eurovoc_concepts:
EU environmental policy
EU law
environmental protection
water analysis
water management

formats: html pdf pdfa1b print

text: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες, 26. 02. 1997 COM(97) 49 τελικό 97/0067 (SYN) Πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ περί θεσπίσεως πλαισίου κοινοτικής δράσης στο πεδίο της πολιτικής υδάτων (υποβληθείσα από την Επιτροπή) ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ EKOfcXB 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με την παρούσα πρόταση θεσπίζεται κοινοτικό πλαίσιο για την προστασία των επιφανειακών και υπογείων υδάτων στην Κοινότητα με κοινή προσέγγιση, κοινούς στόχους, κοινές αρχές και κοινά βασικά μέτρα. II οδηγία στηρίζεται στην αρχή ότι η περιβαλλοντική πολιτική υδάτων θα εστιαστεί στη φυσική ροή του νερού από τις λεκάνες απορροής των ποταμών προς τη θάλασσα, λαμβάνοντας υπόψη τη φυσική αλληλεπίδραση επιφανειακών και υπογείων υδάτων. Εξετάζονται θέματα τόσο ποιοτικής όσο και ποσοτικής θεώρησης. Η οδηγία θα απαιτεί συντονισμό του συνόλου των μέτρων που αποσκοπούν στην επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων για την αειφόρο προστασία και χρήση του νερού, καθώς και εποπτεία και παρακολούθηση των επιπτώσεων τους στις λεκάνες των ποταμών, ώστε να διασφαλίζεται η συνεκτική και ορθολογική εφαρμογή της κοινοτικής πολιτικής για το νερό. Η οδηγία αποσκοπεί να παρεμποδίσει την περαιτέρω επιδείνωση και να προστατεύσει και βελτιώσει την ποιότητα και τον όγκο των υδάτινων καθώς και των χερσαίων οικοσυστημάτων, όσον αφορά τις ανάγκες των τελευταίων σε νερό. Με τον τρόπο αυτό, συμβάλλει επίσης στην εξασφάλιση παροχής ύδατος σε ποσότητες και ποιότητες που είναι απαραίτητες για την αειφόρο ανάπτυξη. 'Οσον αφορά την περιστολή της ρύπανσης, η οδηγία επιβεβαιώνει και συγκεκριμενοποιεί τη λεγομένη "συνδυασμένη θεώρηση", συνδυάζοντας τον έλεγχο της ρύπανσης στην πηγή με την καθιέρωση περιβαλλοντικών στόχων. II πρόταση ανταποκρίνεται σε αίτημα του Συμβουλίου και της επιτροπής περιβάλλοντος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, οι οποίοι τον Ιούνιο 1995 ζήτησαν εκ βάθρων αναθεώρηση της κοινοτικής πολιτικής υδάτων. Ανταποκρινόμενη στο αίτημα αυτό, η Επιτροπή εξέδωσε το Φεβρουάριο 1996 ανακοίνωση σχετικά με την πολιτική υδάτων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, η οποία βασίζεται στις αρχές περιβαλλοντικής πολιτικής της συνθήκης και στο 5ο κοινοτικό πρόγραμμα δράσης με τίτλο "Στόχος η αειφορία". Η ανακοίνωση εισηγούνταν την κατάρτιση οδηγίας πλαισίου για το νερό. Οι διαβουλεύσεις που ακολούθησαν με το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, την Επιτροπή των Περιφερειών και με ευρύ κύκλο ενδιαφερομένων, ιδιαίτερα με χρήστες ύδατος, απέδειξαν την ύπαρξη γενικής στήριξης προς την πολιτική που παρουσίαζε η ανακοίνωση. II παρούσα πρόταση αποτελεί το συμπέρασμα των ως άνω διαβουλεύσεων και ακολουθεί πιστά τη γραμμή της ανακοίνωσης. 2. ΥΙΙΟΒΑΘΡΟ 2. 1 Ιστοοικό της πολιτική υδάτων τικ Ευοωπαϊχικ Κοινότητας Η πολιτική υδάτων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας χρονολογείται, όπως και τα περισσότερα από τα λοιπά θέματα περιβαλλοντικής πολιτικής, από τη δεκαετία του 1970 και, υπό την ευρεία έννοια, υπήρξαν δύο "κύματα" νομοθεσίας. Ιο ji. (Miau κύμα ouvioxuio από νομοθετικό πλέγμα ποιοτικών στόχων που περιλαμβάνει την οδτιγία για τα επιφανειακά ύδατα (75/440/ΕΟΚ)1, την οδηγία για την οδηγία για τα ύδατα αλιείας τα ύδατα κολύμβησης (78/659/ΕΟΚ)3, την οδηγία για τα ύδατα με οστρακοειδή (79/923/ΕΟΚ)4 και την οδηγία για τα πόσιμα ύδατα (80/778/ΕΟΚ)5. Τα κύρια στοιχεία ελέγχου εκπομπής ήταν η οδηγία για τις επικίνδυνες ουσίες (76/464/ΕΟΚ)6 και η οδηγία για τα υπόγεια ύδατα (80/68/ΕΟΚ)7. "Θυγατρικές" οδηγίες στην οδηγία για τις επικίνδυνες ουσίες εκδόθηκαν στις αρχές της δεκαετίας του 1980. (76/160/ΕΟΚ)2, Το 1988 στη Φρανκφούρτη, στην υπουργική σύνοδο σχετικά με τα ύδατα αναθεωρήθηκε η κείμενη νομοθεσία και εντοπίστηκαν ορισμένες βελτιώσεις που θα μπορούσαν να γίνουν και κενά που θα μπορούσαν να καλυφθούν. Αυτό κατέληξε στο δεύτερο κύμα νομοθεσίας για τα ύδατα, τα πρώτα αποτελέσματα του οποίου ήσαν η οδηγία για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων (91/271/ΕΟΚ)8 και η οδηγία για τα νιτρικά άλατα (91/676/ΕΟΚ)9. Το 1994, η Επιτροπή παρουσίασε πρόταση οδηγίας για την οικολογική ποιότητα των υδάτων ° ως περαιτέρω συμπλήρωμα της συνόδου στη Φρανκφούρτη. Το 1991, η υπουργική σύνοδος στη Χάγη, που την ακολούθησε ψήφισμα του Συμβουλίου το 199211, ανέπτυξε περαιτέρω την πολιτική υδάτων της Κοινότητας ζητώντας να καταρτισθεί ένα λεπτομερές πρόγραμμα κοινοτικής δράσης για την ολοκληρωμένη προστασία και διαχείριση των υπόγειων υδάτων, ως τμήμα μιας συνολικής πολιτικής για την προστασία των υδάτων. Το Συμβούλιο ζήτησε επίσης την αναθεώρηση της οδηγίας για τα υπόγεια ύδατα (80/68/ΕΟΚ)12. Το 1996 εγκρίθηκε η πρόταση της Επιτροπής για πρόγραμμα δράσης σχετικά με τα υπόγεια ύδατα13. Επιπλέον, η Επιτροπή παρουσίασε προτάσεις για την αναθεώρηση της οδηγίας για τα ύδατα κολύμβησης14, το 1994, και της οδηγίας για τα πόσιμα ύδατα15, το 1995, με στόχο να τις προσαρμόσει στα σύγχρονα δεδομένα. Η Επιτροπή πρότεινε επίσης ένα 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 II 12 13 14 15 ΕΕ L 194,25. 7. 1975,0. 26 ΕΕ L31, 5. 2. 1976,σ. 1. ΕΕ L222, 14. 8. 1978,σ. 1 ΕΕ L281, 10. 11. 1979, σ. 47 ΕΕ L229, 30. 8. 1990,σ. 11 ΕΕ L 129, 18. 5. 1976, σ. 23. ΕΕ L20, 26. 1. 1980, σ. 43 ΕΕ L 135, 21. 5. 1991, α. 40 EE-L375, 31. 12. 1991,0. 1 ΕΕ C222, 10. 8. 1994,σ. 6 Ψήφισμα του Συμβουλίου της 25. 2. 1992: ΕΕ C 59, 6. 3. 1992, σ. 2 ΕΕ L20, 26. 1. 1980, σ. 43 ΕΕ C355, 25. 11. 1996,σ. 1 ΕΕ C 112,22. 4. 1994,0. 3 ΕΕ C 131,30. 5. 1995,σ. 5 νέο νομοθέτημα για τον έλεγχο των εκπομπών ρύπων, υπό μ,ορφή πρότασης για οδϊΐγία ολοκληρωμένης πρόλτιψης και ελέγχου της ρύπανσης, που θεσπίστΐ|κε από το Συμβούλιο το 1996 (96/61/ΕΚ)16. Με την έλευση του δεύτερου αυτού κύματος νομοθεσίας, οι σκέψεις συγκεντρώθηκαν στο ζήτημα της πολιτικής υδάτων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, ιδιαίτερα καθώς οι πέντε νέες προτάσεις συνέπεσαν με την περίοδο εφαρμογής, και το συναφές με αυτήν κόστος, της οδτιγίας για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων και την οδηγία για τα νιτρικά άλατα. Η ανακοίνωση σχετικά με την πολιτική υδάτων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, με παραλήπτες το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, συντάχθηκε ως έγγραφο συζήτησης με σκοπό να διευκρινισθούν οι ανάγκες και τα μέσα για καλύτερο συντονισμό των κοινοτικών μέτρων. Όπως αναφέρεται και στην εισαγωγή, η παρούσα οδηγία είναι το αποτέλεσμα των διαβουλεύσεων που ακολούθησαν την ψήφιση της ως άνω ανακοίνωσης. 2. 2 Ανταπόκριση στον κύκλο διαβουλεύσεων σχετικά με την ανακοίνωση 2. 2. 