title: Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Κοινοτική στήριξη των προγραμμάτων οικονομικών μεταρρυθμίσεων και διαρθρωτικής προσαρμογής: απολογισμός και προοπτικές

eurovoc_concepts:
ACP countries
Eastern Bloc countries
Mediterranean third countries
economic reform
structural policy

formats: html pdf

text: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες , 04. 02. 2000 τελικό COM(2000) 58 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ Κοινοτική στήριξη των προγραµµάτων οικονοµικών µεταρρυθµίσεων και διαρθρωτικής προσαρµογής απολογισµός και προοπτικές : ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα προγράµµατα στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής έχουν καταστεί ουσιαστικό στοιχείο της τεχνικής και χρηµατοδοτικής συνεργασίας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας µε τις χώρες ΑΚΕ µετά την υπογραφή της Σύµβασης της Λοµέ Η εφαρµογή IV. αυτών των προγραµµάτων επεκτάθηκε στις µεσογειακές χώρες το στο πλαίσιο της 1992 η Κοινότητα παρείχε στα προγράµµατα Ανανεωµένης Μεσογειακής Πολιτικής. οικονοµικών µεταρρυθµίσεων σηµαντική χρηµατοδοτική στήριξη η οποία ανήλθε συνολικά , στο ποσό των χώρες ΑΚΕ και στο ποσό των 2. 334 µεσογειακές χώρες. Έκτοτε , εκατ. € για τις € για τις εκατ 705 40 4. Σε αυτήν την ανακοίνωση παρουσιάζεται η εξέλιξη των κοινοτικών προγραµµάτων στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής και επιχειρείται να καταδειχθεί ότι αυτό το µέσον τείνει πλέον να χρησιµοποιείται όλο και περισσότερο για την προώθηση σηµαντικών κλασικών µεταρρυθµίσεων οικονοµικών προγραµµάτων σταθεροποίησης της οικονοµίας Αυτή η εξέλιξη οφείλεται στη γενικότερη. βελτίωση των µακροοικονοµικών συνθηκών και στην πορεία που ακολούθησαν οι σχέσεις σχεδιάζονται µεταξύ των χωρών εταίρων και της Κοινότητας ορισµένες καινοτοµίες που εντάσσονται στο πλαίσιο της ενώ όσον ", επέφερε τον αφορά τις µεσογειακές χώρες η πρωτοβουλία ανακαθορισµό των σχέσεων µε την Κοινότητα. όχι αποκλειστικά για τη Όσον αφορά τις χώρες ΑΚΕ " Euro-MED , µετά Λοµέ εποχής στήριξη 1995 του και. (PSA). Επίσης , να υπερβαίνουν η Κοινότητα συµµετείχε ενεργά στη συζήτηση που διεξήχθη σε διεθνές επίπεδο σχετικά µε τη διαρθρωτική προσαρµογή και συγκεκριµένα στο πλαίσιο του Ειδικού Προγράµµατος Συνδροµής για την Αφρική Σύµφωνα µε τις οδηγίες που είχε εγκρίνει η Κοινότητα πάντοτε τασσόταν υπέρ µιας µακρόπνοης διαδικασίας το Συµβούλιο , µεταρρυθµίσεων που τα βραχυπρόθεσµα µέτρα δηµοσιονοµικής σταθεροποίησης και τις συνήθεις , Στην παρούσα ανακοίνωση επιβεβαιώνεται ότι οµοιόµορφες και προκαθορισµένες µεταρρυθµίσεις. γενικές κατευθύνσεις εξακολουθούν να διέπουν αυτό το µέσον αποδίδεται ιδιαίτερη σηµασία στην εγκαθίδρυση ενός σταθερού µακροοικονοµικού πλαισίου που να ευνοεί την ∆εύτερον οικονοµική ανάπτυξη και να εδραιώνει τις εσωτερικές και εξωτερικές ισορροπίες ,. η οποία είναι µεν αναγνωρίζεται ως ουσιώδες στοιχείο η καταπολέµηση της φτώχειας αλλά επίσης αποτελεί βασική προϋπόθεση προκειµένου να απαραίτητη καθαυτή διασφαλιστεί η επιτυχία των αναγκαίων Τέλος , προτεραιότητα εξακολουθεί να αποτελεί η ανάπτυξη δεσµών σε περιφερειακό επίπεδο , καθώς οι εγχώριες αγορές των χωρών εταίρων είναι περιορισµένες και η περιφερειακή συνεργασία αναγνωρίζεται πλέον ως πηγή οικονοµικού δυναµισµού και διαφοροποίησης. αν και ενίοτε οδυνηρών , τρεις θεµελιώδεις µεταρρυθµίσεων Πρώτον , , ,. , Στην παρούσα ανακοίνωση υπογραµµίζεται ότι είναι ανάγκη να αποκτήσει µεγαλύτερο βάθος η κοινοτική στήριξη στον τοµέα των διαρθρωτικών και τοµεακών στην παρούσα ανακοίνωση τάσσονται οι µεταρρυθµίσεων ακόλουθες προτεραιότητες στήριξη για την υγιή , στήριξη για την πραγµατοποίηση φορολογικών διαχείριση των δηµόσιων οικονοµικών µεταρρυθµίσεων και στήριξη για την ανάπτυξη του ιδιωτικού τοµέα. Ως προς αυτό το στοιχείο , στήριξη για τη µείωση της φτώχειας : ,. Όσον αφορά την εξέλιξη των τρόπων δράσης και τη διαχείριση του µέσου , ανακοίνωση υπογραµµίζονται τα εξής : στην • η σηµασία µιας αρτιότερης ενσωµάτωσης του µέσου στα διµερή πλαίσια συνεργασίας · 2 • • • • η σταδιακή αντικατάσταση των γενικών προγραµµάτων εισαγωγών από την άµεση δηµοσιονοµική ενίσχυση · στο πλευρό των κρατών η ανάγκη να διατηρήσει πλήρως τη δική της θέση η Επιτροπή , µελών Οι χώρες εταίροι δεν στους κόλπους των Ιδρυµάτων του Μπρέτον Γουντ. χρειάζεται να επιβαρύνονται άσκοπα µε πολλαπλές και αντικρουόµενες απαιτήσεις , αφού είναι αλήθεια ότι σε µια συγκεκριµένη χώρα δεν µπορεί να εφαρµοστεί παρά ένα και µόνον πρόγραµµα οικονοµικών µεταρρυθµίσεων , · η αυξανόµενη σηµασία των ειδικών τοµεακών προγραµµάτων αφορούν τις λεγόµενες µεταρρυθµίσεις συµφωνιών σύνδεσης · δεύτερης γενεάς " " ιδίως δε αυτών που , ή την υλοποίηση των η ανάγκη καθιέρωσης βελτιωµένων µηχανισµών παρακολούθησης και αξιολόγησης , αρτιότερου σχεδιασµού των προγραµµάτων και οικειοποίησης µεγαλύτερης διαφάνειας , αυτών των προγραµµάτων από τις χώρες εταίρους Σχεδιάζεται η επεξεργασία δεικτών. απόδοσης γεγονός που θα µπορούσε να οδηγήσει στη διάθεση καθορισµένων πιστώσεων µε βάση τον βαθµό επίτευξης των στόχων ,. Η υλοποίηση αυτών των γενικών κατευθύνσεων θα πραγµατοποιηθεί µε ευελιξία και σταδιακά , ώστε να λαµβάνεται υπόψη η ποικιλοµορφία των συνθηκών στις χώρες εταίρους. 3 Πίνακας περιεχοµένων Εισαγωγή 1. 2. ΑΚΕ. 5 ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ∆ΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ 2. 3. 3. 1. 3. 2. 3. 3. 4. 1. 4. 2. 4. 3. 4. 4. 4. 5. 3. 4. 5. 7 Απολογισµός της στήριξης 2. 1. 2. 2. 7 Παράγοντες που πρέπει να λαµβάνονται υπόψη κατά την εξέταση των προοπτικών της κοινοτικής στήριξης. 13 Προοπτικές και κατευθύνσεις για το µέλλον Στήριξη των χωρών της ανατολικής και νότιας Μεσογείου. 16. 24 Εισαγωγή. 24 Απολογισµός των προγραµµάτων που εφαρµόστηκαν. 25 Προοπτικές και συµπεράσµατα Συµπεράσµατα και κατευθύνσεις για το µέλλον Τα διδάγµατα της πρόσφατης εµπειρίας. 29. 31. 31 Νέες εταιρικές σχέσεις Κατευθύνσεις προτεραιότητας Εξέλιξη των τρόπων δράσης. 32. 32. 33 Εφαρµογή Παραρτήµατα Παράρτηµα 5. 1. 34. 35 ου ΕΤΑ 8 Κατάλογος των αποφάσεων στο πλαίσιο του ου και του 7 1 : (1991-1998). 35 Παράρτηµα Οι επιπτώσεις των προγραµµάτων στην πολιτική εφοδιασµού µε 2 : φάρµακα και στον εµβολιασµό 5. 2. 37 Η δοκιµή για τη µεταρρύθµιση των ειδικών όρων στη Μπουρκίνα Παράρτηµα Φάσο 5. 3. 3: 5. 4. 5. 5. 4: 5:. 39 Παράρτηµα οι αδυναµίες των τρεχουσών µεθόδων εργασίας Παράρτηµα Κατάλογος των µέσων στήριξης στις χώρες της Μεσογείου. 41. 42 4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Η Κοινότητα ανέλαβε τη δέσµευση να στηρίξει τις διαδικασίες διαρθρωτικής προσαρµογής το στο πλαίσιο των διαπραγµατεύσεων της τέταρτης σύµβασης Λοµέ µε τις χώρες Μια πρώτη ενδιάµεση έκθεση στην οποία καθορίζονται οι κατευθύνσεις και οι τρόποι ΑΚΕ στήριξης της Κοινότητας οδήγησε στην έκδοση ψηφίσµατος του Συµβουλίου το Μάιο του έδωσε τη δυνατότητα ο κανονισµός του Συµβουλίου του Ιουνίου 1991,. Παράλληλα 1992. χορήγησης στήριξης στις χώρες της Μεσογείου. , 1992 Με βάση την εµπειρία που αποκτήθηκε και την εξέλιξη των δύο µέσων , του Συµβουλίου προτείνει γραµµές δράσης για το µέλλον άξονες , ο νέος κανονισµός επικεντρωµένες σε τέσσερις : – « Την εδραίωση της παρούσας προσέγγισης που επιβεβαιώνει τις βασικές προτεραιότητες των προγραµµάτων την κοινωνική της Ένωσης όσον αφορά τις µακροπρόθεσµες προεκτάσεις προσαρµογής , διάσταση και την τοπική αποδοχή µε την ενσωµάτωσή τους σε ένα περιφερειακό πλαίσιο ,. Την εµβάθυνση των βασικών σηµείων της προσέγγισης που αναπτύχθηκε µέχρι σήµερα όπως τα δηµόσια οικονοµικά και η ένταξη των προγραµµάτων διευκόλυνσης των ανταλλαγών ή οικονοµικής ολοκλήρωσης σε ένα περιφερειακό πλαίσιο. Τη διεύρυνση της δράσης µε την προσαρµογή των µέσων και των µεθόδων ανάληψης τον προβληµατισµό ενεργειών ( σχετικά µε µια νέα πρακτική των ειδικών όρων και τέλος µε την ενίσχυση της συνεργασίας στο κοινοτικό επίπεδο εξέλιξη προς την άµεση στήριξη του προϋπολογισµού ιδίως εντός των Οργανισµών του ), Bretton Woods. Την καθιέρωση µεγαλύτερης ευελιξίας κατά τη διαχείριση των µέσων αυτών µε την προσαρµογή τους βάσει της ποικιλοµορφίας των πλαισίων όσον αφορά τις χώρες της Μεσογείου τα προγράµµατα στήριξης πρέπει να ενταχθούν στην προοπτική , δηµιουργίας ζώνης ελεύθερων συναλλαγών µε την Ευρωπαϊκή Ένωση Ιδιαίτερα ,. Μετά τη δηµοσίευση αυτής της ανακοίνωσης , στήριξη από την Επιτροπή και τα κράτη µέλη Bretton Woods, , στα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής που εφαρµόστηκαν από τις χώρες ΑΚΕ ή από τις χώρες της Μεσογείου µαζί µε τους Οργανισµούς του. » χορηγήθηκε σηµαντική χρηµατοδοτική – – – ,. ΑΚΕ ο ΕΤΑ ο ΕΤΑ 7 8 MED ο Πρωτόκολλο 4 + MEDA Αναλήψεις υποχρεώσεων εκατ (. ECU) 1,695 639 705 Αριθ. προγραµµάτων χωρών Αριθ. 93 24 10 38 24 4 5 , στις δύο περιφέρειες Η χορήγηση τέτοιου είδους στήριξης οδήγησε σε πολλές εσωτερικές , και εξωτερικές εκτιµήσεις οι οποίες κατέδειξαν ότι µολονότι επιτεύχθηκαν πολύ σηµαντικά αποτελέσµατα στον τοµέα της µακροοικονοµικής σταθεροποίησης και των θεµελιωδών διαρθρωτικών µεταρρυθµίσεων τα αποτελέσµατα όσον αφορά την ευηµερία των ενλόγω , πληθυσµών ήταν περιορισµένα το οποίο χαρακτηρίζεται Λόγω του διεθνούς πλαισίου. κυρίως από την κρίση στην Ασία και στη Ρωσία και της εξέλιξης του πλαισίου συνεργασίας µε τις δύο αυτές περιφέρειες απαιτείται η επανεξέταση της κοινοτικής στήριξης που , χορηγείται στα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής και οικονοµικών µεταρρυθµίσεων. Στον προβληµατισµό αυτό πρέπει να ληφθούν υπόψη διάφορες συζητήσεις διεθνούς επιπέδου µε σκοπό τη βελτίωση της αποτελεσµατικότητας της ενλόγω στήριξης ( ). Σηµαντική συµβολή στις συζητήσεις διεθνούς επιπέδου ήταν η εξωτερική αξιολόγηση της ∆ιευκόλυνσης ∆ιαρθρωτικής Προσαρµογής Η αξιολόγηση κατέληξε στο συµπέρασµα ότι δεν δόθηκε αρκετή προσοχή στον αντίκτυπο των µεταρρυθµίσεων όσον αφορά τη φτώχεια την ταχύτητα και τη διαδοχή τους και τέλος το θέµα της οικειοποίησης Στην αξιολόγηση αυτή υπογραµµίζεται επίσης ότι είναι ανάγκη να ληφθούν σαφώς υπόψη τα προβλήµατα της διαφθοράς και των δηµόσιων οικονοµικών των προγραµµάτων από τις δικαιούχες χώρες. της µη ικανοποιητικής διαχείρισης που δηµοσιεύθηκε (ownership) 1998. ∆∆Π το ), ( ,. θεσµική ενίσχυση , Επί του παρόντος υπάρχει συναίνεση ως προς την ανάγκη να διευθετηθούν από κοινού τα οικονοµικά και κοινωνικά προβλήµατα να δοθεί προτεραιότητα στο θέµα της οικειοποίησης , , στη χρηστή - συµπεριλαµβανοµένης της καταπολέµησης της διαφθοράς να τεθεί η καταπολέµηση της και τέλος φτώχειας στο επίκεντρο των προγραµµάτων µακροοικονοµικών µεταρρυθµίσεων να υπάρξει µεγαλύτερο ενδιαφέρον για τα αποτελέσµατα που προκύπτουν στο πλαίσιο των προγραµµάτων που αποφασίζονται από τα ίδια τα κράτη µέλη. οικονοµικών διαχείριση δηµοσίων των στη - , της διεύρυνσης του πεδίου εφαρµογής των προγραµµάτων διαρθρωτικής Εν όψει οι κυριότεροι προσαρµογής και προκειµένου να αυξηθεί η συνοχή των παρεµβάσεών τους , χορηγοί τροποποίησαν σταδιακά τα µέσα στήριξης που εφαρµόζουν η Παγκόσµια Έτσι ,. και το ∆ΝΤ αντικατέστησε Τράπεζα ανέπτυξε το µέσο τη ∆ιευκόλυνση της ∆ιαρθρωτικής Προσαρµογής µε τη ∆ιευκόλυνση για τη Μείωση της Φτώχειας και την Οικονοµική Ανάπτυξη Η Κοινότητα προβλέπει την ένταξη αυτών των. µέσων στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής σε ένα ευρύτερο πλαίσιο είτε πρόκειται για το πλαίσιο µετά Λοµέ είτε για τις συµφωνίες σύνδεσης µε τις χώρες της Μεσογείου « High Impact Adjustment Lending » ∆∆Π ) (. Η παρούσα ανακοίνωση παρουσιάζει τον απολογισµό και τις προοπτικές για τις δύο καθώς περιφέρειες ( και τα συµπεράσµατα και τις κατευθύνσεις για το µέλλον και τις χώρες της Μεσογείου τις χώρες ΑΚΕ κεφάλαιο κεφάλαιο κεφάλαιο 2) 3) ( , ( 4). 6 2. ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ∆ΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΑΚΕ Απολογισµός της στήριξης 2. 1. Ο απολογισµός της κοινοτικής στήριξης στα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής µέσω του καταδεικνύει ότι η Κοινότητα διαδραµάτισε πρωταρχικό ρόλο στήριξης κατά την εφαρµογή των εν λόγω προγραµµάτων στις χώρες ΑΚΕ τόσο ποσοτικά όσο και ποιοτικά ου ΕΤΑ και κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους εφαρµογής του 7 ου ΕΤΑ 8 ,. Τα παρακάτω συµπεράσµατα έχουν συναχθεί από τον απολογισµό του Σεπτεµβρίου οποίος καλύπτει το των ποσών που χρηµατοδοτήθηκαν από το εξωτερικές αξιολογήσεις 1 ο ο ΕΤΑ για την περίοδο 7 50% Το εν λόγω πλαίσιο αναφοράς ολοκληρώνεται µε που χρηµατοδοτήθηκαν από τους πόρους του που καλύπτουν περίπου το 1998 έως 96% 1991 του οικονοµικού όγκου των προγραµµάτων. την παρακολούθηση καθώς και από 1997, 14 νέων προγραµµάτων , 23 8 ου ΕΤΑ. Επισκόπηση της χρηµατοδοτικής στήριξης 2. 1. 1. Η κοινοτική στήριξη χορηγήθηκε στις χώρες που εφαρµόζουν µεταρρυθµίσεις εγκεκριµένες και οι οποίες γίνονται αυτόµατα επιλέξιµες για από τους Οργανισµούς του που χρηµατοδότηση από τους πόρους της ∆ιευκόλυνσης ∆ιαρθρωτικής Προσαρµογής προβλέπει η τέταρτη σύµβαση Λοµέ Bretton Woods ∆∆Π ( ). εκατ Στο πλαίσιο του ου ΕΤΑ εφαρµόστηκαν 7 εκατ ύψους. ECU, 93 1. 142 από τους πόρους των εθνικών ενδεικτικών προγραµµάτων συνολικού από το ειδικό κονδύλιο ∆∆Π και. ECU Στα ποσά εκατ εκατ εκατ. που δεσµεύτηκαν κατά το πρώτο έτος εφαρµογής του δεύτερου 1. 695 553 αυτά προστίθενται προγράµµατα σε εκατ ( από την ∆∆Π και εκ των οποίων εκ των οποίων από τα ΕΕΠ , ΕΕΠ χώρες ΑΚΕ. ECU ( ECU χρηµατοδοτικού πρωτοκόλλου της τέταρτης σύµβασης Λοµέ χωρών ο ΕΤΑ (8 ) προς όφελος 24 639 ). ECU. ECU 594 38 45 ). Ο κατάλογος των εν λόγω προγραµµάτων αναφέρεται στο παράρτηµα εκατ 1. την ίδια περίοδο Εκτός από τους πόρους στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής προστέθηκαν περίπου που χρησιµοποιήθηκαν για τη από πόρους στήριξη των προσπαθειών που καταβάλλονται για τη διαρθρωτική και την τοµεακή προσαρµογή κράτη µέλη και. διαδραµάτισε σηµαντικό ρόλο στη στήριξη των προγραµµάτων προσαρµογής Κοινότητα , δεδοµένου ότι για τις χώρες του Ειδικού Προγράµµατος Συνδροµής για την Αφρική οι κοινοτικές ενισχύσεις αντιπροσωπεύουν περίπου το του συνόλου των ενισχύσεων για την περίοδο και η κοινοτική συµµετοχή στο πλαίσιο των Οργανισµών του Είναι σκόπιµο να επισηµανθεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση. ECU Stabex 40 % 715 ( ) , υπερβαίνει το 1991-1996 της χρηµατοδοτικής στήριξης Bretton Woods Η κοινοτική χρηµατοδοτική στήριξη αντιπροσώπευε περίπου του συνόλου της στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής που χορηγήθηκε από όλους τους χρηµατοδότες και κατά την 60 % 13%. 