title: 1999/671/EG: Beschikking van de Commissie van 22 december 1998 betreffende door Duitsland aan de onderneming Riedel-de Haën AG verleende steun (kennisgeving geschied onder nummer C(1998) 4566) (Voor de EER relevante tekst) (Slechts de tekst in de Duitse taal is authentiek)

eurovoc_concepts:
Germany
State aid
aid to undertakings
chemical industry
investment aid
redemption

text: 15. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 267/51 II (Besluiten waarvan de publicatie niet voorwaarde is voor de toepassing) COMMISSIE BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE van 22 december 1998 betreffende door Duitsland aan de onderneming Riedel-de Haën AG verleende steun (kennisgeving geschied onder nummer C(1998) 4566) (Slechts de tekst in de Duitse taal is authentiek) (Voor de EER relevante tekst) (1999/671/EG) DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeen- schap, en met name op artikel 93, lid 2, eerste alinea, Gelet op de Overeenkomst betreffende de Europese Economi- sche Ruimte, en met name op artikel 62, lid 1, onder a), Na belanghebbenden overeenkomstig artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag te hebben aangemaand hun opmerkingen kenbaar te maken, en gezien deze opmerkingen, Overwegende hetgeen volgt: 1. Procedure Bĳ brief van 3 april 1996 dienden twee particulieren een klacht bĳ de Commissie in waarbĳ zĳ beweerden dat Riedel-de Haën AG, hierna „Riedel-de Haën” genoemd (1), te Seelze, Duitsland, staatssteun had ontvangen voor een bedrag van 8 miljoen DEM (4 miljoen ECU) voor een investering in een verbrandingsinstal- latie voor speciaal afval. De klagers zonden de Commissie aanvullende informatie bĳ brieven van 28 april 1996, 24 september 1996, 4 februari 1997, 2 maart 1997 en 2 februari 1998. Volgens de klagers was de ondememing kennelĳk voor- nemens haar industrieafval op het eigen bedrĳfsterrein te verbranden nadat de havenautoriteiten van Antwerpen alsook die van andere steden een vergunning voor de verbranding op zee door het afvalverbrandingsschip „Vesta” hadden geweigerd. Dit werd in een persmededeling (2) bevestigd. Volgens de uiteenzettingen van de klagers beweerde de onderneming dat de nieuwe fabriek een installatie voor de terugwinning van broom betreft. Zĳ weten evenwel dat een dergelĳke installatie reeds 25 jaar op het bedrĳfsterrein aanwezig is. Bĳ brieven van 22 april 1996, 28 juni 1996 en 25 november 1996 verzocht de Commissie Duitsland om opmerkingen respectievelĳk aanvullende inlichtingen over de subsidies aan Riedel-de Haën, om de aard en de verenigbaarheid ervan bĳ de gemeenschappelĳke markt te kunnen onderzoeken. Duitsland antwoordde bĳ brieven van 4 juni 1996, 30 september 1996 en 8 januari 1997 en bevestigde hierin dat aan de onderneming twee subsidies van in totaal 8 miljoen DEM (4 miljoen ECU) waren toegekend. Hoewel Duitsland aanvankelĳk had verklaard dat deze steun voor een installatie voor de terugwinning van broom bestemd was, werd later verduidelĳkt dat de bedragen bedoeld waren voor een installatie voor de verwerking van reststoffen, waarin tevens een installatie voor de terugwinning van broom is begrepen. De Commissie deelde Duitsland bĳ schrĳven van 16 september 1997 haar besluit mee om ten aanzien van de subsidies van in totaal 8 miljoen DEM (4 miljoen ECU) de procedure van artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden. De Commissie had vastgesteld dat een van de subsidies niet overeenkomstig de goedgekeurde regeling „Wirtschaft und Umwelt” (Economie en milieu) was toegekend, dat de tweede onder geen enkele goed- gekeurde regeling viel en dat geen van beide subsidies met de geldende communautaire kaderregeling inzake staatssteun ten behoeve van het milieu (3), hierna „kaderregeling milieusteun” (1) Naar gelang van de context kan Riedel-de Haën ook staan voor Riedel-de Haën GmbH. Probleme bei der Abfallbeseitigung” afvalverwĳdering). (3) PB C 72 van 10. 3. 1994, blz. 3. (2) „Landkreis-Zeitung West” van 11 oktober 1989, „Riedel hat (Riedel heeft problemen bĳ L 267/52 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 15. 10. 1999 genoemd, verenigbaar leek te zĳn. Dit werd Duitsland bĳ brief van 2 oktober 1997 meegedeeld. Duitsland maakte zĳn opmerkingen met betrekking tot deze vragen en bezwaren kenbaar bĳ brieven van 7 november 1997 en 19 maart 1998, doch ging slechts in zeer algemene termen op het verzoek van de Commissie om inlichtingen in. Het genoemde besluit van de Commissie werd in het Publicatie- blad van de Europese Gemeenschappen (1). Daarin maande de Commissie alle belanghebbenden aan, hun opmerkingen kenbaar te maken. Binnen de gestelde termĳn — tot 19 januari 1998 — heeft de Commissie geen opmerkingen ontvangen. Bĳ brief van 14 april 1998 diende een advocatenkantoor namens AlliedSignal, de moederonderneming van Riedel-de Haën, de opmerkingen van de ondememing in. Bĳ schrĳven van 24 juni 1998 gelastte de Commissie Duitsland de inlichtingen te verstrekken die voor een definitieve beoorde- ling van de verenigbaarheid van deze steun met de gemeen- schappelĳke markt noodzakelĳk waren. De Commissie maakte daarin duidelĳk, dat dit de laatste gelegenheid zou zĳn om aan het verzoek om informatie van de Commissie te voldoen; anders zou de Commissie een besluit vaststellen op basis van de beschikbare informatie. Na een bĳeenkomst met de Duitse autoriteiten en vertegen- woordigers van Riedel-de Haën in Brussel op 28 juli 1998 antwoordden Duitsland en Riedel-de Haën op 28 augustus 1998 met een gezamenlĳk schrĳven. Daarin werd verwezen naar de opmerkingen die Riedel-de Haën bĳ brief van 14 april 1998 kenbaar had gemaakt. Met deze opmerkingen werd vervolgens door de Commissie volledig rekening gehouden. De verwĳzingen naar het standpunt van Duitsland in de navol- gende analyse hebben tevens betrekking op de opmerkingen van Riedel-de Haën. 2. De steun Bĳ de productieactiviteit van Riedel-de Haën komt jaarlĳks 1 300 ton vloeibaar afval vrĳ, dat gehalogeneerde koolwater- stofverbindingen bevat. Dit afval werd tot dusverre door gespe- cialiseerde bedrĳven in installaties voor de verbranding van speciaal afval verwerkt. In 1994 begon de onderneming met de bouw van een installatie voor de terugwinning van reststoffen, om dit vloeibaar afval op het eigen bedrĳfsterrein te kunnen verwerken. Deze installatie is nog niet in bedrĳf. Aanvankelĳk deelde Duitsland mee dat de projectkosten 21,4 miljoen DEM (10,7 miljoen ECU) bedroegen, doch dit bedrag werd in een brief van 28 augustus 1998 bĳgesteld tot 20,6 miljoen DEM (10,3 miljoen ECU). In dit bedrag zĳn investe- rings-, ontwikkelings- en andere kosten, evenals bedrĳfskosten, begrepen. De investeringskosten van de ondememing zĳn vastgesteld op 16,3 miljoen DEM (8,1 miljoen ECU). Hiervan was 14,2 miljoen DEM (7,1 miljoen ECU) tot 24 juni 1998 daadwerkelĳk (1) PB C 385 van 19. 12. 1997, blz. 9. geïnvesteerd. De volgende tabel bevat een onderverdeling van de kosten: [. (2) (3)] (*). De ontwikkelings- en overige kosten bedragen 1,9 miljoen DEM (0,9 miljoen ECU), en de kosten voor de proeffaciliteit 2,5 miljoen DEM (1,2 miljoen ECU). De juistheid van deze cĳfers is door een accountantskantoor bevestigd. Met het oog op haar investeringen werden aan Riedel-de Haën de volgende subsidies verstrekt: 1. een subsidie van het Wirtschaftsförderungsfonds (Fonds voor economische ontwikkeling) van de deelstaat Neder- saksen (brief van 25 april 1994) in het raam van de goedge- keurde „Wirtschaft und Umwelt” -regeling ten bedrage van 4 miljoen DEM (2 miljoen ECU); 2. een subsidie van 4 miljoen DEM van de „Deutsche Bundes- stiftung Umwelt” (Federale stichting voor het milieu) (brief van 20 mei 1994) in het kader van een regeling waarvoor de Commissie tot op heden geen goedkeuring heeft verleend. Volgens Duitsland zouden tot dusverre een bedrag van 2,9 miljoen DEM (1,4 miljoen ECU) in tranches zĳn uitgekeerd. 3. Opmerkingen van Duitsland Bĳ schrĳven van 28 augustus 1998 maakte Duitsland zĳn standpunt bekend. Het zette uiteen dat de desbetreffende installatie uitsluitend ter bescherming van het milieu dient. Bovendien was de „Wirtschaft und Umwelt” -regeling door de Commissie goedgekeurd en als verenigbaar met de gemeen- schappelĳke markt verklaard. Een kopie van deze regeling, evenals van de goedkeuring ervan door de Commissie en van de bekendmaking van deze goedkeuring in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen werden bĳgevoegd. Volgens Duitsland was de subsidie van de „Deutsche Bundes- stiftung Umwelt” in beginsel verenigbaar met de kaderregeling milieusteun. De steun zou evenwel zĳns inziens ook als steun voor onder- zoek en ontwikkeling in de zin van de communautaire kaderre- geling inzake staatssteun voor onderzoek en ontwikkeling (4) kunnen worden aangemerkt. Bovendien was Duitsland van mening dat de Commissie geen terugbetaling van de steun kon gelasten omdat aan de gerecht- vaardigde verwachtingen van de onderneming moest worden voldaan. Duitsland diende een uittreksel uit het handelsregister betref- fende de ondememingen Riedel-de Haën AG en Riedel-de Haën GmbH in evenals het jaarverslag van Riedel-de Haën AG over 1997 alsmede een lĳst van goederen die deel uitmaken van de vaste activa, met name van de installaties waar gehalogeneerde koolwaterstoffen worden geproduceerd; daarenboven verstrekte het een plattegrond van de productielocatie in Seelze. (2) * (3) * (*) Gedeelten van de onderhavige tekst zĳn bewerkt om ervoor zorg te dragen dat vertrouwelĳke gegevens niet worden bekendgemaakt. Die gedeelten zĳn tussen met een asterisk aangeduide vierkante haken geplaatst. (4) PB C 83 van 11. 4. 1986, blz. 2. 15. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 267/53 Verder werd een overzicht van de projectkosten verstrekt waarbĳ de samenstelling van deze kosten vanuit verschillende invalshoeken werd belicht. De juistheid van deze inlichtingen werd door een accountantskantoor bevestigd. De inlichtingen gingen vergezeld van een kostenoverzicht, waarin de huidige verwerkingskosten met die voor verwerking in de nieuwe installatie werden vergeleken. Een deel van de kosten die aan deze berekeningen ten grondslag lagen, werd door een accoun- tantskantoor correct bevonden. Duitsland lichtte tevens de werking van de verbrandings- en reststoffenverwerkingsinstallatie toe alsmede de verschillen tussen de oude en de nieuwe installatie voor de terugwinning van broom. Bovendien verstrekte Duitsland het tweede milieu- rapport van Riedel-de Haën uit 1995, deelde het met betrek- king tot de productie van schadelĳke stoffen door de nieuwe installatie het standpunt van een deskundige mee en verschafte het aanvullende inlichtingen. Daamaast werd een brochure van Riedel-de Haën toegezonden met de titel „Verwertungsanlage für bromhaltige Reststoffe — Prüfung der Umweltverträglich- keit” (verwerkingsinstallatie voor broomhoudende reststoffen — milieu-effectbeoordeling). Verder was een kopie van de 17. BundesImmissionsSchutzVer- ordnung (BImSchV) (1) emissie- normen) en van de Technische Anleitung (TA) Luft 86 (techni- sche instructie lucht 86) bĳgevoegd. (Bondsverordening inzake Ook verstrekte Duitsland een kopie van het verzoek om steun van Riedel-de Haën in het kader van het Life-programma dat bĳ Verordening (EEG) nr. 1973/92 van de Raad (2) is ingevoerd, een kopie van het negatieve besluit van de Commissie en een kopie van het antwoord van de onderneming. Daarnaast waren kopieën van de subsidieaanvragen van Riedel-de Haën aan het Wirtschaftsförderungsfonds van de deelstaat Nedersaksen en aan de Deutsche Bundesstiftung Umwelt alsmede de steundocumenten van deze instanties bĳge- voegd. De resultaten van de milieueffectbeoordeling werden eveneens meegedeeld. 4. Beoordeling 4. 1. De steunontvangende onderneming Riedel-de Haën is een voormalige dochteronderneming van Hoechst AG en maakt sinds 4 november 1996 deel uit van het Inc. , Morristown, New Amerikaanse concern AlliedSignal Jersey. In 1997 had Riedel-de Haën gemiddeld 1 256 werknemers, een omzet van 409,2 miljoen DEM (204,6 miljoen ECU) en een balanstotaal van 459,1 miljoen DEM (229,5 miljoen ECU). Volgens de aanbeveling van de Commissie van 3 april 1996 betreffende de definitie van kleine en middelgrote onderne- mingen (3) is Riedel-de Haën een grote onderneming. De onderneming is niet in een steunregio gevestigd. Het betreft een chemisch bedrĳf dat in de volgende sectoren laboratoriumchemicaliën, actief is: anorganische chemicaliën, conserveringsmiddelen, technische chemicaliën, organische (1) 17. Verordnung zur Durchführung des Bundes-Immissionsschutzge- setzes über Verbrennungsanlagen für Abfälle und ähnliche brennbare Stoffe. (2) PB L 206 van 22. 7. 1992, blz. 1. (3) PB L 107 van 30. 4. 1996, blz. 4. elektronicachemicaliën, farmaceutische producten en geneesmiddelen. lichtgevende verf, fotokleurstoffen, 4. 2. De steun Het Wirtschaftsförderungsfonds van de deelstaat Nedersaksen en de Deutsche Bundesstiftung Umwelt zĳn overheidsinstanties die hun steunprojecten, en derhalve ook de subsidies waarover het hier gaat, uit overheidsmiddelen financieren. Bĳ schrĳven van 28 augustus 1998 trok Duitsland de publiek- rechtelĳke status van de Deutsche Bundesstiftung Umwelt in twĳfel. In dit verband herhaalt de Commissie nogmaals de voor deze beschikking relevante punten: de stichting werd bĳ een federale wet opgericht (4). De middelen van de stichting, ter waarde van 2,5 miljard DEM (1,2 miljard ECU), zĳn afkomstig van de privatisering van de voormalige staatsonderneming Salzgitter AG. De doelstelling van de stichting is, krachtens artikel 2 van genoemde wet, de financiële ondersteuning van milieuprojecten, vooral wanneer deze door kleine en middel- grote bedrĳven worden uitgevoerd. Het bestuur van de stich- ting wordt overeenkomstig artikel 5, lid 2, van de statuten door de Bondsregering benoemd en beslist onder andere over de verstrekking van middelen. De stichting kent de subsidies niet toe volgens een algemeen toepasselĳke en automatische proce- dure op basis van objectieve criteria, maar in feite beslist Duits- land met medewerking van het bestuur naar eigen goeddunken. Ten slotte wordt de stichting ingevolge artikel 5 van genoemde wet door het (Federale rekenkamer) gecontroleerd. Alle omstandigheden in aanmerking genomen lid 1, van het EG-Verdrag en gezien het feit dat artikel 92, betrekking heeft op „steunmaatregelen van de staten of in welke vorm ook met staatsmiddelen bekostigd”, moet de Commissie concluderen dat de activiteiten van de stichting staatssteun in de zin van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag inhouden. Inderdaad heeft Duitsland de Commissie inmiddels overeenkomstig artikel 93, lid 3, van het EG-Verdrag de gewĳ- zigde subsidierichtlĳnen van de stichting meegedeeld, die door de Commissie als staatssteun die verenigbaar is met de gemeen- schappelĳke markt, zĳn goedgekeurd. „Bundesrechnungshof” Bĳ haar activiteiten concurreert Riedel-de Haën met chemiebe- drĳven in andere lidstaten, en de door de ondememing vervaar- digde producten bevinden zich in het intracommunautaire handelsverkeer. In 1997 zette Riedel-de Haën 52 % van haar omzet af op buitenlandse markten, waarvan 67 % in Europa. De steun brengt een aanzienlĳke verlaging van de investerings- kosten van de onderneming met zich en verschaft haar daar- door een voordeel ten opzichte van concurrenten in andere lidstaten, die van een dergelĳke investeringssteun verstoken zĳn gebleven, en tast daardoor hun concurrentiepositie aan. Ook wat de terugwinning van broom betreft, concurreert Riedel-de Haën mogelĳk met andere ondernemingen die derge- lĳke installaties exploiteren. In een door Duitsland ingediend expertiserapport (5) wordt de behoefte aan installaties voor de terugwinning van broom in West-Europa op minstens tien geraamd. De subsidies verschaffen Riedel-de Haën een voordeel ten opzichte van ondernemingen in andere lidstaten die ook in een dergelĳke installatie investeren, doch die daarvoor geen steun ontvangen, en zouden de concurrentiepositie ervan kunnen aantasten. (4) Wet tot oprichting van een „Deutsche Bundesstiftung Umwelt” van 18 juli 1990, BGBl. I, blz. 1448. (5) „Gutachten zur Übertragbarkeit der von der Firma Riedel-de Haën AG, Seelze, entwickelten Reststoffverwertungsanlage”, (rapport over de toepassing van de door de firma Riedel-de Haën AG, Seelze ontwikkelde van reststoffen), de professor Dr. Hesse, Hannover, 9 september 1993. verwerking installaties voor L 267/54 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 15. 