title: Voorstel voor een akte van de Raad tot vaststelling van een overeenkomst betreffende de regels voor de toelating van onderdanen van derde landen tot de Lidstaten

eurovoc_concepts:
admission of aliens
foreign national
free movement of persons
immigration
third country

formats: html pdf pdfa1b print

text: COMMISSE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 30. 07. 1997 COM(97) 387 def. 97/0227 (CNS) Voorstel voor een AKTE VAN DE RAAD tot vaststelling van een overeenkomst betreffende de regels voor de toelating van onderdanen van derde landen tot de lidstaten (door de Commissie ingediend krachtens artikel K. 3, lid 2, onder c), van het Verdrag betreffende de Europese Unie) INHOUD I. TOELICHTING A. Waarom er aanleiding is een voorstel betreffende toelating in te dienen. 4 B. Artikelsgewijze toelichting E. VOORSTEL VOOR EEN AKTE Akte van de Raad Overwegingen Dispositief. 8 25 25 26 28 INLEIDENDE VERKLARING Het is altijd de wens van de Commissie geweest de regels betreffende immigratie op te nemen in het gemeenschapsrecht. Wat dat betreft is zij dan ook verheugd over de resultaten van de intergouvernementele conferentie en de vooruitzichten die worden geboden door het Verdrag van Amsterdam. Dit verdrag is echter nog niet ondertekend, laat staan geratificeerd. Er is geen reden de inhoudelijke discussie over de onderwerpen waarop dit voorstel betrekking heeft, op te schorten tot na de inwerkingtreding van het nieuwe verdrag. In de huidige situatie kan de Commissie alleen voorstellen indienen op basis van titel VI van het Verdrag betreffende de Europese Unie, de nu geldende rechtsgrond. Het spreekt echter vanzelf dat de Commissie een nieuw ontwerp in de vorm van een richtlijn zal indienen zodra het nieuwe verdrag in werking treedt. Op die manier kunnen de resultaten van de eerder gevoerde inhoudelijke discussie worden benut, maar dan in het kader van een communautair juridisch instrument. Deze aanpak is reeds eerder toegepast bij een wijziging van de rechtsgrond: de aanpassing van de eerste ontwerpovereenkomst betreffende de controle op personen bij overschrijding van de buitengrenzen (die in 1991 werd ingediend) aan de omstandigheden die waren ontstaan door de inwerkingtreding van het Verdrag betreffende de Europese Unie in 1993. Deze keuze van de Commissie heeft twee gevolgen: door gebruik te maken van de juridische instrumenten die momenteel tot haar beschikking staan, schikt de Commissie zich naar de daarin vervatte formele voorschriften voor het indienen van voorstellen; de onderdelen van het dispositief die niet in een richtlijn thuis horen of inhoudelijk grondig gewijzigd zullen moeten worden, zijn tussen haken geplaatst ([. ]). Vanzelfsprekend hoeft de toelichting op de artikelen niet tussen haken te worden geplaatst. TOELICHTING A. WAAROM ER AANLEIDING IS EEN VOORSTEL BETREFFENDE TOELATING IN TE DIENEN 1. Het doel van het voorstel Europa dient een globale aanpak van het immigratiebeleid uit te werken. Er zijn reeds stappen gedaan om tot een gemeenschappelijke strategie op dit gebied te komen. Dit voorstel van de Commissie beoogt hierop voort te bouwen. Ten eerste worden in de Overeenkomst gemeenschappelijke regels vastgesteld inzake de initiële toelating van onderdanen van derde landen tot het grondgebied van een lidstaat om redenen in verband met arbeid in loondienst, het uitoefenen van een zelfstandige beroepsactiviteit, studie en opleiding, niet-winstgevende activiteiten en gezinshereniging. Vervolgens worden in de Overeenkomst elementaire rechten vastgesteld voor de onderdanen van derde landen die langdurig in de Unie verblijven, inclusief bepalingen betreffende de mogelijkheid om een betrekking te aanvaarden in een andere lidstaat. Ten slotte is hier sprake van een ruime aanpak van de toelating. Deze aanpak is gebaseerd op overwegingen van politieke coherentie. Het immigratiebeleid van de Unie moet namelijk alomvattend zijn om effect te kunnen sorteren: van coherentie en doelmatigheid van een immigratiebeleid kan eerst sprake zijn indien de belangrijkste facetten van toelating in beschouwing worden genomen. 2. De evenwichtige aanpak waarnaar in de Overeenkomst wordt gestreefd De economische conjunctuur die de lidstaten ertoe had gebracht een aanhoudende en regelmatige migratie van werknemers naar en hun vestiging op het grondgebied van de Unie aan te moedigen behoort thans tot het verleden. Daarom volgen de lidstaten een selectief beleid inzake toelating met het oog op arbeid in loondienst en als zelfstandige. De Commissie is van oordeel dat de huidige economische en arbeidsmarktsituatie het opheffen van dit beleid niet toelaat, hoewel zij geenszins instemt met het denkbeeld dat de immigratie volledig moet worden stopgezet. Overigens lijkt het dat voor de toelating met het oog op tijdelijke arbeid, zoals die van seizoen- en grensarbeiders, niet hetzelfde restrictieve beleid behoeft te worden gevoerd. Deze activiteiten kunnen bijdragen tot de economische en sociale ontwikkeling en de goede betrekkingen tussen buurlanden, en de migratiedruk op lange termijn verminderen. Ten aanzien van de toelating om studieredenen is de Commissie van oordeel dat de toelating van studenten een beter wederzijds begrip bevordert en in overeenstemming is met de traditie van openheid van de Europese cultuur, terwijl tegelijkertijd de verspreiding van kennis wordt vergemakkelijkt. Een doeltreffend beleid moet echter ook inhouden dat iedere ontduiking van de regels inzake toelating wordt voorkomen en dat erop wordt toegezien dat de studenten na voltooiing van hun studie het grondgebied van de lidstaten verlaten. Dit is eveneens van belang om te voorkomen dat zich in de landen van herkomst een uittocht van intellectuelen voordoet. In tegenstelling tot de toelating met het oog op arbeid vloeit de gezinshereniging voort uit internationale verplichtingen en de rechten van het individu, waaraan alle lidstaten waarde hechten. Het gaat hier om een onderwerp dat van belang is voor het welslagen van ieder samenhangend en doeltreffend integratiebeleid. Het is absoluut noodzakelijk erop toe te zien dat er voor rechtszekerheid wordt gezorgd ten einde het recht om in gezinsverband te leven te waarborgen. De rechtssituatie van langdurig in de Unie gevestigde onderdanen van derde landen wordt geregeld in een afzonderlijke titel van de Overeenkomst. Hoewel dit een gebied is dat losstaat van de initiële toelating, vloeit de opneming van rechten in dit verband rechtstreeks voort uit de gedachte die aan dit voorstel ten grondslag ligt en wordt erdoor bijgedragen een politiek evenwicht te bereiken. De Unie moet de integratie van wettig in het land gevestigde migranten aanmoedigen, waarvoor de zekerheid van verblijf een voorwaarde is. Reeds in haar mededeling van 1991 had de Commissie verklaard "Wil integratie succes hebben, dan moeten al degenen die beantwoorden aan stabiliteitscriteria de zekerheid hebben dat zij permanent in hun gastland kunnen verblijven en wonen"1. De integratie van de migranten is een dwingende eis die voortvloeit uit de democratische en humanistische traditie van de lidstaten en vormt van een van de fundamentele aspecten van ieder immigratiebeleid. De integratie van de immigranten is van wezenlijk belang voor het evenwicht van onze samenlevingen. 3. De beheersing van de migratiestromen De beheersing van de migratiestromen is een vraagstuk van het grootste belang. Deze hangt enerzijds af van samenwerking met de landen van herkomst ten einde de tendens om te emigreren te beïnvloeden (push factors), en anderzijds van maatregelen om invloed uit te oefenen op de aantrekkingsfactoren (pull factors), die de onderdanen van derde landen ertoe aanzet de lidstaten binnen te komen. Eerstgenoemd aspect valt buiten het kader van deze Overeenkomst. Ten aanzien van het tweede dient men te bedenken dat de verschillen tussen de wetgevingen van de lidstaten ertoe kunnen leiden dat sommige van hen aantrekkelijker worden dan andere. In de ene lidstaat genomen maatregelen kunnen rechtstreeks van invloed zijn op de migratiestromen naar andere, en met name aangrenzende staten. Gezien de stijgende migratiedruk moeten de lidstaten een gemeenschappelijk kader van rechtsregels betreffende de toelating vaststellen. Een tweede belangrijk onderwerp in verband met de beheersing van de migratiestromen is de afschaffing van de controles aan de binnengrenzen. Reeds in haar mededeling over immigratie van 11 oktober 1991 had de Commissie erop gewezen dat een geleidelijke harmonisatie van de voorwaarden voor toelating van onderdanen van derde landen tot de lidstaten noodzakelijk is om de beheersing van de immigratie mogelijk te maken2. 4. Rekening houden met de in het recente verleden behaalde resultaten Bij de indiening van dit voorstel heeft de Commissie rekening gehouden met de reeds door de Raad met het oog op de harmonisatie van het migratiebeleid van de lidstaten genomen besluiten. In hun door de Europese Raad van Maastricht goedgekeurde verslag betreffende het immigratiebeleid van 3 december 1991 erkennen de voor immigratie bevoegde ministers dat er goede redenen zijn om een harmonisatie van het immigratiebeleid van de lidstaten in het vooruitzicht te stellen. Als onderwerpen die bij voorrang dienen te worden behandeld werden in het verslag genoemd: 1 2 Document SEC(91) 1855 def van 11. 10. 1991, punt 60, blz. 22. SEC(91)1855 def. van 11. 10. 1991. punt 12, blz. 6. 5 harmonisatie van het toelatingsbeleid met het oog op doelen zoals gezinshereniging, activiteiten als zelfstandige en arbeid in loondienst, harmonisatie van het toelatingsbeleid ten aanzien van studenten en stagiairs, harmonisatie van de toelating om humanitaire redenen, harmonisatie van de wettelijke bepalingen ten aanzien van toegelaten personen. Volgens dit verslag diende eveneens de mogelijkheid te worden nagegaan aan langdurig in een lidstaat verblijvende onderdanen van derde landen bepaalde rechten toe te kennen. Sedertdien zijn de volgende besluiten aangenomen op het gebied van de toelating : de resolutie inzake gezinshereniging, die door de voor immigratie bevoegde ministers in juni 1993 te Kopenhagen werd aangenomen3; drie resoluties inzake toelating met het oog op tewerkstelling, toelating met het oog op de uitoefening van een zelfstandige activiteit en toelating voor studiedoeleinden4, die in 1994 door de Raad werden goedgekeurd; de resolutie betreffende de status van onderdanen van derde landen die langdurig op het grondgebied van de lidstaten verblijven5, die in 1996 door de Raad werd goedgekeurd. Deze teksten zijn eerder politiek dan juridisch van aard en hebben geen dwingend karakter. Dit geldt zowel voor de resoluties die zijn aangenomen vóór de inwerkingtreding van het Verdrag van Maastricht maar ook voor de resoluties die daarna zijn goedgekeurd. Al deze resoluties gaan vergezeld van een groot aantal uitzonderingen en van veelvuldige verwijzingen naar specifieke nationale omstandigheden. De uitlegging ervan en de wijze waarop zij moeten worden "omgezet" in de nationale wetgeving worden volledig aan het oordeel van de respectieve lidstaten overgelaten. Dit resulteert meer in een "momentopname" van de diverse in de lidstaten bestaande situaties dan in een aanzet tot harmonisatie van deze regels. De Commissie is van oordeel dat de Unie zich ten aanzien van immigratie, en in het bijzonder van toelating, moet voorzien van een juridisch bindend instrument. De Europese Unie dient als unie van rechtsstaten duidelijk vast te stellen in hoeverre en onder welke juridische voorwaarden toelating mogelijk is. In zijn resolutie van 18 oktober 1996 houdende vaststelling van de prioriteiten tot en met juni 19986 heeft de Raad duidelijk twee onderwerpen aan de orde gesteld: 3 4 5 6 Resolutie over de harmonisatie van de nationale beleidsmaatregelen inzake gezinshereniging, SN2828/1/93 WGI 1497 REV1. Resolutie van 20. 6. 1994 inzake de beperking van de toelating met het oog op tewerkstelling, PB nr. C 274 van 19. 9. 1996, blz. 3; Resolutie van 30. 11. 1994 inzake de beperking van de toelating met het oog op de uitoefening van een zelfstandige activiteiten; PB nr. C 274 van 19. 9. 19%, blz. 7; Resolutie van 30. 11. 1994 inzake de toelating voor studiedoeleinden, PB nr. C 274 van 19. 9. 1996. blz. 10. PB nr. C 80 van 18. 3. 1996, blz. 2. PB nr. C 319 van 26. 10. 1996, blz. 1. 6 behandeling van de rechtspositie van de onderdanen van derde landen die wettig in een lidstaat verblijven, en behandeling van de gezinshereniging. Het perspectief zou hierbij kunnen worden verbreed door er ook andere categorieën onderdanen van derde landen bij te betrekken die eventueel toelating tot een lidstaat zouden wensen. Daarom stelt de Commissie een globale aanpak van het immigratieverschijnsel voor. Dit strookt met de voorafgaande initiatieven van de Commissie op het gebied van het migratiebeleid. In haar Mededeling over immigratie en asielbeleid van februari 1994 heeft zij haar voornemen te kennen gegeven een overeenkomst uit te werken over gezinshereniging, en de werkzaamheden op het gebied van de toelating van werknemers, zelfstandigen en studenten en van de rechten van onderdanen van derde landen die legaal in de Unie verblijven voort te zetten7. De Commissie heeft de indiening van een Overeenkomst betreffende de toelating van onderdanen van derde landen in haar werkprogramma voor 1996 opgenomen. 