1 έως το Αξιολογήσεις που ανατέθηκαν σε οµάδες εξωτερικών συµβούλων , το Καµερούν 1995 , ∆οµινικανή ∆ηµοκρατία Γουινέα , , Ζιµπάµπουε. στις ακόλουθες χώρες : Μαλί Μπενίν , Ουγκάντα , οι οποίες πραγµατοποιήθηκαν από Γκάνα , Ζάµπια και Ακτή Ελεφαντοστού , Τανζανία , Μαυριτανία , Αιθιοπία , 1997 , Μαλάουι , 7 περίοδο 15 αυξανόµενη σηµασία της κοινοτικής στήριξης προϋπολογισµών των χωρών του Ειδικού Προγράµµατος Συνδροµής για την Αφρική έως του ισοζυγίου πληρωµών και επιβεβαιώνοντας έτσι την των αναµένεται να ανέλθει σε 1997-2000 20%, (PSA). προγράµµατα Λαµβανοµένων υπόψη των αναγκών και των επιδόσεων των χωρών που εφαρµόζουν των µεταρρυθµιστικά χρηµατοδοτήσεων αυτών των χρηµατοδοτήσεων. αυτών επτά χώρες ου ΕΤΑ και Ειρηνικός Καραϊβική 7 1%) 4% Τανζανία και Ζάµπια Ακτή Ελεφαντοστού Μπουρκίνα Φάσο Γκάνα , ) , , ( ι λιγότερο αναπτυγµένες χώρες των διαθέσιµων κεφαλαίων έλαβαν πάνω από το έλαβαν το 95% στο πλαίσιο του Μαλί Οι χώρες της Αφρικής έλαβαν το και , Αιθιοπία διαπιστώνεται συγκέντρωση γεωγραφική 50%. O η ( , , , , 70% των κεφαλαίων. Σε σχέση µε την αναπτυξιακή βοήθεια που χορήγησε η ΕΚ , προσαρµογής αντιπροσώπευσε περίπου το κυµάνθηκε από ένα ελάχιστο ποσοστό την Γκάνα για το Μπουρούντι έως 22% 8% των συνολικών χρηµατοδοτήσεων η στήριξη της διαρθρωτικής και ανώτατο όριο για ’ 46% κατ ,. Τα κριτήρια κατανοµής των πόρων µεταξύ των επιλέξιµων χωρών τα οποία στο πλαίσιο του , ου ΕΤΑ βασίστηκαν κυρίως στην ανάγκη εξωτερικών και εγχώριων χρηµατοδοτήσεων 7 προκειµένου να δοθεί προτεραιότητα σύµφωνα µε τον πληθυσµό ( στις φτωχότερες χώρες αλλά και σε εκείνες µε τις καλύτερες επιδόσεις σε θέµατα οικονοµικών και κοινωνικών πολιτικών βλέπε παράρτηµα εκδηµοκρατισµού και χρηστής διαχείρισης τροποποιήθηκαν το 1999 ), ( , 2). Οι όροι εφαρµογής των προγραµµάτων 2. 1. 2. Τα προγράµµατα στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής εφαρµόστηκαν στο πλαίσιο του Αυτή η στήριξη του ισοζυγίου ου ΕΤΑ υπό µορφή Γενικών Προγραµµάτων Εισαγωγών. ισοδύναµο ποσό συναλλάγµατος που µπορεί να χρηµατοδοτήσει τις δηµοσιονοµικές δαπάνες των σε συνάλλαγµα , δηµιουργεί αµέσως 7 πληρωµών ανταλλαγµατικά κεφάλαια ( χωρών. , ), Με την αναθεώρηση της τέταρτης σύµβασης Λοµέ στο Μαυρίκιο κατέστη δυνατό για τις χώρες µε µετατρέψιµο και ελεύθερα µεταβιβάσιµο νόµισµα να λαµβάνουν άµεση δηµοσιονοµική στήριξη Η τοποθέτηση αυτή , µε δυνατότητα προσφυγής σε απλούστερους µηχανισµούς. Bretton ου ΕΤΑ η κυριότερη στήριξη µπορούσε να χορηγείται 8 που ευθυγραµµίζεται µε τις συστάσεις των Οργανισµών του Woods, ως άµεση ενίσχυση του προϋπολογισµού σήµαινε ότι στο πλαίσιο του , ,. Οι στόχοι που τέθηκαν και τα επιτευχθέντα αποτελέσµατα 2. 1. 3. Σύµφωνα µε τους στόχους της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις κατευθύνσεις που η ευρωπαϊκή στήριξη αποσκοπούσε εγκρίθηκαν σε διάφορα ψηφίσµατα του Συµβουλίου , στην ενσωµάτωση της οικονοµίας των αναπτυσσόµενων χωρών στην παγκόσµια οικονοµία , την καταπολέµηση της φτώχειας και την προώθηση της βιώσιµης οικονοµικής και Στο πλαίσιο κοινωνικής ανάπτυξης καθώς και της ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναµικού. αυτό κύριο κοινοτικό µέληµα ήταν η προστασία των δηµόσιων χρηµατοδοτήσεων υπέρ των κοινωνικών τοµέων. , Σε κάθε χώρα εφαρµόζεται µόνο ένα πρόγραµµα οικονοµικής µεταρρύθµισης συνέπεια , τους από τους Οργανισµούς του Κατά η Κοινότητα στηρίζει την εφαρµογή των προγραµµάτων αυτών µετά την έγκρισή. Bretton Woods. 8 Τα προγράµµατα στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής που χρηµατοδοτεί η Επιτροπή το διάλογο µε τις κυβερνήσεις για την εφαρµογή ορισµένων επικεντρώνονται σε τρεις άξονες µεταρρυθµίσεων ανταλλαγµατικά ειδικοί όροι κεφάλαια και τέλος τη στήριξη σε θεσµικό επίπεδο που προκύπτει από την πώληση συναλλάγµατος τεχνική συνδροµή τη χρησιµοποίηση συναλλάγµατος ( στοχοθέτηση : ), ( ( ) ) ( ). Bretton Woods Από τις αξιολογήσεις των κοινοτικών προγραµµάτων προκύπτει ότι η Κοινότητα δεν ήταν πάντοτε σε θέση ή δεν γνώριζε πως να συνεργάζεται µε τις χώρες ΑΚΕ και τους Οργανισµούς για την κατάρτιση των προγραµµάτων δεδοµένου ότι η παρέµβασή της του Αυτό οφειλόταν συχνά στις επιφυλάξεις των περιορίστηκε συχνά σε τοµεακά θέµατα να διαπραγµατευθούν τα προγράµµατα µε άλλους χορηγούς Οργανισµών του καθώς και στο περιορισµένο ανθρώπινο δυναµικό των υπηρεσιών της Επιτροπής Εντούτοις ,. τελευταία έχει αυξηθεί η επιθυµία των Οργανισµών του να συµµετέχει η Κοινότητα στις διαπραγµατεύσεις των προγραµµάτων Bretton Woods Bretton Woods. ο συντονισµός µεταξύ των κρατών µελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρότι στην Οµοίως πράξη είναι σε γενικές γραµµές ικανοποιητικός , , είναι σχεδόν ανύπαρκτος Bretton ο Είναι βέβαιο ότι εάν υφίστατο αυτός ο συντονισµός Woods ,. ρόλος που διαδραµατίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση στον προσδιορισµό των πολιτικών προσαρµογής θα ήταν ανάλογος µε τη χρηµατοδοτική της συνεισφορά. στο πλαίσιο των Οργανισµών του , Οι ειδικοί όροι εκταµίευσης της κοινοτικής στήριξης 2. 1. 3. 1. Η κοινοτική στήριξη αποτελεί αντικείµενο της εξής απαραίτητης προϋπόθεσης ικανοποιητικής συµφωνία µε τους Οργανισµούς του της του µακροοικονοµικού προγράµµατος µεταρρύθµισης σε εφαρµογής : Bretton Woods. Εκτός από τη γενική αυτή προϋπόθεση η στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής οδήγησε , σε διεξοδικές συζητήσεις σχετικά µε τις πολιτικές που ασκούσαν οι κυβερνήσεις , επιτρέποντας να καθοριστούν οι όροι εκταµίευσης ανάλογα µε τις δεσµεύσεις που έχουν Οι ειδικοί αυτοί όροι αναληφθεί στους συγκεκριµένους τοµείς ή πεδία στήριξης που. προώθησαν τη διεξαγωγή ενός εναρµονίζονται µε το γενικό πρόγραµµα µεταρρύθµισης διεξοδικού διαλόγου σχετικά µε τον προγραµµατισµό και την εκτέλεση του προϋπολογισµού τις τοµεακές πολιτικές , τη θεσµική ενίσχυση και την περιφερειακή ολοκλήρωση. , , , , ,. παράρτηµα Οι διάφορες αξιολογήσεις της κοινοτικής στήριξης 2 διατηρηθούν ή να αυξηθούν σε πολλές χώρες , Εκπαίδευσης και Υγείας υγείας και πρωτοβάθµιας εκπαίδευσης βλ ( αποκέντρωση και σε άλλους τοµείς που έχουν κριθεί ως Εφαρµόστηκαν καταλληλότερα θεσµικά µέσα πρακτικές χρηµατοδότησης , κράτους , µεταρρυθµίσεις στη δηµόσια διοίκηση εποµένως ένα ισχυρό µέσο µεταρρύθµισης. κατέδειξαν πως κατέστησαν δυνατό να οι προϋπολογισµοί των Υπουργείων να πραγµατοποιηθούν θεµελιώδεις µεταρρυθµίσεις στα συστήµατα στα συστήµατα εφοδιασµού και διανοµής φαρµάκων στη διοικητική τοµείς προτεραιότητας. αναπτύχθηκαν δικαιότερες και διαφανέστερες επαναπροσδιορίστηκε η νέα κατανοµή των ρόλων µεταξύ του µέτρα τα οποία οδήγησαν σε Η στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής αποτέλεσε στους εθνικούς µηχανισµούς συντήρησης οδικού δικτύου , του ιδιωτικού τοµέα και της κοινωνίας των πολιτών 3) ,. , , Η κοινοτική στήριξη χαρακτηρίζεται επίσης από την ιδιαίτερη αύξηση της προσοχής Η βελτίωση της δηµοσιονοµικής διαχείριση του προϋπολογισµού και τα δηµόσια οικονοµικά. 2 σηµείωση Βλ. 1. 9 εκτέλεση και παρακολούθηση των δηµοσίων δαπανών - στο επίπεδο τόσο των εθνικών όσο και των Στόχος ήταν η παγιοποίηση αξιόπιστων και διαφανών εθνικών σε πολλές περιπτώσεις ιδίως όσον αφορά τις δηµόσιες συµβάσεις έστω και αν , , προγραµµατισµός , διαδικασίας - αποτέλεσε µία από τις κύριες ανησυχίες , περιφερειακών διοικήσεων διαδικασιών αποδείχθηκε προς το παρόν ανεπαρκής. ,. Εντούτοις επιπτώσεις της κοινοτικής στήριξης , στις αξιολογήσεις τονίζονται ορισµένες αδυναµίες ή παραλήψεις όσον αφορά τις : (cid:1) Ο στόχος µείωση της φτώχειας αποτέλεσε πολύ συχνά αντικείµενο συζητήσεων µόνο υπό το πρίσµα της στήριξης στους κοινωνικούς τοµείς χωρίς να αποδίδεται ιδιαίτερη προσοχή στα θέµατα που αφορούν την κοινωνική δικαιοσύνη και τις επιπτώσεις των οικονοµικών πολιτικών στην κατανοµή του πλούτου όπως ορίζεται στο ψήφισµα που ενέκρινε το , Συµβούλιο το 19933. τα προγράµµατα συνέβαλαν στο να διατηρηθούν ή να (cid:1) Μολονότι σε πολλές περιπτώσεις , αυτό δεν πραγµατική αύξηση των διαθέσιµων κεφαλαίων και βελτίωση για σε ορισµένες περιπτώσεις παρατηρήθηκε µείωση των συντελεστών αυξηθούν οι προϋπολογισµοί που αφορούσαν τους κοινωνικούς τοµείς εκφράστηκε πάντοτε µε πιστώσεων στις πλέον περιφερειακές δοµές των συγκεκριµένων τοµέων και της ποιότητας παράδειγµα , προσέλευσης στα σχολεία και στα κέντρα υγείας των υπηρεσιών που παρέχονται στις πληθυσµιακές οµάδες (ii) (i) ( : , ). Η στοχοθέτηση των ανταλλαγµατικών κεφαλαίων 2. 1. 3. 2. Εκτός από τη συµβολή στην εξισορρόπηση του ισοζυγίου πληρωµών οι όροι εφαρµογής της , κοινοτικής στήριξης αποσκοπούσαν στην προώθηση της ικανοποιητικής εκτέλεσης των δηµοσίων δαπανών των χωρών ΑΚΕ στους τοµείς που έχουν θεωρηθεί ότι αποτελούν δηλαδή κυρίως τις δαπάνες στους προϋπολογισµούς των κοινωνικών προτεραιότητες , τοµέων. τα ανταλλαγµατικά κεφάλαια που προέκυψαν από τη στήριξη Στο πλαίσιο αυτό , χρησιµοποιήθηκαν σύµφωνα µε τις κατευθύνσεις που καθορίζονται στη σύµβαση Λοµέ και των ευνόησαν τους τοµείς της υγείας κεφαλαίων Μεταξύ των άλλων τοµέων προτεραιότητας συγκαταλέγονται η συντήρηση του οδικού δικτύου και η ανάπτυξη της υπαίθρου (3%) (3%). Όσον αφορά τις δαπάνες µε προσδιορισµένο στόχο δόθηκε προτεραιότητα στις δαπάνες , λειτουργίας παρά στις δαπάνες επενδύσεων ή στη µείωση του εσωτερικού χρέους των χωρών η διοικητική αποκέντρωση και της εκπαίδευσης των κεφαλαίων (8%), (35% (30% ). ) Σε πολλές χώρες το σύνολο του προϋπολογισµού για την υγεία ή / από τους µισθούς είχε κατανεµηθεί κατ κανόνα ικανοποιητικό επίπεδο εκτέλεσης των εν λόγω προϋπολογισµών. αυτόν τον τρόπο , ’ -. εκτός γεγονός που επιτρέπει κατά και τη εκπαίδευση - , Σε άλλες χώρες η αποτελεσµατικότητα της στοχοθέτησης ήταν περισσότερο αµφίβολη και προκάλεσε µερικές φορές ανεπιθύµητα αποτελέσµατα όπως είναι η επιβολή ειδικών διαδικασιών που εφαρµόζονται κατά κανόνα για τη διαχείριση παραδοσιακών σχεδίων ή οι καθυστερήσεις στην εκτέλεση των προϋπολογισµών που οφείλονται στην επιβολή επαχθών , τρόπων ελέγχου ή στην κακή κατανόηση της λογικής των δηµοσιονοµικών ενισχύσεων. 3 Ψήφισµα που ακολούθησε την ανακοίνωση σχετικά µε την πολιτική για την καταπολέµηση της φτώχειας το Νοέµβριο 1993. 10 Η τεχνική συνδροµή 2. 1. 3. 3. Στο πλαίσιο των εν λόγω προγραµµάτων η στήριξη πραγµατοποιήθηκε συχνά υπό µορφή τεχνικής συνδροµής που αποσκοπούσε στη διασφάλιση της παρακολούθησης της κοινοτικής στήριξης και στην παροχή θεσµικής ενίσχυσης στις χώρες Η στήριξη αυτή αφορά τη. διαµόρφωση οικονοµικών και τοµεακών πολιτικών ή τη βελτίωση των διαδικασιών εκπόνησης και εκτέλεσης του προϋπολογισµού έδωσαν την ευκαιρία να διεξαχθούν Επίσης. , λογιστικοί έλεγχοι να γίνει αξιολόγηση των προγραµµάτων και να επανεξεταστούν οι , δηµόσιες δαπάνες από κοινού µε την Παγκόσµια Τράπεζα και άλλους χρηµατοδότες. Τοµείς ιδιαίτερων ενδιαφερόντων 2. 1. 4. Είναι σκόπιµο να τονιστούν οι προσπάθειες που καταβάλλονται ώστε να υπάρχει µεγαλύτερη συνοχή µεταξύ των µέσων ενίσχυσης και της εφαρµογή ειδικών ενεργειών στον τοµέα της περιφερειακής ολοκλήρωσης και της ελάφρυνση του βάρους του χρέους. Αυξηµένη συνοχή των µέσων 2. 1. 4. 1. Στόχος της Κοινότητας είναι η βελτίωση της συνοχής και της σύγκλισης των µέσων ενίσχυσης που διαθέτει ιδίως για τη στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής και των Εθνικών Ενδεικτικών Προγραµµάτων. και µορφή δηµοσιονοµικής στήριξης. Stabex των κεφαλαίων ενίσχυσης της επισιτιστικής ασφάλειας χορηγήθηκαν υπό ένα σηµαντικό µέρος των κεφαλαίων Επίσης , τελευταία , , , Στήριξη των διαδικασιών περιφερειακής ολοκλήρωσης ITF ( ∆ιασυνοριακής Πρωτοβουλίας 2. 1. 4. 2. ιδίως Ιδιαίτερη σηµασία δόθηκε στη στήριξη των διαδικασιών περιφερειακής ολοκλήρωσης , και στο πλαίσιο της ∆υτικοαφρικανικής Οικονοµικής και Νοµισµατικής Ένωσης UEMOA ( ) Για τις χώρες που κατέβαλαν προσπάθειες προς της αυτή την κατεύθυνση δεσµεύτηκαν κεφάλαια ενώ αυξήθηκαν οι ( 100 πιστώσεις τους και οι χρηµατοδοτήσεις αυτές συνδέθηκαν µε την αποτελεσµατική εφαρµογή Η στήριξη αυτή αντισταθµίζει το µεταβατικό κόστος των φορολογικών των µεταρρυθµίσεων ή Επίσης χορηγήθηκε σηµαντική στήριξη στο πλαίσιο αυτό για την ενίσχυση των δυνατοτήτων. τα µέτρα ελευθέρωσης. τελωνειακών µεταρρυθµίσεων και συνοδεύει. ECU), περίπου εκατ και ). / ,. ΦΥΧ ( Στήριξη της πρωτοβουλίας για τις φτωχές υπερχρεωµένες χώρες ) 2% 2. 1. 4. 3. Οι χρηµατοδοτήσεις της Κοινότητας υπέρ των χωρών ΑΚΕ πραγµατοποιήθηκαν κυρίως υπό µορφή δωρεών δάνεια από την τέταρτη σύµβαση Λοµέ και µετά χορηγήθηκαν µόνο σε δύο · δάνεια από κεφάλαια κινδύνου και δάνεια από τους ιδίους πόρους της ΕΤΕπ περιπτώσεις. : Για τον λόγο αυτό ο ρόλος του πιστωτή που διαδραµατίζει σήµερα η Κοινότητα είναι περιθωριακός του αποθέµατος του χρέους των φτωχών υπερχρεωµένων χωρών περίπου ( ). η Κοινότητα θέλησε να συµµετάσχει εξ αρχής όχι µόνο ως πιστωτής αλλά και Ως εκ τούτου , για την ως χρηµατοδότης στην πρωτοβουλία των Οργανισµών του χωρών αντιµετώπιση του προβλήµατος Οι δικαιούχες χώρες υποχρεώθηκαν να πραγµατοποιήσουν σηµαντικές πρωτοβουλία ΦΥΧ ( ). διαρθρωτικές προσαρµογές από τη στιγµή που έγιναν επιλέξιµες για την πρωτοβουλία µέχρι την ουσιαστική ελάφρυνση του χρέους τους Bretton Woods των φτωχών υπερχρεωµένων του χρέους ("comletion point"). η προσαρµογή αυτή έχει µια κοινωνική διάσταση που θεωρείται ότι είναι Η Κοινότητα επιθυµεί να χορηγήσει στήριξη ("decision point") Επιπλέον , σηµαντικό να υποστηριχθεί και να προωθηθεί. κατά την ενδιάµεση περίοδο και να ενισχύσει το κοινωνικό περιεχόµενο της διαδικασίας. 11 Συγκεκριµένα η Κοινότητα ενσωµάτωσε στα προγράµµατα που εφαρµόζει για τη στήριξη , της διαρθρωτικής προσαρµογής µια διάσταση ΦΥΧ και αύξησε τις επιχορηγήσεις για τις επιλέξιµες χώρες καθόλη τη διάρκεια της µεταβατικής περιόδου Μέχρι σήµερα έχουν. αποδεσµευτεί περίπου υπέρ εννέα συγκεκριµένων χωρών ου ΕΤΑ 8 στο πλαίσιο του. ECU ( εκατ 36 ). Η Επιτροπή προτείνει επί του παρόντος στα κράτη µέλη και στα κράτη ΑΚΕ να θεσπίσουν κατευθύνσεις µε σκοπό την ενίσχυση τη διεύρυνση και την επιτάχυνση της πρωτοβουλίας. , πρόκειται για την εξασφάλιση της χρηµατοδότησης των δύο ήδη κεκτηµένων Πρώτον , ενώ το σχετικό κόστος της συµµετοχής ως πιστωτής και ως χρηµατοδότης πτυχών ), πρέπει να προστεθεί µια τρίτη διάσταση που θα συµβάλει στο αυξήθηκε σηµαντικά. , κλείσιµο της σφαιρικής χρηµατοδότησης της πρωτοβουλίας ΦΥΧ ως βασικού συντελεστή , των αναπτυξιακών ενισχύσεων. Επίσης ( Η συµµετοχή στη διεθνή συζήτηση 2. 1. 