αποτελεί των γυναικών στην πολιτική , µόνιµο φαινόµενο και η αντιµετώπισή του απαιτεί µακροπρόθεσµες προσπάθειες και στο πολυδιάστατες στρατηγικές. Συµβούλιο και στην Οικονοµική και Κοινωνική Επιτροπή στις αρχές της άνοιξης του έτους Η έκθεση θα υποβληθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο , τη δηµόσια διοίκηση και κυρίως , 2 ) , 2000. Μια σηµαντική εκδήλωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης µε θέµα τη συµµετοχή των γυναικών στη που διαδικασία λήψης αποφάσεων ήταν η διάσκεψη ", διοργανώθηκε στο Παρίσι το Η διάσκεψη έγινε υπό την αιγίδα της γαλλικής κυβέρνησης και σε αυτήν συµµετείχαν εκπρόσωποι ευρωπαϊκών οργάνων εθνικών και , εκπρόσωποι του επιχειρηµατικού κόσµου περιφερειακών κοινοβουλίων και κυβερνήσεων , Η διάσκεψη του Παρισιού κατέληξε σε µια µεγαλόπνοη και κοινωνικοί εταίροι και ΜΚΟ γυναίκες και άνδρες ιδιαίτερης βαρύτητας διακήρυξη ,. µια στήριξαν µε την πολιτική τους βαρύτητα τη διακήρυξη για µια Οι Υπουργοί των κρατών µελών , κοινωνία πρόνοιας " Γυναίκες και άνδρες στην εξουσία " 1999. , ,. 21 δυναµική κοινωνία ’54. διάσκεψης ήταν η συµφωνία µεταξύ των Υπουργών , κοινών δεικτών µέτρησης στην πολιτική διαδικασία λήψης αποφάσεων Ένα από τα θετικά αποτελέσµατα της για τη θέσπιση αργότερα το ίδιο έτος , ένα όραµα για την Ευρώπη , 55. Οι γυναίκες στις εκλογές του 1999 για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και µετά Από το γυναικών αυξανόταν συνεχώς. 1984 του συνολικού αριθµού των µελών του Κοινοβουλίου. πίνακα οι οποίες έγιναν τον Ιούνιο Μετά τις εκλογές του σε κάθε εκλογή για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο , 1994, βλ , 25,7% στις εκλογές του παρ το ποσοστό τους ανέρχεται στο τι ό υποεκπροσωπούνται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. 1999, ’ , η εκπροσώπηση των οι γυναίκες αντιστοιχούσαν στο Η τάση αυτή συνεχίστηκε και Ακόµη και σήµερα όµως , οι γυναίκες εξακολουθούν να 2). (. 30,2%, Η διακύµανση µεταξύ κρατών µελών είναι εντυπωσιακή η. Φινλανδία και η Σουηδία διαθέτουν σήµερα ποσοστό γυναικών ευρωβουλευτών που υπερβαίνει το Η Ελλάδα και η Ιταλία εξακολουθούν να παρουσιάζουν χαµηλό ποσοστό εκπροσώπησης γυναικών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Τρεις χώρες η Γαλλία 40%. - - , Πίνακας 2 Γυναίκες ευρωβουλευτές , εκλογές του και του 1994 ως ποσοστό επί του συνολικού αριθµού µελών του ΕΚ , (%) µετά τις 1999 1994 1999 2. 0 3 7. 5 2 1. 4 2 4. 8 1 3. 3 3 3. 3 3 5. 5 3 3. 2 3 1. 8 3 8. 3 4 9. 0 4 6. 2 1 5. 1 1 0 2 8 8. 3 4 5. 7 3 4. 7 3 3. 4 3 2 3 8 2 4. 4 3 8. 2 3 2. 0 4 1 3 3. 3 3 7. 6 2 6 1 6 1 G R. 1996 B Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο DK D E F IR L I L NL A* P FI N* S* UK Σηµ τα κάθήκοντα τους ως βουλευτές το και η FIN A, S. : η προσχώρησαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση το Τα νέα µέλη από την τη A, FIN και τη S ανέλαβαν επίσηµα 1995. EU 12/ EU 15 1999, Φθάνοντας στις εκλογές του καταβλήθηκαν προσπάθειες σε διάφορα επίπεδα για την προώθηση της ισόρροπης εκπροσώπησης γυναικών και ανδρών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Βάσει της εµπειρίας από την επιτυχηµένη εκστρατεία πληροφόρησης του Ψήφος για η Επιτροπή προετοίµασε κατά τη την ισόρροπη εκπροσώπηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ', διάρκεια των εκλογικών εκστρατειών του όπως επίσης και ένα που διατέθηκε δωρεάν σε όλους τους ενδιαφερόµενους φορείς. ένα φυλλάδιο για µαζική διακίνηση , εκλογικό πακέτο " 1994 ' 1999 " 54 55 ∆ιακήρυξη του Παρισιού Συµπεράσµατα του Συµβουλίου της , 17 Απριλίου 1999. 22. 10. 1999. 22 % 100 80 60 40 20 0 Πηγή : η Το Το είδος του εκλογικού συστήµατος που εφαρµόζεται σε επίπεδο κράτους µέλους επηρεάζει το ποσοστό των εκλεγόµενων γυναικών και την εκπροσώπησή τους στη διαδικασία λήψης αποφάσεων η εισαγωγή ενός νέου συστήµατος αναλογικής εκπροσώπησης µε πολλαπλές έδρες στο Ηνωµένο βασίλειο και η χρήση καταλόγων µε εναλλασσόµενους γυναίκες και άνδρες υποψήφιους από γαλλικά και γερµανικά κόµµατα είχαν θετική επίδραση στην εκπροσώπηση των γυναικών. 1999, 56. εκλέχτηκε γυναίκα , Για την άσκηση της προεδρίας κατά το πρώτο εξάµηνο της νέας κοινοβουλευτικής περιόδου ∆ύο από Το νέες (1999-2001) τους πέντε κοινοβουλευτικούς κοσµήτορες που εκλέχτηκαν οι δύο είναι γυναίκες. Κοινοβούλιο άλλαξε τον αριθµό και τη σύνθεση των µόνιµων επιτροπών επιτροπές που συστάθηκαν , αντιπροέδρων. Από τις οι πέντε έχουν πλέον ως προέδρους γυναίκες όµως είναι η µόνη µεταξύ των 57. 14 17. Ισόρροπη εκπροσώπηση των φύλων στα εθνικά κοινοβούλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 54 εκλογές σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο σε Με κράτη µέλη και µε τις εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ήταν ένα έτος αυξηµένης ευαισθητοποίησης όσον αφορά , την έλλειψη ισόρροπης εκπροσώπησης των φύλων στην πολιτική διαδικασία λήψης αποφάσεων διεξήχθησαν εθνικές εκλογές σε πέντε κράτη µέλη. Αυστρία Οι περιφερειακές αλλαγές άλλαξαν το πολιτικό τοπίο σχεδόν στα µισά κράτη µέλη , Βέλγιο Η πρόοδος όµως που σηµειώθηκε Γερµανία όσον αφορά την εκπροσώπηση των γυναικών ήταν ελάχιστη 1999 Κατά τη διάρκεια του 1999 Κάτω Χώρες , Ισπανία και ΗΒ πίνακα Ιταλία βλ 9 - , , ,. (. 