5. De redenen voor een voorstel van de Commissie. In het licht van de inleidende verklaring en de beoordeling van de Commissie van het effect van de door de Raad aangenomen resoluties zoals beschreven in punt 4 scheen het nodig een juridisch bindende tekst op te stellen waarin de voorwaarden en de rechten betreffende de toelating van onderdanen van derde landen tot het grondgebied van de lidstaten duidelijk worden vastgelegd en die op beslissende wijze bijdraagt tot de rechtszekerheid van deze personen. Op de onder Titel VI vallende gebieden beschikt de Commissie over een initiatiefbevoegdheid, op gelijke voet met de lidstaten (artikel K. 3, lid 2, eerste streepje), waarvan zij reeds gebruik heeft gemaakt door de Raad, elf weken na de inwerkingtreding van het Verdrag betreffende de Europese Unie, het voorstel voor een overeenkomst betreffende de overschrijding van de buitengrenzen voor te leggen8. In maart 1997 is de Raad een voorstel voor een gemeenschappelijk optreden inzake tijdelijke bescherming van ontheemden voorgelegd9. Met de onderhavige Overeenkomst bevestigt de Commissie voornemens te zijn gebruik te maken van de juridische instrumenten waarover zij momenteel beschikt. Door dit wetgevingsinitiatief in te dienen geeft de Commissie tevens uitvoering aan een specifiek punt van haar werkprogramma voor 1996. In titel VI van het Verdrag betreffende de Europese Unie is bepaald dat het 6. immigratiebeleid een van de "aangelegenheden van gemeenschappelijk belang" is zoals bedoeld in artikel KI van het Verdrag zij het onverminderd de bevoegdheden van de Europese Gemeenschap. In lid 3 van artikel K. 1, dat het immigratiebeleid betreft, wordt een nauwkeurige definitie van immigratiebeleid gegeven. De keuze van de rechtsgrondslag is om drie redenen gerechtvaardigd: Document COM(94) 23 def. van 23. 2. 1994. punten 72-79, blz. 21-23, en punten 124-125, blz. 35. Voorstel voor een besluit van de Raad inzake de opstelling van een overeenkomst betreffende de controle op personen bij overschrijding van de buitengrenzen van de lidstaten, PB nr. C 11 van 15. 1. 1994, blz. 6. PB nr. C 106 van 4. 4. 1997, blz. 13. 7 ten eerste is in de aanhef van lid 3, behalve van het "immigratiebeleid", dat het loutere feit van de immigratie in een lidstaat betreft, tevens sprake van het "beleid ten aanzien van onderdanen van derde landen". Hieruit blijkt dat de opstellers van het Verdrag de toestand van de onderdanen van derde landen in brede zin uitdrukkelijk tot deze aangelegenheid van gemeenschappelijk belang hebben willen rekenen, dit wil zeggen dat zij meer dan alleen de voorwaarden voor binnenkomst in een lidstaat hebben beoogd; vervolgens de bewoordingen van lid 3, sub a), betreffende de voorwaarden inzake toegang; ten slotte lid 3, sub b), betreffende de voorwaarden inzake verblijf, waarin uitdrukkelijk wordt verwezen naar gezinshereniging en toegang tot de arbeidsmarkt. Artikel K. 1, lid 3, bevestigt derhalve in feite op algemene en uitdrukkelijke wijze dat de problematiek van het verblijf en de toegang tot de arbeidsmarkt van onderdanen van derde landen die wettig tot verblijf in een lidstaat van de Unie zijn toegelaten, onder de samenwerking op het gebied van Justitie en Binnenlandse zaken valt, ongeacht het bepaalde in artikel 2, lid 3, van het Protocol betreffende de sociale politiek10. Voorts kan door middel van het voorgestelde instrument rekening worden gehouden 7. met twee wezenlijke vereisten: allereerst de rechtszekerheid: een Overeenkomst is, evenals een richtlijn, zonder enige twijfel juridisch bindend: vervolgens de democratische transparantie: een dergelijk voorstel vormt duidelijk een van de voornaamste werkgebieden voor de samenwerking ten aanzien van Justitie en Binnenlandse zaken, aangezien het erom gaat een beslissende maatregel te treffen ter beheersing van de migratiestromen; de raadpleging van het Europees Parlement door het voorzitterschap overeenkomstig het bepaalde in de tweede alinea van artikel K. 6 is dus volledig gerechtvaardigd. In ieder geval dringt de Commissie hierop aan, zoals ook het geval is geweest ten aanzien van de ontwerp-Overeenkomst betreffende de overschrijding van de buitengrenzen. De Commissie legt de Raad het onderhavige voorstel voor in de vorm van een Overeenkomst in de zin van artikel K. 3, lid 2, tweede streepje, sub c), van het Verdrag. B. ART1KELSGEWIJZE TOELICHTING Artikel 1 Definities Dit artikel verklaart de in de Overeenkomst gehanteerde begrippen. Tevens kunnen deze begrippen daardoor in verband worden gebracht met andere reeds geldende of in voorbereiding zijnde instrumenten, zoals de verordeningen inzake visa die ingevolge artikel 100 C van het EG-Verdrag zijn aangenomen, of de ontwerpovereenkomst betreffende de controle op personen bij overschrijding van de buitengrenzen van de Unie. 10 Overeenkomst betreffende de sociale politiek, gehecht aan Protocol nr. 14 EG-Verdrag. 8 a) b) Het begrip "toelating" wordt hier zodanig ruim opgevat dat het alle situaties omvat waarbij sprake is van binnenkomst met het oog op een verblijf van meer dan drie maanden, terwijl verblijf van ten hoogste drie maanden onder andere regelingen valt. Er wordt duidelijk aangegeven dat de toelating met het oog op verblijf een aan voorwaarden gebonden mogelijkheid is en geen automatisch recht voor onderdanen van derde landen die erom verzoeken. Verblijftvergunning. Hierbij moet onderscheid worden gemaakt tussen de machtiging, die een besluit is waardoor het recht op verblijf ontstaat, en de wijze waarop deze machtiging concreet gestalte krijgt : wordt er een verblijfsvergunning uitgereikt; wordt er een stempel in het paspoort aangebracht, enz. ? Artikel 2 Werkingssfeer 1. Bij haar inspanningen om de regels voor toelating te harmoniseren is de Unie verplicht de internationale, bilaterale en multilaterale - gemeenschappelijke of gemengde - Overeenkomsten die reeds van kracht zijn, te respecteren. Zo wordt er met name voor gezorgd dat de internationale verplichtingen van de Gemeenschap en haar lidstaten in het kader van de WTO worden nageleefd. 2. Drie categorieën personen vallen buiten het gebied van toepassing: asielzoekers voor zover hun status geregeld is in andere specifieke instrumenten, met name het Verdrag van Genève van 1951. Erkende vluchtelingen vallen, ten einde geen ongelijkheden te creëren ten aanzien van andere onderdanen van derde landen die in de lidstaten verblijven, onder het bepaalde in hoofdstuk Vul van deze Overeenkomst betreffende duurzaam gevestigde personen, zodra zij voldoen aan de in artikel 32 vastgestelde voorwaarden inzake verblijf; ontheemden die tot een lidstaat zijn toegelaten bij wijze van tijdelijke bescherming, dit wil zeggen dat per definitie het vooruitzicht bestaat dat hun situatie zodanig zal evolueren dat zij naar hun land van herkomst kunnen terugkeren zodra de oorzaken op grond waarvan de beschermende maatregel is genomen, niet meer aanwezig zijn; thans moet dit worden opgevat als verwijzend naar de verschillende nationale regelingen van de lidstaten; in de toekomst zal dit, indien het door de Commissie voorgestelde gemeenschappelijk optreden wordt goedgekeurd, kunnen worden opgevat als een verwijzing naar een tijdelijke-beschermingsregeling in het kader van een gemeenschappelijke aanpak. personen die zijn gemachtigd om humanitaire redenen op het grondgebied van een lidstaat te verblijven; hun toelating geldt slechts voor het grondgebied van een lidstaat en hierover kan uitsluitend de betrokken lidstaat beslissen. 3. De bepalingen van deze Overeenkomst zijn niet van toepassing op personen die onder het Gemeenschapsrecht vallen. Bijgevolg betreffen zij noch de burgers van de Unie in de zin van artikel 8, lid 1, van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, noch hun gezinsleden voor zover zij de nationaliteit van een derde land bezitten en krachtens een ter uitvoering van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap genomen besluit het recht hebben een lidstaat binnen te komen en er te verblijven. Zij zijn evenmin van toepassing op onderdanen van derde landen die uit hoofde van tussen de Europese Gemeenschap en haar lidstaten enerzijds en deze derde landen anderzijds gesloten overeenkomsten ten aanzien van binnenkomst en verblijf in een lidstaat dezelfde rechten genieten als burgers van de lidstaten van de Unie, noch op hun gezinsleden die de nationaliteit van een derde land bezitten en op grond van die overeenkomsten het recht hebben een lidstaat binnen te komen en er te verblijven. Dit laatste heeft met name betrekking op de onderdanen van de staten die zijn aangesloten bij de EER. De bepalingen van deze Overeenkomst gelden evenmin voor werknemers die onderdaan zijn van derde landen en door een EG-onderneming worden gedetacheerd in een andere lidstaat. Artikel 3 Behandeling van de initiële aanvragen om toelating 1. 2. Het eerste beginsel dat hier wordt gehanteerd is dat een initiële aanvraag om toelating uit hoofde van deze Overeenkomst, behalve in de in artikel 31 genoemde gevallen, niet in behandeling kan worden genomen indien de aanvrager zich reeds op het grondgebied van een lidstaat bevindt. Daarbij moet worden overwogen dat de regels voor een verblijf van korte duur niet onder deze Overeenkomst vallen, en dat een verblijf van korte duur (ten hoogste drie maanden) niet dient te worden gebruikt voor het streven naar een vaster verblijf. Indien een legaal kort verblijf zou worden gebruikt om krachtens deze Overeenkomst toelating te vragen, zou dat betekenen dat het uitgangspunt van een kort verblijf zou veranderen en dat het aantrekkelijk zou worden aan het einde van een kort verblijf te blijven, eventueel illegaal. In dit verband dient te worden opgemerkt dat een aanzienlijk deel van de personen die momenteel illegaal in de Unie verblijven, op wettige wijze de lidstaten zijn binnengekomen, juist via een verblijf van korte duur. De aanvrager moet zich dus in een derde land bevinden op het tijdstip waarop de aanvraag wordt ingediend, en mag de lidstaat slechts binnenkomen na kennisgeving van een gunstige beslissing. Hoewel de beslissing tot toelating of de weigering tot toelating door de betrokken lidstaat moet worden genomen, dienen niettemin gemeenschappelijke regels te worden vastgesteld voor de behandeling van de aanvragen die de aanvrager de garantie geven dat zijn situatie grondig zal worden onderzocht, maar die de lidstaten tevens een geharmoniseerd niveau van behandeling van de aanvragen moeten waarborgen, waardoor wordt vermeden dat deze of gene lidstaat voor de aanvragers aantrekkelijker wordt dan andere. Artikel 4 Reisdocumenten 1. 2. Het is niet denkbaar dat een lidstaat een onderdaan van een derde land toelating geeft op zijn grondgebied te verblijven zonder de betrokkene toe te staan zijn grondgebied binnen te komen. De eventuele afgifte van visa moet dus zoveel mogelijk worden vergemakkelijkt. Hierbij behoudt de lidstaat de mogelijkheid om na te gaan of er zich tussen het tijdstip waarop de toelating is gegeven en dat waarop de betrokkene zich aandient om zijn grondgebied binnen te komen, geen nieuwe feiten hebben voorgedaan op grond waarvan de toelating moet worden geweigerd. Dezelfde faciliteiten moeten worden toegestaan aan personen bij eventuele doorreis over het grondgebied van een andere lidstaat dan die welke de toelating heeft gegeven Het eventuele risico dat de lidstaat waar de doorreis plaatsvindt, zou kunnen lopen, wordt opgevangen door het bestaan van een overnameprocedures tussen lidstaten. 10 Artikel S Mogelijkheid tot afwezigheid 1. 2. 3. Indien een onderdaan van een derde land verzoekt te worden toegelaten tot een lidstaat, geschiedt dit in beginsel om er vast en regelmatig te kunnen verblijven. Het ligt dus in de lijn dat, indien hij het grondgebied van de lidstaat verlaat, het voortbestaan van zijn recht van verblijf afhangt van bepaalde voorwaarden. Hem echter tot een onafgebroken verblijf te verplichten zou in strijd zijn met de door de Unie nagestreefde vrijheid en met de rechten van het individu. De mogelijkheid moet hem dus worden geboden om afwezig te zijn gedurende de duur van de wettelijke vakanties en een extra periode (gesteld op 13 weken) voor afwezigheid om andere redenen die verband houden met zijn privé-leven. De verwijzing naar de wettelijke vakanties, welke term doorgaans in verband met de rechten van werknemers wordt gebruikt, wordt hier mutatis mutandis ook voor andere categorieën gehanteerd (met name zelfstandigen en studenten). Behalve om persoonlijke redenen kan een onderdaan van een derde land afwezig moeten zijn op grond van motieven die rechtstreeks verband houden met de reden voor zijn toelating (bijvoorbeeld een student die onderzoek moet doen in een ander land of een werknemer die door zijn bedrijf naar een ander land wordt gezonden). In dat geval gelden de hierboven genoemde beperkingen niet. In zoverre voor de onderdanen van derde landen die als duurzaam gevestigd zijn erkend in de zin van de artikelen 32 en 33 van de Overeenkomst, een bijzondere regeling inzake mogelijkheden van verblijf in de Unie wordt getroffen, vallen de betrokkenen onder soortgelijke voorwaarden als die welke in het Gemeenschapsrecht zijn vervat. Daarnaast moet rekening worden gehouden met een bijzondere situatie, namelijk die van degenen die als duurzaam gevestigd zijn erkend en die een andere lidstaat van verblijf willen kiezen. Daarbij kan het voorkomen dat zij na een bepaalde periode willen terugkeren naar de eerste lidstaat van verblijf, terwijl hun status in de tweede lidstaat nog niet is erkend. Met het oog op deze situaties mag de in lid 2 bedoelde periode van afwezigheid in dit specifieke geval worden overschreden. Tevens moet rekening worden gehouden met situaties waarin de onderdaan van een derde land te goeder trouw is en weet dat hij langer dan de toegestane tijd afwezig zal moeten zijn, dan wel zich reeds buiten de lidstaat bevindt waar hij gewoonlijk verblijft en gedwongen is zijn afwezigheid te verlengen : dit kan met name het geval zijn om gezondheidsredenen. In deze gevallen kan de mogelijkheid van een langere afwezigheid dus worden toegestaan, mits de opgegeven reden voorkomt op de lijst die zal worden opgesteld in het kader van de toepassingsmaatregelen van de Overeenkomst, teneinde distorsies tussen de lidstaten te vermijden. Artikel 6 Vernieuwing van de verblijfsvergunning 1. 