5. Η Κοινότητα διαχειρίστηκε ένα σηµαντικό ποσό ενισχύσεων σε έναν τοµέα που απαιτεί ιδιαίτερες ικανότητες και στενή παρακολούθηση των µακροοικονοµικών συγκυριών µε περιορισµένο σχετικά ανθρώπινο δυναµικό σε σύγκριση µε το δυναµικό που διαθέτουν οι Οργανισµοί του η συµµετοχή της στις διεθνείς συναντήσεις ήταν ένα από τα πλέον κατάλληλα µέσα για τη γνωστοποίηση του ευρωπαϊκού οράµατος. Bretton Woods. Εποµένως , , (PSA), ένα φόρουµ που δηµιουργήθηκε το υπό την προεδρία του Αντιπροέδρου της Παγκόσµιας Τράπεζας , προνοµιούχα θέση κατέχει το Ειδικό Πρόγραµµα Συνδροµής για την Στο πλαίσιο αυτό , και συγκεντρώνει δύο φορές το Αφρική σχεδόν όλους τους χρόνο , Με χρηµατοδότες που στηρίζουν τη διαρθρωτική προσαρµογή στην υποσαχάρια Αφρική. στόχο την προώθηση της κινητοποίησης των ενισχύσεων ταχείας εκταµίευσης το φόρουµ , αυτό κατέστη µε την πάροδο του χρόνου σηµαντικός τόπος προβληµατισµού για τους τρόπους εφαρµογής των εν λόγω ενισχύσεων. 1987 - η Επιτροπή άρχισε να συµµερίζεται Τα αποτελέσµατα της προσέγγισης αυτής είναι τα εξής : σιγά τις κατευθύνσεις σχετικά για ένταξη των προγραµµάτων διαρθρωτικής σιγά προσαρµογής σε µια πιο µακροπρόθεσµη και περιφερειακή αναπτυξιακή προοπτική Η. θεώρηση αυτή χαρακτήρισε τους προβληµατισµούς για τις λεγόµενες µεταρρυθµίσεις που είχαν ως στόχο βιώσιµες αλλαγές στο θεσµικό επίπεδο Η ιδέα της δεύτερης γενιάς. « που βασιζόταν κυρίως στα µέτρα χρηµατοδοτικής βραχυπρόθεσµης προσαρµογής , σταθεροποίησης και σε προκαθορισµένα πακέτα µεταρρυθµίσεων και ελευθέρωσης , παραχωρεί ολοένα και περισσότερο τη θέση της σε µια πιο βαθµιαία και ρεαλιστική η οποία δίνει µεγαλύτερη έµφαση στο βιοτικό επίπεδο των πληθυσµών και στη προσέγγιση µείωση της φτώχειας », ,. Μέληµα της Κοινότητας ήταν να καταστήσει τις κατευθύνσεις αυτές λειτουργικές λόγο αυτόν η επιρροή της έλαβε συγκεκριµένη µορφή σε πιο εξειδικευµένους τοµείς , είναι περιφερειακής διάστασης στη διαρθρωτική προσαρµογή και τοµεακά προγράµµατα µεταρρύθµισης Για τον. όπως η ενσωµάτωση της η µετάβαση προς τα οι προβληµατισµοί για τη µεταρρύθµιση των ειδικών όρων , (ii) : (i) (iii). για παράδειγµα Η Κοινότητα παρότρυνε τη διεξαγωγή συζήτησης PSA , σχετικά µε τη µεταρρύθµιση της ρήτρας των ειδικών όρων προκειµένου να βελτιωθεί η αποτελεσµατικότητα των ενισχύσεων ταχείας εκταµίευσης Πραγµατοποιήθηκε δοκιµή στη. Μπουρκίνα Φάσο στην οποία συµµετείχαν εννέα χρηµατοδότες και των οποίων οι στόχοι βελτίωση και ενίσχυση της οικειοποίησης των προγραµµάτων από τις είναι οι ακόλουθοι στο πλαίσιο του , : (1) 12 , (2) δικαιούχους χώρες κανονική ροή ενισχύσεων και µείωση της µη κανονικότητας της εν λόγω ροής καθώς και του αριθµού των διακοπών µε την εφαρµογή διαφορετικών τρόπων εκταµίευσης των ενισχύσεων επικέντρωση των µεταρρυθµίσεων στα αναµενόµενα (3) αποτελέσµατα και όχι στα µέσα για την επίτευξή τους και κατ αυτόν τον τρόπο προώθηση ’ βελτίωση του συντονισµού µεταξύ των χρηµατοδοτών ενός µεσοπρόθεσµου οράµατος και (4) µέσω κοινών αποστολών αξιολόγησης Τα πρώτα αποτελέσµατα της δοκιµής παράρτηµα αυτής συνέβαλαν ευρύτατα στη χάραξη των κατευθύνσεων που προτείνει η παρούσα ανακοίνωση. 4). ( , στο πλαίσιο του Όσον αφορά την περιφερειακή ολοκλήρωση ότι πρέπει να ληφθεί υπόψη η περιφερειακή διάσταση της προσαρµογής. αυξήθηκε σηµαντικά η ευαισθησία των άλλων χρηµατοδοτών , σχετικά µε αυτή τη διάσταση Bretton Woods ελευθέρωσης ενσωµατώθηκαν όλο και πιο ρητά στα έγγραφα πολιτικής των χωρών που βρίσκονται στο στάδιο προσαρµογής. µακροοικονοµικής σύγκλισης µεταξύ γειτονικών χωρών είναι πλέον καθιερωµένη. λειτουργικό επίπεδο , διαδικασιών περιφερειακής ολοκλήρωσης Ένωση και ∆ιασυνοριακή Πρωτοβουλία η Κοινότητα υποστήριξε PSA, Τα τελευταία έτη και ιδίως των Οργανισµών του Οι στόχοι εναρµόνισης και δασµολογικής πλαίσιο της οικονοµικής Η έννοια της Στο των πιο σηµαντικών ∆υτικοαφρικανική Οικονοµική και Νοµισµατική η Κοινότητα µετέσχε στις δράσεις χορηγίας " συν " - ( -. ). PSA, η Κοινότητα συντονίζει επί του παρόντος τις εργασίες µιας οµάδας Στο πλαίσιο του Τα υπό συζήτηση θέµατα είναι προβληµατισµού σχετικά µε τα τοµεακά προγράµµατα δεδοµένου ότι πρόκειται για την αναζήτηση σηµαντικά για το µέλλον της συνεργασίας , τη συνοχή τρόπων που επιτρέπουν τη µεγαλύτερη οικειοποίηση των πολιτικών από τις χώρες , των ενισχύσεων και την ενθάρρυνση της εναρµόνισης των διαδικασιών κατά τη µετάβαση από µια προσέγγιση τις συνεκτική µε σχέδιο σε µια πιο σφαιρική προσέγγιση , - µακροοικονοµικές προοπτικές της χώρας οι προσπάθειες που κατέβαλε η. Κοινότητα είχαν στόχο να ενθαρρύνουν την εφαρµογή µιας αρκετά ευέλικτης προσέγγισης , να δώσουν προτεραιότητα στον ουσιαστικό ρόλο που διαδραµατίζουν τα κράτη ΑΚΕ στη διαδικασία αυτή και να προσεγγίσουν τις θέσεις των χρηµατοδοτών. Στον τοµέα αυτό ,. , , το ψήφισµα του Συµβουλίου του όσον αφορά την καταπολέµηση της φτώχειας Τέλος 19934 , τονίζει ότι είναι ανάγκη να λαµβάνονται υπόψη οι συνέπειες στη φτώχεια ορισµένων σφαιρικών παραγόντων και ιδίως της ελευθέρωσης του εµπορίου Το ψήφισµα αυτό τονίζει ,. ότι τα αποτελέσµατα των ερευνών για τη φτώχεια πρέπει να ενταχθούν διαµόρφωση επίσης Σύµφωνα µε την των µακροοικονοµικών πολιτικών και των τοµεακών προσεγγίσεων. κατεύθυνση αυτή ανέπτυξε τα ΟΟΣΑ , , , αποτελέσµατα της εξέλιξης των όρων συναλλαγής στη φτώχεια τις ενδοπεριφερειακές και διαπεριφερειακές πτυχές καθώς και τη σηµασία του πολιτικού διαλόγου και της ενίσχυσης Τα στοιχεία αυτά αποτελούν αποφασιστικούς παράγοντες της του θεσµικού πλαισίου ΑΚΕ για να επιτευχθεί ο στόχος µείωση της φτώχειας και µελλοντικής εταιρικής σχέσης ΕΕ να ενταχθούν οι χώρες αυτές στην παγκόσµια οικονοµία. στο πλαίσιο του και της ΕΑΒ η Επιτροπή PSA - /. , 2. 2. Παράγοντες που πρέπει να λαµβάνονται υπόψη κατά την εξέταση των προοπτικών της κοινοτικής στήριξης Εκτός από τον απολογισµό αυτόν καταλληλότητα των σηµερινών κατευθύνσεων , πολλοί παράγοντες καλούν την Κοινότητα να εξετάσει την : 4 σηµείωση Βλ. 3 13 Εξέλιξη του οικονοµικού πλαισίου 2. 2. 1. Κατά την εξέλιξη του οικονοµικού πλαισίου των χωρών ΑΚΕ έχουν σηµειωθεί πολλές πρόοδοι στον τοµέα της µακροοικονοµικής σταθεροποίησης και της ανάπτυξης Ωστόσο , αυτές οι πρόοδοι δεν είναι αρκετές για να περιορίσουν περιθωριακό χαρακτήρα της Αφρικής στην παγκόσµια οικονοµία και για να προσφέρουν σταθερές προοπτικές όσον αφορά τη µείωση της φτώχειας. 4 ή περίπου σε του ΑΕγχΠ 5 %. Το άρθρο Ο πληθωρισµός είναι σήµερα χαµηλότερος από Μετά από χρόνια στασιµότητας , Τα συνολικά δηµόσια ελλείµµατα κυµαίνονταν ο µέσος δείκτης οικονοµικής ανάπτυξης αυξήθηκε µέχρι το σε αρκετές µεταξύ 1996 χώρες. 8 και του καταστατικού του ∆ΝΤ είναι σήµερα αποδεκτό από VIII 4 % ολοένα και περισσότερες χώρες γεγονός που σηµαίνει το τέλος των περιορισµών στις , των δηµόσιων τρέχουσες πληρωµές και µεταφορές κονδυλίων Οι έλεγχοι των τιµών. συµβάσεων και των συναλλαγµατικών ισοτιµιών µειώθηκαν παντού µε τον περιορισµό του ρόλου της κρατικής παρέµβασης στον τοµέα της παραγωγής Είναι αναµφισβήτητο ότι τέτοιου είδους διαρθρωτικές µεταρρυθµίσεις αποτελούν τις βάσεις για µια καλύτερη ένταξη στην παγκόσµια οικονοµία. από το έως το 1996, 10 % 1992. , , Εντούτοις , να σχετικοποιηθούν αυτή ήταν σαφώς µικρότερη το το. τα ικανοποιητικά αυτά αποτελέσµατα παραµένουν επισφαλή και πρέπει δυστυχώς Ενώ οι εκτιµήσεις προβλέπουν ανάκαµψη της οικονοµικής ανάπτυξης και το 1998 1997 σε σχέση µε το 1996 : 1999, Η οικονοµική ανάπτυξη στην υποσαχάρια Αφρική : 1996-1999 Μέση οικονοµική ανάπτυξη Αριθµός χωρών µε οικονοµική ανάπτυξη Αριθµός χωρών µε οικονοµική ανάπτυξη > 5% < 3% 1996 4,9 19 9 1997 3,2 17 11 1998 2,1 13 14 Προβλέψεις ) 1999 ( 3,1 Πηγή Παγκόσµια Τράπεζα : Επιπλέον δηµογραφικής αύξησης , η ανάπτυξη αυτή παραµένει ανεπαρκής λαµβανοµένης υπόψη της διαρκούς κατά µέσο όρο ετησίως. , ). 1990 Σήµερα οι δύο αυτοί παράγοντες εκλείπουν + 3 % ( Η ανάκαµψη κατά τα µέσα της δεκαετίας του βασίστηκε κατά κανόνα στην αυξηµένη χρήση των υφιστάµενων παραγωγικών ικανοτήτων και στην αύξηση των τιµών των µη Μολονότι οι πετρελαϊκών βασικών προϊόντων. χώρες ΑΚΕ απέφυγαν κατά κάποιον τρόπο τις επαχθείς επιπτώσεις από την ασιατική κρίση , έχουν πληγεί και εξακολουθούν να πλήττονται από τις έµµεσες αυτές επιπτώσεις στην Οι χώρες παγκόσµια ζήτηση και στις τιµές των πρώτων υλών και των βασικών προϊόντων. η απότοµη πτώση σε που εθίγησαν κατά το πλείστον είναι εκείνες του Ειρηνικού. όρους τιµών συναλλάγµατος για τις αφρικανικές χώρες εκτιµήθηκε σε πράγµα που 7,4%, Σε ένα πλαίσιο όπου οι εγχώριες αντιστοιχεί σε πτώση του ΑΕγχΠ περίπου κατά η ανάπτυξη των οικονοµιών των αποταµιεύσεις βρίσκονται σε διαρκή πτώση επί εικοσαετία , χωρών ΑΚΕ θα είναι βιώσιµη µόνο εφόσον βασίζεται στις τους να ικανότητές αναζωπυρώσουν τις εν λόγω αποταµιεύσεις και να προσελκύσουν εξωτερικούς πόρους. αυτό ακριβώς το σηµείο φαίνεται ότι συνίσταται η µεγαλύτερη αποτυχία των ∆υστυχώς ’ , Το µερίδιο των χωρών ΑΚΕ στις ιδιωτικές διεθνείς επενδύσεις προγραµµάτων προσαρµογής αντιπροσώπευσε το και επιπλέον η πορεία του είναι επί του παρόντος φθίνουσα και οι επενδύσεις συγκεντρωµένες σε λίγες χώρες οι διεθνείς επενδυτές ενδιαφέρονται µόνο για τα. και οι τοµείς που αναπτύσσονται έχουν ολοένα µεταλλεία και τις πετρελαϊκές βιοµηχανίες , Η διαρθρωτική αυτή αδυναµία βάση και περισσότερο εξωχώρια βάση των επενδύσεων στις αναπτυσσόµενες χώρες , Στην πραγµατικότητα , µόνο το Ωστόσο 2 %. 1997 2 % σ ,. ( off-shore). 14 επιδεινώθηκε ακόµη από το γεγονός ότι οι οικονοµίες των χωρών ΑΚΕ είναι πολύ ευαίσθητες Συχνά εστιάζονται σε έναν µικρό αριθµό προϊόντων εξαγωγής και σε κάθε είδους κρίση. εκτίθενται τις διακυµάνσεις των τιµών. ιδίως στις φυσικές καταστροφές , τις κλιµατολογικές µεταβολές και Η θέση της Αφρικής και των χωρών ΑΚΕ γενικά στην παγκόσµια οικονοµία παραµένει περιθωριακή και σε φθίνουσα πορεία το µερίδιο των χωρών ΑΚΕ στο ευρωπαϊκό εµπόριο σηµείωσε πτώση από χωρίς τη Νότιο Αφρική και το µερίδιο της υποσαχάριας Αφρικής στο παγκόσµιο εµπόριο εξακολουθεί να το παρουσιάζει φθίνουσα πορεία από , 1975, 1997 (3,2 % των εξαγωγών στη δεκαετία του 4,6 %, 6,8 %, έτσι : το σε σε το ), 3,3 % '50 0,8 % 1995). Εκτός από τη διαπίστωση αυτή είναι σκόπιµο να διατυπωθούν ορισµένες παρατηρήσεις : , προκειµένου να επιτευχθούν βιώσιµα αποτελέσµατα ως προς τη µείωση της Πρώτον , δηλαδή φτώχειας και να ανατραπεί η σηµερινή τάση περιθωριοποίησης των χωρών ΑΚΕ , οι µόνο για να αποκατασταθούν οι ζηµίες που σηµειώθηκαν κατά την τελευταία εικοσαετία , χώρες αυτές πρέπει να επιτύχουν επίπεδα οικονοµικής ανάπτυξης πολύ ανώτερα από τα σηµερινά και να αναλάβουν συµπληρωµατικές δράσεις υπέρ της ανάπτυξης ανθρώπινου δυναµικού και της καταπολέµησης της φτώχειας Αυτή η αναβίωση της ανάπτυξη δεν µπορεί να πραγµατοποιηθεί χωρίς ουσιαστικές ιδιωτικές επενδύσεις. ήτοι τουλάχιστον 6-7 %, ,. , ∆εύτερον , οµάδας των χωρών ΑΚΕ παρά την Καραϊβική ή τον Ειρηνικό µέσου κατά κεφαλήν εισοδήµατος , δείκτη οικονοµικής ανάπτυξης τα γενικά στοιχεία συγκαλύπτουν µια ιδιαίτερα µεγάλη ετερογένεια εντός της η οποία χαρακτηρίζει πολύ περισσότερο την υποσαχάρια Αφρική Οι αποκλίσεις αυτές είναι εµφανείς τόσο σε επίπεδο. όσο και σε επίπεδο κοινωνικών δεικτών ή απλώς του έως µε καλές προοπτικές προσελκύοντας συχνά άνεργο εργατικό δυναµικό από τις γειτονικές µε ολοένα και µεγαλύτερες περιφερειακές άλλες βγαίνοντας από συρράξεις µακράς διαρκείας αντιµετωπίζουν Άλλες εµπλέκονται σε εµφύλιες συρράξεις , + 12,7 %). οικονοµικής ανάπτυξης , χώρες. Τέλος επιπτώσεις , σηµαντικές ανάγκες ανασυγκρότησης Ορισµένες χώρες εµφανίζονται ως πόλοι ανάπτυξης ο οποίος στην Αφρική , ( κυµάνθηκε από - 8,7 % 1997, το. ,. παρατηρείται συχνά µια ιδιαίτερα άνιση ανακατανοµή της ανάπτυξης τόσο µεταξύ Η σηµερινή τάση χαρακτηρίζεται από όλο και Τρίτον , των χωρών όσο και στο εσωτερικό τους. µεγαλύτερες αποκλίσεις µεταξύ των βιοµηχανικών και των αναπτυσσοµένων χωρών 89. η οικονοµική κατάσταση είναι πολύ χώρες , χειρότερη απ Σε πολλές χώρες ό , ’ η οικονοµική ανάπτυξη συνοδεύεται από µεγαλύτερες αποκλίσεις µεταξύ του επιπέδου των εισοδηµάτων των φτωχότερων και των πλουσιότερων πολιτών. εκ των οποίων οι περισσότερες είναι χώρες ΑΚΕ , ενώ αυξάνεται ο παγκόσµιος πλούτος τι πριν από δέκα έτη Σε. , , , 1990, του ΑΕΠ των χρηµατοδοτριών χωρών , Τέλος παράλληλα µε τις εξελίξεις αυτές , , των δηµόσιων αναπτυξιακών ενισχύσεων. σε πραγµατικούς όρους όσο και σε σχέση µε το ΑΕΠ των δικαιούχων χωρών και έφθασαν , το διεθνές πλαίσιο χαρακτηρίζεται από τη µείωση οι ενισχύσεις αυτές µειώθηκαν τόσο Από το το δηλαδή στο χαµηλότερο επίπεδο σε στο 1997, 0,22 % διαπιστώνεται ότι που καθορίστηκε από τα Ηνωµένα Έθνη σχέση µε το στόχο. ένα όλο και µεγαλύτερο µερίδιο των ενισχύσεων αυτών διατίθεται για την ελάφρυνση του χρέους και όχι στην οικονοµική ανάπτυξη και την ανάπτυξη γενικότερα Εάν λάβουµε υπόψη. η µείωση αυτή οφείλεται εν µέρει στη σηµαντική τις αναπτυσσόµενες χώρες ως σύνολο , Εάν όµως αύξηση του µεριδίου του οικονοµικού βάρους που επωµίζονται ιδιώτες επενδυτές. λάβουµε υπόψη µόνο τις χώρες ΑΚΕ το υπόλοιπο παραµένει αρνητικό Επίσης 0,7 % , ,. 15 Όλες αυτές οι διαπιστώσεις καταδεικνύουν ότι πρέπει όχι µόνο να συνεχιστεί η χρηµατοδοτική στήριξη προς τις χώρες ΑΚΕ αλλά και να δοθεί µεγαλύτερη προσοχή στον ιδιωτικό τοµέα , το ρυθµό και τη σειρά των µεταρρυθµίσεων. το θεσµικό πλαίσιο , Εξέλιξη του πολιτικού πλαισίου , 2. 2. 2. σηµειώθηκε σηµαντική πρόοδος σε πολλές χώρες όσον αφορά το σεβασµό Τα τελευταία έτη των ανθρώπινων δικαιωµάτων τον εκδηµοκρατισµό και την ενίσχυση του κράτους δικαίου. , Πολλές δικτατορίες παραχώρησαν τη θέση τους σε δηµοκρατικά εκλεγµένα καθεστώτα , οι συνταγµατικοί και συχνά ενισχύθηκαν δικαστικοί αυξήθηκε ο ρόλος των Κοινοβουλίων , Πρόσφατες µελέτες καταδεικνύουν ότι οι χώρες στις οποίες καταβλήθηκαν µηχανισµοί. αυτόν τον τέτοιου είδους προσπάθειες είχαν καλύτερα οικονοµικά αποτελέσµατα και κατ ’ τρόπο επισηµαίνουν τη σηµασία που έχει να λαµβάνεται υπόψη η διάσταση αυτή η Τέλος , ανάπτυξη αντιπολιτευτικών δυνάµεων και η βελτίωση της ελευθερίας έκφρασης σε πολλές χώρες φαίνεται ότι είναι τα αποτελεσµατικότερα µέσα για την καταπολέµηση της διαφθοράς. η πολιτική κατάσταση στην Αφρική γνώρισε ∆υστυχώς , πρόσφατα δραµατικά πισωγυρίσµατα Στην Κεντρική Αφρική πολλές πρώην τοπικές συρράξεις εξελίχθηκαν σε περιφερειακούς πολέµους ιδίως στο έδαφος της Λαϊκής ∆ηµοκρατίας του Κονγκό Η καθώς επίσης και στην Αγκόλα και στο Κονγκό , και µάλιστα η εξαφάνιση διοικητικών και δικαστικών δοµών σε ένα τµήµα της αστάθεια , Κεντρικής Αφρικής καθώς και σε ορισµένες χώρες της ∆υτικής Αφρικής και σε ολόκληρη τη Σοµαλία , οδήγησαν σε κλιµάκωση των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωµάτων. εκτός από τη θετική αυτή εξέλιξη Μπραζαβίλ - ,. ,. Η προσοχή που αποδίδει η Ευρωπαϊκή Ένωση στο σεβασµό των ανθρωπίνων δικαιωµάτων , στις δηµοκρατικές αρχές και στη χρηστή διακυβέρνηση θα έχει ολοένα και µεγαλύτερες συνέπειες στην κατανοµή των κοινοτικών πόρων για τη στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής και στην εφαρµογή των προγραµµάτων. , και υπάρχει κίνδυνος οι εξωτερικές Λόγω του αντικαταστατού χαρακτήρα των πιστώσεων ενισχύσεις ιδίως η στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής να παρέχουν στις κυβερνήσεις τη δυνατότητα να αποδεσµεύουν πόρους για τη χρηµατοδότηση στρατιωτικών εκτός του πλαισίου νόµιµης άµυνας που αναγνωρίζεται από τον Χάρτη των δραστηριοτήτων , Έχοντας υπόψη την αύξηση των ένοπλων συρράξεων και των Ηνωµένων Εθνών 51). στρατιωτικών παρεµβάσεων προς το Συµβούλιο και το η Επιτροπή συνέταξε ανακοίνωση 5 , Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο µε θέµα τις επιλογές της Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αντιµετώπιση τέτοιου είδους καταστάσεων άρθρο ( ,. Προοπτικές και κατευθύνσεις για το µέλλον 2. 