3). Το µέσο ποσοστό συµµετοχής των γυναικών στα εθνικά κοινοβούλια σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση το Χρησιµοποιώντας συγκρίσιµες µεθόδους συλλογής 1999 η µεταβολή του ετήσιου ποσοστού συµµετοχής των γυναικών ήταν χαµηλή πλην στοιχείων , την περίοδο αυξήθηκε κατά όµως σταθερή Κατά την περίοδο έφθανε το και κατά 18,6%. 1997-1998 0,6% 1% 1998-1999. 56 57. Εκλογικά συστήµατα στην Ευρώπη : Βλ Ευρωπαϊκή Επιτροπή , µονάδα ∆ ∆ιεύθυνση υπηρεσιών Τύπου και Οπτικοακουστικών Μέσων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Γενική ∆ιεύθυνση Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων , αξιολόγηση του αντικτύπου για την ισότητα των φύλων , ∆ιοικητική /5. 23 Πίνακας 3 ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΤΑ ΕΘΝΙΚΑ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΕ ΚΟΙΝΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΘΝΙΚΑ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΑ , ΤΟΥ ΛΙΧΤΕΝΣΤΑΪΝ , ΤΗΣ ιΣΛΑΝ∆ΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΝΟΡΒΗΓΙΑΣ ΚΑΙ 1998 1999 (%) % 100 80 60 40 20 0 3 , 5 2 2 , 7 1 7 1 , 7 3 , 7 3 1 , 7 , 0 3 9 2 2 , 2 2 5 , 9 1 3 , 6 7 , 5 6 , 7 , 3 9 1 8 4 8 1 , 8 , 7 6 , , 2 4 3 4 8 , 3 3 9 , 0 3 7 3 4 3 7 5 , , 3 2 3 2 1 , 0 2 3 1 3 , 7 , , 8 8 1 0 1 6 3 1 0 1 , 2 , 0 3 8 , 6 2 5 , 6 , 8 1 , , 8 7 6 1 1 1 2 1 ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ 1998 1999 4 4 , , 6 3 6 3 9 , 4 3 4 , 5 2 4 4 B DK* D GR E F IRL I L NL A P FIN S UK** EU15 EP FL IS N , 4 και UK 1999 1998, 1998· 1999) και τη. UK (. : DK: Deuce. τα στοιχεία Βερολίνο και Στοιχεία για το 1998. Τα στοιχεία για τις ενηµερωµένα τον Ιούνιο του Μία θέση κενή. ενηµερώθηκαν το Σεπτέµβριο του ενηµερώθηκαν τον Ιούνιο. ενηµερώθηκαν το Νοέµβριο. : FrauenComputerZentrum D E, F, IRL, P, A µέλη που εκλέχτηκαν στη Γροιλανδία και στα νησιά Τα στοιχεία για την κάτω βουλή δεν περιλαµβάνουν στοιχεία για το Πηγή για τη S Τα στοιχεία για το Σηµ Φερόε την Εθνικές κοινοβουλευτικές εκλογές έγιναν στη Φινλανδία το Βέλγιο και την Πορτογαλία Πορτογαλία την Αυστρία και την Ισλανδία. στις περιπτώσεις σηµειώθηκε αύξηση της συµµετοχής των γυναικών στα εθνικά κοινοβούλια , Στα κράτη µέλη που δε της Πορτογαλίας και της Ισλανδίας η αύξηση αυτή ήταν σηµαντική τόσο προς σηµειώθηκαν µικρές µεταβολές δεν έγιναν εκλογές 1998-1999 στο ποσοστό συµµετοχής των γυναικών στα εθνικά τα άνω όσο και προς τα κάτω τη Γαλλία και την η µεταβολή ήταν προς τα άνω κοινοβούλια ,. Παρά την ελάχιστη Ιταλία αύξηση της συµµετοχής των γυναικών στα εθνικά κοινοβούλια στα κράτη που υπάρχει , γερουσία ή άνω βουλή η διαφορά στην εκπροσώπηση των φύλων σε αυτά τα νοµοθετικά µε το ποσοστό συµµετοχής των γυναικών σώµατα εξακολουθεί να είναι σηµαντικά ευρύτερη να ανέρχεται µόλις σε το ποσοστό συµµετοχής των γυναικών σηµείωσε ελαφρά πτώση. το Λουξεµβούργο , το Βέλγιο , κατά την περίοδο Στη Φινλανδία Σε επτά κράτη Στη Γερµανία το - - , , , , , ,. 11,3% 1999. Η εκπροσώπηση των γυναικών στις εθνικές κυβερνήσεις Η αύξηση του αριθµού των γυναικών που συµµετέχουν στις εθνικές κυβερνήσεις είναι κάπως µεγαλύτερη και απεικονίζει τον αντίκτυπο του νέου τρόπου σκέψης για την πολιτική όσον αφορά την ισότητα των φύλων Το ποσοστό των γυναικών που είναι µέλη κυβερνήσεων. τη υπουργοί και υφυπουργοί ( η αύξηση της συµµετοχής των γυναικών στα εθνικά Φινλανδία και την Ισλανδία , κοινοβούλια αντικατοπτρίστηκε και στη σηµαντική αύξηση του ποσοστού των γυναικών στις το ποσοστό συµµετοχής των γυναικών κυβερνήσεις αυτών των κρατών. Στη Σουηδία στην κυβέρνηση σηµείωσε ελαφρά πτώση οι γυναίκες αποτελούν την. Ο συνδυασµός δηµιουργίας διακοµµατικών πλειοψηφία στην εθνική κυβέρνηση (52,6%). 24,1% (1998-1999). Στην Πορτογαλία αυξήθηκε από Στο Βέλγιο 21,9% σε ) , , , 24 οµάδων ως ένα βαθµό την ίση εκπροσώπηση των γυναικών στη σουηδική κυβέρνηση ποσοστώσεων και εναλλαγής γυναικείων ανδρικών καταλόγων στις εκλογές εξηγεί / ,. Σε περιφερειακό επίπεδο λήψης πολιτικών αποφάσεων φαίνεται να εδραιώνεται η πρόοδος που σηµειώθηκε την τελευταία δεκαετία αν και τα συνολικά ποσοστά προόδου τείνουν να , Το ποσοστό συµµετοχής των γυναικών σε περιφερειακά κοινοβούλια είναι χαµηλότερα αυξήθηκε κατά ενώ το ποσοστό συµµετοχής σε από Με µια προσεκτικότερη µελέτη περιφερειακές κυβερνήσεις παρέµεινε σταθερό γερµανικά µε µείωση διαπιστώνει κανείς µεγάλες διαφορές µεταξύ των κρατών µελών , οµόσπονδα κρατίδια 28. 9% (1998-1999), (24,5%). βελγικές περιφέρειες και αύξηση της συµµετοχής. 