2. De regel van gemeen recht die hier wordt gehanteerd is dat de onderdaan van een derde land wiens verblijfstitel is verstreken, ter plaatse om vernieuwing van zijn verblijfsvergunning kan verzoeken indien hij nog steeds aan de voorwaarden voor toelating voldoet. Het tweede in dit artikel vervatte beginsel, dat strookt met artikel 3 van deze Overeenkomst, is dat er - met als enige uitzonderingen de in artikel 31 genoemde gevallen - geen sprake kan zijn van vernieuwing ter plaatse van een verblijfsvergunning om andere redenen dan die waarom de eerste vergunning werd afgegeven. Een 11 persoon die om een andere reden in een lidstaat wenst te verblijven, moet dus naar een derde land terugkeren om er een nieuwe aanvraag in te dienen. Om misbruik van de procedure te verhinderen moet de betrokkene dus niet alleen in een derde land verblijven ten einde er een nieuwe aanvraag in te dienen, maar er ook de kennisgeving van een gunstige beslissing afwachten om te kunnen terugkeren naar een lidstaat die een eventuele nieuwe toelating geeft. Er kunnen zich situaties voordoen waarin de verplichting om het grondgebied van de lidstaten te verlaten teneinde een aanvraag voor een verblijfsvergunning op andere gronden in te dienen, een onnodig bureaucratisch voorschrift is. Dat zou bijvoorbeeld het geval zijn voor een werknemer die eigenaar of aandeelhouder wordt van het bedrijf waarvoor hij werkt. De onderbreking van het verblijf die de in lid 2 beschreven procedure met zich brengt, zou een bedreiging kunnen vormen voor de activiteiten, en daarmee voor de werkgelegenheid. Voor bepaalde duidelijk omschreven categorieën personen die zijn toegelaten in verband met hun werk, moet dus de mogelijkheid worden geboden van deze procedure af te wijken. Om geen afbreuk te doen aan het algemene beginsel dat in dit artikel is vervat, mogen deze uitzonderlijke afwijkingen echter slechts worden toegestaan in het kader van een beperkte lijst die wordt opgesteld krachtens de toepassingsbepalingen van deze Overeenkomst. Voor degenen die als duurzaam gevestigd zijn erkend, is de verblijfsvergunning niet meer gebonden aan een specifiek motief voor toelating. Zij hebben immers toegang tot alle activiteiten, kunnen een studie volgen of verblijf houden op andere gronden. Hun verblijfsvergunning kan, ook als de oorspronkelijke reden voor het verblijf niet meer geldt, worden verlengd zonder dat zij het grondgebied van de lidstaten hoeven te verlaten om een nieuw verzoek in te dienen. 3. 4. Artikel 7 Beginselen 1. 2. Aangezien de arbeidsmarktsituatie het niet mogelijk maakt een selectieve aanpak inzake toelating met het oog op arbeid in loondienst op te geven, worden in dit artikel de voorwaarden vermeld welke gelden voor het goedkeuren van een verzoek. Hierbij wordt het tweeledige doel nagestreefd rekening te houden met de behoeften van het bedrijfsleven en tegelijkertijd te vermijden dat het beschikbare aantal arbeidskrachten in een lidstaat wordt uitgebreid terwijl de reeds wettig aanwezigen niet voldoende indien aan het werkgelegenheid hebben. De toelating kan worden gegeven arbeidsaanbod op korte termijn noch door een burger van de Unie kan worden voldaan, noch door een onderdaan van een derde land die reeds op het grondgebied verblijft van de lidstaat waar het aanbod wordt gedaan en die in die lidstaat reeds deel uitmaakt van de normale arbeidsmarkt, noch door een onderdaan van een derde land die erkend is als duurzaam gevestigde. Dit laatste maakt deel uit van de rechten van de duurzaam in een andere lidstaat gevestigden. Aangezien de Overeenkomst een kaderregeling inzake toelating is worden de nadere voorschriften inzake de tenuitvoerlegging van het voorgaande lid vastgesteld uit hoofde van de toepassingsmaatregelen. Hiermee worden met name bedoeld de verplichte procedure om te voorzien in een arbeidsaanbod teneinde er zeker van te zijn dat de in artikel 7, lid 1, bedoelde feitelijke voorwaarden vervuld zijn. Dit artikel verplicht dus de autoriteiten die belast zijn met de behandeling van de aanvragen in hoofdzaak tot een bepaalde werkwijze, niet tot een bepaald resultaat. Bij het vaststellen van de uitvoeringsvoorschriften moet met de reeds bestaande communautaire organisatorische voorzieningen (in het kader van Verordening 68/1612, EURES- 12 systeem) rekening worden gehouden teneinde ieder risico van overlapping te vermijden. Artikel 8 Procedure 1. indien de onderdaan van het derde Dit artikel sluit uit dat de toelating kan worden gegeven om ter plaatse naar een betrekking te solliciteren. Toelating met het oog op arbeid in loondienst is namelijk alleen mogelijk tevoren een arbeidsovereenkomst heeft verkregen en de vergunning om deze betrekking te vervullen. Bepaald is dat de initiële arbeidsovereenkomst op grond waarvan de eerste toelating wordt gegeven, niet minder dan één jaar geldig mag zijn. De geldigheidsduur van de verblijfsvergunning wordt in het algemeen afgestemd op die van de arbeidsovereenkomst, hetgeen zowel de werknemer als de werkgever rechtszekerheid langdurige verschaft. Een arbeidsovereenkomst (bijvoorbeeld een contract voor onbepaalde duur) een verblijfsvergunning voor dezelfde duur af te geven. Daarom is voor de eerste toelating een maximale duur van vier jaar vastgesteld. lidstaat kan echter niet worden verplicht bij een land 2. Dit lid bepaalt dat vernieuwing mogelijk is en dat de desbetreffende aanvraag ter plaatse kan worden ingediend. Voor vernieuwing van een verblijfsvergunning gelden echter eveneens de in artikel 7, lid 1, vervatte voorwaarden. Artikel 9 Seizoenarbeiders 1. 2. 3. 4. Seizoenarbeid komt voor in verschillende bedrijfstakken (horeca, landbouw) en vereist een specifieke regeling om onderdanen van derde landen in staat te stellen seizoenarbeid te verrichten maar te voorkomen dat hun verblijf langer duurt dan noodzakelijk. De activiteit van de seizoenarbeider wordt gekenmerkt door een persoonlijk aspect (zijn woonplaats blijft ongewijzigd) en door een materieel aspect (het soort uitgeoefende activiteit). De duur van de toelating is beperkt in vergelijking met de andere vormen van arbeid in loondienst die aanleiding kunnen geven tot toelating; deze kan namelijk niet meer bedragen van zes maanden per kalenderjaar. Dit lid bepaalt dat verlenging slechts mogelijk is ingeval de initiële vergunning voor een korter tijdvak dan zes maanden verleend is en geeft de voorwaarden aan voor de indiening van het verzoek om verlenging (indiening van het verzoek om verlenging ter plaatse door de werkgever, deugdelijke motivering). Zes maanden blijft dus de maximale duur per kalenderjaar voor het verblijf van de seizoenarbeider. Hoewel de aanwezigheid van de seizoenarbeider strikt beperkt is tot zes maanden per kalenderjaar, kan deze van jaar tot jaar worden herhaald. In dit lid is bepaald dat bij de behandeling van de aanvragen om toelating voorrang wordt gegeven aan onderdanen van derde landen die reeds seizoenarbeid hebben verricht op het grondgebied van de lidstaat boven onderdanen van derde landen die nooit eerder werk van deze aard hebben gedaan. Door deze bepaling kan worden vermeden dat de seizoenarbeider tracht zijn verblijf op het grondgebied van de lidstaat op onwettige wijze te verlengen wanneer de maximale duur van het verblijf van zes maanden is verstreken. 13 Artikel 10 Grensarbeiders 1. 2. Met deze bepaling wordt beoogd de contacten en betrekkingen tussen de aangrenzende gebieden van de lidstaten en van derde landen te stimuleren. Onder in de bilaterale aangrenzende gebieden wordt hier hetzelfde verstaan als overeenkomsten die de betrokken landen hebben gesloten. Een van de beginselen van artikel 7 afwijkende regeling geldt voor de grensarbeider, wiens positie gekenmerkt wordt door een persoonlijk aspect (niet alleen zijn woonplaats blijft ongewijzigd, maar hij keert dagelijks of eenmaal per week terug naar het derde land waar hij woonachtig is). Er geldt een materiële beperking ten aanzien van de plaats waar hij een activiteit kan uitoefenen : hiervoor komt niet het gehele grondgebied van een lidstaat in aanmerking, maar slechts een plaats in het grensgebied van deze aangrenzende staat. Daartegenover zijn er geen restricties ten aanzien van de activiteit die hij mag uitoefenen. Artikel 11 Definitie Dit artikel bevat de definitie van de toelating met het oog op zelfstandige beroepsactiviteit, en met name de kern ervan, namelijk het ontbreken van iedere ondergeschiktheidsverhouding ten aanzien van een werkgever. Het moet duidelijk zijn dat deze definitie in de eerste plaats de mogelijkheid betreft van binnenkomst van een natuurlijk persoon in een lidstaat. Deze definitie omvat twee situaties : in de ene oefent de betrokkene zijn activiteit uit en vestigt hij zich op het grondgebied van een lidstaat; in de andere verricht de betrokkene zijn activiteit zonder zich ter plaatse te vestigen; er is dan met name sprake van dienstverlening, hetzij voor eigen rekening hetzij in opdracht van een buiten de Unie gevestigde onderneming. Artikel 12 Voorwaarden voor toelating Dit artikel en het volgende hebben betrekking op de eerste in de toelichting op artikel 11 beschreven situatie. Voor de toelating in deze gevallen gelden twee voorwaarden. De onderdaan van het derde land moet vóór zijn binnenkomst in de lidstaat in die Staat over voldoende middelen beschikken om de activiteit waarvoor hij om toelating verzoekt, te kunnen ondernemen. De bedoeling hiervan is vast te stellen of de betrokkene daadwerkelijk voornemens en financieel in staat is om de activiteit uit te oefenen waarvoor hij om toelating verzoekt. De tweede voorwaarde, van louter economische aard, heeft ten doel aan te tonen dat de toelating van de onderdaan van een derde land een meerwaarde kan opleveren voor de economie van het land waar hij zich vestigt. Voor zover mogelijk moet deze meerwaarde zo objectief mogelijk worden beoordeeld. Een positief effect op de werkgelegenheid lijkt daarvoor een van de minst willekeurige criteria te zijn. Als bijvoorbeeld na een periode van twee jaar, de minimale duur van de verblijfsvergunning, blijkt dat er een werknemer voltijds of in deeltijd in loondienst is genomen, dat er een beroep wordt gedaan op een of meer dienstverlenende bedrijven (voor boekhouding, informatica, onderhoud), dat er regelmatig onderaannemers worden ingeschakeld, zijn dat concrete aanwijzingen voor de meerwaarde op het gebied van de werkgelegenheid. Het spreekt overigens vanzelf dat de onderdaan van het derde land bij de uitoefening van zijn activiteit alle wettelijke bepalingen van de lidstaat betreffende deze activiteit in acht moet nemen. In de in de tweede alinea van dit artikel bedoelde toepassingsmaatregelen kunnen met name lijsten van toegestane activiteiten worden vastgesteld. 14 Artikel 13 Verblijfsvergunning 1. 2. De verblijfsvergunning wordt toegekend voor een tijdvak van ten minste twee jaar. Daarmee wordt een tweeledig doel nagestreefd, waarbij enerzijds de verblijfsduur van immigreren om werkgelegenheidsredenen, wordt degenen die voor het eerst geharmoniseerd en anderzijds zelfstandigen voldoende tijd krijgen om hun activiteiten te ontwikkelen. lien verzoek om vernieuwing kan ter plaatse worden ingediend indien het dezelfde activiteit betreft of een activiteit die er de voortzetting of ontwikkeling van vormt. Er worden bijkomende voorwaarden voor vernieuwing van de verblijfsvergunning gesteld. De betrokkene moet de activiteit daadwerkelijk hebben uitgeoefend (er moet worden gecontroleerd of de initiële toelating feitelijk voor het aangegeven doel heeft gediend; de bedoeling is te voorkomen dat de regels inzake initiële toelating worden ontdoken). Degene die om vernieuwing verzoekt moet zijn activiteit in de toekomst kunnen blijven uitoefenen. De derde voorwaarde ten slotte is dat er sprake is van een positief effect op de arbeidsmarkt van de lidstaat. Artikel 14 Dienstverlening De tweede in de toelichting op artikel 11 beschreven situatie is die waarin er diensten worden verleend zonder vestiging op het grondgebied van een lidstaat. Gezien de zeer grote verscheidenheid aan concrete situaties die hieronder kunnen vallen enerzijds en het bestaan van multilaterale internationale overeenkomsten (GATT, GATS, enz. ) anderzijds dienen, onverminderd artikel 59, tweede alinea, van het EG-Verdrag, de voorwaarden voor uitoefening van dit soort activiteiten in de toepassingsmaatregelen te worden vastgesteld. Artikel 15 Toelating voor studiedoeleinden De toelating kan slechts worden gegeven indien de betrokkene aan de hand van documenten het bewijs levert dat hij tot een onderwijsinstelling is toegelaten; dit moet hetzij een openbare, hetzij een erkende onderwijsinstelling zijn zodat niet-bonafide opleidingen worden vermeden. De soorten van studie die recht geven op toelating, zijn duidelijk en uitputtend omschreven ten einde rekening te houden met alle mogelijkheden die door de stelsels voor hoger onderwijs van de lidstaten worden geboden. Artikel 16 Verblijfsvergunning 1. 