1 Συμβούλιο Το Συμβούλιο εξέτασε την ανακοίνωση και διατύπωσε, στις 25 Ιουνίου 1996, συμπεράσματα με τα οποία εκφράσθηκε ικανοποίηση για την ανακοίνωση, ελήφθησαν υπό σημείωση οι κατευθυντήριες γραμμές για οδηγία πλαίσιο περί υδάτων και παροτρύνθηκε η Επιτροπή να υποβάλει πρόταση πριν από τα τέλη του έτους, λαμβάνοντας υπόψη τις συστάσεις που διατυπώνονται σε προηγούμενα συμπεράσματα του Συμβουλίου. 2. 2. 2 Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Η γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου εκδόθηκε στις 23 Οκτωβρίου 1996 ( )17. Ασκεί κριτική στην ανακοίνωση και ισχυρίζεται ότι η Επιτροπή απέτυχε να παράσχει μία ολική άποψη της μελλοντικής κατεύθυνσης της πολιτικής της ΕΕ για τα ύδατα. Στη γνώμη υποστηρίζεται ότι η Επιτροπή προσπαθεί να "επανεθνικοποιήσει" την πολιτική για τα ύδατα και να χαμηλώσει το επίπεδο προστασίας. Η γνώμη του ΕΚ εστιάζεται στο ζήτημα των ελέγχων της ρύπανσης και συνηγορεί υπέρ μιας συνδυασμένης θεώρησης του θέματος που να βασίζεται σε "αυστηρά και ομοιόμορφα" πρότυπα εκπομπής" και σε συμπληρωματικούς ποιοτικούς στόχους. Η γνώμη υποστηρίζει την ιδέα μιας οδηγίας πλαισίου για τα ύδατα και ζητεί να προβεί η Επιτροπή στη διατύπωση σχετικής πρότασης. Η Επιτροπή μελέτησε προσεκτικά τη γνώμη του Κοινοβουλίου και υιοθέτησε πολλά από τα σχόλια. Ως προς την απαίτηση του Κοινοβουλίου για "αυστηρά και ΕΕ L257, 10. 10. 1996,0. 26 16 17 Η παραπομπή σε ΕΕ δεν είναι ακόμη διαθέσιμη ομοιόμορφα πρότυπα εκπομπής", κατάλληλο μέσο για την καθιέρωση τους είναι η οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης (IPPC) (96/61/ΕΚ)18 που εξέδωσε το Συμβούλιο το Σεπτέμβριο του 1996, σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Στην οδηγία προβλέπεται η θέσπιση ενιαίων οριακών τιμών για τις εκπομπές εξετάζοντας κάθε περίπτωση χωριστά όποτε είναι αναγκαίο, χωρίς όμως αυτό να επιβάλλεται σε όλες τις περιστάσεις. Η Επιτροπή υποστηρίζει την προσέγγιση που υιοθετήθηκε στην IPPC, πιστεύοντας ότι θα είναι πιο αποδοτική και, συνεπώς, θα παρέχει υψηλότερο και αποτελεσματικότερο επίπεδο προστασίας. II πρόταση για οδηγία πλαίσιο περί υδάτων εγκαθιδρύει το μηχανισμό με τον οποίο κατοχυρώνεται ότι η IPPC, και όλα τα θεσπισθέντα βάσει αυτής πρότυπα, είναι πλήρως ενσωματωμένα στη "συνδυασμένη θεώρηση". 2. 2. 3 Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή II Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εξέτασε την ανακοίνωση και υποστήριξε την ιδέα μιας οδηγίας πλαισίου για τα ύδατα. II Επιτροπή υπογράμμισε την ανάγκη να διατηρηθεί υψηλό επίπεδο προστασίας των υδατικών πόρων και του υδάτινου περιβάλλοντος. Η γνώμη της ΟΚΕ εκδόθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 1996 (CES 1069/96)19. 2. 2. 4 Επιτροπή των Περιφερειών Την ανακοίνωση εξέτασε και η Επιτροπή των Περιφερειών, και υποστήριξε την ιδέα μιας οδηγίας πλαισίου για τα ύδατα. Εντούτοις, υπογράμμισε την ανάγκη να ληφθούν υπόψη οι τοπικές διοικητικές δομές. II γνώμη της ΕτΠ εκδόθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 1996 (CdR 186/96 τέλος)20. 2. 2. 5 Αοιπά ενδιαφερόμενα μέρη 30 οργανισμοί Περίπου εγγράφως, όλοι υποστηρίζοντας τη σύνταξη οδηγίας πλαισίου. Τα περισσότερα από τα σχόλια έκαναν ευμενώς δεκτό το γενικό περίγραμμα που έδινε η Επιτροπή, αν και ορισμένα διαφωνούσαν με τη συγκεκριμένη διάρθρωση της ανακοίνωσης. ιδιώτες ανταποκρίθηκαν και Μαζί με τα γραπτά σχόλια, η Επιτροπή οργάνωσε διήμερο συνέδριο στις 28 και 29 Μαΐου 1996, με τη συμμετοχή 250 περίπου συνέδρων, στους οποίους περιλαμβάνονταν εκπρόσωποι των κρατών μελών, οργανισμών επιβολής των διακανονισμών, τοπικών αρχών, εταιρειών ύδρευσης, της βιομηχανίας, της γεωργίας και, πράγμα πολύ σημαντικό, των καταναλωτών και περιβαλλοντολόγων. Το συνέδριο έδωσε το ένα\>σμα για ευρέος φάσματος εποικοδομητική συζήτηση πάνω σε όλα τα θέματα των προτάσεων της Επιτροπής. Στις βασικές συνόδους συζητήθηκαν θέμ,ατα σχετικά με τη διαχείριση των λεκανών απορροής ποταμών, την ,Κ 19 20 ΕΕ L257, 10. 10. 1996,σ. 26 II παραπομπή σε ΕΕ δεν είναι ακόμη διαθέσιμη II παραπομπή σε ΕΕ δεν είναι ακόμη διαθέσιμη ενοωμάτοχιη της πολιτικής υδάτων αε (ÙX% m&ltutâç, Χψ ΜΦΗίψΜί^ <0*φΜ γιΗ ης «κπομ^ίς. ειμιρμινγή π^ηύποιν ΐΜ>ιύτητας KUI ttUfMpfflfô WtU tot$4^¥W^ \w>V ποσοτήτων υδάτων. Λεν υιοθετήθηκαν επίθημα ΦψΜφβ^&> σε όποιους το ζητήσουν από την Επιτροπή, éva itffâmç® faim itecfttijlevm m βασικά θέματα που συζητήθηκαν (ΓΔ XI, Διοικητική μονά&α ©Ι). ^ t ^ ë t ^i ^<$§, ΙΑ ΣΧΟΒΟ* Tng «notamic vm uto «WWei «Ittimn «*ni ufcfottm Οι τέσσερις κύριοι στόχοι μιας αειψόρου πολιτικής υΜτ^ν tbmi η παροχή ποσίμου ύδατος η παροχή ύδατος για άλλες οικονομικές ανάγκις η προστασία του περιβάλλοντος, και τ] άμβλυνση των επιπτώσεων των πλημμύρων και της ανομβ$&|. Οι στόχοι αυτοί δεν είναι πάντοτε αμοιβαίως συμβατοί. tâtimumiVëfUk ^mim^k ότι το τρίτο στοιχείο, η προστασία του περιβάλλοντος, ήρν ώ ίτ ëp vfàgùm mi έχρηζε ιδιαίτερης προσοχής. Είναι επίσης σαφές ότι ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Κοινότητα! &ν eival l&tôf Wft στις τέσσερις αυτές περιοχές. Η αρχή της ιπικου^ΐΗότϊρ^ omv ëp^tét&at στους τέσσερις στόχους, δεν παράγει τα ίδια οποίιλίσματα m vé%è ft^MWë% Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι βασικός στόρς τ ης oèfffi&f Sttet$te\) Yiu τα ύδατα πρέπει να είναι η προστασία του πιριβόλλοντο|* αλλά a&l ότι fèfQl& te &§ώτ$υ§ οτόρυξ προστασία συμβάλλει επίσης κατά πολύ στ&υς προστατεύοντας τους πρωτογενείς πόρους< Η πρόληψη mi ή &μϊΕυνσΐ| των πλημμύρων και της ανομβρίας εξαρτάται m μιγάλο (Μμό mê m pèjpf φνώ σχεδιασμό σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, HO§é§ mi mù tig àgteli §fl§ οποίες οι διάφορες ειδικές συνθήκες παίξουν πρωίfôovfα ρόλο\ Μ ΙΕΜρϋή p^eit^i την Κοινότητα να παίξει μικρότερο ρόλο στην άμβλυνση fων êftfefffàemi ma f l§ πλημμύρες και τις ανομβρίες, αν και μέτρα που £λήψ^ρ*ν Moèoyé γΐα fi|V εξασφάλιση αειφόρσυ χρήσης του ύδατος ως πόρου Ια uQimi mm\% m (fei^uv στην επίτευξη του τέταρτου στόχου. Τέλος, πρόκιιται για αδΐΐγία "πΜαΐθ11 m^ ως τέτοια, πρέπει να καθιερώνει μία διοικητική δομή μέβα ύίψ êmm ΘΙ f §§§ë|t| στόχοι μπορούν να ενσωματωθούν καλύτερα οι §§νικό ή ftëglf ëgëlolé mmmê ακόμη και αν η ίδια η οδηγία επικεντρώνεται στην πρατα#ία του §fëgl|É)tteVfθ§: Στην Επιτροπή επισημανθώ η απουδαιότηια της ουν§κτίμη@ή| mtëifè των fttJgvÉV ΐ3κπτωο«ων που έχουν at κλιματολογικές αλλαγές ατή διαμόρω§ή f ή§ ft*ÂiTOfl§ uitew, H Επιτροπή συμφώνησα κα^α^χήν μι αυτό, %m 0km& avé)Up> epf $ή ^ydon, μεταξά (ûXwv με: την φήφιατι αναμένων ηφηΟΰπι* για mdMiAi épeîfe •miïéç Km με τη διά&αη K^vMk^v από τον wwmmè égëWii§; Htm rérioi dft1| oèifyia rtkxtem, με την ιδιότητα ffg αυτή, la figtei va ftfaof é§& τ © ^ φ ι % > ν ι α τ 0 ^^ ft^teteyio^ πρ<$&!^ a a^ kmç m 4mnpCMMi0tô μ* s p ^ t ë^ fin &WVM^fip*§ π"#υ τί<ψ/ίί f) §él^iê Vifi m*^tf i ^i <^ρ«:ηρκ% f η^ fôf*f ^«ήςν 2fi|V η?