10. 1999 Beide subsidies kunnen derhalve de mededinging tussen de lidstaten vervalsen; zĳ vormen staatssteun in de zin van artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag. 4. 3. Aanmeldingsplicht Voor het „Wirtschaftsförderungsfonds” van de deelstaat Neder- saksen vormde de regeling „Wirtschaft und Umwelt” derhalve geen grondslag om Riedel-de Haën de desbetreffende steun te verlenen. Deze bĳstand moet daarom als autonome steun worden beschouwd, die Duitsland overeenkomstig artikel 93, lid 3, van het EG-Verdrag had moeten aanmelden. Duitsland heeft evenwel niet aan zĳn aanmeldingsplicht voldaan en de steun is bĳgevolg onrechtmatig verleend. De subsidie van het „Wirtschaftsförderungsfonds” van de deelstaat Nedersaksen De subsidie van de „Deutsche Bundesstiftung Umwelt” Op 1 december 1993 verzocht Riedel-de Haën bĳ het Wirt- schaftsförderungsfonds van de deelstaat Nedersaksen om finan- ciële steun. Bĳ schrĳven van 25 april 1994 verstrekte het fonds in het kader van de „Wirtschaft und Umwelt” -regeling een steunbedrag van 4 miljoen DEM (2 miljoen ECU) voor het project waarvan de totale kosten 21,4 miljoen DEM (10,7 miljoen ECU) bedroegen. De investering moest op 31 december 1996 zĳn voltooid. Volgens Duitsland werd voor het project echter tot dusverre slechts een uitgave gedaan van 8,2 miljoen DEM (4,1 miljoen ECU), waarvan 6,5 miljoen DEM (3,2 investeringskosten. Overeenkomstig de steun- miljoen ECU) overeenkomst had Riedel-de Haën daardoor niet het volledige steunbedrag van 4 miljoen DEM (2 miljoen ECU) kunnen krĳgen. De Commissie had in haar besluit om de procedure van artikel 93, lid 2, van het EG-Verdrag in te leiden reeds vastgesteld dat de subsidie van het „Wirtschaftsförderungsfonds” van de deel- staat Nedersaksen niet overeenkomstig de voorwaarden van de „Wirtschaft und Umwelt” -regeling, welke zĳ op 13 september 1991 voor de periode 1991 tot 1994 had goedgekeurd, was verleend. In het kader van deze regeling kon het „Wirtschafts- förderungsfonds” van de deelstaat Nedersaksen voor investe- ringsprojecten op milieugebied steun verlenen. Het zwaarte- punt ligt daarbĳ op ontwikkelings- en demonstratieprojecten, die een „ecologische meerwaarde voor de Gemeenschap” ople- veren. Volgens punt 2 van de regeling kunnen „uitgaven voor steun in aanmerking komen <. >, wanneer zĳ aanzienlĳk verder gaan dan de bestaande wettelĳke normen”. Ondanks een aanmaning van de Commissie verstrekte Duits- land geen inlichtingen over de vraag met welke deel van de investering de wettelĳke normen aanmerkelĳk werden over- schreden (1). Daardoor was niet duidelĳk of onderdelen van het project — en zo ja, welke — uit hoofde van de regeling voor steun in aanmerking kwamen. Derhalve heeft het „Wirt- schaftsförderungsfonds” van de deelstaat Nedersaksen duidelĳk niet overeenkomstig punt 2 van de regeling gehandeld. Tĳdens de bĳeenkomst van 28 juli in Brussel verklaarde de Duitse delegatie bovendien, dat er om verder te gaan dan de geldende wettelĳke normen geen bĳzondere investering nodig was. Wat de opmerkingen betreft die Duitsland bĳ brief van 28 augustus 1998 heeft ingediend, ziet de Commissie geen reden om de regeling opnieuw aan een onderzoek te onderwerpen. Zĳ verwĳst Duitsland dan ook naar het besluit dat zĳ reeds heeft genomen. Ook een nieuw onderzoek zou slechts tot een bevestiging van dit besluit leiden. (1) Zie in dit verband ook punt 4. 5 van de onderhavige beschikking. Op 10 september 1992 verzocht Riedel-de Haën de „Deutsche Bundesstiftung Umwelt” om financiële steun. Aangezien de stichting zich bĳ haar onderzoek op een verzoek van 10 september 1993 baseerde, heeft de onderneming haar aanvraag wellicht gepostdateerd. De stichting kende de onderneming bĳ brief van 20 mei 1994 steun toe voor een bedrag van 4 miljoen DEM (2 miljoen ECU). De Commissie stelde reeds in haar besluit tot inleiding van de procedure van artikel 93, lid 2, van hetEG-Verdrag vast dat de subsidie niet onder een goedgekeurde regeling valt. Duitsland sprak dit niet tegen. Dit betekent dat Duitsland ook wat deze steun betreft, zĳn aanmeldingsplicht ingevolge artikel 93, lid 3, van het EG-Verdrag niet is nagekomen. De subsidie werd derhalve onrechtmatig toegekend. De Commissie wĳst voorts erop dat de stichting aan de toeken- ning van de subsidie de voorwaarde had verbonden dat de onderneming voor 15,7 miljoen DEM (7,6 miljoen ECU) met eigen middelen zou deelnemen in de vermoedelĳke project- kosten van in totaal 19,7 miljoen DEM (9,8 miljoen ECU). Door de subsidie van het „Wirtschaftsförderungsfonds” van de deelstaat Nedersaksen wordt deze eigen bĳdrage van de onder- neming dermate gereduceerd, dat moet worden geconcludeerd dat niet aan deze voorwaarde is voldaan. 4. 4. Vrĳstellingen De in artikel 92, lid 1, van het EG-Verdrag genoemde steun- maatregelen zĳn onverenigbaar met de gemeenschappelĳke markt. In artikel 92, leden 2 en 3, van het EG-Verdrag worden de voorwaarden genoemd, waaronder steunmaatregelen als verenigbaar met de gemeenschappelĳke markt kunnen worden beschouwd. De Commissie heeft onderzocht of voor de subsidies van 8 miljoen DEM (4 miljoen ECU) op grond van één van deze bepalingen van het algemene verbod op steun kan worden afgeweken. Artikel 92, lid 2, van het EG-Verdrag is niet van toepassing, omdat het hier geen steunmaatregelen van sociale aard aan individuele verbruikers betreft, noch steunmaatregelen tot herstel van de schade veroorzaakt door natuurrampen, en evenmin steunmaatregelen aan de economie van bepaalde streken die van de deling van Duitsland nadeel ondervinden. Artikel 92, lid 3, onder a), van het EG-Verdrag, evenals de regionale uitzonderingsbepalingen van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag zĳn niet van toepassing, omdat de onderneming niet in een steunregio gevestigd is. 15. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 267/55 Ook een vrĳstelling op grond van artikel 92, lid 3, onder b), van het EG-Verdrag komt niet in aanmerking, omdat het project volgens de Commissie niet voldoet aan de voorwaarden die gewoonlĳk aan projecten van gemeenschappelĳk Europees belang worden gesteld en de steun niet bedoeld is om een ernstige verstoring in de economie van een lidstaat op te heffen. In punt 3. 2. 1 wordt bovendien ondubbelzinnig duidelĳk gemaakt dat „voor steun uitsluitend de extra investeringskosten in aanmerking komen die noodzakelĳk zĳn voor het verwezen- lĳken van de milieudoeleinden. Algemene investeringen die niet omwille van het milieu worden gedaan, moeten hiervan worden uitgesloten”. Duitsland moet derhalve aantonen, welk deel van de investeringskosten voor milieubeschermingsmaatre- gelen bestemd is. Een vrĳstelling ingevolge artikel 92, lid 3, onder d), van het EG-Verdrag komt evenmin in aanmerking, omdat met de steun noch de cultuur noch de instandhouding van het culturele erfgoed wordt bevorderd. Op basis van deze grondbeginselen is de Commissie van mening dat de volgende investeringen in milieubeschermings- maatregelen voor steun in aanmerking kunnen komen: Alleen het eerste deel van artikel 92, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag is van toepassing, volgens welke bepaling voor steun om de ontwikkeling van bepaalde vormen van economi- sche bedrĳvigheid te vergemakkelĳken kan worden afgeweken, mits de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt daardoor niet zodanig worden veranderd dat het gemeenschap- pelĳk belang wordt geschaad. 4. 5. Overeenstemming met de kaderregeling milieusteun Volgens de inlichtingen van Duitsland werden de subsidies als milieusteun toegekend om investeringen te stimuleren. Onder welke voorwaarden milieusteun voor investeringen als verenig- baar met de gemeenschappelĳke markt kunnen worden beschouwd, is in de kaderregeling milieusteun vastgelegd. De huidige kaderregeling werd op 10 maart 1994 bekendge- maakt. Aangezien de beide subsidies na die datum, namelĳk op 25 april 1994 en op 20 mei 1994 zĳn toegekend, heeft de Commissie deze aan de thans geldende kaderregeling getoetst. Volgens Duitsland is de installatie niet voor productiedoel- einden, maar uitsluitend voor de milieubescherming bestemd. Bovendien zou de onderneming niet verplicht zĳn een instal- latie voor de verwerking van reststoffen te bouwen. Daarom was men tot de conclusie gekomen dat een milieusubsidie voor de totale projectkosten, dat wil zeggen de investeringskosten met inbegrip van de ontwikkelings- en overige kosten, kon worden toegekend. De Commissie kan deze redenering niet onderschrĳven. Haars insziens is de nieuwe installatie wel degelĳk bruikbaar voor het productieprocédé. Bĳ de productieactiviteiten van de onderne- ming Riedel-de Haën ontstaan reststoffen in vloeibare vorm die schadelĳke stoffen bevatten, welke de onderneming verplicht is te verwerken. De verwerking kan dan ook als onderdeel van de productie worden beschouwd. De nieuwe installatie moet de verwerking van dit afval op het bedrĳfsterrein mogelĳk maken en vormt daarom een onderdeel van het productieprocédé. Bovendien worden in de installatie voor de terugwinning van broom, dat een belangrĳk onderdeel van de installatie voor de verwerking van reststoffen vormt, aanzienlĳke hoeveelheden stoffen teruggewonnen die rechtstreeks voor de productie kunnen worden gebruikt. Krachtens punt 3. 2. 1 van de kaderregeling kan milieusteun worden verleend voor investeringen in grond, gebouwen, installaties en uitrustingen. Aldus zouden alleen de investe- ringskosten van 16,3 miljoen DEM (8,1 miljoen ECU) eventueel voor milieusteun in aanmerking komen, maar niet de ontwik- kelings- en overige kosten of de kosten voor de proeffaciliteit. 1. 2. 3. investeringen die de aanpassing van de onderneming aan nieuwe verplichte normen vergemakkelĳken of die haar aanmoedigen om sneller aan deze normen te voldoen; investeringen waarmee ondernemingen worden aangemoe- digd door emissieverlagende maatregelen verder te gaan dan de verplichte milieunormen; investeringen die, ondanks het ontbreken van verplichte normen, worden verricht op basis van overeenkomsten in het kader waarvan ondernemingen grotere inspanningen doen om de milieuverontreiniging tegen te gaan zonder daartoe wettelĳk verplicht te zĳn of voordat een dergelĳke verplichting ontstaat. Investeringssteun voor de aanpassing aan nieuwe verplichte milieunormen Wat de eerstgenoemde categorie betreft, vermeldt punt 3. 2. 3. A van de kaderregeling: „Overeenkomstig het beginsel dat „de vervuiler betaalt”, mag normaliter geen steun worden verleend voor de kosten die worden gemaakt om nieuwe installaties te laten voldoen aan verplichte normen”. De Commissie herinnert eraan dat de bouw van een installatie voor de verwerking van reststoffen een nieuwe investering vormt en niet de vervanging van een reeds bestaande installatie. Een installatie voor de terugwinning van broom daarentegen is in het verleden reeds door Riedel-de Haën geëxploiteerd. Volgens de inlichtingen van Duitsland werd deze installatie reeds in 1985 stilgelegd en wĳkt de nieuwe, in de reststoffen- verwerkingsinstallatie geïntegreerde in technisch opzicht aanzienlĳk af van de oude. De Commissie beschouwt de nieuwe installatie daarom niet als een vervanging van de oude. installatie Daardoor is de volledige installatie voor de verwerking van reststoffen zonder enige twĳfel een nieuwe installatie in de zin van de kaderregeling. De steun kan derhalve niet als investe- ringssteun voor de aanpassing aan nieuwe verplichte normen worden goedgekeurd, omdat dit in tegenspraak is met het beginsel dat „de vervuiler betaalt”. Investeringssteun voor ondernemingen die aanmerkel¶k verder gaan dan de verplichte normen Volgens Duitsland moeten de subsidies een stimulans vormen om verder te gaan dan de verplichte normen. De Commissie maakt echter uit de opmerkingen van 28 augustus 1998 op dat Duitsland voornemens was de subsidies slechts gedeeltelĳk voor dit doel te verlenen. L 267/56 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 15. 10. 1999 De algemene grenswaarden voor emissies bĳ dit soort projecten zĳn in de 17e Verordening inzake emissienormen (17e BImSchv) vastgelegd. Volgens deze verordening leggen de deel- staatautoriteiten voor elk afzonderlĳk project per besluit de desbetreffende milieunormen vast met inachtneming van de kenmerken van het project. In dit geval heeft de deelstaatrege- ring in Hannover de verplichte normen in een voorlopige beschikking van 15 maart 1991 vastgesteld en bevestigde zĳ deze in haar goedkeuringsbesluit van 11 augustus 1996. De door de deelstaatregering in Hannover in haar besluit vast- gelegde eisen gaan verder dan die van de emissieverordening. In het besluit wordt met betrekking tot de emissiegrenswaarden gesproken van gemiddelde waarden per halfuur, terwĳl in de 17e BImSchV de desbetreffende grenswaarden slechts als daggemiddelden zĳn aangegeven. Daarom is Duitsland van mening dat de onderneming verder gaat dan de verplichte normen. De Commissie kan hiermee niet instemmen. Aangezien de onderneming ingevolge het besluit verplicht is zich aan de daarin genoemde grenswaarden te houden, moeten deze grens- waarden zonder meer verplichte normen worden beschouwd. Alleen het gedeelte van de investering waarmee de verplichte normen van het besluit worden overschreden, komt derhalve voor steun in aanmerking. als De Commissie nodigde Duitsland dan ook uit om mee te delen of een aanzienlĳke verlaging van de uitstoot tot onder de voorgeschreven grenswaarden meerkosten met zich bracht, en zo ja, in welke orde van grootte. Duitsland deelde echter noch met betrekking tot het besluit noch ten aanzien van de in de 17e BImSchV vastgestelde verplichte milieunormen mee, met welk deel van de investering deze normen moesten worden overschreden. Tĳdens de bĳeenkomst van 28 juli 1998 te Brussel bevestigde de Duitse delegatie daarentegen dat er geen bĳzondere investering nodig was om zich aan de in het besluit vastgestelde waarden, die strenger waren dan die van de emis- sieverordening, te houden. De Commissie kan de subsidies derhalve niet goedkeuren als investeringssteun aan ondernemingen die verder gaan dan de verplichte normen, omdat Duitsland niet heeft meegedeeld welke investeringskosten voor steun in aanmerking kwamen. Investeringssteun in gevallen waarin verplichte normen ontbreken Bĳ brief van 28 augustus 1998 wees Duitsland erop dat de milieusteun verleend was in een geval waarin verplichte normen ontbreken. reststoffen in speciale Duitsland voerde daarbĳ aan dat de onderneming tot dusverre haar verbrandingsinstallaties had verwerkt. De verwerking van deze reststoffen zou, vergeleken met verbranding, aanzienlĳk geringere hoeveelheden emissies en vast afval met zich brengen. Voor gevaarlĳke stoffen zou de 17e BImSchV slechts voor de concentratie, niet voor de hoeveelheid schadelĳke stoffen drempelwaarden bevatten. Daarom zou in een geval waarin verplichte normen ontbreken de investering tot een merkbare milieuverbetering leiden. Krachtens punt 3. 