2. Het uitgangspunt is dat de duur van het verblijf strikt gekoppeld is aan die van de studie, en de duur van de afgegeven verblijfsvergunning wordt dus berekend aan de hand van die van de gevolgde cursussen. Om te kunnen nagaan of de toegelaten persoon het betrokken onderwijs daadwerkelijk volgt, heeft de verblijfsvergunning dezelfde geldigheidsduur als de lopende inschrijving aan een instelling voor hoger onderwijs. In dezelfde geest moet de vernieuwing van de verblijfsvergunningen plaatsvinden. De houder van de vergunning moet dus het bewijs leveren (bewijs van collegebezoek, verklaring dat met goed gevolg examens zijn afgelegd, enz. ) dat hij de studie daadwerkelijk volgt. Bij het vaststellen van de totale duur van de aanwezigheid om een volledige leergang te volgen, moet rekening worden gehouden met een zekere marge voor mislukkingen en de mogelijkheid om te doubleren : aangezien dit recht niet al te zeer kan worden uitgebreid zonder de toelating met het oog op studie van haar zin te 15 beroven, zullen de toegestane marges in de toepassingsmaatregelen worden vastgesteld. Vanzelfsprekend mogen de eisen op het gebied van bewijzen en de controlevormen niet te veel afwijken van die welke normaliter gelden voor communautaire studenten. 3. Ten slotte moet, eveneens met het oog op non-discriminatie en om de reële onderwijsomstandigheden in aanmerking te nemen, rekening worden gehouden met het feit dat een eerste studiejaar (behalve in op de eerste fase van de studie volgende leergangen) vaak een oriënterend jaar is. Het is dus denkbaar dat na beëindiging van dit eerste jaar een nieuwe studierichting wordt gekozen en dat de student ter plaatse wordt toegestaan een nieuwe leergang aan te vangen. Hierbij dient te worden aangetekend dat deze verandering van studierichting slechts eenmaal kan worden toegestaan en dat bij verandering van onderwijs een nieuwe verblijfsvergunning zal moeten worden aangevraagd volgens het bepaalde in artikel 3 van deze Overeenkomst. 4. De nadere voorschriften ter uitvoering van dit artikel zullen door middel van toepassingsmaatregelen worden vastgesteld. Artikel 17 Arbeidsvergunning voor studenten Ook dit artikel is geïnspireerd op de resolutie inzake de toelating voor studiedoeleinden. Het algemene beginsel is dat de toelating met het oog op studie niet voor een ander dan het aangegeven doel mag dienen, en met name niet om een betrekking te vervullen. De aard van de winstgevende activiteiten welke door de student mogen worden uitgeoefend, moet dus beantwoorden aan de voorwaarde dat er alleen sprake mag zijn van bijverdiensten en dat duur en intensiteit van de activiteit geen hindernis voor een degelijke studie mogen vormen. Artikel 18 Einde van de studie 1. Er bestaat een duidelijke continuïteit tussen de in artikel 15, punten a), b) en c), genoemde soorten van studie. Men mag er dus van uitgaan dat degene die de in artikel 15, punt a), bedoelde studie met goed gevolg heeft afgesloten vervolgens de in de punten b) en c) van genoemd artikel bedoelde studies mag aanvangen. De betrokken student dus te dwingen de procedure voor hernieuwde toelating ingevolge artikel 3 te volgen, zou, gezien de behandelingstermijnen, ermee gelijk staan hem te verbieden zich voor een volgend studiejaar te laten inschrijven; daarom wordt de betrokkene uitsluitend in dit geval toegestaan ter plaatse een verlenging van de verblijfsvergunning aan te vragen met het oog op het volgen van. een nieuwe fase van de studie. Van deze bepalingen kan dus geen gebruik worden gemaakt om studies op een lager niveau weer op te nemen. Daarentegen kan in het in punt d) bedoelde geval de onderzoekactiviteit (studiebeurs voor onderzoek laboratorium of onderzoekscentra, enz. ) zeer wel onmiddellijk na beëindiging van een andere cursus plaatsvinden. De consequentie daarvan is derhalve dat voor de in punt d) bedoelde activiteiten een vergunning kan worden verleend nadat daarvoor ter plaatse een verzoek is ingediend. in een 2. Na beëindiging van de studie verlaat de betrokkene het grondgebied van de lidstaat. Hij kan om een andere reden naar het grondgebied van de lidstaten terugkeren indien hij om deze andere reden volgens de normale procedures, met name die van artikel 3, verzoekt om toelating. 16 Artikel 19 Stagiairs 1. 2. 3. Dit artikel is op deze plaats opgenomen ter wille van de samenhang, aangezien de voortgezette beroepsopleiding na de initiële beroepsopleiding komt. De stagiair is dus reeds opgenomen in het beroepsleven en wenst zich verder te bekwamen om door een aanvullende beroepsopleiding zijn kwalificaties te verbeteren. Op grond van dit artikel kan een stagiair slechts tot het grondgebied van een lidstaat worden toegelaten indien er een duidelijk en klaarblijkelijk verband bestaat tussen de beroepsopleiding en de inhoud van de stage die hij in een lidstaat zal volgen en indien deze stage niet kan worden gevolgd in zijn land van herkomst om redenen die verband houden met het niveau of de specialisatie van de verstrekte opleiding. De kandidaat voor toelating als stagiair moet dus in een zodanige positie verkeren dat zijn aanwezigheid geen gevolgen heeft voor de sociale uitgaven van de lidstaten en dat er evenmin sprake is van een verkapte toelating als werknemer; hij zal dus het bewijs moeten leveren van zijn inschrijving door middel van een leerovereenkomst met een erkende instelling voor beroepsopleiding, in welke overeenkomst de gedurende zijn stage ontvangen beloning moet zijn vastgesteld. Tevens zal hij het bewijs moeten leveren dat hij over een sociale verzekering beschikt tegen de risico's die hij in de lidstaat van verblijf kan lopen. Hetzelfde beginsel van een zo groot mogelijke overeenstemming tussen de duur van de verblijfsvergunning en de duur van de stage moet ook hier, zoals in deze titel in zijn geheel, worden gehanteerd. Uit de met voortgezette opleiding opgedane ervaring blijkt dat dit soort stages zelden langer duurt dan één jaar, hetgeen dus de duur van het initieel toegestane verblijf zal zijn. Verlengingen van jaar op jaar zullen alleen worden toegestaan voor het voortzetten van de betrokken stage; andere redenen zullen niet in aanmerking worden genomen. Artikel 20 Specifieke programma's 1. 2. Er dient aan te worden herinnerd dat de Gemeenschap via haar begroting samenwerkingsprogramma's uitvoert om het kwalificatieniveau van de onderdanen van de betrokken derde landen te verhogen. Het ligt dus in de lijn de toelating van deze categorieën studenten, stagiairs en onderzoekers te vergemakkelijken. In de toepassingsmaatregelen kunnen met het oog daarop de concrete voorschriften betreffende deze faciliteiten (versnelde procedure, kostenverlichting, enz. ) worden opgenomen. Artikel 21 Beperking van de werkingssfeer Toelating met het oog op studie kan alleen worden gegeven voor tot het hoger onderwijs, hetgeen in overeenstemming is met de door de Raad ter zake aangenomen resolutie. Het basis- en het secundair onderwijs vallen onder de regels betreffende gezinshereniging. Het leerlingenstelsel wordt als zodanig niet behandeld in dit voorstel, maar valt wel onder een aantal bepalingen: in geval van gezinshereniging hebben de gezinsleden toegang tot het leerlingenstelsel indien zij in de leeftijdscategorie vallen waarop dit stelsel betrekking heeft. Indien het leerlingenstelsel wordt georganiseerd door een instelling van hoger of daarmee vergelijkbaar onderwijs, maakt het deel uit van het normale studieverloop. Tenslotte kunnen de regels inzake stagiairs ook worden toegepast op het leerlingenstelsel. 17 Artikel 22 Toelatingsvoorwaarden Dit voorstel beslaat een zeer breed scala van categorieën personen die aanspraak kunnen maken op toelating. Er bestaan echter personen die in geen van die categorieën kunnen worden ondergebracht en die toch a priori niet kunnen worden uitgesloten van de mogelijkheid om in een lidstaat te verblijven: gepensioneerden, schrijvers die auteursrechten ontvangen, en jongeren die als au pair werken, zijn hiervan enkele voorbeelden. Aangezien deze personen zich niet op de arbeidsmarkt begeven maar voor de lidstaat waar zij wensen te verblijven, als consumenten en investeerders moeten worden beschouwd, ligt het in de lijn hun aanvragen gunstig te beoordelen mits zij aan duidelijke voorwaarden voldoen. Deze voorwaarden, die nauwkeurig in de toepassingsmaatregelen zullen moeten worden vastgesteld, houden met name in dat er geen nieuwe lasten, en in het bijzonder name geen nieuwe sociale uitgaven van de ontvangende lidstaat, door het verblijf van deze personen zullen ontstaan. Artikel 23 Verblijfsvergunning 1. 2. De verblijfsvergunning wordt toegekend voor een tijdvak van ten minste één jaar. Daarna zal de lidstaat de verblijfevergunning hetzij per jaar, hetzij voor langere tijdvakken kunnen vernieuwen. Uiteraard hangt de vernieuwing af van de naleving van de in artikel 22 vervatte voorwaarden, met name de overlegging van bewijsstukken die de betrokkene dit verband zouden kunnen worden gevraagd. Artikel 24 Beginsel Het recht op gezinshereniging vloeit voort uit het recht op eerbiediging van het gezinsleven, dat is bekrachtigd door het internationaal recht en in het bijzonder door het Europese Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden van 4 november 1950. De in deze titel vervatte bepalingen beogen de voorwaarden vast te stellen voor de uitoefening van dit recht, overeenkomstig de rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Het gaat erom de eerbiediging van het recht op gezinshereniging in overeenstemming te brengen met de bevoegdheid van de lidstaten en de binnenkomst van onderdanen van derde landen op hun grondgebied te controleren. 1. 2. In dit lid zijn de fundamentele voorwaarden aangegeven voor de uitoefening van het recht op gezinshereniging : ten eerste het wettige verblijf in de lidstaat waar het verzoek om gezinshereniging wordt gedaan, vervolgens de duur van het verblijf Deze is vastgesteld aan de hand van criteria op grond waarvan kan worden nagegaan of degene die de aanvraag indient, reeds sedert enige tijd vast in het land heeft verbleven (ten minste één jaar) en dat de betrokkene ook in de toekomst waarschijnlijk een vaste verblijfplaats zal hebben (vandaar de voorwaarde dat de titel van verblijf nog ten minste twee jaar geldig moet zijn). Omdat de totale duur van de studie verscheidene jaren kan omvatten, kan studenten niet het recht worden ontzegd om in gezinsverband te leven. Er moeten dan ook voor deze groep personen voorwaarden worden vastgesteld. Daarom is bepaald dat zij gezinshereniging kunnen aanvragen zodra zij in totaal meer dan twee jaar in een lidstaat hebben verbleven (voorwaarden van vaste voorafgaande woonplaats) en zij over een verblijfstitel voor één jaar beschikken (vooruitzicht van een zekere toekomstige stabiliteit). 18 Artikel 25 Situatie van gezinsleden van burgers van de Unie die geen gebruik maken van het recht van vrii verkeer. De Overeenkomst regelt de toelating van onderdanen van derde landen tot de lidstaten. Het gemeenschapsrecht regelt de toelating in het kader van gezinshereniging van onderdanen van derde landen die gezinsleden zijn van een onderdaan van de Unie die gebruik heeft gemaakt van het recht van vrij verkeer. Er is dus een lacune ten aanzien van de gezinshereniging van burgers die geen gebruik hebben gemaakt van dit recht. In bepaalde gevallen regelt het nationale recht deze situatie, maar in het algemeen op restrictievere wijze (leeftijd van de kinderen, recht op hereniging van bloedverwanten in opgaande lijn). Omdat er maar één burgerschap van de Unie bestaat, dienen de bestaande lacunes te worden aangevuld zodat alle burgers van de Unie gelijk worden behandeld. Artikel 26 Categorieën personen voor wie gezinshereniging geldt 1. 2. In dit artikel zijn de personen aangegeven die in aanmerking komen voor gezinshereniging, namelijk de leden van de gezinskern : de echtgeno(o)t(e) en de kinderen. Het spreekt vanzelf dat het huwelijk verenigbaar moet zijn met de fundamentele rechtsbeginselen van de lidstaat waar de aanvraag wordt ingediend. Dit betekent in het algemeen dat noch de hereniging van personen van hetzelfde geslacht, noch die van echtgenoten in het geval van polygame huwelijken worden toegestaan. Wat betreft de kinderen van het echtpaar wordt er in geen enkel opzicht gediscrimineerd ten opzichte van geadopteerde kinderen; ingeval het adoptiebesluit echter niet is genomen door de autoriteiten van de lidstaat, moet dit besluit zijn erkend door de bevoegde autoriteiten van die lidstaat. Ten aanzien van kinderen van slechts één van de echtgenoten, maar niet van het echtpaar (lid 1, punt c) worden de voorwaarden gedetailleerder vastgesteld, zonder dat wordt gediscrimineerd ten opzichte van buitenechtelijke kinderen often opzichte van kinderen die uit voorgaande huwelijken zijn voortgekomen. Nagegaan moet worden of de ouder die het kind laat overkomen in het kader van de gezinshereniging, als enige over de ouderlijke macht beschikt, dan wel of hem of haar het gezag over de betrokken kinderen is toegewezen, om te voorkomen dat de gezinshereniging ertoe zou leiden dat het gezag van de andere ouder over de kinderen in feite teniet wordt gedaan. Het kind moet minderjarig zijn, dit wil zeggen het mag de wettige meerderjarigheid zoals vastgesteld in de lidstaat waar de aanvraag om gezinshereniging wordt ingediend, nog niet hebben bereikt. Volgens de resolutie van 1993 moet deze leeftijd lager zijn dan een maximum dat tussen 16 en 18 jaar is vastgesteld; de keuze van de wettige meerderjarigheid als referentie is gebaseerd op de definitie zelf van minderjarige, dit wil zeggen een persoon wiens juridische en economische emancipatie van de gezinskern nog niet zijn beslag heeft gekregen. Bij dit criterium, dat het mogelijk maakt de toelatingsregels te harmoniseren, wordt evenwel het subsidiariteitsbeginsel in acht genomen, aangezien de vaststelling van de wettige meerderjarigheid uitsluitend onder het nationale recht valt De tweede in dit lid gestelde voorwaarde is dat het kind niet gehuwd mag zijn. Op grond van beide voorwaarden kan worden gesteld dat het laten overkomen van kinderen in het kader van de gezinshereniging mogelijk is wanneer zij zich in een positie van de jure en de facto afhankelijkheid bevinden van de degene die om gezinshereniging verzoekt. 