φϊ±*ϊή mm y^UitnU, w @ép m fM§p 6 II οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα θα επιτύχει τους στόχους της με τέσσερις κύριους τρόπους: θα προσφέρει ένα συνολικό πλαίσιο μέσα στο οποίο οι κοινοτικές, εθνικές και περιφερειακές αρχές μπορούν να αναπτύξουν πολιτικές υδάτων ολοκληρωμένες και με συνοχή, θα προσφέρει ένα "δίχτυ ασφαλείας" για τον εντοπισμό των σχετικών με τα ύδατα θεμάτων, τα οποία δεν έχουν επί του παρόντος αντιμετωπισθεί επαρκακ; και θα χρειασθούν την ανάληψη δράσης σε κατάλληλη κλίμακα για vex διορθωθεί η κατάσταση, θα συγκροτήσει μια στέρεη βάση για τη συλλογή και ανάλυση μεγάλου αριθμού πληροφοριών σχετικά με τψ κατάσταση του υδάτινου περιβάλλοντος και τις πιέσεις που ασκούνται επ'αυτού. Με αυτό προσφέρεται ουσιαστική βάση πληροφοριών με την οποία μπορούν οι αρμόδιες αρχές να αναπτύξουν λογικές και αειφόρες πολιτικές, και θα απαιτήσει διαφάνεια που να βασίζεται στη δημοσίευση και διάδο<τη πληροφοριών και στις δημόσιες διαβουλεύσεις, θα καθιερώσει επίσης ένα δίκτυο ανταλλαγής πληροφοριών και πείρας μεταξύ επιστημόνων που ασχολούνται με τα ύδατα σε όλη την έκταση ττις Κοινότητας. ΙΑ Αιάρθοωσιι ttie xoénaonc για oftnvla πλαίσιο «Epi υδάτων Η οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα τάσσει ως συνολικό στόχο την εξασφάλιση καλού καθεστώτος υδάτων και επιβάλλει: τη διαχείριση λεκανών απορροής ποταμών την εκτίμηση των χαρακτηριστικών των λεκανών απορροής ποταμών την παρακολούθηση της κατάστασης των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων των λεκανών απορροής ποταμών την καθιέρωση προγραμμάτων μέτρων για την επίτευξη του στόχου τη σύνοψη όλων των ανωτέρω σε ένα "σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών", και δημόσιες διαβουλεύσεις σχετικά με το σχέδιο αυτό. Ηπιπλέον, περιέχει απαιτήσεις για: μηχανισμό κατοχύρωσης ότι για τη χρήση του ύδατος καταβάλλεται αντίτιμο που καλύπτει πλήρως το σχετικό κόστος μηχανισμό ανάδρασης για την πληροφόρηση των εθνικών αρχών και της Κπιτροπής σχετικά με τα ιδιαίτερα προβλήματα δράση yw> την καταπολέμηση της ρύπανσης λόγω ατυχήματος απλοποιημένες διαδικασίες αναφοράς γεγονότων, και διαδικασία για την ανάπτυξη συντονισμένων στρατηγικών αντιμετώπισης της ρύπανσης από μεμονωμένους ρύπους ή ομάδες ρύπων. ΙΙέραν αυτών, με τψ οδηγία πλαίσιο συγκροτείται επιτροπή οριζόντιου πεδίου ευθυνών, στην οποία μεταφέρονται οι ευθύνες που προβλέπονταν στις καταργούμενες με αυτήν οδηγίες, και που θα καλύψει τυχόν μελλοντικές ανάγκες για επιτροπές στο χώρο της κοινοτικής νομοθεσίας περί υδάτων. Σε μία μόνο από Κ τις καταργούμενες με την οδηγία-πλαίσιο οδηγίες προβλέπεται λειτουργία επιτροπής, συν τω χρόνω όμως θα αναπτυχθεί ανωδομή δραστηριοποίησης επιτροπής. 2. 5 Σχέση Ttjc ποόταστκ για οδηγία πλαίσιο πεοί υδάτων με τψ υπόλοιπη νομοθεσία της Ευοωπαϊκή€ Κοινότητας 2. 5. 1 Πρόταση οδηγίας για οικολογική ποιότητα των υδάτων [COM(93)680 τελική]21 Η πρόταση για οδηγία πλαίσιο περί υδάτων θα αντικαταστήσει την οδηγία για την οικολογική ποιότητα των υδάτων. Όλα τα κύρια στοιχεία της εν λόγω οδηγίας υπάρχουν στη νέα πρόταση, το πεδίο όμως εφαρμογής έχει επεκταθεί για να καλύψει τα υπόγεια ύδατα και για να αντιμετωπίσει μερικά από τα ζ-ητήματα ποσότητας ύδατος. Επεκτάθηκε για να συγκροτήσει ένα σαφέστερο "πλαίσιο" και για να αποσαφηνίσει τις σχέσεις με τα υπόλοιπα σημεία της πολιτικής υδάτων. Η νέα πρόταση βελτιώθηκε βεβαίως και με τις συζητήσεις, σχετικά με την παλαιότερη πρόταση, στο Συμβούλιο, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και αλλού. 2. 5. 2 Οδηγία για τα υπόγεια ύδατα (80/68/ΕΟΚ)22 και πρόταση για πρόγραμμα δράσης σχετικά με τα υπόγεια ύδατα [COM(96)315 τελικό]23 Το πρόγραμμα δράσης για τα υπόγεια ύδατα αποσκοπούσε αρχικώς, μεταξύ άλλων, στο να οδηγήσει σε αναθεώρηση της οδηγίας για τα υπόγεια ύδατα, αλλά η ανακοίνωση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η οδηγία για τα υπόγεια ύδατα θα έπρεπε να καταργηθεί και ότι θα έπρεπε στην οδηγία πλαίσιο να συμπεριληφθούν διατάξεις για την προστασία των υπόγειων υδάτων. Πολλές επομένως από τις διατυπούμενες συστάσεις στο πρόγραμμα δράσης για τα υπόγεια ύδατα παρατίθενται επίσης, υπό νομικώς δεσμευτική μορφή, στην πρόταση για οδηγία πλαίσιο. Ωστόσο, πολλές άλλες πτυχές του προγράμματος δράσης για τα υπόγεια ύδατα δεν μπορούν να εφαρμοσθούν μέσω της οδηγίας πλαισίου, αλλά συνδέονται με άλλες περιοχές άσκησης πολιτικής και με μέτρα λιγότερο επίσημου χαρακτήρα. 2. 5. 3 24 Οδηγία για τα πόσιμα ύδατα (80/778/ΕΟΚ) Η Επιτροπή πρότεινε πρόσφατα αναθεώρηση της οδηγίας για τα πόσιμα ύδατα25. Τόσο στην οδηγία όσο και στην προτεινόμενη αναθεώρηση της καθορίζονται πρότυπα μάλλον για το νερό που τώρα παρέχεται σε καταναλωτές, παρά για την κατάσταση του περιβάλλοντος. Στο άρθρο 8 της οδηγίας πλαισίου προβλέπεται αναφορά της προέλευσης των πάσης φύσεως χρησιμοποιούμενων πόσιμων υδάτων και η καθιέρωση προτύπων ποιότητας τα οποία θα πληροί το πόσιμο νερό σύμφωνα 21 22 23 24 25 ΕΕ C222, 10. 8. 1994, σ. 6 ΕΕ L20, 26. 1. 1980, σ. 43 Η παραπομπή στην ΕΕ δεν είναι ακόμη διαθέσιμη ΕΕ L229, 30. 8. 1980, σ. 11 ΕΕ C 131, 30. 5. 1995, σ. 5 8 με την οδηγία για τα πόσιμα ύδατα, υπό το αναμενόμενο καθεστώς επεξεργασίας υδάτων. 2. 5. 4 26 Οδηγία για τα ύδατα κολύμβησης (76/160/ΕΟΚ) Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η οδηγία για τα ύδατα κολύμβησης αποτελεί χωριστή συμβολή της Κοινότητας στην ενοποίηση της περιβαλλοντικής και της τουριστικής πολιτικής και ότι συμφέρει να έχει μία σαφή, διακεκριμέντ) ταυτότητα. Εντούτοις, η οδηγία θα συντονιστεί απόλυτα με την οδηγία πλαίσιο επειδή τα προβλεπόμενα σε αυτήν "ύδατα κολύμβησης" και οι συνδεόμενες με αυτά υποχρεώσεις θα πρέπει να ενσωματωθούν στα σχέδια διαχείρισης λεκάνης απορροής ποταμού. Ως εκ τούτου, η πρόταση της Επιτροπής για αναθεώρηση της οδηγίας για τα ύδατα κολύμβησης27 παραμένει σε εκκρεμότητα. 2. 5. 5 Οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης (96/61/ΕΟΚ)28 II οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης (DPPC) δεν μπορεί να θεωρηθεί ως "θυγατρική" της οδηγίας-πλαισίου, διότι αντιμετωπίζει, με ολοκληρωμένο τρόπο, εκπομπές στην ατμόσφαιρα και στο έδαφος, όπως και στα ύδατα. Εντούτοις, η παρούσα οδηγία θα διαδραματίσει καίριο ρόλο στον έλεγχο της σημειακής ρύπανσης στην πηγή, έχοντας έτσι στενή σχέση με την οδηγία- πλαίσιο. Ο αναγνώστης παραπέμπεται επίσης στα σημεία 4. 1, 4. 2 και 4. 3 όπου περιγράφονται τα περιλαμβανόμενα στην προτεινόμενη οδηγία-πλαίσιο μέτρα για τους ρύπους. 2. 5. 6 29 Οδηγία για τις επικίνδυνες ουσίες (76/464/ΕΟΚ) Η Επιτροπή πιστεύει ότι η οδηγία για τις επικίνδυνες ουσίες θα αχρηστευθεί όταν εκδοθούν και εφαρμοσθούν πλήρως η οδηγία IPPC, η προτεινόμενη οδηγία-πλαίσιο για τα ύδατα και μία μελλοντική πρόταση οδηγίας με την οποία θα αντιμετωπίζεται η ρύπανση που προέρχεται από μικρές βιομηχανίες. Ο αναγνώστης παραπέμπεται επίσης στα σημεία 4. 1, 4. 2 και 4. 3 όπου περιγράφονται τα περιλαμβανόμενα στην προτεινόμενη οδτιγία-πλαίσιο μέτρα για τους ρύπους. 2. 5. 7 30 Οδηγία για τα επιφανειακά ύδατα (75/440/ΕΟΚ) Στην οδηγία-πλαίσιο προτείνεται η κατάργηση της οδηγίας για τα επιφανειακά ύδατα όταν θα έχουν τεθεί σε ισχύ τα προγράμματα μέτρων που προβλέπονται (χπό το πλαίσιο. Εντούτοις, η οδηγία πλαίσιο θα αντικαταστήσει τις απαιτήσεις της οδηγίας για τα επιφανειακά ύδατα με την υποχρέωση αναφοράς της προέλευσης των 26 27 28 29 30 ΕΕ L31, 5. 