2. 3 C van de kaderregeling milieusteun kunnen ondernemingen die investeren om hun prestaties op milieugebied aanmerkelĳk te verbeteren of deze op één lĳn te brengen met die van ondernemingen van andere lidstaten waar in gevallen waarin verplichte verplichte normen gelden, normen of andere wettelĳke verplichtingen voor het bedrĳfs- leven tot bescherming van het milieu ontbreken, in aanmerking komen voor steun tot het niveau dat voor investeringen geldt die verder reiken dan de bestaande normen, op voorwaarde dat het niveau in verhouding staat tot het behaalde effect zoals ook in punt 3. 2. 3. B van de kaderregeling wordt verlangd. In punt 3. 2. 3. B van de kaderregeling is bepaald dat de hoogte van de steun die daadwerkelĳk voor aanpassingen die verder gaan dan de normen, wordt verleend, in verhouding moet staan tot de verbetering die dit voor het milieu betekent en tot de investering die hiervoor dient te worden gemaakt. Daarom kan geen steun worden verleend wanneer in vergelĳking met de installatie die hoe dan ook zou worden gebouwd, geen verbetering van het milieu optreedt of wanneer de investering om commerciële redenen en niet om een verbetering van het milieu tot stand te brengen, geschiedt. Met andere woorden, de bedoeling van de desbetreffende bepa- ling van de kaderregeling is in wezen om staatssteun toe te staan teneinde een onderneming ertoe aan te zetten een extra investering te doen om haar prestaties op milieugebied te verbeteren. In dit verband worden zowel positieve financiële prikkels — zoals subsidies — als negatieve prikkels — met name belastingen en heffingen — geschikt geacht (kaderrege- ling, punt 1. 2). Het uiteindelĳke doel van investeringsstimu- lansen op dit gebied is om een geleidelĳke verbetering van de kwaliteit van het milieu te bevorderen (kaderregeling, punt 1. 5. 1). Het is in strĳd met de geest van de kaderregeling om het verlenen van staatssteun in verband met een algemene investe- ring toe te staan die een onderneming hoe dan ook op grond van economische overwegingen zou hebben gedaan. In punt 3. 2. 1 van de kaderregeling wordt bepaald dat voor steun uitsluitend de extra investeringskosten in aanmerking komen die voor de verwezenlĳking van de milieudoelstellingen nood- zakelĳk zĳn. De Commissie komt op grond van de doelstelling van punt 3. 2. 3. C van de kaderregeling tot de slotsom dat in het geval van een nieuwe installatie de bestaande, niet-vergelĳkbare en niet-gelĳkwaardige activiteiten van de onderneming geen refe- rentiepunt kunnen zĳn om de toelaatbaarheid van milieusteun te beoordelen. Ook de minst milieuvriendelĳke maar wettelĳk nog juist aanvaardbare werkmethode van een onderneming kan geen referentiepunt zĳn. Een dergelĳke benadering zou recht- streeks in tegenspraak zĳn met de doelstellingen van de kader- regeling. Daarentegen moet het milieueffect van een bepaalde installatie worden vergeleken met dat van een gelĳkwaardige en vergelĳkbare installatie, die de onderneming waarschĳnlĳk hoe dan ook op grond van economische overwegingen zou bouwen. Op basis van deze beginselen is de Commissie van mening dat een vergelĳking van de behandeling in een installatie voor de verwerking van reststoffen en in een verbrandingsinstallatie slechts kan worden gerechtvaardigd indien de onderneming om redenen van milieubescherming en niet uit economische over- wegingen in een dergelĳke installatie zou investeren. Alleen onder deze voorwaarde kan worden beweerd dat de steun als stimulans voor de milieubescherming en niet als algemene investeringsprikkel bedoeld was. Volgens de Commissie kan het feit dat deze investering op economische motieven gebaseerd was, echter voldoende worden aangetoond. 15. 10. 1999 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen L 267/57 afval vloeibare schadelĳke Zoals reeds vermeld is de onderneming verplicht het door haar geproduceerde verwerken. Volgens Duitsland moet dit afval verbrand worden, omdat definitieve opslag niet mogelĳk is. Deze verbranding kan in traditionele afval gebeuren. Wegens het hoge gehalte aan broom kunnen de reststoffen echter slechts in kleine hoeveelheden samen met ander afval worden verbrand. verbrandingsinstallaties speciaal voor te Het kan niet worden uitgesloten dat de exploitanten van verbrandingsinstallaties omwille van het milieu en op grond van de overweging dat afval met een hoog broomgehalte de slĳtage van de installaties in hoge mate bevordert, in de toekomst zullen weigeren dergelĳke reststoffen te verwerken. Ook moet worden aangenomen dat de kosten voor de verwer- king van afval met een hoog broomgehalte in de nabĳe toekomst aanzienlĳk zullen stĳgen. Met de nieuwe installatie zou de onderneming onafhankelĳk worden van het prĳsbeleid van de exploitanten van dergelĳke verbrandingsinstallaties en zelf de verwerking van het vloeibaar afval op zich kunnen nemen. Verder zal de installatie voor de verwerking van reststoffen stellen aanzienlĳke hoeveelheden Riedel-de Haën in staat producten, zoals bĳvoorbeeld 330 ton broom per jaar, 440 ton kaliumchloride per jaar en 160 ton kaliumfluoride per jaar te verwerken en opnieuw rechtstreeks in het productieprocédé in te voeren. Hierdoor kan de onderneming haar productiekosten aanmerkelĳk verlagen. Ten slotte zal de onderneming de kosten voor het transport van het vloeibaar afval van het bedrĳfsterrein naar de verbran- dingsinstallatie voor speciaal afval besparen. Volgens Duitsland zĳn deze kosten aanzienlĳk. De Commissie kan de opvatting van Duitsland niet delen dat de milieubĳdrage van de installatie daarin bestaat, dat de verwer- king van de reststoffen in een verbrandingsinstallatie voor speciaal afval goedkoper is dan die in een speciale installatie. Duitsland heeft eenvoudigweg een onnauwkeurige berekening bĳ de Commissie ingediend waarin sprake is van extra kosten [. ] * per jaar. De deugdelĳkheid en nauwkeurigheid van deze berekening werd evenwel niet aangetoond en ook niet door het accountantskantoor bevestigd, dat uitsluitend de correctheid van de kosten voor de verwerking van de reststoffen in 1996 en 1997 heeft bekrachtigd. Bovendien zou Riedel-de Haën de enige Duitse onderneming met een installatie voor de terugwinning van broom zĳn. Volgens een door Duitsland ingediend rapport zou de onderne- ming met de verwerking van de broomhoudende reststoffen van middelgrote ondernemingen kunnen worden belast. Volgens het rapport „zouden veel van deze ondernemingen zeer veel belangstelling voor de uitvoering van dit project hebben”. De nieuwe installatie is geschikt voor de verwerking van [. ] * ton reststoffen per jaar. Duitsland heeft aangetoond dat in 1996 en 1997 slechts circa [. ] * ton vloeibare rest- stoffen zĳn verwerkt. Met de nieuwe installatie zou de onderne- ming haar activiteiten met dit nieuwe werkterrein kunnen uitbreiden, hetgeen de bĳbehorende inkomsten en schaalvoor- delen oplevert. Uit deze opmerkingen blĳkt duidelĳk dat Riedel-de Haën om economische, niet om ecologische redenen in de installatie voor de verwerking van reststoffen heeft geïnvesteerd. Een vergelĳking van het volume aan schadelĳke stoffen die een dergelĳke installatie kan verwerken met de capaciteit van een verbrandingsinstallatie is dan ook niet aan de orde. In het licht van de bovenstaande overwegingen moet de Commissie vervolgens vaststellen of Riedel-de Haën voorne- mens is om op grond van milieuoverwegingen bepaalde inves- teringen in de verwerkingsinstallatie te doen, waarvoor aanvul- lende investeringskosten nodig zĳn; zĳ moet haar oordeel baseren op het milieueffect van de installatie die Riedel-de Haën hoe dan ook louter om economische redenen heeft gebouwd. Volgens het door Duitsland ingediende expertiserapport kan de vermindering van het rookgasvolume en van de hoeveelheid vast afval worden toegeschreven aan het feit dat bĳ een verbrandingsproces 11 volumeprocent zuurstofconcentratie van droge rookgassen, maar bĳ een installatie voor de verwer- king van reststoffen in de regel slechts 3 volumeprocent zuur- stofconcentratie nodig is. De installatie van Riedel-de Haën opereert met 3 volumeprocent zuurstofconcentratie. Het rook- gasvolume van deze installatie is derhalve een gebruikseigen- schap, maar houdt ten opzichte van andere, soortgelĳke instal- laties geen verbetering in. De Commissie herinnert eraan dat zĳ Duitsland heeft verzocht het bedrag van de kosten te vermelden die noodzakelĳk zĳn voor een merkbare verbetering van het milieu in een geval waarin verplichte normen ontbreken. Duitsland heeft echter niet aangetoond dat met de investeringen in een installatie voor de verwerking van de reststoffen geïnvesteerd werd in installa- ties waarmee uitsluitend of hoofdzakelĳk milieudoelstellingen worden nagestreefd. De Commissie kan derhalve deze subsidies niet goedkeuren als investeringssteun voor de bescherming van het milieu op gebieden waar geen wettelĳke eisen bestaan, omdat Duitsland geen subsidiabele investeringskosten heeft opgegeven. Exploitatiesteun Krachtens punt 3. 4 van de kaderregeling verleent de Commissie normaliter geen goedkeuring voor exploitatiesteun waarmee wordt beoogd om ondernemingen te ontlasten van de kosten in verband met de door hen veroorzaakte vervuiling of hinder. in welbepaalde omstandigheden De Commissie kan evenwel een uitzondering op dit beginsel maken. Dit geldt voor afval- verwerking, waar de financiering door de overheid van de extra kosten van selectieve inzameling, terugwinning en behandeling van afval ten behoeve van zowel het bedrĳfsleven als de consu- ment kan worden toegestaan. Overeenkomstig punt 1. 5. 3 van de kaderregeling kunnen dergelĳke installaties door semi-over- heidsorganen worden beheerd terwĳl de dienstverlening ten laste komt van de gebruikers. Gezien alle omstandigheden van deze zaak en op basis van de beschikbare informatie, onder verwĳzing naar haar vaste praktĳk en in het licht van de bovenstaande analyse, komt de Commissie tot de conclusie dat de subsidies waarop deze procedure betrekking heeft, niet op grond van punt 3. 4 van de kaderregeling konden worden verleend. 4. 6. Verdere overwegingen Bĳ brief van 19 maart 1993 had Riedel-de Haën bĳ de Commissie een verzoek om bĳstand in het raam van het Life- programma ingediend. Volgens Duitsland werd het project wegens gebrek aan middelen weliswaar niet door de Commissie gefinancierd, maar de onderneming zou hebben aangenomen dat de Commissie de innoverende aspecten van het project erkend had. L 267/58 NL Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen 15. 10. 1999 De Commissie heeft echter geenszins erkend dat het een inno- verend project betrof, en wees het verzoek bĳ schrĳven van 30 juli 1996 af; zĳ voegde evenwel hieraan toe dat een gewĳzigd project het volgende jaar kans op steun van de Gemeenschap zou maken. Duitsland was ook van mening dat de subsidies uit hoofde van de O&O-kaderregeling zouden kunnen worden vrĳgesteld. De Commissie acht een dergelĳke vrĳstelling evenwel niet gerecht- vaardigd. Zĳ verwĳst daarbĳ naar de door Riedel-de Haën uitgegeven brochure „Verwerkingsinstallatie voor broomhou- dende reststoffen — Milieueffectbeoordeling”, waaruit blĳkt dat de desbetreffende technologie reeds in 1989 door een Ameri- kaans technisch bedrĳf ontwikkeld is. Toch werd op 25 april en op 20 mei 1994 staatssteun verleend. Bovendien heeft Duitsland niet aangegeven welke onderzoek- en ontwikkelings- kosten in de zin van de genoemde kaderregeling voor steun in aanmerking zouden kunnen komen. 5. Conclusies De onderzochte subsidies zĳn kennelĳk niet in overeenstem- ming met de toepasselĳke communautaire kaderregeling inzake staatssteun ten behoeve van het milieu; daarom zĳn zĳ, ook wat de milieuvoorwaarden betreft, niet verenigbaar met de gemeenschappelĳke markt. Het project moet als een algemeen investeringsproject worden beschouwd. Riedel-de Haën is een grote onderneming die niet in een voor steun in aanmerking komende regio is gevestigd. Voor investeringssteun aan een dergelĳke onderneming kan derhalve niet overeenkomstig artikel 93, lid 3, onder c), van het EG-Verdrag worden afgeweken. De steun, die onder geen enkele uitzonderingsbepaling valt, verandert de voorwaarden waaronder het handelsverkeer plaatsvindt zodanig dat het gemeenschappelĳk belang wordt geschaad. Bovendien zou deze steun de onderneming Riedel-de Haën een ongerechtvaardigd voordeel verschaffen ten opzichte van de concurrenten op de markt die geen steun ontvangen. De steun is niet verenigbaar met de gemeenschappelĳke markt omdat zĳ onrechtmatig is verleend in de zin van artikel 93, lid 3, van het EG-Verdrag en ook niet voldoet aan de uitzonde- leden 2 en 3, van het EG- ringsbepalingen van artikel 92, Verdrag. De steun moet derhalve ongedaan worden gemaakt en worden terugbetaald zoals het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen in zĳn arrest van 14 februari 1990 in zaak C-301/87 heeft bepaald (1). Deze terugbetaling moet de versto- ring van de mededinging die door de steunverlening is veroor- zaakt, ongedaan maken, ongeacht de formele herstructureringen die binnen de onderneming zĳn geschied. Is de terugbetaling door Riedel-de Haën AG of haar rechtsop- volger om welke reden dan ook niet mogelĳk, dan moet de steun worden teruggevorderd van die onderneming van het concern die het bedrĳf voortzet en/of de productieve activa eventuele exploiteert die door Riedel-de Haën met de steun werden aangeschaft, namelĳk Riedel-de Haën GmbH. De terugbetaling dient te geschieden naar de procedures en bepalingen van het Duitse recht, met name die welke betrek- king hebben op de rente over uitstaande vorderingen van de staat, welke rente verschuldigd is vanaf de datum waarop de onrechtmatig toegekende steun is verleend. Deze maatregel is noodzakelĳk om de voorgaande situatie te herstellen door alle financiële voordelen die de steunontvangende onderneming vanaf de datum van toekenning van deze steun heeft genoten, teniet te doen, HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKK1NG GEGEVEN: Artikel 1 De subsidie van 4 miljoen DEM uit middelen van het „Wirt- schaftsförderungsfonds” van de deelstaat Nedersaksen en de subsidie van 4 miljoen DEM van de „Bundesstiftung Umwelt- schutz” zĳn onrechtmatig aan de onderneming Riedel-de Haën AG, Seelze, toegekend en zĳn onverenigbaar met de gemeen- schappelĳke markt. Artikel 2 Duitsland neemt de maatregelen die noodzakelĳk zĳn om de in artikel 1 genoemde subsidies van Riedel-de Haën AG of haar rechtsopvolger terug te vorderen. Indien dit niet mogelĳk is, neemt Duitsland de nodige maatregelen om de in artikel 1 genoemde subsidies van Riedel-de Haën GmbH terug te vorderen. De terugvordering geschiedt naar de procedures en bepalingen van het Duitse recht. Over het terug te vorderen bedrag is rente verschuldigd vanaf de datum waarop de steun is verleend tot de daadwerkelĳke terugbetaling ervan. De rente moet worden berekend op basis van de rentevoet welke als referentiepercen- tage bĳ de berekening van het subsidie-equivalent van regionale steunmaatregelen wordt gebruikt. Artikel 3 Duitsland deelt de Commissie binnen twee maanden na de kennisgeving van deze beschikking de maatregelen mee die het heeft getroffen om aan de beschikking te voldoen. Deze beschikking is gericht tot de Bondsrepubliek Duitsland. Artikel 4 Gedaan te Brussel, 22 december 1998. Voor de Commissie Karel VAN MIERT Lid van de Commissie (1) Jurisprudentie 1990, blz. I-307, punt 22