3. De hereniging van bloedverwanten in opgaande lijn voor zover zij ten laste komen van degene die om hereniging verzoekt, is in de zin van de Overeenkomst geen verplichting; de lidstaten behouden de discretionaire bevoegdheid in de hereniging van 19 deze personen te voorzien. Een daartoe strekkend verzoek moet echter met welwillendheid worden onderzocht. Hetzelfde geldt voor bloedverwanten in neergaande lijn die eventueel, ongeacht hun leeftijd, nog ten laste zijn van hun ouders (bijvoorbeeld bij zware handicap). In deze gevallen zal men de in artikel 28 vervatte voorwaarden (huisvesting en middelen van bestaan) in acht moeten blijven nemen. Artikel 27 Fraude Om te vermijden dat er misbruiken plaatsvinden ter ontduiking van de toelatingsregels moeten sancties worden vastgesteld om het ontduiken van de regels inzake gezinshereniging te bestrijden 1. 2. De eerste hypothese waarvan in dit artikel wordt uitgegaan is die van fraude of vervalsing : de sanctie bestaat uit weigering van toelating ingeval de toelating nog niet is gegeven, dan wel intrekking van de verblijfsvergunning wanneer fraude of vervalsing wordt ontdekt. Behalve fraude of vervalsing is een andere vorm van misbruik mogelijk : het huwelijk of de adoptie kan uitsluitend tot stand zijn gebracht om toelating in het kader van de gezinshereniging mogelijk te maken. Indien wordt aangetoond dat er sprake is van een dergelijke gang van zaken, kan de lidstaat de toelating weigeren of de verblijfsvergunning intrekken. De lidstaten beschikken over een beoordelingsmarge om deze situaties, die steeds moeilijk te bewijzen zijn, met de nodige omzichtigheid te beoordelen. Artikel 28 Huisvesting en middelen van bestaan 1. Degene die gebruik wenst te maken van zijn recht op gezinshereniging moet een aanvraag indienen bij de staat waar hij verblijft. In het artikel is bepaald aan welke materiële voorwaarden (huisvesting en inkomen) de betrokkene moet voldoen, wil zijn aanvraag worden goedgekeurd. De aanvrager moet over de financiële en materiële middelen beschikken om te voorzien in het onderhoud van zijn gezin, en de uitoefening van het recht op gezinshereniging mag niet leiden tot uitgaven ten laste van de lidstaat. Overeenkomstig het bepaalde in artikel 24 kan de onderdaan van een derde land eerst van dit recht gebruik maken na een wettig verblijf van een jaar in een lidstaat. Dit houdt in dat de gezinsleden op zijn vroegst één jaar na de aanvrager de Unie kunnen binnenkomen. Als de aanvrager echter één jaar met het indienen van een aanvraag zou moeten wachten, zou het vanwege de duur van de behandeling van de aanvraag kunnen gebeuren dat het gezin pas veel later dan één jaar na aankomst van de aanvrager zou kunnen overkomen. Daarom kan de onderdaan van een derde land, indien hij over een verblijfsvergunning beschikt die nog minstens één jaar geldig is, zes maanden na zijn aankomst een aanvraag tot gezinshereniging indienen. Met redelijke behandelmgstermijnen kan zijn gezin zich dan binnen eenjaar na zijn aankomst bij hem voegen. 2. Terwijl de fundamentele beginselen inzake toelating in de Overeenkomst zijn vastgelegd, worden de gedetailleerde voorwaarden betreffende de huisvesting en de financiële middelen vastgesteld in de toepassingsmaatregelen. Er is echter reeds bepaald dat de huisvesting passend moet zijn en de middelen van bestaan toereikend. 20 Artikel 29 Verblijfsvergunning Deze bepaling behelst het verstrekken van een verblijfsvergunning aan degene die is toegelaten in het kader van de gezinshereniging. De duur van de verblijfsvergunning van de betrokken persoon is gelijk aan de nog niet verstreken duur van de verblijfstitel van degene die om gezinshereniging heeft verzocht. Het doel van deze bepaling is om, in de periode die onmiddellijk volgt op de eerste toelating van de met het oog op gezinshereniging toegelaten persoon, de datum waarop de verblijfstitel van degene die de aanvraag om hereniging heeft ingediend, afloopt, te laten samenvatten met die waarop de verblijfstitel van degene die in het kader van de gezinshereniging is toegelaten, verstrijkt. Artikel 30 Deelneming aan het arbeidsproces van in het kader van de gezinshereniging toegelaten personen Bij dit artikel wordt degene die in het kader van de gezinshereniging is toegelaten de toegang tot activiteiten in loondienst of als zelfstandige voor een periode van zes maanden verboden. De toelating berust immers op overwegingen in verband met de rechten van de mens (het recht om in gezinsverband te leven wordt gewaarborgd door het internationale recht) en niet op economische motieven. De onderdaan van een derde land die besluit om gebruik te maken van zijn recht op gezinshereniging moet in ieder geval wanneer hij om zijn toelating verzoekt, reeds over voldoende middelen beschikken voor het levensonderhoud van zijn gezin. Deze bepaling belet geenszins de uitoefening van een winstgevende activiteit na het verstrijken van een periode van zes maanden. Er kunnen zich echter onvoorziene wijzigingen voordoen in de samenstelling van het gezin (bijvoorbeeld omdat een weeskind moet worden opgevangen) of in de inkomenssituatie (als de aanvrager werkeloos wordt). In die gevallen moeten de andere leden van het gezin de mogelijkheid krijgen te gaan werken voordat de termijn van zes maanden is verstreken. Artikel 31 Verwerving van een autonome rechtspositie door de in het kader van de gezinshereniging toegelaten persoon 1. 2. In het algemeen is de verblijfstitel van de herenigde persoon gekoppeld aan die van degene die om gezinshereniging heeft verzocht. Er bestaan echter menselijke situaties waarin het ter wille van de rechtszekerheid wenselijk is te voorzien in een autonoom recht op verblijf van de herenigde gezinsleden. Voor minderjarige kinderen gaat het om een eventueel overlijden van de ouders of het bereiken van de wettige meerderjarige leeftijd. Voor volwassenen gaat het om een eventuele wijziging van de burgerlijke staat als gevolg van weduwnaar-, respecteivelijk weduwschap, scheiding, of scheiding van tafel en bed. Indien immers het beginsel van het volkomen gelijklopen van de verblijfstitel van degene die om gezinshereniging heeft verzocht, met de verblijfstitel van het herenigde gezinslid te allen koste zou worden gehandhaafd, zou het paradoxale resultaat van weduwnaar-, respectievelijk weduwschap, scheiding of scheiding van tafel en bed de verplichting zijn om het land waar de betrokkene soms sedert jaren op wettige wijze heeft verbleven, te verlaten. Om deze reden kan het verzoek ter plaatse worden ingediend, in afwijking van de in artikel 3, lid 1, vervatte regel. Voor de indiening van de aanvraag is een termijn van drie maanden gesteld (drie maanden vóór het verstrijken van de aan de betrokkene in het kader van de gezinshereniging afgegeven verblijfsvergunning). Deze termijn kan worden voorgeschreven bij het bereiken van de meerderjarige leeftijd; in de andere in het voorgaande lid bedoelde gevallen moet in de administratieve procedures rekening worden gehouden met de elementaire eisen van menselijkheid, en een verlenging van 21 de termijn worden toegestaan, zonder dat evenwel een totale periode van drie maanden wordt overschreden. Om een situatie van vacuum legis te voorkomen, wordt de betrokkene gedurende het onderzoek van de aanvraag een voorlopige veiblijfevergunning verstrekt, welke loopt totdat de beslissing wordt medegedeeld. Artikel 32 Definitie In dit artikel is het beginsel vervat dat een onderdaan van een derde land die op wettige wijze is gevestigd op het grondgebied van de Unie met het vooruitzicht er duurzaam te verblijven, specifieke rechten moet verwerven. Deze rechten zijn voor de betrokkene een factor voor stabiliteit en vormen daardoor een doeltreffend instrument voor integratie in de zin van de door de Commissie in haar Mededeling van 1994 inzake immigratie en asiel aanbevolen richtsnoeren. Voor het verwerven van deze rechten gelden twee voorwaarden : de betrokkene moet op regelmatige en wettige wijze gedurende een zekere tijd daadwerkelijk in de zin van deze Overeenkomst in een lidstaat hebben verbleven, hetgeen reeds een positieve aanwijzing is van integratie. Deze duur, die is vastgesteld op 5 jaar, wordt als voldoende beschouwd om te beoordelen of de onderdaan van het derde land voornemens is duurzaam in de Unie te verblijven en in hoeverre er werkelijk sprake is van integratie; een verblijfevergunning met een zodanige termijn dat de houder bij het verstrijken ervan sedert zijn eerste toelating 10 jaar in de lidstaat zal hebben verbleven. Zo berust het verwerven van de aan duurzaam gevestigde personen toegekende rechten op twee beginselen : enerzijds een daadwerkelijk verblijf, en anderzijds een vergunning op grond waarvan een totaal feitelijk verblijf sedert de aankomst in de lidstaat van 10 jaar mogelijk is geweest. Artikel 33 Verblijfsvergunning Aangezien uit de situatie van de persoon die als duurzaam gevestigde is erkend, rechten voortvloeien, moet daaraan zodanig concreet gestalte worden gegeven dat de betrokkene er gemakkelijk het bewijs van kan leveren. Het zou aanbeveling verdienen dat bij de concretisering van deze erkenning op geharmoniseerde wijze te werk wordt gegaan, in dezelfde geest als die waarin het uniforme visum is vastgesteld. Als eerste gevolg van zijn rechten als duurzaam gevestigde ontvangt de betrokkene voorts, wanneer de verblijfstitel afloopt waarmee hij heeft kunnen voldoen aan de in artikel 32, punt b, bedoelde voorwaarde, een verblijfstitel voor de in de lidstaat waar hij verblijft, maximale duur; deze duur kan onbeperkt zijn, maar mag niet minder dan tien jaar bedragen. 22 Artikel 34 Rechten in de lidstaat van verblijf Het tweede gevolg van de situatie van duurzaam gevestigde is dat de betrokkene een aantal rechten verkrijgt in de lidstaat waar hij verblijft. Voor degene die als duurzaam gevestigde is erkend, geldt niet langer de toelating op een specifieke grond, omdat zijn rechtspositie hem automatisch het recht geeft activiteiten in loondienst of als zelfstandige te verrichten, een studie te volgen of in het kader van gezinshereniging of om andere redenen ergens verblijf te houden. Deze rechten berusten voor het grootste deel op het beginsel van non-discriminatie tussen duurzaam gevestigde onderdanen van derde landen en de burgers van de Unie. Voorts zijn de voorwaarden waaronder de betrokkenen eventueel kunnen worden verwijderd, voor hen gunstiger. Gezien de verscheidenheid van situaties zal de inhoud van deze rechten in de toepassingsmaatregelen nader moeten worden aangegeven. Artikel 35 Rechten in de andere lidstaten 1. 2. 3. Het laatste gevolg van de situatie van degene die als duurzaam gevestigde is erkend, is de geleidelijke verwerving van rechten in de andere lidstaten dan die waar de betrokkene voor het eerst is toegelaten. Hij kan, met inachtneming van de algemene beginselen voor toelating met het oog op arbeid in loondienst, naar een betrekking solliciteren wanneer er een arbeidsaanbod wordt gepubliceerd. Deze mogelijkheid zal de druk op de arbeidsmarkt van de lidstaten niet verhogen omdat het aantal migranten voor de Unie als geheel ongewijzigd blijft. Aangezien de duurzaam gevestigde onderdanen van derde landen zich uiteindelijk niet alleen in een lidstaat maar in de door de Unie gevormde ruimte zonder grenzen zullen integreren, moeten zij de mogelijkheid hebben om in één of meer andere lidstaten dan die waar zij verblijven, te studeren. Tevens zal hierdoor discriminatie worden voorkomen ten aanzien van de toegang tot communautaire onderwijsprogramma's tussen burgers van de Unie en duurzaam gevestigde onderdanen van derde landen. Het gevolg van het ingaan van deze rechten is dus dat, ondanks de gebruikelijke bepalingen inzake openbare orde en veiligheid, de lidstaat waartoe de duurzaam gevestigde uit hoofde van dit artikel wenst te worden toegelaten, hem de eventueel nodige vergunningen verstrekt inzake binnenkomst en verblijf. Het zou niet geheel logisch zijn om, aangezien de als duurzaam gevestigde erkende persoon bijvoorbeeld een betrekking in een andere lidstaat kan aannemen en er dus kan verblijven, hem in deze nieuwe staat van verblijf als een nieuw aangekomene te beschouwen. De mogelijkheid moet hem dus worden geboden dat zijn rechten als duurzaam gevestigde, indien hij zulks wenst, in deze nieuwe lidstaat worden erkend. Deze erkenning zal eerst van kracht worden na een periode van twee jaar, hetgeen de betrokkene met name de mogelijkheid geeft rijpelijk te overwegen of hij zich in zijn nieuwe lidstaat van verblijf duurzaam wenst te vestigen en hij dus in zekere zin zijn rechten als duurzaam gevestigde wenst "over te dragen". Een onderdaan van een derde land kan niet als duurzaam gevestigde in verscheidene lidstaten tegelijkertijd worden erkend. Hij heeft echter de mogelijkheid van achtereenvolgende erkenningen wanneer hij zijn vaste verblijfplaats kiest in een andere lidstaat. Bij iedere nieuwe erkenning verliest hij echter zijn rechten als duurzaam gevestigde in de lidstaat waar hij tot dan toe verbleef Indien hij dus later terug wenst te keren naar een lidstaat waar hij als duurzaam gevestigde werd erkend, zullen de in lid 2 van dit artikel vervatte voorwaarden in acht moeten worden genomen. 