title: Protokół do konwencji z 1979 roku w sprawie transgranicznego zanieczyszczania powietrza na dalekie odległości w zakresie przeciwdziałania zakwaszeniu, eutrofizacji i powstawaniu ozonu w warstwie przyziemnej

eurovoc_concepts:
accession to an agreement
acidification
air quality
atmospheric pollutant
eutrophication
international convention
ozone
pollution control measures
protocol to an agreement
transfrontier pollution

formats: html pdf print

text: 174 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 22003A0717(01) 17. 7. 2003 DZIENNIK URZĘDOWY UNII EUROPEJSKIEJ ZAŁĄCZNIK 11/t. 47 L 179/3 PROTOKÓŁ DO KONWENCJI Z 1979 ROKU W SPRAWIE TRANSGRANICZNEGO ZANIECZYSZ- CZANIA POWIETRZA NA DALEKIE ODLEGŁOŚCI W ZAKRESIE PRZECIWDZIAŁANIA ZAKWA- SZENIU, EUTROFIZACJI I POWSTAWANIU OZONU W WARSTWIE PRZYZIEMNEJ STRONY, ZDECYDOWANE wprowadzić w życie Konwencję w sprawie transgranicznego zanieczyszczenia powietrza na dalekie odległości, ŚWIADOME, że tlenki azotu, siarka, lotne związki organiczne zostały powiązane ze szkodliwymi skutkami na zdrowie człowieka i środowisko, ZANIEPOKOJONE, że dla zdrowia człowieka i roślinności ładunki krytyczne azotu pochodzącego ze składników pokarmowych i ładunki krytyczne ozonu są nadal przekroczone w wielu obszarach regionu Europejskiej Komisji Gospodarczej Narodów Zjednoczonych, ładunki krytyczne zakwaszenia, ZANIEPOKOJONE RÓWNIEŻ, że emitowane tlenki azotu, siarka oraz lotne związki organiczne, podobnie jak zanieczyszczenia wtórne, takie jak ozon i produkty reakcji amoniaku, przenoszone są w atmosferze na duże odległości i mogą mieć szkodliwe skutki transgraniczne, UZNAJĄC, że emisje z terytoriów Stron regionu Europejskiej Komisji Gospodarczej Narodów Zjednoczonych przyczyniają się do zanieczyszczenia powietrza w skali półkuli i w skali globalnej oraz uznając tendencję do przenoszenia między kontynentami i potrzebę dalszych badań co do tej tendencji, UZNAJĄC RÓWNIEŻ, że Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki negocjują na forum dwustronnym w sprawie redukcji emisji tlenków azotu i lotnych związków organicznych, aby zmierzyć się z transgranicznym skutkiem ozonowym, UZNAJĄC PONADTO, że Kanada podejmie dalsze redukcje emisji siarki do roku 2010 poprzez wprowadzenie w życie Ogólnokanadyjskiej strategii kwaśnych deszczów na lata po roku 2000 oraz że Stany Zjednoczone zobowiązują do wprowadzenia w życie programu redukcji tlenków azotu we wschodnich Stanach Zjednoczonych i do redukcji emisji niezbędnych, by spełnić swoje krajowe normy jakości powietrza dla zanieczyszczeń pyłowych, ZDECYDOWANE zastosować podejście w oparciu o kryterium kompleksowych skutków jednoczesnego oddziaływania wielu zanieczyszczeń dla zapobiegania i minimalizowania nadmiaru krytycznych ładunków i poziomów, BIORĄC POD UWAGĘ emisje pochodzące z niektórych istniejących prac i instalacji odpowiedzialnych za obecne poziomy zanieczyszczenia powietrza oraz rozwój przyszłych prac i instalacji, ŚWIADOME dostępności technik i praktyk zarządzających dla redukcji emisji tych substancji, ZDECYDOWANE podjąć środki w celu przewidywania, zapobiegania lub minimalizowania emisji tych substancji, uwzględniając zastosowanie podejścia ostrożnościowego, jak określono w zasadzie 15 Deklaracji z Rio w sprawie środowiska i rozwoju, POTWIERDZAJĄC, że Państwa mają, zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych i zasadami prawa międzynarodowego, suwerenne prawo do wykorzystywania ich własnych zasobów zgodnie z ich własną polityką dotycząca środowiska i rozwoju oraz potwierdzając odpowiedzialność za zapewnienie, że działania w ramach ich jurysdykcji lub kontroli nie powodują szkody dla środowiska innych Państw lub obszarów poza granicami krajowej jurysdykcji, ŚWIADOME potrzeby efektywnego pod względem kosztów podejścia do zwalczania zanieczyszczenia powietrza, które uwzględnia różnice w skutkach i obniżanie kosztów między krajami, 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 175 STWIERDZAJĄC wagę wkładu sektorów prywatnego i pozarządowego w wiedzę o skutkach związanych z tymi substancjami oraz dostępnymi technikami obniżania, a także ich rolę w niesieniu pomocy w redukcji emisji do atmosfery, MAJĄC NA UWADZE, że środki podjęte w celu zredukowania emisji siarki, tlenków azotu, amoniaku i lotnych związków lub ukrytych restrykcji organicznych nie powinny stanowić środka arbitralnej w międzynarodowej konkurencji i handlu, lub nieuzasadnionej dyskryminacji UWZGLĘDNIAJĄC najlepszą dostępna wiedzę naukową i techniczną oraz dane dotyczące emisji, procesów atmosferycznych oraz skutków na zdrowie człowieka i środowisko tych substancji, podobnie jak obniżenie kosztów, a także uwzględniając potrzebę poprawienia tej wiedzy i kontynuacji współpracy naukowej i technicznej dla dalszego zrozumienia tych kwestii, STWIERDZAJĄC, że zgodnie z Protokołem dotyczącym kontroli emisji tlenków azotu lub ich przepływów o charakterze transgranicznym, przyjętym w Sofii dnia 31 października 1988 roku oraz z Protokołem dotyczącym kontroli emisji lotnych związków organicznych lub ich przepływów o charakterze transgranicznym, przyjętym w Genewie dnia 18 listopada 1991 roku, istnieje już przepis o kontroli emisji tlenków azotu i lotnych związków organicznych i że techniczne załączniki do obu tych protokołów zawierają już techniczne wytyczne dla redukcji tych emisji, STWIERDZAJĄC RÓWNIEŻ, że zgodnie z Protokołem w sprawie dalszej redukcji emisji siarki, przyjętym w Oslo dnia 14 czerwca 1994 roku, istnieje już przepis o zredukowaniu emisji siarki w celu przyczynienia się obniżenia depozycji kwasów poprzez zniwelowanie przerostów krytycznych depozycji siarki, które zostały uzyskane z krytycznych ładunków kwasowości według wkładu utlenionych związków siarki w stosunku do całkowitej depozycji kwasu w 1990 roku, STWIERDZAJĄC PONADTO, że niniejszy Protokół jest pierwszym porozumieniem na podstawie Konwencji traktującym szczególnie o związkach zredukowanego azotu, MAJĄC NA UWADZE, że redukowanie emisji tych substancji może zapewnić dodatkowe korzyści w związku z kontrolą innych substancji, włączając w to w szczególności transgraniczne wtórne aerozole pyłowe, które przyczyniają się do skutków na zdrowie człowieka związanych z narażeniem na zanieczyszczenia pyłowe przenoszone droga powietrzną, MAJĄC RÓWNIEŻ NA UWADZE potrzebę uniknięcia, w najszerszym możliwym zakresie, podjęcia środków dla osiągnięcia celów niniejszego Protokołu, które pogarszają inne problemy związane ze zdrowiem i środowiskiem, STWIERDZAJĄC, że środki podjęte w celu redukcji emisji tlenków azotu i amoniaku powinny pociągać za sobą świadomość o pełnym biogeochemicznym cyklu oraz, w najszerszym możliwym zakresie, nie zwiększać emisji reakcyjnego azotu, w tym podtlenku azotu, który mógłby pogorszyć inne problemy związane z azotem, ŚWIADOME, że metan i tlenek węgla emitowane przez działalność ludzką przyczyniają się, w obecności tlenków azotu i lotnych związków organicznych, do powstawania ozonu troposferycznego, oraz ŚWIADOME RÓWNIEŻ zobowiązań, które Strony przyjęły na podstawie Konwencji Ramowej Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, UZGODNIŁY, CO NASTĘPUJE: Artykuł 1 Definicje Do celów niniejszego Protokołu: 2) 3) „EMEP” oznacza Wspólny program monitoringu i oceny transgranicznego przenoszenia zanieczyszczeń na dalekie odległości w Europie; „Organ Wykonawczy” oznacza Organ Wykonawczy dla Konwencji ustanowiony na podstawie artykułu 10 ustęp 1 Konwencji; 1) „Konwencja” oznacza Konwencję w sprawie transgranicz- nego zanieczyszczenia powietrza na dalekie odległości, przy- jętą w Genewie dnia 13 listopada 1979 roku; 4) „Komisja” oznacza Europejską Komisję Gospodarczą Naro- dów Zjednoczonych; 176 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 5) „Strony” oznaczają, o ile kontekst nie wymaga inaczej, Strony niniejszego Protokołu; 6) „zakres geograficzny EMEP” oznacza obszar określony w artykule 1 ustęp 4 Protokołu do Konwencji z 1979 roku w sprawie transgranicznego zanieczyszczenia powietrza na dalekie odległości dotyczący długofalowego finansowania wspólnego programu monitoringu i oceny przenoszenia zanieczyszczeń powietrza na dalekie odległości w Europie (EMEP), przyjętego w Genewie dnia 28 września 1984 roku; 7) „emisja” oznacza uwolnienie do atmosfery substancji ze źródła punktowego lub rozproszonego; 8) 9) „tlenki azotu” oznaczają tlenek azotu i dwutlenek azotu, wyrażony jako dwutlenek azotu (NO2); „związki zredukowanego azotu” oznaczają amoniak i pro- dukty jego reakcji; 10) „siarka” oznacza wszystkie związki siarki, wyrażone jako dwutlenek siarki (SO2); 11) „lotne związki organiczne”, lub „LZO”, oznaczają, chyba że ustalono inaczej, wszystkie związki organiczne natury antro- pogenicznej, inne niż metan, które zdolne są produkować utleniacze fotochemiczne poprzez reakcję z tlenkami azotu w obecności światła słonecznego; 12) „ładunek krytyczny” oznacza ilościowy szacunek wielkości oddziaływania jednego lub więcej rodzajów zanieczyszczeń, poniżej którego, zgodnie z obecnym stanem wiedzy, nie występują znaczące szkodliwe skutki dla wrażliwych elemen- tów środowiska; 13) „poziomy krytyczne” oznaczają stężenie zanieczyszczeń w atmosferze, powyżej których, zgodnie z obecnym stanem wiedzy, mogą występować bezpośrednie negatywne skutki dla receptorów takich jak ludzie, rośliny, ekosystemy lub materiały; 14) „obszar zarządzania emisjami zanieczyszczeń”, lub „OZEZ”, oznacza obszar wyznaczony w załączniku III na warunkach określonych w artykule 3 ustęp 9; 15) „źródło stacjonarne” oznacza jakikolwiek stały budynek, strukturę, urządzenie, instalację lub wyposażenie, który emi- tuje lub może emitować siarkę, tlenki azotu, lotne związki organiczne lub amoniak bezpośrednio lub pośrednio do atmosfery; 16) „nowe źródło stacjonarne” oznacza jakiekolwiek źródło sta- cjonarne, którego budowa lub znacząca modyfikacja rozpo- czyna się po upływie jednego roku od daty wejścia w życie niniejszego Protokołu. Decyzja o tym, czy przebudowa jest znacząca czy nie, pozostaje sprawą właściwych władz krajo- wych przy uwzględnieniu takich czynników, jak korzyści dla środowiska wynikające z przebudowy. Artykuł 2 Cel Celem niniejszego Protokołu jest kontrolowanie i redukcja emisji siarki, tlenków azotu, amoniaku i lotnych związków organicz- nych, które uwalniane zostają poprzez działalność antropoge- niczną i mogą powodować szkodliwe skutki na ludzkie zdrowie, naturalne ekosystemy, materiały i uprawy ze względu na zakwa- szani, eutrofizację lub występowanie ozonu w warstwie przy- ziemnej jako efekt transgranicznego transportu atmosferycznego na dalekie odległości oraz zapewnienie, w najszerszym możliwym zakresie, że w podejściu długofalowym i w podejściu „małych kroczków”, biorąc pod uwagę postępy w wiedzy naukowej, atmosferyczne depozycje i stężenia nie przekraczają: a) dla Stron w zakresie geograficznym EMEP i Kanady, krytycz- nych ładunków kwasowości, jak opisano w załączniku I; b) dla Stron w zakresie geograficznym EMEP, krytycznych ładun- ków azotu pochodzącego ze składników pokarmowych, jak opisano w załączniku I; c) dla ozonu: i) dla Stron w zakresie geograficznym EMEP, krytycznych poziomów ozonu, jak podano w załączniku I; ii) dla Kanady, ogólnokanadyjskiej normy dla ozonu; iii) dla Stanów Zjednoczonych Ameryki, krajowej normy jakości otaczającego powietrza dla ozonu. Artykuł 3 Podstawowe zobowiązania 1. Każda Strona posiadająca pułap emisji w którejkolwiek tabeli w załączniku II zredukuje i utrzyma redukcję jej rocznych emisji zgodnie z tym pułapem i przedziałami czasowymi określonymi w tym załączniku. Każda Strona, jako minimum, kontroluje swoje roczne emisje związków zanieczyszczeń zgodnie ze zobowiąza- niami w załączniku II. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 177 2. Każda Strona zastosuje wartości dopuszczalne określone w załącznikach IV, V i VI do każdego nowego źródła stacjonar- nego w ramach kategorii źródeł stacjonarnych, jak wskazano w tych załącznikach, nie później niż w przedziałach czasowych określonych w załączniku VII. Jako alternatywę Strona może zastosować inną strategię redukcji emisji, która osiąga równo- ważne całkowite poziomy emisji dla wszystkich kategorii źródeł razem wziętych. 3. Każda Strona, w takim zakresie, w jakim jest to wykonalne z technicznego i ekonomicznego punktu widzenia oraz biorąc pod uwagę koszty i korzyści, zastosuje wartości dopuszczalne okre- ślone w załącznikach IV, V i VI dla każdego istniejącego źródła stacjonarnego w ramach kategorii źródeł stacjonarnych, jak wska- zano w tych załącznikach, nie później niż w przedziałach czaso- wych określonych w załączniku VII. Jako alternatywę Strona może zastosować inną strategię redukcji emisji, która osiąga rów- noważne całkowite poziomy emisji dla wszystkich kategorii źró- deł razem wziętych lub, dla Stron spoza geograficznego zakresu EMEP, które są niezbędne dla osiągnięcia krajowych i regional- nych celów dotyczących obniżenia zakwaszenia i spełnienia kra- jowych norm jakości powietrza. istniejących kotłów 4. Wartości dopuszczalne dla nowych i grzewczych i ogrzewaczy procesowych o nominalnej mocy ciepl- nej przekraczającej 50 MWth oraz nowych pojazdów ciężaro- wych o dużej ładowności obliczone zostają przez Strony na sesji Organu Wykonawczego w celu zmiany załączników IV, V i VIII nie później niż dwa lata po dacie wejścia w życie niniejszego Pro- tokołu. 5. Każda Strona zastosuje wartości dopuszczalne dla paliw i nowych źródeł ruchomych wyznaczone w załączniku VIII, nie później niż w przedziałach czasowych określonych w załącz- niku VII. 6. Każda Strona zastosuje najlepsze dostępne techniki w sto- sunku do źródeł ruchomych i do każdego nowego lub istnieją- cego źródła stacjonarnego, biorąc pod uwagę wytyczne zawarte w dokumentach I do V przyjęte przez Organ Wykonawczy na jego siedemnastej sesji (decyzja 1999/1) oraz zmiany do tych dokumentów. 7. Każda Strona podejmie właściwe środki oparte, między inny- mi, na naukowych i ekonomicznych kryteriach w celu redukcji emisji lotnych związków organicznych związanych z używaniem produktów nie zawartych w załącznikach VI lub VIII. Strony, nie później niż na drugiej sesji Organu Wykonawczego po wejściu w życie niniejszego Protokołu, rozważą w celu przyjęcia Załącz- nika dotyczącego produktów, włączając w to kryteria dla selekcji takich produktów, wartości dopuszczalne dla zawartości lotnych związków organicznych w produktach nie zawartych w załącz- niku VI lub VIII, podobnie jak przedziały czasowe dla zastosowa- nia tych wartości dopuszczalnych. 8. Każda Strona, z zastrzeżeniem ustępu 10: a) zastosuje, jako minimum, środki kontroli amoniaku określone w załączniku IX; b) zastosuje, gdzie uważa to za właściwe, najlepsze dostępne techniki dla zapobiegania i redukcji emisji amoniaku, jak wyszczególniono w wytycznych dokumentu V przyjętego przez Organ Wykonawczy na jego siedemnastej sesji (decyzja 1999/1) oraz zmiany do tego dokumentu. 9. Ustęp 10 stosuje się do każdej Strony: a) której całkowity obszar lądowy jest większy niż 2 miliony kilometrów kwadratowych; b) której roczne emisje siarki, tlenków azotu, amoniaku i/lub lot- nych związków organicznych przyczyniających się do zakwa- szenia, eutrofizacji lub tworzenia ozonu na obszarach znajdu- jących się pod jurysdykcją jednej lub wielu innych Stron pochodzących przeważnie z terytoriów obszaru znajdującego się pod jej jurysdykcją, który jest określony jako OZEZ w załączniku III oraz która przedstawiła dokumentację zgod- nie z literą c) w tej sprawie; c) która przedłożyła przy podpisie, ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu, lub przystąpieniu do niniejszego Protokołu opis zakresu geograficznego jednego lub więcej OZEZ-ów dla jednego lub więcej zanieczyszczeń, wraz z dokumentacją potwierdzającą, do załączenia w załączniku III; d) która określiła przy podpisie, ratyfikacji, przyjęciu lub zatwier- lub przystąpieniu do niniejszego Protokołu swój dzeniu, zamiar działania zgodnie z niniejszym ustępem. 10. Od Strony, do której stosuje się niniejszy ustęp: a) b) jeżeli znajduje się w zakresie geograficznym EMEP, wymaga się dostosowania do postanowień niniejszego artykułu i załącznika II tylko w ramach odnośnego OZEZ dla każdego zanieczyszczenia, dla którego OZEZ w zakresie swojej właści- wości zawarty jest w załączniku III; lub jeżeli nie znajduje się w zakresie geograficznym EMEP, wymaga się dostosowania do postanowień ustępów 1, 2, 3, 5, 6 i 7 oraz załącznika II, tylko w ramach odnośnego OZEZ dla każdego zanieczyszczenia (tlenków azotu, siarki i/lub lotnych związków organicznych), dla którego OZEZ w zakresie swo- jej właściwości zawarty jest załączniku III oraz nie wymaga się dostosowania do ustępu 8 gdziekolwiek w zakresie swojej właściwości. 178 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 11. Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki, przy ich ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu, lub przy przystąpieniu do niniej- szego Protokołu przedłożą Organowi Wykonawczemu ich odpo- wiednie zobowiązania dotyczące redukcji emisji odnoszące się do siarki, tlenków azotu i lotnych związków organicznych w celu ich automatycznego włączenia do załącznika II. 12. Strony, z zastrzeżeniem wyniku pierwszego przeglądu przewidzianego na mocy artykułu 10 i nie później niż w termi- nie jednego roku po zakończeniu tego przeglądu, rozpoczynają negocjacje w sprawie dalszych zobowiązań dotyczących redukcji emisji. Artykuł 4 Wymiana informacji i technologii 1. Każda Strona, w sposób zgodny z jej przepisami ustawodaw- czymi i wykonawczymi oraz praktykami, a także zgodnie z jej zobowiązaniami zawartymi w niniejszym Protokole, stworzy korzystne warunki dla ułatwienia wymiany informacji, technolo- gii i technik w celu redukowania emisji siarki, tlenków azotu, amoniaku i lotnych związków organicznych poprzez promowa- nie między innymi: 1. rozwoju i aktualizowania baz danych dotyczących najlep- szych dostępnych technik, włączając w to te, które zwiększają efektywne wykorzystywanie energii, palniki o niskim pozio- mie emisji oraz dobre praktyki środowiskowe w rolnictwie; a) krajowych rocznych emisji siarki, tlenków azotu, amoniaku i lotnych związków organicznych oraz postępu w kierunku zgodności z krajowymi pułapami emisji lub innymi zobowią- zaniami określonymi w artykule 3; b) depozycji i stężeń odnośnych zanieczyszczeń oraz, gdzie sto- i stężeń w stosunku do ładunków sowne, tych depozycji i poziomów krytycznych określonych w artykule 2; c) poziomów ozonu troposferycznego; d) strategii i środków stosowanych lub które mają być zastoso- wane w celu redukcji problemów związanych z zanieczysz- czeniem powietrza będących przedmiotem niniejszego Proto- kołu i określonych w artykule 6. 2. Ponadto każda Strona może udostępnić na szeroką skalę spo- łeczeństwu informacje w celu minimalizacji emisji, włączając w to informacje dotyczące: a) mniej zanieczyszczających paliw, odnawialnych źródeł ener- gii i efektywnego wykorzystania energii, w tym ich wykorzy- stania w transporcie; b) lotnych związków organicznych w produktach, włączając ety- kietowanie; c) opcji zarządzania odpadami zawierającymi lotne związki organiczne, które są wytwarzane przez społeczeństwo; 2. wymiany informacji i doświadczeń w rozwijaniu mniej zanie- czyszczających systemów transportu; d) dobrych praktyk rolniczych w celu redukcji emisji amoniaku; 3. bezpośredniego kontaktu i współpracy przemysłowej, w tym e) skutków zdrowotnych i środowiskowych związanych z zanie- wspólnych przedsiębiorstw; czyszczeniami objętymi przez niniejszy Protokół; 4. zapewnienia pomocy technicznej. f) kroków, które jednostki i zakłady przemysłowe mogą podej- mować w celu wspomożenia redukcji emisji zanieczyszczeń objętych przez niniejszy Protokół. 