2. 1976, σ. 1 ΕΕ C 112, 22. 4. 1994, σ. 3 ΕΕ L257, 10. 10. 1996, σ. 26 ΕΕ L 129, 18. 5. 1976, σ. 23 ΕΕ L 194,25. 7. 1975,σ. 26 πάσης φύσεως χρησιμοποιούμενων υδάτινων μαζών για τη λήψη πόσιμου ύδατος, περιλαμβανομένων των υπογείων υδάτων, και θέσπισης κατάλληλων προτύπων περιβαλλοντικής ποιότητας για την εξασφάλιση της συμμόρφωσης προς την οδηγία για τα πόσιμα ύδατα μετά από επεξεργασία. 2. 5. 8 Οδηγία για τα ύδατα αλιείας (78/659/ΕΟΚ)31 και οδηγία για τα ύδατα με οστρακοειδή (79/923/ΕΟΚΓ Στην οδηγία-πλαίσιο προτείνεται η κατάργηση και των δύο αυτών οδηγιών όταν θα έχουν τεθεί σε ισχύ τα προγράμματα μέτρων που προβλέπονται από το πλαίσιο. Επί του παρόντος, και οι δύο οδηγίες εφαρμόζονται μόνο στα ύδατα εκείνα που έχουν χαρακτηρισθεί από τα κράτη μέλη ως "ύδατα αλιείας" ή "ύδατα με οστρακοειδή". Δεν προσφέρουν συνεπώς κανένα είδος ομοιόμορφης ή γενικής προστασίας, και είναι σαφές ότι τα κράτη μέλη εφαρμόζουν τις οδηγίες με πολύ διαφορετικούς τρόπους. Η οδηγία πλαίσιο, από την άλλη πλευρά, θα παράσχει προστασία σε όλα τα επιφανειακά ύδατα μέχρι το επίπεδο της "καλής κατάστασης των επιφανειακών υδάτων11 και θα συνεχίσει να επιτρέπει στα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν ειδικές παραμέτρους ποιότητας για τα ύδατα αλιείας ή ύδατα με οστρακοειδή, εάν το επιθυμούν. 2. 5. 9 33 Απόφαση περί ανταλλαγής πληροφοριών (77/795/ΕΟΚ) Στην οδηγία-πλαίσιο προτείνεται η ανάκληση της απόφασης για ανταλλαγή πληροφοριών όταν θα έχουν τεθεί σε ισχύ τα προγράμματα μέτρων. Η ποσότητα των προς συλλογή πληροφοριών με βάση την οδηγία-πλαίσιο, μαζί με την εργασία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος που συσχετίζει και αναλύει τις πληροφορίες αυτές, θα καταστήσουν την οδηγία άνευ αντικειμένου. Η Επιτροπή όμως και ο Οργανισμός θα εξετάσουν μαζί κατά πόσον θα ήταν χρήσιμο να προταθεί εκτενώς αναθεωρημένη επανέκδοση της απόφασης, ώστε να δοθεί νομική υποστήριξη στις εργασίες του Οργανισμού στον τομέα αυτό. 2. 5. 10 Οδηγία για τη σύνταξη εκθέσεων (91/692/ΕΟΚ)34 Η οδηγία για σύνταξη εκθέσεων καθιερώνει τριετή κύκλο υποβολής εκθέσεων για ορισμένες οδτιγίες θεσπίζουσες νομοθετικά μέτρα σχετικά με τα ύδατα, τον αέρα και τα απόβλητα. Οι περισσότερες από τις οδηγίες του κύκλου των υδάτων πρόκειται να καταργηθούν το 2007 και να αντικατασταθούν από την οδηγία-πλαίσιο. Οι εκθέσεις που προβλέπονται με την οδηγία-πλαίσιο δε θα διέπονται από την οδτιγία για τη σύνταξη εκθέσεων, αλλά η οδηγία-πλαίσιο θα καθιερώσει εξαετές χρονοδιάγραμμα σύνταξης εκθέσεων, συγχρόνως προς τις εναπομένουσες του κύκλου των υδάτων που προβλέπονται με την οδηγία για τη σύνταξη εκθέσεων. 31 32 33 34 ΕΕ L222, 14. 8. 1978, σ. 1 ΕΕ L281, 10. 11. 1979,0. 47 ΕΕ L 334, 24. 12. 1977, σ. 29 ΕΕ L377, 31. 12. 1991,σ. 48 10 2. 5. 11 Αιεθνείς συμβάσεις Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα ή/και τα κράτη μέλη της έχουν υπογράψει ορισμένες διεθνείς συμβάσεις για την προστασία των θαλασσών, των λιμνών, των ποταμών και των υπογείων υδάτων, υπό διάφορη νομική μορφή. Στους οργανισμούς αυτούς υπάρχει ποικιλία μελών, συμμετέχουν δε και ορισμένα κράτη μη μέλη της Κοινότητας. Η Επιτροπή επικρίθηκε επειδή επέτρεψε να αναπτυχθούν ασυνέπειες μεταξύ του τρόπου κατά τον οποίο αντιμετωπίζουν οι διάφοροι οργανισμοί συγκεκριμένα ζητήματα και υποδείχθηκε να χρησιμοποιηθεί η οδηγία-πλαίσιο για την εξασφάλιση μεγαλύτερης συνέπειας. Η Ευρωπαϊκή όμως Κοινότητα σαφώς δεν μπορεί να νομοθετήσει για να εξαναγκάσει κράτη μη μέλη να τηρήσουν συγκεκριμένους άξονες πολιτικής κατά τη διάρκεια διαπραγματεύσεων που διεξάγονται στο πλαίσιο των διαφόρων αυτών συμβάσεων. Ωστόσο, στο μέτρο του δυνατού, η Ιίπιτροπή καταβάλλει κάθε προσπάθεια για να μειώσει τα προβλήματα. Σε όλο και μεγαλύτερο βαθμό, η Επιτροπή διοργανώνει κοινή κοινοτική προσέγγιση μέσα στους οργανισμούς αυτούς (σε πολλούς από τους οποίους, τα κράτη μέλη της ΕΚ αποτελούν την πλειοψηφία ή αντιπροσωπεύουν σημαντικό συνασπισμό). Επιπλέον, η οδηγία-πλαίσιο αποτελεί απόπειρα συνεργασίας με τους οργανισμούς, προβλέποντας γι'αυτούς ρόλο στη διαχείριση της οδηγίας (βλ. άρθρο 3). Οι υπάρχοντες διεθνείς οργανισμοί διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών διευκολύνονται κατά το δυνατόν περισσότερο, και όσοι περιλαμβάνουν κράτη μη μέλη ενθαρρύνονται (αλλά προφανώς δεν εξαναγκάζονται) να εργαστούν ανάλογα. Τα μέτρα που προτείνονται στην παρούσα οδηγία θα υποβοηθήσουν σε μεγάλο βαθμό την εφαρμογή της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για την προστασία και τη εκμετάλλευση των διασυνοριακών υδατορρευμάτων και διεθνών λιμνών (που καλύπτει και τα διασυνοριακά υπόγεια ύδατα) Η παρούσα οδηγία δεν πραγματεύεται ευθέως τα θαλάσσια ύδατα (αν και ασχολείται σαφώς με τα παράκτια ύδατα και τις εκβολές των ποταμών). Οι (τχετικές διεθνείς συμβάσεις για την προστασία των θαλασσών δε συνδέονται συνεπώς τόσο στενά με την παρούσα οδιιγία, όσο συνδέονται οι οργανισμοί διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. Εντούτοις, η Επιτροπή αναγνωρίζει τη σπουδαιότητα των συμβάσεων για την προστασία των περιφερειακών θαλασσών και, μαζί με τα σχετικά κράτη μέλη, συμμετέχει ενεργά στις εργασίες τους. 2. 6 Νομική βάστι Η Επιτροπή προτείνει την παρούσα οδηγία σύμφωνα με το άρθρο 130Σ παράγραφος 1 της συνθήκης. Η οδηγία στοχεύει στη διατήρηση και βελτίωση του υδάτινου περιβάλλοντος στην Κοινότητα, και τάσσει το στόχο της επίτευξης μιας τουλάχιστον καλής κατάστασης επιφανειακών και υπόγειων υδάτων στο εσωτερικό τη Κοινότητας. Οι διατάξεις της οδηγίας έχουν διατυπωθεί κατά τρόπο ώστε να παρέχουν τον αναγκαίο συντονισμό των διοικητικών δομών και διαδικασιών με τον 11 οποίο αναμένεται ότι θα εξασφαλιστεί η προστασία της ποιότητας και ποσότητας των υδάτων της Κοινότητας. Η οδηγία παρέχει το συνολικό πλαίσιο μέσα στο οποίο τα κράτη μέλη και η Κοινότητα, κινούμενοι εντός των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων τους, μπορούν να αναπτύξουν τη βάση για μία αειφόρο προστασία και εκμετάλλευση των υδάτων, μεταξύ άλλων εξετάζοντας θέματα διασυνοριακού χαρακτήρα. Οι διαδικασίες συντονισμού των διοικητικών δομών που καθορίστηκαν από την οδηγία θα προσφέρουν επίσης μία βάση για το συντονισμό των μέτρων που εξασφαλίζουν συνδυασμένη χρήση του ελέγχου εκπομπής σττ)ν πηγή και ποιοτικούς στόχους για το υδάτινο περιβάλλον, ανεξάρτητα από το κατά πόσον τέτοια μέτρα απαιτούνται από την παρούσα οδηγία ή από άλλη κοινοτική ή εθνική νομοθεσία που χειρίζεται την ποιότητα των υδάτων. Αλλες διατάξεις της οδηγίας προσφέρουν ένα κοινό πλαίσιο αναφοράς για κάθε παρακολούθηση της κατάστασης των υδάτων που επιβάλλεται από άλλη νομοθεσία ή (χπό την παρούσα οδηγία με απώτερο σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας και της ποσότητας των υδάτων στην Κοινότητα. Από την άποψη αυτή, ο έλεγχος ποσότητας αποτελεί σημαντική παράμετρο για την εξασφάλιση καλής ποιότητας υδάτων και, ως νέο στοιχείο της κοινοτικής πολιτικής υδάτων, έχουν εισαχθεί διατάξεις σύμφωνα με τις οποίες τα κράτη μέλη θα είναι υπεύθυνα για την καθιέρωση διαδικασιών, περιλαμβανομένης της εξουσιοδότησης ή προηγούμενης άδειας για υδροληψία, ώστε να εξασφαλισθεί ότι τα επιφανειακά και τα υπόγεια ύδατα δε γίνονται αντικείμενο υπερεκμετάλλευσης και ότι η ποιότητα του γλυκού ύδατος δεν υποβαθμίζεται ως συνέπεια της πτώσης του υδροφόρου ορίζοντα ή της μείωσης της βασικής ροής των επιφανειακών υδάτων. Το μεγαλύτερο μέρος της οδτιγίας ασχολείται με ζητήματα ποιότητας υδάτων, όπου περιλαμβάνονται ποσοτικές πλευρές κυρίως προς υποβοήθηση της επίτευξης των στόχων ποιότητας των υδάτων. Η επιλογή της νομικής βάσης αντανακλά αυτή την προσέγγιση. 