23 Artikel 38 Betrekkingen met derde landen 1. In de loop van de jaren hebben de lidstaten om historische redenen of wegens geografische nabijheid met bepaalde derde landen bevoorrechte betrekkingen onderhouden. In artikel 2 van de Overeenkomst worden de regels gegeven voor het handhaven van de rechtsgevolgen van de reeds in werking getreden bilaterale overeenkomsten. landen kunnen Wanneer de Overeenkomst eenmaal is goedgekeurd, zouden onderhandelingen over en het sluiten van eventuele latere bilaterale overeenkomsten tussen een lidstaat en één of meer derde tot een de facto ontkrachting van de gemeenschappelijke regels inzake toelating. Om dit te voorkomen en een zekere soepelheid te bewaren, is voorzien in de verplichting van voorafgaande kennisgeving aan de andere lidstaten en de Commissie door de lidstaat die voornemens is met een derde land onderhandelingen te voeren inzake bevoorrechte toelating. leiden 2. In de tweede alinea is bepaald dat een dergelijke Overeenkomst niet kan worden gesloten zonder voorafgaande toestemming van de Raad. Deze regeling biedt de lidstaten de mogelijkheid uitzonderingen te handhaven zonder de belangen van de andere lidstaten inzake het toelatingsbeleid te schaden. 24 [ II. Voorstel voor een AKTE VAN DE RAAD tot vaststelling van een overeenkomst betreffende de regels voor de toelating van onderdanen van derde landen tot de lidstaten DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag betreffende de Europese Unie, inzonderheid op artikel K. 3, lid 2, eerste streepje en punt c), Gezien het voorstel van de Commissie11, Gezien het advies van het Europees Parlement van. 12, Overwegende dat de lidstaten, met het oog op de verwezenlijking van de doelstellingen van de Unie, het immigratiebeleid, en met name de voorwaarden inzake het verblijf van onderdanen van derde landen op het grondgebied van de lidstaten, met inbegrip van gezinshereniging en toegang tot de arbeidsmarkt, als aangelegenheden van gemeenschappelijk belang beschouwen die onder de bij Titel VI van het Verdrag ingestelde samenwerking vallen; Besluit dat de Overeenkomst waarvan de tekst is bijgevoegd en die heden door de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten van de Unie wordt ondertekend, is vastgesteld; Beveelt aan dat de lidstaten deze Overeenkomst overeenkomstig hun onderscheiden grondwettelijke bepalingen aannemen. Gedaan te Brussel, op Voor de Raad De Voorzitter] 11 12 PBnr. C. van. , blz. PBnr. C. v a n. blz. 25 OVEREENKOMST BETREFFENDE DE REGELS VOOR DE TOELATING VAN ONDERDANEN VAN DERDE LANDEN TOT DE LIDSTATEN VAN DE EUROPESE UNIE [DE HOGE VERDRAGSLUITENDE PARTIJEN bij deze Overeenkomst, lidstaten van de Europese Unie, ONDER VERWIJZING naar de Akte van de Raad van de Europese Unie van. , 1. 2. 3. 4. 5. OVERWEGENDE dat krachtens artikel K. 1, lid 3, onder a) en b), van het Verdrag betreffende de Europese Unie het immigratiebeleid van de lidstaten, en met name de voorwaarden inzake het verblijf van onderdanen van derde landen op het grondgebied van de lidstaten, met inbegrip van gezinshereniging en toegang tot de arbeidsmarkt, onverminderd de bevoegdheden van de Europese Gemeenschap, aangelegenheden van gemeenschappelijk belang zijn die onder de bij Titel VI van dit Verdrag ingestelde samenwerking vallen;] OVERWEGENDE dat de regels welke de voorwaarden inzake verblijd met inbegrip van de toegang tot de arbeidsmarkt, van burgers van de Unie en van andere onder het Gemeenschapsrecht begrepen personen beheersen, onder het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap vallen en dat bij de onderhavige Overeenkomst de regels die op de niet onder het Gemeenschapsrecht begrepen personen van toepassing zijn, worden vastgesteld, OVERWEGENDE dat reeds resoluties zijn aangenomen welke regels inzake toelating behelzen, evenals een resolutie betreffende de rechten van duurzaam gevestigde onderdanen van derde landen; dat het nuttig is op deze politieke verworvenheid voort te bouwen door een intensievere samenwerking welke, met inachtneming van de factoren van openbare orde en openbare veiligheid, tot vaststelling van gemeenschappelijke rechtsregels betreffende het immigratiebeleid, leidt; OVERWEGENDE dat deze regels, die zodanig moeten zijn dat naar behoren met de belangen van alle lidstaten rekening wordt gehouden, met name de voorwaarden voor de toelating met het oog op arbeid in loondienst en met het oog op de uitoefening van een economische activiteit als zelfstandige dienen te bevatten; OVERWEGENDE dat deze regels eveneens ten doel hebben de openheid van de lidstaten ten opzichte van de rest van de wereld en de intensiteit van, met name, hun culturele en wetenschappelijke uitwisselingen en van het handelsverkeer met de andere landen in stand te houden door gemeenschappelijke bepalingen betreffende de toelating voor onderwijsdoeleinden, met inbegrip van beroepsopleiding; 26 6. 7. 8. 9. OVERWEGENDE dat deze regels de uitoefening van het recht om in gezinsverband te leven mogelijk moeten maken door vastlegging van het raam waarin de gezinshereniging haar beslag zal krijgen; OVERWEGENDE dat deze gemeenschappelijke regels dienen te worden aangevuld met de omschrijving van rechten die de op wettige wijze in een lidstaat verblijvende onderdanen van derde landen, met name degenen die in die lidstaat duurzaam gevestigd zijn, genieten; dat in dit verband tevens de voorwaarden dienen te worden vastgesteld waaronder zij in een andere lidstaat dan in die waarin zij als duurzaam gevestigd zijn erkend, rechten kunnen genieten; OVERWEGENDE dat deze gemeenschappelijke regels in overeenstemming dienen te zijn met de gemeenschappelijke internationale verbintenissen op dit gebied, met name het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden van 4 november 1950 en het Verdrag van Genève betreffende de status van vluchtelingen, van 28 juli 1951, gewijzigd bij het Protocol van New York van 31 januari 1967, en met gunstiger grondwettelijke bepalingen inzake asiel, OVERWEGENDE dat deze gemeenschappelijke regels voor toelating, met uitzondering van die welke betrekking hebben op gezinshereniging en van die welke van toepassing zijn op als duurzaam gevestigd erkende personen, geen recht op verblijf scheppen en dat de lidstaten ten aanzien van daadwerkelijke besluiten over de toelating van onderdanen van derde landen hun discretionaire bevoegdheid behouden, HEBBEN OVEREENSTEMMING BEREIKT OMTRENT DE VOLGENDE BEPALINGEN: 27 Hoofdstuk I DEFINITIES EN WERKINGSSFEER Artikel 1 Definities Voor de doeleinden van deze Overeenkomst wordt verstaan onder: a) b) toelating, de mogelijkheid voor een onderdaan van een derde land om het grondgebied van een lidstaat binnen te komen teneinde aldaar langer dan drie maanden te verblijven; verblijfsvergunning, het door een lidstaat genomen besluit, dat de in zijn wetgeving voorgeschreven vorm aanneemt, waarbij deze lidstaat een persoon machtigt voor een tijdvak van meer dan drie maanden op zijn grondgebied te verblijven, voorlopige vergunningen die de lidstaten in bepaalde gevallen kunnen afgeven, evenwel niet inbegrepen. Artikel 2 Werkingssfeer 1. Deze Overeenkomst is van toepassing op onderdanen van derde landen, onverminderd gunstiger bepalingen die kunnen voortvloeien uit: a) b) bi- en multilaterale Overeenkomsten tussen de Gemeenschap of tussen de Gemeenschap en haar lidstaten enerzijds en derde landen anderzijds die vóór de ondertekening van deze Overeenkomst in werking zijn getreden; Overeenkomsten tussen een of meer lidstaten met derde landen welke vóór de ondertekening van deze Overeenkomst in werking zijn getreden; Deze Overeenkomst is niet van toepassing op: a) b) c) personen die in een lidstaat een verzoek hebben ingediend met het oog op erkenning van de status van vluchteling in de zin van het Verdrag van Genève van 1951; ontheemden die in een lidstaat bij wijze van tijdelijke bescherming tot verblijf zijn toegelaten; personen die bij wijze van uitzondering tot verblijf op het grondgebied van een lidstaat zijn gemachtigd, met name om humanitaire redenen. 2. Deze Overeenkomst is niet van toepassing op burgers van de Unie, noch op onderdanen van derde landen die uit hoofde van het Gemeenschapsrecht in een lidstaat mogen verblijven. 28 TITEL H ALGEMENE REGELS Artikel 3 Behandeling van de initiële aanvragen om toelating 1. 2. De initiële aanvraag om toelating tot een lidstaat mag door de bevoegde autoriteiten van die lidstaat slechts in behandeling worden genomen indien de onderdaan van een derde land vanaf het tijdstip van de indiening van de aanvraag tot op dat van de kennisgeving van de beslissing buiten het grondgebied van de lidstaten verblijft. De lidstaat waarbij de aanvraag is ingediend, onderwerpt deze aan een grondig onderzoek, mede ten aanzien van de openbare orde, de openbare veiligheid en de volksgezondheid. Voor de behandeling van de aanvragen worden gemeenschappelijke regels vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. Artikel 4 Reisdocumenten Om het grondgebied van de lidstaat waarop hij tot verblijf wordt toegelaten, binnen te komen, moet een onderdaan van een derde land de nodige reisdocumenten bij zich hebben. Hiertoe verstrekt deze lidstaat eventueel de nodige visa. In voorkomend geval verstrekken de andere lidstaten de transitvisa om bovenbedoelde onderdaan van een derde land in staat te stellen zich naar de lidstaat te begeven waar de toelating is gegeven. Artikel 5 Mogelijkheid tot afwezigheid 1. 2. Een tot een lidstaat toegelaten onderdaan van een derde land mag deze lidstaat verlaten voor een duur welke, per volledig kalenderjaar dertien volle weken, vermeerderd met de duur van de wettelijke vakantie niet mag overschrijden. In geval van afwezigheid om dezelfde redenen als die op grond waarvan de persoon is toegelaten, zijn de in de eerste alinea gestelde beperkingen niet van toepassing. In afwijking van lid 1 van het onderhavige artikel mogen onderdanen van derde landen die volgens de artikelen 32 en 33 als duurzaam gevestigd zijn erkend, de lidstaat waar zij als duurzaam gevestigd zijn erkend, voor een periode van niet meer dan 26 achtereenvolgende weken verlaten. Deze periode mag worden overschreden indien zij afwezig zijn om zich, binnen de voorwaarden van artikel 35, van lidstaat van verblijf te veranderen. 29 3. De in leden 1 en 2 bedoelde toegestane perioden van afwezigheid kunnen worden verlengd, wanneer: a) b) een door de betrokkene vóór zijn vertrek ingediend en op ernstige redenen gebaseerd verzoek daartoe, is aanvaard; een na zijn vertrek ingediend en op buitengewone redenen gebaseerd verzoek daartoe, is aanvaard. De lijst van deze redenen wordt vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. 1. 2. 3. Artikel 6 Vernieuwing van de verblijfsvergunning Onverminderd het bepaalde in het Verdrag van Genève van 1951 mag de onderdaan van een derde land bij het verstrijken van de toegestane verblijfsduur ter plaatse om vernieuwing van zijn verblijfevergunning verzoeken indien de omstandigheden op grond waarvan hij werd toegelaten, nog steeds voorhanden zijn. Onverminderd het bepaalde in artikel 31 mag een verzoek om toelating om een andere reden dan die waarom de voorafgaande toelating werd gegeven, door de betrokkene slechts worden ingediend indien deze zich buiten het grondgebied van de lidstaten bevindt. Deze nieuwe aanvraag om toelating mag slechts in behandeling worden genomen indien de onderdaan van het derde land vanaf het tijdstip van de indiening van de aanvraag tot dat van de kennisgeving van de beslissing buiten het grondgebied van de lidstaten verblijft. In afwijking van lid 2 mogen de hierna genoemde personen in de, volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien, limitatief opgesomde gevallen, ter plaatse een verzoek indienen om toelating om een andere reden dan die waarvoor de voorafgaande toelating werd gegeven: a) b) personen die zijn toegelaten op grond van de artikelen 7 en 8 en een verblijf wensen op grond van hoofdstuk IV; personen die zijn toegelaten op grond van hoofdstuk TV en een verblijf wensen op grond van de artikelen 7 en 8. 4. In afwijking van de leden 2 en 3 behoeven, om een aanvraag tot verlenging van hun verblijfsvergunning in te dienen, de overeenkomstig de artikelen 32 en 33 als duurzaam gevestigd erkende onderdanen van een derde land het grondgebied van de lidstaten niet te verlaten. 30 Hoofdstuk m TOELATING MET HET OOG OP ARBEID IN LOONDIENST Artikel 7 Beginselen 1. Toelating van een onderdaan van een derde land tot het grondgebied van een lidstaat met het oog op arbeid in loondienst kan worden toegestaan wanneer: a) b) noch door burgers van de Unie, noch door een onderdaan van een derde land die wettig in deze lidstaat verblijft en reeds deel uitmaakt van de normale arbeidsmarkt in deze lidstaat, c) noch door een als duurzaam gevestigd erkende onderdaan van een derde land, aan een in de lidstaat gedaan arbeidsaanbod op korte termijn kan worden voldaan. 2. De toepassingsbepalingen van lid 1 worden vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. 1. 2. 3. I. Artikel 8 Voorwaarden voor toelating Bij diens aanvankelijke toelating met het oog op arbeid in loondienst moet de onderdaan van het derde land reeds een arbeidsovereenkomst voor een duur van ten minste eenjaar alsmede de vergunning om deze betrekking op het grondgebied van de betrokken lidstaat te vervullen, hebben verkregen. Zodra deze voorwaarden zijn vervuld en de toelating is gegeven, wordt de onderdaan van het derde land een verblijfsvergunning verstrekt voor een duur welke ten minste gelijk is aan die van de arbeidsovereenkomst. De duur van de eerste verbüjfsvergunrring is evenwel tot een duur van vier jaar beperkt. De verblijfsvergunning met het oog op arbeid in loondienst kan worden vernieuwd indien bij de indiening van de aanvraag de in artikel 7, lid 1, bedoelde voorwaarden nog vervuld zijn. De toepassingsbepalingen van lid 2 worden vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. Artikel 9 Seizoenarbeiders Voor de doeleinden van deze Overeenkomst wordt verstaan onder "seizoenarbeider", een onderdaan van een derde land die zijn wettige woonplaats in een derde land behoudt maar werkzaam is op het grondgebied van een lidstaat in een bedrijfssector waar seizoenarbeid wordt verricht, en wel op basis van een arbeidsovereenkomst voor bepaalde duur en voor een nauwkeurig omschreven arbeid. 