1,1%, 27,8% σε ( ) ( ). Οι γυναίκες στις εργατικές ενώσεις - µέλη της οµοσπονδίας Η ευρωπαϊκή οµοσπονδία εργατικών ενώσεων δηµοσίευσε τα αποτελέσµατα µιας σηµαντικής και εµπεριστατωµένης έρευνας που αφορούσε τη συµµετοχή των γυναικών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων στις εργατικές ενώσεις Στη µελέτη διαπιστώνεται αισθητή αύξηση της συµµετοχής των γυναικών στους φορείς λήψης αποφάσεων των εργατικών ενώσεων σε όλη την Ευρώπη από κατά την 28%, 23% πενταετή περίοδο Η αλλαγή αυτή σηµειώθηκε τόσο στον αριθµό των µελών όσο εκτελεστικών επιτροπών και στη συµµετοχή σε επίπεδο αντιπροσωπειών σε συνέδρια , , συντονιστικών επιτροπών Υπό το πρίσµα των συµπερασµάτων της µελέτης προεδρείων κ ,. / προετοίµασε ένα σχέδιο για την προώθηση της ισότητας στα πλαίσια της η ETUC την εξασφάλιση της οµοσπονδίας και των ενώσεων , συλλογικών γυναικών εκπροσώπησης κατάλληλης διαπραγµατεύσεων και λήψης αποφάσεων την ενσωµάτωση της ισότητας των φύλων σε · όλους τους τοµείς της πολιτικής των εργατικών ενώσεων και την επίτευξη της ίσης αµοιβής. µελών της των µε τρεις βασικούς στόχους : τους φορείς 1993-1998. όλους 58. σε σε α - 58 ETUC Βρυξέλλες και Καθολικό Πανεπιστήµιο της Λουβένης , "The Second Sex of European Trade Unionism", 1999. 25 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ Η συνθήκη του Άµστερνταµ Με την έναρξη ισχύος της συνθήκης του Άµστερνταµ , ενσωµατώθηκε στις θεµελιώδεις αρχές και τους στόχους της κοινοτικής νοµοθεσίας η Μαΐου 1999, την 1 η ισότητα. 3 2, 13 "59. το άρθρο Το άρθρο λόγω , µεταξύ άλλων Το νέο άρθρο παρέχει τη νοµική βάση για αναφέρει ως υποχρέωση της Κοινότητας την εξάλειψη των Εκτός από το άρθρο ανισοτήτων και την προώθηση της ισότητας γυναικών και ανδρών στα πλαίσια όλων των δραστηριοτήτων της την ανάληψη κατάλληλης ". δράσης για την καταπολέµηση των διακρίσεων φύλου ή γενετήσιου προσανατολισµού επιτρέπει στο Συµβούλιο να ενεργεί µε ειδική πλειοψηφία και αξιοποιώντας τη διαδικασία συναπόφασης µε το Κοινοβούλιο για τη θέσπιση , µέτρων σχετικά µε την ισότητα γυναικών και ανδρών όσον αφορά τις ευκαιρίες στην αγορά , κατοχυρώνει πρώην άρθρο Το άρθρο εργασίας και τη µεταχείριση στην εργασία 119) τη νοµολογία του Ευρωπαϊκού ∆ικαστηρίου στον τοµέα της ίσης αµοιβής προσθέτοντας την , αναφορά στην εργασία της αυτής αξίας παρέχει µια νέα νοµική βάση για τη θέσπιση νοµοθεσίας στον τοµέα των ίσων ευκαιριών και της ίσης µεταχείρισης σε θέµατα απασχόλησης και επαγγέλµατος. έκθεση εφαρµογής Οδηγία για τη γονική άδεια ενώ το άρθρο 141(3) 141 ( 137 , " " ,. : 60 ΕΚ 1996 96/34/ ης Ιουνίου του Συµβουλίου της σχετικά µε τη γονική άδεια Η οδηγία , 3 προβλέπει ελάχιστη άδεια τριών µηνών για γυναίκες και άνδρες εργαζόµενους στην Στην οδηγία ενσωµατώνεται µια συµφωνία περίπτωση γέννησης ή υιοθέτησης παιδιού. πλαίσιο για τη γονική άδεια που είχε συναφθεί από τους κοινωνικούς εταίρους σε ευρωπαϊκό ενώ επίπεδο. στην Ιρλανδία και την Αυστρία δόθηκε µια πρόσθετη περίοδος έξι µηνών και ενός έτους Η οδηγία εκδόθηκε βάσει του κοινωνικού πρωτοκόλλου και στη συνέχεια η αντίστοιχα το οποίο έπρεπε να εφαρµόσει την οδηγία εφαρµογή της επεκτάθηκε στο Ηνωµένο Βασίλειο , έως τις Η Επιτροπή εξέτασε την εφαρµογή της οδηγίας στα κράτη µέλη και πρόκειται να δηµοσιεύσει σχετική έκθεση στις αρχές του Τα κράτη µέλη έπρεπε να εφαρµόσουν την οδηγία έως την ∆εκεµβρίου η Ιουνίου 199961. 1998, 15 3. 2000. Η Επιτροπή προχώρησε σε διαδικασίες επί παραβάσει κατά τριών κρατών µελών επειδή αυτά δεν της κοινοποίησαν τα µέτρα που θέσπισαν για την εφαρµογή της οδηγίας Η Επιτροπή έχει. κινήσει χωριστές διαδικασίες κατά εννέα κρατών µελών για µη ορθή εφαρµογή της οδηγίας. Οδηγία για την άδεια µητρότητας : έκθεση εφαρµογής ΕΟΚ του Συµβουλίου της Η έκθεση για την οδηγία σχετικά µε 1992, την εφαρµογή µέτρων που αποβλέπουν στη βελτίωση της υγείας και της ασφάλειας κατά την εγκρίθηκε από την Επιτροπή εργασία των εγκύων , το η 199962. Οκτωβρίου Η προθεσµία µεταφοράς της οδηγίας στις εθνικές νοµοθεσίες ήταν η λεχώνων και γαλουχουσών εργαζοµένων ης Οκτωβρίου 92/85/ 19 19 , 1994. 59 60 61 62 Άλλοι τοµείς αρµοδιότητας είναι η φυλετική ή εθνική καταγωγή , αναπηρία και η ηλικία. της 19. 6. 1996 ΕΚ. της τελ EE L 145 Οδηγία 16. 1. 1998 97/75/ L 010 της ΕΕ COM(1999)100. 15. 3. 