2. 7 Χρονικό πλαίσιο Το κείμενο της πρότασης της Επιτροπής βασίζεται στην παραδοχή ότι η οδηγία πλαίσιο θα εκδοθεί από το Συμβούλιο στα τέλη του 1997. Εάν η οδηγία εκδοθεί σε μεταγενέστερη ημερομηνία, οι διάφορες προθεσμίες χρειάζεται όλες να τροποποιηθούν ανάλογα. Το υπό σκέψη χρονοδιάγραμμα στην προτεινόμενη οδηγία είναι χρονικώς συντονισμένο με τον κύκλο σύνταξης εκθέσεων για τα ύδατα, ο οποίος προβλέπεται στην αντίστοιχη οδηγία (91/692/ΕΟΚ)35. Οι βασικές προθεσμίες έχουν ως εξής: Αεκ. 1997 Το Συμβούλιο εκδίδει την οδηγία. Αεκ. 1999 'Γα κράτη μέλη μεταφέρουν την οδηγία στο εσωτερικό τους δίκαιο. 35 ΕΕ L377, 31. 12. 1991, σ. 48 12 Η Επιτροπή προσαρμόζει τα παραρτήματα II, III και V στην επιστημονική και τεχνική πρόοδο. Ορίζονται αρμόδιες αρχές. Δεκ. 2000 Καθορισμός υδάτων που χρησιμοποιούνται για τη λήψη πόσιμου ύδατος (άρθρο 8). Λεκ. 2001 Ολοκλήρωση της ανάλυσης των χαρακτηριστικών των περιοχών λεκανών απορροής ποταμών (άρθρο 5). Ολοκλήρωση των ανασκοπήσεων της επίδρασης της ανθρώπινης δραστηριότητας στο περιβάλλον (άρθρο 6). Ολοκλήρωση της οικονομικής ανάλυσης της εκμετάλλευσης των υδάτων (άρθρο 7). Ολοκλήρωστ) σύνταξης των καταλόγων προστατευόμενων περιοχών (άρθρο 9). Ενεργοποίηση των προγραμμάτων παρακολούθησης (άρθρο 10). Δεκ. 2003 Δημοσίευση των προσχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών (άρθρο 17). Δεκ. 2004 Δημοσίευση των σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών για την περίοδο 2005-2010 (άρθρο 16). Δεκ. 2006 Η Επιτροπή δημοσιεύει την πρώτη έκθεση για την υλοποίηση (άρθρο 22). Δεκ. 2007 Ενεργοποιούνται πλήρως τα προγράμματα μέτρων (άρθρο 13). Καταργούνται ορισμένα κείμενα νομοθετήματα (άρθρο 24). Δεκ. 2010 Προθεσμία για το στόχο επίτευξης "καλής κατάστασης" (άρθρο 4). Προθεσμία για το στόχο χρέωσης (άρθρο 12). Δημοσίευση των 2ων σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών, που καλύπτουν την περίοδο 2011-2016. Αεκ. 2013 Η Επιτροπή ανασκοπεί την οδηγία (άρθρο 23). Στο διάστημα συνύπαρξης της παρούσας πρότασης με νομοθεσία ισχύουσα μεν ήδη, που μέλλει όμως να καταργηθεί, θα χρειαστεί ιδιαίτερη προσπάθεια για τη διασφάλιση συνεκτικότητας δραστηριοτήτων. Η Επιτροπή θα διασφαλίσει συγκεκριμένα το συντονισμό αυτό μέσω της επιτροπής που συγκροτείται με την οδηγία. 3. ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΤΑΣΗ 3. 1 Συνδυασμένη θεώρηση του ελέγχου τικ ούπανση€ Η προτεινόμενη οδηγία-πλαίσιο για τα ύδατα θα επιβεβαιώσει τη "συνδυασμένη θεώρηση" προστασίας των υδάτων. II πρόταση θα θεσπίσει ορισμένες απαιτήσεις με τις οποίες τάσσονται σε όλη την Κοινότητα, επί κοινής βάσεως, στόχοι και πρότυπα ποιότητας περιβάλλοντος. Θα κατοχυρώσει επίσης το συντονισμό των προσπαθειών αυτών με τους διαφόρων ειδών ελέγχους ορίου εκπομπής που καθιερώθηκαν σε άλλα τμήματα της κοινοτικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας, όπως π. χ. στην οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη 13 και έλεγχο της ρύπανσης (IPPC) (96/61/ΕΚ)36. Τα δύο είδη ελέγχων θα ενισχύσουν το ένα το άλλο, και σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη κατάσταση θα εφαρμόζεται η αυστηρότερη προσέγγιση. Εάν αποδειχθεί αναγκαίο να υιοθετηθούν ομοιόμορφες τιμές ορίου εκπομπής ή ομοιόμορφα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας για ειδικές ουσίες, είναι δυνατή η λήψη μέτρων κατά τις διατάξεις των άρθρων 18 της IPPC και 21 της προτεινόμενης οδηγίας πλαισίου αντίστοιχα. Είναι αλήθεια ότι η Επιτροπή δεν προτείνει μία και μοναδική "οδηγία υδάτων" που να περιλαμβάνει όλα τα στοιχεία της συνδυασμένης θεώρησης σε μία νομοθεσία, αλλά η οδηγία πλαίσιο μελετήθηκε ώστε να παράσχει το συντονισμό και τη συνοχή της πολιτικής χωρίς την ανάγκη ενός τέτοιου πνιγηρού και δυσκίνητου μέτρου. Κύριο όργανο για την εξασφάλιση του συντονισμού αυτού είναι το πρόγραμμα μέτρων το οποίο αποτελεί κεντρικό στοιχείο των σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών που απαιτούνται από την πρόταση πλαισίου. Ένα από τα "βασικά" μέτρα που απαιτούνται στο πρόγραμμα σύμφωνα με το άρθρο 13 είναι η εφαρμογή όλης της σχετικής νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, περιλαμβανομένης της IPPC και άλλων κΚοινοτικών νομοθετημάτων και από τις δύο πλευρές της συνδυασμένης θεώρησης όπως απαριθμούνται στο παράρτημα VI, μέρος Α. Ένας ακόμη σύνδεσμος μεταξύ των δύο πλευρών της συνδυασμένης θεώρησης είναι ότι η IPPC απαιτεί ελέγχους εκπομπής που να βασίζονται στις "βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές" (ΒΔΤ), αλλά, στο άρθρο 10, αναφέρει ότι πρέπει να ληφθούν περαιτέρω μέτρα εάν οι ΒΔΤ είναι ανεπαρκείς στο να ικανοποιήσουν τα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας. Η οδηγία πλαίσιο θα παράσχει ορισμένα από αυτά τα πρότυπα. Τέλος, η πρόταση πλαίσιο επιτρέπει στην Επιτροπή να αναπτύξει "στρατιιγικές" για την αντιμετώπιση των προβλημάτων ρύπανσης από ειδικούς ρύπους. Με τέτοιες στρατηγικές θα επιτευχθεί ο συντονισμός όλων των διαφόρων στοιχείων της Κοινοτικής νομοθεσίας που επιδρούν στην προστασία των υδάτων για τη δημιουργία λύσης στο πρόβλημα. Αξίζει να αναφερθεί ένα ακόμη σημείο στο πλαίσιο αυτό. Ένα από τα πιο συνήθη σχόλια στην ανακοίνωση ήταν ότι δεν πραγματεύθηκε κατάλληλα το ζήτημα των επικίνδυνων ουσιών και, ειδικότερα, ότι έδινε λίγη προσοχή στο μέλλον της οδηγίας για τις επικίνδυνες ουσίες (76/464/ΕΟΚ)37 και στις τιμές των ορίων εκπομπής και στους στόχους περιβαλλοντικής ποιότητας για μεμονωμένες ουσίες που θεσπίστηκαν σύμφωνα με τις ποικίλες "θυγατρικές" οότιγίες της. Εκφραστικέ η ανησυχία ότι η παρακολούΟτρη των υδάτων θα βασιζόταν εξ ολοκλήρου σε "οικολογικές" ή "βιολογικές" παραμέτρους χωρίς αναφορά σε επικίνδυνες ουσίες. Η Επιτροπή 36 37 ΕΕ L257, 10. 10. 1996,σ. 26 ΕΕ L 129, 18. 5. 