31 2. 3. 4. 1. 2. Een onderdaan van een derde land wordt als seizoenarbeider toegelaten voor een tijdvak van ten hoogste zes maanden per kalenderjaar, na afloop waarvan hij in een derde land moet terugkeren. Indien voor een periode van minder dan zes maanden een verblijfsvergunning is afgegeven, kan ter plaatse verlenging van de verblijfsduur worden toegestaan om de seizoenarbeider in staat te stellen het werk waarvoor hem de aanvankelijke toelating werd verleend, te voltooien. Het verzoek om verlenging moet met redenen omkleed door de werkgever één maand vóór het verstrijken van de eerste vergunning worden ingediend. Wat de toelating van seizoenarbeiders betreft, geven de lidstaten voorrang aan die onderdanen van derde landen die reeds seizoenwerk in de lidstaat hebben verricht, boven onderdanen van derde landen die voor het eerst een verzoek om toelating voor seizoenarbeid indienen. Artikel 10 Grensarbeiders Voor de doeleinden van deze Overeenkomst wordt verstaan onder "grensarbeider", een onderdaan van een derde land die in het grensgebied van dit derde land woonachtig is maar in het grensgebied van een aangrenzende lidstaat werkzaam is en dagelijks of ten minste eenmaal per week naar het grensgebied van dat derde land terugkeert. Een grensarbeider die onderdaan is van een derde land kan in afwijking van de in artikel 7 vervatte beginselen worden toegestaan in het grensgebied van een aangrenzende lidstaat arbeid in loondienst te verrichten. Hoofdstuk IV TOELATING MET HET OOG OP UITOEFENING VAN EEN BEROEPSACTIVITEIT ALS ZELFSTANDIGE Artikel 11 Definitie Voor de doeleinden van deze Overeenkomst wordt verstaan onder "toelating met het oog op zelfstandige beroepsactiviteit", de binnenkomst in een lidstaat van een natuurlijk persoon die onderdaan van een derde land is, om in die lidstaat een beroepsactiviteit uit te oefenen waarbij ten opzichte van een werkgever geen ondergeschiktheidsverhouding bestaat. Artikel 12 Voorwaarden voor toelating Toelating tot het grondgebied van een lidstaat van een onderdaan van een derde land die zich wenst te vestigen om een zelfstandige activiteit uit te oefenen, kan worden toegestaan indien de 32 volgende voorwaarden zijn vervuld en mits de betrokkene de regels voor de uitoefening van deze activiteit in acht neemt: a) b) de onderdaan van het derde land moet over toereikende middelen beschikken om met de activiteit waarvoor hij zijn verzoek om toelating indient, in deze lidstaat te kunnen aanvangen; de activiteiten van degene die is toegelaten, moeten binnen de geldigheidstermijn van zijn eerste verblijfsvergunning op de werkgelegenheid van de lidstaat waar hij verblijft, een positief effect hebben. De toepassingsmaatregelen van de eerste alinea worden vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. Artikel 13 Verblijfsvergunning 1. 2. De verblijfsvergunning met het oog op uitoefening van een economische activiteit als zelfstandige door een onderdaan van een derde land zoals bedoeld in artikel 12, wordt voor een tijdvak van ten minste twee jaar toegekend. Een verzoek om vernieuwing kan ter plaatse worden ingediend voor dezelfde activiteit als die waarvoor de oorspronkelijke vergunning werd toegekend, of voor een activiteit die de voortzetting of de ontwikkeling daarvan vormt. Wanneer de onderdaan van het derde land de aanvraag om vernieuwing indient, moet hij: a) b) c) de activiteit waarvoor de toelating was gegeven, daadwerkelijk hebben uitgeoefend; de regelmatige voortzetting van de activiteit kunnen verzekeren; aan de voorwaarden van artikel 12, punt b), voldoen. Artikel 14 Dienstverlening De toelating van onderdanen van derde landen tot de lidstaten om aldaar activiteiten die onder de dienstverlening vallen, te verrichten, zal, onverminderd het gemeenschapsrecht, worden geregeld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. 33 Hoofdstuk V TOELATING VOOR STUDIE- EN BEROEPSOPLEIDINGSDOELEINDEN Artikel 15 Toelating voor studiedoeleinden Toelating van onderdanen van derde landen tot het grondgebied van een lidstaat voor studiedoeleinden kan worden verleend wanneer zij tot een openbare of tot een erkende instelling voor hoger onderwijs zijn toegelaten om daar: a) b) c) d) 1. 2. 3 4. aan cursussen deel te nemen ter voorbereiding op een specifieke vorm van hoger onderwijs; een studie voort te zetten; een scriptie of een proefschrift voor te bereiden; in het raam van de beroepsopleiding of van de voortgezette beroepsopleiding een onderzoekactiviteit uit te oefenen na een hogere opleiding te hebben voltooid en daarin een diploma te hebben behaald, met dien verstande dat het hoofddoel niet eruit mag bestaan betrokkene een inkomen te verzekeren. Artikel 16 Verblijfsvergunning Het verblijf moet beperkt blijven tot de studieduur die met het gekozen onderwijs overeenkomt. De duur van de verstrekte verblijfsvergunning is gelijk aan die van de geldigheid van de inschrijving in de bezochte onderwijsinstelling. De verblijfsvergunning kan jaar op jaar worden verlengd. De vergunning wordt verlengd indien de houder aantoont dat hij nog steeds aan de voorwaarden die voor de afgifte van de oorspronkelijke vergunning zijn vereist, voldoet en heeft voldaan aan de vormen van controle die door de bezochte instelling voor hoger onderwijs zijn vereist. Verandering van onderwijs wordt na het eerste studiejaar niet meer toegestaan. In geval van verandering van onderwijs na dat eerste jaar moet de student een nieuwe vergunning aanvragen om voor studiedoeleinden te worden toegelaten. De toepassingsmaatregelen van de leden 1, 2 en 3 worden vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. Artikel 17 Arbeidsvergunning voor studenten Het wordt onderdanen van derde landen die voor studiedoeleinden op het grondgebied van een lidstaat zijn toegelaten, niet toegestaan aldaar een winstgevende activiteit, hetzij in loondienst, hetzij als zelfstandige, uit te oefenen. Bijkomstige werkzaamheden of activiteiten van korte 34 duur blijven mogelijk, met name, in afwijking van artikel 9, die van seizoenarbeider, voor zover zulks aan de voortzetting van de studie geen afbreuk doet. 1. 2. 1. Artikel 18 Einde van de studie Indien de onderdaan van een derde land aan het einde van tot één van de in artikel 15 genoemde categorieën behorende studies zijn verblijf wenst te verlengen als student in een andere van die categorieën, mag hij ter plaatse een nieuwe verblijfsvergunning aanvragen. Indien de onderdaan van het derde land na beëindiging van zijn studie om een andere reden in de lidstaat wenst te blijven, moet hij zich opnieuw aan een procedure voor initiële toelating onderwerpen. Artikel 19 Stagiairs In deze Overeenkomst wordt verstaan onder "stagiair", een werknemer wiens aanwezigheid op het grondgebied van een lidstaat nauw verband houdt met de wens zijn bekwaamheden en kwalificaties in het door hem gekozen beroep te verbeteren ten einde dit beroep in een derde land voort te zetten. 2. Om als stagiair tot het grondgebied van een lidstaat te worden toegelaten, moet een onderdaan van een derde land aan de volgende twee voorwaarden voldoen: a) b) een opleidingsovereenkomst hebben met de ontvangende organisatie, welke overeenkomst hem een toereikende beloning moet verzekeren om in zijn levensonderhoud te voorzien; over een sociale bescherming beschikken welke de risico's dekt die in de lidstaat van ontvangst kunnen voorkomen. 3. De verblijfsvergunning voor stagiairs is tot één jaar beperkt. Indien het tijdvak dat nodig is om de betrokken beroepskwalificatie te verwerven, langer is dan één jaar, kan de verblijfsvergunning jaar op jaar worden verlengd. In geen geval wordt een verlenging toegestaan om de betrokkene in staat te stellen een betrekking te vervullen. Artikel 20 Specifieke programma's De lidstaten vergemakkelijken in het raam van door de Gemeenschap gefinancierde samenwerkingsprogramma's de toelating van studenten, stagiairs en onderzoekers die onderdaan van derde landen zijn. Hiertoe worden specifieke toepassingsmaatregelen vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. 35 Artikel 21 Beperking van de werkingssfeer Dit hoofdstuk is niet van toepassing op leerlingen in: a) b) het basis- en het secundair onderwijs, het leerlingstelsel. Hoofdstuk VI TOELATING VOOR ANDERE DOELEINDEN —,„. „. ,_ Artikel 22 Toelatingsvoorwaarden Een onderdaan van een derde land op wie het bepaalde in de. hoofdstukken III, IV, V en VII niet van toepassing is, kan slechts tot het grondgebied van een lidstaat worden toegelaten indien de volgende voorwaarden zijn vervuld: a) b) c) d) hij moet over toereikende middelen beschikken om in zijn levensonderhoud te voorzien zonder een van de in de hoofdstukken III en IV bedoelde winstgevende activiteiten te behoeven verrichten; hij moet over een sociale bescherming beschikken die in de lidstaat tot welke hij zijn verzoek om daar te worden toegelaten richt, geldig is; hij moet het bewijs van een rechtmatige oorsprong van zijn middelen kunnen leveren; hij moet in de lidstaat waar hij zijn verzoek indient, over huisvesting beschikken. De toepassingsmaatregelen van de eerste alinea worden vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. Artikel 23 Verblijfsvergunning 1. 2. De initiële verblijfsvergunning van een onderdaan van een derde land wordt toegekend voor een tijdvak van ten minste één jaar. De verblijfsvergunning kan voor een periode van ten minste één jaar worden vernieuwd. Wanneer de onderdaan van een derde land de aanvraag tot vernieuwing indient, moet hij aantonen dat hij nog steeds aan de in artikel 22 bedoelde voorwaarden voldoet. 36 Hoofdstuk Vn TOELATING MET HET OOG OP GEZINSHERENIGING Artikel 24 Beginselen 1. 2. Een onderdaan van een derde land die sedert ten minste één jaar wettig in een lidstaat verblijf houdt en die op de datum van indiening van de in artikel 28 bedoelde aanvraag over een verblijfsrecht in deze lidstaat beschikt welke nog ten minste één jaar geldig is, mag van zijn recht op gezinshereniging uitoefenen. In afwijking van het bepaalde in lid 1 mag een onderdaan van een derde land op wie het bepaalde in artikel 15 van toepassing is, de in artikel 28 bedoelde aanvraag indienen wanneer hij sedert ten minste twee jaar wettig in een lidstaat verblijf houdt en nog één jaar recht heeft in die lidstaat te verblijven. —• Artikel 25 Situatie van gezinsleden van burgers van de Unie die hun recht van vrij verkeer niet uitoefenen In afwijking van het bepaalde in dit hoofdstuk gelden voor de gezinshereniging van onderdanen van een derde land die gezinsleden zijn van een burger van de Unie die in de lidstaat waarvan hij de nationaliteit bezit, verblijf houdt, voorwaarden als die dezelfde in de artikelen 10, 11 en 12 van Verordening (EEG) nr. 1612/68 van de Raad van 15 oktober 1968 betreffende het vrije verkeer van werknemers binnen de Gemeenschap13 en in de overige relevante bepalingen van het Gemeenschapsrecht. Artikel 26 Categorieën personen die uit hoofde van gezinshereniging kunnen worden toegelaten 1. Indien het huwelijk verenigbaar is met de fundamentele rechtsbeginselen van de lidstaat, worden de volgende personen met het oog op gezinshereniging toegelaten: a) b) c) de echtgenoot, respectievelijk verblijfhouder; respectievelijk echtgenote van de verblijflioudster, de kinderen van de verblijflioudster, respectievelijk verblijfhouder en of van diens echtgenoot, respectievelijk echtgenote, met inbegrip van de kinderen die overeenkomstig een door de bevoegde autoriteit van de lidstaat genomen, dan wel een door deze autoriteit erkend besluit zijn geadopteerd; de kinderen, geadopteerde kinderen inbegrepen, van de verblijfhouder, respectievelijk verblijflioudster en/of van diens echtgenoot, respectievelijk echtgenote wanneer een van beiden als enige over de ouderlijke macht beschikt, hem of haar het gezag over deze kinderen is toegewezen en hij of haar daadwerkelijk voor deze kinderen zorgt. 13 PB nr. L 257 van 19. 10. 1968, blz. 2. 37 2. 3. 1. 2. 1. Om te voldoen aan de voorwaarden voor toelating met het oog op gezinshereniging mogen de kinderen de wettige meerderjarigheid van de betrokken lidstaat nog niet hebben bereikt en zij mogen niet gehuwd zijn. De lidstaten onderzoeken de hereniging van ten laste komende bloedverwanten in opgaande lijn en andere ten laste komende bloedverwanten in neergaande lijn met welwillendheid voor zover de in artikel 28 vervatte voorwaarden zijn vervuld. Artikel 27 Fraude De lidstaten weigeren de toelating uit hoofde van gezinshereniging van de echtgenoot, respectievelijk echtgenote of van een kind, dan wel trekken hun verblijfsvergunning in wanneer wordt aangetoond dat hun toelating door fraude of vervalsing is verkregen. De lidstaten kunnen de toelating van de echtgenoot, respectievelijk echtgenote of van een geadopteerd kind uit hoofde van gezinshereniging weigeren dan wel de verblijfsvergunning intrekken wanneer wordt aangetoond dat het huwelijk of de adoptie uitsluitend zijn geschied om de betrokkenen in staat te stellen tot een lidstaat te worden toegelaten. Artikel 28 Huisvesting en middelen van bestaan Om zijn recht op gezinshereniging uit te oefenen, moet de onderdaan van het derde land een aanvraag indienen in de lidstaat waar hij verblijft en terzelfder tijd het bewijs leveren dat hij over passende huisvesting beschikt en over toereikende middelen van bestaan om in de behoeften van zijn herenigde gezin te voorzien. Deze aanvraag mag zes maanden na aankomst van de aanvrager in de lidstaat waar hij verblijft, worden ingediend. 