title: WRITTEN QUESTION No. 3847/98 by Manuel ESCOLÁ HERNANDO Inclusion of Zaragoza airport in the Madrid-Zaragoza high- speed rail link

eurovoc_concepts:
EU aid
Spain
air transport
airport
combined transport
high-speed transport
rail transport
trans-European network
transport planning
transport policy

formats: html pdf print

text: 29. 11. 1999 FI Euroopan yhteisöjen virallinen lehti C 341/15 Komission jäsenen Wulf-Mathiesin komission puolesta antama täydentävä vastaus (12. toukokuuta 1999) Komissio pyytää kunnianarvoisaa jäsentä tutustumaan vastaukseen, jonka komissio antoi hänen esittämäänsä kirjalliseen kysymykseen P-3790/98 (1). (1) Katso sivu 12. (1999/C 341/023) KIRJALLINEN KYSYMYS E-3824/98 esittäjä(t): Outi Ojala (GUE/NGL) komissiolle (22. joulukuuta 1998) Aihe: Diplomaattien verovapaiden tuotteiden osto-oikeus Euroopan komission tekemän päätöksen mukaisesti verovapaiden tuotteiden kauppa loppuu Euroopan sisäisillä reiteillä 1. 7. 1999 alkaen, kuitenkin siten, että diplomaatit ja heihin rinnastettavat Euroopan unionin komissaarit saavat edelleen ostaa verovapaita tuotteita vuotuisen verovapaan ostokiintiönsä ansiosta. Onko komission mielestä oikein, että juuri suurituloiset diplomaatit säilyttävät verovapaiden tuotteiden 1. osto-oikeutensa, kun tavalliset Euroopan unionin kansalaiset sen menettävät? Aikooko komissio ryhtyä toimeen tämän epäkohdan korjaamiseksi ja jos aikoo, niin millaisiin? Jos ei, 2. niin miksei? Komission jäsenen Mario Montin komission puolesta antama vastaus (6. huhtikuuta 1999) Komissio pyytää kunnianarvoisaa jäsentä tutustumaan vastaukseen, jonka komissio antoi herra De Coenen esittämään kirjalliseen kysymykseen E-3878/98 (1). (1) EYVL C 325, 12. 11. 1999, s. 35. (1999/C 341/024) KIRJALLINEN KYSYMYS E-3847/98 esittäjä(t): Manuel Escolá Hernando (ARE) komissiolle (22. joulukuuta 1998) Aihe: Madrid-Zaragoza suurnopeusrautatieyhteys Zaragozan lentokentälle Essenin Eurooppa-neuvoston hyväksymän Euroopan laajuiseen liikenneverkkoon kuuluvan 14 ensisijaisen hankkeen joukossa on eteläisen Euroopan suurnopeusrautatien rakentaminen välille Madrid-Zaragoza- Barcelona-Perpignan-Montpellier. Tämän yhteyden ansiosta sekä Zaragozan ja Madridin että Zaragozan ja Barcelonan välinen matka, joka kestää nykyään kolme ja puoli tuntia, on mahdollista tehdä noin tunnissa ja viidessätoista minuutissa, mikä merkitsee näiden kaupunkien välisen etäisyyden huomattavaa lyhenemistä. Nyt keskustellaan mahdollisuudesta rakentaa tämä uusi rautatieyhteys Zaragozan lentokentän kautta, mikä korostaisi hankkeen eri liikennemuotoja yhdistävää luonnetta. Samalla tuotaisiin lisää liikennettä tälle liian vähäisessä käytössä olleelle lentokentälle ja helpotettaisiin Madridin ja Barcelonan lentoliikenteen ruuhkaa


title: SCHRIFTLICHE ANFRAGE Nr. 3847/98 von Manuel ESCOLÁ HERNANDO Anbindung des AVE (spanischer Hochgeschwindigkeitszug) Madrid-Saragossa an den Flughafen von Saragossa