3. Ο απολογισµός της κοινοτικής στήριξης τα ερωτήµατα που τέθηκαν λόγω των πρόσφατων , χρηµατοοικονοµικών κρίσεων και οι κριτικές που ασκήθηκαν σχετικά µε τους τρόπους συνηγορούν υπέρ της εξέλιξης των µέσων στήριξης µε στόχο µια παράρτηµα δράσης δεύτερη γενιά µεταρρυθµίσεων. 5) ( Η εξέλιξη αυτή θα χαρακτηριστεί από την εµβάθυνση και τη διεύρυνση του πεδίου την αύξηση του προβληµατισµού σχετικά µε τις επιπτώσεις ενδιαφερόντων της Κοινότητας , των µεταρρυθµίσεων και την ένταξή τους σε µακροπρόθεσµη στρατηγική και από την εξέλιξη των τρόπων αντιµετώπισης των καταστάσεων τέλος , ,. 5 Ανακοίνωση για τη συνεργασία µε τις χώρες ΑΚΕ που έχουν εµπλακεί σε ένοπλες συγκρούσεις. 16 Οι παρούσες κατευθύνσεις για το µέλλον θα προσδιορίσουν τη θέση της Κοινότητας τόσο σε επίπεδο διεθνών συζητήσεων συνέχιση της όσο και στο επίπεδο της ενεργού συµµετοχής στο πλαίσιο του στήριξης που χορηγείται στις χώρες ΑΚΕ βελτίωση του συντονισµού µε τα κράτη µέλη και του ΟΟΣΑ ΕΑΒ - , , , PSA. Η παγίωση του κεκτηµένου 2. 3. 1. Μολονότι υπάρχει ανάγκη διεύρυνσης του πεδίου ενδιαφερόντων , πραγµατοποιηθεί εις βάρος της παγίωσης σηµαντικών κεκτηµένων. της µακροοικονοµικών ολοκλήρωσης , εντατικοποιηθεί αυτό δεν πρέπει να Η στήριξη των περιφερειακής κοινωνικών της χρηστής διαχείρισης των δηµοσίων οικονοµικών θα συνεχιστεί και θα µεταρρυθµίσεων τοµέων των , , : 2. 3. 1. 1. Η διατήρηση της µακροοικονοµικής ισορροπίας θα εξακολουθήσει να αποτελεί προτεραιότητα Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ύπαρξη ενός σταθερού µακροοικονοµικού πλαισίου αποτελεί µια από τις σηµαντικές προϋποθέσεις της ανάπτυξης Τα κράτη αναλαµβάνουν την ευθύνη για. την αντιµετώπιση εξωτερικών και εσωτερικών αναταραχών ωστόσο είναι επιτακτική ανάγκη να συνεχιστεί η χορήγηση των εξωτερικών ενισχύσεων για τη στήριξη των φτωχών χωρών που αντιµετωπίζουν τέτοιου είδους καταστάσεις Η δυνατότητα κινητοποίησης ενισχύσεων ταχείας εκταµίευσης για τη στήριξη των χωρών που εφαρµόζουν πολιτικές διαρθρωτικής προσαρµογής θα εξακολουθήσει να αποτελεί προτεραιότητα κατά τα επόµενα έτη. , Η Κοινότητα θα εξακολουθήσει να δίνει προτεραιότητα στους κοινωνικούς τοµείς 2. 3. 1. 2. πρέπει να δοθεί προσοχή όχι µόνο στη διατήρηση ή την αύξηση των Στον τοµέα αυτό , αλλά κυρίως στα επιτευχθέντα αποτελέσµατα όσον αφορά την πρόσβαση προϋπολογισµών , και στις υπηρεσίες υγείας και βασικής εκπαίδευσης , , Στο επίκεντρο του προβληµατισµού αυτού θα είναι ο βαθµός στην ποιότητα των υπηρεσιών. συνοχής µεταξύ του προϋπολογισµού και των δηλωθεισών τοµεακών πολιτικών ο προσδιορισµός του ρόλου του κράτους και των νοικοκυριών στη χρηµατοδότηση των βασικών υπηρεσιών και η συνεκτίµηση των δραστηριοτήτων του ιδιωτικού τοµέα ιδίως για τις γυναίκες και τα κορίτσια ,. Θα δοθεί επίσης προσοχή στη συνοχή που αφορά τη στήριξη που παρέχεται στο πλαίσιο της διαρθρωτικής προσαρµογής και στη στήριξη που παρέχεται στα τοµεακά προγράµµατα που αναπτύσσει η κάθε χώρα Η πρώτη µορφή στήριξης δίνει έµφαση στη χρηστή δηµοσιονοµική. διαχείριση και στη συνοχή των τοµεακών πολιτικών µε τις µακροοικονοµικές προοπτικές , ενώ η δεύτερη µορφή στήριξης συνίσταται σε µια πιο εµπεριστατωµένη και εξειδικευµένη προσέγγιση των πολιτικών Στόχος και των δύο µορφών στήριξης είναι η ενίσχυση των ίδιων πολιτικών και η αύξηση του αντικτύπου των πολιτικών τους στη βελτίωση των υπηρεσιών που παρέχονται στους πολίτες των χωρών αυτών. Θα συνεχιστεί η στήριξη της περιφερειακής ολοκλήρωσης 2. 3. 1. 3. Η Κοινότητα είναι της γνώµης ότι η συνεργασία και η περιφερειακή ολοκλήρωση αποτελούν σηµαντικά µέσα για την προώθηση της ένταξης των ενδιαφερόµενων χωρών στην παγκόσµια οικονοµία κυρίως των χωρών ΑΚΕ στις οποίες το περιορισµένο µέγεθος των εθνικών αγορών αποτελεί τροχοπέδη για την οικονοµική ανάπτυξη Οι προσπάθειες αυτές θα. αυτόν τον τρόπο θα ευνοείται η οικονοµική συνεχίσουν να τυγχάνουν στήριξης και κατ ’ προϋπόθεση για τη µείωση της ανάπτυξη , φτώχειας. η οποία είναι απαραίτητη αλλά όχι επαρκής ( ) , 17 ( ). ΠΣΟΕΣ Η εντολή διαπραγµάτευσης µιας νέας συµφωνίας εταιρικής σχέσης µε τις χώρες ΑΚΕ προβλέπει τη σταδιακή σύναψη Περιφερειακών Συµφωνιών Οικονοµικών Εταιρικών Σχέσεων Στόχος των συµφωνιών αυτών είναι η δηµιουργία ζωνών ελεύθερων συναλλαγών σύµφωνα µε τις διατάξεις του ΠΟΕ Προϋποθέτουν την εδραίωση της. διαδικασίας περιφερειακής ολοκλήρωσης σε επίπεδο περιφερειακών οµαδοποιήσεων των χωρών ΑΚΕ που θα εξακολουθήσουν να αποτελούν αντικείµενο στήριξης στο πλαίσιο της διαρθρωτικής προσαρµογής οι προσπάθειες που καταβάλλονται στο πλαίσιο αυτό Ωστόσο. , έχουν συχνά αρνητικές µεταβατικές συνέπειες στα δηµόσια οικονοµικά ή στην ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων Οι ενισχύσεις του προϋπολογισµού θα επιτρέψουν να απορροφηθούν για µια µεταβατική περίοδο οι µειώσεις των τελωνειακών εσόδων και θα ενθαρρύνουν την πραγµατοποίηση φορολογικών µεταρρυθµίσεων Η τεχνική συνδροµή θα επικεντρωθεί στα θέµατα που αφορούν την αναδιάρθρωση των φορολογικών συστηµάτων και την ενίσχυση των τοµέων που συνδέονται µε το εµπόριο κοινοποιήσεις υπηρεσίες στήριξης , τυποποίηση κλπ. ). ( ,. , 2. 3. 1. 4. Θα αυξηθεί το υφιστάµενο ενδιαφέρον για τη χρηστή διαχείριση των δηµοσίων οικονοµικών , Η Κοινότητα θα στηρίξει τις προσπάθειες για την προώθηση της υπεροχής του δικαίου την , ικανότητα της διοίκησης να διαχειρίζεται κατά τρόπο διαφανή και αποτελεσµατικό τους την ενίσχυση των µηχανισµών ελέγχου για την καταπολέµηση της διαφθοράς πόρους της , καθώς και τη συµµετοχή των πολιτών στη λήψη αποφάσεων Η στήριξη που χορηγείται υπό. είτε πρόκειται για άµεσες είτε για έµµεσες µορφή ενισχύσεων του προϋπολογισµού , επιβάλλει πράγµατι την παρακολούθηση Γενικό Πρόγραµµα Εισαγωγών ενισχύσεις Τρία θέµατα χρήζουν κυρίως προσεκτικής της καλής εκτέλεσης των προϋπολογισµών. εξέτασης η καλή εκτέλεση του προϋπολογισµού και τέλος η αποτελεσµατικότητα και η διαφάνεια των ιδίως στις πλέον περιφερειακές δοµές ( θα δοθεί προσοχή στη χρηστή διαχείριση των διαδικασιών του προϋπολογισµού. τα προγράµµατα θα παράσχουν την απαραίτητη θεσµική στήριξη Στο πλαίσιο αυτό πόρων , ,. θα ενθαρρύνουν τη συµµετοχή της κοινωνίας των πολιτών στον προσδιορισµό των προγραµµάτων µεταρρύθµισης και θα επιδιώξουν τη βελτίωση των διαδικασιών διαχείρισης των δηµοσίων οικονοµικών ( το επίπεδο εκτέλεσης των προϋπολογισµών , Οµοίως , - PGI), ) :. Νέες προκλήσεις ωστόσο , 2. 3. 2. Η Κοινότητα αφορά τα µελλοντικά προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής θέµατα δικαιοσύνης καθώς και για θέµατα σχετικά µε την ανάπτυξη του ιδιωτικού τοµέα , παρακολούθηση και την αξιολόγηση βάσεων στατιστικών δεδοµένων θα επιστήσει την προσοχή της σε νέα πεδία ενδιαφερόντων όσον πρόκειται κυρίως για την συµπεριλαµβανοµένης της αξιοπιστίας των διαθέσιµων ( : , ). Νέα διάσταση όσον αφορά την καταπολέµηση της φτώχειας 2. 3. 2. 1. ιδιαίτερη σηµασία στο θέµα της δίκαιης κατανοµής των Η Κοινότητα θα αποδώσει αποτελεσµάτων της οικονοµικής ανάπτυξης θα δοθεί προσοχή τόσο στις συνολικές εξελίξεις όσο και στα αποτελέσµατα του παγκόσµιου χαρακτήρα των διαφορών µεταξύ πλουσίων και φτωχών χωρών και στις εξελίξεις στο εσωτερικό των χωρών : επιπτώσεις των φορολογικών πολιτικών στα εισοδήµατα των διαφόρων κοινωνικών Τα προβλήµατα στρωµάτων , Οι αποκλεισµού , διαπιστώσεις που έγιναν θα αποτελέσουν αντικείµενο συζητήσεων τόσο σε διεθνές επίπεδο επιπτώσεις των οικονοµικών πολιτικών στην απασχόληση ιδίως στις πόλεις , θα µπορούν να εξεταστούν στο πλαίσιο ειδικών µελετών. Στον τοµέα αυτό ,. 18 όσο και σε επίπεδο µεµονωµένων χωρών προκειµένου να ενθαρρυνθεί η χάραξη πολιτικών για την καταπολέµηση της φτώχειας. Η ανάπτυξη του ιδιωτικού τοµέα ∆εύτερον 2. 3. 2. 2. Θα δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στα θέµατα που αφορούν την ανάπτυξη του ιδιωτικού τοµέα. Όπως προβλέπεται στο ψήφισµα του Συµβουλίου για τον ιδιωτικό τοµέα ο προβληµατισµός 6, αυτός θα υλοποιηθεί αρχικά σε συνοχή µε τη στήριξη που παρέχεται στους ιδιωτικούς τοµείς από άλλα µέσα µε σκοπό την ενίσχυση του νοµικού και δικαστικού πλαισίου που εµπνέει την εµπιστοσύνη των επενδυτών και την ύπαρξη νόµων και κανονισµών προσαρµοσµένων στην οικονοµία της αγοράς η Κοινότητα θα ενθαρρύνει το διάλογο µεταξύ του. δηµόσιου και του ιδιωτικού τοµέα καθώς και τις συζητήσεις για τον επαναπροσδιορισµό του ρόλου του κράτους και του ρόλου του ιδιωτικού τοµέα Η Κοινότητα θα επιδιώξει να στηρίξει τη µεταβίβαση αρµοδιοτήτων από το δηµόσιο τοµέα προς τους επαγγελµατικούς οργανισµούς και δυνατή η αποτελεσµατικότερη διαχείριση των υπηρεσιών και διατηρείται η έννοια της δηµόσιας Τέλος θα δοθεί προσοχή στη µεταβίβαση και την ανάπτυξη των νέων υπηρεσίας τεχνολογιών οι οποίες είναι ο απαιτούµενος κινητήριος µοχλός για την εξέλιξη των , Η παρέµβαση της Επιτροπής θα συµπληρώνει τις παρεµβάσεις των αναπτυσσόµενων χωρών. άλλων χρηµατοδοτών και βάσει της εµπειρίας της θα δώσει προτεραιότητα στην υποστήριξη , των διαδικασιών περιφερειακής ολοκλήρωσης και τη θέσπιση κανόνων που να αποτρέπουν τη µετατροπή των παλαιών δηµόσιων µονοπωλίων σε ιδιωτικά ολιγοπώλια , ιδιωτικό τοµέα , αντίστοιχα εφόσον είναι τον. ,. Το πολιτικό περιβάλλον και οι συγκρούσεις 2. 3. 2. 3. Σε περίπτωση παραβίασης των δηµοκρατικών αρχών και των ανθρωπίνων δικαιωµάτων από Η µια χώρα αντιµετώπιση των συγκρούσεων πρέπει να ευθυγραµµίζεται µε τις κατευθύνσεις της ανακοίνωσης σχετικά µε τη συνεργασία µε τις χώρες ΑΚΕ που έχουν εµπλακεί σε ένοπλες συγκρούσεις η αντίδραση της Κοινότητας πρέπει να είναι συνεπής και αµερόληπτη « ,. ». Αποτελεσµατικότερα συστήµατα παρακολούθησης και αξιολόγησης 2. 3. 2. 4. Η ενίσχυση των συστηµάτων παρακολούθησης και αξιολόγησης , βελτίωσης των στατιστικών πληροφοριών , για τη βελτίωση της διαφάνειας και µεταρρυθµίσεων συστηµάτων πληροφόρησης τα οποία είναι αξιόπιστα , οποία να διευκολύνουν τη λήψη αποφάσεων στους κοινωνικούς τοµείς οικονοµικά , των νέων τεχνολογιών. συµπεριλαµβανοµένης της αποτελεί απαραίτητο συµπληρωµατικό στοιχείο των της παρακολούθησης Η Κοινότητα θα στηρίξει την ανάπτυξη συστηµάτων παρακολούθησης και εύχρηστα και αποτελεσµατικά και τα τα δηµόσια µέσω της χρήσης την παρακολούθηση των συνεπειών των τοµεακών πολιτικών , των συνεπειών ,. την Η Κοινότητα θα στηρίξει αξιοποίηση των θετικών και των αρνητικών εµπειριών και την ανάπτυξη πόλων άριστης ποιότητας την ανάπτυξη των συναλλαγών µεταξύ χωρών έρευνα επίσης , , , ( ). 6 Ψήφισµα του Συµβουλίου , στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ανάπτυξη του ιδιωτικού τοµέα στις χώρες ΑΚΕ. µετά την ανακοίνωση του Νοεµβρίου Μάιος 1999, 1998 σχετικά µε 19 Μεγαλύτερη επικέντρωση στις συνέπειες των προγραµµάτων 2. 3. 3. Στόχος της κοινοτικής στήριξης είναι να δώσει νέα διάσταση στα προγράµµατα οικονοµικών µεταρρυθµίσεων. Η δοκιµή σχετικά µε τη µεταρρύθµιση των ειδικών όρων που πραγµατοποιήθηκε στην Μπουρκίνα Φάσο καταδεικνύει ότι ένας από τους βασικούς λόγους της µη οικειοποίησης των προγραµµάτων µεταρρυθµίσεων από ένα σηµαντικό µέρος της δηµόσιας διοίκησης και της κοινωνίας των πολιτών οφείλεται στο γεγονός ότι τόσο οι εν λόγω µεταρρυθµίσεις όσο και η , έχουν ασκούµενων των παρακολούθηση βραχυπρόθεσµους µεσοπρόθεσµους , , σαφείς και συγκεκριµένους στόχους. αποτελεσµάτων πολιτικών των δεν , , εφόσον βάσει των εξελίξεων του πολιτικού τα επιτευχθέντα αποτελέσµατα δεν Η Κοινότητα θα επιδιώξει εποµένως να στηρίξει τις κυβερνήσεις ούτως ώστε τα προγράµµατα µεταρρυθµίσεων να ενταχθούν σε ένα µεσοπρόθεσµο πλαίσιο που να επιτρέπει να δίνεται προσοχή στα συγκεκριµένα αναµενόµενα αποτελέσµατα και να καθιστά δυνατές τις απαιτούµενες προσαρµογές είναι ικανοποιητικά οικονοµικού και κοινωνικού πλαισίου. κατά επικεντρώθηκαν στην διαρθρωτικών στάδιο για το οποίο πρέπει να διευκρινιστούν τα αναµενόµενα αποτελέσµατα όσον τα νοικοκυριά και τις ιδιωτικών υπηρεσιών , και να αναπτυχθεί ένας διάλογος στο εσωτερικό των χωρών σχετικά µε τους Εποµένως , τη διάρκεια µακροοικονοµική µεταρρυθµίσεων , αφορά τη λειτουργία των δηµοσίων και επιχειρήσεις , επιδιωκόµενους στόχους. στόχος είναι η µετάβαση από ένα στάδιο βραχυπρόθεσµων µεταρρυθµίσεων οποίου οι σταθεροποίηση , σηµαντικότερες περισσότερο προσπάθειες του ένα σε , , Προς το σκοπό αυτό η Κοινότητα θα ενθαρρύνει τις κυβερνήσεις να αναπτύξουν , µεσοπρόθεσµες προοπτικές για ορισµένους τοµείς κλειδιά στο πλαίσιο των προγραµµάτων και να θεσπίσουν δείκτες και σε συµφωνία µε τους Οργανισµούς του επιδόσεων και ρεαλιστικούς στόχους για τον υπολογισµό των προόδων που σηµειώνονται στον τοµέα της χρηστής διαχείρισης και της βελτίωσης των υπηρεσιών που παρέχονται στους οικονοµικούς φορείς και στους πολίτες. Bretton Woods - Οι προοπτικές αυτές θα πρέπει να αποτελέσουν αντικείµενο συζητήσεων µε τα εθνικά κοινοβούλια συµπεριλαµβανοµένων των συνδικαλιστικών οργανώσεων και των χρηµατοδοτών. τους εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών , , Η προσέγγιση αυτή θα συνοδεύεται από τον προσδιορισµό και την παρακολούθηση ενός που να συµφωνούν µε τους δείκτες της περιορισµένου αριθµού δεικτών αποτελέσµατος ΕΑΒ καθώς και από τη βελτίωση των ικανοτήτων ανάλυσης των ενλόγω αποτελεσµάτων για τον ενδεχόµενο επαναπροσανατολισµό των πολιτικών. ΟΣΑ /O , , Εξέλιξη των µεθόδων δράσης 2. 3. 4. Η τεράστια ποικιλοµορφία των καταστάσεων καθώς και η ανεπαρκής οικειοποίηση των προγραµµάτων µεταρρυθµίσεων χώρες της , προκειµένου να διασφαλιστεί η σειρά και ο ρυθµός των διαφοροποιηµένης προσέγγισης µεταρρυθµίσεων συνηγορεί υπέρ ίδιες από τις τις ,. Η διεύρυνση του πεδίου των ενδιαφερόντων , Επιτροπής , αύξησης του συντονισµού στο πλαίσιο της Ένωσης του χρηµατοδοτικού βάρους της και των αρµοδιοτήτων της το χρηµατοδοτικό βάρος της Ένωσης στα προγράµµατα , το περιορισµένο ανθρώπινο δυναµικό της συνηγορούν υπέρ της ώστε να καταστεί δυνατή η αξιολόγηση προτείνεται η Εξάλλου ,. , 20 απλοποίηση των µέσων έτσι ώστε οι προσπάθειες να επικεντρώνονται στις βασικές προτεραιότητες. Αύξηση της συµµετοχή της Ένωσης στη διαπραγµάτευση των προγραµµάτων 2. 