2. De toepassingsmaatregelen van lid 1 worden vastgesteld volgens de procedure waarin bij artikel 36 is voorzien. Artikel 29 Verblijfsvergunning Zodra een lidstaat het verzoek om gezinshereniging goedkeurt, verstrekt deze aan de leden van het te herenigen gezin de verblijfsvergunningen, waarvan de duur overeenkomt met de nog niet verstreken duur van de lopende verblijfstitel van degene die de aanvraag om hereniging heeft ingediend. Artikel 30 Deelneming aan het arbeidsproces van uit hoofde van gezinshereniging toegelaten personen 1. Het wordt personen die uit hoofde van gezinshereniging zijn toegelaten, niet toegestaan om vóór het verstrijken van een termijn van zes maanden te rekenen vanaf hun aankomst een activiteit in loondienst of als zelfstandige uit te oefenen. 38 2. In afwijking van lid 1 behoeft de termijn van zes maanden niet te worden nageleefd indien onvoorziene wijzigingen in de gezinssamenstelling of in de inkomsten van het gezin ertoe nopen dat voor de uit hoofde van gezinshereniging toegelaten personen de mogelijkheid wordt geopend een activiteit uit te oefenen. Artikel 31 Verwerving van een autonome rechtspositie door de uit hoofde van gezinshereniging toegelaten persoon 1. 2. In geval van weduwnaar- of weduwschap, scheiding, scheiding van tafel en bed of overlijden van ouders, dan wel bereiken van de meerderjarige leeftijd mogen personen die uit hoofde van gezinshereniging zijn toegelaten, een verzoek indienen om een verblijfsvergunning uit anderen hoofde, die in de lidstaat waar zij zijn toegelaten, zal worden behandeld. De betrokkenen moeten de aanvraag ten laatste drie maanden vóór het verstrijken van hun verblijfstitel indienen. Indien de verblijfsvergunning echter minder dan drie maanden verstrijkt nadat het feit op grond waarvan toelating is geschied, heeft opgehouden te bestaan, wordt deze termijn tot drie maanden verlengd. Voor de periode vanaf het begin van het onderzoek van de aanvraag totdat de beslissing is medegedeeld, verstrekt de betrokken lidstaat hun voor zover nodig een voorlopige verblijfsvergunning. Hoofdstuk VHI DUURZAAM GEVESTIGDE ONDERDANEN VAN DERDE LANDEN Artikel 32 Definitie Een onderdaan van een derde land wordt als duurzaam in een lidstaat gevestigd erkend wanneer hij aan de twee volgende voorwaarden voldoet: a) b) sedert ten minste vijfjaar op regelmatige en wettige wijze in een lidstaat verblijfhouden; een vergunning bezitten op grond waarvan een totale verblijfsduur van ten minste tien jaar sedert de eerste toelating is toegestaan. 39 Artikel 33 Verblijfsvergunning 1. 2. Zodra een onderdaan van een derde land als duurzaam gevestigd wordt erkend, dient dit te worden geconcretiseerd in een specifieke vermelding in, respectievelijk op het document dat tot verblijf machtigt. Bij het verstrijken van de verblijfstitel bedoeld in artikel 32, punt b), heeft de duurzaam gevestigde onderdaan van een derde land recht op een verblijfstitel voor de in de lidstaat waar hij verblijf houdt, geldende maximale duur, welke niet minder dan tien jaar mag bedragen. Artikel 34 Rechten in de lidstaat van verblijf i. Onverminderd het Gemeenschapsrecht, geldt voor een als duurzaam gevestigd erkend onderdaan van een derde land dat hij in de lidstaat waarin hij verblijf houdt: a) b) c) d) e) toegang heeft tot het gehele grondgebied van die lidstaat; elke, in de hoofdstukken III, IV en V genoemde activiteit mag uitoefenen; om elk van de in de hoofdstukken VI en VII genoemde redenen aldaar mag verblijven; verhoogde bescherming geniet tegen verwijdering, onder voorbehoud van dwingende factoren in verband met openbare orde en binnenlandse veiligheid; op dezelfde wijze wordt behandeld als die welke de burgers van de Unie genieten ten aanzien van: i) ii) iii) iv) v) toegang tot de arbeidsmarkt, in loondienst of als zelfstandige; beroepsopleiding; het vakverenigingsrecht; het recht van vereniging; de toegang tot huisvesting, zowel in de particuliere als in de overheids- of semi-overheidssector; vi) sociale bescherming; vii) onderwijs. De toepassingsvoorwaarden van lid 1 worden vastgesteld volgens de procedure waarbij in artikel 36 is voorzien. 40 Artikel 35 Rechten in de andere lidstaten 1. Een onderdaan van een derde land die als duurzaam gevestigd is erkend, mag: a) b) naar een betrekking in een andere lidstaat solliciteren door in te gaan op een aanbieding van werk waarvan hij kennis draagt met inachtneming van de beginselen in artikel 7; om voortzetting, in een andere lidstaat, van studies als omschreven in artikel 15 verzoeken. Indien de betrokkene een arbeidsovereenkomst of een inschrijving in een instelling voor hoger onderwijs heeft verkregen, laat de betrokken lidstaat in de, in de eerste alinea bedoelde gevallen de onderdaan van het derde land toe en verstrekt hem de nodige vergunningen, waaronder een verblijfsvergunning. Een onderdaan van een derde land die onder de in lid 1 bedoelde voorwaarden in een andere lidstaat is gevestigd dan in die waarin hij als duurzaam gevestigd is erkend, wordt na afloop van een periode van twee jaar verblijfhouden in een andere lidstaat van verblijf eveneens als duurzaam gevestigd erkend. Dit wordt geconcretiseerd door afgifte van een verblijfsvergunning waarvan de duur gelijk is aan die van de verblijfsvergunning op grond waarvan hij werd erkend als duurzaam gevestigd in de vorige lidstaat. Een als duurzaam in een lidstaat gevestigd erkend onderdaan van een derde land wordt aldaar niet meer als zodanig erkend zodra hij overeenkomstig het bepaalde in lid 2 in een andere lidstaat als duurzaam gevestigd wordt erkend. Hoofdstuk IX SLOTBEPALINGEN 1 Artikel 36 Procedure van vaststelling van de toepassingsmaatregelen Onverminderd de leden 2 en 3 worden de toepassingsmaatregelen waarin deze Overeenkomst voorziet, door de Raad aangenomen met een meerderheid van twee derde van de Hoge Verdragsluitende Partijen. De toepassingsmaatregelen bedoeld in artikel 6, lid 3, artikel 7, lid 2, artikel 8, lid 3, en in de artikelen 12 en 34, worden in onderlinge overeenstemming door de Hoge Verdragsluitende Partijen aangenomen binnen een termijn van twee jaar te rekenen vanaf de bekendmaking van de Akte tot vaststelling van deze Overeenkomst in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen. Na afloop van de toepassingsmaatregelen vastgesteld overeenkomstig lid 1. in de eerste alinea bedoelde termijn worden deze 41 2. 3. 1. 2. 3. 4. 1. 2. De toepassingsmaatregelen bedoeld in de artikelen 14 en 22, evenals die waarin in deze Overeenkomst niet uitdrukkelijk is voorzien, worden in onderlinge overeenstemming door de Hoge Verdragsluitende Partijen aangenomen. De in de leden 1, 2 en 3 bedoelde toepassingsmaatregelen worden bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen. Artikel 37 Bevoegdheid van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen Ieder geschil tussen lidstaten of tussen een lidstaat en de Commissie betreffende de uitlegging of de toepassing van deze Overeenkomst moet om het eerst een regeling, in een eerste fase, in de Raad worden besproken. Na verloop van een termijn van zes maanden wenden partijen zich, indien geen oplossing kon worden gevonden, tot het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen. Het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen is bevoegd bij wijze van prejudiciële beslissing over de uitlegging van deze Overeenkomst uitspraak te doen. Iedere rechterlijke instantie van een lidstaat waarvan de beslissingen naar nationaal recht niet meer voor beroep vatbaar zijn, heeft de mogelijkheid het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen te verzoeken bij wijze van prejudiciële beslissing een uitspraak te doen over een vraag die in een bij die instantie aanhangige zaak aan de orde is gekomen en die betrekking heeft op de uitlegging van deze Overeenkomst indien die rechterlijke instantie voor het wijzen van haar vonnis een beslissing op dit punt noodzakelijk acht. ) Artikel 38 Betrekkingen met derde landen Een lidstaat die voornemens is met een derde land onderhandelingen te voeren betreffende de vaststelling van regels inzake bevoorrechte toelating van onderdanen van deze Staat, stelt de andere lidstaten en de Commissie daarvan tijdig in kennis. Geen lidstaat sluit zonder voorafgaande toestemming van de Raad dergelijke overeenkomsten met één of meer derde landen. I Artikel 39 Vrijwaringsclausule De bepalingen van deze Overeenkomst beletten niet dat een lidstaat, op grond van het bepaalde in artikel K. 2, lid 2, van het Verdrag betreffende de Europese Unie, van de bepalingen van deze Overeenkomst een kan uitzonderingskarakter en moet tot de strikt noodzakelijke duur beperkt blijven. afwijken. Deze afwijking heeft De lidstaat die van deze mogelijkheid gebruik maakt, houdt daarbij rekening met de belangen van de andere lidstaten, die hij, evenals de Commissie, nauwgezet op de hoogte houdt. 42 Artikel 40 Voorbehouden Ten aanzien van deze Overeenkomst kunnen geen voorbehouden worden gemaakt. Artikel 41 Goedkeuring en inwerkingtreding 1. 2. 3. 4. 1. 2. Deze Overeenkomst wordt aan de ter goedkeuring overeenkomstig hun onderscheiden grondwettelijke bepalingen. Iedere lidstaat gaat uiterlijk zes maanden na de bekendmaking van de akte tot vaststelling van deze Overeenkomst in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen over tot de nationale goedkeuringsprocedure. lidstaten voorgelegd De lidstaten stellen de depositaris in kennis van de voltooiing van de procedures die krachtens hun onderscheiden grondwettelijke bepalingen voor de goedkeuring van deze Overeenkomst vereist zijn. Deze Overeenkomst treedt in werking op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van twee maanden na de in lid 2 bedoelde kennisgeving door de Staat die op het tijdstip van aanneming van de Akte tot vaststelling van deze Overeenkomst door de Raad lid is van de Europese Unie en als laatste deze handeling verricht. De in deze Overeenkomst vervatte bepalingen zijn van toepassing met ingang van de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van twee maanden na de inwerkingtreding van deze Overeenkomst. In afwijking van de eerste alinea zijn de bepalingen betreffende de procedure voor het aannemen van de toepassingsmaatregelen bedoeld in artikel 36 van toepassing vanaf de bekendmaking van de Akte tot vaststelling van deze Overeenkomst in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen. De toepassingsmaatregelen treden ten vroegste in werking op de datum van inwerkingtreding van deze Overeenkomst Artikel 42 Wijziging van deze Overeenkomst Elke lidstaat die Hoge Verdragsluitende Partij is, alsmede de Commissie, kan wijzigingen van deze Overeenkomst en van de toepassingsmaatregelen ervan voorstellen. Ieder voorstel tot wijziging wordt aan de Raad en, zo nodig, aan de Commissie voorgelegd. Wijzigingen van deze Overeenkomst worden met eenparigheid van stemmen door de Raad vastgesteld, die goedkeuring ervan door de lidstaten overeenkomstig hun onderscheiden grondwettelijke bepalingen aanbeveelt. Wijzigingen van deze Overeenkomst worden na vaststellingen ervan door de Raad in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen bekendgemaakt. Iedere lidstaat vangt uiterlijk zes 43 maanden na de bekendmaking van deze wijzigingen in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen met de nationale goedkeuringsprocedure aan. De overeenkomstig lid 2 van het onderhavige artikel vastgestelde wijzigingen treden in werking overeenkomstig het bepaalde in artikel 41, lid 3. Wijzigingen van de toepassingsmaatregelen van deze Overeenkomst worden door de Raad vastgesteld volgens de voor de vaststelling van de desbetreffende toepassingsmaatregelen voorgeschreven procedures. Tenzij de akte van de Raad betreffende de vaststelling ervan andersluidende bepalingen bevat, treden dergelijke wijzigingen in werking op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een tijdvak van twee maanden na de vaststelling ervan door de Raad. Artikel 43 Toetreding van nieuwe lidstaten Elke Staat die lid wordt van de Europese Unie, kan tot deze Overeenkomst toetreden. De door de Raad vastgestelde tekst van de Overeenkomst in de taal, respectievelijk talen van de toetredende lidstaat is authentiek. De akten van toetreding worden neergelegd bij de depositaris. Deze Overeenkomst treedt ten aanzien van de toetredende lidstaat in werking op de eerste dag van de maand die volgt op het verstrijken van een periode van twee maanden na de datum van nederlegging van diens akte van toetreding of op de datum van inwerkingtreding van de Overeenkomst indien deze bij het verstrijken van genoemde periode nog niet in werking is getreden. Artikel 44 Depositaris De Secretaris-generaal van de Raad van de Europese Unie is depositaris van deze Overeenkomst. De depositaris maakt in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen de stand van de kennisgevingen, toetredingen en wijzigingen alsmede, de inwerkingtreding en iedere andere mededeling in verband met deze Overeenkomst bekend] 3. 4. 1. 2. 3. 4. 1 2. JTEN BLIJKE WAARVAN de ondergetekende gevolmachtigden hun handtekening onder "ieze Overeenkomst hebben gesteld. , "tedaan te , opgesteld in één exemplaar in de Deense, de Duitse, de Engelse, de rinse, de Franse, de Griekse, de Ierse, de Italiaanse, de Nederlandse, de Portugese, de Spaanse m de Zweedse taal, zijnde alle teksten gelijkelijk authentiek, welk exemplaar wordt ledergelegd in het archief van het Secretariaat-generaal van de Raad van de Europese Unie | 44 ISSN 0254-1513 COM(97) 387 def. DOCUMENTEN NL 06 04 11 Catalogusnummer : CB-CO-97-438-NL-C ISBN 92-78-23893-7 Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen L-2l>85 Luxemburg H £