2. Promując działania wyszczególnione w ustępie 1, każda Strona stworzy sprzyjające warunki poprzez ułatwiane kontak- tów i współpracy między właściwymi organizacjami i jednost- kami w sektorze prywatnym i publicznym, które są zdolne zapew- nić usługi techniczne, projektowe i inżynieryjne, sprzęt lub finansowanie. Artykuł 5 Świadomość społeczna Artykuł 6 Strategie, polityki, programy, środki i informacje 1. Każda Strona, w stopniu, w jakim to konieczne i na podstawie należytych kryteriów naukowych i ekonomicznych, w celu ułatwienia wprowadzenia w życie jej zobowiązań na mocy artykułu 3: 1. Każda Strona, w sposób zgodny z jej przepisami ustawodaw- czymi i wykonawczymi oraz praktykami, będzie wspierać dostar- czanie informacji ogółowi społeczeństwa, w tym informacje doty- czące: a) przyjmie strategie, polityki i programy wspierające bez zbyt- niego opóźnienia od momentu, kiedy ten Protokół wchodzi w życie dla tej Strony; 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 179 b) zastosuje środki w celu kontroli i redukcji jej emisji siarki, tlen- ków azotu, amoniaku i lotnych związków organicznych; b) skutków stężeń i depozycji w otoczeniu siarki, związków azotu i lotnych związków organicznych oraz ozonu na ludz- kie zdrowie, lądowe i wodne ekosystemy oraz materiały. c) zastosuje środki w celu pobudzenia efektywnego wykorzysty- wania energii odnawialnej; d) zastosuje środki w celu obniżenia wykorzystywania paliw zanieczyszczających; 3. Strony mogą podejmować bardziej rygorystyczne środki, niż te, które są wymagane na mocy niniejszego Protokołu. e) rozwinie i wprowadzi mniej zanieczyszczające systemy trans- portowe i systemy wspierania zarządzania ruchem w celu redukcji całkowitych emisji pochodzących z ruchu drogowe- go; Artykuł 7 Sprawozdawczość f) zastosuje środki w celu pobudzenia rozwoju i wprowadzania procesów i produktów powodujących niski stopień zanie- czyszczenia, biorąc pod uwagę wytyczne zawarte w doku- mentach I–V przyjęte przez Organ Wykonawczy na jego sie- demnastej sesji (decyzja 1999/1) oraz zmiany do tych dokumentów; g) pobudzi wprowadzanie w życie programów zarządzających w celu redukcji emisji, włączając w to programy nieobowiąz- kowe oraz wykorzystanie instrumentów ekonomicznych, bio- rąc pod uwagę wytyczne zawarte w dokumencie VI przyjęte przez Organ Wykonawczy na jego siedemnastej sesji (decyzja 1999/1) oraz zmiany do tego dokumentu; h) wprowadzi w życie i będzie dalej opracowywać polityki i środki zgodnie z jej krajowymi okolicznościami, takie jak postępująca redukcja lub znoszenie niedoskonałości rynko- wych, bodźców fiskalnych, zwolnień podatkowych i celnych i subsydiów we wszystkich sektorach, które emitują siarkę, tlenki azotu, amoniak i lotne związki organiczne, które są sprzeczne z celem niniejszego Protokołu oraz zastosuje instru- menty rynkowe; 1. Z zastrzeżeniem swoich przepisów ustawowych i wykonaw- czych oraz zgodnie ze swoimi zobowiązaniami na podstawie niniejszego Protokołu: a) każda ze Stron składa sprawozdanie, za pośrednictwem Sekre- tarza Wykonawczego Komisji, do Organu Wykonawczego, na zasadzie okresowej jak zostało to ustalone przez Strony na posiedzeniu Organu Wykonawczego, w zakresie informacji dotyczących środków, jakie podjęła w celu wprowadzenia w życie niniejszego Protokołu. Jak również: i) kiedy Strona stosuje inne strategie redukcji emisji na mocy artykułu 3 ustęp 2 i 3, dokumentuje ona zastosowane stra- tegie oraz ich zgodność z wymogami tych ustępów; ii) kiedy Strona ocenia pewne wartości dopuszczalne, w spo- sób określony zgodnie z postanowieniami artykułu 3 ustęp 3, za nie wykonalne technicznie lub ekonomicznie, biorąc pod uwagę koszty i korzyści, składa w tej sprawie sprawozdanie wraz z uzasadnieniem; i) zastosuje środki, gdzie są one efektywne pod względem kosz- tów, w celu redukcji emisji pochodzących z odpadów produk- tów zawierających lotne związki organiczne. b) każda Strona w ramach zakresu geograficznego EMEP składa sprawozdanie, za pośrednictwem Sekretarza Wykonawczego Komisji, do EMEP, na zasadzie okresowej określonej przez Komitet Sterujący EMEP i zatwierdzonej przez Strony na sesji Organu Wykonawczego, zawierające następujące informacje: 2. Każda Strona zbiera i zachowuje informacje w sprawie: a) aktualnych poziomów emisji siarki, związków azotu i lotnych związków organicznych oraz stężeń i depozycji tych związ- ków oraz ozonu w otoczeniu, biorąc pod uwagę, dla tych Stron, które znajdują się w zakresie geograficznym EMEP, plan działań EMEP; i) poziomy emisji siarki, tlenków azotu, amoniaki i lotnych związków organicznych wykorzystując, jako minimum, metodologie oraz decyzje o charakterze czasowym i prze- strzennym określone przez Komitet Sterujący EMEP; ii) poziomy emisji każdej substancji w roku referencyjnym i oraz (1990) przy użyciu takich samych metodologii decyzji o charakterze czasowym i przestrzennym; 180 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 iii) dane dotyczące planowanych emisji i bieżących planów redukcyjnych; podobnie jak różnicy między aktualnymi stężeniami ozonu i war- tościami krytycznych poziomów ozonu określonych w załącz- niku I lub takich alternatywnych metod oceny, jakie zostały zatwierdzone przez Strony na sesji Organu Wykonawczego. iv) kiedy uważa to za właściwe, wszelkie szczególne okolicz- ności uzasadniające emisje, które są tymczasowo wyższe niż pułapy ustanowione dla tej Strony dla jednego lub wię- cej zanieczyszczeń; c) Strony spoza zakresu geograficznego EMEP udostępnią infor- macje podobne do tych określonych w literze b) na żądanie Organu Wykonawczego. 2. Informacje, które mają być przekazywane zgodnie z ustępem 1 litera a) są zgodne z decyzją dotyczącą formatu i zawartości, przyjętą przez Strony na sesji Organu Wykonawczego. Warunki tej decyzji zostaną przejrzane, jeśli zaistnieje potrzeba określenia dodatkowych elementów dotyczących formatu lub treści infor- macji, jakie mają być zawarte w sprawozdaniach. 3. W odpowiednim terminie przed doroczną sesją Organu Wykonawczego, EMEP przekazuje informacje w sprawie: a) stężeń i depozycji siarki i związków azotu w otoczeniu, podobnie jak, gdzie są one dostępne, stężeń lotnych związki organiczne i ozonu w otoczeniu; b) obliczeń dotyczących budżetów siarki, utleniaczy i zreduko- wanego azotu oraz istotne informacje dotyczące transportu ozonu i jego prekursorów na dalekie odległości. Strony na obszarach poza zasięgiem geograficznym EMEP udo- stępniają podobne informacje na żądanie organu wykonawcze- go. Artykuł 8 Badania, rozwój i monitoring Strony wspierają badania, rozwój, monitoring i współpracę zwią- zaną z: a) międzynarodową harmonizacją metod obliczania i oceny szkodliwych skutków związanych z substancjami skierowa- nymi przez niniejszy Protokół do wykorzystania w ustalaniu krytycznych ładunków i krytycznych poziomów oraz, odpo- wiednio, wypracowaniem procedur takiej harmonizacji; b) doskonaleniem baz danych emisji, w szczególności tych doty- czących amoniaku i lotnych związków organicznych; c) doskonaleniem techniki i systemów monitoringu oraz dosko- naleniem modelowania transportu, stężeń i depozycji siarki, związków azotu i lotnych związków organicznych, podobnie jak tworzenia ozonu i wtórnych cząstek stałych; d) poprawą naukowego zrozumienia długoterminowego efektu emisji i ich wpływu na hemisferyczne tło stężeń siarki, azotu, lotnych związków organicznych, ozonu i zanieczyszczeń pyłowych, koncentrując się w szczególności na chemii swo- bodnej troposfery i potencjale międzykontynentalnego prze- pływu zanieczyszczeń; 4. Organ Wykonawczy, zgodnie z postanowieniami artykułu 10 ustęp 2 litera b) Konwencji, uzgadnia przygotowanie informacji dotyczących skutków depozycji siarki i związków azotu oraz stę- żenia ozonu. e) dalszym opracowaniem ogólnej strategii w celu redukowania szkodliwych skutków zakwaszania, eutrofizacji i fotochemicz- nego zanieczyszczenia powietrza, w tym współdziałań i skut- ków kompleksowych; 5. Strony, na sesjach Organu Wykonawczego, uzgadniają przy- gotowanie, w regularnych odstępach czasu, skorygowanych informacji dotyczących obliczonych i zoptymalizowanych na poziomie międzynarodowym przydziałów redukcji emisji dla państw znajdujących się w zakresie geograficznym EMEP, wyko- rzystując zintegrowane modele szacunkowe, w tym modele trans- portu atmosferycznego, w celu zredukowania dalszej, do celów artykułu 3 ustęp 1, różnicy między aktualnymi depozycjami siarki i związków azotu oraz wartościami ładunków krytycznych, f) strategiami w zakresie dalszych redukcji emisji siarki, tlenków azotu, amoniaku i lotnych związków organicznych opartymi na krytycznych ładunkach i poziomach, podobnie jak na roz- woju technicznym oraz doskonaleniem zintegrowanego modelowania szacunkowego w celu obliczenia zoptymalizo- wanych na poziomie międzynarodowym przydziałów reduk- cji emisji, biorąc pod uwagę potrzebę uniknięcia nadmiernych kosztów dla którejkolwiek ze Stron. Powinno się kłaść spe- cjalny nacisk na emisje pochodzące z rolnictwa i transportu; 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 181 g) identyfikacją trendów w czasie i naukowego zrozumienia szerszych skutków siarki, azotu i lotnych związków organicz- nych oraz fotochemicznego zanieczyszczenia powietrza na ludzkie zdrowie, włączając ich wkład w stężenie zanieczysz- czeń pyłowych, środowisko, w szczególności zakwaszenie i eutrofizację, oraz materiałów, w szczególności zabytków historycznych i kulturalnych, biorąc pod uwagę związek mię- dzy tlenkami siarki, tlenkami azotu, amoniakiem, lotnymi związkami organicznymi i ozonem troposferycznym; h) technologiami zwalczania emisji oraz technologiami i techni- kami zwiększenia efektywnego wykorzystywania energii, oszczędzania energii i wykorzystania energii odnawialnej; i) efektywnością technik kontroli amoniaku dla gospodarstw i ich wpływu na lokalne i regionalne depozycje; Organu Wykonawczego, danych dotyczących skutków stężeń i depozycji siarki i związków azotu oraz fotochemicznego zanie- czyszczenia powietrza, podobnie jak sprawozdań Komitetu Wdrażającego określonego w artykule 9. 2. a) Strony, na posiedzeniach organu wykonawczego, poddają przeglądowi zobowiązania wymienione w niniejszym Pro- tokole, włączając: i) ich zobowiązania w stosunku do ich obliczonych i zop- tymalizowanych na poziomie międzynarodowym przy- działów redukcji emisji określonych w artykule 7 ustęp 5; j) zarządzaniem zapotrzebowaniem na transport oraz rozwojem i promowaniem mniej zanieczyszczających form transportu; ii) adekwatność zobowiązań oraz postęp dokonany w kie- runku osiągnięcia celów niniejszego Protokołu; k) kwantyfikacją oraz, gdzie jest to możliwe, ekonomiczną oceną korzyści dla środowiska i zdrowia ludzkiego wynikających z redukcji emisji siarki, tlenków azotu, amoniaku i lotnych związków organicznych; l) rozwojem narzędzi dla umożliwienia szerokiego stosowania i dostępności metod i wyników tych prac. Artykuł 9 Zgodność Zgodne wykonanie przez każdą ze Stron swoich zobowiązań na mocy niniejszego Protokołu podlega regularnemu sprawdzeniu. Komitet Wdrażający, ustanowiony na mocy decyzji 1997/2 Organu Wykonawczego podczas jego piętnastego posiedzenia, przeprowadza takie przeglądy i przedstawia sprawozdanie Stro- nom na sesji Organu Wykonawczego zgodnie z warunkami Załącznika do tej decyzji, łącznie ze wszystkimi jego zmianami. Artykuł 10 Przeglądy dokonywane przez Strony na sesjach Organu Wykonawczego b) przeglądy biorą pod uwagę najlepsze dostępne informacje naukowe o skutkach zakwaszenia, eutrofizacji oraz foto- chemicznego zanieczyszczenia powietrza, włączając oceny wszystkich odnośnych skutków zdrowotnych, krytyczne ładunki i poziomy, rozwój i udoskonalenie zintegrowa- nych modeli technologiczny, zmianę warunków ekonomicznych, postęp poczyniony w dziedzinie baz danych dotyczących emisji i technik zwal- czania, w szczególności odnoszących się do amoniaku i lot- nych związków organicznych, a także wypełnienie zobo- wiązań dotyczących poziomów emisji; szacunkowych, rozwój c) procedury, metody oraz terminy dokonywania takich prze- glądów są określane przez Strony na sesji Organu Wyko- nawczego. Pierwszy taki przegląd rozpocznie się nie póź- niej niż po roku od momentu wejścia w życie niniejszego Protokołu. Artykuł 11 Rozstrzyganie sporów 1. Strony, na sesjach Organu Wykonawczego, na podstawie arty- kułu 10 ustęp 2 litera a) Konwencji, dokonują przeglądu infor- macji dostarczonych przez Strony, EMEP i organy pomocnicze 1. W razie powstania sporu między dwiema lub więcej Stronami dotyczącego interpretacji lub stosowania niniejszego Protokołu, zainteresowane Strony poszukują rozwiązania sporu w drodze negocjacji lub stosując jakąkolwiek inną metodę rozstrzygania sporu według ich własnego wyboru. Strony sporu informują Organ Wykonawczy o powstaniu tego sporu. 182 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 2. W czasie ratyfikowania, przyjmowania, zatwierdzania lub przystępowania do niniejszego Protokołu, lub w okresie później- szym, Strona, która nie jest regionalną organizacją integracji gos- podarczej może deklarować w formie dokumentu pisemnego przedstawionego depozytariuszowi, że w odniesieniu do sporu dotyczącego interpretacji lub stosowania niniejszego Protokołu, uznaje jeden lub obydwa z następujących środków rozstrzygania sporów jako obligatoryjny ipso facto i bez specjalnego porozumie- nia, w odniesieniu do Strony przyjmującej takie samo zobowią- zanie: a) przekazanie sporu do Międzynarodowego Trybunału Sprawie- dliwości; b) postępowanie arbitrażowe zgodnie z procedurami przyjętymi przez Strony na sesji Organu Wykonawczego, tak szybko, jak jest to wykonalne, w Załączniku dotyczącym postępowania arbitrażowego. Strona, która jest regionalną organizacją integracji gospodarczej może złożyć deklarację z podobnym skutkiem w odniesieniu do postępowania arbitrażowego zgodnie z procedurami określonymi w literze b). 3. Deklaracja złożona na mocy ustępu 2 pozostaje w mocy do momentu jej wygaśnięcia zgodnie z jej warunkami lub do trzech miesięcy po złożeniu u depozytariusza pisemnego zawiadomie- nia o jej odwołaniu. 4. Nowa deklaracja, zawiadomienie o odwołaniu lub wygaśnię- ciu deklaracji w żaden sposób nie wpływają na procedury sądowe będące w toku przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedli- wości lub sądem arbitrażowym, chyba że strony sporu postano- wią inaczej. 5. Z wyjątkiem przypadku, kiedy strony w sporze przyjęły tę samą metodę rozstrzygnięcia sporu na mocy ustępu 2, jeżeli po 12 miesiącach od czasu powiadomienia przez jedną ze Stron dru- giej o zaistnieniu sporu między nimi, strony, których to dotyczy nie są w stanie rozstrzygnąć swojego sporu za pomocą metod wspomnianych w ustępie 1, spór zostaje przedłożony, na żąda- nie którejkolwiek ze stron w sporze, do koncyliacji. 6. Do celów ustępu 5, zostanie utworzona Komisja koncyliacyj- na. Komisja składa się z jednakowej liczby członków wyznaczo- nych przez każdą z zainteresowanych stron, lub w przypadku gdy Strony biorące udział w koncyliacji posiadają wspólny interes, przez grupę posiadającą ten sam interes oraz z przewodniczącego wybranego wspólnie przez tak wyznaczonych członków. Komi- sja przygotowuje propozycję orzeczenia, którą strony sporu roz- ważają w dobrej wierze. Artykuł 12 Załączniki Załączniki do niniejszego Protokołu stanowią integralną część Protokołu. Artykuł 13 Zmiany i dostosowania 1. Każda ze Stron może zaproponować zmiany do niniejszego Protokołu. Każda Strona Konwencji może zaproponować dosto- sowanie do załącznika II do niniejszego Protokołu polegające na dodaniu jej nazwy wraz z poziomami emisji, pułapami emisji i wartościami procentowymi redukcji emisji. 2. Proponowane zmiany i dostosowania przedkładane są na piś- mie Sekretarzowi Wykonawczemu Komisji, który zawiadamia o nich wszystkie Strony. Strony poddają dyskusji proponowane zmiany i dostosowania na następnym posiedzeniu organu wyko- nawczego, pod warunkiem że propozycje te zostały wysłane do Stron przez Sekretarza Wykonawczego z co najmniej dziewięć- dziesięciodniowym wyprzedzeniem. 3. Zmiany do niniejszego Protokołu, w tym zmiany do załączni- ków II–IX przyjmowane są w drodze konsensusu Stron obecnych na sesji Organu Wykonawczego i wchodzą w życie w odniesie- niu do Stron, które je przyjęły dziewięćdziesiątego dnia po dacie złożenia depozytariuszowi dokumentów ich przyjęcia przez dwie trzecie Stron. W odniesieniu do każdej innej Strony zmiany wcho- dzą w życie dziewięćdziesiątego dnia po dniu, w którym ta Strona złożyła swój dokument ich przyjęcia. 4. Zmiany do załączników do niniejszego Protokołu, inne niż do załączników określonych w ustępie 3, przyjmowane są w drodze konsensusu Stron obecnych na sesji Organu Wykonawczego. Po upływie dziewięćdziesięciu dni od daty zawiadomienia wszyst- kich Stron przez Sekretarza Wykonawczego Komisji, zmiana do każdego z tych załączników staje się obowiązująca dla tych Stron, które nie dostarczyły do depozytariusza notyfikacji zgodnie z postanowieniami ustępu 5, pod warunkiem że co najmniej 16 ze Stron nie dostarczyło takiej notyfikacji. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 183 5. Każda Strona, która nie jest w stanie zatwierdzić poprawki do Załącznika, innej niż do załącznika określonego w ustępie 3, powiadamia o tym fakcie depozytariusza na piśmie w ciągu dziewięćdziesięciu dni od momentu powiadomienia o przyjęciu poprawki. Depozytariusz zawiadomi niezwłocznie wszystkie Strony o każdym otrzymanym zawiadomieniu. Strona może w każdej chwili zastąpić jej uprzednią notyfikację przyjęciem, a po złożeniu dokumentu przyjęcia u depozytariusza, zmiana do takiego Załącznika staje się obowiązująca dla tej Strony. 6. Dostosowania do załącznika II przyjmowane są w drodze kon- sensusu Stron obecnych na sesji Organu Wykonawczego i stają się one obwiązujące dla wszystkich Stron niniejszego Protokołu dziewięćdziesiątego dnia po dacie notyfikacji Stron na piśmie przez Sekretarza Wykonawczego Komisji o przyjęciu dostosowa- nia. Artykuł 14 Podpis 1. Niniejszy Protokół jest otwarty do podpisu w Gothenburgu (Szwecja) w dniu 30 listopada i dniu 1 grudnia 1999 roku, następnie w siedzibie głównej Narodów Zjednoczonych w Nowym Jorku do dnia 30 maja 2000 roku przez Państwa będące członkami Komisji, jak również przez Państwa posiada- jące status doradczy przy Komisji na podstawie ustępu 8 rezolu- cji Rady Społeczno-Gospodarczej 36 (IV) z dnia 28 marca 1947 roku, oraz dla regionalnych organizacji integracji gospodarczej, utworzonych przez suwerenne państwa będące członkami Komi- sji, które mają uprawnienia w odniesieniu do prowadzenia nego- cjacji, zawierania i stosowania międzynarodowych umów w spra- wach objętych niniejszym Protokołem, pod warunkiem że zainteresowane Państwa i organizacje są Stronami Konwencji i są wymienione w załączniku II. 2. W sprawach należących do ich kompetencji, takie regionalne organizacje integracji gospodarczej we własnym imieniu korzy- stają z praw i wypełniają obowiązki, które niniejszy Protokół przyznaje ich Państwom Członkowskim. W takich wypadkach, Państwa Członkowskie tych organizacji nie są uprawnione do korzystania z takich praw indywidualnie. Artykuł 15 Ratyfikacja, przyjęcie, zatwierdzenie i przystąpienie 1. Niniejszy Protokół podlega ratyfikacji, przyjęciu lub zatwier- dzeniu przez sygnatariuszy. 