3. 4. 1. Η πρόταση αφορά τη σταδιακή κατάργηση των ειδικών κοινοτικών όρων µε στόχο την αύξηση της συµµετοχής της Κοινότητας και των κρατών µελών ανάλογα µε τις αρµοδιότητές , στην εκπόνηση των προγραµµάτων που συµφωνούνται από τις κυβερνήσεις και τους τους , Στα προγράµµατα που περιλαµβάνουν τα ενδιαφέροντα της Οργανισµούς του Στην αντίθετη Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν χρειάζεται να προστεθούν και άλλοι όροι η Επιτροπή θα γνωστοποιήσει στις κυβερνήσεις και στους Οργανισµούς του περίπτωση τα ενδιαφέροντά της και διατηρεί το δικαίωµα να ζητήσει την ανάληψη Εκτός από τα πεδία παρεµβάσεων που έχουν ήδη η Κοινότητα και τα κράτη µέλη θα µεριµνήσουν ώστε τα εγκριθέντα Bretton Woods συγκεκριµένων υποχρεώσεων. διευκρινιστεί , προγράµµατα να τηρούν κατάλληλο ρυθµό όσον αφορά τις µεταρρυθµίσεις. Bretton Woods. ,. Η Κοινότητα θα ενθαρρύνει την ύπαρξη µηχανισµών διαβούλευσης µεταξύ κυβέρνησης , κοινοβουλίου και κοινωνίας Θα παρέχει µάλιστα τις απαιτούµενες των πολιτών. χρηµατοδοτήσεις και θα στηρίζει τα δίκτυα ή τους οργανισµούς που ευνοούν τη διαδικασία αυτή. ,. Bretton Woods, κατά τις διαπραγµατεύσεις των προγραµµάτων στο πλευρό Η Κοινότητα θα συνηγορήσει υπέρ της πλήρους και ολοκληρωτικής συµµετοχής των χρηµατοδοτών που στηρίζουν τα προγράµµατα των Οργανισµών του Σε περίπτωση που δεν είναι µεταρρυθµίσεων , η Κοινότητα θα διοργανώσει διαβουλεύσεις µε τα δυνατό να διασφαλιστεί η συµµετοχή αυτή , στους κράτη µέλη προκειµένου να γνωστοποιήσει επισήµως στην ενδιαφερόµενη κυβέρνηση , Οργανισµούς του ενδεχόµενες παρατηρήσεις σχετικά µε το πρόγραµµα. Όσον αφορά τη γενική συζήτηση σχετικά µε τη συµπληρωµατικότητα και την ενίσχυση του ο συντονισµός αυτός πρέπει πλέον να επεκταθεί και στο πλαίσιο κοινοτικού συντονισµού των διοικητικών συµβουλίων της Παγκόσµιας Τράπεζας και του ∆ιεθνούς Νοµισµατικού , Ταµείου. Μεταρρύθµιση των ειδικών όρων και νέοι µηχανισµοί εκταµίευσης Bretton Woods, 2. 3. 4. 2. Οι κατευθύνσεις αυτές οδηγούν επίσης στην επανεξέταση των τρόπων εκταµίευσης της µε βάση τις διαπραγµατεύσεις της συµφωνίας που έπεται στήριξης που χορηγεί η Επιτροπή , της σύµβασης Λοµέ και τα διδάγµατα που αντλήθηκαν από τη δοκιµή στην Μπουρκίνα Φάσο. , Στόχος των προτεινόµενων µηχανισµών είναι η µεταρρύθµιση των ειδικών όρων για τη σύµφωνα µε την οποία οι εκταµιεύσεις σταδιακή µετάβαση από τη σηµερινή προσέγγιση , πραγµατοποιούνται µόνο ανάλογα µε την υλοποίηση των µεταρρυθµίσεων σε µια , προσέγγιση που θα λαµβάνει επίσης υπόψη τα επιτευχθέντα αποτελέσµατα και θα αφήνει µεγαλύτερο περιθώριο ελευθερίας στις κυβερνήσεις κατά τη χάραξη των στρατηγικών τους. Όσον αφορά τη µελλοντική εταιρική σχέση προσαρµογής θα καθορίζεται στο πλαίσιο ενός ελαστικού προγραµµατισµού. , η κατανοµή των πόρων διαρθρωτικής Στο πλαίσιο αυτό η κοινοτική στήριξη των προγραµµάτων διαρθρωτικής προσαρµογής θα , παρέχεται υπό τον όρο ότι θα εφαρµόζονται τα προγράµµατα οικονοµικών µεταρρυθµίσεων Εκτός από τη και θα περιορίζονται όσον το δυνατό περισσότερο οι πρόσθετοι ειδικοί όροι. των επιτευχθέντων βασική αυτή στήριξη θα χορηγούνται επιπρόσθετα ποσά βάσει 21 Η εκτίµηση των επιδόσεων αυτών θα γίνεται βάσει ενός περιορισµένου αναγνωρισµένων από την κυβέρνηση της κάθε χώρας οι συχνότητα προσέλευσης στα κέντρα ποσοστό εγγραφής αγοριών και κοριτσιών στο πρώτο έτος της πρωτοβάθµιας του και µοναδιαίο κόστος θα εξετάζονται κυρίως οι τάσεις αποτελεσµάτων. αριθµού δεικτών αποτελέσµατος , οποίοι αντικατοπτρίζουν τους πολιτικούς της στόχους υγείας , εκπαίδευσης. ) , προϋπολογισµού εκτέλεση του προϋπολογισµού σε περιφερειακό επίπεδο , στις δηµόσιες συµβάσεις Κατά την εκτίµηση αυτή , και όχι οι απόλυτες αξίες και θα λαµβάνονται υπόψη οι ενδεχόµενοι εξωτερικοί παράγοντες. την ποιότητα της διαχείρισης επενδύσεις , ιδιωτικές λπ λπ. ). κ κ ( (. ,. πριµοδότηση » « µε βάση την απόδοση θα συµβάλει στην ουσιαστική αύξηση των Αυτή η κεφαλαίων που δύνανται να διατεθούν στις χώρες που παρουσιάζουν τα καλύτερα αποτελέσµατα Η εν λόγω προσέγγιση θα δώσει µεγαλύτερη ελευθερία στις χώρες όσον αφορά τους τρόπους και τα µέσα για την επίτευξη του επιθυµητού αποτελέσµατος την , αποφυγή των ειδικών όρων που θεωρούνται ως επιβεβληµένοι από τους χρηµατοδότες και θα , δώσει ένα νόηµα στην έννοια της οικειοποίησης. ο ( wnership). Μετά την εξέταση των επιτευχθέντων αποτελεσµάτων µπορεί να αρχίσει ο διάλογος µε την κοινωνία των πολιτών το κοινοβούλιο και την κυβέρνηση σχετικά µε τις ασκούµενες , πολιτικές και να εξεταστούν Μια τέτοια ,. Πρέπει να τροφοδοτεί τη αξιολόγηση των επιδόσεων δεν µπορεί να είναι απλώς µηχανική. στις ενδεχοµένως διαδικασία συνεχούς αξιολόγησης απαιτούµενες προσαρµογές των προγραµµάτων µεταρρύθµισης οι λόγοι ορισµένων αποτυχιών ενδεχοµένως , ικανή να οδηγήσει που είναι - - ,. βάσει του οποίου οι εκταµιεύσεις είτε Το σηµερινό σύστηµα καταβολής των πόρων µολονότι οι καταστάσεις δεν είναι διατίθενται πλήρως είτε δεσµεύονται για το σκοπό αυτό , συνήθως ούτε απόλυτα θετικές ούτε απόλυτα αρνητικές θα αντικατασταθεί σταδιακά ένα , σύστηµα χρηµατοδοτικής στήριξης κυµαινόµενου ποσού το οποία θα µεταβάλλεται κάθε χρόνο ανάλογα µε τα επιτευχθέντα αποτελέσµατα ,. ή ναι Πρόκειται εποµένως για τη µετάβαση από ένα σύστηµα διακοπτόµενης χορήγησης πόρων που (« ενθαρρύνοντας τις χώρες και τους τοµείς µε τις µεγαλύτερες επιδόσεις και αποφεύγει τη σπατάλη πόρων στις χώρες στις οποίες τα αποτελέσµατα δεν είναι ικανοποιητικά. σε ένα σύστηµα συνεχούς χορήγησης µεγαλύτερης ή µικρότερης όχι « (« ») ») » Η σκοπιµότητα της στοχοθέτησης των κεφαλαίων σύµφωνα µε τις καταστάσεις 2. 3. 4. 3. Θα υιοθετηθούν νέες κατευθύνσεις όσον αφορά τη στοχοθέτηση των ανταλλαγµατικών κεφαλαίων ή τη στήριξη του προϋπολογισµού. Η στοχοθέτηση των ανταλλαγµατικών κεφαλαίων θα εξακολουθήσει να είναι χρήσιµη στις δεδοµένου ότι εγγυάται την εκτέλεση των προϋπολογισµών χώρες µε ασταθή ταµειακή ροή ο µηχανισµός αυτός καθίσταται άνευ στους τοµείς µε προσδιορισµένους στόχους. λόγω του περιεχοµένου στις χώρες που εκτελούν ορθά τον προϋπολογισµό τους , αντικαταστατού χαρακτήρα των εγγεγραµµένων κεφαλαίων διαπιστώθηκε ότι σε ορισµένες περιπτώσεις η στοχοθετηµένη χρήση των κεφαλαίων µπορεί να έχει αρνητικά αποτελέσµατα. Αντίθετα , Επίσης , ,. Εποµένως η έννοια της στοχοθέτησης θα εξακολουθήσει να ισχύει µόνο για τις χώρες που , αντιµετωπίζουν σηµαντικές δυσχέρειες ταµειακής ροής και εκτέλεσης του προϋπολογισµού. Στις άλλες χώρες σιγά και θα αντικατασταθεί από την παρακολούθηση της συνολικής εκτέλεσης του προϋπολογισµού µε ιδιαίτερη προσοχή στους τοµείς συγκέντρωσης της κοινοτικής βοήθειας , ιδίως στους κοινωνικούς τοµείς. η έννοια αυτή θα εγκαταλειφθεί σιγά - , 22 Ενισχυµένη τεχνική και θεσµική στήριξη 2. 3. 4. 4. η Κοινότητα θα παράσχει προγράµµατα την απαραίτητη τεχνική στήριξη στα εν λόγω Τέλος. , στον Η στήριξη αυτή θα λάβει τη µορφή τεχνικής συνδροµής στο µακροοικονοµικό τοµέα , των τοµέα των δηµοσίων οικονοµικών των συστηµάτων αξιολόγησης και πληροφόρησης , να περιλαµβάνει και πιστώσεις Θα µπορεί νέων τεχνολογιών ή σε τοµεακό επίπεδο. για τη χορήγηση περιστασιακής στήριξης για τον εξοπλισµό ορισµένων υπηρεσιών ή για τη στήριξη στατιστικών υπηρεσιών προϋπολογισµού δηµόσιου ταµείου ) ( των υπηρεσιών που είναι αρµόδιες για την συγκέντρωση των πληροφοριών. τελωνείων , όµως , , , , , θα χρηµατοδοτείται η εκπόνηση οριζόντιων µελετών που θα αποτελέσουν Επίσης αντικείµενο διεθνών συζητήσεων. , µπορεί να χορηγηθεί στήριξη για την προώθηση της οργανωτικής δοµής της Τέλος , κοινωνίας των πολιτών καθώς και για τη βελτίωση της ενηµέρωσης των οικονοµικών παραγόντων και των πολιτών σχετικά µε το περιεχόµενο των µεταρρυθµίσεων που έχουν υλοποιηθεί. Επίσης λογιστικών ελέγχων και αξιολογήσεων για την παρακολούθηση του προγράµµατος θα εξακολουθήσει να υφίσταται η δυνατότητα διεξαγωγής των απαιτούµενων ,. δυσχέρειες τεχνικές δυσχέρειες , Οι εξελίξεις αυτές είναι αναπόφευκτα συνδεδεµένες µε ορισµένα προβλήµατα οι : προτεινόµενες αλλαγές µε στόχο να ληφθούν υπόψη οι δείκτες αποτελεσµάτων θα συναντήσουν ασφαλώς των δεδοµένων καθώς και δυσχέρειες ανάληψης δεσµεύσεων για µια προσέγγιση που είναι από τη φύσης της πιο συµβατική και όσον αφορά τις αλλαγές των συνηθειών που απαιτούν οι θα υπάρξει παρακολούθηση των δυσκολιών που εξελίξεις αυτές. αντιµετωπίζονται και θα πρέπει να ληφθούν µέτρα για την εξεύρεση σχετικών λύσεων. οι καινοτοµίες που αναφέρονται στην ανακοίνωση αυτή θα καθιερωθούν Επιπλέον Θα καθιερωθούν ήδη προοδευτικά ώστε να ληφθούν υπόψη οι διαφορετικές καταστάσεις. κατά την εφαρµογή των προγραµµάτων που χρηµατοδοτούνται στο πλαίσιο του ου ΕΤΑ και 8 α λάβουν µεγαλύτερη έκταση στο πλαίσιο του επόµενου ΕΤΑ. εκ τούτου , αξιοπιστίας ερµηνείας Ως , , 23 ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΝΟΤΙΑΣ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ Εισαγωγή 3. 3. 1. 705. 1992. Ο κανονισµός του Συµβουλίου της Τα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής στο πλαίσιο της χρηµατοδοτικής και τεχνικής συνεργασίας µε τις χώρες της νότιας και ανατολικής Μεσογείου θεσπίστηκαν από το 1992 δίνει τη δυνατότητα να επέκτασης της ενίσχυσης αυτής στις χώρες της Μεσογείου µε τη µορφή προγραµµάτων διαρθρωτικής προσαρµογής µέσω των οποίων οι χώρες αυτές µπορούν να επωφεληθούν από την εµπειρία που αποκτήθηκε στις χώρες ΑΚΕ. Στο πλαίσιο της Ανανεωµένης Μεσογειακής Πολιτικής και του προγράµµατος τα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής έχουν καταστεί σταθερός MEDA, παράγοντας όσον αφορά τη συνεργασία της Ένωσης µε τις χώρες της νότιας και ανατολικής Μεσογείου εκατ διατέθηκε το ποσό των ης Ιουνίου έως το 29 Από το 1998, για προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής. 1992. ,. 1 1995 Από την άλλη πλευρά εξελίσσεται σταδιακά ο τρόπος ενεργοποίησης του µέσου ης Ιουνίου ECU Η φύση των προγραµµάτων διαρθρωτικής προσαρµογής που έχουν συµφωνηθεί µεταξύ της Ένωσης και των χωρών της νότιας και ανατολικής Μεσογείου βρίσκεται σε συνεχή εξέλιξη υπό την επίδραση δύο διαφορετικών παραγόντων Από την µια. δεδοµένου ότι το πλευρά , , ψήφισµα του Συµβουλίου της προβλέπει µεγαλύτερη ευελιξία στο πλαίσιο της διαχείρισης Το µέτρο αυτό ανταποκρινόταν κατά κύριο λόγο στην. ανάγκη αντιµετώπισης πολύ διαφορετικών καταστάσεων ανάλογα µε τις χώρες εταίρους η πρωτοβουλία της Βαρκελώνης είχε σαν αποτέλεσµα την ουσιαστική αλλαγή των σχέσεων µεταξύ της Ένωσης και των Το προαναφερθέν ψήφισµα του Συµβουλίου το είχε ήδη µεσογειακών της εταίρων. προσπαθειών επικέντρωσης προβλέψει προσαρµογής σε µια ζώνη ελεύθερων συναλλαγών µε την Ευρωπαϊκή Ένωση Η. εµπειρία επιβεβαιώνει πράγµατι ότι η νέα εταιρική σχέση έχει καταστεί ο πιο καθοριστικός παράγοντας για τον προσδιορισµό των προγραµµάτων διαρθρωτικής τον προσαρµογής και ότι οι συµφωνίες σύνδεσης σηµατοδοτούν σαφώς Ενδεικτικό παράδειγµα αποτελεί η προσανατολισµό της διαδικασίας µεταρρύθµισης Τυνησία στην οποία το πρόγραµµα µαζί µε την Παγκόσµια ένα φιλόδοξο πρόγραµµα µεταρρυθµίσεων που προετοιµάζει τη χώρα για Τράπεζα , η προοπτική της την εφαρµογή της συµφωνίας σύνδεσης. υπογραφής συµφωνίας σύνδεσης µε την Ευρωπαϊκή Ένωση χρησίµευσε ως καταλύτης κατά τη µεταρρύθµιση του προϋπολογισµού στο Λίβανο την οποία υποστήριξε η Επιτροπή σε στενή συνεργασία µε το ∆ΝΤ. Κατά τον ίδιο τρόπο , υποστήριξε , υπογραµµίζοντας MEDA ανάγκη MEDA των την ,. του Οι Οργανισµοί εκδήλωσαν ζωηρό ενδιαφέρον για τη Bretton Woods χρησιµοποίηση µέσων όπως είναι τα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής που Ο επεξεργάζεται η Ένωση σε συνεργασία µε τις χώρες προσανατολισµός αυτός ευθυγραµµίζεται µε την αυξανόµενη προτεραιότητα που αποδίδεται στις σε αντίθεση µε τις ενισχύσεις υπό τη µορφή προγράµµατος " Η τελευταία αυτή µορφή ενισχύσεων όχι µόνο ενισχύσεις υπό τη µορφή έργου " είναι ευαίσθητη από πλευράς εφαρµογής αλλά και αντίκτυπός της είναι συχνά περιορισµένος χρονικά και χωροταξικά της Μεσογείου. ". ". 24 3. 2. 3. 2. 1. Απολογισµός των προγραµµάτων που εφαρµόστηκαν Προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής στο πλαίσιο της Ανανεωµένης Μεσογειακής Πολιτικής Η χρηµατοδοτική και τεχνική συνεργασία στο πλαίσιο του ου πρωτοκόλλου καθορίστηκε 4 από τις κατευθύνσεις της Ανανεωµένης Μεσογειακής Πολιτικής Οι κατευθύνσεις αυτές. δίνουν µεγαλύτερη σηµασία στη σταθερότητα του µακροοικονοµικού πλαισίου και προβλέπουν ένα κονδύλιο για ενέργειες διαρθρωτικής προσαρµογής υπέρ των χωρών της Μεσογείου Η εφαρµογή της πρώτης σειράς προγραµµάτων διαρθρωτικής προσαρµογής που χρηµατοδοτήθηκαν από την Κοινότητα στις µεσογειακές χώρες είχαν τα ακόλουθα χαρακτηριστικά : 300. ECU εκατ • • • • • εφαρµόστηκαν γενικά τα προγράµµατα που χρηµατοδοτήθηκαν από την Κοινότητα παράλληλα µε τα προγράµµατα που χρηµατοδοτήθηκαν από τους οργανισµούς του Οι οργανισµοί αυτοί ασχολούνται επίσης µε τον ορισµό και τη δεν υπήρξε Bretton Woods. διαπραγµάτευση των προγραµµάτων προσαρµογής καµία κοινοτική ιδιαιτερότητα ,. Στο επίπεδο των όρων , ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά των προγραµµάτων ήταν η διευκόλυνση της ταχείας Η προσέγγιση αυτή οφείλεται στη µη σταθερότητα του καταβολής των ενισχύσεων. ισοζυγίου πληρωµών σε πολλές χώρες σε συνδυασµό µε πολύ µεγάλες ανάγκες εξωτερικής χρηµατοδότησης. η κοινοτική στήριξη παρέχεται µε τη µορφή προγραµµάτων ενίσχυσης των εισαγωγών. Τα ανταλλαγµατικά κεφάλαια καταναλώθηκαν σε συµφωνία µε την Επιτροπή Αυτός ο τρόπος λειτουργίας θεωρήθηκε ως αποτελεσµατικό µέσο για τη διατήρηση του επιπέδου κυρίως υπέρ των χωρών στις οποίες η διαδικασία των κοινωνικών δαπανών , πράγµα το οποίο θεωρήθηκε ένας από τους προσαρµογής είχε αρνητικό αποτέλεσµα , κυριότερους λόγους κοινοτικής στήριξης στην ενλόγω περιφέρεια ,. η χρησιµοποίηση του µέσου δεν ήταν πλήρως εντεταγµένη στη σφαιρική στρατηγική εκατ ενισχύσεων που χορηγεί η Κοινότητα στους δικαιούχους. της διαρθρωτικής προσαρµογής µεταξύ των δικαιούχων χωρών Το κονδύλιο των δυνάµει 300 ECU κατανεµήθηκε βάσει ορισµένου αριθµού κριτηρίων ad hoc, σε ορισµένες περιορισµένες περιπτώσεις , προσαρµογής συµπληρώθηκε µε επιχορηγήσεις δυνάµει των διµερών πρωτοκόλλων. το συνολικό κονδύλιο της διαρθρωτικής Στο παράρτηµα εφαρµόστηκαν από το 6 µέχρι σήµερα περιγράφονται συνοπτικά οι µέθοδοι κοινοτικής στήριξης που. Προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής δυνάµει του κανονισµού 1992 3. 