1999. η θρησκεία ή οι πεποιθήσεις , η 26 , γενικά ο βαθµός συµµόρφωσης των κρατών µελών είναι υψηλός. η Επιτροπή κατέληξε στο συµπέρασµα Βάσει των απαντήσεων που έλαβε από τα κράτη µέλη υπάρχουν ότι , η οποία διαφορές ανάµεσα στα κράτη µέλη , , ανάλογα το κράτος µπορεί να ανέρχεται σε το ποσοστό της µητρικής Κινήθηκαν άδειας που είναι υποχρεωτική και το επίπεδο της χρηµατικής αποζηµίωσης. διαδικασίες επί παραβάσει κατά πολλών κρατών µελών για προβλήµατα που αφορούσαν την άδεια για λόγους υγείας και ασφάλειας τις δύο εβδοµάδες υποχρεωτικής άδειας µητρότητας και τη χρήση ενηµερωτικών καταλόγων για την αξιολόγηση κινδύνων. , όπως στη διάρκεια της άδειας µητρότητας εβδοµάδες Βέβαια έως 63, 14 28 , , Παραποµπή υποθέσεων από τα κράτη µέλη προς το Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο 1999, Κατά τη διάρκεια του υποθέσεις που αφορούσαν την ίση αµοιβή και την ίση µεταχείριση γυναικών και ανδρών , απάντηση σε ερωτήµατα που του είχαν υποβληθεί από εθνικά δικαστήρια. το Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο εξέδωσε επτά αποφάσεις σε ως Με βάση το άρθρο η οποία διευρύνει την έννοια της 141 διάκρισης λόγω φύλου σε θέµατα ίσης αµοιβής όπως επίσης και το πεδίο εφαρµογής της αρχής της ίσης αµοιβής σε σχέση µε την επιλογή συνεργατών και την αιτιολόγηση ανισοτήτων στις αµοιβές της συνθήκης εξακολουθεί να παράγεται νοµολογία. ,. Ίση αµοιβή ( Οδηγία του Συµβουλίου 75/117/ ΕΟΚ ) Seymour-Smith64. Στο ∆ικαστήριο υπεβλήθησαν ερωτήµατα σχετικά , µε τον έλεγχο για έµµεση διάκριση και αντικειµενική αιτιολόγηση. το Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο εξέδωσε µια σηµαντική απόφαση που Το Φεβρουάριο του 1999, στα πλαίσια της παραποµπής από το ΗΒ της ερµήνευε την έννοια της έµµεσης διάκρισης , µεταξύ υπόθεσης άλλων Το ∆ικαστήριο , επανέλαβε την προηγούµενη νοµολογία του ότι εναπόκειται στα εθνικά δικαστήρια να αποφασίζουν κατά πόσον τα διαθέσιµα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι ένα σηµαντικά τι ανδρών µπορεί να ικανοποιήσει τη συγκεκριµένη µικρότερο ποσοστό γυναικών από ό , Έµµεση διάκριση µπορεί επίσης να εµφανισθεί µε µικρότερη αλλά επίµονη και απαίτηση. Ενώ το κράτος µέλος έχει ευρύ σχετικά σταθερή ανισότητα για µεγάλο χρονικό διάστηµα αυτό δεν πρέπει περιθώριο ευχέρειας για την επίτευξη των στόχων του κοινωνικής πολιτικής , να παρεµποδίζει την εφαρµογή µιας θεµελιώδους αρχής του κοινοτικού δικαίου όπως η ίση αµοιβή γυναικών και ανδρών. (Oberlandesgericht), και η οδηγία του Συµβουλίου υπέβαλε µια σειρά Το ανώτατο περιφερειακό δικαστήριο της Βιέννης ερωτηµάτων στο Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο σχετικά µε την εφαρµογή της αρχής της ίσης αµοιβής που προβλέπει το άρθρο στην υπόθεση , Wiener ψυχολόγοι και ιατροί Gebietskrankenkasse65. που ασκούν φαινοµενικά όµοιες εργασίες αλλά που εργάζονται ως ψυχοθεραπευτές ) και διαφορετική επαγγελµατική ειδίκευση µπορεί να διαθέτουν διαφορετική κατάρτιση ή / θεωρηθεί ότι εκτελούν την ίδια εργασία ενώ οι δύο οµάδες. βασίζονται σε διαφορετικές γνώσεις και ειδικότητες εκτελούν φαινοµενικά όµοια εργασία Το ερώτηµα ήταν αν δύο οµάδες εργαζοµένων der Wiener Gebietskrankenkasse Το ∆ικαστήριο αποφάσισε ότι Angestellten-betriebsrat 75/117/ ΕΟΚ κατά 141 ( , , Σύµφωνα µε το άρθρο της οδηγίας , 8 η ελάχιστη επιτρεπόµενη άδεια µητρότητας ανέρχεται σε κατά Secretary of State for Employment, ex parte Nicole Seymour-Smith και 63 64 65 εβδοµάδες. 14 Υπόθεση C-167/97, Regina ΣΝ∆ Laura Perez. [1999] Υπόθεση 1-0623. Απόφαση της C–309/97, Angestellten-betriebsrat der Wiener Gebietskrankenkasse ης Μαΐου Gebietskrankenkasse. 11 1999. κατά Wiener 27 και ως εκ τούτου δεν µπορεί να θεωρηθεί ότι εκτελούν την ίδια εργασία , άρθρου 141. στο πνεύµα του Μια άλλη υπόθεση που παρέπεµψε η Αυστρία ήταν η κατά , Η κ Gruber. Gruber λόγω έλλειψης υπηρεσιών φροντίδας των παιδιών Silhouette υποχρεώθηκε να σταµατήσει να εργάζεται προκειµένου να International. 66 Κατά την φροντίσει τα παιδιά της αποχώρησή της έλαβε µικρότερο ποσό αποζηµίωσης από αυτό που λαµβάνουν εργαζόµενοι που παραιτούνται για λόγους που συνδέονται µε την απασχόλησή τους ή µε τη συµπεριφορά του εργοδότη αφού δεν µπορεί να γίνει σύγκριση των εργαζοµένων που παραιτούνται για λόγους που συνδέονται µε την επιχείρηση µε τους εργαζόµενους που παραιτούνται προκειµένου να φροντίσουν τα παιδιά τους. αλλά µπορούν όµως να συνεχίσουν να εργάζονται , Το Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο έκρινε ότι αυτό δεν είναι σωστό , ,. Το δικαστήριο επίλυσης εργατικών διαφορών (Conseil de Prud’hommes) παρέπεµψε στο ∆ΕΚ για την έκδοση προδικαστικής απόφασης την υπόθεση της Χάβρης 141 , Renault, την εταιρεία και άλλων κατά Régie Nationale des Usines Renault SA67. Oumar Dabo Ορισµένοι άνδρες Abdoulaye εργαζόµενοι προσέβαλαν τα επιδόµατα µητρότητας που καταβλήθηκαν σε γυναίκες εργαζόµενες για διάκριση λόγω καταγγέλλοντας τον εργοδότη τους , , φύλου Το ∆ικαστήριο αποφάσισε ότι τα επιδόµατα αυτά εµπίπτουν στο πεδίο εφαρµογής του. και ότι το εν λόγω άρθρο δεν αποκλείει την καταβολή ειδικών επιδοµάτων σε άρθρου γυναίκες τα οποία προβλέπονται για την αντιστάθµιση των µειονεκτηµάτων που προκύπτουν για τις εν λόγω εργαζόµενες λόγω της απουσίας τους από την εργασία. Μια σηµαντική απόφαση εκδόθηκε από το ∆ΕΚ στην υπόθεση κατά που παρέπεµψε ∆ικαστήριο Εργατικών Υποθέσεων Kreiskrankenhaus Ebersberg,68 Το ∆ΕΚ επιβεβαίωσε ότι το επίδοµα που καταβάλλεται στο (Arbeitsgericht) αφορά τέλος του χρόνου στον εργαζόµενο , , στο πνεύµα του αµοιβή την απασχόληση του εργαζόµενου και ως εκ τούτου αποτελεί " καλύπτει