1976, σ. 23 14 πραγματεύθηκε το ζήτημα αυτό με τον ακόλουθο τρόπο :- II απαίτηση της οδηγίας "για τις επικίνδυνες ουσίες" για τιμές ορίου εκπομπής που να βασίζονται είτε στις ΒΔΤ είτε στους στόχους περιβαλλοντικής ποιότητας θα ανατραπεί από τις τιμές ορίου εκπομπής που βασίζονται στις ΚΔΤ και απαιτούνται από την IPPC. Μαζί με μία πρόταση που εξετάζει η Επιτροπή να κάνει για την κάλυψη βιομηχανιών που δεν εμπίπτουν στην IPPC, η IPPC θα κάνει την τιμή ορίου εκπομπής τμήμα της άκυρης οδηγίας για τις επικίνδυνες ουσίες. Η Επιτροπή εξέτασε τι απομένει από την οδηγία "για τις επικίνδυνες ουσίες" για να διαπιστώσει κατά πόσον αξίζει να διατηρηθεί. Τα μόνα σημαντικά εναπομείναντα στοιχεία είναι τα προγράμματα μέτρων για τις ουσίες του καταλόγου II και ο μηχανισμός υιοθέτησης στόχων περιβαλλοντικής ποιότητας για μεμονωμένες ουσίες ή ομάδες ουσιών. Τα προγράμματα αντικαθιστούνται από τα προγράμματα μέτρων που απαιτούνται στο άρθρο 13 της προτεινόμενης οδτιγίας πλαισίου. Οι υπάρχοντες στόχοι ποιότητας στις θυγατρικές οδηγίες ενσωματώθηκαν επίσης στο πλαίσιο μέσω παραπομπής στο παράρτημα Χ. Τα πρότυπα αυτά περιβαλλοντικής ποιότητας θα εφαρμοσθούν συνεπώς σε ολόκληρη την Κοινότητα όταν εκδοθεί η οδηγία. Πιθανώς να θεσπιστούν και άλλα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας μέσω επιμέρους οδηγιών που θα πραγματεύονται μεμονωμένες ουσίες ή ομάδες ουσιών, όπως κριθεί σκόπιμο. Η ρυθμίσεις για τη ρύπανση στην προτεινόμενη οδηγία πλαίσιο μπορούν να συνοψιστούν ως εξής: η ένταξη καταλόγου ρύπων στο παράρτημα VIII, η διάταξη του άρθρο 21. 4 για την υιοθέτηση προτύπων περιβαλλοντικής ποιότητας για ρύπους και την ένταξη τους στο παράρτημα Χ, η απαίτηση του άρθρου 6 και του παραρτήματος III για την εκτίμηση ρύπανσης με σημειακή πηγή και τη διασπορά της ρύπανσης, <. η απαίτηση του άρθρου 10 και του παραρτήματος V για την παρακολούθηση των υδάτων σχετικά με την παρουσία ρύπων, η απαίτηση του άρθρου 4 (καθώς και μέσω των ορισμών "καλής κατάστασης επιφανειακών υδάτων" και "καλής κατάστασης υπόγειων υδάτων") ότι ο σεβασμός των προτύπων περιβαλλοντικής ποιότητας αποτελεί μέρος των συνολικών περιβαλλοντικών στόχων της οδηγίας. οι απαιτήσεις των άρθρα 13 και 14 για λήψη ειδικών μέτρων όπου δεν τηρούνται τα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας, και 15 ο μηχανισμός του άρθρου 21 που επιτρέπει στην Επιτροπή να εκλογικεύσει και να συντονίσει τις στρατηγικές της για την αντιμετώπιση μεμονωμένων ρύπων και, όπου είναι αναγκαίο, να υιοθετήσει νέα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας ή να αναλάβει άλλη κατάλληλη δράση. Επί του παρόντος, η Επιτροπή δεν έχει προτείνει την ανάκληση της οδηγίας για τις επικίνδυνες ουσίες και τις πέντε θυγατρικές οδηγίες της. Εντούτοις, η ανάκληση τους θα καταστεί δυνατή όταν, η οδηγία πλαίσιο, η οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης και η οδηγία για τις βιομηχανίες που δεν εμπίπτουν στην IPPC, εφαρμοσθούν πλήρως. Τα μόνα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιόττιτας που περιλαμβάνονται επί του παρόντος στο παράρτημα XII είναι τα πρότυπα που βρίσκονται τώρα στις θυγατρικές οδηγίες της οδηγίας για τις επικίνδυνες ουσίες. Η μεταφορά αυτών των προτύπων χωρίς την επανεξέταση τους υπό το φως νέων επιστημονικών στοιχείων δεν είναι εντελώς ικανοποιητική, αλλά η Επιτροπή αισθάνθηκε ότι αυτό θα καθυστερούσε χωρίς λόγο την υιοθέτηση της οδηγίας πλαίσιο. Εντούτοις, το άρθρο 21 της οδηγίας επιτρέπει στην Επιτροπή να αναπτύξει "στρατηγικές" για μεμονωμένες ουσίες και, ως αποτέλεσμα, να εξετάσει την ανάγκη για πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας. Η Επιτροπή προτίθεται να φροντίσει ώστε οι ουσίες που καλύπτονται από τις θυγατρικές οδηγίες να είναι ανάμεσα στις πρώτες που θα πραγματευθεί η ίδια με αυτό τον τρόπο, λαμβάνοντας υπόψη μεταξύ άλλων τις επιστημονικές και τεχνικές εξελίξεις των οικοτοξικολογικών μεθόδων εκτίμησης των κινδύνων και την ανάγκη προσαρμογής των αποτελεσμάτων των μοντέλων εργαστηρίου στις πραγματικές συνθήκες του υδάτινου περιβάλλοντος. 3. 2 Ρύπανση από διάσπαρτες πηγές Ο όρος "ρύπανση (χπό διάσπαρτες πηγές" καλύπτει ένα ευρύ φάσμα φαινομένων πολύ διαφορετικών και το μόνο πράγμα που έχουν στην ουσία κοινό είναι ότι αποτελούν ρύπανση που δεν είναι ρύπανση "σημειακή πηγής". Καθώς οι αρχές γίνονται όλο και πιο επιδέξιες στην αντιμετώπιση ρύπανσης σημειακής πηγής, οι διάσπαρτες πηγές γίνονται όλο και πιο σημαντικές και χρήζουν αντιμετώπισης. Εντούτοις, δεν υπάρχει μία μοναδική, απλή λύση. Το φάσμα των λύσεων είναι ευρύ όσο και το φάσμα των προβλημάτων. Η προτεινόμενη οδηγία πλαίσιο δεν προσπαθεί να ενσωματώσει όλες τις λύσεις σε μία και μόνη οδηγία. Τα προβλήματα της γεωργικής ρύπανσης από νιτρικά άλατα θα συνεχίσουν να υπάγονται στην οδιιγία για τα νιτρικά άλατα (91/676/ΕΟΚ)38. II οδηγία για τα προϊόντα φυτοπροστασίας (91/414/ΕΟΚ)39 και η προτεινόμενη οδιιγία για τα παρασιτοκτόνα [COM(93)352 και COM(95)387 - COD465P θα συνεχίσουν να είναι τα κύρια όργανα για την καταπολέμηση της ρύπανσης από τις 38 39 40 ΕΕ L375, 31. 12. 1991,σ. 1 ΕΕ L230, 19. 8. 1991,0. 1 ΕΕ C 239, 5. 9. 1993, σ. 1 και C 261, 6. 10. 1995, σ. 5 16 ουσίες αυτές, η δε οδηγία πλαίσιο δεν απαιτεί καμία αλλαγή των ως άνω οδηγιών. Όπου είναι αναγκαίο, έλεγχοι προϊόντων διαφόρων ειδών μπορούν να θεσπιστούν κατά τις διατάξεις της οδηγίας για τους περιορισμούς σχετικά με την εμπορία και τη χρήση (76/769/ΕΟΚ)41. Εντούτοις, η οδηγία πλαίσιο όντως περιλαμβάνει διατάξεις που θα βελτιώσουν το συντονισμό τέτοιων προσπαθειών. Περιλαμβάνει την απαίτηση του άρθρου 6 να προβαίνουν οι αρμόδιες αρχές σε εκτίμηση της έκτασης και του εντοπισμού ρύπανσης από διάσπαρτες πηγές και περιλαμβάνει μηχανισμό για τον προσδιορισμό και την πραγμάτευση τέτοιων προβλημάτων σε τοπικό, εθνικό και Κοινοτικό επίπεδο (βλέπε τμήμα 4. 1). 3. 3 Κοινά πρότυπα Εχουν υποβληθεί αιτήματα για κοινά και ομοιόμορφα πρότυπα σε όλη την Κοινότητα. Η Επιτροπή έβγαλε το συμπέρασμα ότι οι ομοιόμορφες τιμές ορίου εκπομπής και πρότυπα ποιότητας είναι σε μερικές περιπτώσεις κατάλληλα, αλλά ως πολιτική δεν αποτελούν πάντοτε την κατάλληλη ανταπόκριση. Σε ορισμένες περιπτώσεις οι τοπικές συνθήκες απαιτούν διαφορές από το ειδικό σύνολο των προτύπων. Εντούτοις, είναι σημαντικό να τίθενται ομοιόμορφα πρότυπα όποτε απαιτείται, και να εξασφαλίζεται ότι θεσπίζεται κοινό και φιλόδοξο επίπεδο για το συνολικό επίπεδο επιδίωξης και τους γενικούς περιβαλλοντικούς στόχους. 3. 3. 1 Τιμές ορίων εκπομπής II ίδια η οδηγία πλαίσιο δε θέτει τιμές ορίων εκπομπής αλλά συντονίζει τις τιμές που θεσπίζουν άλλες νομοθεσίες, και κυρίως η οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης (IPPC) (96/61/ΕΚ)42. Η IPPC δεν επιβάλλει κοινές τιμές ορίων εκπομπής σε όλες τις περιπτώσεις, αλλά περιέχει ένα μηχανισμό στο άρθρο 18 για την καθιέρωση τους όπου είναι αναγκαίο. Τίποτε στην οδηγία πλαίσιο δεν επιτρέπει παρεκκλίσεις οιουδήποτε είδους από τις απαιτήσεις της IPPC. 3. 3. 2 Πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας Το παράρτημα Χ της οδηγίας πλαισίου αντικατέστησε τα ποικίλα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας από τις θυγατρικές οδηγίες της οδηγίας για τις επικίνδυνες ουσίες (76/464/ΕΟΚ)43 (όπου αναφέρονται, μάλλον συγκεχυμένα, ως "στόχοι περιβαλλοντικής ποιότητας"). Ενώ τα πρότυπα αυτά εφαρμόζονταν προηγουμένως μόνο σε εκείνα τα κράτη μέλη που επέλεγαν να χρησιμοποιήσουν την προσέγγιση των "προτύπων ποιότητας" στην οδηγία για τις επικίνδυνες ουσίες, η οδηγία πλαίσιο εφαρμόζεται τιάρα σε όλη την Κοινότητα. Το άρθρο 21. 