2. 2. MEDA Κυριότερα χαρακτηριστικά των προγραµµάτων διαρθρωτικής προσαρµογής 3. 2. 2. 1. η δηµοσιονοµική και τεχνική συνεργασία Κατά την περίοδο εφαρµογής του πρωτοκόλλου Με είχε ως βασικό κίνητρο ορισµένους παραδοσιακούς αναπτυξιακούς προβληµατισµούς. την έναρξη του προγράµµατος η Ένωση έθεσε ως κύριο στόχο της τη δηµοσιονοµική MEDA, και τεχνική συνεργασία µε τους µεσογειακούς εταίρους προκειµένου να τους βοηθήσει κατά την εφαρµογή συµφωνιών σύνδεσης Καθώς οι συµφωνίες σύνδεσης προβλέπουν τη. είναι δηµιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών µεταξύ των χωρών εταίρων της Ένωσης , MEDA , 25 ,. κ. ) λπ απαραίτητο να υπάρχει µια πλήρης διαδικασία οικονοµικής µετάβασης που να επιτρέπει Στη διαδικασία της σταδιακής ελευθέρωσης προστίθεται σηµαντικές µεταρρυθµίσεις 7. εποµένως η πρόκληση της νοµοθετικής µεταρρύθµισης ∆εν πρόκειται µόνο για την. εφαρµογή ενός ευνοϊκότερου νοµοθετικού και διοικητικού περιβάλλοντος κανόνες σχετικά ( αλλά και για τη στήριξη των µε τον ανταγωνισµό δικαίωµα εγκατάστασης , οικονοµικών µεταρρυθµίσεων συµπεριλαµβανοµένων των των δικαιωµάτων ιδιοκτησίας , ( την αναδιοργάνωση των δηµόσιων επιχειρήσεων και των θεµάτων ακίνητης περιουσίας ), ιδιωτικοποιήσεων καθώς και την ενίσχυση των µέσων υποδοµής ο εκσυγχρονισµός Επίσης ,. των φορολογικών συστηµάτων και η µετατροπή τους σε δίκαια αποτελεσµατικά και , διοικητικώς πρακτικά φορολογικά συστήµατα για τη στήριξη της οικονοµικής ανάπτυξης είναι αναγκαία και βασική συνεισφορά για τη βελτίωση του χρηµατοδοτικού κλίµατος των επενδύσεων και του εµπορίου Η ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής είναι µια άλλη. θεµελιώδης εγγενής πτυχή της διαδικασίας οικονοµικής µετάβασης Οι διαρθρωτικές. µεταρρυθµίσεις των οποίων οι στόχοι και οι µέθοδοι δεν στηρίζονται στην κοινωνική συναίνεση είναι καταδικασµένες σε αποτυχία Αυτό σηµαίνει ότι είναι ανάγκη να συνεχιστούν αποφασιστικά οι προσπάθειες που καταβάλλονται για τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των φτωχών και να ληφθεί συστηµατικά υπόψη η κοινωνική διάσταση της διαδικασίας οικονοµικής µετάβασης 8. ,. Συνοψίζοντας µετά την ποιοτική αλλαγή που πραγµατοποιήθηκε στις σχέσεις της Ένωσης µε τους µεσογειακούς της εταίρους υπό την επίδραση της πρωτοβουλίας της Βαρκελώνης , επαναπροσδιορίστηκε η φύση της τεχνικής και δηµοσιονοµικής συνεργασίας της Ένωσης Ο νέος αυτός προσδιορισµός είχε επίσης σηµαντικές συνέπειες για τα µαζί τους τα χαρακτηριστικά των οποίων συνοψίζονται ως προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής εξής : η στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής αποτελεί αναπόσπαστο µέρος της στρατηγικής Αυτό συνεπάγεται στήριξης που εφαρµόζει η Ένωση στις διάφορες χώρες της Μεσογείου. ότι οι επιχορηγήσεις δυνάµει ενεργειών διαρθρωτικής προσαρµογής αποφασίζονται στο πλαίσιο της επεξεργασίας των ενδεικτικών εθνικών προγραµµάτων , • , • • 7 8 τα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής διαδραµατίζουν ουσιαστικό ρόλο πρώτον , κατά τη στήριξη των διαρθρωτικών µεταρρυθµίσεων που έχουν άµεσες ή έµµεσες συνέπειες στην προετοιµασία ή την εκτέλεση της συµφωνίας σύνδεσης που έχει συνάψει Ο κυριότερος ρόλος των ενισχύσεων είναι να χρησιµεύσουν ως µια χώρα µε την Ένωση. καταλύτες για την υλοποίηση αξιόπιστων µεταρρυθµίσεων , µε τη σταδιακή ελευθέρωση των συναλλαγών που αφορούν τις τρέχουσες πράξεις του σιγά ισοζυγίου πληρωµών των περισσότερων χωρών της περιφέρειας καταργήθηκε σιγά - , τη µορφή η αιτιολόγηση της προγραµµάτων των ενισχύσεις εισαγωγών στο προγραµµάτων διαρθρωτικής προσαρµογής χορηγούνται γενικά µε τη µορφή άµεσων ενισχύσεων του προϋπολογισµού , των χρηµατοδοτικών ενισχύσεων µε επέκτασης Οι χρηµατοδοτικές πλαίσιο MEDA. 1998 ης και και της Το στοιχείο αυτό υπογραµµίστηκε επίσης στα συµπεράσµατα των συνεδριάσεων της Μαρτίου ης Απριλίου 27 εµπειρογνωµόνων σχετικά µε την οικονοµική µετάβαση. Η σηµασία εθνικής συναίνεσης υπέρ σηµαντικών αλλά δύσκολων µεταρρυθµίσεων και οικειοποίησή τους γίνεται επίσης σαφής στην πρόσφατη εξωτερική αξιολόγηση της Ε∆∆Π του ∆ΝΤ Ενισχυµένης ( ∆ιευκόλυνσης ∆ιαρθρωτικής Προσαρµογής έκθεση οµάδας ανεξάρτητων εµπειρογνωµόνων , ης από την οµάδα των κυβερνητικών εξωτερική αξιολόγηση του ). 1998. ∆ΝΤ , ης και της Ιούνιος ESAF, 1999 10 28 9 26 • • , , πλέον αντίθετα τα οποία πλειοψηφία των το ουσιαστικό στοιχείο στην εστιάζονται στις διαρθρωτικές µεταρρυθµίσεις η σηµαντική βελτίωση της µακροοικονοµικής κατάστασης σχεδόν σε όλες τις χώρες εταίρους συνέβαλε έτσι ώστε οι µακροοικονοµικοί στόχοι σταθεροποίησης να µην αποτελούν πρόσφατων προγραµµάτων 9. , , η σταθεροποίηση του εσωτερικού και εξωτερικού ισοζυγίου πληρωµών Ωστόσο δεδοµένου ότι εξακολουθεί να είναι η απαραίτητη πτυχή των προγραµµάτων της Ένωσης , η χρηµατοδοτική ενίσχυση χορηγείται ως επί το πλείστον µε τη µορφή άµεσων ενισχύσεων του προϋπολογισµού , όπως είναι η Αλγερία η χρήση του µέσου επικεντρώθηκε σε περιορισµένο αριθµό χωρών , , Αυτό οφείλεται εν µέρει στο γεγονός ότι βάσει η Ιορδανία του πρωτοκόλλου πράγµα το οποίο , Ένα άλλος λόγος είναι το γεγονός ότι ad οι χώρες αυτές ήταν hoc. δεν υπάρχουν οι πρώτες που υπέγραψαν συµφωνίες σύνδεσης µε την Ένωση ούτε εκ προοιµίου λόγοι ούτε άλλοι επιτακτικοί λόγοι περιορισµού της ενεργοποίησης του µέσου στις τέσσερις αυτές χώρες. είναι αποτέλεσµα µιας απόφασης βασισµένης σε κριτήρια οι χώρες αυτές ήταν οι κύριοι δικαιούχοι του µέσου το Μαρόκο και η Τυνησία. µε εξαίρεση την Αλγερία όπως ήδη αναφέραµε Ωστόσο , 4, ,. , , , , Συντονισµός µε τα κράτη µέλη 3. 2. 2. 2. Ο συντονισµός µε τα κράτη µέλη εγγράφεται κυρίως στο πλαίσιο της προετοιµασίας και της Η γνώµη των κρατών µελών ζητήθηκε στο επίπεδο εκτέλεσης των ενλόγω προγραµµάτων της επιτροπής ο Ο συντονισµός µε τα κράτη µέλη στο στάδιο της έναρξης λαµβάνει κανονισµός συνήθως τη µορφή συνεδριάσεων κατά την ολοκλήρωση των αποστολών στις δικαιούχες χώρες. στο πλαίσιο των διαδικασιών διαβούλευσης που προβλέπει MEDA. MED. Συντονισµός µε τους Οργανισµούς του µε τις ενδιαφερόµενες χώρες , 3. 2. 2. 3. συνεχίζουν να εφαρµόζονται σε Τα προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής οι µέθοδοι συντονισµού Ωστόσο συνεργασία µε τους Οργανισµούς του , προσαρµόστηκαν έτσι ώστε να λαµβάνονται υπόψη οι ειδικές σχέσεις των Οργανισµών του το πρόγραµµα της Ένωσης και οι προτιµήσεις MEDA Bretton Woods. Bretton Woods Ο συντονισµός µε τους Οργανισµούς του λαµβάνει διαφορετικές και προσαρµοζόµενες µορφές. Bretton Woods των ίδιων των εταίρων χωρών. Bretton Woods, στην πράξη ο µπορούµε να συντονισµός µε την Παγκόσµια Τράπεζα είναι πολύ εντατικός. αναφέρουµε την περίπτωση της Τυνησίας στην οποία χρηµατοδοτήθηκαν δύο παράλληλες Όσον και διαδοχικές ενέργειες Τα οι τακτικές ανταλλαγές γίνονται µεταξύ του ∆ΝΤ και της Επιτροπής αφορά το ∆ΝΤ. αποτελέσµατα των τακτικών διαβουλεύσεων µεταξύ του ∆ΝΤ και των εταίρων χωρών και , ιδιαίτερα τα αποτελέσµατα που προκύπτουν στο πλαίσιο των διαβουλεύσεων βάσει του άρθρου οικονοµικών επιδόσεων της ενλόγω χώρας από την Επιτροπή. ο συντονισµός είναι σφαιρικότερης φύσεως. είναι σηµαντικά στοιχεία για την αξιολόγηση των µακρο Σε ορισµένες χώρες Για παράδειγµα Σε άλλες χώρες IV, - , , , ,. , Συµπεράσµατα πρόσφατης αξιολόγησης 3. 2. 2. 4. η Επιτροπή αποφάσισε να Στο πλαίσιο της σφαιρικής αξιολόγησης του κανονισµού αναθέσει στους ανεξάρτητους εµπειρογνώµονες να προβούν σε ανεξάρτητη αξιολόγηση των MEDA, 9 Το παράρτηµα ΙΙΙ παρέχει κατάλληλα συγκριτικά στοιχεία σχετικά µε τις βασικές µακροοικονοµικές στατιστικές των εταίρων χωρών. 27 πράξεων διαρθρωτικής προσαρµογής που εφαρµόστηκαν δυνάµει του προγράµµατος Αντίγραφο αυτής της έκθεσης αξιολόγησης έχει ήδη τεθεί στη διάθεση των κρατών µελών Ωστόσο είναι χρήσιµο να υπενθυµίσουµε τα κυριότερα συµπεράσµατα MEDA. 10. όσον αφορά την εξέλιξη του µέσου κατά την περίοδο , Πρώτον η έκθεση , υπογραµµίζει ότι η εξέλιξη αυτή αντανακλά τη βελτίωση του διαλόγου που αναπτύχθηκε µεταξύ των µεσογειακών εταίρων και της Ένωσης στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας της Βαρκελώνης η στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής ήταν η. κατάλληλη απάντηση στις οικονοµικές και δηµοσιονοµικές συνέπειες που είχε η δηµιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών Σύµφωνα µε την έκθεση MEDA, , Euro-Med. έχουµε η έκθεση υποστηρίζει ότι έστω και εάν η νοµιµότητα του µέσου καθ αυτή δεν θίγει ∆εύτερον ' , αυτή κανένα σηµαντικό θέµα για την , Βάσει για παράδειγµα αποτελεσµατικότητά του του τρέχοντος κανονισµού η επιλεξιµότητα αυτή δεν συνδέεται άµεσα µε τους MEDA, αλλά µε ένα σύνολο αρκετά γενικών δεικτών ειδικούς στόχους του προγράµµατος MEDA, Η έκθεση προτείνει τη σύνδεση της επιλεξιµότητας µε εµπνευσµένων από τη σύµβαση Λοµέ τις ειδικές δαπάνες µετάβασης που χαρακτηρίζουν τη διαδικασία προετοιµασίας για τις ελεύθερες συναλλαγές µε την Ευρωπαϊκή Ένωση το δικαίωµα να αναρωτηθούµε όσον αφορά το θέµα της επιλεξιµότητας ,. ,. µολονότι οι αξιολογητές κρίνουν ότι η αρχή των άµεσων ενισχύσεων του Τρίτον , προϋπολογισµού είναι κατάλληλη στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης επιµένουν ότι έχει σηµασία να αιτιολογούνται σαφώς τα χορηγούµενα ποσά κάθε προγράµµατος διαρθρωτικής προσαρµογής καθώς και η κατανοµή τους οι δαπάνες που. συνδέονται µε κάθε µεταρρύθµιση παρέχουν σηµαντικές ενδείξεις ως προς το θέµα αυτό. Σύµφωνα µε τους αξιολογητές , , Τέταρτον , περιεχοµένου των προγραµµάτων που συνδέονται µε , η έκθεση αξιολόγησης ζητεί από την Επιτροπή να ενισχύσει την ιδιαιτερότητα του κυρίως δίνοντας περισσότερη σηµασία στις προϋποθέσεις : • • τη δηµιουργία ζώνης ελεύθερων συναλλαγών µε την Ευρώπη , την κοινωνικό οικονοµική ισορροπία των ενδιαφερόµενων χωρών , - κανονισµό MEDA. όπως αναφέρεται στον όσον αφορά τη συνεργασία µε τους Οργανισµούς του η έκθεση Πέµπτον , επιµένει στο γεγονός ότι οι όροι του προγράµµατος που έχουν συµφωνηθεί µεταξύ των και της δικαιούχου χώρας δεν πρέπει πάντα να αποτελούν Οργανισµών του αναπόσπαστο µέρος του προγράµµατος στήριξης της Ένωσης Οι όροι αυτοί προτείνεται να επιβάλλονται µόνο εάν είναι ουσιαστικοί για τη διαρθρωτική προσαρµογή ή εάν ανταποκρίνονται σαφώς στο στόχο δηµιουργίας ζώνης ελεύθερων συναλλαγών µε την Ευρωπαϊκή Ένωση. Bretton Woods, Bretton Woods. η έκθεση διατυπώνει ορισµένες συστάσεις σχετικά µε Τέλος , παρακολούθηση και την αξιολόγηση των εγκεκριµένων προγραµµάτων. εκτέλεση και την παρακολούθηση , ανάλυσής της καθώς και να χορηγήσει των ειδικών µεταρρυθµίσεων. την Όσον αφορά την ζητεί από την Επιτροπή να ενισχύσει την ικανότητα τεχνική συνδροµή για τη στήριξη σε εύθετο χρόνο , την εκτέλεση , , 10 F. P. Gruet et Plane: Μεσογείου , 1999. Αξιολόγηση των διευκολύνσεων διαρθρωτικής προσαρµογής στις χώρες της νότιας 28 • • • • • • Προοπτικές και συµπεράσµατα 3. 3. Το κυριότερο συµπέρασµα που συνάγει η Επιτροπή όσον αφορά την εξέλιξη της διευκόλυνσης σιγά σε διευκόλυνση σύνδεσης Η εξέλιξη αυτή αντιστοιχεί στις φιλοδοξίες και στους στόχους της. πρωτοβουλίας της Βαρκελώνης. της διαρθρωτικής προσαρµογής είναι ότι µετατρέπεται σιγά - Η Επιτροπή συνάγει επίσης , , τα ακόλουθα συµπεράσµατα : η πλήρης ένταξη των ενισχύσεων του προϋπολογισµού στο πλαίσιο της διµερούς χρηµατοδοτικής και τεχνικής συνεργασίας ήταν ωφέλιµη και πρέπει να διατηρηθεί Η. ένταξη αυτή θα δώσει την ευκαιρία να λαµβάνονται συστηµατικά υπόψη στο , µέλλον οι ανάγκες ενισχύσεων που προκύπτουν από την εφαρµογή των συµφωνιών σύνδεσης Η βαθµιαία έναρξη ισχύος ολοένα και µεγαλύτερου αριθµού συµφωνιών. σύνδεσης απαιτεί τη βελτίωση της ιδιαιτερότητας του µέσου επίσης , , στόχους της που στους MEDA µείωση σηµασίας αποδίδεται µακροοικονοµικής η σταθεροποίησης των προγραµµάτων είναι µια εξέλιξη που µας επιτρέπει να συγκεντρωθούµε στον καταλυτικό ρόλο του µέσου όσον αφορά τις διαρθρωτικές µεταρρυθµίσεις Αυτό δεν σηµαίνει ότι στο µέλλον πρέπει να αποκλεισθεί η. ενεργοποίηση του µέσου για τη στήριξη της αποκατάστασης των µακροοικονοµικών είναι προτιµότερο να γίνεται σε στενή συνεργασία µε τα άλλα ισορροπιών. κοινοτικά µέσα χρηµατοδοτικά δάνεια για τις τρίτες χώρες που διαχειρίζεται η Επιτροπή για παράδειγµα , και τους Οργανισµοί του τα µακρο - Ωστόσο , Bretton Woods, είναι σηµαντικός παράγοντας και ο συντονισµός µε τους οργανισµούς του βελτιώνει την αξιοπιστία του µέσου είναι σηµαντική η τακτική. ανταλλαγή πληροφοριών µεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής και των Οργανισµών του Τα παράλληλα προγράµµατα αποδείχθηκαν κατάλληλη µέθοδος Bretton Woods Για το σκοπό αυτό κυρίως το ∆ΝΤ , ) ( , Bretton Woods. συνεργασίας µε τους Οργανισµούς του Bretton Woods. όσον αφορά τα προγράµµατα που έχουν σχεδιαστεί κυρίως για την υποστήριξη των η σταθεροποίηση των µακροοικονοµικών ισορροπιών διαρθρωτικών µεταρρυθµίσεων , , τόσο εσωτερικών όσο και εξωτερικών ∆εν παραµένει ένα σηµείο ουσιαστικής σηµασίας. νοείται η χορήγηση ενίσχυσης µε τη µορφή άµεσης ενίσχυσης του προϋπολογισµού εάν , είναι οι δηµοσιονοµικές και φορολογικές πολιτικές ικανοποιητικές κατά τη διάρκεια της ενλόγω περιόδου , χωρών δεν εταίρων των , κυρίως αυτές που αφορούν την εφαρµογή των οι ειδικές τοµεακές µεταρρυθµίσεις συµφωνιών σύνδεσης θα γίνουν όλο και περισσότερο ο ουσιαστικός στόχος των ενισχύσεων Αυτό θα καταστήσει δυνατή την καθιέρωση µεγαλύτερης ευρωπαϊκής. ιδιαιτερότητας στα προγράµµατα που τυγχάνουν στήριξης καθώς και την επέκταση αυτού του είδους ενισχύσεων στις χώρες που δεν έχουν επωφεληθεί µέχρι τώρα , , λόγω της πρόκλησης που αντιπροσωπεύουν οι µεταρρυθµίσεις στις οποίες οδηγούν οι πρέπει να βελτιωθεί το κοινωνικό προφίλ των εταίρων χωρών συµφωνίες σύνδεσης , , η οποία αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για κυρίως όσον αφορά τη µείωση της φτώχειας , να µπορέσουν οι χώρες εταίροι να αντιµετωπίσουν την ανάπτυξη του ανταγωνισµού που είναι αποτέλεσµα της προοδευτικής εφαρµογής των συµφωνιών σύνδεσης Πρέπει να. δοθεί πρώτη προτεραιότητα στη στήριξη προγραµµάτων που ευνοούν τη διάσταση αυτή. 29 Όσον αφορά τη διαχείριση του µέσου είναι απαραίτητο να επικεντρωθούµε στον κυκλικό χαρακτήρα των προγραµµάτων ενισχύσεων αυτού του είδους ώστε να εφαρµόσουµε κάποια ευελιξία χωρίς αυτό να βλάψει την αποτελεσµατικότητα του µέσου µε την παρακολούθηση την εποπτεία και την εφαρµογή κατάλληλων µηχανισµών αξιολόγησης θα , βελτιωθεί η αξία των ενισχύσεων που χορηγεί η Ένωση οι οποίες δεν θα θεωρούνται απλές ενέργειες Επίσης , ,. χωρίς τη διεξαγωγή του δέοντος ελέγχου. ad hoc 30 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ 4. Από την εξέταση της πρόσφατης εµπειρίας της Κοινότητας στον τοµέα της στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής προκύπτουν σαφείς εξελίξεις Τόσο στις χώρες ΑΚΕ όσο και στις. χώρες της Μεσογείου σηµειώνεται σταδιακή εξέλιξη προς διεξοδικότερες οικονοµικές µεταρρυθµίσεις σε σύγκριση µε τα παραδοσιακά µέτρα οικονοµικής σταθεροποίησης Η. διαδικασία αυτή διευκολύνθηκε από τη βελτίωση των µακροοικονοµικών όρων σε πολλές χώρες Ένας άλλος σηµαντικός παράγοντας είναι , η εξέλιξη της σχέσης της Κοινότητας µε τις δικαιούχους χώρες Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τις. καινοτοµίες που προβλέπονται στο πλαίσιο ή στην περίπτωση των χωρών της Μεσογείου στις οποίες η διευκόλυνση διαρθρωτικής προσαρµογής χρησιµοποιείται για τη , στήριξη της διαδικασίας οικονοµικής µετάβασης για την εφαρµογή των συµφωνιών σύνδεσης στην περιφέρεια αυτή η διευκόλυνση διαρθρωτικής προσαρµογής Ως εκ τούτου , µολονότι υπάρχουν σηµαντικές εξαιρέσεις. µετά Λοµέ " " Euro-Med. µεταβλήθηκε σε διευκόλυνση σύνδεσης " ". Η µετάβαση προς τη στήριξη διεξοδικότερων οικονοµικών µεταρρυθµίσεων αποτελεί Η προσέγγιση αυτή βασίζεται στη στήριξη µιας σηµαντικό βήµα δεύτερης γενεάς. " µεταρρυθµίσεων που αποσκοπούν στη δηµιουργία διαφανών και αποτελεσµατικών " νοµοθετικών συστηµάτων αποτελεσµατικών µηχανισµών κοινωνικής προστασίας καθώς και , Επίσης στη µεταρρύθµιση των δηµοσιονοµικών τοµέων , , τα θέµατα χρηστής διαχείρισης των δηµόσιων υποθέσεων λαµβάνουν όλο και µεγαλύτερη Είναι προφανές ότι µια τέτοια προσέγγιση πρέπει να λαµβάνει υπόψη τις σηµασία τόσο όσον αφορά το αναπτυξιακό τους επίπεδο υφιστάµενες διαφορές µεταξύ των εταίρων όσο και τη σχέση τους µε την Ένωση. των κρατικών επιχειρήσεων κ. λπ. , ,. Τα διδάγµατα της πρόσφατης εµπειρίας " δεύτερης γενεάς " 4. 