περιπτώσεις άρθρου Η νοµολογία του ∆ΕΚ καθιστά σαφές ότι το άρθρο 141 τι η γερµανική σύµβαση εξαιρεί από το πεδίο άµεσης και έµµεσης διάκρισης αυτό δεν εφαρµογής των διατάξεών της άτοµα σε θέσεις εργασίας στην µπορεί να αλλάξει την υποχρεωτική φύση του άρθρου έκρινε ότι η άρνηση καταβολής του υπόθεση επιδόµατος Χριστουγέννων σε γυναίκα εργαζόµενη επειδή αυτή βρισκόταν σε άδεια µητρότητας για κάποιο χρονικό διάστηµα κατά τη διάρκεια του έτους αποτελεί διάκριση όσον αφορά την αµοιβή εφόσον το επίδοµα αποτελεί αµοιβή για την επίδοση του εργαζόµενου , κατά το παρελθόν. σύµφωνα µε το νόµο ή µε συλλογική σύµβαση ήσσονος σηµασίας " Lothar Denda69 της συνθήκης ΕΚ Susanne Lewen Andrea Krüger του Μονάχου ", Το ∆ΕΚ κατά 141. Παρ 141 ό , " ’. , Η αρχή της ίσης µεταχείρισης οδηγία του Συµβουλίου Η οδηγία για την ίση µεταχείριση επιτρέπει 76/207/ ( ορισµένες αποκλίσεις από το άρθρο Τα κράτη µέλη παρέπεµψαν στο ∆ΕΚ υποθέσεις οι 2. όπως η υπόθεση οποίες αφορούσαν την εξαίρεση γυναικών από τις υπηρεσίες του στρατού , ΕΟΚ 70), 66 67 68 69 70 Υπόθεση της 14 Υπόθεση απόφαση της C-249/97 Gabriel Gruber ης Σεπτεµβρίου 1999. C–281/97 Andrea Krüger Υπόθεση ΕΕ C-333/97, Susanne Lewen της L 39 14. 2. 1976 κατά Silhouette International Schmied Gmb and Co. KG, απόφαση και άλλων κατά C–218/98 Oumar Dabo, Abdoulaye ης Σεπτεµβρίου κατά 16 1998. Kreiskrankenhaus Ebersberg, κατά απόφαση της Régie Nationale des Usines Renault SA, ης Σεπτεµβρίου απόφαση της 9 ης Οκτωβρίου 1999. 21 1999. Lothar Delda, 28 Army Board and Secretary of State for Defence. 71 κατά. Sirdar Angela Maria Sirdar απασχολείτο ως µαγείρισσα στο βρετανικό στρατό 1994. Το ∆ΕΚ έκρινε ότι η απόκλιση για λόγους δηµόσιας ασφάλειας δεν µπορεί να εφαρµόζεται γενικά σε άλλους τοµείς της συνθήκης και ότι η απασχόληση στις υπηρεσίες του στρατού καλύπτεται από την αρχή της ίσης µεταχείρισης το ∆ΕΚ απεφάνθη ότι η. εξαίρεση των γυναικών από την υπηρεσία σε ειδικές µάχιµες µονάδες δεν αντίκειται σε αυτήν την αρχή. απολύθηκε όµως ως υπεράριθµη το όλα αυτά Παρ Η κ ’ , , Kreil72, το ∆ικαστήριο έκρινε ότι ο γενικός αποκλεισµός , Στην υπόθεση γερµανικό δίκαιο όπλων αντιβαίνει στην οδηγία υπηρεσία ηλεκτρονικής συντήρησης του στρατού ήταν εποµένως παράνοµη. σύµφωνα µε το γυναικών από όλες τις στρατιωτικές θέσεις που συνεπάγονται τη χρήση στην Η άρνηση της απασχόλησης της κ 76/207/. Kreil ΕΟΚ ,. Βέβαια Η οδηγία για την υποχρεωτική κοινωνική ασφάλιση 73) επιτρέπει στα κράτη µέλη να προβλέπουν αποκλίσεις όσον αφορά την ηλικία συνταξιοδότησης το δε. ∆ικαστήριο έκρινε στην υπόθεση 79/7/ η απόκλιση πρέπει να είναι αυστηρά περιορισµένη , οδηγία του Συµβουλίου Secretary of State for Social Security ex ότι η νοµοθεσία του Ηνωµένου Βασιλείου δεν µπορεί να αποκλίνει από την parte Taylor,74 αρχή της ίσης µεταχείρισης γυναικών και ανδρών στην περίπτωση της καταβολής επιδότησης καυσίµων σε συνταξιούχους. The Queen ΕΟΚ κατά ( , Άλλες διαδικασίες επί παραβάσει 92/85/ ΕΟΚ για την εγκυµοσύνη και τη µητρότητα και Εκτός από τις διαδικασίες επί παραβάσει που εφαρµόστηκαν λόγω της µη ορθής εφαρµογής των οδηγιών ΕΚ για τη γονική πρέπει ακόµη να αναφερθεί ότι η Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει την επιβολή άδεια οικονοµικών κυρώσεων στη Γαλλία ης Το ∆ΕΚ απεφάνθη ότι η Γαλλία καταστρατηγούσε την αρχή της ίσης Μαρτίου µε τη διατήρηση στη νοµοθεσία της της απαγόρευσης µεταχείρισης γυναικών και ανδρών , της νυχτερινής εργασίας για τις γυναίκες επειδή δεν εκτέλεσε την απόφαση του ∆ΕΚ , 96/34/ 1997. της 13 , , όχι όµως και για τους άνδρες. , ΣΥΝΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ∆ΙΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ 5: ΕΞΩΤΕΡΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ - 1999 σηµειώθηκε σηµαντική πρόοδος όσον αφορά την προώθηση της ισότητας µεταξύ Το στα πλαίσια των εξωτερικών σχέσεων Στη διαδικασία για τη γυναικών και ανδρών. όπως επίσης και στις πολιτικές της για τα ανθρώπινα δικαιώµατα και διεύρυνση της Ένωσης η Ένωση έδωσε ιδιαίτερη προσοχή στη συνεκτίµηση της τη συνεργασία για την ανάπτυξη , διάστασης των φύλων οι Κατά την ίδια περίοδο , , ενέργειες που εφαρµόστηκαν από τα κράτη µέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε συνέχεια της τέταρτης παγκόσµιας διάσκεψης του ΟΗΕ για τις γυναίκες και της πλατφόρµας δράσης που , στα πλαίσια των εξωτερικών της σχέσεων. , , C-273/97, Angela Maria Sirdar ης Οκτωβρίου 1999. Tanja Kreil κατά κατά the Army Board and Secretary of State for Defence, της απόφαση Bundesrepublik Deutschland, 71 72 73 74 Υπόθεση απόφαση της Υπόθεση 26 C-285/98, ης Ιανουαρίου 2000. της 10. 1. 1979. 