text: 29. 11. 1999 DE Amtsblatt der Europäischen Gemeinschaften C 341/15 Ergänzende Antwort von Frau Wulf-Mathies im Namen der Kommission (12. Mai 1999) Die Frau Abgeordnete wird auf die Antwort der Kommission auf ihre schriftliche Anfrage P-3790/98 (1) verwiesen. (1) Siehe Seite 12. (1999/C 341/023) SCHRIFTLICHE ANFRAGE E-3824/98 von Outi Ojala (GUE/NGL) an die Kommission (22. Dezember 1998) Betrifft: Recht des steuerfreien Einkaufs für Diplomaten Nach dem Beschluß der Europäischen Kommission wird der steuerfreie Verkauf von Waren auf den innereuropäischen Linien ab 1. 7. 1999 eingestellt, allerdings mit der Ausnahme, daß Diplomaten und diesen gleichgestellte Kommissionsmitglieder aufgrund ihres Jahreskontingents an steuerfreien Einkäufen weiterhin steuerfrei Waren einkaufen können. 1. Ist es nach Auffassung der Kommission korrekt, daß gerade Diplomaten mit ihrem hohen Einkommen weiterhin das Recht haben, steuerfrei einzukaufen, während gewöhnliche Bürger der Europäischen Union dieses Recht verlieren? Gedenkt die Kommission, Maßnahmen zur Behebung dieses Mißstands zu ergreifen und wenn ja, 2. welche? Wenn nicht, warum nicht? Antwort von Herrn Monti im Namen der Kommission (6. April 1999) Die Frau Abgeordnete wird auf die Antwort der Kommission auf die schriftliche Anfrage E-3878/98 von Herrn De Coene (1) verwiesen. (1) ABl. C 325 vom 12. 11. 1999, S. 35. (1999/C 341/024) SCHRIFTLICHE ANFRAGE E-3847/98 von Manuel Escolá Hernando (ARE) an die Kommission (22. Dezember 1998) Betrifft: Anbindung des AVE (spanischer Hochgeschwindigkeitszug) Madrid-Saragossa an den Flughafen von Saragossa Unter den 14 auf dem Europäischen Rat von Essen angenommenen vorrangigen Projekten des trans- europäischen Verkehrsnetzes befindet sich der Bau der südeuropäischen Hochgeschwindigkeitsstrecke, die die Städte Madrid, Saragossa, Barcelona, Perpignan und Montpellier miteinander verbinden wird. Der Bau dieser Trasse wird es ermöglichen, die Strecke zwischen Saragossa und Madrid oder Barcelona, für die derzeit dreieinhalb Stunden benötigt werden, in etwas mehr als einer Stunde und fünfzehn Minuten zurückzulegen, was zu einer erheblichen Annäherung dieser Städte führen wird. Derzeit wird die Möglichkeit diskutiert, die neue Eisenbahnverbindung mit Saragossa über den Flughafen dieser Stadt verlaufen zu lassen, was den intermodalen Charakter dieses Projekts noch erhöhen würde. Gleichzeitig würde eine stärkere Nutzung eines wenig ausgelasteten Flughafens erzielt werden, und die Flugräume Madrid oder Barcelona könnten entlastet werden


title: PREGUNTA ESCRITA n. 3839/98 del Viviane REDING a la Comisión. Proyecto de directiva sobre alimentos para fines médicos especiales y comercialización ética de leches para lactantes

eurovoc_concepts:
advertising
baby food
dietary product
early childhood
health care
labelling
marketing
marketing standard
milk

formats: html print


title: 1999/671/EG: Kommissionens beslut av den 22 december 1998 om Tysklands stöd till företaget Riedel-de Haën AG [delgivet med nr K(1998) 4566] (Text av betydelse för EES) (Endast den tyska texten är giltig)