4 της οδηγίας πλαισίου περιέχει επίσης μηχανισμό για τψ κατά περίπτωση καθιέρωση νέων κοινών προτύπων περιβαλλοντικής ποιότητας. 41 42 43 ΕΕ L262, 27. 9. 1976, σ. 20 ΕΕ L257, 10. 10. 1996,0. 26 ΕΕ L 129, 18. 5. 1976,0. 23 17 3. 3. 3 Στόχοι περιβαλλοντικής ποιότητας Οι συνολικοί στόχοι περιβαλλοντικής ποιότητας της οδηγίας καθιερώνονται στο άρθρο 4. Οι στόχοι αυτοί είναι η, έως το έτος 2010, επίτευξη και / η η διατήρηση "σε καλή κατάσταση" όλων των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων και η συμμόρφωση με τα πρότυπα ή τους στόχους για τις "προστατευόμενες περιοχές". Οι στόχοι αυτοί είναι κοινοί σε όλη την Κοινότητα. Μερικές ασήμαντες εξαιρέσεις από την ανάγκη επίτευξης "καλής" κατάστασης, ή από το χρονοδιάγραμμα για την επίτευξη της, επιτρέπονται μόνο υπό τις αυστηρές προϋποθέσεις που προβλέπονται από τα άρθρα 4. 3 και 4. 4. Η "καλή κατάσταση" καθορίζεται στο άρθρο 2 και με αυτή θεσπίζεται κοινό επίπεδο επιδίωξης σε όλη την Κοινότητα. Το παράρτημα V θεσπίζει τα βασικά κριτήρια για τη σχετική παρακολούθηση. Για τα επιφανειακά ύδατα, περιλαμβάνει οικολογική παρακολούθηση των φυσικο-χημικών, βιολογικών και φυσικών χαρακτηριστικών των υδατίνων μαζών καθώς και τη χημική παρακολούθηση για τις ρυπαντικές ουσίες που απαριθμούνται στο παράρτημα VIII. Για τα υπόγεια ύδατα, περιλαμβάνει παρακολούθτιση της ποσότητας των υπόγειων υδάτων και χημική παρακολούθΐ|ση για τις ουσίες που απαριθμούνται στο παράρτημα VIII. Περισσότερες πληροφορίες μπορεί να βρει κανείς στο παράρτημα V της πρότασης. Είναι βέβαια σαφές ότι οι φυσικές συνθήκες των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων ποικίλουν τρομακτικά σε όλη την Κοινότητα και, συνεπώς, δεν είναι πάντοτε δυνατόν ή επιθυμητό να καθιερωθούν πανομοιότυπες μέθοδοι ή, για παράδειγμα, παράμετροι ή παραμετρικές τιμές για χρήση σε κάθε περίσταση. Εντούτοις, η Επιτροπή πιστεύει ότι έχουν θεσπιστεί τα βασικά κριτήρια για τα τεχνικά παραρτήματα τα οποία, σε συνδυασμό με τους ευρείας κλίμακας ορισμούς της "καλής κατάστασης" του άρθρου 2, θα καταστήσουν δίκαιες τις συγκρίσεις, καθιστώντας τους περιβαλλοντικούς στόχους του άρθρου 4 πραγματικά "κοινούς" σε όλα τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή ανέθεσε πρόσφατα μελέτη σχετικά με τις όψεις οικολογικής ποιότητας της παρακολούθησης των επιφανειακών υδάτων η οποία έδειξε ότι μία τέτοια προσέγγιση είναι δυνατή και μπορεί να αναπτυχθεί μέσα στο χρονοδιάγραμμα που εξετάζεται στην οδηγία πλαίσιο. Αντίγραφα της έκθεσης και της σύνοψης της που εκπόνησε η Επιτροπή μπορούν να δοθούν από την μονάδα ΔΙ της ΓΔ XI. 3. 4 Συντονισμός των περιοχών λεκανών αποοοοής ποταμών II Επιτροπή επεσήμανε τη σχεδόν καθολική υποστήριξη που προέκυψε από τη διαδικασία διαβουλεύσεων για την αρχή της χρησιμοποίησης της "περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού" ως θεμελιώδους και φυσικής μονάδας για την προστασία και την εκμετάλλευση του ύδατος. Η πρόταση οδηγίας πλαισίου καθιερώνει συνεπώς τις λεκάνες απορροής ποταμών ως τις πρωτογενείς διοικητικές μονάδες για το σκοπό της διαχείρισης των υδάτων. Ομως, αν και η πρόταση επιβάλλει την παρακολούθηση και καθιέρωση προγραμμάτων μέτρων κλπ. σε όλες τις λεκάνες απορροής ποταμών, επιτρέπει εν τούτοις την επίτευξη του σκοπού αυτού μέσω 18 συντονισμού των διοικητικών προσπαθειών μάλλον παρά με την επιβολή κάποιας μοναδικής υπηρεσίας ή αρχής. Έτσι ο ρόλος της αρμόδιας αρχής μπορεί να ποικίλλει από του να έχει συγκεκριμένη, έστω και περιορισμένη ευθύνη στο εσωτερικό της συντονισμένης διοικητικής διάρθρωσης, μέχρι μία αυτόνομη κεντρική αρχή, ανάλογα με τις διοικητικές παραδόσεις των αντιστοίχων κρατών μελών. 3. 5 Παρακολούθηση και Ευοωπαϊκόα Οργανισμός Πεοιβάλλοντο£ Μεγάλο τμήμα της πρότασης για μία οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα αφορά τη συλλογή ποικίλλων συνόλων στοιχείων για την κατάσταση του περιβάλλοντος και για τις πιέσεις που αυτό υφίσταται. Τα στοιχεία συλλέγονται κυρίως για επιχειρησιακούς λόγους ενημερωμένης λήψης αποφάσεων στο εσωτερικό των επί μέρους λεκανών απορροής ποταμών. Εντούτοις, τα δεδομένα θα είναι ίσως και μια εξαιρετικά πλούσια πηγή για κύκλους εποπτείας, όπως αυτή που διεξάγεται από εθνικές αρχές, από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, καθώς και μέσα στην Επιτροπή, ιδιαίτερα από την κοινοτική υπηρεσία που είναι αρμόδια για τις των τάσεων και για την στατιστικές ενημερωμένη λήψη απόφασης σε εθνικό και κοινοτικό επίπεδο. Η Επιτροπή βρισκόταν συνεπώς σε στενή επαφή με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας αυτής της πρότασης. Εξ ίσου σημαντική για το εν λόγω έργο είναι η συλλογή και επεξεργασία στοιχείων από την αρμόδια κοινοτική στατιστική υπηρεσία, στοιχείων σχετικών με την κατάσταση του περιβάλλοντος και με τις πιέσεις που αυτό δέχεται, στη δε εφαρμογή της οδηγίας πλαισίου θα εξασφαλιστεί η στενή συμμετοχή και των δύο ανωτέρω θεσμικών οργάνων. (Eurostat), για τον προσδιορισμό Ο Οργανισμός τελευταία επεξεργάζεται σχέδιο δικτύου επιτήρησης σταθμών παρακολοι')θησης που θα βασίζεται σε υπάρχοντες σταθμούς στους οποίους θα προστεθούν όπου είναι αναγκαίο πρόσθετοι σταθμοί ώστε να παρέχεται συνολική εικόνα. Τα προγράμματα παρακολούθησης που απαιτούνται από την πρόταση αυτή θα επεκτείνουν την κλίμακα των σταθμών που μπορεί να αναπτύξει ο Οργανισμός αναπτύσσοντας το δίκτυο του. 3. 6 Κοινοτική συγχρηματοδότηση Τα τελευταία χρόνια, με πρωτοβουλίες όπως η μεταρρύθμιση των διαρθρωτικών ταμείων το 1988, η αυξημένη κοινοτική συγχρηματοδότηση της περιβαλλοντικής υποδομής και άλλων επενδύσεων έχει γίνει κύριο χαρακτηριστικό γνώρισμα των προτεραιοτήτων περιφερειακής ανάπτυξης των κρατών μελών, ιδίως στους χώρους των στόχων 1 και 6. Για την περίοδο 1994-99, σχεδόν 8 δισ. ECU (τιμές 1994) έχουν δεσμευθεί για περιβαλλοντικές επενδύσεις μέσα στα κράτη μέλη βάσει των διαφόρων περιφερειακών στόχων των διαρθρωτικών ταμείων. Επιπλέον, μεταξύ των ετών 1993 και 1995 περισσότεροι από 1,7 δισ. ECU είχαν διατεθεί για ένα ευρύ φάσμα έργων υποδομής για τη διαχείριση των υδάτων στα τέσσερα κράτη μέλη του Ταμείου Συνοχής. Κεφάλαια διατίθενται επίσης για έργα στον τομέα των υδάτων και από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ETE). 19 11 παρούσα πρόταση θα ενισχύσει περαιτέρω τη βάση των επενδυτικών αναγκών και θα αναδείξει τη διαδικασία του περιφερειακού χωροταξικού σχεδιασμού τόσο στη σημερινή εποχή όσο και μελλοντικά. 3. 