2. Niniejszy Protokół jest otwarty do przystąpienia od dnia 31 grudnia 2000 roku dla państw i organizacji, które spełniają wymogi artykułu 14 ustęp 1. Artykuł 16 Depozytariusz Depozytariuszem jest Sekretarz Generalny Narodów Zjednoczo- nych. Artykuł 17 Wejście w życie 1. Niniejszy Protokół wchodzi w życie dziewięćdziesiątego dnia następującego po dniu, w którym u depozytariusza został zło- żony szesnasty dokument ratyfikacyjny, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia. 2. Dla każdego państwa i organizacji spełniających wymogi arty- kułu 14 ustęp 1, które ratyfikują, przyjmują lub zatwierdzą niniej- szy Protokół lub przystępują do niego po złożeniu szesnastego dokumentu ratyfikacyjnego, przyjęcia lub przystąpienia, Protokół wchodzi w życie dziewięćdziesiątego dnia następującego po dniu złożenia przez tę Stronę swojego dokumentu ratyfikacji, przyję- cia zatwierdzenia lub przystąpienia. Artykuł 18 Wystąpienie W każdej chwili po upływie pięciu lat od daty wejścia w życie niniejszego Protokółu w stosunku do Strony, Strona ta może, w drodze złożenia pisemnej notyfikacji depozytariuszowi, złożyć wypowiedzenie. Wypowiedzenie takie nabiera mocy dziewięć- dziesiątego dnia następującego po dniu jego otrzymania przez depozytariusza lub w późniejszym terminie, jaki może zostać określony w notyfikacji dotyczącej wypowiedzenia. Artykuł 19 Teksty autentyczne Oryginał niniejszego Protokołu, którego teksty angielski, francu- ski i rosyjski są jednakowo autentyczne, zostanie złożony Sekre- tarzowi Generalnemu Organizacji Narodów Zjednoczonych. NA DOWÓD CZEGO niżej podpisani, należycie w tym celu upo- ważnieni, podpisali niniejszy Protokół. 3. Dokumenty ratyfikacyjne, przyjęcia, zatwierdzenia lub przy- stąpienia składane są depozytariuszowi. Sporządzono w Gothenburg (Szwecja), trzydziestego dnia listo- pada tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego dziewiątego roku. 184 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 ZAŁĄCZNIK I ŁADUNKI I POZIOMY KRYTYCZNE I. KRYTYCZNE ŁADUNKI KWASOWOŚCI A. Dla Stron znajdujących się w zakresie geograficznym EMEP 1. Ładunki krytyczne, (których definicję przedstawiono w artykule 1) kwasowości dla ekosystemów ustalone są i kryteriów dla kartowania krytycznych zgodnie z Podręcznikiem Konwencji w sprawie metodologii poziomów/ładunków i obszarów geograficznych, gdzie są one przekroczone. Jest to maksymalna wielkość depozycji zakwaszenia, jaką ekosystem może tolerować w długim okresie bez uszkodzenia. Ładunki krytyczne zakwaszenia z zakresie azotu uwzględniają procesy pobierania azotu w ramach ekosystemu (np. pobierania przez rośliny). Ładunki krytyczne zakwaszenia w zakresie siarki nie uwzględniają tych procesów. Połączony ładunek kwasowości siarki i azotu bierze pod uwagę azot jedynie wtedy, gdy depozycja azotu jest większa niż ekosystemowe procesy usuwania azotu. Wszystkie ładunki krytyczne, z których Strony składają sprawozdanie są reasumowane dla ich wykorzystania w zintegrowanym modelowaniu szacunkowym zaangażowanym do opracowania wytycznych dla ustalenia pułapów emisji w załączniku II. B. Dla Stron pochodzących z Ameryki Północnej 2. Dla wschodniej Kanady krytyczne ładunki siarki z azotem dla ekosystemów leśnych zostały ustalone z wykorzystaniem naukowych metodologii i kryteriów (Kanadyjskie Studium Kwaśnych Deszczów z 1997 roku) podobnych do tych, które zawarte są w Podręczniku Konwencji w sprawie metodologii i kryteriów dla kartowania krytycznych poziomów/ładunków i obszarów geograficznych, gdzie są one przekroczone. Wartości krytycznych ładunków, (których definicję przedstawiono w artykule 1) kwasowości ustala się dla siarczanów zawartych w opadach wyrażonych w kg/ha/rok. Alberta w zachodniej Kanadzie, gdzie poziomy depozycji są obecnie poniżej limitów środowiskowych, przyjęła ogólne systemy klasyfikacji ładunków krytycznych w Europie w zakresie potencjalnego zakwaszenia. Potencjalne zakwaszenie określane jest poprzez odjęcie całkowitej (zarówno mokrej, jak i suchej) depozycji kationów podstawowych od depozycji siarki i azotu. Ponadto obok krytycznych ładunków potencjalnego zakwaszenia Alberta ustaliła ładunki celowe i monitoringowane w celu zarządzania emisjami zakwaszającymi. 3. Dla Stanów Zjednoczonych Ameryki skutki zakwaszenia oceniane są poprzez wrażliwość ekosystemów, całkowity ładunek związków zakwaszających w ekosystemie i niepewność procesów usuwania azotu w ekosystemach. 4. Ładunki i efekty te wykorzystywane są w zintegrowanym modelowaniu szacunkowym oraz opracowywaniu wytycznych dla ustalenia pułapów emisji i/lub redukcji w stosunku do Kanady i Stanów Zjednoczonych Ameryki w załączniku II. II. KRYTYCZNE ŁADUNKI AZOTU POCHODZĄCEGO Z SUBSTANCJI POKARMOWYCH Dla Stron znajdujących się w zakresie geograficznym EMEP 5. (których definicję przedstawiono w artykule 1) azotu pochodzącego z substancji Ładunki krytyczne, pokarmowych (eutrofizacja) dla ekosystemów ustalone są zgodnie z Podręcznikiem Konwencji w sprawie metodologii i kryteriów dla kartowania krytycznych poziomów/ładunków i obszarów geograficznych, gdzie są one przekroczone. Jest to maksymalna wielkość eutrofizującej depozycji azotu, jaką ekosystem może tolerować w długim okresie bez uszkodzenia. Wszystkie ładunki krytyczne, z których Strony składają sprawozdanie są reasumowane dla ich wykorzystania w zintegrowanym modelowaniu szacunkowym zaangażowanym do opracowania wytycznych dla ustalenia pułapów emisji w załączniku II. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 185 III. POZIOMY KRYTYCZNE OZONU A. Dla Stron znajdujących się w zakresie geograficznym EMEP 6. Poziomy krytyczne, (których definicję przedstawiono w artykule 1) ozonu ustalone są w celu ochrony roślin zgodnie z Podręcznikiem Konwencji w sprawie metodologii i kryteriów dla kartowania krytycznych poziomów/ładunków i obszarów geograficznych, gdzie są one przekroczone. Wyrażone są jako kumulatywne narażenie powyżej progu stężenia ozonu wynoszącego 40 ppb (cząstek na bilion objętości). Ten wskaźnik narażenia jest określony jako AOT40 (skumulowana wartość narażenia powyżej progu 40 ppb). AOT40 obliczane jest jako suma różnic między cogodzinnym stężeniem (w ppb) i 40 ppb dla każdej godziny, kiedy stężenie przekracza 40 ppb. 7. Długofalowy poziom krytyczny ozonu dla upraw wynoszący AOT40 równy 3 000 ppb. godzin dla okresu od maja do lipca (wykorzystywanego jako typowy sezon uprawny) i dla godzin dziennych wykorzystany został do określenia obszarów ryzyka, gdzie poziomy krytyczne są przekraczane. Szczególna redukcja przekroczeń została objęta w zintegrowanym modelowaniu szacunkowym podjętym dla niniejszego Protokołu w celu opracowania wytycznych dla ustalenia pułapów emisji w załączniku II. Długofalowy poziom krytyczny ozonu dla upraw jest brany pod uwagę również w celu ochrony innych roślin, takich jak drzewa i roślinności naturalnej. Dalsze prace naukowe zachodzą w kierunku rozwoju bardziej zróżnicowanej interpretacji przekroczeń poziomów krytycznych ozonu dla roślinności. 8. Krytyczny poziom ozonu dla zdrowia ludzkiego przedstawiony jest przez poziom zawarty w Wytycznych Jakości Powietrza Światowej Organizacji Zdrowia dla ozonu i wynosi 120 μg/m3 jako ośmiogodzinna średnia. We współpracy z Regionalnym Biurem Światowej Organizacji Zdrowia dla Europy (WHO/EURO), krytyczny poziom wyrażony jako AOT60 (skumulowana wartość narażenia powyżej progu 60 ppb), tj. 120 μg/m3, obliczany po jednym roku, został przyjęty jako surogat dla Wytycznych Jakości Powietrza Światowej Organizacji Zdrowia do celów zintegrowanego modelowania szacunkowego. Został on wykorzystany do określenia obszarów ryzyka, gdzie poziom krytyczny jest przekroczony. Szczególna redukcja przekroczeń została objęta w zintegrowanym modelowaniu szacunkowym podjętym dla niniejszego Protokołu w celu opracowania wytycznych dla ustalenia pułapów emisji w załączniku II. B. Dla Stron pochodzących z Ameryki Północnej 9. Dla Kanady krytyczne poziomy ozonu ustalone są w celu ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska oraz wykorzystywane są do ustalania ogólnokanadyjskiej normy dla ozonu. Pułapy emisji w załączniku II określone są według poziomu ambicji wymaganego do osiągnięcia ogólnokanadyjskiej normy dla ozonu. 10. Dla Stanów Zjednoczonych Ameryki, krytyczne poziomy ozonu ustalone są w celu ochrony zdrowia publicznego z odpowiednim marginesem bezpieczeństwa, w celu ochrony publicznego dobra społecznego przed jakimkolwiek znanymi lub oczekiwanymi szkodliwymi skutkami. Poziomy te wykorzystywane są w celu ustalenia krajowej normy jakości powietrza. Zintegrowane modelowanie szacunkowe i normy jakości powietrza wykorzystywane są przy opracowywaniu wytycznych dla ustalenia pułapów emisji i/lub redukcji dla Stanów Zjednoczonych Ameryki w załączniku II. 186 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 ZAŁĄCZNIK II PUŁAPY EMISJI Pułapy emisji wymienione w tabelach poniżej odnoszą się do postanowień artykułu 3 ustęp 1 i 10 niniejszego Protokołu. Poziomy emisji w latach 1980 i 1990 oraz wymienione wartości procentowe redukcji emisji podaje się jedynie w celach informacyjnych. Tabela 1. Pułapy emisji dla siarki (w tysiącach ton SO2 rocznie) Strona Poziomy emisji 1980 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) Armenia Austria Białoruś Belgia Bułgaria 141 400 740 828 73 91 637 372 2 050 2 008 Kanada krajowy (a) 4 643 3 236 OZEZ (OZTS) 3 135 1 873 Chorwacja 150 180 Republika Czeska 2 257 1 876 Dania Finlandia Francja Niemcy Grecja Węgry Irlandia Włochy Łotwa 450 584 182 260 3 208 1 269 7 514 5 313 400 509 1 633 1 010 222 178 3 757 1 651 – 119 73 39 480 106 856 70 283 55 116 400 550 546 550 42 500 107 0 % –57 % –25 % –72 % –57 % –61 % –85 % –70 % –55 % –68 % –90 % 7 % –46 % –76 % –70 % –10 % (a) Przy ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu albo przystąpieniu do niniejszego Protokołu Kanada przedstawia pułap emisji dla siarki, albo na poziomie krajowym albo dla jej OZEZ, I podejmie starania, aby utrzymać pułap do 2010 roku. OZEZ dla siarki stanowić będzie obszar zarządzania tlenkami siarki (OZTS), który został wyznaczony na mocy załącznika III do Protokołu w spra- wie dalszej redukcji emisji siarki przyjętego w Oslo dnia 14 czerwca 1994 roku jako południowo-wschodni OZTS dla Kanady. Jest to obszar o powierzchni 1 miliona km2, który zawiera całość terytorium prowincji Wyspy Księcia Edwarda, Nowej Szkocji i Nowego Brunszwiku, całość terytorium prowincji Quebec na południe od linii prostej między Havre-St. Pierre na północnym wybrzeżu Zatoki Świętego Wawrzyńca oraz punktu, gdzie granica Quebek - Ontario przecina wybrzeże Zatoki James, a także całość terytorium prowincji Ontario na południe od linii prostej między punktem, gdzie granica Ontario - Quebec przecina wybrzeże Zatoki James i rzeki Nipigon niedaleko północnego brzegu Jeziora Superior. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 187 Strona Poziomy emisji 1980 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) 0,11 145 4 50 22 170 135 918 635 110 27 774 67 26 Liechtenstein 0,39 0,15 Litwa 311 222 Luksemburg 24 15 Niderlandy 490 202 Norwegia Polska Portugalia 4 100 3 210 1 397 137 53 266 362 Republika Mołdawii 308 265 Rumunia 1 055 1 311 Federacja Rosyjska (a) 7 161 4 460 OZEZ Słowacja Słowenia 1 062 1 133 780 543 235 194 Hiszpania (a) 2 959 2 182 Szwecja Szwajcaria Ukraina 491 119 116 43 3 849 2 782 1 457 Zjednoczone Królestwo 4 863 3 731 625 Stany Zjednoczone Ameryki (b) –27 % –35 % –73 % –75 % –58 % –56 % –53 % –49 % –30 % –44 % –80 % –86 % –65 % –44 % –40 % –48 % –83 % Wspólnota Europejska 26 456 16 436 4 059 –75 % (a) Liczby stosują się do europejskiej części w ramach obszaru EMEP. (b) Przy ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu albo przystąpieniu do niniejszego Protokołu, Stany Zjednoczone Ameryki określą celem włączenia do niniejszego Załącznika: a) szczególne środki redukcji emisji mające zastosowanie do źródeł ruchomych i sta- cjonarnych siarki stosowanych albo na poziomie krajowym albo w obrębie OZEZ, jeżeli przedstawiły OZEZ dla siarki celem włą- czenia do załącznika III; b) wartość całkowitych oszacowanych poziomów emisji siarki na rok 1990, albo na poziomie krajowym albo dla OZEZ; c) indykatywną wartość całości poziomów emisji siarki na rok 2010, albo na poziomie krajowym albo dla OZEZ; oraz d) powiązane dane szacunkowe procentowych wartości redukcji w emisjach siarki. Pozycja b) zostanie włączona do tabeli, a pozycje a), c) i d) zostaną włączone w przypisie do tabeli. 188 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Tabela 2. Pułapy emisji dla tlenków azotu (w tysiącach ton NO2 rocznie) Strona Poziomy emisji 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) Armenia Austria Białoruś Belgia Bułgaria Kanada (a) Chorwacja Republika Czeska Dania Finlandia Francja Niemcy Grecja Węgry Irlandia Włochy Łotwa Liechtenstein Litwa Luksemburg Niderlandy Norwegia Polska Portugalia Republika Mołdawii Rumunia Federacja Rosyjska (b) OZEZ 46 194 285 339 361 2 104 87 742 282 300 1 882 2 693 343 238 115 1 938 93 0,63 158 23 580 218 1 280 348 100 546 3 600 360 46 107 255 181 266 87 286 127 170 860 1 081 344 198 65 1 000 84 0,37 110 11 266 156 879 260 90 437 265 0 % –45 % –11 % –47 % –26 % 0 % –61 % –55 % –43 % –54 % –60 % 0 % –17 % –43 % –48 % –10 % –41 % –30 % –52 % –54 % –28 % –31 % –25 % –10 % –20 % –26 % (a) Przy ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu albo przystąpieniu do niniejszego Protokołu Kanada przedstawi poziomy emisji za rok 1990 i pułapy emisji na rok 2010 dla tlenków azotu, albo na poziomie krajowym albo dla jej OZEZ dla tlenków azotu, jeżeli już taki przedstawiła. (b) Liczby stosują się do europejskiej części w ramach obszaru EMEP. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 189 Strona Poziomy emisji 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) Słowacja Słowenia Hiszpania (a) Szwecja Szwajcaria Ukraina Zjednoczone Królestwo Stany Zjednoczone Ameryki (b) 225 62 1 113 338 166 1 888 2 673 130 45 847 148 79 1 222 1 181 –42 % –27 % –24 % –56 % –52 % –35 % –56 % Wspólnota Europejska 13 161 6 671 –49 % (a) Liczby stosują się do europejskiej części w ramach obszaru EMEP. (b) Przy ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu albo przystąpieniu do niniejszego Protokołu, Stany Zjednoczone Ameryki określą celem włączenia do niniejszego Załącznika: a) szczególne środki redukcji emisji mające zastosowanie do źródeł ruchomych i sta- cjonarnych tlenków azotu stosowanych albo na poziomie krajowym albo w obrębie OZEZ, jeżeli przedstawiły OZEZ dla tlenków azotu celem włączenia do Załącznika III; b) wartość całkowitych oszacowanych poziomów emisji siarki na rok 1990, albo na poziomie krajowym albo dla OZEZ; c) indykatywną wartość całości poziomów emisji tlenków azotu na rok 2010, albo na pozio- mie krajowym albo dla OZEZ; oraz d) powiązane dane szacunkowe procentowych wartości redukcji w emisjach tlenków azotu. Pozycja b) zostanie włączona do tabeli, a pozycje a), c) i d) zostaną włączone w przypisie do tabeli. Tabela 3. Pułapy emisji dla amoniaku (w tysiącach ton NH3 rocznie) Strona Poziomy emisji 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) Armenia Austria Białoruś Belgia Bułgaria Chorwacja Republika Czeska 25 81 219 107 144 37 156 25 66 158 74 108 30 101 0 % –19 % –28 % –31 % –25 % –19 % –35 % 190 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Strona Poziomy emisji 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) Dania Finlandia Francja Niemcy Grecja Węgry Irlandia Włochy Łotwa Liechtenstein Litwa Luksemburg Niderlandy Norwegia Polska Portugalia Republika Mołdawii Rumunia 122 35 814 764 80 124 126 466 44 0,15 84 7 226 23 508 98 49 300 Federacja Rosyjska (a) 1 191 OZEZ Słowacja Słowenia Hiszpania (a) Szwecja Szwajcaria Ukraina Zjednoczone Królestwo 61 62 24 351 61 72 729 333 69 31 780 550 73 90 116 419 44 0,15 84 7 128 23 468 108 42 210 49 39 20 353 57 63 592 297 Wspólnota Europejska 3 671 3 129 (a) Liczby stosują się do europejskiej części w ramach obszaru EMEP. –43 % –11 % –4 % –28 % –9 % –27 % –8 % –10 % 0 % 0 % 0 % 0 % –43 % 0 % –8 % 10 % –14 % –30 –20 % –37 % –17 1 % –7 % –13 % –19 % –11 % –15 % 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 191 Tabela 4. Pułapy emisji dla lotnych związków organicznych (w tysiącach ton LZO rocznie) Strona Poziomy emisji 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) Armenia Austria Białoruś Belgia Bułgaria Kanada (a) Chorwacja Republika Czeska Dania Finlandia Francja Niemcy Grecja Węgry Irlandia Włochy Łotwa Liechtenstein Litwa Luksemburg Niderlandy Norwegia Polska Portugalia Republika Mołdawii Rumunia Federacja Rosyjska (b) OZEZ Słowacja Słowenia Hiszpania (b) 81 351 533 324 217 2 880 105 435 178 209 2 957 3 195 373 205 197 2 213 152 1,56 103 20 502 310 831 640 157 616 3 566 203 149 42 1 094 81 159 309 144 185 90 220 85 130 1 100 995 261 137 55 1 159 136 0,86 92 9 191 195 800 202 100 523 165 140 40 669 0 % –55 % –42 % –56 % –15 % –14 % –49 % –52 % –38 % –63 % –69 % –30 % –33 % –72 % –48 % –11 % –45 % –11 % –55 % –62 % –37 % –4 % –68 % –36 % –15 % –19 % –6 % –5 % –39 % (a) Przy ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu albo przystąpieniu do niniejszego Protokołu Kanada przedstawi poziomy emisji za rok 1990 i pułapy emisji na rok 2010 dla lotnych związków organicznych, albo na poziomie krajowym albo dla jej OZEZ dla lotnych związków organicznych, jeżeli już taki przedstawiła. (b) Liczby stosują się do europejskiej części w ramach obszaru EMEP. 192 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Strona Poziomy emisji 1990 Pułapy emisji 2010 Procent redukcji emisji na rok 2010 (rok bazowy1990) Szwecja Szwajcaria Ukraina Zjednoczone Królestwo Stany Zjednoczone Ameryki (a) 526 292 1 369 2 555 241 144 797 1 200 –54 % –51 % –42 % –53 % Wspólnota Europejska 15 353 6 600 –57 % (a) Przy ratyfikacji, przyjęciu lub zatwierdzeniu albo przystąpieniu do niniejszego Protokołu, Stany Zjednoczone Ameryki określą celem włączenia do niniejszego Załącznika: a) szczególne środki redukcji emisji mające zastosowanie do źródeł ruchomych i sta- cjonarnych lotnych związków organicznych stosowanych albo na poziomie krajowym albo w obrębie OZEZ, jeżeli przedstawiły OZEZ dla lotnych związków organicznych celem włączenia do załącznika III; b) wartość całkowitych oszacowanych poziomów emisji siarki na rok 1990, albo na poziomie krajowym albo dla OZEZ; c) indykatywną wartość całości poziomów emisji lotnych związków organicznych na rok 2010, albo na poziomie krajowym albo dla OZEZ; oraz d) powiązane dane szacunkowe procen- towych wartości redukcji w emisjach lotnych związków organicznych. Pozycja b) zostanie włączona do tabeli, a pozycje a), c) i d) zostaną włączone w przypisie do tabeli. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 193 ZAŁĄCZNIK III WYZNACZONY OBSZAR ZARZĄDZANIA EMISJAMI ZANIECZYSZCZEŃ (OZEZ) Do celów niniejszego Protokołu wymienia się następujący OZEZ: OZEZ Federacji Rosyjskiej Jest to obszar obwodu murmańskiego, Republika Karelii, obwód leningradzki (włączając St. Petersburg), obwód pskowski, obwód nowogrodzki i obwód kaliningradzki. Granica ZEZ zbiega się z administracyjnymi granicami tych jednostek składowych Federacji Rosyjskiej. 194 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 ZAŁĄCZNIK IV WARTOŚCI DOPUSZCZALNE DLA EMISJI SIARKI ZE ŹRÓDEŁ STACJONARNYCH 1. Sekcja A stosuje się do Stron innych niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki, sekcja B stosuje się do Kanady, a sekcja C stosuje się Stanów Zjednoczonych Ameryki. A. Strony inne niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki 2. Do celów sekcji A, z wyjątkiem tabeli 2 oraz ustępów 11 i 12, wartość graniczna oznacza ilość substancji gazowej zawartej w gazach odlotowych z instalacji, która nie ma być przekroczona. O ile nie ustalono inaczej, oblicza się ją w kategoriach masy zanieczyszczenia na objętość gazów odlotowych (wyrażonych jako mg/m3), przyjmując warunki normalne dla temperatury i ciśnienia suchego gazu (objętość w 273,15 K, 101,3 kPa). W odniesieniu do zawartości tlenu w gazie spalinowym, wartości podane w tabeli poniżej stosują się dla każdej kategorii źródeł. Nie jest dozwolone rozcieńczenie do celów obniżenia stężeń zanieczyszczeń w gazach odlotowych. Wykluczone jest uruchomienie, wyłączenie i konserwacja sprzętu. 3. 4. Emisje monitorowane są dla wszystkich przypadków (1). Sprawdzana jest zgodność z wartościami dopuszczalnymi. Metody weryfikacji mogą obejmować stałe i okresowe pomiary, zatwierdzenie typu lub jakiekolwiek inne racjonalne technicznie metody. Pobieranie próbek i analiza zanieczyszczeń, podobnie jak metody pomiarów referencyjnych w celu kalibrowania systemów pomiarowych, przeprowadzane są zgodnie z normami przewidzianymi przez Europejski Komitet Normalizacyjny (CEN) lub przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO). Podczas oczekiwania na opracowanie norm CEN lub ISO, stosuje się normy krajowe. 5. Pomiary emisji powinny być przeprowadzane w sposób ciągły, kiedy emisje SO2 przekraczają 75 kg/h. 6. W przypadku ciągłych pomiarów dla nowych zakładów, zgodność z normami emisji zostaje osiągnięta, jeżeli obliczane średnie dzienne nie przekraczają wartości dopuszczalnej i jeżeli żadna z wartości cogodzinnych nie przekracza wartości dopuszczalnej o 100 %. 7. W przypadku ciągłych pomiarów dla istniejących zakładów, zgodność z normami emisji zostaje osiągnięta, jeżeli a) żadna z miesięcznych średnich wartości nie przekracza wartości dopuszczalnych; oraz b) 97 % z wszystkich 48-godzinnych średnich wartości nie przekracza 110 % wartości dopuszczalnych. 8. W przypadku pomiarów okresowych, jako wymóg minimalny, zgodność z normami emisji zostanie osiągnięta, jeżeli średnie wartości oparte na właściwej liczbie pomiarów na podstawie reprezentatywnych warunków nie przekracza wartości normy emisji. 9. Kotły grzewcze i ogrzewacze procesowe o nominalnej moc cieplnej przekraczającej 50 MWth: Tabela 1. Wartości dopuszczalne dla emisji SOx uwalnianych z kotłów grzewczych (a) Paliwa nowe instalacje stałe i płynne, Moc cieplna (MWth) 50–100 100–300 Wartość dopuszczalna (b) (mg SO2/Nm3) Alternatywy dla efektywności usuwania krajowych paliw stałych 850 850–200 (c) (obniżanie linearne) 90 % (d) 92 % (d) 95 % (d) >300 200 (c) (a) W szczególności wartości dopuszczalne nie mają zastosowania do: — obiektów, w których produkty spalania wykorzystuje się do bezpośredniego ogrzewania, suszenia lub innej obróbki przedmiotów lub materiałów, np. piece wtórnego ogrzewania, piece wykorzystywane w obróbce cieplnej, — obiektów wtórnego spalania, tj. wszelkich urządzeń technicznych przeznaczonych do oczyszczania gazów odlotowych przez spalanie, które nie działają jako niezależny obiekt energetycznego spalania, — urządzeń do regeneracji w krakowaniu katalitycznym katalizatorów, — urządzeń do konwersji siarkowodoru w siarkę, — reaktorów wykorzystywanych w przemyśle chemicznym, — pieców baterii koksowniczych, — nagrzewnic Cowpera, — spalarni odpadów, — obiektów zasilanych silnikami diesela, benzynowymi lub gazowymi albo przez turbiny spalinowe, niezależnie od uży- wanego paliwa. (b) Zawartość referencyjna O2 wynosi 6 % dla paliw stałych i 3 % dla innych. (c) Jeżeli instalacja osiąga 300 mg/Nm3 SO2, może zostać wyłączona ze stosowania efektywności usuwania. (d) 400 przy ciężkim oleju opałowym S < 0,25 %. (1) Monitoring rozumiany jako całość czynności zawierających pomiary emisji, równoważenie masy itd. Może być przeprowadzany w sposób ciągły lub okresowy. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 195 Moc cieplna (MWth) Wartość dopuszczalna (a) (mg SO2/Nm3) Alternatywy dla efektywności usuwania krajowych paliw stałych Paliwa stałe, istniejące instalacje 50–100 2 000 100–500 2 000–400 (obniżanie linearne) >500 400 50–150 150–500 >500 40 % 40–90 % (obniżanie linearne) 90 % Paliwa płynne, istniejące instalacje 50–300 1 700 300–500 1 700–400 (obniżanie linearne) >500 400 Paliwa gazowe ogółem, nowe i istniejące instalacje Gaz ciekły, nowe i instalacje istniejące Gazy o niskiej wartości cieplnej (np. gazyfikacja pozostałości rafineryjnych lub spalanie gazu z pieców koksowniczych) Gaz wielkopiecowy Nowe źródła spalania paliw w rafineriach (średnia wszyst- kich nowych instalacji spalania energetycznego) >50 (całkowita zdolność rafinerii) Istniejące źródła spalania paliw w rafineriach (średnia wszyst- kich nowych instalacji spalania energetycznego) 35 5 nowe 400 istniejące 800 nowe 200 istniejące 800 600 1 000 (a) Zawartość referencyjna O2 wynosi 6 % dla paliw stałych i 3 % dla innych. 196 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 10. Oleje napędowe do silników: Tabela 2. Wartości dopuszczalne dla zawartość siarki w olejach napędowych do silników (a) Oleje napędowe do silników Zawartość siarki (procent wagowo) < 0,2 po 1 lipca 2000 roku < 0,1 po 1 stycznia 2008 roku (a) „Oleje napędowe do silników” oznaczają każdy produkt ropopochodny w ramach HS 2710 lub każdy produkt ropo- pochodny, które z powodu jego limitów destylacyjnych, mieści się w kategorii średnich destylatów przeznaczonych do wykorzystania jako paliwo i których przynajmniej 85 % objętości, włączając w to straty destylacyjne, podlega destylacji w temperaturze 350 °C. Paliwa używane w pojazdach drogowych i niedrogowych oraz ciągnikach rolni- czych są wyłączone z tej definicji. Oleje napędowe do silników przeznaczone do wykorzystania morskiego włą- czone są do definicji, jeżeli pasują do powyższego opisu lub jeżeli ich lepkość lub gęstość mieści się w skalach lep- kości lub gęstości określonych dla destylatów morskich w tabeli I ISO 8217 (1996). 11. Instalacje typu Claus: dla instalacji, które produkują więcej niż 50 Mg siarki dziennie: a) 99,5 % odzysku siarki dla nowej instalacji; b) 97 % odzysku siarki dla istniejącej instalacji. 12. Produkcja dwutlenku tytanu: w nowych i istniejących instalacjach, odpady pochodzące z etapów fermentacji i prażenia kalcynującego w przetwarzaniu dwutlenku tytanu redukowane są do wartości nie większych niż 10 kg równowartości SO2 na Mg wytworzonego dwutlenku tytanu. B. Kanada 13. Wartości dopuszczalne dla kontrolowania emisji dwutlenku siarki z nowych stacjonarnych źródeł w następującej kategorii źródeł stacjonarnych zostaną ustalone na podstawie dostępnych informacji dotyczących poziomów i technologii kontroli, w tym wartości dopuszczalnych stosowanych w innych krajach i następującego dokumentu: Canada Gazette, Część I. Departament Ochrony Środowiska. Emisje pochodzące z wytwarzania mocy cieplnej – Krajowe Wytyczne dla Nowych Źródeł Stacjonarnych. 15 maja 1993, str. 1633–1638. C. Stany Zjednoczone Ameryki 14. Wartości dopuszczalne dla kontrolowania emisji dwutlenku siarki z nowych stacjonarnych źródeł w kategorii źródeł stacjonarnych określone są w następujących dokumentach: 1) Elektryczne Generatory Pary Wodnej - Kodeks Przepisów Federalnych 40 (C. F. R. ). Część 60, podpunkt D oraz podpunkt Da; 2) Przemysłowo-Handlowo-Instytucjonalne Generatory Pary Wodnej - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt Db oraz podpunkt Dc; 3) Zakłady Produkcji Kwasu Siarkowego - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt H; 4) Rafinerie Ropy Naftowej - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt J; 5) Huty Miedzi - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt P; 6) Huty Cynku - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt Q; 7) Huty Ołowiu - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt R; 8) Stacjonarne Turbiny Gazowe - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt GG; 9) Przybrzeżne Przetwórnie Gazu Ziemnego - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt LLL; 10) Spalarnie Odpadów Komunalnych - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt Ea oraz Podpunkt Eb; 11) Spalarnie Odpadów Szpitalnych/Medycznych/Zakaźnych - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt Ec. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 197 ZAŁĄCZNIK V WARTOŚCI DOPUSZCZALNE EMISJI TLENKÓW AZOTU ZE ŹRÓDEŁ STACJONARNYCH 1. Sekcja A stosuje się do stron innych niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki, sekcja B stosuje się do Kanady, a sekcja C stosuje się Stanów Zjednoczonych Ameryki. A. Strony inne niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki 2. Do celów sekcji A, wartość graniczna oznacza ilość substancji gazowej zawartej w gazach odlotowych pochodzących z instalacji, które nie ma zostać przekroczona. O ile nie ustalono inaczej, oblicza się ją w kategoriach masy zanieczyszczenia na objętość gazów odlotowych (wyrażonych jako mg/m3), przyjmując warunki normalne dla temperatury i ciśnienia suchego gazu (objętość w 273,15 K, 101,3 kPa). W odniesieniu do zawartości tlenu w gazie spalinowym, wartości podane w tabeli poniżej stosują się dla każdej kategorii źródeł. Nie jest dozwolone rozcieńczenie do celów obniżenia stężeń zanieczyszczeń w gazach odlotowych. Wartości dopuszczalne ogólnie odnoszą się do NO wraz z NO2, nazywanych wspólnie NOx, wyrażonych jako NO2. Wykluczone jest uruchomienie, wyłączenie i konserwacja sprzętu. 3. 4. Emisje monitorowane (1) są dla wszystkich przypadków. Sprawdzana jest zgodność z wartościami dopuszczalnymi. Metody weryfikacji mogą obejmować stałe i okresowe pomiary, zatwierdzenie typu lub jakiekolwiek inne racjonalne technicznie metody. Pobieranie próbek i analiza zanieczyszczeń, podobnie jak metody pomiarów referencyjnych w celu kalibrowania systemów pomiarowych, przeprowadzane są zgodnie z normami przewidzianymi przez Europejski Komitet Normalizacyjny (CEN) lub przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO). Podczas oczekiwania na opracowanie norm CEN lub ISO, stosuje się normy krajowe. 5. Pomiary emisji powinny być przeprowadzane w sposób ciągły, kiedy emisje NOx przekraczają 75 kg/h. 6. W przypadku ciągłych pomiarów dla nowych zakładów, z wyjątkiem istniejących zakładów spalania zawartych w tabeli 1, zgodność z normami emisji zostaje osiągnięta, jeżeli obliczane średnie dzienne nie przekraczają wartości dopuszczalnej i jeżeli żadna z wartości cogodzinnych nie przekracza wartości dopuszczalnej o 100 %. 7. W przypadku ciągłych pomiarów dla istniejących zakładów spalania zawartych w tabeli 1, zgodność z normami emisji zostaje osiągnięta, jeżeli a) żadna z miesięcznych średnich wartości nie przekracza wartości dopuszczalnych; oraz b) 95 % z wszystkich 48-godzinnych średnich wartości nie przekracza 110 % wartości dopuszczalnych. 8. W przypadku pomiarów okresowych, jako wymóg minimalny, zgodność z normami emisji zostanie osiągnięta, jeżeli średnie wartości oparte na właściwej liczbie pomiarów na podstawie reprezentatywnych warunków nie przekracza wartości normy emisji. 9. Kotły grzewcze i ogrzewacze procesowe o nominalnej moc cieplnej przekraczającej 50 ΜWth: Tabela 1. Wartości dopuszczalne dla emisji NOx uwalnianych z kotłów grzewczych (a) Paliwa stałe, nowe instalacje: — Kotły grzewcze 50–100 ΜWth — Kotły grzewcze 100–300 ΜWth — Kotły grzewcze >300 ΜWth Paliwa stałe, istniejące instalacje: — Stałe ogólnie — Stałe z zawartością mniej niż 10 % lotnych związków (a) W szczególności wartości dopuszczalne nie mają zastosowania do: Wartość dopuszczalna (mg/Nm3) (b) 400 300 200 650 1 300 — obiektów, w których produkty spalania wykorzystuje się do bezpośredniego ogrzewania, suszenia lub innej obróbki przedmiotów lub materiałów, np. piece wtórnego ogrzewania, piece wykorzystywane w obróbce cieplnej, — obiektów wtórnego spalania, tj. wszelkich urządzeń technicznych przeznaczonych do oczyszczania gazów odlotowych przez spalanie, które nie działają jako niezależny obiekt energetycznego spalania, — urządzeń do regeneracji w krakowaniu katalitycznym katalizatorów, — urządzeń do konwersji siarkowodoru w siarkę, — reaktorów wykorzystywanych w przemyśle chemicznym, — pieców baterii koksowniczych, — nagrzewnic Cowpera, — spalarni odpadów, — obiektów zasilanych silnikami diesela, benzynowymi lub gazowymi albo przez turbiny spalinowe, niezależnie od uży- wanego paliwa. (b) Wartości te nie mają zastosowania do kotłów grzewczych pracujących mniej niż 500 godzin rocznie. Zawartość referen- cyjna O2 wynosi 6 % dla paliw stałych i 3 % dla innych. (1) Monitoring rozumiany jako całość czynności zawierających pomiary emisji, równoważenie masy itd. Może być przeprowadzany w sposób ciągły lub okresowy. 198 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Wartość dopuszczalna (mg/Nm3) (a) Paliwa płynne, nowe instalacje: — Kotły grzewcze 50–100 ΜWth — Kotły grzewcze 100–300 ΜWth — Kotły grzewcze >300 ΜWth Paliwa płynne, istniejące instalacje Paliwa gazowe, nowe instalacje Paliwo: gaz ziemny — Kotły grzewcze 50–300 ΜWth — Kotły grzewcze > 300 ΜWth Paliwo: wszystkie inne gazy Paliwa gazowe, istniejące instalacje 400 300 200 450 150 100 200 350 (a) Wartości te nie mają zastosowania do kotłów grzewczych pracujących mniej niż 500 godzin rocznie. Zawartość referen- cyjna O2 wynosi 6 % dla paliw stałych i 3 % dla innych. 10. Przybrzeżne turbiny spalinowe o nominalnej mocy cieplnej przekraczającej 50 MWth: wartości dopuszczalne NOx wyrażone w mg/Nm3 (o zawartości O2 równej 15 %) do stosowania w turbinach pojedynczych. Wartości dopuszczalne w tabeli 2 stosują się tylko powyżej 70 % ładunku. Tabela 2. Wartości dopuszczalne dla emisji NOx uwalnianych z przybrzeżnych turbin spalinowych > 50 MWth (Moc cieplna w warunkach ISO) Wartość dopuszczalna (mg/Nm3) Nowe instalacje, gaz ziemny (a) Nowe instalacje, paliwa płynne (c) Istniejące instalacje, wszystkie paliwa (d) — Gaz ziemny — Płynne 50 (b) 120 150 200 (a) Gaz ziemny jest naturalnie występującym metanem o zawartości nie większej niż 20 % (objętościowo) składników obo- jętnych i innych składników. (b) 75mg/Nm3, jeżeli: — turbina spalinowa wykorzystywana w kompleksowym systemie cieplnym i zasilającym, lub — turbina spalinowa kierująca kompresorem dla publicznej sieci dostarczania gazu. Dla turbin spalinowych nienależących do żadnej z powyższych kategorii, ale o efektywności większej niż 35 %, usta- lonej przy podstawowych warunkach ładowności ISO, wartość dopuszczalna wynosi 50*n/35, gdzie n jest efektyw- nością turbiny spalinowej wyrażoną procentowo (i ustaloną przy podstawowych warunkach ładowności ISO). (c) Ta wartość dopuszczalna stosuje się tylko do świetlnych turbin spalinowych i średnich destylatów. (d) Wartości dopuszczalne nie stosują się do turbin spalinowych pracujących mniej niż 150 godzin rocznie. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 199 11. Produkcja cementu: Tabela 3. Wartości dopuszczalne dla emisji NOx uwalnianych przy produkcji cementu (a) Nowe instalacje (10 % O2) — Piece do wypalania klinkieru metody suchej — Inne piece do wypalania klinkieru Istniejące instalacje (10 % O2) Wartość dopuszczalna (mg/Nm3) 500 800 1 200 (a) Instalacje do produkcji klinkieru cementowego w obrotowych piecach do wypalania klinkieru o zdolności > 500 mg/dzień lub w innych piecach o zdolności > 50 Mg/dzień. 12. Silniki stacjonarne: Tabela 4. Wartości dopuszczalne dla emisji NOx uwalnianych z nowych silników stacjonarnych Zdolność, technika, specyfikacja paliwa Wartość dopuszczalna (a)(mg/Nm3) Silniki o zapłonie iskrowym (= Otto), 4-suwowe, > 1 MWth — Silniki niskoprężne — Wszystkie inne silniki Silniki wysokoprężne (= Diesel), > 5 MWth — Paliwo: gaz ziemny (silniki z układem wtryskowym) — Paliwo: ciężki olej opałowy — Paliwo: oleje do silników Diesela lub oleje napędowe do silników 250 500 500 600 500 (a) Wartości te nie ma ja zastosowania do silników pracujących mniej niż 500 godzin rocznie. Zawartość referencyjna O2 wynosi 5 %. 13. Produkcja i przetwarzanie metali Tabela 5. Wartości dopuszczalne dla emisji NOx uwalnianych przy podstawowej produkcji żelaza i stali (a) Zdolność, technika, specyfikacja paliwa Wartość dopuszczalna (mg/Nm3) Nowe i istniejące zakłady spiekające rudę 400 (a) Produkcja i przetwarzanie metali: instalacje prażące i spiekające rudę metali, instalacje do produkcji surówki żelaza i stali (synteza wstępna i wtórna), w tym odlew ciągły o zdolności przekraczającej 2,5 Mg/dzień, instalacje do przetwarzania metali żelazawych (walcownie gorące rur > 20 Mg/dzień surowej stali). 14. Produkcja kwasu azotowego: Tabela 6. Wartości dopuszczalne dla emisji NOx uwalnianych przy produkcji kwasu azotowego z wyłączeniem urządzeń do stężania kwasu Zdolność, technika, specyfikacja paliwa Wartość dopuszczalna (mg/Nm3) — Nowe instalacje — Istniejące instalacje 350 450 200 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 B. Kanada 15. Wartości dopuszczalne dla kontrolowania emisji tlenków azotu (NOx) z nowych stacjonarnych źródeł w następującej kategorii źródeł stacjonarnych zostaną ustalone na podstawie dostępnych informacji dotyczących poziomów i technologii kontroli, w tym wartości dopuszczalnych stosowanych w innych krajach i następujących dokumentów: a) Kanadyjska Rada Ministrów Ochrony Środowiska (CCME). Krajowe Wytyczne Emisji dla Stacjonarnych Turbin Spalinowych. Grudzień 1992. PN1072; b) Canada Gazette, Część I. Departament Ochrony Środowiska. Emisje pochodzące z wytwarzania mocy cieplnej – Krajowe Wytyczne dla Nowych Źródeł Stacjonarnych. 15 maja 1993, str. 1633–1638; c) CCME. Krajowe Wytyczne Emisji dla Pieców do Wypalania Klinkieru Cementowego. Marzec 1998. PN1284. C. Stany Zjednoczone Ameryki 16. Wartości dopuszczalne dla kontrolowania emisji NOx z nowych stacjonarnych źródeł w kategorii źródeł stacjonarnych określone są w następujących dokumentach: a) Opalane Węglem Zakłady Użyteczności Publicznej - 40 Kodeks Przepisów Federalnych (C. F. R. ), Część 76; b) Elektryczne Generatory Pary Wodnej - 40 Kodeks Przepisów Federalnych (C. F. R. ), Część 60, podpunkt D oraz podpunkt Da; c) Przemysłowo-Handlowo-Instytucjonalne Generatory Pary Wodnej - 40 C. F. R. , Część 60, podpunkt Db; d) Zakłady Produkcji Kwasu Azotowego - 40 C. F. R. , Część 60, podpunkt G; e) Stacjonarne Turbiny Gazowe - 40 C. F. R. , Część 60, podpunkt GG; f) Spalarnie Odpadów Komunalnych - 40 C. F. R. , Część 60, podpunkt Ea oraz podpunkt Eb; g) Spalarnie Odpadów Szpitalnych/Medycznych/Zakaźnych - 40 C. F. R. , Część 60, podpunkt Ec. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 201 ZAŁĄCZNIK VI WARTOŚCI DOPUSZCZALNE EMISJI LOTNYCH ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH ZE ŹRÓDEŁ STACJONARNYCH 1. Sekcja A stosuje się do stron innych niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki, sekcja B stosuje się do Kanady, a sekcja C stosuje się Stanów Zjednoczonych Ameryki. A. Strony inne niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki 2. Ta sekcja niniejszego załącznika obejmuje stacjonarne źródła emisji niemetanowych lotnych związków organicznych (NMLZO) wymienionych w ustępach 8–21 poniżej. Nie są objęte instalacje lub części instalacji do badań, rozwoju i testowania nowych produktów i procesów. Wartości progowe podane są w wyszczególnionych sektorowo tabelach poniżej. Ogólnie odnoszą się one do stężenia rozpuszczalnika lub przepływu masy emisyjnej. Kiedy jeden przeprowadza kilka czynności sklasyfikowanych w tej samej podpozycji w ramach tej samej instalacji w tym samym miejscu, dodaje się razem stężenie rozpuszczalnika lub przepływ masy emisyjnej takich czynności. Jeżeli nie wskazano żadnej wartości progowej, podana wartość dopuszczalna stosuje się do wszystkich instalacji, o których mowa. 3. Do celów sekcji A niniejszego załącznika: a) b) c) d) e) f) g) „składowanie i dystrybucja benzyny” oznacza załadunek ciężarówek, wagonów kolejowych, barek i statków pełnomorskich w magazynach i stacjach wysyłkowych rafinerii olejów mineralnych, z wyłączeniem pojazdów tankujących na stacjach obsługi objętych odnośnymi dokumentami dotyczącymi źródeł ruchomych; „powlekanie substancją przylepną” oznacza jakikolwiek proces, w którym stosuje się substancję przylepną do powierzchni, z wyjątkiem powlekania substancją przylepną i laminującą w procesach drukarskich oraz laminowania drewna i tworzywa sztucznego; „laminowanie drewna i tworzyw sztucznych” oznacza jakikolwiek proces, który ma na celu równoczesne przylgnięcie drewna i/lub tworzywa sztucznego celem wytworzenia produktów laminowanych; „procesy powlekania” oznaczają zastosowanie powierzchni metalowych i z tworzywa sztucznego do: samochodów osobowych, kabin ciężarówek, ciężarówek, autobusów lub powierzchni drewnianych i obejmują jakiekolwiek procesy, w których zastosowane zostaje pojedyncze lub wielokrotne powlekanie ciągłą warstwą powlekającą: i) ii) nowych pojazdów (zobacz poniżej) określonych jako pojazdy kategorii M1 lub kategorii N1 w zakresie, w jakim są one powleczone przez tę sama instalację jak pojazdy M1; kabiny ciężarówek, określone jako pomieszczenie dla kierowcy, a także wszystkie zintegrowane pomieszczenia dla wyposażenia technicznego pojazdów kategorii N2 i N3; iii) półciężarówki i ciężarówki określone jako kategoria pojazdów N1, N2 i N3, ale z wyłączeniem kabin iv) v) ciężarówek; autobusy określone jako kategoria pojazdów M2 i M3; inne powierzchnie metalowe i z tworzywa sztucznego włączając powierzchnie samolotów, statków, pociągów itd. , powierzchnie drewniane, powierzchnie tekstylne, tkaninowe, błonowe i papierowe. Ta kategoria źródeł nie zawiera powlekania substratami metali techniką elektroforezy lub technika chemiczną. Jeżeli proces powlekania zawiera etap, w którym drukowany jest ten sam artykuł, ten etap drukowania uważany jest za część procesu powlekania. Jednakże do tej kategorii nie są włączone procesy drukowania przeprowadzane jako oddzielna czynność. W tej definicji: — pojazdy M1 to te używane do przewozu pasażerów i zawierające nie więcej niż osiem miejsc do siedzenia wraz z miejscem dla kierowcy, — pojazdy M2 to te używane do przewozu pasażerów i zawierające nie więcej niż osiem miejsc do siedzenia wraz z miejscem dla kierowcy oraz o całkowitej masie nieprzekraczającej 5 Mg, — pojazdy M3 to te używane do przewozu pasażerów i zawierające nie więcej niż osiem miejsc do siedzenia wraz z miejscem dla kierowcy oraz o całkowitej masie przekraczającej 5 Mg, — pojazdy N1 to te używane do przewozu towarów i o całkowitej masie nieprzekraczającej 3,5 Mg, — pojazdy N2 to te używane do przewozu towarów i o całkowitej masie przekraczającej 3,5 Mg, ale nieprzekraczającej 12 Mg, — pojazdy N3 to te używane do przewozu towarów i o całkowitej masie przekraczającej 12 Mg. „nakładanie powłoki walcami” oznacza każdy proces, gdzie zwoje stali, stal nierdzewna, stal powlekana, stopy miedzi lub pas aluminiowy powlekany jest powłoką błonotwórczą lub laminacyjną w procesie ciągłym; „czyszczenie na sucho” oznacza każdy proces o charakterze przemysłowym lub komercyjnym z użyciem LZO w instalacji celem czyszczenia odzieży, wyposażenia, i podobnych towarów konsumenckich, z wyjątkiem ręcznego usuwania plam w przemyśle tekstylnym i odzieżowym; „produkcja pokryć, lakierów, farb drukarskich i klejów” oznacza produkcję preparatów pokrywających, lakierów, farb drukarskich i klejów, a także substancji pośrednich, o ile są one produkowane w ramach tej samej instalacji poprzez mieszanie pigmentów, żywic naturalnych i materiałów klejących z rozpuszczalnikami organicznymi lub innymi nośnikami. Kategoria ta zawiera również dyspersję, dyspersję i zabarwienia oraz pakowanie produktów końcowych wstępną, realizację pewnego stopnia lepkości w pojemniki; 202 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 h) „drukowanie” oznacza każdy proces reprodukcji tekstu i/lub obrazów, w którym, przy użyciu nośnika obrazu, farba drukarska przenoszona jest na powierzchnię i stosowana jest do następujących podprocesów: i) ii) „fleksografia”: proces drukowania z wykorzystaniem nośnika obrazu z gumowych lub elastycznych fotopolimerów, na którym farby drukarskie są ponad powierzchniami nie drukowanymi, przy użyciu farb ciekłych, które schną poprzez parowanie; „gorący offset rolowy”: rolowa czynność drukarska stosująca nośnik obrazu, na którym powierzchnie drukujące i nie drukujące znajdują się w tej samej płaszczyźnie, przy czym materiał, na który nanosi się druk jest podawany do maszyny z roli, w odróżnieniu od odrębnych arkuszy. Powierzchnia nie drukowana jest potraktowana, aby przyjmować wodę, a tym samym odrzucić farbę drukarską. Odparowanie następuje w piecu, w którym gorące powietrze jest używane do podgrzewania nadrukowanego materiału; iii) „wklęsłodruk komercyjny:” wklęsłodruk używany do drukowania papieru dla czasopism, broszur, katalogów lub produktów podobnych, z wykorzystaniem farb drukarskich na bazie toluenu; iv) v) „wklęsłodruk:” czynność drukarska przy użyciu cylindrycznego nośnika obrazu, w którym powierzchnia drukowana znajduje się poniżej powierzchni nie drukowanej, z wykorzystaniem ciekłych farb drukarskich, które schną poprzez parowanie. Wgłębienia są wypełnione farbą drukarską, zaś jej nadmiar jest zbierany z powierzchni niedrukujących, zanim powierzchnia, która ma być zadrukowana zetknie się z walcem i zbierze farbę z wgłębień; „drukowanie przy użyciu sortownika”: proces druku rolowego, w którym farba drukarska przekazywana jest na powierzchnię drukowaną poprzez przeciśnięcie jej przez porowaty nośnik obrazu, w którym jest odcięty, z powierzchnia drukowana jest otwarta, a dostęp do powierzchni nie drukowanej wykorzystaniem ciekłych farb drukarskich, które schną poprzez parowanie. Rolowy oznacza, że materiał drukowany jest podawany do maszyny z rolki w odróżnieniu od pojedynczych kartek; vi) „laminowanie związane z procesem drukarskim”: stosowanie dwóch lub więcej elastycznych materiałów do produkcji laminatów; vii) „lakierowanie”: proces, poprzez który lakier lub powlekanie substancją klejącą stosowane jest do materiału elastycznego do celów późniejszego zaklejenia materiału opakowującego; „wytwarzanie produktów farmaceutycznych”: oznacza chemiczną syntezę, fermentację, ekstrakcję, formułowanie i wykańczanie produktów farmaceutycznych oraz, gdzie przeprowadzane w tym samym miejscu, wytwarzanie produktów pośrednich; „zamiana kauczuku naturalnego i syntetycznego”: oznacza każdy proces przyrządzania, wytłaczania, mieszania, kalandrowania, wyciskania i wulkanizacji kauczuku naturalnego i syntetycznego oraz dodatkowe procesy przetwarzania kauczuku naturalnego i syntetycznego celem uzyskania produktu końcowego; „czyszczenie powierzchni”: oznacza każdy proces z wyjątkiem czyszczenia na sucho z wykorzystaniem rozpuszczalników organicznych w celu usunięcia zanieczyszczenia z powierzchni materiału, włączając odtłuszczanie; proces czyszczenia składający się z więcej niż jednego etapu przed lub po jakimkolwiek innym etapie przetwarzania uważany jest za jeden proces czyszczenia powierzchni. Proces odnosi się do czyszczenia powierzchni produktów, zaś nie do czyszczenia sprzętu procesowego; „ekstrakcja oleju roślinnego i tłuszczy zwierzęcego oraz rafinacja oleju roślinnego”: oznacza ekstrakcję oleju roślinnego z nasion i innej materii roślinnej, przetwarzanie suchych pozostałości do produkcji paszy dla zwierząt, a także oczyszczanie tłuszczy i olejów roślinnych uzyskanych z nasion, materii roślinnej i/lub zwierzęcej; i) j) k) l) m) „obróbka motoryzacyjna”: oznacza każdą czynność powlekania o charakterze przemysłowym lub komercyjnym i związane z tym wykonywanie czynności odtłuszczających: i) powlekanie pojazdów drogowych, lub części tych pojazdów, przeprowadzane jako część naprawy pojazdu, konserwacji lub dekoracji poza instalacjami produkującymi; lub 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 203 ii) pierwotne powlekanie pojazdów drogowych, odświeżającego, kiedy jest ono przeprowadzane poza pierwotną linią produkcyjną, lub tych pojazdów, materiałami lub części typu iii) powlekanie przyczep (w tym półprzyczep); n) „impregnowanie powierzchni drewnianych”: oznacza każdy proces impregnowania drewna środkiem konserwującym; o) „warunki normalne”: oznaczają temperaturę 273,15 K i ciśnienie 101,3 kPa; p) q) r) s) t) u) „NMLZO”: obejmują wszystkie związki organiczne z wyjątkiem metanu, które w temperaturze 273,15 K wykazują ciśnienie pary równe przynajmniej 0,01 kPa lub które wykazują porównywalną zmienność w podanych warunkach stosowania; „gaz odpadowy”: oznacza ostateczny gaz odpadowy zawierający NMLZO lub inne zanieczyszczenia z komina lub z urządzeń redukujących emisje do powietrza. Objętościowe natężenie przepływu wyraża się w m3/h w warunkach normalnych; „uchodzące emisje NMLZO”: oznaczają wszelkie emisje, nie w gazach odlotowych, NMLZO do powietrza, gleby i wody, podobnie jak, o ile nie stwierdzono inaczej, rozpuszczalników zawartych w jakimkolwiek produkcie i obejmują nie wychwycone emisje NMLZO uwolnione do środowiska zewnętrznego przez okna, drzwi, otwory wentylacyjne i podobne otwory. Wartości dopuszczalne uchodzących emisji obliczane są na podstawie planu zarządzania rozpuszczalnikami (patrz dodatek I do niniejszego załącznika); „całkowita emisja NMLZO”: oznacza sumę uchodzących emisji NMLZO oraz emisji NMLZO w gazach odlotowych; „wkład”: oznacza ilość rozpuszczalników organicznych oraz ich ilość w preparatach wykorzystywanych do przeprowadzania procesu, w tym rozpuszczalników odzyskiwanych wewnątrz i na zewnątrz instalacji, a która jest obliczana za każdym razem, kiedy są one wykorzystywane do przeprowadzenia czynności; „wartość dopuszczalna”: oznacza maksymalną ilość substancji gazowej zawartej w gazach odlotowych pochodzących z instalacji, która nie może zostać przekroczona podczas normalnego działania. O ile nie ustalono inaczej, uzyskuje się ją w przeliczeniu masy zanieczyszczenia na objętość gazów odlotowych (wyrażoną jako mg C/Nm3, o ile nie określono inaczej), zakładając warunki normalne dla temperatury i ciśnienia suchego gazu. Dla instalacji wykorzystujących rozpuszczalniki, wartości dopuszczalne podane są jako jednostka masy na charakterystyczną część odpowiedniej czynności. Objętości gazu, które są dodane do gazu odpadowego do celów chłodzenia i rozcieńczenia nie są brane pod uwagę w chwili określania stężenia masy zanieczyszczenia w gazie odpadowym. Wartości dopuszczalne ogólnie odnoszą się do lotnych związków organicznych z wyjątkiem metanu (nie dokonuje się żadnego dalszego różnicowania, np. pod względem reakcyjności czy toksyczności); v) „normalne działanie”: oznacza wszystkie okresy działania z wyjątkiem czynności włączania i wyłączania oraz konserwacji sprzętu; w) „substancje szkodliwe dla zdrowia ludzkiego” podzielone są dalej na dwie kategorie: i) ii) chlorowcowane LZO, które mogą powodować ryzyko powstania nieodwracalnych zmian w stanie zdrowia; lub substancje niebezpieczne o zawartości czynników rakotwórczych, mutagenów lub toksyczne dla rozmnażania albo które mogą powodować raka, dziedziczne uszkodzenia genetyczne, mogą powodować raka poprzez drogi oddechowe, mogą upośledzać płodność lub mogą działać szkodliwie na dziecko w łonie matki. 4. Spełnione zostaną następujące wymogi: a) emisje NMLZO są monitorowane (1) i sprawdzana jest zgodność z wartościami dopuszczalnymi. Metody weryfikacji mogą obejmować stałe i okresowe pomiary, zatwierdzenie typu lub jakiekolwiek inne racjonalne technicznie metody; ponadto są one wykonalne z ekonomicznego punktu widzenia; (1) Monitoring rozumiany jako całość czynności zawierających pomiary emisji, równoważenie masy itd. Może być przeprowadzany w sposób ciągły lub okresowy. 204 PL b) Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 stężenia zanieczyszczeń powietrza w przewodach doprowadzających gaz mierzone są w reprezentatywny sposób. Pobieranie próbek i analiza wszystkich zanieczyszczeń, podobnie jak metody pomiarów referencyjnych w celu kalibrowania systemów pomiarowych, przeprowadzane są zgodnie z normami przewidzianymi przez Europejski Komitet Normalizacyjny (CEN) lub przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO). Podczas oczekiwania na opracowanie norm CEN lub ISO, stosuje się normy krajowe; c) jeżeli wymagane są pomiary emisji NMLZO, powinny one być przeprowadzane w sposób ciągły, jeżeli emisje NMLZO przekraczają 10 kg całkowitego węgla organicznego (TOC)/h w wylocie przewodu wydechowego z instalacji redukującej emisje, a ilość godzin działania przekracza 200 godzin rocznie. Dla wszystkich innych instalacji wymagany jest jako minimum pomiar o charakterze okresowym. Celem zatwierdzenia zgodności można wykorzystywać własne podejścia pod warunkiem że wynikają one z równej surowości; d) w przypadku pomiarów ciągłych, jako wymóg minimalny, zgodność z normami emisji zostaje osiągnięta, jeżeli średnia dzienna nie przekracza wartości dopuszczalnej podczas normalnego działania i jeżeli żadna z wartości cogodzinnych nie przekracza wartości dopuszczalnych o 150 %. Celem zatwierdzenia zgodności można wykorzystywać własne podejścia pod warunkiem że wynikają one z równej surowości; e) w przypadku pomiarów okresowych, jako wymóg minimalny, zgodność z normami emisji zostaje osiągnięta, jeżeli wszystkie odczyty nie przekraczają wartości dopuszczalnej i jeżeli żadna z wartości cogodzinnych nie przekracza wartości dopuszczalnej o 150 %. Celem zatwierdzenia zgodności można wykorzystywać własne podejścia pod warunkiem że wynikają one z równej surowości; f) podjęte zostaną wszelkie właściwe środki ostrożności celem zminimalizowania emisji NMLZO podczas włączania i wyłączania, a także w przypadku odchyleń od normalnego działania; g) pomiary nie są wymagane, jeżeli nie ma potrzeby dostosowania końcówki rury sprzętu redukującego do poniższych wartości dopuszczalnych, a można pokazać, że wartości dopuszczalne nie są przekraczane. 5. Powinno stosować się następujące wartości dopuszczalne w stosunku do gazów odlotowych, o ile poniżej nie stwierdzono inaczej: a) 20 mg substancji/m3 dla odpadów z chlorowcowanych lotnych związków organicznych (które są przypisane do oznaczenia ryzyka „możliwe ryzyko powstania nieodwracalnych zmian w stanie zdrowia”), gdzie suma przepływu masy rozważanych związków jest większa lub równa 100 g/h; b) 2 mg/m3 (wyrażone jako suma masy pojedynczych związków) dla odpadów z lotnych związków organicznych (które są przypisane do następujących oznaczeń ryzyka: mogące powodować raka, dziedziczne uszkodzenia genetyczne, raka poprzez drogi oddechowe lub szkodę dla dziecka w łonie matki; mogące upośledzać płodność), gdzie suma przepływu masy rozważanych związków jest większa lub równa 10 g/h. 6. Następujące zmiany odnoszą się do kategorii źródeł wymienionych w ust. 9 do 21 poniżej: a) zamiast stosowania wartości dopuszczalnych dla określonych poniżej instalacji, operatorzy odpowiednich instalacji mogą uzyskać pozwolenie na wykorzystanie planu redukcyjnego (patrz dodatek II do niniejszego załącznika). Celem planu jest umożliwienie operatorowi osiągnięcia w inny sposób redukcji emisji równych tym osiąganym, jeżeli zastosowano podane wartości dopuszczalne; b) dla uchodzących emisji NMLZO, wartości emisji uchodzących określone poniżej stosują się jako wartość dopuszczalna. Jednakże kiedy wykazuje się zgodnie z wymogami właściwego organu, że dla pojedynczej instalacji wartość ta nie jest wykonalna z technicznego i ekonomicznego punktu widzenia, właściwy organ może zwolnić tę instalację pod warunkiem że nie przewiduje się znacznego zagrożenia dla zdrowia ludzi lub dla środowiska. W przypadku każdego odstępstwa, operator musi wykazać zgodnie z wymogami właściwych władz, że stosuje najlepszą osiągalną technikę; 7. Wartości dopuszczalne dla emisji LZO dla kategorii źródeł określonych w ust. 3 ustalane są w sposób określony w ustępach 8–21 poniżej: 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 205 8. Składowanie i dystrybucja benzyny: Tabela 1. Wartości dopuszczalne dla emisji LZO uwalnianych przy składowaniu i dystrybucji benzyny, wyłączając załadunek statków morskich Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartości progowe Wartość dopuszczalna Agregaty do odzyskiwania pary służące urządzeniom do składowania i dystrybu- cji na rafineryjnych terenach z dużymi zbiornikami i w terminalach 5 000 m3 przepustu benzyny rocznie 10 g LZO/Nm3 włączając metan Uwaga:Para przemieszczana poprzez wypełnianie zbiorników do składowania paliwa zostaje przeniesiona albo do innych zbior- ników do składowania albo do sprzętu redukującego odpowiadającego wartościom dopuszczalnym w powyższej tabeli. 9. Powlekanie klejem: Tabela 2. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas powlekania klejem Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Produkcja obuwia; nowe i istniejące instalacje Inne powłoki klejowe, z wyjątkiem obuwia; nowe i istniejące instalacje >5 5–15 >15 25 g rozpuszczalnika na parę 50 (a) mg C/Nm3 50 (a) mg C/Nm3 25 20 (a) Jeżeli wykorzystywane są techniki, które pozwalają na ponowne użycie odzyskanego rozpuszczalnika, wartość dopuszczalna wynosi 150 mg C/Nm3. 10. Laminowanie drewna i tworzywa sztucznego: Tabela 3. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas laminowania drewna i tworzywa sztucznego Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Laminowanie drewna i tworzywa sztucznego; nowe i istniejące insta- lacje Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna dla całkowitych emisji NMLZO >5 30 g NMLZO/m2 11. Procesy powlekania (powierzchni metalowych i z tworzywa sztucznego w samochodach osobowych, kabinach ciężarówek, ciężarówkach, autobusach, powierzchnie drewniane): Tabela 4. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas procesów powlekania w przemyśle samochodowym Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Nowe instalacje, powlekanie samo- chodu (M1, M2) Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) (a) >15 (i >5 000 powleczonych artykułów rocznie) Wartość dopuszczalna dla całkowitych emisji NMLZO (b) 45 g NMLZO/m2 lub 1,3 kg/artykuł i 33 g NMLZO/m2 (a) Dla zużycia rozpuszczalnika ≤ 15 Mg rocznie (powlekanie samochodów), tabela 14 stosuje się do obróbki motoryzacyjnej. (b) Całkowite wartości dopuszczalne wyrażone są w przeliczeniu na masę rozpuszczalnika g) emitowanej w stosunku do powierzchni obszaru produktu (m2). Powierzchnia obszaru produktu określana jest jako powierzchnia obliczana z całko- witego obszaru powlekania techniką elektroforezy i powierzchni obszaru każdej części, która może być dodana w kolej- nych fazach procesu powlekania, które są powlekane tą samą substancją powlekającą. Pole powierzchni pokrytej elektro- foretycznie oblicza się z następującego wzoru: (2 × całkowita waga pokrywy produktu): (przeciętna grubość arkusza metalu × gęstość arkusza metalu). 206 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) (a) Wartość dopuszczalna dla całkowitych emisji NMLZO (b) instalacje, Istniejące samochodu (M1, M2) powlekanie >15 (i >5 000 powleczonych artykułów rocznie) 60 g NMLZO/m2 lub 1,9 kg/artykuł i 41 g NMLZO/m2 Nowe i istniejące instalacje, powleka- nie samochodu (M1, M2) >15 (≤ 5 000 powleczonych podwozi lub > 3 500 powleczonych ram rocznie) 90 g NMLZO/m2 lub 1,5 kg/artykuł i 70 g NMLZO/m2 Nowe instalacje, powlekanie nowych kabin ciężarówek (N1, N2, N3) >15 (≤ 5 000 powleczonych artykułów rocznie) Nowe instalacje, powlekanie nowych kabin ciężarówek (N1, N2, N3) >15 (> 5 000 powleczonych artykułów rocznie) powlekanie instalacje, Istniejące nowych kabin ciężarówek (N1, N2, N3) >15 (≤ 5 000 powleczonych artykułów rocznie) Istniejące powlekanie instalacje, nowych kabin ciężarówek (N1, N2, N3) >15 (>5 000 powleczonych artykułów rocznie) Nowe instalacje, powlekanie nowych ciężarówek i półciężarówek (bez kabin) (N1, N2, N3) >15 (≤ 2 500 powleczonych artykułów rocznie) Nowe instalacje, powlekanie nowych ciężarówek i półciężarówek (bez kabin) (N1, N2, N3) >15 (> 2 500 powleczonych artykułów rocznie) Istniejące powlekanie instalacje, nowych ciężarówek i półciężarówek (bez kabin) (N1, N2, N3) >15 (≤ 2 500 powleczonych artykułów rocznie) Istniejące powlekanie instalacje, nowych ciężarówek i półciężarówek (bez kabin) (N1, N2, N3) >15 (> 2 500 powleczonych artykułów rocznie) Nowe instalacje, powlekanie nowych autobusów (M3) >15 (≤ 2 000 powleczonych artykułów rocznie) Nowe instalacje, powlekanie nowych autobusów (M3) >15 (> 2 000 powleczonych artykułów rocznie) Istniejące nowych autobusów (M3) instalacje, powlekanie >15 (≤ 2 000 powleczonych artykułów rocznie) 65 g NMLZO/m2 55 g NMLZO/m2 85 g NMLZO/m2 75 g NMLZO/m2 90 g NMLZO/m2 70 g NMLZO/m2 120 g NMLZO/m2 90 g NMLZO/m2 210 g NMLZO/m2 150 g NMLZO/m2 290 g NMLZO/m2 (a) Dla zużycia rozpuszczalnika ≤ 15 Mg rocznie (powlekanie samochodów), tabela 14 stosuje się do obróbki motoryzacyjnej. (b) Całkowite wartości dopuszczalne wyrażone są w przeliczeniu na masę rozpuszczalnika g) emitowanej w stosunku do powierzchni obszaru produktu (m2). Powierzchnia obszaru produktu określana jest jako powierzchnia obliczana z całkowitego obszaru powle- kania techniką elektroforezy i powierzchni obszaru każdej części, która może być dodana w kolejnych fazach procesu powleka- nia, które są powlekane tą samą substancją powlekającą. Pole powierzchni pokrytej elektroforetycznie oblicza się z następującego wzoru: (2 × całkowita waga pokrywy produktu): (przeciętna grubość arkusza metalu × gęstość arkusza metalu). 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 207 Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) (a) Wartość dopuszczalna dla całkowitych emisji NMLZO (b) Istniejące nowych autobusów (M3) instalacje, powlekanie >15 (> 2 000 powleczonych artykułów rocznie) 225 g NMLZO/m2 (a) Dla zużycia rozpuszczalnika ≤ 15 Mg rocznie (powlekanie samochodów), tabela 14 stosuje się do obróbki motoryzacyjnej. (b) Całkowite wartości dopuszczalne wyrażone są w przeliczeniu na masę rozpuszczalnika g) emitowanej w stosunku do powierzchni obszaru produktu (m2). Powierzchnia obszaru produktu określana jest jako powierzchnia obliczana z całko- witego obszaru powlekania techniką elektroforezy i powierzchni obszaru każdej części, która może być dodana w kolej- nych fazach procesu powlekania, które są powlekane tą samą substancją powlekającą. Pole powierzchni pokrytej elektro- foretycznie oblicza się z następującego wzoru: (2 × całkowita waga pokrywy produktu): (przeciętna grubość arkusza metalu × gęstość arkusza metalu). Tabela 5. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas procesów powlekania w różnych sektorach przemysłu Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zuży- cia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe i istniejące instala- cje: inne formy powleka- nia, w tym metalu, two- sztucznego, rzywa folii tkaniny, i (wyłączając sitodruk rolowy dla tek- styliów, zobacz drukowa- nie) papieru płótna, 5–15 100 (a) (b) 25 (b) >15 50/75 (b) (c) (d) 20 (b) Nowe i istniejące instala- cje: powlekanie drewna 15–25 100 (a) >25 50/75 (c) 25 20 (a) Wartość dopuszczalna stosuje się do zastosowań powlekania i procesów suszenia graniczna przeprowadzanych na podsta- wie zawartych warunków. (b) Jeżeli nie są możliwe zawarte warunki powlekania (konstrukcje łodzi, powlekanie samolotów itd. ), instalacjom mogą zostać przyznane zwolnienia z tych wartości. Wtedy stosuje się plan redukcyjny z ustępu 6 litera a), o ile wykazuje się zgodnie z wymogami właściwego organu, że ta opcja nie jest wykonalna z technicznego i ekonomicznego punktu widzenia. W takim przypadku operator musi wykazać zgodnie z wymogami właściwego organu, że stosuje najlepszą osiągalną technikę. (c) Pierwsza wartość stosuje się do procesów suszenia, druga - do procesów powlekania. (d) Jeżeli, dla powlekania tkanin, stosowane są techniki, które pozwalają na ponowne użycie odzyskanego rozpuszczalnika, war- tość dopuszczalna wynosi 150 mg C/Nm3 dla suszenia i powlekania łącznie. 12. Powlekanie zwojów: Tabela 6. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas powlekania zwojów Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zuży- cia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe instalacje Istniejące instalacje >25 >25 50 (a) 50 (a) 5 10 (a) Jeżeli stosowane są techniki, które pozwalają na ponowne użycie odzyskanego rozpuszczalnika, wartość dopuszczalna wynosi 150 mg C/Nm3. 208 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 13. Czyszczenie na sucho: Tabela 7. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas czyszczenia na sucho Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (NMLZO/kg) Nowe i istniejące instalacje 0 20 g (a) (a) Wartość dopuszczalna dla całkowitych emisji NMLZO obliczana jako masa emitowanego rozpuszczalnika na masę oczysz- czonego i wysuszonego produktu. 14. Produkcja pokryć, lakierów, farb drukarskich i klejów: Tabela 8. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas produkcji pokryć, lakierów, farb drukarskich i klejów Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Nowe i istniejące instalacje Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) 100–1 000 >1 000 Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) 150 (a) 150 (c) 5 (a) (b) 3 (c) (b) (a) Całkowita wartość dopuszczalna równa 5 % wkładu rozpuszczalnika może być stosowana zamiast wykorzystania limitu stężenia gazu odpadowego i wartości dopuszczalnej uchodzących emisji NMLZO. (b) Uchodząca wartość dopuszczalna nie zawiera rozpuszczalników sprzedawanych jako część preparatu w zapieczętowa- nych pojemnikach. (c) Całkowita wartość dopuszczalna równa 3 % wkładu rozpuszczalnika może być stosowana zamiast wykorzystania limitu stężenia gazu odpadowego i wartości dopuszczalnej uchodzących emisji NMLZO. 15. Drukowanie (fleksografia, gorący offset rolowy, wklęsłodruk komercyjny itd. ): Tabela 9. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas procesów drukowania Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe i istniejące instala- cje: gorący offset rolowy 15–25 100 instalacje: wklę- Nowe słodruk komercyjny Istniejące instalacje: wklę- słodruk komercyjny >25 >25 >25 20 75 75 30 (a) 30 (a) 10 15 (a) Pozostałości rozpuszczalnika w wyrobach gotowych nie uważa się za część uchodzących emisji NMLZO. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 209 Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe i istniejące instala- cje:inne rodzaje wklęsłod- ruku, fleksografia, druko- użyciem wanie z agregaty sortownika, laminujące i lakierujące Nowe i istniejące instala- cje: drukowanie z użyciem sortownika na tkaninach, kartonie 15–25 >25 >30 16. Wytwarzanie artykułów farmaceutycznych: 100 100 100 25 20 20 Tabela 10. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas wytwarzania artykułów farmaceutycznych Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zuży- cia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe instalacje Istniejące instalacje >50 >50 20 (a) (b) 5 (b) (c) 20 (a) (d) 15 (d) (c) (a) Jeżeli stosowane są techniki, które pozwalają na ponowne użycie odzyskanego rozpuszczalnika, wartość dopuszczalna wynosi 150 mg C/Nm3 (b) Całkowita wartość dopuszczalna równa 5 % wkładu rozpuszczalnika może być stosowana zamiast wykorzystania limitu stężenia gazu odpadowego i wartości dopuszczalnej uchodzących emisji NMLZO. (c) Uchodząca wartość dopuszczalna nie zawiera rozpuszczalników sprzedawanych jako część pokrycia preparatu w zapie- czętowanych pojemnikach. (d) Całkowita wartość dopuszczalna równa 15 % wkładu rozpuszczalnika może być stosowana zamiast wykorzystania limitu stężenia gazu odpadowego i wartości dopuszczalnej uchodzących emisji NMLZO. 17. Zamiana kauczuku naturalnego lub syntetycznego: Tabela 11. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas zamiany kauczuku naturalnego lub syntetycznego Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe i istniejące instala- cje: zamiana kauczuku naturalnego lub synte- tycznego >15 20 (a) (b) 25 (a) (c) (a) Całkowita wartość dopuszczalna równa 25 % wkładu rozpuszczalnika może być stosowana zamiast wykorzystania limitu stężenia gazu odpadowego i wartości dopuszczalnej uchodzących emisji NMLZO. (b) Jeżeli stosowane są techniki, które pozwalają na ponowne użycie odzyskanego rozpuszczalnika, wartość dopuszczalna wynosi 150 mg C/Nm3 (c) Limit uchodzący nie zawiera rozpuszczalników sprzedawanych jako część preparatu w zapieczętowanych pojemnikach. 210 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 18. Czyszczenie powierzchni: Tabela 12. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas czyszczenia powierzchni Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe i istniejące instala- cje: czyszczenie powierzchni z użyciem substancji wymienionych w ustępie 3 litera w) Nowe i istniejące instala- cje: inne rodzaje czyszcze- nia powierzchni 1–5 >5 2–10 >10 20 20 75 (a) 75 (a) 15 10 20 (a) 15 (a) (a) Instalacje, które dowodzą właściwemu organowi, że średnia zawartość rozpuszczalnika organicznego we wszystkich sto- sowanych materiałach czyszczących nie przekracza 30 % wyżej wymienione są zwolnione ze stosowania tych wartości. 19. Procesy wytłaczania oleju roślinnego lub tłuszczu zwierzęcego oraz rafinowania oleju roślinnego: Tabela 13. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas wytłaczania oleju roślinnego lub tłuszczu zwierzęcego oraz rafinowania oleju roślinnego Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Nowe i istniejące instalacje >10 Tłuszcz zwierzęcy: Rącznik: Nasiona rzepaku: Nasiona słonecznika: Nasiona soi wytłaczanie): (normalne 1,5 3,0 1,0 1,0 0,8 Nasiona soi (białe płatki): 1,2 Inne nasiona i materiał roślinny: 3,0 (a) Wszystkie procesy frakcjonowania, wyłą- czając odżelowanie: (b) Degumming: 1,5 4,0 (a) Wartości dopuszczalne dla całkowitych emisji NMLZO z instalacji traktujących pojedyncze partie nasion lub innego mate- riału roślinnego ustanawiane są przypadek po przypadku przez właściwy organ na podstawie najlepszych dostępnych tech- nologii. (b) Usunięcie żelu z oleju. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 211 20. Obróbka motoryzacyjna: Tabela 14. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas obróbki motoryzacyjnej Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe i istniejące instalacje >0,5 50 (a) 25 (a) Zgodność z wartościami dopuszczalnymi udowodniona poprzez 15-minutowe średnie pomiary. 21. Impregnowanie powierzchni drewnianych: Tabela 15. Wartości dopuszczalne dla emisji NMLZO uwalnianych podczas Impregnowanie powierzchni drewnianych Zdolność, technika, dalsza specyfikacja Wartość progowa dla zużycia rozpuszczalnika (Mg/rok) Wartość dopuszczalna (mg C/Nm3) Wartość dopuszczalna dla uchodzących emisji NMLZO (% wkładu rozpuszczalnika) Nowe i istniejące instalacje >25 100 (a) (b) 45 (b) (a) Nie stosuje się do impregnacji kreozytem. (b) Może zostać zastosowana całkowita wartość dopuszczalna równa 11 kg rozpuszczalnika/m3 traktowanego drewna zamiast użycia limitu stężenia gazu odpadowego i wartości dopuszczalnej dla uchodzących emisji NMLZO. B. Kanada 22. Wartości dopuszczalne dla kontrolowania emisji lotnych związków organicznych (LZO) z nowych stacjonarnych źródeł w następującej kategorii źródeł stacjonarnych zostaną ustalone na podstawie dostępnych informacji dotyczących poziomów i technologii kontroli, w tym wartości dopuszczalnych stosowanych w innych krajach i następujących dokumentów: a) Kanadyjska Rada Ministrów Ochrony Środowiska (CCME). Środowiskowy kodeks praktyk redukcji emisji rozpuszczalników z urządzeń do czyszczenia na sucho. Grudzień 1992. PN1053; b) CCME. Środowiskowe wytyczne w zakresie kontroli procesów emisji lotnych związków organicznych z nowych działań chemiczno-organicznych. Wrzesień 1993. PN1108; c) CCME. Środowiskowy kodeks praktyki w zakresie pomiaru i kontroli uchodzących emisji lzo z wycieków urządzeń. Październik 1993. PN1106; d) CCME. Program redukcji emisji lotnych związków organicznych o 40 % pochodzących z klejów i uszczelnień ochronnych. Marzec 1994. PN1116; e) CCME. Plan redukcji emisji lotnych związków organicznych o 20 % wydzielanych przez pokryć powierzchniowych wyrobów konsumpcyjnych. Marzec 1994. PN1114; f) CCME. Środowiskowe wytyczne w zakresie kontrolowania emisji lotnych związków organicznych pochodzących z nadziemnych zbiorników magazynujących. Czerwiec 1995. PN1180; g) CCME. Środowiskowy kodeks praktyk odzyskiwania pary podczas tankowania pojazdów na stacjach benzynowych i innych stacjach rozprowadzających paliwa. (Etap II) Kwiecień 1995. PN1184; h) CCME. Środowiskowy kodeks praktyk redukcji emisji rozpuszczalników z komercyjnych i przemysłowych urządzeń odtłuszczających. Czerwiec 1995. PN1182; 212 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 i) CCME. Nowe normy działania źródeł oraz wytyczne w zakresie redukcji emisji lotnych związków organicznych pochodzących z urządzeń pokrywających kanadyjskiego producenta oryginalnego sprzętu samochodowego (OEM). Sierpień 1995. PN1234; j) CCME. Środowiskowe wytyczne w zakresie redukcji emisji lotnych związków organicznych pochodzących z przemysłu przetwórczego tworzyw sztucznych. Lipiec 1997. PN1276; oraz k) CCME. Normy kanadyjskich lotnych komercyjnych/przemysłowych produktów powlekania powierzchni - obróbka motoryzacyjna. Sierpień 1997. PN1288. organicznych zawartości związków krajowe C. Stany Zjednoczone Ameryki 23. Wartości dopuszczalne dla kontrolowania emisji LZO z nowych stacjonarnych źródeł w następującej kategorii źródeł stacjonarnych określone są w następujących dokumentach: a) Zbiorniki do przechowywania płynów naftowych - 40 Kodeks Przepisów Federalnych (C. F. R. ) Część 60, podpunkt K i podpunkt Ka; b) Zbiorniki do przechowywania lotnych płynów organicznych - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt Kb; c) Rafinerie ropy naftowej - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt J; d) Powierzchniowe pokrywanie mebli metalowych - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt EE; e) Powierzchniowe Pokrywanie samochodów osobowych i lekkich samochodów ciężarowych - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt MM; f) Wklęsłodruk komercyjny - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt QQ; g) Taśma przylepcowa i czynności etykietowania powierzchniowego - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt RR; h) Powierzchniowe pokrywanie dużych urządzeń, zwojów metalu i puszek do napojów - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt SS, podpunkt TT i podpunkt WW; i) Terminale zbiorcze paliw - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt XX; j) Produkcja opon gumowych - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt BBB; k) Produkcja polimerów - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt DDD; l) Pokrywanie sprężystym winylem i uretanem oraz drukowanie - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt FFF; m) Wycieki i systemy ściekowe urządzeń rafinerii ropy naftowej - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt GGG i podpunkt QQQ; n) Produkcja włókien syntetycznych - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt HHH; o) Usługi czyszczenia na sucho ropą naftową - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt JJJ; p) Przybrzeżne przetwórnie gazu ziemnego - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt KKK; q) Wycieki sprzętu, agregaty utleniania powietrzem, czynności destylacji i procesy reaktorowe SOCMI - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt VV, podpunkt III, podpunkt NNN i podpunkt RRR; r) Pokrywanie taśmą magnetyczną - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt SSS; s) Przemysłowe pokrywanie powierzchni - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt TTT; oraz t) Polimeryczne pokrywanie urządzeń wspomagających substraty - 40 C. F. R. Część 60, podpunkt VVV. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 213 Dodatek I PLAN ZARZĄDZANIA ROZPUSZCZALNIKAMI Wstęp 1. Niniejszy dodatek do Załącznika dotyczącego wartości dopuszczalnych dla emisji niemetanowych lotnych związków organicznych (NMLZO) ze źródeł stacjonarnych przedstawia wytyczne w sprawie wykonania planu zarządzania rozpuszczalnikami. Wyznacza on zasady do stosowania (ustęp 2), dostarcza podstaw dla bilansu masy (ustęp 3) oraz dostarcza wskazówki odnośnie do wymogów dla weryfikacji zgodności (ustęp 4). Zasady 2. Plan zarządzania rozpuszczalnikami służy do następujących celów: a) weryfikacji zgodności, w sposób określony w Załączniku; b) identyfikacji przyszłych opcji redukcyjnych. Definicje 3. Następujące definicje dostarczają podstaw dla dokonania bilansu masy: a) Wkłady rozpuszczalników organicznych: I1. I2. Ilość rozpuszczalników organicznych lub ich ilość w preparatach zakupionych, które używa się jako wkład do procesu w ramach czasowych, dla których oblicza się bilans masy. Ilość rozpuszczalników organicznych lub ich ilość w preparatach odzyskanych lub ponownie użytych jako wkład rozpuszczalników do procesu. (Odzyskany rozpuszczalnik zalicza się każdorazowo po jego zużyciu do prowadzenia danej czynności. ). b) Produkty z rozpuszczalników organicznych: O1. Emisja NMLZO w gazach odlotowych. O2. Rozpuszczalniki organiczne utracone w wodzie, jeśli właściwe, z uwzględnieniem oczyszczania ścieków przy obliczaniu O5. O3. Ilość rozpuszczalników organicznych, które pozostają jako zanieczyszczenie lub pozostałość w wytwarzaniu produktów z procesu. O4. Niewychwycone emisje rozpuszczalników organicznych do powietrza. Mieści się tu ogólna wentylacja pomieszczeń, z których powietrze zostaje uwolnione do środowiska zewnętrznego przez okna, drzwi, otwory wentylacyjne i podobne otwory. O5. Rozpuszczalniki organiczne i/lub związki organiczne utracone w wyniku reakcji chemicznych i fizycznych (w tym, na przykład te, które zniszczono, np. przez spalenie lub innymi sposobami oczyszczania gazów odlotowych lub ścieków, albo wychwycono, np. w wyniku absorpcji, jeżeli nie zostały uwzględnione w obliczeniach na mocy O6, O7 lub O8). O6. Rozpuszczalniki organiczne zawarte w zbieranych odpadach. O7. Rozpuszczalniki organiczne, lub rozpuszczalniki organiczne zawarte w preparatach, które są sprzedane, lub które są przeznaczone do sprzedaży jako produkt mający wartość handlową. O8. Rozpuszczalniki organiczne zawarte w preparatach odzyskanych celem ponownego użycia, ale nie jako wkład do procesu, dopóki nie są uwzględnione w obliczeniach na mocy O7. O9. Rozpuszczalniki organiczne uwalniane innymi drogami. 214 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Zalecenia dotyczące zastosowania planu zarządzania rozpuszczalnikami do weryfikacji zgodności 4. Wykorzystanie planu zarządzania rozpuszczalnikami będzie określony poprzez szczególny wymóg, który ma podlegać weryfikacji, jak następuje: a) Weryfikacja zgodności opcji redukcji wymienionej w ustępie 6 litera a) Załącznika, z całkowitą wartością dopuszczalną wyrażoną w emisjach rozpuszczalnika na jednostkę produktu, lub jak stwierdzono inaczej w Załączniku. i) Dla wszystkich czynności wykorzystujących opcję redukcji wymienioną w ustępie 6 litera a) Załącznika, plan zarządzania rozpuszczalnikami powinien być wprowadzany w życie corocznie w celu określenia zużycia. Zużycie może być obliczane poprzez następujące równanie: C = I1 – O8 W celu uzyskania rocznej emisji odniesienia i emisji docelowej każdego roku należy wykonać także równoległe obliczenie aby ustalić materiały stałe zużyte do powlekania; ii) dla oceny zgodności z całkowitą wartością dopuszczalną wyrażoną w emisjach rozpuszczalnika na jednostkę produktu lub jak stwierdzono inaczej w Załączniku, plan zarządzania rozpuszczalnikami powinien być wprowadzany w życie corocznie w celu określenia emisji NMLZO. Emisja NMLZO może być obliczana poprzez następujące równanie: E = F + O1 Gdzie F jest uchodzącą emisją NMLZO, jak określono w literze b)i) poniżej. Liczba emisji powinna być podzielona przez odnośny parametr produktu; b) Określenie uchodzącej emisji NMLZO dla porównania z wartościami uchodzącej emisji w Załączniku: i) Metodologia: Uchodząca emisja NMLZO może być obliczana poprzez następujące równanie: F = I1 – O1 – O5 – O6 – O7 – O8 lub F = O2 + O3 + O4 + O9 Ilość tę można ustalić sposobem bezpośredniego pomiaru tych wielkości. Alternatywnie, można wykonać równoważne obliczenie innymi sposobami, na przykład z zastosowaniem wydajności wychwytu emisji z procesu. Wartość uchodzącej emisji wyrażona jest jako proporcja wkładu, która może być obliczana poprzez następujące równanie: I = I1 + I2 ii) Częstotliwość: Uchodząca emisja NMLZO może być określana poprzez krótki, ale pełny zestaw pomiarów. Nie trzeba tego czynić ponownie do czasu modyfikacji sprzętu. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 215 Dodatek II PLAN OBNIŻANIA EMISJI Zasady 1. Celem planu obniżania emisji jest umożliwienie operatorowi innymi środkami obniżeń emisji, równoważnych do tych, które zostałyby osiągnięte wówczas, gdy byłyby zastosowane dopuszczalne wartości emisji. W tym celu, operator może wykorzystać każdy plan obniżania emisji, zaprojektowany specjalnie dla jego urządzenia, pod warunkiem że w efekcie końcowym uzyska równoważne obniżenie emisji. Strony składają sprawozdanie dotyczące postępu w osiąganiu takich samych redukcji emisji, włączając doświadczenie ze stosowania planu obniżania emisji. Praktyka 2. Następujący plan może być wykorzystywany, jeżeli stosuje się substancje powlekające, lakiery, kleje lub farby drukarskie. Gdzie nie jest to właściwe, właściwy organ może pozwolić operatorowi na stosowanie każdego alternatywnego planu zwolnień, który spełniony wypełnia również zasady tu zarysowane. Projekt planu uwzględnia następujący stan faktyczny: a) w przypadkach, gdy substytuty zawierające niewiele rozpuszczalnika lub nie zawierające go wcale, znajdują się w fazie opracowania, operatorowi musi zostać przyznane przedłużenie czasu na wykonanie jego planów obniżenia emisji; b) punkt odniesienia do obniżenia emisji powinien w możliwie najwyższym stopniu korespondować z emisjami, które nastąpiłyby wówczas, gdy nie podjęto by żadnych działań obniżających. 3. Poniższy plan będzie funkcjonował w przypadku urządzeń, dla których można założyć niezmienną, stałą zawartość produktu oraz za stosować ją do określenia punktu odniesienia dla obniżeń emisji: a) Operator przesyła plan obniżania emisji, który zawiera w szczególności obniżenia średniej zawartości rozpuszczalnika w całości wkładu i/lub podwyższoną wydajność zużycia materiałów stałych w celu osiągnięcia obniżenia całkowitej emisji z urządzenia do danej zawartości procentowej rocznych emisji odniesienia, określonych emisją docelową. Musi to zostać dokonane w następujących ramach czasowych: Okres czasu Maksymalne dozwolone całkowite roczne emisje Nowe instalacje Istniejące instalacje do 31. 10. 2001 do 31. 10. 2005 Emisja docelowa × 1,5 do 31. 10. 2004 do 31. 10. 2007 Emisja docelowa b) Roczna emisja referencyjna obliczana jest następująco: i) określa się całkowitą masę materiałów stałych w ilości zużywanej w ciągu roku powłoki i/lub farby drukarskiej, lakieru lub kleju. Materiały stałe są to wszystkie materiały w powłokach, farbach drukarskich, lakierach lub spoiwach, które stają się stałe po wyparowaniu wody lub lotnych związków organicznych. ii) roczna emisja referencyjna obliczana jest przez pomnożenie masy określonej w i) przez właściwy współczynnik wymieniony w tabeli poniżej. Właściwe organy mogą dostosować te współczynniki dla indywidualnych urządzeń w celu odzwierciedlenia udokumentowanej, zwiększonej wydajności zużycia materiałów stałych. 216 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Czynność Współczynnik mnożenia używany w literze b) ii) Wklęsłodruk; druk fleksograficzny; laminowanie jako część dzia- łalności drukarskiej; drukowanie; lakierowanie jako część działal- ności drukarskiej; powlekanie drewna; powlekanie tekstyliów, tka- niny, folii lub papieru; powlekanie klejem Powlekanie zwojów; obróbka motoryzacyjna Powlekanie powierzchni mających kontakt z żywnością; powle- kanie w przemyśle lotniczym Inne rodzaje powlekania i drukowanie z użyciem sortownika 4 3 2,33 1,5 iii) emisja docelowa równa jest rocznej emisji odniesienia pomnożonej przez procentową równowartość: — (Wartości uchodzącej emisji + 15), dla instalacji w następujących sektorach: — powlekanie pojazdów (zużycie rozpuszczalnika < 15 Mg/rok) i obróbka motoryzacyjna, — powlekanie metalu, tworzyw sztucznych, tkaniny, płótna, błony i papieru (zużycie rozpuszczalnika między 5 i 15 Mg/rok), — powlekanie powierzchni drewnianych (zużycie rozpuszczalnika między 15 i 25 Mg/rok), — (Wartości uchodzącej emisji + 5) dla wszystkich innych instalacji; iv) zgodność jest osiągnięta, jeżeli aktualna emisja rozpuszczalnika wyznaczona z planu zarządzania rozpuszczalnikami jest mniejsza lub równa emisji docelowej. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 217 ZAŁĄCZNIK VII RAMY CZASOWE NA MOCY ARTYKUŁU 3 1. Ustala się ramy czasowe w celu zastosowania wartości dopuszczalnych określonych w artykule 3 ustęp 2 i 3: a) dla nowych źródeł stacjonarnych, jeden rok po dacie wejścia w życie niniejszego Protokołu dla danej Strony; b) dla istniejących źródeł stacjonarnych: i) w przypadku Strony, która nie jest krajem o gospodarce w okresie przekształceń, jeden rok po dacie wejścia w życie niniejszego Protokołu lub dnia 31 grudnia 2007 roku, którakolwiek z dat jest datą późniejszą; ii) w przypadku Strony, która jest krajem o gospodarce w okresie przekształceń, osiem lat po dacie wejścia w życie niniejszego Protokołu. 2. Ustala się ramy czasowe w celu zastosowania wartości dopuszczalnych dla paliw i nowych źródeł ruchomych określonych w artykule 3 ustęp 5, a także wartości dopuszczalnych dla olejów napędowych do silników określonych w tabeli 2 załącznika IV: i) w przypadku Strony, która nie jest krajem o gospodarce w okresie przekształceń, data wejścia w życie niniejszego Protokołu lub daty związane ze środkami określonymi w załączniku VIII i z wartościami dopuszczalnymi określonymi w tabeli 2 załącznika IV, którakolwiek z dat jest datą późniejszą; oraz ii) w przypadku Strony, która jest krajem o gospodarce w okresie przekształceń, pięć lat po dacie wejścia w życie niniejszego Protokołu lub pięć lat po datach związanych ze środkami określonymi w załączniku VIII i z wartościami dopuszczalnymi określonymi w tabeli 2 załącznika IV, którakolwiek z dat jest datą późniejszą. Te ramy czasowe nie mają zastosowania do Strony niniejszego Protokołu w takim zakresie, w jakim ta Strona podlega krótszym ramom czasowym w odniesieniu do olejów napędowych do silników na mocy Protokołu w sprawie dalszej redukcji emisji siarki. 3. Do celów niniejszego Załącznika „kraj o gospodarce w okresie przekształceń” oznacza Stronę, która dokonała wraz z dokumentem ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia deklaracji, że życzy sobie być traktowaną jako kraj o gospodarce w okresie przekształceń do celów ustępu 1 i/lub 2 niniejszego Załącznika. 218 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 WARTOŚCI DOPUSZCZALNE DLA PALIW I NOWYCH ŹRÓDEŁ RUCHOMYCH ZAŁĄCZNIK VIII WPROWADZENIE 1. Sekcja A stosuje się do Stron innych niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki, sekcja B stosuje się do Kanady, a sekcja C stosuje się Stanów Zjednoczonych Ameryki. 2. Załącznik zawiera wartości dopuszczalne dla NOx, wyrażonego jako odpowiedniki dwutlenku azotu (NO2) oraz dla węglowodorów, z których większość stanowią lotne związki organiczne, podobnie jak środowiskowe specyfikacje dla sprzedawanych paliw do pojazdów. 3. Ramy czasowe dla stosowania wartości dopuszczalnych w niniejszym załączniku ustanowione są w załączniku VII. A. Strony inne niż Kanada i Stany Zjednoczone Ameryki S a m o c h o d y o s o b o w e i l e k k i e p o j a z d y c i ę ż a r o w e 4. Wartości dopuszczalne dla pojazdów z napędem z przynajmniej czterema kołami i wykorzystywanych do przewozu pasażerów (kategoria M) i towarów (kategoria N) podane są w tabeli 1. C i ę ż k i e p o j a z d y c i ę ż a r o w e 5. Wartości dopuszczalne da silników ciężkich pojazdów ciężarowych podane są w tabelach 2 i 3 w zależności od stosowanych procedur badawczych. M o t o c y k l e i m o t o r o w e r y 6. Wartości dopuszczalne dla motocykli i motorowerów podane są w tabeli 6 i tabeli 7. P o j a z d y n i e d r o g o w e i m a s z y n y 7. Wartości dopuszczalne silników innych pojazdów niedrogowych/maszyn wymienione są w tabeli 4 i 5. Etap I (tabela 4) oparty jest na rozporządzeniu 96 EKG, „Jednolite przepisy dotyczące zatwierdzenia silników o zapłonie samoczynnym instalowanych w ciągnikach leśnych i rolniczych w odniesieniu emisji zanieczyszczeń przez silnik”. ciągników leśnych i rolniczych oraz dla 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 219 e n l a z c z s u p o d i c ś o t r a W h c y w o r a ż ę i c w ó d z a j o p h c i k k e l i h c y w o b o s o w ó d o h c o m a s a l d e n l a z c z s u p o d i c ś o t r a W. 1 a l e b a T j e l O j e l O y w o d ę p a n y w o d ę p a n a n y z n e B j e l O y w o d ę p a n a n y z n e B j e l O y w o d ę p a n a n y z n e B j e l O y w o d ę p a n a n y z n e B i k t s ą z C ) a ( e w o ł y p y r o d o w o l g ę w e n o z c ą ł o P u t o z a i k n e l t i u t o z a i k n e l T y r o d o w o l g ę W a l g ę w k e n e l T ) m k / g ( 4 L ) m k / g ( 3 L + 2 L ) m k / g ( 3 L ) m k / g ( 2 L ) m k / g ( 1 L a n j y c n e r e f e r a s a M ) W R ( ) g k ( e n a w o s o t S ) b ( d o a s a l K a i r o g e t a K. 1 1 – 8 h c a l e b a t w ą s e n a d o p o g e w o d ę p a n u j e l o i y n y z n e b a l d i c ś o k a j e j c a k i f y c e p s e w o k s i w o d o r Ś. 8 a w i l a p ć ś o k a J 5 0 0 , 5 0 0 , 7 0 0 , 0 1 0 , 5 2 0 0 , 5 2 0 0 , 4 0 0 , 6 0 0 , 6 5 0 , 6 5 0 , 2 7 0 , 6 8 0 , 0 3 0 , 0 3 0 , 9 3 0 , 6 4 0 , — — — — — — — — 0 5 0 , 0 5 0 , 5 6 0 , 8 7 0 , 5 2 0 , 5 2 0 , 3 3 0 , 9 3 0 , 5 1 0 , 5 1 0 , 8 1 0 , 1 2 0 , 8 0 0 , 8 0 0 , 0 1 0 , 1 1 0 , — — — — — — — — 0 2 0 , 0 2 0 , 5 2 0 , 9 2 0 , 0 1 0 , 0 1 0 , 3 1 0 , 6 1 0 , 4 6 0 , 4 6 0 , 0 8 0 , 5 9 0 , 0 5 0 , 0 5 0 , 3 6 0 , 4 7 0 , 3 2 , 3 2 , ) g ( e i k t s y z s W 1 0 0 2 1 1. 5 0 3 1 ≤ W R ) e ( 1 0 0 2 1 1. 2 2 5 , W R < 0 6 7 1 7 1 4 , 0 6 7 1. ≤ W R < 5 0 3 1 2 0 0 2 1 1. 2 0 0 2 1 1. 0 1 , , 0 1 e i k t s y z s W 6 0 0 2 1 1. 5 0 3 1 ≤ W R ) f ( 6 0 0 2 1 1. 7 2 2 , W R < 0 6 7 1 1 8 1 , 0 6 7 1 ≤ W R < 5 0 3 1 7 0 0 2 1 1. 7 0 0 2 1 1. I I I I I I I I I I I I ) d ( 1 N ) c ( M A ) d ( 1 N ) c ( M B - y z r p j e ż u ł d a n ż o m e i n i e i n m u o k l j e t w h c y n a d o p t a d d o y z s w ą z c o p h c y n l a z c z s u p o d i c ś o t r a w h c i n d e i w o p d o o d e n a w o s o t s o d ą s e i n e r ó t k , w ó d z a j o p h c y w o n a i n a w o k t y ż u o d a i n e z d a w o r p w b u l y ż a d e z r p s , i j c a r t s e j e r ę i s a i w a m d O ) a (. i m a t a d i m y t d e z r p y c ę i s e i m 2 1 d o ą c o m z u p y t a i n e z d r e i w t a z ć a w a n z. m y n n y z c o m a s m e n o ł p a z z w ó k i n l i s a l D ) b (. g k 0 0 5 2 a z c a r k e z r p a s a m a n l a m y s k a m h c y r ó t k , w ó d z a j o p m e i k t ą j y w Z ) c ( u z o w e z r p o d e n a w o t k e j o r p a z ą s e r ó t k i g k 0 0 0 2 ż i n j e z s k ę i w e i s a m j e n l a m y s k a m o i m a d z a j o p i i m y w o g o r d e i n i m a d z a j o p ą s e r ó t k , m y n n y z c o m a s m e n o ł p a z z i k i n l i s w e n o z r t a p o a z i i r o g e t a k j e t y d z a j o p u k o r 3 0 0 2 a i n z c y t s 1 o D ) d (. A e i z d ę z r w , I I I y s a l k , 1 N i i r o g e t a k y d z a j o p a z ą s e n a ż a w u , ę c w o r e i k c ą j a z c ą ł w , w ó r e ż a s a p u i c ś e z s ż i n j e c ę i w. e i s i p y z r p w h c y n o l ś e r k o M w ó d z a j o p i i r o g e t a k h c y t I ) e (. e i s i p y z r p w h c y n o l ś e r k o M i i r o g e t a k h c y t a l d. e i s i p y z r p w h c y n o l ś e r k o M i i r o g e t a k h c y t a l d 2 0 0 2 1 1. 7 0 0 2 1 1. ) f ( ) g ( 220 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Tabela 2. Wartości dopuszczalne dla ciężkich pojazdów ciężarowych – badanie ESC (European steady-state cycle test) i badanie ELR (European load-response test) Stosowane od (a) Tlenek węgla (g/kWh) Węglowodory (g/kWh) Tlenki azotu (g/kWh) Cząstki pyłowe (g/kWh) A B1 B2 1. 10. 2001 1. 10. 2006 1. 10. 2009 2,1 1,5 1,5 0,66 0,46 0,46 5,0 3,5 2,0 0,10/0,13 (b) 0,02 0,02 Dym (m-1) 0,8 0,5 0,5 (a) Z mocą od podanych dat i z wyjątkiem pojazdów i silników przeznaczonych do wywozu do krajów, które nie są stronami niniejszego Pro- tokołu oraz z wyjątkiem silników zastępczych do użytkowanych samochodów, Strony zabronią rejestrowania, sprzedaży, wprowadzenia do użytkowania nowych pojazdów napędzanych silnikiem z zapłonem samoczynnym lub silnikiem gazowym oraz sprzedaży i używania nowych silników z zapłonem samoczynnym lub silników gazowych, jeżeli ich emisje nie są dostosowane do odpowiednich wartości dopuszczalnych. Z mocą od 12 miesięcy przed tymi datami można odmówić zatwierdzenia typu, jeżeli wartości dopuszczalne nie są dostosowane. (b) Dla silników o pojemności skokowej poniżej 0,75 dm3 na cylinder i prędkości obrotowej znamionowej powyżej 3 000 obrotów na minutę. Tabela 3. Wartości dopuszczalne dla ciężkich pojazdów ciężarowych – badanie ETC (European transient cycle test) (a) Stosowane od (b) Tlenek węgla (g/kWh) Węglowodory niemetanowe (g/kWh) Metan (c) (g/kWh) Tlenki azotu (g/kWh) Cząstki pyłowe (d) (g/kWh) A (2000) 1. 10. 2001 5,45 B1 (2005) 1. 10. 2006 B2 (2008) 1. 10. 2009 4,0 4,0 0,78 0,55 0,55 1,6 1,1 1,1 5,0 3,5 2,0 0,16/0,21 (e) 0,03 0,03 (a) Warunki sprawdzenia akceptacji badań ETC będą badane ponownie w zestawieniu z wartościami dopuszczalnymi stosowanymi w rzędzie A podczas pomiarów silników gazowych oraz, w miarę potrzeby, modyfikowane zgodnie z procedurą ustanowioną w artykule 13 dyrektywy 70/156/EWG. (b) Z mocą od podanych dat i z wyjątkiem pojazdów i silników przeznaczonych do wywozu do krajów, które nie są stronami niniejszego Pro- tokołu oraz z wyjątkiem silników zastępczych do użytkowanych samochodów, Strony zabronią rejestrowania, sprzedaży, wprowadzenia do użytkowania nowych pojazdów napędzanych silnikiem z zapłonem samoczynnym lub silnikiem gazowym oraz sprzedaży i używania nowych silników z zapłonem samoczynnym lub silników gazowych, jeżeli ich emisje nie są dostosowane do odpowiednich wartości dopuszczalnych. Z mocą od 12 miesięcy przed tymi datami można odmówić zatwierdzenia typu, jeżeli wartości dopuszczalne nie są dostosowane. (c) Dla silników zasilanych gazem ziemnym. (d) Nie stosuje się do silników gazowych na etapie A oraz etapach B1 i B2. (e) Dla silników o pojemności skokowej poniżej 0,75 dm3 na cylinder i prędkości obrotowej znamionowej powyżej 3 000 obrotów na minutę Tabela 4. Wartości dopuszczalne (etap I) dla silników wysokoprężnych ruchomych maszyn niedrogowych (procedura pomiarowa ISO 8178) Moc sieci (P) (kW) Stosowane od (a) Tlenek węgla (g/kWh) Węglowodory (g/kWh) Tlenki azotu (g/kWh) Cząstki pyłowe (g/kWh) 130 ≤ P < 560 31. 12. 1998 75 ≤ P < 130 31. 12. 1998 37 ≤ P < 75 31. 3. 1998 5,0 5,0 6,5 1,3 1,3 1,3 9,2 9,2 9,2 0,54 0,70 0,85 (a) Z mocą od podanych dat i z wyjątkiem pojazdów i silników przeznaczonych do wywozu do krajów, które nie są stronami niniejszego Pro- tokołu oraz z wyjątkiem silników zastępczych do użytkowanych samochodów, Strony zabronią rejestrowania, gdzie stosowne, i wprowadza- nia do obrotu nowych silników, zainstalowanych lub nie w maszynach, tylko jeżeli spełniają wartości dopuszczalne wymienione w tabeli. Odmawia się zatwierdzenia typu dla typu lub rodziny silnika z mocą od dnia 30 czerwca 1998 roku, jeżeli nie spełnia on wartości dopusz- czalnych. Uwaga: Limity te są limitami silnika niepracującego i zostają osiągnięte przed każdą usługą obróbki spalin. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 221 Tabela 5. Wartości dopuszczalne (etap II) dla silników diesela ruchomych maszyn niedrogowych (procedura pomiarowa ISO 8178) Moc sieci (P) (kW) Stosowane od (a) Tlenek węgla (g/kWh) Węglowodory (g/kWh) Tlenki azotu (g/kWh) Cząstki pyłowe (g/kWh) 130 ≤ P < 560 31. 12. 2001 75 ≤ P < 130 31. 12. 