11 ΕΕ L 6 Υπόθεση απόφαση της C-382/98, The Queen ης ∆εκεµβρίου 16 κατά 1999. Secretary of State for Social Security ex parte John Henry Taylor, 29 έγιναν το Πεκίνο +5. στο Πεκίνο , 1995 επικεντρώθηκαν σε µια πενταετή επισκόπηση γνωστή ως , Στο κεφάλαιο αυτό εξετάζεται η πρόοδος που έχει επιτευχθεί στα πλαίσια της διαδικασίας διεύρυνσης στα ανθρώπινα δικαιώµατα των γυναικών παγκοσµίως και στη συνέχεια του , Πληροφορίες σχετικά µε την πολιτική της συνεργασίας για την ανάπτυξη Πεκίνου. περιλαµβάνονται στο κεφάλαιο η ενσωµάτωση της διάστασης των φύλων και ειδικές ενέργειες 1 ( αυτής της έκθεσης. ) Ισότητα των φύλων στη διαδικασία διεύρυνσης τη Μάλτα και την Τουρκία Η ισότητα των φύλων αποτελεί αναπόσπαστο µέρος της διαδικασίας διεύρυνσης Σήµερα ,. υποψήφια κράτη στη διαδικασία ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση περιλαµβάνονται 75. 13 υπάρχουν δέκα υποψήφια κράτη από την Εκτός από την Κύπρο , η Εσθονία η κεντρική και ανατολική Ευρώπη , Ουγγαρία Τα υποψήφια η Λιθουανία κράτη πρέπει κατά την ένταξή τους να έχουν επικυρώσει και εφαρµόσει όλη την ισχύουσα κοινοτική νοµοθεσία σε όλους τους τοµείς συµπεριλαµβανοµένων των οδηγιών για τις ίσες , ευκαιρίες , η ∆ηµοκρατία της Τσεχίας , η Σλοβακία και η Σλοβενία. η Βουλγαρία , η Ρουµανία , η Πολωνία , : , ,. , ’ καθ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας διεύρυνσης , Η Επιτροπή έχει τονίσει ότι δεν µπορεί ένα κράτος να γίνει µέλος της Ένωσης χωρίς να έχει εγγυηθεί ίσα δικαιώµατα σε γυναίκες και άνδρες και χωρίς να διαθέτει τα νοµικά µέσα για την επιβολή αυτών των δικαιωµάτων Η η διεξαγωγή διµερών συζητήσεων και η συµµετοχή των διοργάνωση συνεδριάσεων ελέγχου , υποψήφιων κρατών σε ευρωπαϊκές διασκέψεις και σεµινάρια βοήθησαν να αυξηθεί η ευαισθητοποίηση για το θέµα αυτό. 76. , , , η Σλοβενία η Ουγγαρία (1996-2000), η Λιθουανία και η Ρουµανία Η ∆ηµοκρατία της Τσεχίας συµµετέχουν ιδιαίτερα στο µεσοπρόθεσµο κοινοτικό πρόγραµµα δράσης για τις ίσες το οποίο είναι ανοιχτό στη συµµετοχή όλων ευκαιρίες γυναικών και ανδρών Η Ουγγαρία έχει εφαρµόσει σχέδια που αφορούν την κατάρτιση των των υποψήφιων κρατών. ατόµων που ασκούν επάγγελµα νοµικής φύσης και τη διάδοση δηµοσιεύσεων σχετικά µε το ευρωπαϊκό δίκαιο στην ουγγρική Η διαδικασία ανάπτυξης συγκρίσιµων και εναρµονισµένων εκθέσεων για την κατάσταση των γυναικών και των ανδρών στις υποψήφιες χώρες αποτελεί Στην έκθεση διαπιστώνεται ότι το ποσοστό ανεργίας το αντικείµενο έκθεσης της των γυναικών ήταν υψηλότερο από αυτό των ανδρών στα περισσότερα από τα κράτη της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης η Σλοβακία και η Η Ουγγαρία. Λιθουανία αποτελούν εξαίρεση σε αυτό το θέµα. η Βουλγαρία Eurostat77. η Εσθονία 10 , , ,. Επισκόπηση της προόδου στον τοµέα της ισότητας στα υποψήφια κράτη Η επισκόπηση όσον αφορά τον κοινωνικό χάρτη , συνεχίστηκε και κατά τη διάρκεια του ευκαιρίες , ο οποίος περιλαµβάνει και τις ίσες Τα περισσότερα κράτη έχουν 1999. 75 76 77 Συµπεράσµατα ∆εκεµβρίου της Προεδρίας , ίση αµοιβή και οικονοµική ανεξαρτησία ‘ Σύνοδος 1999. Οκτωβρίου του Συµβουλίου Ευρωπαϊκού Ελσίνκι , Νοεµβρίου σεµινάριο Ευρωπαϊκό ίδρυµα για τη βελτίωση των Ευρωπαϊκή διάσκεψη για τη συνέχεια που δόθηκε στην Στοκχόλµη · ’, 2-4 1999, 1999, στο διάσκεψη 10-11 Βλ. ίσες ευκαιρίες στην απασχόληση ‘ συνθηκών διαβίωσης και εργασίας , πλατφόρµα δράσης του Πεκίνου , ’, 18-21 Βρυξέλλες ∆ουβλίνο · Επισκόπηση της απασχόλησης και της αγοράς εργασίας στα κράτη της κεντρικής και , 3-4. 2. 2000. Eurostat, ανατολικής Ευρώπης , αριθ. 1, Ιούλιος 1999. 30 , 78, 1998-1999 όµως η πρόοδος που έχει επιτευχθεί κατά το την ίση πρόσβαση στην εργασία , τη γονική άδεια για πατέρες και το βάρος απόδειξης. θεσπίσει σχετική νοµοθεσία και δηλώνουν ότι θα τη θέσουν σε ισχύ κατά τη χρονική στιγµή Η επισκόπηση έδειξε ότι σε όλες τις χώρες η ισότητα είναι συνταγµατικά της ένταξής τους. Εξακολουθούν όµως να υπάρχουν προβλήµατα όσον αφορά την εξασφάλιση κατοχυρωµένη. ίσης αµοιβής για ίδια εργασία τη διαφήµιση που λαµβάνει Η Επιτροπή υπόψη το φύλο , παρακολουθεί από κοντά τις εξελίξεις και θα συνεχίσει να δίδει έµφαση στην εφαρµογή των νοµικών αρχών. Για την περίοδο εκτιµήθηκε η πρόοδος που σηµείωσαν οι υποψήφιες χώρες όσον αφορά την υιοθέτηση του κοινοτικού κεκτηµένου στον τοµέα της οικονοµικής και κοινωνικής συνοχής και συγκεκριµένα στην ισότητα µεταξύ γυναικών και ανδρών Τα αποτελέσµατα διαφέρουν είναι σηµαντική , 1999 σε όλα τα κράτη Η αρχή της ίσης µεταχείρισης είναι συνταγµατικά κατοχυρωµένη στη Βουλγαρία Η Κύπρος έχει προετοιµάσει ένα νέο , σχέδιο νόµου περί ισότητας Η Ουγγαρία έχει σηµειώσει σηµαντική πρόοδο στην εφαρµογή του νόµου περί ισότητας τρεις υποθέσεις διάκρισης λόγω φύλου ,. Η Μάλτα πρέπει να εισαγάγει διατάξεις για το βάρος απόδειξης τους αυτοαπασχολούµενους , , την άδεια µητρότητας και για την εξασφάλιση σε γονείς και των δύο φύλων το δικαίωµα επιστροφής στην ίδια θέση εργασίας µετά την περίοδο αδείας Η Ρουµανία επικεντρώθηκε. κατ αρχήν σε ενέργειες για την εφαρµογή και τη βελτίωση των γνώσεων στον τοµέα των ’ των οικογενειακών δικαιωµάτων και της προστασίας έναντι άσκησης βίας