text: 15. 10. 1999 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning L 267/51 II (Rättsakter vilkas publicering inte är obligatorisk) KOMMISSIONEN KOMMISSIONENS BESLUT av den 22 december 1998 om Tysklands stöd till företaget Riedel-de Haën AG [delgivet med nr K(1998) 4566] (Endast den tyska texten är giltig) (Text av betydelse för EES) (1999/671/EG) EUROPEISKA GEMENSKAPERNAS KOMMISSION HAR FATTAT DETTA BESLUT med beaktande av Fördraget om upprättandet av Europeiska gemenskapen, särskilt artikel 93. 2 första stycket i detta, med beaktande av Avtalet om Europeiska ekonomiska samar- betsområdet, särskilt artikel 62. 1 a i detta, efter att ha uppmanat de berörda parterna att inkomma med synpunkter enligt artikel 93. 2 i EG-fördraget och med hänsyn till dessa synpunkter, och av följande skäl: 1. Förfarandet I en skrivelse av den 3 april 1996 inlämnade två privatpersoner ett klagomål till kommissionen enligt vilken Riedel-de Haën AG (i fortsättningen kallat Riedel de Haën) (1), Seelze, Tyskland skulle ha erhållit statligt stöd på 8 miljoner tyska mark (4 miljoner ecu) för investeringar i en specialsopförbrännings- anläggning. De sände ytterligare information till kommissionen i skrivelser daterade den 28 april 1996, 24 september 1996, 4 februari 1997, 2 mars 1997 samt 2 februari 1998. Enligt anmälarnas utsago avsåg företaget uppenbarligen att förbränna sitt industriavfall på det egna fabriksområdet, sedan hamnmyn- digheterna i Antwerpen och andra städer av miljöskäl förvägrat företaget förbränningstillstånd till sjöss ombord på förbrän- ningsfartyget ”Vesta”. Detta har bekräftats i pressen (2). Enligt anmälarnas redogörelse uppgav företaget att den nya anlägg- ningen var ämnad för bromutvinning. Anmälarna kände dock till att det redan existerat en sådan anläggning på företagets område i 25 år. I skrivelser daterade den 22 april 1996, 28 juni 1996 och 25 november 1996 anmodades de tyska myndigheterna att komma in med ett ställningstagande samt kompletterande upplysningar om bidragen till Riedel-de Haën, detta för att kommissionen skulle kunna pröva stödets karaktär samt över- ensstämmelsen med den gemensamma marknaden. Tyskland lämnade sitt svar i skrivelser av den 4 juni 1996, 30 september 1996 och 8 januari 1997 och bekräftade att företaget beviljats två bidrag på sammantaget 8 miljoner mark (4 miljoner ecu). Tyskland angav till en början att bidragen var avsedda för en bromutvinningsanläggning, men klargjorde senare att det gällde bidrag till en anläggning för återvinning av restämnen, vari en bromutvinningsanläggning ingick. I en skrivelse av den 16 september 1997 underrättade kommis- sionen Tyskland om sitt beslut att inleda ett förfarande enligt följd av dessa bidrag på 8 till artikel 93. 2 i EG-fördraget miljoner mark (4 miljoner ecu). Kommissionen menade att det ena bidraget i enlighet med det godkända programmet Wirtschaft und Umwelt, att det andra bidraget inte omfattades av något godkänt regelverk och att ingetdera av bidragen verkade vara förenligt med gemenskapens gällande riktlinjer för statliga miljöstöd (3) (”gemenskapens riktlinjer”). inte beviljats (2) Landkreis-Zeitung West. 11 oktober 1989, ”Riedel hat Probleme bei (1) I vissa sammanhang kan Riedel-de Haën även stå för Riedel-de Haën GmbH. der Abfallbeseitigung”. (3) EGT C 72, 10. 3. 1994, s. 3. L 267/52 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning 15. 10. 1999 Detta underrättades Tyskland om i en skrivelse av den 2 oktober 1997. De tyska myndigheterna tog i skrivelser av den 7 november 1997 och 19 mars 1998 ställning till dessa frågor och reservationer och berörde därvid endast i mycket allmänna ordalag kommissionens begäran om upplysningar. Det ovannämnda kommissionsbeslutet offentliggjordes i Euro- peiska gemenskapernas officiella tidning (1). Kommissionen anmo- dade därvid alla berörda parter att inkomma med synpunkter. Vid utgången av tidsfristen den 19 januari 1998 hade inga synpunkter kommit in till kommissionen. I en skrivelse av den 14 april 1998 översände ett advokatkontor ett ställningsta- gande å AlliedSignals vägnar (Riedel-de Haëns moderföretag). I en skrivelse av den 24 juni 1998 anmodade kommissionen Tyskland att komma in med erforderliga upplysningar inför slutbedömningen av stödets förenlighet med den gemensamma marknaden. Kommissionen klargjorde att det var det sista till- fället att lämna nya upplysningar, i annat fall skulle kommis- sionen fatta beslut på grundval av tillgänglig information. Efter ett möte med de tyska myndigheterna och företrädarna för Riedel-de Haën i Bryssel den 28 juli 1998 lämnade Tysk- land och Riedel-de Haën den 28 augusti 1998 svar i en gemensam skrivelse. I denna åberopades det ställningstagande som Riedel-de Haën hade översänt i en skrivelse av den 14 april 1998. Detta ställningstagande har därför till fullo beaktats av kommissionen. När det i nedanstående analys hänvisas till Tysklands ställningstagande innefattas också Riedel-de Haëns ställningstagande. 2. Stödet Till följd av Riedel-de Haëns verksamhet uppstår årligen 1 300 ton flytande avfall med halogenhaltiga kolväteföreningar. Detta avfall har hittills tagits om hand av specialföretag i specialsop- förbränningsanläggningar. År 1994 började företaget bygga en anläggning för återvinning av restämnen för att kunna ta hand om detta flytande avfall på det egna fabriksområdet. Denna anläggning är ännu inte i drift. Tyskland beräknade till en början projektkostnaderna till 21,4 miljoner mark (10,7 miljoner ecu), men korrigerar denna siffra i en skrivelse av den 28 augusti 1998 till 20,6 miljoner mark (10,3 miljoner ecu). Bidraget omfattar investerings- och utveck- lingskostnader samt övriga kostnader liksom driftskostnader. Företagets investeringskostnader beräknades till 16,3 miljoner mark (8,1 miljoner ecu). Av detta belopp hade 14,2 miljoner mark (7,1 miljoner ecu) investerats den 24 juni 1998. I tabellen nedan ges en uppdelning av kostnaderna: [. (2) (3)] (*). (1) EGT C 385, 19. 12. 1997, s. 9. (2) *. (3) *. (*) Delar av denna text har utformats så att konfidentiella uppgifter inte skall röjas. Dessa delar omges av en hakparentes och är marke- rade med en asterisk. Utvecklingskostnader och övriga kostnader sägs uppgå till 1,9 miljoner mark (0,9 miljoner ecu) och försöksdriftskostnaderna till 2,5 till miljoner mark (1,2 miljoner ecu). Riktigheten i siffrorna har bekräftats av ett revisionsföretag. För sina investeringar beviljades Riedel-de Haën följande stöd: 1) Ett bidrag från delstaten Niedersachsens näringslivsutveck- lingsfond (i en skrivelse av den 25 april 1994) inom det godkända programmet Wirtschaft und Umwelt på 4 miljoner mark (2 miljoner ecu). 2) Ett bidrag på 4 miljoner mark (2 miljoner ecu) från Deut- sche Bundesstiftung Umwelt (skrivelse av den 20 maj 1994) inom ett program, som vid denna tidpunkt inte godkänts av kommissionen. Enligt Tyskland har hittills trancher på 2,9 miljoner mark (1,4 miljoner ecu) betalats ut. 3. Tysklands ställningstagande I en skrivelse av den 28 augusti 1998 avgav Tyskland följande ställningstagande: Tyskland vidhöll att anläggningen uteslutande har miljövårds- syften. Dessutom har programmet Wirtschaft und Umwelt redan godkänts av kommissionen och förklarats vara förenligt med den gemensamma marknaden. En kopia av programmet, kommissionens godkännande av programmet och meddelandet om godkännandet som publicerats i Europeiska gemenskapernas officiella tidning bifogades. Enligt Tysklands uppfattning är bidraget från Deutsche Bundes- stiftung Umwelt i princip förenligt med gemenskapens rikt- linjer. Enligt Tysklands mening kan bidragen också betraktas som forsknings- och utvecklingsstöd i den mening som avses i gemenskapens riktlinjer för forsknings- och utvecklingsstöd (4). Därutöver ansåg Tyskland att kommissionen inte kunde begära en återbetalning av stödet eftersom företagets berättigade förväntningar måste garanteras. Tyskland lade fram ett utdrag från handelsregistret gällande företagen Riedel-de Haën AG och Riedel-de Haën GmbH, 1997 års årsberättelse för Riedel-de Haën AG och en förteckning över tillgångarna, främst anläggningarna där halogenkolväte framställs. Dessutom översändes en plan över fabriksområdet i Seelze. (4) EGT C 83, 11. 4. 1986, s. 2. 15. 10. 1999 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning L 267/53 Vidare presenterades en tabell över projektkostnaderna och en sammanställning av dessa kostnader ur olika synvinklar. Uppgifternas riktighet intygades av ett revisionsföretag. Bifogad till dessa uppgifter fanns en kostnadsjämförelse, där de dåva- rande hanteringskostnaderna jämfördes med samma kostnader i den nya anläggningen. Ett revisionsföretag har intygat en del av kostnaderna som legat till grund för denna kalkyl. nya den och gamla Tyskland kommenterade också hur förbrännings- och restäm- nesåtervinningsanläggningar fungerar liksom skillnaden mellan den bromutvinningsanläggningen. Därutöver lade de fram Riedel-de Haëns andra miljöberättelse från 1995 och ett expertutlåtande om den nya anläggningens produktion av farliga ämnen jämte kompletterande material. Likaledes översändes en broschyr från Riedel-de Haën med titeln Verwertungsanlage für bromhaltige Reststoffe – Prüfung der Umweltverträglichkeit. Bifogat till ovanstående fanns en kopia av 17. Bundes-Immis- sionsschutzverordnung (1) och Teknische Anweisung, Luft 86. Tyskland översände vidare en kopia av Riedel-de Haëns ansökan om stöd inom ramen för det genom rådets förordning (EEG) nr 1973/92 (2) införda programmet Life, en kopia av kommissionens avslag och en kopia av företagets svarsskri- velse. Därtill bifogades en kopia av Riedel-de Haëns ansökan till delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklingsfond och Deut- sche Bundesstiftung Umwelt samt stödbesked från dessa. Resultaten från miljökonsekvensutredningen meddelades även. 4. Bedömning 4. 1 Stödmottagaren Riedel-de Haën var tidigare ett dotterbolag till Hoechst AG och hör sedan den 4 november 1996 till den amerikanska gruppen AlliedSignal Inc. , Morristown, New Jersey. År 1997 hade Riedel-de Haën i genomsnitt 1 256 anställda, en omsättning på 409,2 miljoner mark (204,6 miljoner ecu) och en balansomslutning på 459,1 miljoner mark (229,5 miljoner ecu). Enligt kommissionens rekommendation av den 3 april 1996 som definierar ”små och medelstora begreppet företag” (3) är Riedel-de Haën ett storföretag. Företaget är beläget utanför stödområdet i Niedersachsen. Det rör sig om ett kemiföretag med följande verksamhetsom- råden: oorganiska kemikalier, laboratoriekemikalier, organiska kemikalier, tekniska konserveringsmedel, elektronikkemikalier, luminescenta pigment, fotofärgämnen och farmaceutiska och medicinska produkter. (1) 17. Verordnung zur Durchführung des Bundes-Immissionsschutzge- setzes über Verbrennungsanlagen für Abfälle und ähnliche brennbare Stoffe. (2) EGT L 206, 22. 7. 1992, s. 1. (3) EGT L 107, 30. 4. 1996, s. 4. 4. 2 Stödet Delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklingsfond och Deut- sche Bundesstiftung Umwelt är båda offentliga inrättningar, som finansierar sin stödverksamhet – och därmed också det aktuella bidraget – med statliga medel. Deutsche Bundesstiftung Umwelts offentligrättsliga status ifrå- gasattes av Tyskland i skrivelsen av den 28 augusti 1998. Kommissionen upprepar därför de för beslutet relevanta punk- terna: Stiftelsen bildades genom en förbundslag (4). Kapitalet som uppgår till 2,5 miljarder mark (1,2 miljarder ecu) kommer från privatiseringen av det f. d. statliga företaget Salzgitter AG. Jämlikt § 2 i ovannämnda lag är stiftelsens uppgift att finansi- ellt understödja miljöprojekt, framför allt sådana som genom- förs av små och medelstora företag. Styrelsen utses enligt artikel 5. 2 i stiftelsens stadga av förbundsregeringen och beslutar bland annat om bidrag. Bidragen från stiftelsen utdelas inte generellt och automatiskt på basis av objektiva kriterier, utan bestäms snarare efter Tysklands bedömningar med hjälp av styrelsen. Stiftelsen granskas slutligen, jämlikt § 3 i lagen, av den statliga revisionsmyndigheten (Bundesrechnungshof). Med hänsyn till allt detta och till att artikel 92. 1 i EG-fördraget gäller ”stöd som ges av en medlemsstat eller med hjälp av statliga medel, av vilket slag det än är”, finner kommissionen att stiftelsen betalar ut statligt stöd i den mening som avses i artikel 92. 1 i EG-fördraget. Tyskland har faktiskt under tiden, i enlighet med artikel 93. 3 i EG-fördraget, meddelat kommis- sionen om stiftelsens ändrade riktlinjer för bidrag, och dessa har godkänts av kommissionen såsom varande med den inre marknaden förenliga statliga stöd. Riedel-de Haën konkurrerar inom sina verksamhetsområden med kemiföretag från andra medlemsstater. De produkter som företaget framställer ingår i handeln mellan medlemsstaterna. År 1997 kom 52 % av Riedel-de Haëns omsättning från utländska marknader, varav 67 % i Europa. Bidraget minskar företagets investeringskostnader avsevärt, och ger det därmed en fördel i förhållande till konkurrenter från andra medlems- stater utan sådana investeringsstöd, vilket torde försvåra deras konkurrensposition. Också på bromutvinningsområdet konkurrerar Riedel-de Haën eventuellt med andra företag som driver anläggningar av denna typ. I ett av de expertutlåtanden (5) som presenterats av de tyska myndigheterna görs uppskattningen att minst tio brom- utvinningsanläggningar behövs i Västeuropa. Bidragen gynnar Riedel-de Haën i förhållande till firmor i andra medlemsstater, som också investerar i sådana anläggningar, men utan stöd, och torde försvåra konkurrenspositionen för dessa konkur- renter. (4) Lag om bildande av stiftelsen ”Deutsche Bundesstiftung Umwelt” av den 18 juli 1990, BGBL. I, s. 1448. (5) ”Gutachten zur Übertragbarkeit der von der Firma Riedel-de Haën entwickelten Reststoffverwertungsanlage”, Prof. Dr. Seelze, AG. Hesse, Hannover, 9 september 1993. L 267/54 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning 15. 10. 1999 Båda bidragen kan därför snedvrida konkurrensen mellan medlemsstaterna då de utgör ett statligt stöd i den mening som åsyftas 92. 1 i EG-fördraget. 4. 3 Anmälningsskyldighet Bidraget från delstaten Niedersachsens näringslivsutveck- lingsfond Den 1 december 1993 ansökte Riedel-de Haën om finansiellt stöd från delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklingsfond. I en skrivelse av den 25 april 1994 beviljade fonden ett bidrag på 4 miljoner mark (2 miljoner ecu) inom programmet Wirt- schaft und Umwelt till projektkostnader på 21,4 miljoner mark (10,7 miljoner ecu). Investeringen skulle vara avslutad till den 31 december 1996. Enligt vad de tyska myndigheterna uppgivit, hade endast 8,2 miljoner mark (4,1 miljoner ecu) betalats ut till projektet vid den tidpunkten, varav 6,5 miljoner mark (3,2 miljoner ecu) gått till investeringskostnader. Enligt stödkontraktet skulle Riedel-de Haën alltså inte kunna ta emot hela bidraget på 4 miljoner mark (2 miljoner ecu). godkänts Redan i sitt beslut om att inleda ett artikel 93. 2-förfarande slog kommissionen fast att den inte ansåg att bidraget från närings- livsutvecklingsfonden hade beviljats i enlighet med villkoren i programmet Wirtschaft und Umwelt, vilket för perioden 1991–1994 hade kommissionen den 13 september 1991. Inom ramen för detta program hade delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklingsfond rätt att bevilja bidrag för miljörelaterade investeringsprojekt. Dess tyngdpunkt ligger på utvecklings- och demonstrationsprojekt som skapar ett ”ekologiskt mervärde för allmänheten”. Enligt punkt 2 i programmet skall stöd bara utgå för åtgärder som ”går väsent- ligen längre än redan existerande lagstadgade krav”. av från kommissionen uppgav de tyska Trots uppmaningar myndigheterna aldrig vilken del av investeringen som går längre än de lagstadgade kraven (1). Följaktligen var det oklart om delar av projekt är stödberättigade i den mening som avses i programmet och om de var det, i så fall vilka. Delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklingsfond har därmed uppen- barligen underlåtit att uppfylla punkt 2 i programmet. Vid mötet den 28 juli i Bryssel bekräftade den tyska delegationen dessutom att inga särskilda investeringar var erforderliga för att gå längre än de gällande lagstadgade kraven. I betraktande av Tysklands ställningstagande i skrivelse av den 28 augusti 1998 ser kommissionen ingen anledning till att ompröva programmet och hänvisar Tyskland till det redan fattade beslutet. En omprövning skulle endast leda till en bekräftelse av detta beslut. (1) Se även avsnitt 4. 5 i detta beslut. För delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklingsfond fanns alltså inget underlag att bevilja Riedel-de Haën bidraget från programmet Wirtschaft und Umwelt. Bidraget måste därför ses som ett fristående stöd, som Tyskland enligt artikel 93. 3 i EG-fördraget måste anmäla. Denna anmälningsskyldighet full- gjorde Tyskland dock inte, varför bidraget beviljades olagligt. Bidraget från Deutsche Bundesstiftung Umwelt Den 10 september 1992 ansökte Riedel-de Haën om finansiellt stöd från Deutsche Bundesstiftung Umwelt. Då stiftelsen vid sin prövning stödde sig på en ansökan från den 10 september 1993, kan företaget eventuellt ha ändrat sin ansökan till ett senare datum. I en skrivelse av den 20 maj 1994 beviljade stiftelsen ett bidrag på 4 miljoner mark (2 miljoner ecu). Redan i beslutet om att inleda ett artikel 93. 2-förfarande fast- slog kommissionen att bidraget inte omfattas av något godkänt regelverk. Tyskland har inte bestritt denna uppfattning. Följakt- ligen har Tyskland inte heller uppfyllt sin anmälningsskyldighet enligt artikel 93. 3 i EG-fördraget för detta stöd, varför bidraget beviljades på ett regelvidrigt sätt. Kommissionen påpekar vidare att stiftelsen som villkor för bidraget satt att företaget måste tillskjuta 15,7 miljoner mark (7,6 miljoner ecu) i egna medel till de förmodade projektkost- naderna på totalt 19,7 miljoner mark (9,8 miljoner ecu). Bidraget från delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklings- fond minskar företagets egna andel så mycket att detta villkor inte har uppfyllts. 4. 4 Undantag De stöd som nämns i artikel 92. 1 i EG-fördraget är oförenliga med den gemensamma marknaden. I artikel 92. 2 och 92. 3 i EG-fördraget nämns under vilka förutsättningar stöden kan anses var förenliga med den gemensamma marknaden. Kommissionen har prövat om bidragen på 8 miljoner mark (4 miljoner ecu) kan undantas från det generella stödförbudet i enlighet med någon av dessa bestämmelser. Artikel 92. 2 i EG-fördraget är inte tillämplig då det här varken rör sig om stöd av social karaktär till enskilda konsumenter, stöd till att avhjälpa skador som orsakats av naturkatastrofer eller stöd till näringslivet i områden i Tyskland som påverkats genom Tysklands delning. Artikel 92. 3 a liksom de regionala undantagsbestämmelserna i artikel 92. 3 c i EG-fördraget är inte tillämpliga då företaget inte är beläget i något stödområde. 15. 10. 1999 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning L 267/55 Undantag i enlighet med artikel 92. 3 b i EG-fördraget kan heller inte komma i fråga då projektet enligt kommissionens åsikt inte uppfyller de normala kriterierna för att kunna klassas som ett projekt av gemensamt europeiskt intresse och stödet inte syftar till att avhjälpa en allvarlig störning i en medlems- stats ekonomi. för försöksdriften. I punkt 3. 2. 1 klargörs det dessutom otvety- digt att ”endast merkostnader för förverkligade av miljömål är stödberättigade. Generella investeringskostnader, som inte kan hänföras till miljöskyddet, omfattas inte”. Tyskland måste därför visa, vilken del av investeringskostnaderna som uppstår genom miljöskyddsåtgärder. Lika lite rör det sig om ett undantag enligt artikel 92. 3 d i EG-fördraget, då stödet varken främjar kulturen eller bevarar kulturarvet. Med utgångspunkt i dessa principer anser kommissionen att följande investeringar i i miljöskyddsåtgärder kan erhålla stöd: Den enda tillämpliga bestämmelsen är första delen av artikel 92. 3 c i EG-fördraget, vari föreskrivs att stöd för att underlätta utvecklingen av vissa näringsverksamheter kan undantas, när det inte påverkar handeln i negativ riktning i en omfattning som strider mot det gemensamma intresset. 