2002 37 ≤ P < 75 31. 12. 2003 18 ≤ P < 37 31. 12. 2000 3,5 5,0 5,0 5,5 1,0 1,0 1,3 1,5 6,0 6,0 7,0 8,0 0,2 0,3 0,4 0,8 (a) Z mocą od podanych dat i z wyjątkiem pojazdów i silników przeznaczonych do wywozu do krajów, które nie są stronami niniejszego Pro- tokołu oraz z wyjątkiem silników zastępczych do użytkowanych samochodów, Strony zabronią rejestrowania, gdzie stosowne, i wprowadza- nia do obrotu nowych silników, zainstalowanych lub nie w maszynach, tylko jeżeli spełniają wartości dopuszczalne wymienione w tabeli. Odmawia się zatwierdzenia typu dla typu lub rodziny silnika z mocą od 12 miesięcy przed tymi datami, jeżeli nie spełnia on wartości dopusz- czalnych. Tabela 6. Wartości dopuszczalne dla motocykli oraz pojazdów trój- i czterokołowych (a) Typ silnika Dwusuwowy Czterosuwowy Wartości dopuszczalne CO = 8 g/km HC = 4 g/km NOx = 0,1 g/km CO = 13 g/km HC = 3 g/km NOx = 0,3 g/km (a) Odmawia się zatwierdzenia typu począwszy od podanej daty, jeżeli emisje z pojazdu nie spełniają wartości dopuszczalnych. Uwaga: Dla trój- i czterokołowych wartości dopuszczalne muszą być pomnożone przez 1,5. Tabela 7. Wartości dopuszczalne dla motorowerów (< = 50 cm3; < 45 km/h) Etap (a)Stosowane od Wartości dopuszczalne CO (g/km) HC + NOx (g/km) I II 17. 6. 1999 17. 6. 2002 6,0( (b) 1. 0 (c) 3,0 (b) 1,2 (a) Odmawia się zatwierdzenia typu począwszy od podanych dat, jeżeli emisje z pojazdu nie spełniają wartości dopuszczalnych. (b) Dla trój- i czterokołowych, pomnożone przez 2. (c) Dla trój- i czterokołowych, 3,5 g/km. 222 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Tabela 8. Specyfikacje w zakresie ochrony środowiska dla paliw dopuszczonych do obrotu przeznaczonych do stosowania w pojazdach wyposażonych w silniki z wymuszonym zapłonem Typ: Benzyna Parametry Jednostka Limity (a) Badanie Minimum Maksimum Metoda (c) Data publikacji Liczba oktanowa badawcza Liczba oktanowa motorowa Ciśnienie pary wg Reida (RVP), okres letni kPa Destylacja: — parowanie w temperaturze % v/v 100 °C — parowanie w temperaturze % v/v 150 °C Analiza węglowodorowa: — olefiny % v/v — związki aromatyczne — benzen Zawartość tlenu Wodorotlenki: % m/m — Alkohol metylowy, należy % v/v dodać środki stabilizujące — Alkohol etylowy, można % v/v dodać środki stabilizujące — Alkohol izopropylowy — Alkohol tertbutylowy — Alkohol izobutylowy — Etery zawierające pięć lub więcej atomów węgla na molekułę — Inne wodorotlenki (e) Zawartość siarki % v/v % v/v % v/v % v/v % v/v mg/kg 95 85 — 46 75 — — — — — — — — — — — — EN 25164 EN 25163 EN 12 1993 1993 1993 EN-ISO 3405 1988 — — 60 — — 18,0 (d) ASTM D1319 ASTM D1319 PrEN12177 EN 1601 1995 1995 1995 1996 EN 1601 1996 EN 1601 EN 1601 EN 1601 EN 1601 EN 1601 EN 1601 PrEN- ISO/DIS14596 1996 1996 1996 1996 1996 1996 1996 42 1 2,7 3 5 10 7 10 15 10 150 (a) Wartości przytoczone w specyfikacji są „wartościami rzeczywistymi”. Dla ustalenia ich wartości dopuszczalnych, zastosowano warunki normy ISO 4259 „Produkty ropopochodne: określanie i stosowanie precyzyjnych danych odnoszących się do metod badania”; dla określenia wartości minimalnej, wzięto pod uwagę minimalną różnicę 2 R powyżej 0 (R = odtwarzalność). Wyniki indywidualnych pomiarów są interpretowane na podstawie kryteriów określonych w normie ISO 4259 (opublikowanej w 1995 roku). (b) Okres letni rozpoczyna się nie później niż 1 maja i nie kończy się przed dniem 30 września. Dla Państw Członkowskich o warunkach ark- tycznych w okresie letnim zaczyna się nie później niż 1 czerwca i kończy się nie później niż dnia 31 sierpnia, a RVP ograniczone jest do 70 kPa. (c) EN - Norma europejska; ASTM - American Society for Testing and Materials; DIS - Projekt normy międzynarodowej. (d) Z wyjątkiem uniwersalnej benzyny bezołowiowej (minimalna liczba oktanowa motorowa (MON) równa 81 i minimalna liczba oktanowa bada- wcza (RON) równa 91), dla której maksymalna zawartość olefinów wynosi 21 % v/v. Limity te nie wykluczają wprowadzenia na rynek Pań- stwa Członkowskiego innej benzyny bezołowiowej o niższych liczbach oktanowych niż tutaj określone. (e) Inne monoalkohole z końcowym punktem destylacji nieprzekraczającym końcowego punktu destylacji ustanowionego w specyfikacjach kra- jowych lub, jeżeli takowe nie istnieją, w specyfikacjach przemysłowych dla paliw silnikowych. Uwaga: Strony zapewnią, że, nie później niż dnia 1 stycznia 2000 roku, benzyna może być dopuszczona do obrotu na ich terytorium tylko, jeżeli jest dostosowana do specyfikacji w zakresie ochrony środowiska określonych w tabeli 8. Kiedy Strona określa, że zabroniona benzyna o zawartości siarki, która nie jest dostosowana do specyfikacji dla zawartości siarki w tabeli 8, ale nie przekracza bieżącej zawartości, powo- dowałaby poważne trudności w dokonywaniu niezbędnych zmian w ich zakładach wytwórczych do dnia 1 stycznia 2000 roku, może ona rozszerzyć okres czasu sprzedaży na jej terytorium najpóźniej do dnia 1 stycznia 2003 roku. W takim przypadku Strona określi, w deklaracji składanej wraz z dokumentem ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia, że zamierza rozszerzyć ten okres czasu i przedstawi Organowi Wykonawczemu informację na piśmie dotyczącą powodów takiego postępowania. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 223 Tabela 9. Specyfikacje w zakresie ochrony środowiska dla paliw dopuszczonych do obrotu i przeznaczonych do stosowania w pojazdach wyposażonych w silniki z zapłonem samoczynnym Typ: Olej napędowy Parametr Jednostka Limity (a) Badanie Minimum Maksimum Metoda (b) Data publikacji Liczba cetanowa Gęstość w temperaturze 15 °C Punkt destylacji: 95 % Policykliczne węglowodory aromatyczne Zawartość siarki kg/m3 °C %m/m mg/kg 51 — — — — — 845 360 11 350 EN-ISO 5165 EN-ISO 3675 EN-ISO 3405 IP 391 PrEN- ISO/DIS14596 1992 1995 1988 1995 1996 (a) Wartości przytoczone w specyfikacji są „wartościami rzeczywistymi”. Dla ustalenia ich wartości dopuszczalnych, zastosowano warunki normy ISO 4259 „Produkty ropopochodne: określanie i stosowanie precyzyjnych danych odnoszących się do metod badania”; dla określenia wartości minimalnej, wzięto pod uwagę minimalną różnicę 2 R powyżej 0 (R = odtwarzalność). Wyniki indywidualnych pomiarów są interpretowane na podstawie kryteriów określonych w normie ISO 4259 (opublikowanej w 1995 roku). (b) EN — Norma europejska; IP — Instytut Ropy Naftowej; DIS — Projekt normy międzynarodowej. Uwaga: Strony zapewnią, że, nie później niż dnia 1 stycznia 2000 roku, olej napędowy do silników wysokoprężnych może być dopuszczony do obrotu na ich terytorium tylko jeżeli jest dostosowany do specyfikacji w zakresie ochrony środowiska określonych w tabeli 9. Kiedy Strona określa, że zabroniony olej napędowy do silników wysokoprężnych o zawartości siarki, która nie jest dostosowana do specyfikacji dla zawartości siarki w tabeli 9, ale nie przekracza bieżącej zawartości, powodowałaby poważne trudności w dokonywaniu niezbędnych zmian w ich zakładach wytwórczych do dnia 1 stycznia 2000 roku, może ona rozszerzyć okres czasu sprzedaży na jej terytorium najpóźniej do dnia 1 stycznia 2003 roku. W takim przypadku Strona określi, w deklaracji składanej wraz z dokumentem ratyfikacji, przyjęcia, zatwier- dzenia lub przystąpienia, że zamierza rozszerzyć ten okres czasu i przedstawi Organowi Wykonawczemu informację na piśmie dotyczącą powodów takiego postępowania. 224 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 Tabela 10. Specyfikacje w zakresie ochrony środowiska dla paliw dopuszczonych do obrotu przeznaczonych do stosowania w pojazdach wyposażonych w silniki z wymuszonym zapłonem Typ: Benzyna Parametry Jednostka Limity (a) Badanie Minimum Maksimum Metoda (b) Data publikacji Liczba oktanowa badawcza Liczba oktanowa motorowa Ciśnienie pary wg Reida (RVP), okres letni kPa Destylacja: — parowanie w temperaturze % v/v 100 °C — parowanie w temperaturze % v/v 150 °C Analiza węglowodorowa: — olefiny — związki aromatyczne — benzen Zawartość tlenu Zawartość siarki % v/v % v/v % v/v % m/m mg/kg 95 85 — — — — — — — — EN 25164 EN 25163 1993 1993 — — 35 ASTM D1319 1995 50 PrEN- ISO/DIS14596 1996 (a) Wartości przytoczone w specyfikacji są „wartościami rzeczywistymi”. Dla ustalenia ich wartości dopuszczalnych, zastosowano warunki normy ISO 4259 „Produkty ropopochodne: określanie i stosowanie precyzyjnych danych odnoszących się do metod badania”; dla określenia wartości minimalnej, wzięto pod uwagę minimalną różnicę 2 R powyżej 0 (R = odtwarzalność). Wyniki indywidualnych pomiarów są interpretowane na podstawie kryteriów określonych w normie ISO 4259 (opublikowanej w 1995 roku). (b) EN - Norma europejska; ASTM - American Society for Testing and Materials; DIS — Projekt normy międzynarodowej. Uwaga: Strony zapewnią, że, nie później niż dnia 1 stycznia 2005 roku, benzyna może być dopuszczona do obrotu na ich terytorium tylko jeżeli jest dostosowana do specyfikacji w zakresie ochrony środowiska określonych w tabeli 10. Kiedy Strona określa, że zabroniona benzyna o zawartości siarki, która nie jest dostosowana do specyfikacji dla zawartości siarki w tabeli 10, ale jest zgodna z tabelą 8, powodowałaby poważne trudności w dokonywaniu niezbędnych zmian w ich zakładach wytwórczych do dnia 1 stycznia 2005 roku, może ona rozsze- rzyć okres czasu sprzedaży na jej terytorium najpóźniej do dnia 1 stycznia 2007 roku. W takim przypadku Strona określi, w deklaracji składanej wraz z dokumentem ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia, że zamierza rozszerzyć ten okres czasu i przedstawi Organowi Wykonawczemu informację na piśmie dotyczącą powodów takiego postępowania. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 225 Tabela 11. Specyfikacje w zakresie ochrony środowiska dla paliw dopuszczonych do obrotu przeznaczonych do stosowania w pojazdach wyposażonych w silniki z zapłonem samoczynnym Typ: Olej napędowy Parametr Jednostka Granice (a) Badanie Minimum Maksimum Metoda (b) Data publikacji Liczba cetanowa Gęstość w temperaturze 15 °C Punkt destylacji: 95 % kg/m3 °C Policykliczne węglowodory aromatyczne % m/m Zawartość siarki mg/kg — — — — — 50 PrEN- ISO/DIS14596 1996 (a) Wartości przytoczone w specyfikacji są „wartościami rzeczywistymi”. Dla ustalenia ich wartości dopuszczalnych, zastosowano warunki normy ISO 4259 „Produkty ropopochodne: określanie i stosowanie precyzyjnych danych odnoszących się do metod badania”; dla określenia wartości minimalnej, wzięto pod uwagę minimalną różnicę 2 R powyżej 0 (R = odtwarzalność). Wyniki indywidualnych pomiarów są interpretowane na podstawie kryteriów określonych w normie ISO 4259. (b) EN - Norma europejska; DIS - Projekt normy międzynarodowej. Uwaga: Strony zapewnią, że, nie później niż dnia 1 stycznia 2005 roku, olej napędowy do silników wysokoprężnych może być dopuszczony do obrotu na ich terytorium tylko jeżeli jest dostosowany do specyfikacji w zakresie ochrony środowiska określonych w tabeli 11. Kiedy Strona określa, że zabroniony olej napędowy do silników wysokoprężnych o zawartości siarki, która nie jest dostosowany do specyfikacji dla zawartości siarki w tabeli 11, ale jest zgodna z tabelą 9, powodowałaby poważne trudności w dokonywaniu niezbędnych zmian w ich zakładach wytwórczych do dnia 1 stycznia 2005 roku, może ona rozszerzyć okres czasu sprzedaży na jej terytorium najpóźniej do dnia 1 stycznia 2007 roku. W takim przypadku Strona określi, w deklaracji składanej wraz z dokumentem ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia, że zamierza rozszerzyć ten okres czasu i przedstawi Organowi Wykonawczemu informację na piśmie dotyczącą powo- dów takiego postępowania. 226 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 B. Kanada 9. Nowe normy emisji z pojazdów dla lekkich samochodów ciężarowych, lekkich ciężarówek, ciężkich samochodów ciężarowych i motocykli: Ustawa o bezpieczeństwie pojazdów silnikowych (i późniejsze akty legislacyjne), Zestawienie V przepisów bezpieczeństwa pojazdów silnikowych: Emisje z pojazdów (Norma 1100), SOR/97–376, (dnia 28 lipca 1997 roku), okresowo poprawiane. 10. Kanadyjska ustawa o ochronie środowiska naturalnego, Przepisy dotyczące olejów napędowe do silników siarka w olejach napędowych do silników wysokoprężnych, SOR/97–110 (dnia 4 lutego 1997 roku, wysokoprężnych), okresowo poprawiane. 11. Kanadyjska ustawa o ochronie środowiska naturalnego, benzen w przepisach paliwowych, SOR/97–493 (dnia 6 listopada 1997 roku), okresowo poprawiane. 12. Kanadyjska ustawa o ochronie środowiska naturalnego, siarka w przepisach paliwowych, Canada Gazette, Część II, dnia 4 czerwca 1999 roku, okresowo poprawiane. C. Stany Zjednoczone Ameryki 13. Wejście w życie programu kontroli emisji ze źródeł ruchomych dla lekkich pojazdów ciężarowych, lekkich ciężarówek, ciężkich ciężarówek i paliw w zakresie wymaganym przez sekcję 202 litera a), sekcję 202 litera g) i sekcję 202 litera h) Ustawy o czystym powietrzu, wdrażanej poprzez: a) 40 Kodeks Przepisów Federalnych (C. F. R. ) Część 80, podpunkt D – Benzyna reformowana; b) 40 C. F. R. Część 86, podpunkt A - Przepisy ogólne dotyczące rozporządzeń w zakresie emisji; c) 40 C. F. R. Część 80, Sekcja 80. 29 – Kontrole i zakazy dotyczące jakości olejów napędowych do silników wysokoprężnych. 11/t. 47 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 227 ZAŁĄCZNIK IX ŚRODKI KONTROLI EMISJI AMONIAKU POCHODZENIA ROLNICZEGO 1. Strony, które podlegają zobowiązaniom z artykułu 3 ustęp 8 litera a), podejmują środki wymienione w niniejszym załączniku. 2. Każda ze Stron przyłoży należytą uwagę do potrzeby obniżenia strat z całkowitego obiegu azotu. A. Kodeks doradczy dobrej praktyki rolniczej 3. W ciągu jednego roku od data wejścia w życie dla niej niniejszego Protokołu, Strona ustanawia, publikuje i rozdysponowuje kodeks doradczy dobrej praktyki rolniczej w celu kontroli emisji amoniaku. Kodeks uwzględnia specyficzne warunki na terytorium Strony i zawiera przepisy dotyczące: — zarządzania azotem, uwzględniając całkowity obieg azotu, — strategii żywienia żywego inwentarza, — niskoemisyjnych technik rozrzucania obornika, — niskoemisyjnych systemów składowania obornika, — niskoemisyjnych systemów chowu zwierząt, — możliwości ograniczania emisji amoniaku pochodzącego ze stosowania nawozów mineralnych. Strony powinny nadać tytuł kodeksu w celu uniknięcia pomyłki z innymi kodeksami wytycznych. B. Nawozy węglanowe mocznikowe i amonowe 4. W ciągu jednego roku od daty wejścia w życie dla niej niniejszego Protokołu, Strona podejmie takie kroki, jakie są wykonalne w celu ograniczenia emisji amoniaku pochodzącego ze stosowania nawozów stałych opartych na moczniku. 5. W ciągu jednego roku od daty wejścia w życie dla niej niniejszego Protokołu, Strona zabroni stosowania nawozów węglanowych amonowych. C. Zastosowanie obornika 6. Każda ze Stron zapewni, że niskoemisyjne techniki stosowania gnojowicy (jak wymieniono w wytycznych zawartych w dokumencie V przyjętym przez Organ Wykonawczy na swojej siedemnastej sesji (decyzja 1999/1) z wszystkimi zmianami), które przedstawiono celem redukcji emisji o przynajmniej 30 % w porównaniu z odniesieniem określonym w tym dokumencie zawierającym wytyczne, wykorzystywane są w zakresie, w jakim odnośna Strona uważa je za stosowne, uwzględniając lokalną glebę i warunki geomorfologiczne, rodzaj gnojowicy oraz strukturę gospodarstwa. Określa się następujące ramy czasowe w celu zastosowania tych środków: dzień 31 grudnia 2009 roku dla Stron o gospodarce w okresie przekształceń i dzień 31 grudnia 2007 roku dla innych Stron (1). 7. W ciągu jednego roku od daty wejścia w życie dla niej niniejszego Protokołu, Strona zapewni, że obornik w postaci stałej stosowany do gruntów ornych będzie wchłonięty w ciągu przynajmniej 24 godzin od rozrzucenia w zakresie, w jakim uważa ten środek za stosowny uwzględniając lokalną glebę i warunki geomorfologiczne, rodzaj gnojowicy oraz strukturę gospodarstwa. D. Składowanie obornika 8. W ciągu jednego roku od daty wejścia w życie dla niej niniejszego Protokołu, Strona zastosuje nowe składy gnojowicy w stosunku do dużych gospodarstw hodujących świnie i drób w ilościach 2 000 tuczników lub 750 macior albo 40 000 sztuk drobiu, niskoemisyjne systemy składowania lub technik, które przedstawiono celem redukcji emisji o 40 % lub więcej w porównaniu z odniesieniem (jak wymieniono w wytycznych zawartych w dokumencie określonym w ustępie 6 lub inne systemy czy techniki o widocznie równym wskaźniku wydajności (2). (1) Do celów niniejszego załącznika „kraj o gospodarce w okresie przekształceń” oznacza Stronę, która dokonała wraz z dokumentem ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia deklaracji, że życzy sobie być traktowaną jako kraj o gospodarce w okresie przekształceń do celów ustępu 6 i/lub 9 niniejszego załącznika (2) Kiedy Strona ocenia, że systemy i techniki o widocznie równym wskaźniku wydajności mogą być stosowane do składowania obornika i chowu zwierząt w celu zgodności z ustępem 8 i 10 lub kiedy Strona uważa redukcję emisji pochodzących ze składu obornika wymaganą na podstawie ustępu 9 za niewykonalną z technicznego i ekonomicznego punktu widzenia, dokumentacja w tej kwestii zostanie zgłoszona zgodnie z postanowieniami artykułu 7 ustęp 1 litera a). 228 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11/t. 47 9. Dla istniejących składów gnojowicy w dużych gospodarstwach hodujących świnie i drób w ilościach 2 000 tuczników lub 750 macior albo 40 000 sztuk drobiu, Strona osiągnie redukcję emisji o 40 % w takim zakresie, w jakim Strona uważa niezbędne techniki za wykonalne z technicznego i ekonomicznego punktu widzenia (3) Określa się następujące ramy czasowe w celu zastosowania tych środków: dzień 31 grudnia 2009 roku dla Stron o gospodarce w okresie przekształceń i dzień 31 grudnia 2007 roku dla innych Stron. (1). E. Chów zwierząt 10. W ciągu jednego roku od daty wejścia w życie dla niej niniejszego Protokołu, Strona zastosuje, dla nowych budynków w dużych gospodarstwach hodujących świnie i drób w ilościach 2 000 tuczników lub 750 macior albo 40 000 sztuk drobiu, systemy budynków, które zostały przedstawione w celu redukcji emisji o 20 % lub więcej w porównaniu z odniesieniem (jak wymieniono w wytycznych zawartych w dokumencie określonym w ustępie 6 lub inne systemy czy techniki o widocznie równym wskaźniku wydajności (3). Zastosowanie może zostać ograniczone z przyczyn utrzymania hodowli zwierząt w dobrym stanie, na przykład w systemach opartych na słomie dla świń oraz ptaszarni i systemów chowu wolnowybiegowego dla drobiu. (1) Kiedy Strona ocenia, że systemy i techniki o widocznie równym wskaźniku wydajności mogą być stosowane do składowania obornika i chowu zwierząt w celu zgodności z ustępem 8 i 10 lub kiedy Strona uważa redukcję emisji pochodzących ze składu obornika wymaganą na podstawie ustępu 9 za niewykonalną z technicznego i ekonomicznego punktu widzenia, dokumentacja w tej kwestii zostanie zgłoszona zgodnie z postanowieniami artykułu 7 ustęp 1 litera a). (2) Do celów niniejszego załącznika „kraj o gospodarce w okresie przekształceń” oznacza Stronę, która dokonała wraz z dokumentem ratyfikacji, przyjęcia, zatwierdzenia lub przystąpienia deklaracji, że życzy sobie być traktowaną jako kraj o gospodarce w okresie przekształceń do celów ustępu 6 i/lub 9 niniejszego załącznika