ίσων δικαιωµάτων Στη ∆ηµοκρατία της Σλοβακίας συστάθηκε µια νέα ∆ιεύθυνση ίσων ευκαιριών στο στο σπίτι. Υπουργείο Εργασίας Ενώ η Λετονία , η πρέπει ακόµη να θεσπίσει νοµοθετικές πράξεις σε όλους τους τοµείς της ισότητας , Λιθουανία έχει θεσπίσει νόµο περί ίσης µεταχείρισης και έχει επεκτείνει το δικαίωµα γονικής Το πολωνικό κοινοβούλιο απέρριψε νόµο για την ίση άδειας και για τους άνδρες Η κυβέρνηση της Σλοβενίας συνέταξε αναλυτικό σχέδιο νόµου για τις µεταχείριση εργασιακές σχέσεις ενώ ετοιµάζεται και ειδική νοµοθεσία. Κοινωνικών Υποθέσεων και Οικογενειακών Θεµάτων που περιέχει διατάξεις για την έµµεση διάκριση αντιµετωπίζοντας το 1998 79. , ,. ,. Προώθηση των ανθρώπινων δικαιωµάτων των γυναικών παγκοσµίως Τον Απρίλιο του δύο κανονισµοί για τα ανθρώπινα δικαιώµατα 976/9980, 1999, εγκρίθηκαν από το Συµβούλιο και παρέχουν ένα περιεκτικό πλαίσιο για τις δραστηριότητες της ΕΕ περί ανθρωπίνων δικαιωµάτων Περιλαµβάνουν διάφορες αναφορές στην ισότητα Οι στη µη διάκριση και στην προαγωγή των γυναικών στο άρθρο ευκαιριών κανονισµοί παρέχουν νοµική βάση για την ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για τα ανθρώπινα δικαιώµατα και τη δηµοκρατία η οποία συγκεντρώνει σε ένα κεφάλαιο προϋπολογισµού τις Όλες αυτές οι διατάξεις γραµµές προϋπολογισµού για τα ανθρώπινα δικαιώµατα. αναφέρονται ρητά στις γυναίκες ως οµάδα στόχου και ορισµένες δράσεις χρηµατοδοτήθηκαν το για την προώθηση των δικαιωµάτων των γυναικών , 975/99 αυτών και 2 ,. 1999. Κίνας για τα ανθρώπινα δικαιώµατα Στο πλαίσιο του διαλόγου ΕΕ από την φινλανδική προεδρία και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ένα σεµινάριο στο Φινλανδία ( 1999 7-8 µε ιδιαίτερη αναφορά στις γυναίκες ». ευρωπαϊκό σεµινάριο για τα δικαιώµατα των γυναικών που οργανώθηκε στο Πεκίνο το Rovaniemi προοπτικές των ανθρωπίνων δικαιωµάτων « Το σεµινάριο ακολούθησε το πρώτο κινεζικό - 1998 οργανώθηκε από κοινού Σεπτεµβρίου µε τίτλο στις ) / , 78 79 80 Αυτό αφορά την υπάρχουσα κοινοτική νοµοθεσία και νοµολογία. Τακτική έκθεση της Επιτροπής για την πρόοδο που σηµειώνει κάθε υποψήφια χώρα στην πορεία της προς την ένταξη , ης Μαΐου ΕΕ έγγραφο σύνθεσης. COM(1999)500 13. 10. 1999. της της L 120 8 1999. 31 και απετέλεσε καινοτοµία καθόσον η διάσταση φύλου ενσωµατώθηκε σε όλα τα θέµατα που και συζητήθηκαν συγκέντρωσε εµπειρογνώµονες θεµάτων φύλου και ανθρωπίνων δικαιωµάτων οικονοµικά και κοινωνικά δικαιώµατα ( δικαιώµατα µειωνοτήτων ) , ). Ενσωµάτωση της διάστασης του φύλου και εµπορικά θέµατα ) το στο Στο πλαίσιο της προετοιµασίας της ενδεχόµενης έναρξης ενός νέου γύρου πολυµερών εµπορικών συνοµιλιών µετά την υπουργική διάσκεψη της Παγκόσµιας Οργάνωσης Εµπορίου και σύµφωνα µε το γενικό στόχο της αειφόρου ανάπτυξης ως ΠΟΕ 1999 Seattle ( κεντρικό ορόσηµο για αυτό το γύρο η Επιτροπή διεξάγει µια Αξιολόγηση του Αντίκτυπου της δυνατότητας Αειφορίας Η αξιολόγηση αυτή χρησιµοποιεί έναν πυρήνα δεικτών 81. αειφορίας και µετρά τον αντίκτυπο τον οποίο θα µπορούσαν να έχουν οι προτάσεις της ΕΕ σχετικά µε διάφορα κριτήρια Με την η σχέση µεταξύ εµπορίου και θεµάτων φύλου µπορεί να γίνει πρόοδο της αξιολόγησης σηµαντική πτυχή της αξιολόγησης ορισµένων τοµέων Ευρεία δηµόσια διαβούλευση ,. συνεπαγόµενη ιδιαίτερα τη συµµετοχή αναπτυξιακών ΜΚΟ και οργανώσεων µε δράση στον όλη τη διάρκεια της τοµέα του εµπορίου και των θεµάτων φύλου θα εξακολουθήσει καθ ’ αξιολόγησης του αντίκτυπου της δυνατότητας αειφορίας συµπεριλαµβανοµένης της ισότητας των φύλων. , , ,. Η αναθεώρηση της πλατφόρµας δράσης του Πεκίνου 1995, 2000’ που είχε συµφωνηθεί το ζητήθηκε η αξιολόγηση της εφαρµογής της διακήρυξης που έγινε στο Πεκίνο το Προοδευτικές ‘ Στην τέταρτη παγκόσµια διάσκεψη του ΟΗΕ για τις γυναίκες , Σεπτέµβριο του Στρατηγικές για την Πορεία των Γυναικών προς το Έτος 1985. Η διάσκεψη του Πεκίνου έδωσε µια σηµαντική ώθηση στις προσπάθειες για την υλοποίηση της ισότητας µεταξύ γυναικών και ανδρών Στη διάσκεψη αυτή η τοποθέτηση της. Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν σαφής οµόφωνη και µεσολαβητική σε ορισµένες δύσκολες φάσεις , Στη διάσκεψη επιβεβαιώθηκαν εκ νέου τα δικαιώµατα των γυναικών ως της συζήτησης ανθρώπινα δικαιώµατα και κατεβλήθησαν προσπάθειες για την ενσωµάτωση της έννοιας της που συµφώνησε η συνεκτίµησης της διάστασης των φύλων στην το διάσκεψη ως κύριο µέσο για την επίτευξη της ισότητας Συµβούλιο των Υπουργών ανέλαβε την ετήσια επισκόπηση της εφαρµογής της πλατφόρµας δράσης από την Ευρωπαϊκή Ένωση Η Επιτροπή έχει συντάξει εκθέσεις για τη συνέχεια που. για τις συνόδους της επιτροπής του ΟΗΕ για τη θέση των δόθηκε σε επίπεδο Κοινότητας γυναικών Σε συνέχεια της διάσκεψης πλατφόρµα δράσης " ". , ,. , των θεσµικών οργάνων της ΕΕ , Κατόπιν πρόσκλησης της Επιτροπής του ΕΟΧ οι εκπρόσωποι των κρατών µελών της ΕΕ , , των υποψήφιων κρατών ενώσεων για , κοινωνικών εταίρων και ΜΚΟ καθώς και ανεξάρτητοι την ισότητα των φύλων , εµπειρογνώµονες και ακαδηµαϊκοί είχαν κοινή συνάντηση στις Βρυξέλλες προκειµένου να συζητήσουν τη συνέχεια που δόθηκε στη διάσκεψη του Πεκίνου Η διάσκεψη συνέβαλε στον περαιτέρω συντονισµό της τοποθέτησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην ειδική σύνοδο της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ µε τίτλο ισότητα των φύλων , ανάπτυξη και ειρήνη για τον εικοστό πρώτο αιώνα αναφέρεται εξ ολοκλήρου στο Πεκίνο " Οι γυναίκες το « διεθνών οργανώσεων +5" (5-9 Ιουνίου 2000). 