1. Η µεγάλη έµφαση που δίδεται στις µεταρρυθµίσεις δεν πρέπει να µας κάνει να αγνοήσουµε τα διδάγµατα που πρέπει να αποκοµίσουµε από την πρόσφατη εµπειρία στον τοµέα της στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής Βασικό συµπέρασµα είναι η πρωταρχική σηµασία του υγιούς µακροοικονοµικού πλαισίου που στηρίζει την οικονοµική ανάπτυξη και σταθεροποιεί τις εσωτερικές και εξωτερικές µακροοικονοµικές ισορροπίες. Χωρίς το πλαίσιο αυτό είναι αδύνατο να υπάρξει βιώσιµη ανάπτυξη µε τη σειρά , Ένας σηµαντικός της , αριθµός χωρών ΑΚΕ και χωρών της Μεσογείου σηµείωσαν σηµαντικές προόδους στο τα οφέλη αυτά είναι πολύ ασταθή πλαίσιο της µακροοικονοµικής σταθεροποίησης και στις περισσότερες περιπτώσεις ο χαρακτήρας των εταίρων χωρών είναι πολύ ευάλωτος. η µελλοντική κοινοτική στήριξη θα συνεχίσει να χρησιµοποιεί τις ενισχύσεις ταχείας Έτσι καταβολής για τη στήριξη των οικονοµικών µεταρρυθµίσεων στις χώρες που εκτίθενται σε εξωτερικά ή εσωτερικά προβλήµατα είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την καταπολέµηση της φτώχειας Ωστόσο , η οποία ,. ,. Η Κοινότητα και τα κράτη µέλη έχουν προ πολλού συµφωνήσει ότι πρέπει να δοθεί Το γεγονός αυτό είναι σηµαντικό όχι µόνο µεγαλύτερη προσοχή στη µείωση της φτώχειας. αυτό καθ αυτό αλλά και για την εξασφάλιση της απαιτούµενης στήριξης για την εφαρµογή ' Το σύνολο της ∆ιεθνούς Κοινότητας συµµερίζεται ορισµένων δύσκολων µεταρρυθµίσεων. όλο και περισσότερο την άποψη ότι πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη το πρόβληµα της Πρέπει να δοθεί κυρίως προσοχή στο φτώχειας ώστε να βρεθούν τα µέσα αντιµετώπισής του συνεκτικό προγραµµατισµό του προϋπολογισµού τα , αποτελέσµατα κατανοµής των πολιτικών στον τοµέα των δαπανών και των φορολογικών επιβαρύνσεων καθώς και στις κοινωνικές συνέπειες των προγραµµάτων µεταρρύθµισης στο πλαίσιο της διαδικασίας οικονοµικής µετάβασης. τις τοµεακές πολιτικές µεταρρύθµισης ,. 31 η µεγαλύτερη τροχοπέδη της Στις περισσότερες χώρες ΑΚΕ και χώρες της Μεσογείου αναπτυξιακής διαδικασίας είναι το µικρό µέγεθος των εσωτερικών αγορών Στο πλαίσιο αυτό. η Κοινότητα υποστήριξε την καλλιέργεια ισχυρότερων περιφερειακών δεσµών µεταξύ των εταίρων χωρών Οι δεσµοί αυτοί διευκολύνουν τη διαδικασία των µεταρρυθµίσεων και. ενθαρρύνουν την ανάπτυξη της περιφερειακής συνεργασίας Η κατεύθυνση αυτή παραµένει έγκυρη και πρέπει να εξετασθεί διεξοδικότερα κυρίως στο σφαιρικό πλαίσιο στο οποίο η περιφερειακή οικονοµικής ποικιλοµορφίας. δυναµισµού αναγνωρίζεται ως συνεργασία πηγή και ,. Νέες εταιρικές σχέσεις 4. 2. Οι σχέσεις της Κοινότητας µε τις χώρες ΑΚΕ αποτελούν αντικείµενο επανεξέτασης στο πλαίσιο των διαπραγµατεύσεων Η εντολή Συµβουλίου προβλέπει την ενίσχυση η οποία θα βασίζεται σε περισσότερο συµβατική σχέση και θα δίνει της εταιρικής σχέσης µεγαλύτερη προσοχή στις επιδόσεις των χωρών θα καταστεί δυνατή η διαπραγµάτευση εµπορικών συµφωνιών ελεύθερων συναλλαγών µε τις περιφέρειες περιφέρειες και τις , πράγµα το οποίο θα αντικαταστήσει σταδιακά το παρόν σύστηµα µονοµερών χώρες , προτιµήσεων. µετά Λοµέ " τις υπο - Έτσι , ". , η πρωτοβουλία Όσον αφορά τις χώρες της Μεσογείου 1995 Ο παρών άλλαξε ουσιαστικά τη φύση των σχέσεων της Κοινότητας µε τις χώρες Στο στόχος είναι η δηµιουργία ζώνης ελευθέρων συναλλαγών συνάφθηκαν συµφωνίες σύνδεσης µε ορισµένες χώρες πλαίσιο της εταιρικής αυτής σχέσης , εταίρους και αναµένεται να ακολουθήσουν κι άλλες Οι συµφωνίες αυτές προβλέπουν τη. σταδιακή δηµιουργία ζώνης ελευθέρων συναλλαγών η οποία συνεπάγεται πλήρη οικονοµική µεταβατική διαδικασία MEDA. µέχρι το έτος του Νοεµβρίου Euro-Med Euro-Med 2010. ,. Οι νέες αυτές σχέσεις της Κοινότητας µε τις χώρες εταίρους αποτελούν σηµαντικό κίνητρο για τη συνέχιση των µεταρρυθµίσεων εκ µέρους των κυβερνήσεων Η κοινοτική στήριξη θα. σχεδιασθεί έτσι ώστε να στηρίζει την εφαρµογή των µεταρρυθµίσεων αυτών και να διευκολύνει τη µεταβατική περίοδο. Κατευθύνσεις προτεραιότητας 4. 3. Για τη µετάβαση του µέσου στήριξης της διαρθρωτικής προσαρµογής προς ένα ευρύτερο το πεδίο µέσο στήριξης προβληµατισµού και να ληφθούν υπόψη διάφοροι άλλοι παράγοντες. των οικονοµικών µεταρρυθµίσεων πρέπει να διευρυνθεί Εκτός από τη στήριξη της σταθεροποίησης του µακροοικονοµικού πλαισίου για τη διατήρηση των κοινωνικών δαπανών και την περιφερειακή ολοκλήρωση η Κοινότητα θα επικεντρωθεί , περισσότερο από ποτέ σε ένα διευρυµένο και διεξοδικό πεδίο διαρθρωτικών και τοµεακών µεταρρυθµίσεων : • Μείωση της φτώχειας Με τη στήριξη των κοινωνικών πολιτικών η Κοινότητα δεν θα. περιοριστεί στη διατήρηση ή την αύξηση των προϋπολογισµών αλλά θα µεριµνήσει , για την πρόσβαση στις υπηρεσίες που παρέχονται στους πολίτες περισσότερο από ποτέ , θα εξετάσει την ισότιµη κατανοµή των αποτελεσµάτων Επίσης και στην ποιότητά τους. της οικονοµικής ανάπτυξης και των δηµοσιονοµικών και φορολογικών πολιτικών. Ωστόσο αυτή η προσέγγιση καταπολέµησης της φτώχειας θα λάβει διαφορετική µορφή και θα εφαρµοστεί µε διαφορετικό τρόπο ανάλογα µε τα διάφορα περιφερειακά πλαίσια , ,. 32 • • • Πρόκειται για τη στήριξη Στήριξη της χρηστής διαχείρισης των δηµόσιων οικονοµικών. τη βελτίωση των ικανοτήτων και την της ανάπτυξης κατάλληλων µηχανισµών ελέγχου , αποτελεσµατική διαχείριση των πόρων µε την ενίσχυση του κράτους δικαίου και την καταπολέµησης τη διαφθοράς και µε την ενίσχυση της διαφάνειας και της αφενός , , αφετέρου συµµετοχής της κοινωνίας των πολιτών ,. Στήριξη των φορολογικών µεταρρυθµίσεων εφαρµογή αποτελεσµατικών µεταρρυθµίσεων εφικτών από διοικητική άποψη. Πρόκειται για την επεξεργασία και την. Σήµερα αναγνωρίζεται γενικά ότι ο ιδιωτικός Στήριξη της ανάπτυξης του ιδιωτικού τοµέα. τοµέας πρέπει να είναι ο κινητήριος µοχλός της οικονοµικής ανάπτυξης Στόχος της κοινοτικής στήριξης είναι να βοηθήσει τις κυβερνήσεις να δηµιουργήσουν ευνοϊκό κλίµα για την ανάπτυξη του ιδιωτικού τοµέα Αυτό περιλαµβάνει τη δηµιουργία κατάλληλου. νοµοθετικών διατάξεων σε θέµατα διαιτησίας και νοµικού πλαισίου πτώχευσης ιδιωτικοποίησης , προστασίας του περιβάλλοντος καθώς και την ελευθέρωση των συναλλαγών και , των συµβάσεων ,. ) τις µεταρρυθµίσεις του οικονοµικού τοµέα , εµπορικού κώδικα δικαίου ακίνητης περιουσίας δικαιωµάτων ιδιοκτησίας , κλπ λπ κ (. ,. , ,. Εξέλιξη των τρόπων δράσης 4. 4. εµπειρίας προέκυψε ότι πρέπει να Από την εξέταση της πρόσφατης κοινοτικής προσαρµοστούν τόσο οι τρόποι αντιµετώπισης των καταστάσεων όσο και η διαχείριση των Εδώ πρέπει να ληφθεί δεόντως υπόψη η ιδιαιτερότητα της κάθε προγραµµάτων στήριξης χώρας τόσο όσον αφορά το αναπτυξιακό της επίπεδο όσο και η φύση της σχέσης της µε την , Κοινότητα. Συνάγονται τα εξής συµπεράσµατα • Λαµβανοµένης υπόψη της σηµασίας του µακροοικονοµικού πλαισίου , τα εξής τα κριτήρια επιλεξιµότητας : : πρέπει να πληρούνται – – • • ενδιαφερόµενες χώρες πρέπει να εφαρµόσουν προγράµµατα µεταρρυθµίσεων οι εγκεκριµένων από τους Οργανισµούς του ή άλλα αντίστοιχα προγράµµατα , σε συνεργασία µε τους οργανισµούς αυτούς αλλά όχι υποχρεωτικά µε τη χρηµατοδότησή τους , ανάλογα µε την κλίµακα και την αποτελεσµατικότητα των µεταρρυθµίσεων. Bretton Woods βάρος για την εξυπηρέτηση του χρέους λαµβάνεται υπόψη η οικονοµική κατάσταση των χωρών σε µακροοικονοµικό επίπεδο κατάσταση του χρέος ( , επίπεδο του ακαθάριστου κατά κεφαλήν προϋπολογισµού , προϊόντος και ποσοστό ανεργίας ) και το επίπεδο των τοµεακών µεταρρυθµίσεων. ισοζύγιο πληρωµών , νοµισµατική κατάσταση , , ∆εδοµένου ότι η Κοινότητα διαδραµατίζει ρόλο ουσιαστικής σηµασίας στη αναπτυξιακή η µακροοικονοµική της ενίσχυση πρέπει να είναι στρατηγική των εταίρων χωρών απόλυτα εντεταγµένη στα πλαίσια διµερούς συνεργασίας δεν. δικαιολογείται κατά κανένα τρόπο η χορήγηση ειδικού και χωριστού κονδυλίου για τη στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής και προβλέπεται επίσης στη µελλοντική συµφωνία Αυτό ισχύσει ήδη για τον κανονισµό Κατά συνέπεια MEDA , ,. µετά Λοµέ " ". Η χρησιµοποίηση γενικών προγραµµάτων εισαγωγών καταργήθηκε σταδιακά και αντικαταστάθηκε από την άµεση ενίσχυση του προϋπολογισµού των χωρών που ελευθέρωσαν τις συναλλαγές τους στο επίπεδο του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών. η στοχοθετηµένη χρησιµοποίηση ανταλλαγµατικών κεφαλαίων αποτέλεσε Ωστόσο ακόµη και στις σηµαντική συνιστώσα των προγραµµάτων ιδιαίτερα για τις χώρες ΑΚΕ , , , 33 • • • • •. χώρες που εκτελούν σωστά τον προϋπολογισµό τους Επειδή η ισορροπία αυτή φαίνεται. να έχει τεχνητό χαρακτήρα η κοινοτική στήριξη θα λάβει βαθµιαία τη µορφή άµεσης , ενίσχυσης του προϋπολογισµού η Κοινότητα θα εντάξει στα προγράµµατά της ορισµένες διατάξεις σφαιρικής διαχείρισης των δηµόσιων οικονοµικών , συµπεριλαµβανοµένης της παρακολούθησης δεικτών επιδόσεων και της διεξαγωγής λογιστικών ελέγχων. Για το σκοπό αυτό , Η καταβολή των ποσών της στήριξης θα γίνεται τµηµατικά σε συνάρτηση µε την εκπλήρωση των γενικών ή και των τοµεακών στόχων που συµφωνήθηκαν στο πλαίσιο / του προγράµµατος. µαζί µε τα κράτη µέλη και τους Οργανισµούς του κυρίως τα κράτη µέλη και τους Οργανισµούς του θα µειωθεί και η ανάγκη ύπαρξης ειδικών κοινοτικών όρων. θα εφαρµόζεται µόνο ένα πρόγραµµα οικονοµικών µεταρρυθµίσεων : το Σε κάθε χώρα , πρόγραµµα της ίδιας της χώρας Αυτό απαιτεί τον κατάλληλο συντονισµό της κοινοτικής. στήριξης για τη διαρθρωτική προσαρµογή και τις οικονοµικές µεταρρυθµίσεις µε τους λοιπούς χορηγούς Bretton Woods. , Η Κατ αυτόν τον τρόπο , ’ Επιτροπή προτίθεται , να παίξει ενεργό ρόλο στο διάλογο µε τις κυβερνήσεις σχετικά µε τις οικονοµικές µεταρρυθµίσεις εάν δεν είναι δυνατό να επιτευχθεί απόλυτη συµφωνία µε τους άλλους χορηγούς τα , προγράµµατά της µε ορισµένους συµπληρωµατικούς όρους πρέπει να Επίσης ,. η φύση της αναγνωριστεί ότι στην περίπτωση των συµφωνιών σύνδεσης Euro-Med, διαδικασίας των µεταρρυθµίσεων εξαρτάται σε µεγάλο βαθµό από τις συµφωνίες αυτές. Ωστόσο η Κοινότητα διατηρεί πάντα το δικαίωµα να συνοδεύει πρέπει να εξασφαλίζεται ο ιδιαίτερος ευρωπαϊκός χαρακτήρας Ωστόσο , Bretton Woods,. ,. , Η Επιτροπή θα δώσει µεγάλη σηµασία στη βελτίωση της παρακολούθησης και της αξιολόγησης του αντικτύπου των µεταρρυθµίσεων και των ασκούµενων πολιτικών. έχει ουσιαστική σηµασία να προσδιορίζονται και να δηµοσιοποιούνται οι Πράγµατι Η εφαρµογή στόχοι και τα αποτελέσµατα που αναµένονται από τις µεταρρυθµίσεις δεικτών επιδόσεων θα δώσει την ευκαιρία να υπολογίζονται τα αποτελέσµατα που έχουν να αναλύονται οι λόγοι οι πολιτικές στους πολίτες και τους οικονοµικούς φορείς αποτυχίας προσδιορίζονται οι απαιτούµενες να αξιοποιούνται οι επιτυχίες και να Η εστίαση στην αποτελεσµατικότητα των προσαρµογές και οι νέες κατευθύνσεις. πολιτικών θα επιτρέψει την εφαρµογή επιλεκτικότερων µέτρων στήριξης που θα ευνοήσουν τις επιδόσεις , ,. Η κοινοτική στήριξη χαρακτηρίζεται όλο και περισσότερο από τοµεακά προγράµµατα που ενισχύουν τις διαρθρωτικές µεταρρυθµίσεις ή που συνοδεύουν την εφαρµογή των Αυτό ισχύει κυρίως για τις χώρες µε περιορισµένες ανάγκες συµφωνιών σύνδεσης. παραδοσιακών µέτρων σταθεροποίησης. , µε τις χώρες εταίρους , να βελτιωθεί η εκπόνηση των προγραµµάτων και να Για να αυξηθεί η διαφάνεια , ενισχυθεί η οικειοποίηση η Κοινότητα θα διευκολύνει τη συµµετοχή της κοινωνίας των Θα καταβληθούν πολιτών κατά το σχεδιασµό και την εφαρµογή των προγραµµάτων προσπάθειες για τη βελτίωση της αποτελεσµατικότητας των , προγραµµάτων µεταρρύθµισης οι χώρες εταίροι πρέπει να Για το σκοπό αυτό ,. εφαρµόσουν κατάλληλα συστήµατα παρακολούθησης και αξιολόγησης µε τη βοήθεια της Επιτροπής. Εφαρµογή. 4. 5. Η εφαρµογή των κατευθύνσεων αυτών θα γίνει µε ευέλικτο και προοδευτικό τρόπο έτσι ώστε να λαµβάνονται υπόψη η ποικιλοµορφία των καταστάσεων των χωρών και των περιφερειών , οι εξελίξεις που θα συµβούν στο εσωτερικό των χωρών και στο διεθνές επίπεδο καθώς και οι εξελίξεις του γενικού πλαισίου συνεργασίας µε τις χώρες ΑΚΕ ή τις χώρες της Μεσογείου. 34 5. 5. 1. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ Παράρτηµα (1991-1998) 1 : Κατάλογος των αποφάσεων στο πλαίσιο του ου και του 7 ου ΕΤΑ 8 ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΤΟΥ ου ΕΤΑ 7 ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ∆∆Π ΑΝΑ ΧΩΡΑ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ∆Ο ου ΕΤΑ εκατ 7 (1. 