4. 5 Överensstämmelse med gemenskapens riktlinjer Enligt vad Tyskland angivit skall bidragen ses som ett miljöstöd som syftar till att stimulera till investeringar. I gemenskapens riktlinjer fastställs villkor för när miljöstöd till investeringar kan anses förenliga med den gemensamma marknaden. Gemenskapens då gällande riktlinjer offentliggjordes den 10 mars 1994. Eftersom båda bidragen beviljades efter denna tidpunkt, nämligen den 25 april 1994 och den 20 maj 1994, har kommissionen prövat dem med ledning av gemenskapens då gällande riktlinjer. Enligt Tyskland fyller anläggningen inte några produktions- syften, utan syftar endast till att förbättra miljön. Dessutom menade man att företaget inte är skyldigt att bygga någon anläggning för återvinning av restämnen. Följaktligen drogs slutsatsen att ett miljöstöd kunde beviljas för de totala projekt- kostnaderna, dvs. investeringskostnader inklusive utvecklings- och övriga kostnader. Kommissionen kan inte ansluta sig till detta synsätt, utan anser att den nya anläggningen kommer att vara till stor nytta i tillverkningsprocessen. Vid företaget Riedel-de Haëns produk- tion uppstår farliga restämnen i flytande form som företaget är skyldigt att ta hand om. Denna hantering kan därmed ses som en del av produktionen. Den nya anläggningen kommer att göra det möjligt att ta hand om detta avfall på fabriksområdet och utgör därmed en del av tillverkningsprocessen. Därutöver återvinner man ansenliga mängder ämnen i bromutvinningsan- läggningen, som är en väsentlig del av anläggningen för åter- vinning av restämnen, och dessa ämnen kan omedelbart återgå i produktionen. 1) Investeringar som underlättar för företag att anpassa sig till nya bindande normer eller uppmuntrar dem att uppfylla dem snabbare. 2) Investeringar för att stödja ansträngningar som sänker utsläppen klart mer än vad som krävs i de bindande normerna. 3) Investeringar som görs på basis av överenskommelser om att företag skall öka sina ansträngningar att minska miljö- nedsmutsningen trots att bindande normer saknas eller före det att sådana normer införs. Investeringsstöd för att underlätta en anpassning till nya bindande normer Beträffande den förstnämnda kategorin heter det i punkt 3. 2. 3 A i gemenskapens riktlinjer: ”I överensstämmelse med prin- cipen om att förorenaren skall stå för kostnaderna måste inve- steringar för att anpassa anläggningar till nya normer normalt företas utan stöd. ” Kommissionen erinrar om att återvinningsanläggningen för restämnen är en nyinvestering och inte någon ersättning för en redan existerande anläggning. En bromutvinningsanläggning däremot drevs redan tidigare av Riedel-de Haën. Enligt Tysk- land lades den gamla anläggningen ned redan 1985 och den nya anläggningen, som är integrerad i anläggningen för återvin- ning av restämnen avviker i tekniskt avseende avsevärt från den gamla. Kommissionen betraktar därför inte den nya anlägg- ningen som en ersättning för den gamla. Därmed är hela återvinningsanläggningen för restämnen utan tvivel att betrakta som en ny anläggning i den mening som avses i gemenskapens riktlinjer. Stöd kan därför inte beviljas till en investering för anpassningar till nya bindande normer, då detta strider mot principen om att förorenaren skall stå för kostnaderna. Investeringsstöd till företag som klart går utöver vad som krävs de i bindande normerna Enligt punkt 3. 2. 1 i gemenskapens riktlinjer kan miljöstöd beviljas för investeringar i tomter, byggnader, anläggningar och utrustningar. Följaktligen var det endast – om överhuvud – investeringskostnaderna på 16,3 miljoner mark (8,1 miljoner ecu) som skulle kunna vara aktuella för miljöstöd, men inte utvecklingskostnader och övriga kostnader eller kostnaderna Enligt Tyskland skulle stöden utgöra ett incitament för före- tagen att gå längre än vad som krävs i normerna. Med utgångs- punkt i Tysklands ställningstagande av den 28 augusti 1998 drog kommissionen dock slutsatsen att Tyskland endast delvis avsåg att bevilja bidragen för detta ändamål. L 267/56 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning 15. 10. 1999 De generella utsläppsgränsvärdena vid projekt av denna typ finns fastslagna i 17. Bundes-Immissionsschutzverordnung. Enligt denna förordning måste delstatsmyndigheterna fatta beslut som fastställer tillämpliga miljönormer för varje enskilt projekt under beaktande av dess specifika drag. I föreliggande fastställde delstatsregeringen i Hannover de bindande fall normerna i ett preliminärt besked av den 15 mars 1991 och bekräftade detta i sitt bifallsbeslut av den 11 augusti 1996. Enligt punkt 3. 2. 3 c i gemenskapens riktlinjer kan företag erhålla stöd på samma proportionalitetsvillkor som om de går längre än existerande normer (punkt 3. 2. 3 b i gemenskapens riktlinjer). De kan få detta stöd inom områden där inga bindande miljönormer eller andra rättsliga skyldigheter finns, för investeringar som syftar till att avsevärt förbättra miljö- skyddet eller höja detta så att det uppnår samma nivå som för företag i medlemsstater som har sådana normer. De krav som delstatsregeringen i Hannover fastställer i beslutet går längre än de i Bundes-Immissionsschutzverordnung. Medan man i beslutet termer av medelvärden per halvtimme, avser utsläppsgränsvärdena i 17. Bundes-Immissionsschutzverordnung endast medelvärden per dag. Tyskland menar därför att företaget går längre än vad som krävs i de bindande normerna. fastställer utsläppsgränsvärdena i Kommissionen kan inte hålla med om detta synsätt. Eftersom företaget genom beslutet är skyldigt att rätta sig efter gräns- värdet, är detta entydigt att betrakta som en bindande norm. Därmed är endast den del av investeringen bidragsberättigad som går utöver de bindande normerna i beslutet. Kommissionen uppmanade därför Tyskland att ange om en klar sänkning av utsläppen under de ovannämnda gränsvär- dena skulle innebära merkostnader, och i så fall hur mycket. Tyskland har dock inte meddelat vilken del av investeringen som skulle gå längre än dessa normer, vare sig gällande de bindande miljönormerna i beslutet eller de i 17. Bundes-Immis- sionsschutzverordnung. Vid mötet den 28 juli 1998 i Bryssel bekräftade tvärtom den tyska delegationen att någon särskild investering inte behövdes för att rätta sig efter beslutets gräns- värden som går längre än Bundes-Immissionsschutzverord- nung. Kommissionen kan följaktligen inte godkänna att bidragen betraktas som stöd till företagsinvesteringar som går längre än bindande normer, eftersom Tyskland inte har styrkt några bidragsberättigande investeringskostnader. Investeringsstöd då bindande miljönormer saknas I en skrivelse av den 28 augusti 1998 hänvisade Tyskland till att stöd för miljöskydd beviljats inom områden där inga bindande normer finns. I punkt 3. 2. 3 b i gemenskapens riktlinjer anges att nivån på faktiskt beviljade stöd skall stå i rimlig proportion till den avsedda miljöförbättringen och den erforderliga investeringen. Stöd kan inte beviljas om den nya anläggningen, i jämförelse med den som ändå skulle ha byggts, inte leder till ytterligare miljöförbättringar eller då investeringen har gjorts av kommer- siella skäl och inte för att förbättra miljövillkoren. Huvudavsikten med den aktuella delen i gemenskapens rikt- linjer är alltså att tillåta statliga stöd som stimulerar företagen till kompletterande investeringar som syftar till att förbättra deras miljöresultat. Lämpliga medel är här både positiva finan- siella incitament – som bidrag – och ”negativa incitament” – främst skatter och pålagor (gemenskapens riktlinjer, punkt 1. 2). Det slutgiltiga syftet med investeringsincitamentet är att uppnå en stegvis förbättring av miljökvaliteten (gemenskapens rikt- linjer, punkt 1. 5. 1). I enlighet med vad som avses i gemen- skapens riktlinjer är det inte tillåtet att bevilja statligt stöd vid generella investeringar som företaget ändå skulle ha gjort av I punkt 3. 2. 1 i gemenskapens riktlinjer kommersiella skäl. fastslås att strikt samband med de extra investeringskostnader som är erforder- liga för att uppfylla miljömålen. stödberättigande kostnader måste stå i Kommissionen konkluderar på grundval av målen i punkt 3. 2. 3 c i gemenskapens riktlinjer att om en ny anläggning byggs kan ett företags befintliga, icke jämförbara och icke ekvivalenta verksamhet inte utgöra grund för huruvida en bedömning av ett miljöstöd varit lagenlig. Likaså gäller detta för de minst miljövänliga men juridiskt sett ändå godtagbara företagsprocesserna. Ett sådant förfaringssätt skulle stå i direkt motsats till målet med gemenskapens riktlinjer. I stället måste miljöskyddskonsekvenserna anläggning för jämföras med miljöskyddskonsekvenserna för en likvärdig och jämförbar anläggning, som företaget ändå skulle ha byggt av ekonomiska skäl. bestämd en restämnen i Tyskland gjorde därvid gällande att företaget hittills tagit hand om sina specialsopförbränningsanläggningar. Jämfört med förbränning ger restämnesåtervinning upphov till väsentligt mindre mängder avgaser och fast avfall. Vad gäller farliga ämnen föreskrivs i 17. Bundes-Immissionsschutzverord- nung endast tröskelvärden för koncentrationer, men inte för de faktiskt förekommande mängderna. Därför skulle investeringen leda till en påtaglig avlastning för miljön inom ett område där inga bindande normer finns. Genom att tillämpa dessa principer anser kommissionen att en jämförelse mellan hantering i en restämnesåtervinningsanlägg- ning och en förbränningsanläggning endast skulle kunna moti- veras då företaget investerar i en sådan anläggning av miljö- skyddsskäl och inte av ekonomiska överväganden. Endast under sådana förutsättningar vore stödet ett incitament till miljöskydd och inte en generell investeringsstimulans. Enligt kommissionen finns det dock tillräckliga bevis för att denna investering är ekonomiskt betingad. 15. 10. 1999 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning L 267/57 Som redan tidigare nämnts är företaget skyldigt att ta hand om sitt flytande avfall med skadliga ämnen. Enligt vad Tyskland uppgivit måste detta flytande avfall förbrännas eftersom en slutförvaring inte är möjlig. Förbränningen kan ske i vanliga specialsopförbränningsanläggningar. P. g. a. den höga brom- halten kan dessa restämnen dock endast förbrännas i små bimängder tillsammans med annat avfall. På basis av det ovan anförda måste kommissionen därför utröna om Riedel-de Haën av miljöskyddsskäl ämnade göra specifika investeringar som medför extra kostnader i återvin- ningsanläggningen. Utgångspunkt måste därvid vara miljö- skyddsverkan hos den anläggning som Riedel-de Haën ändå skulle ha byggt av rent ekonomiska skäl. Det är inte uteslutet att ägarna till förbränningsanläggningar av miljöskäl och p. g. a. att avfall med hög bromhalt sliter kraftigt på anläggningarna i framtiden kommer att vägra att ta hand om sådana restämnen. Man måste även utgå ifrån att kostna- derna för hantering av avfall med hög bromhalt inom en nära framtid kommer att öka påtagligt. Med den nya anläggningen skulle företaget bli oberoende av de prisnivåer som sätts av ägarna till specialsopförbränningsanläggningarna genom att det själv tar hand om sitt flytande avfall. Enligt det av Tyskland presenterade expertutlåtandet kan minskningen av mängden gasformigt och fast avfall förklaras med att det vid en förbränningsprocess uppstår en syrekon- centration om 11 volymprocent av det gasformiga avfallets torrmassa, medan det i en restämnesåtervinningsanläggning i regel endast uppstår en syrekoncentration på 3 volymprocent. Riedel-de Haëns anläggning drivs med en syrekoncentration på 3 volymprocent. Avgasmängden från denna anläggning är alltså ett driftskarateristikum, men ingen förbättring i förhål- lande till andra anläggningar av denna typ. Vidare kommer återvinningsanläggningen för restämnen att göra det möjligt för Riedel-de Haën att återvinna avsevärda mängder – t. ex. 330 årston brom, 440 årston kaliumklorid och 160 årston kaliumfluorid – och att omedelbart återinföra dem i tillverkningsprocessen. Därigenom kan företaget påtagligt sänka sina produktionskostnader. Kommissionen erinrar om att Tyskland anmodats om att ange erforderliga kostnader för en påtaglig miljöförbättring inom ett område utan bindande normer. Tyskland har dock inte styrkt en restämnesåtervinningsanläggning att gjordes i anläggningar som uteslutande eller övervägande tjänar miljöskyddssyften. investeringarna i Slutligen kommer företaget att spara in kostnaden för trans- porten av sitt flytande avfall från fabriksområdet till specialsop- förbränningsanläggningen. Enligt de tyska myndigheterna rör det sig här om stora kostnader. Kommissionen håller därför inte med om att dessa bidrag är investeringsstöd till miljöskydd inom områden, där inga lagstadgade krav finns, eftersom Tyskland inte har styrkt några stödberättigande investeringskostnader. Kommissionen kan inte dela Tysklands uppfattning om att anläggningens bidrag till miljöskyddet skulle bestå i att det är billigare att bortskaffa restämnen i specialsopförbränningsan- läggningar än genom återvinning i specialanläggningar. Tysk- land har endast lämnat en oprecis beräkning till kommissionen, enligt vilken årliga extrakostnader [. ]* skulle uppstå. Det har dock inte styrkts att dessa beräkningar är slutgiltiga och exakta och de har heller inte bekräftats av revisionsföretaget, som endast har intygat riktigheten i kostnaderna för hanteringen av restämnen för 1996 och 1997. Dessutom skulle Riedel-de Haën bli det enda tyska företaget med en bromutvinningsanläggning. Enligt en rapport som lagts fram av Tyskland skulle företaget kunna ta hand om bromhal- tiga restämnen från medelstora företag. Enligt rapporten ”torde förverkligandet av projektet vara av stort intresse för många företag”. Den nya anläggningen är utformad för att återvinna [. ]* ton restämnen per år. De tyska myndigheterna har endast styrkt att ca [. ]* ton flytande restämnen togs om hand 1996 och 1997. Företaget skulle därmed kunna arbeta upp ett nytt verksamhetsområde med extra intäkter och stordriftsfördelar. Driftsstöd Enligt punkt 3. 4 i gemenskapens riktlinjer godkänner kommis- sionen i linje med sin mångåriga politik i regel inga driftsstöd som kompenserar kostnader p. g. a. företags miljöskadliga eller miljönedsmutsande verksamhet. Kommissionen kan dock avvika från denna princip om vissa i gemenskapens riktlinjer klart fastställda förutsättningar uppfylls. Inom avfallshantering gäller detta då offentlig finansiering kan omfatta statliga stöd till extrakostnader för selektiv insamling till återvinning och omvandling av avfall till förmån för företag och konsumenter. Enligt punkt 1. 5. 3 i gemenskapens riktlinjer kan dylika anlägg- ningar drivas av halvstatliga inrättningar när konsumenterna står för kostnaderna. På basis av samtliga omständigheter och tillgängliga uppgifter och vidare med tanke på typen av förfa- rande och efter sin analys anser kommissionen att de aktuella stöden inte kan beviljas på basis av punkt 3. 4 i gemenskapens riktlinjer. 4. 6 Andra överväganden Dessa överväganden tydliggör att Riedel-de Haën investerat i återvinningsanläggningen för restämnen av ekonomiska skäl och inte av miljöskyddsskäl. En jämförelse av mängden farliga ämnen från en sådan anläggning visavi en förbränningsanlägg- ning är därför irrelevant. I en skrivelse av den 19 mars 1993 hade Riedel-de Haën hos kommissionen ansökt om stöd från Life-programmet. Enligt de tyska myndigheterna blev projektet p. g. a. bristande medel visserligen inte finansierat av kommissionen, men företaget skulle dock ha utgått från att kommissionen accepterat projek- tets innovativa karakteristika. L 267/58 SV Europeiska gemenskapernas officiella tidning 15. 10. 1999 Kommissionen erkände dock inte alls att det skulle röra sig om ett innovativt projekt, varför ansökan också avslogs i en skri- velse av den 30 juli 1996. Dock tillfogades att ett ändrat projekt skulle ha möjligheter att få bidrag från gemenskapen nästföljande år. Tyskland har även företrätt uppfattningen att stödet kunde tillåtas genom tillämpning av FoU-ramprogrammet. Kommis- sionen ser dock inga motiv till att detta skulle kunna ske. Kommissionen hänvisar därvid till den av Riedel-de Haën utgivna broschyren Verwertungsanlage für bromhalting Reststoffe – Prüfung der Umweltverträglichkeit, enligt vilken motsvarande teknik utvecklades av ett amerikanskt ingenjörsföretag redan 1989. De statliga stöden beviljades dock den 25 april och den 20 maj 1994. Dessutom har Tyskland alls inte styrkt några kostnader, som är stödberättigade forsknings- och utvecklings- stöd i den mening som avses i de omnämnda gemenskapsrikt- linjerna. 5. Slutsatser Ingetdera av de båda bidragen är uppenbarligen i samklang med gemenskapens gällande riktlinjer för statliga miljöstöd, varför de heller inte är förenliga med den gemensamma mark- naden enligt miljöskyddskriteriet. Det handlar här om ett generellt investeringsprojekt. Riedel-de Haën är ett storföretag som är lokaliserat utanför ett stödom- råde. Investeringsstöd till ett sådant företag kan enligt artikel 93. 3 c i EG-fördraget inte bli föremål för undantag. Detta stöd, som inte omfattas av undantagsbestämmelser, är till men för handelsbetingelserna på ett sätt som strider mot det gemensamma intresset. Dessutom skulle företaget Riedel-de Haën få en omotiverad fördel i förhållande till de konkurrenter på marknaden som inte får några stöd. Stöden är inte förenliga med den gemensamma marknaden eftersom de i den mening som avses i artikel 93. 3 i EG- fördraget beviljats på ett regelvidrigt sätt och inte uppfyller undantagsbestämmelserna i artikel 92. 2 och 92. 3 i EG- fördraget. Stöden skall därför annulleras och återbetalas på det sätt som Europeiska gemenskapernas domstol beslutat om i sin dom av den 14 februari 1990 i mål C-301/87 (1). Återbetalningen måste upphäva den konkurrenssnedvridning som uppstått genom stödet, oavsett varje formell omstrukturering som kan ha skett inom koncernen. Skulle en återbetalning från Riedel-de Haën AG eller dess juridiska efterföljare av något skäl inte vara möjlig, kommer stödet att återkrävas från det koncernföretag, som fortsätter affärsverksamheten och/eller utnyttjar de produktiva tillgångar, som Riedel de Haën skaffat sig med hjälp av stödet, nämligen Riedel-de Haën GmbH. Återkravet skall ske i enlighet med förfaranden och föreskrifter i tysk lagstiftning, särskilt avseende räntor för statens utestå- ende fordringar, varvid ränta skall betalas från den dag då det olagliga stödet beviljades. Denna åtgärd fordras för att återställa utgångssituationen genom att den undanröjer alla finansiella fördelar som det bidragsmottagande företaget på ett orättmätigt sätt erhållit fr. o. m. tidpunkten för utbetalningen. HÄRIGENOM FÖRESKRIVS FÖLJANDE. Artikel 1 Bidraget på 4 miljoner mark från delstaten Niedersachsens näringslivsutvecklingsfond och bidraget på 4 miljoner mark från Bundesstiftung Umwelt beviljades till företaget Riedel-de Haën AG, Seelze på ett olagligt sätt och är oförenligt med den gemensamma marknaden. Artikel 2 Tyskland skall vidta erforderliga åtgärder för att återkräva de stöd som anges i artikel 1 från Riedel-de Haën AG eller dess efterföljare. Om detta inte skulle vara möjligt skall Tyskland vidta erforderliga åtgärder för att återkräva det stöd som anges i artikel 1 från Riedel-de Haën GmbH. Återkravet skall ske i enlighet med förfaranden och föreskrifter i tysk lagstiftning. Det belopp som skall återkrävas löper med ränta från utbetalningsdagen till dess stödmottagaren faktiskt betalat tillbaka detta. Räntan skall beräknas på grundval av den referensränta som används vid beräkningen av bidragsekviva- lenten inom ramen för regionalstöd. Artikel 3 De tyska myndigheterna skall inom två månader från delgiv- ningen av detta beslut underrätta kommissionen om vilka åtgärder som har vidtagits för att följa beslutet. Artikel 4 Detta beslut riktar sig till Förbundsrepubliken Tyskland. Utfärdat i Bryssel den 22 december 1998. På kommissionens vägnar Karel VAN MIERT Ledamot av kommissionen (1) REG. 1990, s. I-307, punkt 22