2000: 82. », , 81 82 Η Επιτροπή έλαβε ως ορισµό της αειφόρου ανάπτυξης εκείνον που περιέχεται στην ατζέντα των ΗΕ για την ανάπτυξη Η Επιτροπή προτίθεται να ετοιµάσει δηµοσίευση πριν από τον Ιούνιο του της πλατφόρµας του Πεκίνου για δράση , αποτελέσµατα αυτής της διάσκεψης. σχετικά µε τη συνέχιση που θα περιλαµβάνει ένα τµήµα σχετικά µε τα σε επίπεδο ΕΕ , (1997). 2000 32 Εφαρµογή της πλατφόρµας δράσης από την Ευρωπαϊκή Ένωση µια περιγραφή του παγκόσµιου πλαισίου Η πλατφόρµα δράσης περιλαµβάνει το συγκεκριµένο προσδιορισµό της αποστολής στον τοµέα στρατηγικούς τοµείς ενδιαφέροντος της ισότητας και µια ανάλυση των θεσµικών και δηµοσιονοµικών ρυθµίσεων ο Τον Οκτώβριο του Οι πληροφορίες ΟΗΕ εξέδωσε ένα ερωτηµατολόγιο για την εφαρµογή στα κράτη µέλη του. που συλλέχθηκαν από τις απαντήσεις προς το ερωτηµατολόγιο κατά τη διάρκεια του αποτελούν κύριο συστατικό στοιχείο της διαδικασίας επισκόπησης του Πεκίνου 1998, 1999 , 12. ,. Από την επισκόπηση των εθνικών εκθέσεων των κρατών µελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης διαπιστώνονται τα ακόλουθα : Το φάσµα των πρωτοβουλιών για την ισότητα διαφέρει πολύ. παρουσιάσουν νέες νοµοθεσίες , χρηµατοδότησης διεξαγωγή έρευνας , , υποστήριξης σε δραστηριότητες ΜΚΟ , διοργάνωση διασκέψεων εκστρατείες δηµοσιοποίησης κ. νέες ή βελτιωµένες θεσµικές ρυθµίσεις , Όλα τα κράτη µέλη έχουν να αύξηση της παροχή δηµοσιεύσεις α. , , αν όχι όλα Τα περισσότερα κράτη µέλη αξιοποίησαν την ευκαιρία για να εκθέσουν µε ευθύτητα τους τοµείς στους οποίους δεν επέτυχαν τους στόχους τους καθώς και τα εµπόδια που δηµιουργούνται από τις ιδιαίτερες συνθήκες που επικρατούν στην επικράτειά τους. , , Όλα τα κράτη µέλη επισηµαίνουν την κρατική συγχρηµατοδότηση σχεδίων στα πλαίσια του µεσοπρόθεσµου κοινοτικού προγράµµατος δράσης για τις ίσες ευκαιρίες Όλα τα κράτη µέλη διαθέτουν στατιστικές , εναρµονισµένες , καθιστώντας έτσι δύσκολη τη µεταξύ τους σύγκριση. (1996-2000). όµως οι απαντήσεις τους δεν είναι • • • • Η απάντηση της Επιτροπής στο ερωτηµατολόγιο του ΟΗΕ καλύπτει όλους τους τοµείς ενδιαφέροντος και περιγράφει τον τρόπο µε τον οποίο η Κοινότητα ανταποκρίνεται στις Στην απάντηση δεσµεύσεις που έχει αναλάβει στα πλαίσια της πλατφόρµας δράσης. υπογραµµίζεται η σηµασία έναρξης ισχύος της συνθήκης του Άµστερνταµ η οποία ενισχύει , και προωθεί περαιτέρω την ισότητα των ευκαιριών στην Κοινότητα. 83 Από την ανάλυση των απαντήσεων των κρατών µελών στο ερωτηµατολόγιο του ΟΗΕ διαπιστώνεται µια σειρά σηµαντικών θεµάτων Η αλλαγή των αντιλήψεων και των δοµών µε. στόχο την ανάπτυξη ενός πνεύµατος ισότητας αναγνωρίζεται ως µια λίαν µακροπρόθεσµη Πολλά κράτη µέλη επισηµαίνουν τις δυσκολίες σαφούς διαχωρισµού της διαδικασία. χρηµατοδότησης γυναικείων θεµάτων και του γενικού προϋπολογισµού για την υγεία και την εκπαίδευση Η έκταση της συνεργασίας µε τις ΜΚΟ για τις γυναίκες διαφέρει σηµαντικά. Όσον αφορά τους στρατηγικούς τοµείς ενδιαφέροντος της πλατφόρµας δράσης του Πεκίνου , όλα τα κράτη µέλη παρείχαν εκτενείς και λεπτοµερείς πληροφορίες για τη γυναίκα και την Ως δεύτερο αναφέρεται είτε το θέµα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης των οικονοµία γυναικών είτε η άσκηση βίας κατά των γυναικών ελάχιστη σηµασία δόθηκε σε οι γυναίκες και το περιβάλλον και οι γυναίκες και οι θέµατα όπως οι κοπέλες και τα παιδιά ένοπλες διενέξεις Προκαλεί έκπληξη η µικρή προσοχή που δόθηκε σε περιβαλλοντικά. αφού η δηµόσια συζήτηση για περιβαλλοντικά θέµατα είναι πολύ αναπτυγµένη στην θέµατα Συνολικά ,. , , 83 Το ερωτηµατολόγιο αναµένεται να διαβιβαστεί την άνοιξη του 2000. 33 Πολλές νέες δοµές Ευρωπαϊκή Ένωση ,. πλατφόρµα δράσης του Πεκίνου. πολιτικής για τη χειραφέτηση των Κάτω Χωρών Φινλανδίας ή στην επισκόπηση της ∆ανίας για τις ενέργειες σχετικά µε την ισότητα. θεσµοί και σχέδια έχουν επηρεαστεί από την Παραδείγµατα υπάρχουν στο δεκαετή σχεδιασµό της στην έρευνα βαρόµετρο των φύλων της , , Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα και τα κράτη µέλη διαδραµάτισαν ηγετικό ρόλο στην ανάπτυξη ενεργειών για την ισότητα κατά τα τελευταία πέντε έτη και είχαν σηµαντική συνεισφορά στις εργασίες των Ηνωµένων Εθνών τόσο άµεσα όσο και σε συνεργασία µε άλλους διεθνείς , Η πλήρης και κριτική εκτίµηση αυτής της συνεισφοράς θα γίνει κατά την οργανισµούς. τελική επισκόπηση τον Ιούνιο του στη Νέα Υόρκη , 2000. 34