150. ECU), Εγκριθέν ποσό 1991-1998 Καταβληθέν ποσό Αριθµός αποφάσεων Χώρα µε φθίνουσα σειρά ( του εγκριθέντος ποσού ) ανζανία άµπια T Z Γκάνα Μπουρκίνα Φάσο Αιθιοπία Ακτή Ελεφαντοστού αλί M Ουγκάντα Μαλάουι Μπενίν Ζιµπάµπουε Καµερούν Σενεγάλη Μοζαµβίκη Γουϊνέα Μαυριτανία ∆οµινικανή ∆ηµοκρατία Νίγηρας Λεσότο Παπούα σάντ Νέα Γουϊνέα - T Αϊτή Μπουρούντι Σιέρα Λεόνε Μαδαγασκάρη Κενροαφρικανική ∆ηµοκρατία Γουϊνέα Μπισσάου Γκαµπόν Γουϊάνα Κονγκό Κοµόρες Γκάµπια Τρινιντάντ Τζιµπουτί Τζαµάικα Ντοµίνικα Σάο Τοµέ Γρενάδα & & εκατ (. ECU) ( εκατ. ECU) 103,4 96,4 87,2 83,9 78,4 77,2 61,3 51,8 47,5 39,1 36 33,7 32,5 30 26,4 24,55 22,8 22,4 21,58 20,5 19,6 17 12 12 10,8 10 9,6 8,2 7,8 6,6 6,6 6,2 6,2 4,1 2,5 2,2 2,06 2 103,3 96,4 87 83 77,5 76,8 61,3 46,2 47,4 39,1 36 33,6 32,5 30 25,6 24,4 22,8 22,4 21,58 20,5 19,6 16,9 3,9 11,9 10,8 9,8 9,48 6,6 7,7 6,6 6,5 6,2 6,2 4,1 2,5 2,1 2,06 1,9 3 4 4 5 1 5 4 3 3 3 2 2 3 1 3 2 2 3 4 3 2 2 1 1 1 1 2 2 3 1 1 2 2 2 1 1 2 1 38 1142,09 1122,22 88 35 ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ∆ΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ∆∆Π ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ου ΕΤΑ 1998 Αποφάσεις Συµπλήρωµα Αποφάσεις Πληρωµές 8 ΧΩΡΑ Μπενίν Μπουρκίνα Κεντροαφρικανική ∆ηµοκρατία Τσαντ Γκάνα Καµερούν Πράσινο ακρωτήριο Γκαµπόν Γουϊνέα Γουιάνα Ακτή Ελεφαντοστού Τζιµπουτί Αιθιοπία Μαυριτανία Μάλι αλάουι M Μοζαµβίκη Νίγηρας Ρουάντα Σενεγάλη Σιέρα Λεόνε Τανζανία Ουγκάντα Ζάµπια Σύνολο ∆∆Π 20,1 26,95 7,2 16,8 21,4 25 9,4 2,7 21,4 5,29 32,4 2,6 74,5 11,2 29,4 8,53 52,8 15,8 14,6 27,9 8,5 71,2 41,06 46,69 593,42 ) ∆εκ. 1998 12,6 21 10,4 14,9 15 8,4 0 15 5,29 16,4 0 50 0 20,4 4,5 27,5 22,9 24,3 43,67 ΕΕΠ ( -- -- -- -- -- -- -- -- -- -- 2 -- 1,3 -- -- -- 15 -- 10 -- -- -- 10 7 ∆∆Π ΕΕΠ + 20,1 26,95 7,2 16,8 21,4 25 9,4 2,7 21,4 5,29 34,4 2,6 75,8 11,2 29,4 8,53 67,8 15,8 24,6 27,9 8,5 71,2 51,06 53,69 45,3 638,72 312,26 36 5. 2. Παράρτηµα φάρµακα και στον εµβολιασµό 2 : Οι επιπτώσεις των προγραµµάτων στην πολιτική εφοδιασµού µε Στις αρχές της δεκαετίας του µετά από τη σοβαρή οικονοµική κρίση της προηγούµενης ένας µεγάλος αριθµός δηµοσίων κέντρων υγείας παρουσίασε έλλειψη φαρµάκων δεκαετίας , και τα κεντρικά πρακτορεία προµήθειας φαρµάκων βρίσκονταν σχεδόν σε κατάσταση πτώχευσης 90,. Η κοινοτική στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής διαδραµάτισε αποφασιστικό ρόλο για την αποκατάσταση οµαλών συνθηκών κατά τρόπο βιώσιµο. Ο διάλογος σχετικά µε τις πολιτικές σε ένα πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από την ισχυρή , πολιτική βούληση ορισµένων κυβερνήσεων να εξέλθουν από αυτήν την κατάσταση , η κατάσταση στην οποία βρίσκονταν τα κεντρικά αποτέλεσε ουσιαστικό στοιχείο πρακτορεία προµηθειών Για την ,. εφαρµογή νέων πολιτικών την κάλυψη των , απαιτείτο η λήψη και άλλων εξόδων , Το πλαίσιο αποφάσεων εκτός από εκείνες που λαµβάνονται σε επίπεδο υπουργείων υγείας. συζητήσεων τη λήψη διευκόλυνε διυπουργικών αποφάσεων. την εφαρµογή αυστηρών συστηµάτων διαχείρισης , που στηρίζονται στην αγορά βασικών φαρµάκων , το αποτέλεσµα ακατάλληλων πολιτικών διαρθρωτικής προσαρµογής για µεταρρυθµίσεις ήταν , πράγµατι : , Η χρηµατοδοτική στήριξη που χορηγήθηκε στο πλαίσιο της στοχοθέτησης των ανταλλαγµατικών κεφαλαίων κατέστησε δυνατή την αποκατάσταση των συστηµάτων εφοδιασµού µε την παροχή κεφαλαίων κίνησης στα κεντρικά πρακτορεία προµηθειών και σε όλα τα επίπεδα της πυραµίδας υγείας και σε ορισµένες περιπτώσεις µε την πληρωµή του Η χρήση εθνικών διαδικασιών για τις αγορές φαρµάκων επέτρεψε τη εσωτερικού χρέους βελτίωσή τους και τη σηµαντική πτώση των τιµών τους µε την προσφυγή σε προϊόντα , αυτόν τον τρόπο αξιοπιστία στα κεντρικά πρακτορεία γενικής χρήσης προσδίδοντας κατ ’ προµηθειών και διατηρώντας ή βελτιώνοντας τον έλεγχο της ποιότητας ,. η απαραίτητη τεχνική υποστήριξη παρασχέθηκε µέσω της διαρθρωτικής προσαρµογής Τέλος , ή άλλων µέσων. η Γαλλία ή οι Κάτω Χώρες , προµηθειών στο Μπενίν τις οποίες υποστήριξαν επίσης σε ορισµένες περιπτώσεις η Παγκόσµια είχαν ως αποτέλεσµα να ανοικοδοµηθούν βιώσιµα και το την , και να τεθούν στη διάθεση των πολιτών τη Μπουρκίνα Φάσο , Οι προσπάθειες αυτές , Τράπεζα , αποδοτικά κεντρικά πρακτορεία Καµερούν , Κεντροαφρικανική ∆ηµοκρατία τα βασικά φάρµακα σε προσιτές τιµές. το Μαλί λπ κ. την Ακτή Ελεφαντοστού , τη Μαγαδασκάρη , τη Σενεγάλη το Νίγηρα ,. , , , ∆εδοµένου ότι ορισµένα προϊόντα όπως τα εµβόλια πρέπει να εξακολουθούν να παρέχονται η Κοινότητα ζήτησε από τις κυβερνήσεις να εγγράψουν τις αγορές αυτές στους δωρεάν , τη χρηµατοδότησή τους στο πλαίσιο των προϋπολογισµούς ανταλλαγµατικών κεφαλαίων µε προσδιορισµένο στόχο τους και διασφάλισε. Tertius Zongo, Ο κ υπουργός Εθνικής Οικονοµίας και Οικονοµικών στη Μπουρκίνα Φάσο είπε τα ακόλουθα Η πρωτοτυπία του περιφερειακού σχεδίου στήριξης για την ενίσχυση της ανεξαρτησίας όσον αφορά τα εµβόλια στην Αφρική του Σαχέλ έγκειται στο γεγονός ότι για πρώτη φορά µια οµάδα χωρών χαµηλού εισοδήµατος ενθαρρύνεται να εγγράψει κατά προτεραιότητα στον εθνικό προϋπολογισµό τις περιοδικές δαπάνες που συνδέονται µε τα προγράµµατα που προσδιορίζονται στις τοµεακές πολιτικές υγείας. : « 37 Η απόφαση αυτή δεν ήταν εύκολη ωστόσο υπερίσχυσαν το θάρρος και η πολιτική βούληση. , Στη διαδικασία αυτή περιλαµβάνεται η στήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στους προϋπολογισµούς των εν λόγω κρατών µέσω των ανταλλαγµατικών κεφαλαίων για τη στήριξη της διαρθρωτικής προσαρµογής προκειµένου να διασφαλιστούν οι γραµµές του προϋπολογισµού για τη χρηµατοδότηση εµβολίων και αναλώσιµων φαρµάκων. , , Ένα χρόνο µετά η ανεξαρτησία στο πλαίσιο της εφαρµογής των προγραµµάτων για τα εµβόλια συνιστά σήµερα µια απτή πραγµατικότητα στις εθνικές πολιτικές των κρατών αυτών. Πράγµατι τα εν λόγω κράτη διαθέτουν σήµερα γραµµές προϋπολογισµού στους προϋπολογισµούς λειτουργίας τους για την κάλυψη του συνόλου των αναγκών όσον αφορά πρέπει να προστεθούν τα θετικά αποτελέσµατα που προέκυψαν από τον εµβολιασµό τον διάλογο µεταξύ των υπηρεσιών του Υπουργείου Υγείας και µεταξύ των , υπηρεσιών αυτών και Ο αφετέρου. διατοµεακός αυτός διάλογος αποδεικνύει την οικειοποίηση των προγραµµάτων εµβολιασµού από τις χώρες του Σαχέλ των υπηρεσιών του Υπουργείου Οικονοµικών , αφενός , αυτό , ’ Σ. » 38 5. 3. Παράρτηµα Μπουρκίνα Φάσο 3: Η δοκιµή για τη µεταρρύθµιση των ειδικών όρων στη το PSA 1998, εµπιστεύθηκε στην Κοινότητα το συντονισµό ενός σχεδίου - Το στο πιλότου , οποίο εµπλέκονται εννέα χρηµατοδότες και το οποίο αποσκοπεί στην αύξηση της Οι στόχοι είναι οι ακόλουθοι αποτελεσµατικότητας της ενίσχυσης ταχείας εκταµίευσης : (1). βελτίωση και ενίσχυση της οικειοποίησης των προγραµµάτων από τις δικαιούχους χώρες , (2) κανονική ροή ενισχύσεων και µείωση της µη κανονικότητας της εν λόγω ροής καθώς και του αριθµού των διακοπών εφαρµόζοντας διαφορετικούς τρόπους εκταµίευσης των ενισχύσεων επικέντρωση αποτελέσµατα που αναµένονται από τις µεταρρυθµίσεις παρά στα µέσα για (3) την επίτευξή τους και κατ βελτίωση του συντονισµού µεταξύ των αξιολόγησης αυτόν τον τρόπο προώθηση µιας µεσοπρόθεσµης θεώρησης και ’ (4) χρηµατοδοτών µέσω κοινών αποστολών Μέχρι σήµερα έχουν διεξαχθεί τρεις τέτοιες κοινές αποστολές. Τα κύρια διδάγµατα που αντλούνται από την εν λόγω δοκιµή µέχρι σήµερα είναι τα ακόλουθα : οικειοποίηση των µεταρρυθµίσεων εκ µέρους των χωρών είναι σηµαντική. Πολύ συχνά τα H προγράµµατα εκλαµβάνονται ως ένα σύνολο µεταρρυθµίσεων που έχουν πραγµατοποιηθεί , εξυπηρετώντας αποµακρυσµένους και αφηρηµένους στόχους Η οικειοποίηση εµπεριέχει κυρίως την ικανότητα των κυβερνήσεων να προσδιορίσουν την ουσία των µεταρρυθµίσεων και να διεξάγουν πολιτικές συζητήσεις όσον αφορά τους επιδιωκόµενους στόχους και τα Οι ενδιαφερόµενες υπηρεσίες και η κοινωνία των πολιτών αναµενόµενα αποτελέσµατα Τα προγράµµατα πρέπει να αποτελούν τους κύριους µετέχοντες στις συζητήσεις αυτές. αποτελούν ακόµη συχνά αντικείµενο συζήτησης σε µια ολέθρια ατµόσφαιρα µυστικότητας. ενδεχοµένως , Η επικέντρωση στις συνέπειες των µεταρρυθµίσεων και ο προβληµατισµός σχετικά µε τους δεν επέτρεψαν να επιτευχθούν τα αναµενόµενα αποτελέσµατα λόγους που , καταστούν δυνατό να επιτευχθεί όχι µόνο µεγαλύτερος βαθµός οικειοποίησης αλλά και προτείνουν στρατηγικές προσαρµοσµένες στην πραγµατικότητα και εναρµονισµένες µε τις προσδοκίες των πολιτών. , Οι µηχανισµοί εκταµίευσης που χρησιµοποιούνται σήµερα δεν ευνοούν την εν λόγω θεώρηση σχετικά µε τα αποτελέσµατα αλλά παροτρύνουν ένα σύστηµα ιδιαίτερα , , για τις οποίες τις περισσότερες φορές έχει θεωρηθεί ότι βραχυπρόθεσµων µεταρρυθµίσεων , επιβλήθηκαν και αποφασίστηκαν αυθαίρετα Στο πλαίσιο αυτής της δοκιµής έχουν εξεταστεί που επιτρέπουν να αποφευχθούν οι αιφνίδιες καταστάσεις και άλλοι µηχανισµοί εκταµίευσης αυτής της ανακοίνωσης έχουν Οι προτάσεις που έγιναν στο σηµείο αντίθετα ,. «stop and go». εµπνευστεί σε µεγάλο βαθµό από τη εν λόγω δοκιµή. 3 Συντονισµός µεταξύ των χρηµατοδοτών σηµαίνει λιγότερο χάσιµο χρόνου για τις διοικήσεις των χωρών περισσότερη κοινή λογική στις συζητήσεις και λιγότερη υποκειµενικότητα στις , εκτιµήσεις. , δεν είναι πάντοτε εύκολο να βρεθούν Εντούτοις η διαδικασία αυτή είναι σύνθετη : κατάλληλοι και ακριβείς δείκτες αποτελεσµάτων τα συστήµατα πληροφοριών είναι συχνά · ελλιπή αλλά προπάντων η µετάβαση από έναν διάλογο για τις µεταρρυθµίσεις σε έναν διάλογο για τα αποτελέσµατα απαιτεί µια βαθιά αλλαγή της νοοτροπίας τόσο εκ µέρους των κυβερνήσεων όσο και εκ µέρους των χρηµατοδοτών. , Είναι αναγκαίο να ληφθούν υπόψη τα συµπεράσµατα που συνάγονται κατά τη διεξαγωγή της εν λόγω δοκιµής : 39 • Παρά το σαφές προγραµµάτων ενδιαφέρον για µεγαλύτερη οικειοποίηση των µεταρρυθµίσεων εκ µέρους των χωρών και την ενθάρρυνση της συµµετοχής της κοινωνίας των πολιτών πρέπει να αναγνωριστεί ότι τα σηµερινά προγράµµατα θεωρούνται ακόµη σε µεγάλο βαθµό ότι επιβάλλονται από τους χρηµατοδότες και ότι δεν έχουν βρεθεί επί του παρόντος οι µηχανισµοί που θα ευνοούσαν τη συµµετοχή της κοινωνίας των πολιτών ,. (cid:1) Όσον αφορά την εφαρµογή της κοινοτικής στήριξης , παρά τις προσπάθειες εξορθολογισµού που αναφέρονται ανωτέρω φαίνεται ότι οι ειδικοί όροι είναι ακόµη πάρα , πολλοί και ότι δεν λαµβάνονται εκ των προτέρων επαρκώς υπόψη από τις εθνικές διοικήσεις. 40 5. 4. Παράρτηµα 4: οι αδυναµίες των τρεχουσών µεθόδων εργασίας Η αµφισβήτηση ορισµένων µεθόδων ανάληψης ενεργειών ή πρακτικών από την πρόσφατη αξιολόγηση των προγραµµάτων Ε∆∆Π που υποστηρίζει το ∆ΝΤ (FASR) τονίζει Η εξωτερική αξιολόγηση των προγραµµάτων Ε∆∆Π που δηµοσιεύθηκε το ορισµένες αδυναµίες των σηµερινών προγραµµάτων και εκπονεί συστάσεις που εν πολλοίς συµµερίζεται η Ευρωπαϊκή Κοινότητα 1998. Οι πρώτες κριτικές παρατηρήσεις αφορούν το γεγονός ότι δεν δόθηκε επαρκής προσοχή στις επιπτώσεις των προγραµµάτων στη φτώχεια η εξέλιξη των. : Στην αξιολόγηση τονίζεται η εισοδηµάτων και η πρόσβαση στις κοινωνικές υπηρεσίες. οι αναλύσεις από την αρχή της εκπόνησης των προγραµµάτων ανάγκη να συµπεριληφθούν , που θα επιτρέψουν να προσδιοριστούν εκείνες οι πληθυσµιακές οµάδες µεταξύ των φτωχών στρωµάτων των οποίων η κατάσταση ενδέχεται να επιδεινωθεί λόγω των προβλεπόµενων µεταρρυθµίσεων και να υπάρξει καλύτερη παρακολούθηση των εξελίξεων στις σχετικές , τιµές Αναφέρθηκαν δύο διαστάσεις στην αξιολόγηση τονίζεται. των ∆εύτερον , µεταρρυθµίσεων και ενός µεσοπρόθεσµου πλαισίου µπορεί να. οφείλεται σε σφάλµατα που αφορούν τη σειρά και το ρυθµό κατά την εφαρµογή των ότι µεταρρυθµίσεων η καταδεικνύει χρηµατοοικονοµική ελευθέρωση ήταν πρώιµη υπό την έννοια ότι προηγήθηκε της , σταθεροποίησης και κατέληξε στην καθυστέρηση αυτής Η µείωση των εισοδηµάτων , περιπτώσεις επίσης η σπουδαιότητα της σειράς Η ανάλυση ορισµένες σε. ,. , , Κοινή αντίληψη Μια τρίτη διαπίστωση αφορά την ανεπαρκή οικειοποίηση των προγραµµάτων και το γεγονός ότι δεν συµπεριλήφθηκε επαρκώς η κοινωνία των πολιτών στον καθορισµό των στόχων των τόσο εκ µέρους των χρηµατοδοτών όσο και εκ µέρους των προγραµµάτων. είναι ότι η οικειοποίηση αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την δικαιούχων χωρών αποδείχθηκε επιτυχία των προγραµµάτων µεταρρυθµίσεων. ωστόσο ιδιαίτερα δύσκολο να δοθεί στην πράξη µεγαλύτερο βάρος στην άποψη αυτή Η. ιδανική λύση συνίσταται στη δυνατότητα που θα είχαν οι κυβερνήσεις να αναπτύξουν µια εθνική συναίνεση για µια στρατηγική ανάπτυξης βασιζόµενη σε µια αειφόρο και δίκαιη αυτό θα συνεπαγόταν εξελίξεις στις µεθόδους ανάληψης οικονοµική ανάπτυξη. και ενεργειών τόσο στο επίπεδο των χωρών όσο και στο επίπεδο των διεθνών ιδρυµάτων ιδίως του ∆ΝΤ. Παρά τη συναίνεση αυτή Ωστόσο , , , Τέλος η τελευταία διαπίστωση της αξιολόγησης αφορά το γεγονός ότι δεν δόθηκε επαρκής , προσοχή στα προβλήµατα διαφθοράς και επιβεβαιώνει το γεγονός ότι πρέπει να δοθεί η προσήκουσα σηµασία στη θεσµική στήριξη στους µηχανισµούς παρακολούθησης που , επιτρέπουν την παροχή διασφάλισης ως προς την αποτελεσµατική χρήση των χορηγηθέντων πόρων , και στην ενίσχυση των δικαστικών συστηµάτων. 41 Παράρτηµα Κατάλογος των µέσων στήριξης στις χώρες της Μεσογείου 5. 5. Προγράµµατα διαρθρωτικής προσαρµογής στις νότιες και ανατολικές χώρες της Μεσογείου 5: Έτος Ποσό σε εκατ. ( ECU) Αλγερία 1992 70 Αλγερία 1996 125 Ιορδανία Ιορδανία Ιορδανία 1994 1995 30 20 1996 100 Μαρόκο 1993 80 Μαρόκο 1996 120 Τυνησία 1992 40 Τυνησία 1996 20 Τυνησία 1996 100 Μέσο – στόχος Παρούσα κατάσταση Ολοκληρώθηκε Στο στάδιο της υλοποίησης Ολοκληρώθηκε Ολοκληρώθηκε Ολοκληρώθηκε Ολοκληρώθηκε Στο στάδιο της υλοποίησης Ολοκληρώθηκε Ολοκληρώθηκε Ολοκληρώθηκε ). 35 µη της του εκατ. ECU υποδοµή Στόχος : κοινωνική προστασία Πρόγραµµα εισαγωγών. Ανταλλαγµατικά κεφάλαια : εργατικών κατοικιών Άµεση ενίσχυση του προϋπολογισµού εκ των οποίων ( µεταφέρθηκαν από το προαναφερθέν πρόγραµµα εισαγωγών Στόχος : διαρθρωτικές µεταρρυθµίσεις της κοινωνικής στεγαστικής πολιτικής , εξωτερικού εµπορίου , ιδιωτικοποίησης και της κοινωνικής ασφάλισης. Πρόγραµµα εισαγωγών. Ανταλλαγµατικά κεφάλαια : κοινωνικός τοµέας Πρόγραµµα εισαγωγών. Ανταλλαγµατικά κεφάλαια : κοινωνικός τοµέας Άµεση ενίσχυση του προϋπολογισµού. ιδιωτικοποίηση και αναδιάρθρωση επιχειρήσεων , και επισιτιστικές ενισχύσεις , δηµογραφική στρατηγική. Πρόγραµµα εισαγωγών. Ανταλλαγµατικά κεφάλαια : µισθολογικές δαπάνες στον τοµέα της υγείας και της εκπαίδευσης. Άµεση ενίσχυση του προϋπολογισµού. µεσοπρόθεσµη οικονοµική και κοινωνική στρατηγική , νοµικού πλαισίου , του προϋπολογισµού και δηµοσιονοµική µεταρρύθµιση , αναδιάρθρωση επιχειρήσεων , ανάπτυξη του ιδιωτικού τοµέα. Πρόγραµµα εισαγωγών. Ανταλλαγµατικά κεφάλαια : του εδάφους και του νερού , ολοκληρωµένη αγροτική και αστική ανάπτυξη Άµεση ενίσχυση του προϋπολογισµού Στόχος :. τοµείς δηµόσιες δαπάνες , ( νοµοθετικός τοµέας , ιδιωτικού τοµέα ) Άµεση ενίσχυση του προϋπολογισµού παράλληλα µε το δάνειο της Παγκόσµιας Τράπεζας ∆άνειο για την προσαρµογή της ( ανταγωνιστικότητας της οικονοµίας Στόχος : επιχειρήσεων εξωτερικό εµπόριο , , οικονοµική τοµεακή µεταρρύθµιση , βελτίωση των κοινωνικών δαπανών σταθεροποίηση αναδιάρθρωση Στόχος : ανάπτυξη του βελτίωση του προστασία κοινωνικοί ECAL I ). 42