title: PREGUNTA ESCRITA n. 3846/98 del José VALVERDE LÓPEZ a la Comisión. Polykloorattujen bifenyylien ja polykloorattujen terfenyylien (PCB ja PCT) käsittelystä annetun direktiivin saattaminen osaksi jäsenvaltioiden lainsäädäntöä

eurovoc_concepts:
EC Directive
EU Member State
application of EU law
approximation of laws
chemical product
decontamination
infringement procedure (EU)
national implementing measure
waste disposal
waste management

text: 15. 10. 1999 ES Diario Oficial de las Comunidades Europeas C 297/107 (1999/C 297/145) PREGUNTA ESCRITA E-3840/98 de Luigi Moretti (NI) a la Comisión (22 de diciembre de 1998) Asunto: Instituto Poligráfico y Ceca de Estado italiana Recientemente, se ha sabido que el miembro de la Comisión, Van Miert, se dirigió por escrito al ministro italiano del Tesoro en relación con el Instituto Poligráfico y la Ceca de Estado italiana a propósito de una serie de hechos relacionados con dicha entidad, entre ellos, el monopolio que ejerce en el suministro de material de papelería a la administración pública. ¿Puede la Comisión ser más precisa al respecto y exponer los hechos y las conclusiones a que ha llegado el miembro de la Comisión? Respuesta del Sr. Van Miert en nombre de la Comisión (14 de enero de 1999) La Comisión empezó a investigar la posible ayuda estatal a Poligrafico en abril de 1997. La información presentada por las autoridades italianas a petición de la Comisión en distintas varias ocasiones no convenció a la Comisión de la inexistencia de ayuda estatal. La Comisión, mediante Decisión de 28 de octubre de 1998, decidió por tanto iniciar el procedimiento del apartado 2 del artículo 93 del Tratado CE. La Decisión fue notificada al Gobierno italiano mediante carta de 26 de noviembre de 1998. El Gobierno italiano debe presentar sus observaciones y la información exigida en el plazo de un mes del recibo de la carta. El procedimiento permitirá a la Comisión valorar la existencia de ayuda estatal y, si así fuera, su compatibilidad con el mercado común, en los aumentos de capital en favor de Cartiere Miliani di Fabriano, controlada por Poligrafico, y en el contrato exclusivo otorgado a Poligrafico para el suministro de productos y servicios al Estado. La Comisión evaluará también otras medidas adicionales de ayuda del Estado para la reestructuración del grupo. Las medidas serán evaluadas a la luz de las normas del Tratado CE sobre ayudas estatales, y en especial de las directrices sobre ayudas estatales para el reflotamiento y reestructuración de empresas en dificultades. (1999/C 297/146) PREGUNTA ESCRITA E-3846/98 de José Valverde López (PPE) a la Comisión (22 de diciembre de 1998) Asunto: Situación de la transposición de la Directiva sobre eliminación de PCB y PCT La Directiva 96/59/CE (1) relativa a la eliminación de los policlorobifenilos y de los policloroterfenilos, debió ser incorporada por los Estados miembros antes de finales del mes de marzo de 1998. ¿Cuál es la situación del cumplimiento de los Estados miembros en la transposición de esta directiva? (1) DO L 243 de 24. 9. 1996, p. 31. Respuesta de la Sra. Bjerregaard en nombre de la Comisión (4 de febrero de 1999) Ocho Estados miembros (Bélgica, Francia, Irlanda, Luxemburgo, Países Bajos, Austria, Finlandia y Suecia) han comunicado a la Comisión las medidas de incorporación de la Directiva 96/59/CE del Consejo, de 16 de septiembre de 1996, relativa a la eliminación de los policlorobifenilos y de los policloroterfenilos (PCB/PCT). La Comisión ha incoado el procedimiento de infracción en virtud del artículo 169 del Tratado CE contra los siete Estados miembros que no han comunicado sus medidas de incorporación


title: ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ αρ θ. 3847/98 του Manuel ESCOLA HERNANDO Σύνδεση του ΤΜΤ Μαδρίτης-Σαραγόσας με το αεροδρόμιο της Σαραγόσας

text: 29. 11. 1999 EL Επι΄σηµη Εφηµερι΄δα των Ευρωπαι¨κω΄ν Κοινοτη΄των C 341/15 Συµπληρωµατικη΄ απα΄ντηση της κας Wulf-Mathies εξ ονο΄µατος της Επιτροπη΄ς (12 Μαι΅ου 1999) Το Αξιο΄τιµο Με΄λος του Κοινοβουλι΄ου παρακαλει΄ται να ανατρε΄ξει στην απα΄ντηση της Επιτροπη΄ς στην γραπτη΄ της ερω΄τηση P-3790/98 (1). (1) βλε΄πε σελι΄δα 12. (1999/C 341/023) ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3824/98 υποβολη΄: Outi Ojala (GUE/NGL) προς την Επιτροπη΄ (22 ∆εκεµβρι΄ου 1998) Θε΄µα: ∆ικαι΄ωµα των διπλωµατικω΄ν υπαλλη΄λων να αγορα΄ζουν αφορολο΄γητα ει΄δη Κατ’ εφαρµογη΄ν σχετικη΄ς απο΄φασης της Επιτροπη΄ς της ΕΕ, το καθεστω΄ς πω΄λησης αφορολογη΄των ειδω΄ν σε δροµολο΄για τα οποι΄α πραγµατοποιου΄νται εξ’ ολοκλη΄ρου εντο΄ς των ευρωπαι¨κω΄ν συνο΄ρων καταργει΄ται απο΄ την 1 ∆εκεµβρι΄ου 1999. Εντου΄τοις, οι διπλωµατικοι΄ υπα΄λληλοι και τα εξοµοιωµε΄να µε αυτου΄ς µε΄λη της Επιτροπη΄ς της Ευρωπαι¨κη΄ς Ένωσης θα διατηρη΄σουν το δικαι΄ωµα΄ τους να αγορα΄ζουν αφορολο΄γητα ει΄δη χα΄ριν στην ετη΄σια ποσο΄στωση΄ τους ο΄σον αφορα΄ την αγορα΄ αφορολογη΄των ειδω΄ν. Ει΄ναι δι΄καιο κατα΄ τη γνω΄µη της Επιτροπη΄ς ο΄τι οι διπλωµατικοι΄ υπα΄λληλοι, των οποι΄ων οι µισθοι΄ ει΄ναι απο΄ τους 1. υψηλο΄τερους, θα διατηρη΄σουν το δικαι΄ωµα αγορα΄ς αφορολογη΄των ειδω΄ν τη στιγµη΄ που το εν λο΄γω δικαι΄ωµα αφαιρει΄ται απο΄ τους απλου΄ς πολι΄τες της Ευρωπαι¨κη΄ς Ένωσης; Προτι΄θεται η Επιτροπη΄ να προβει΄ σε ενε΄ργειες µε στο΄χο την εξα΄λειψη της αδικι΄ας αυτη΄ς και, εα΄ν ναι, ποια΄ µε΄τρα 2. σκοπευ΄ει να λα΄βει; Εα΄ν δεν προτι΄θεται να προβει΄ σε ενε΄ργειες, πω΄ς δικαιολογει΄ η Επιτροπη΄ την απο΄φαση΄ της αυτη΄; Απα΄ντηση του κ. Monti εξ ονο΄µατος της Επιτροπη΄ς (06 Απριλι΄ου 1999) Το Αξιο΄τιµο Με΄λος του Κοινοβουλι΄ου παρακαλει΄ται να ανατρε΄ξει στην απα΄ντηση της Επιτροπη΄ς στη γραπτη΄ ερω΄τηση Ε-3878/98 του κ. De Coene (1). (1) ΕΕ C 325 της 12. 11. 1999, σελ. 35. (1999/C 341/024) ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ E-3847/98 υποβολη΄: Manuel Escolá Hernando (ARE) προς την Επιτροπη΄ (22 ∆εκεµβρι΄ου 1998) Θε΄µα: Συ΄νδεση του ΤΜΤ Μαδρι΄της-Σαραγο΄σας µε το αεροδρο΄µιο της Σαραγο΄σας Μεταξυ΄ των 14 προγραµµα΄των προτεραιο΄τητος του διευρωπαι¨κου΄ δικτυ΄ου µεταφορω΄ν που ενεκρι΄θησαν απο΄ το Συµβου΄λιο του Έσσεν περιλαµβα΄νεται η κατασκευη΄ γραµµη΄ς µεγα΄λης ταχυ΄τητος της Νο΄τιας Ευρω΄πης η οποι΄α θα συνδε΄σει τη Μαδρι΄τη µε τη Σαραγο΄σα, τη Βαρκελω΄νη, το Περπινια΄ν και το Μονπελιε΄. Η κατασκευη΄ της γραµµη΄ς αυτη΄ς θα καλυ΄ψει τη διαδροµη΄ µεταξυ΄ Σαραγο΄σας και Μαδρι΄της η΄ Βαρκελω΄νης, για την οποι΄α απαιτου΄νται ση΄µερα τρειση΄µισυ ω΄ρες, σε λι΄γο περισσο΄τερο απο΄ µι΄α ω΄ρα και δεκαπε΄ντε λεπτα΄, πρα΄γµα που σηµαι΄νει στην ουσι΄α σηµαντικη΄ προσε΄γγιση των πο΄λεων αυτω΄ν µεταξυ΄ τους. Ση΄µερα διεξα΄γονται συζητη΄σεις σχετικα΄ µε τη δυνατο΄τητα να προσεγγι΄σει η χα΄ραξη της νε΄ας υπο΄ κατασκευη΄ σιδηροδροµικη΄ς γραµµη΄ς, κατα΄ τη διε΄λευση΄ της απο΄ τη Σαραγο΄σα, στο αεροδρο΄µιο της πο΄λης αυτη΄ς, πρα΄γµα που θα επε΄τρεπε να ενισχυθει΄ ο χαρακη΄ρας συνδυασµε΄νων µεταφορω΄ν του εν λο΄γω προγρα΄µµατος. Ταυτοχρο΄νως θα ενισχυο΄ταν και ε΄να υποχρησιµοποιου΄µενο αεροδρο΄µιο και θα επιτυγχα΄νο΄ταν η αποσυµφο΄ρηση του εναε΄ριου χω΄ρου της Μαδρι΄της η΄ της Βαρκελω΄νης