7 Χρέωση για τη χοήση ύδατος Η λήψη και η κατανάλωση τόσο επιφανειακών όσο και υπογείων υδάτων και η διοχέτευση ρύπων στα επιφανειακά ύδατα αποτελούν διακεκριμένους τρόπους χρήσης του ύδατος. Οι εν λόγω δραστηριότητες, μαζί με ορισμένες επιτόπιες χρήσεις του ύδατος έχουν τη δυνατότητα να προκαλέσουν βλάβη στο περιβάλλον εάν δεν ελεγχθούν και ρυθμιστούν, ενώ είναι γεγονός ότι οι δραστηριότητες αυτού του τύπου αποτελούν αντικείμενο πλήθους νομοθετικών διατάξεων που θα συντονιστούν μέσα στο πλαίσιο αυτής της οδηγίας. Ενώ η Επιτροπή αναγνωρίζει τη δυσκολία εντοπισμού της ακριβούς πηγής μιας διάσπαρτης ρύπανσης, αισθάνεται ότι το κόστος μιας τέτοιας ρύπανσης εσωτερικοποιείται στην υπάρχουσα νομοθεσία, η οποία ακολουθεί την αρχή του ότι "ο ρυπαίνων πληρώνει11, όπως π. χ. στην οδηγία για τα νιτρικά άλατα. Εντούτοις, υπάρχει πεδίο δράσης για τη βελτίωση της ικανότητας της χρήσης υδάτων και αποτελεσματικότητας των περιβαλλοντικών διατάξεων που σχετίζονται με τη χρήση τους εξασφαλίζοντας ότι, όσο αυτό είναι λογικό, την τιμή του ύδατος είναι πιστή αντανάκλαση των οικονομικών δαπανών που εμπλέκονται, περιλαμβανομένων των περιβαλλοντικών δαπανών και των δαπανών πόρων. Η έννοια αυτή δε σκιαγραφήθηκε στην ανακοίνωση της Επιτροπής αλλά αναδύθΐΐκε από τις διαβουλεύσεις ως μέσον για την πληρέστερη υλοποίηση της αρχής "ο ρυπαίνων πληρώνει" στον τομέα αυτό. Για το σκοπό αυτό, το άρθρο 7 της οδηγίας επιβάλλει τη διεξαγωγή οικονομικής ανάλυσης των διαφόρων χρήσεων του ύδατος η οποία, μεταξύ άλλων, θα επιτρέψει την ανάδειξη μιας περισσότερο ρεαλιστικής άποψης του οικονομικού κόστους των διαφόρων χρήσεων του ύδατος στις περιοχές λεκανών απορροής ποταμών. Στη (τυνέχεια, το άρθρο 12 απαιτεί οι τιμές της χρήσης του ύδατος να αντανακλούν περισσότερο άμεσα το οικονομικό κόστος. Όταν οι επιβαρύνσεις για το ύδωρ αντιπροσωπεύουν ακριβέστερα το οικονομικό κόστος που επιβαρύνει την κοινωνία και την οικονομία, τότε αποτελούν τρόπο για την εφαρμογή αποτελεσματικής διαχείρισης της ζήτησης ολοένα και σπανιότερων πόρων και συνεπώς λειτουργούν ως αντικίνητρα. Επιπλέον, συμβάλλουν στην απαραίτητη χρηματοδότηση του τομέα των υδάτων και, ειδικότερα, στη χρηματοδότηση των μέτρων περιβαλλοντικής προστασίας και προληπτικής δράσης. Λειτουργούν συνεπώς και ως χρηματοδοτήσεις. ΙΙροκειμένου για τις χρήσεις του ύδατος που πραγματεύεται η παρούσα οδιιγία, τα σημαντικότερα στοιχεία του ως άνω οικονομικού κόστους έχουν ως εξής: Το κόστος παροχής των απαραίτητων υπηρεσιών για τις χρήσεις του ύδατος. Οι εν λόγω υπηρεσίες αφορούν κυρίως την άντληση και διανομή ποσίμου ύδατος, καθώς και τη συλλογή και επεξεργασία των λυμάτων. Γενικότερα, 20 αφορούν το σύνολο των μέτρων πρόληψης και ελέγχου της ρύπανσης που επιβάλλουν οι δημόσιες αρχές κυρίως μέσω της νομοθεσίας. Οι τιμές ή οι επιβαρύνσεις που καλύπτουν το σύνολο του κόστους των εν λόγιο υπηρεσιών χαρακτηρίζονται ως τιμές πλήρους ανάκτησης του κόστους. Περιβαλλοντικό κόστος και κόστος εξάντλησης των πόρων. Τα στοιχεία αυτά μπορεί να έχουν συνάφεια, ανάλογα με τις υδρολογικές και τις κοινωνικο οικονομικές συνθήκες, καθώς και με τις νομοθετικές και διοικητικές διατάξεις που ισχύουν στη λεκάνη απορροής του ποταμού. Οι ως άνω κατηγορίες κόστους αντιπροσωπεύουν την περιβαλλοντική βλάβη που επιβάλλουν ορισμένοι χρήστες ύδατος σε άλλους χρήστες, συμπεριλαμβανομένων των μελλοντικών χρηστών ή του κοινωνικού συνόλου, καθώς και τις χαμένες ευκαιρίες άλλων χρηστών ύδατος λόγω εξάντλησης τυχόν πόρου πέραν των φυσικών δυνατοτήτων του ανεφοδιασμού ή ανάκτησης. Μετά από διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη, ιδίως με την ομάδα περιβαλλοντικών οικονομολόγων των κρατών μελών (ENVECO), και με λοιπά ενδιαφερόμενα μέρη, ο στόχος της εφαρμογής τιμών πλήρους ανάκτησης του κόστους για το σύνολο των χρηστών ύδατος αναδείχθηκε ως η αρχή της υγιούς διαχείρισης των υδάτων. Είναι γεγονός ότι ορισμένα κράτη μέλη (Δανία, Γερμανία, Κάτω Χώρες, Σουηδία, Ηνωμένο Βασίλειο, και στο χώρο του ΕΟΧ η Ισλανδία) εφαρμόζουν ήδη στο σύνολο της οικονομίας τους την αρχή πλήρους ανάκτησης του κόστους προκειμένου για τη συλλογή και την επεξεργασία των λυμάτων, καθώς και για την άντληση και τη διανομή ποσίμου ύδατος, ή ετοιμάζονται να την εφαρμόσουν. Σε άλλα κράτη μέλη εφαρμόζεται μερική ανάκτηση κόστους ή υπάρχει σχετική νομοθεσία (Βέλγιο, Γαλλία, Ιταλία, Αυστρία, Πορτογαλία, Φινλανδία και στο χώρο του ΕΟΧ η Νορβηγία). Με το άρθρο 12 της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη υποχρεώνονται να διασφαλίσουν ότι μέχρι το έτος 2010 θα ανακτάται πλήρως το σύνολο των στοιχείων κόστους (όπως αυτά προδιαγράφονται) για το σύνολο των υπηρεσιών που συνδέονται με τη χρήση ύδατος, από το σύνολο των χρηστών και ανά τομέα της οικονομίας, δηλαδή μέσα από κάθε τομέα της οικονομίας όταν οι χρήσεις ύδατος κατανέμονται τουλάχιστον στους εξής τρεις τομείς: οικιακές, βιομηχανικές και γεωργικές χρήσεις. Οι διατάξεις αυτές στοχεύουν στη μείωση της άμεσης κρατικής βοήθειας, που συνήθως καταβάλλεται από τα έσοδα της φορολόγησης, τις διεπιδοτήσεις μεταξύ τομέων της οικονομίας, και τις επιδοτήσεις μεταξύ σημερινών και μελλοντικών χρηστών (διατάξεις για τη συσσώρευση αποθεματικού). Τα διαθέσιμα στοιχεία διεπιδοτήσεα>ν του κόστους υπηρεσιών μεταξύ των τομέων της οικονομίας υποδηλώνουν ότι στις εύπορες περιοχές της Κοινότητας οι οικιακές χρήσεις επιδοτούν τις βιομηχανικές, ενώ στις οικονομικά ασθενέστερες περιοχές συμβαίνει το αντίθετο. Στις ζώνες της Κοινότητας όπου παρατηρείται σημαντική έλλειψη ύδατος, τα στοιχεία υποδηλώνουν επίσης ότι οι οικιακές και οι βιομιιχανικές χρήσεις επιδοτούν τις γεωργικές, π. χ. με τη μορφή αντλήσεων στα ανάντη για "όποιον προλάβει" ή με έκλυση ρύπων χωρίς απολογία. Με την εφαρμογή τιμών πλήρους ανάκτησης του κόστους ανά οικονομικό τομέα επιδιώκεται η διεύρυνση της διαφάνειας στις συναφείς οικονομικές συναλλαγές. Η διαφάνεια 21 έχει σημασία, όχι μόνο για την εκτίμηση θεμάτων αθέμιτου ανταγωνισμού στις μη οικιακές χρήσεις ύδατος. Με την ανάκτηση του κόστους ανά οικονομικό τομέα αποτρέπονται επίσης ορισμένες καταχρήσεις μονοπωλιακών θέσεων. Περαιτέρω, με το άρθρο 12 υποχρεώνονται τα κράτη μέλη να διασφαλίζουν ότι, όταν υπάρχει ανάγκη, η τιμή της χρήσης του ύδατος αντανακλά επίσης το περιβαλλοντικό κόστος, καθώς και το κόστος εξάντλησης των πόρων. Σε αρκετά κράτη μέλη επιβάλλονται ήδη επιβαρύνσεις λόγω περιβαλλοντικού κόστους και κόστους εξάντλησης των πόρων, προς το παρόν κυρίως με τη μορφή φορολόγησης και είσπραξης τελών λόγω άντλησης ή ρύπανσης του ύδατος (π. χ. Βέλγιο, Δανία, Γερμανία, Γαλλία, Κάτω Χώρες, Φινλανδία). Το ύψος των εν λόγω επιβαρύνσεων θα πρέπει να εξαρτάται από εκτιμήσεις των ζημιών που προκαλούνται από τη (τυγκεκριμένη ρύπανση ή άντληση ύδατος, και από αντίληψη των διακυμάνσεων της ζήτησης για τις εν λόγω δραστηριότητες. II οικονομική ανάλυση που απαιτείται από το άρθρο 7 αποσκοπεί στην παροχή των απαραίτητων πληροφοριών. Εχει σημασία να αναφερθεί ότι οι εν λόγω οικονομικές αναλύσεις θα πρέπει αναγκαστικά να διεξάγονται στο επίπεδο της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού, δεδομένου ότι αυτό αποτελεί το επίπεδο στο οποίο είναι δυνατό να γίνουν αντιληπτές με τη μεγαλύτερη πληρότητα οι επιπτώσεις στο περιβάλλον και στους λοιπούς κοινωνικούς τομείς. Οι διαφοροποιήσεις των τιμών που οφείλονται στις διαφορετικές φυσικές συνθήκες των διαφόρων λεκανών απορροής δεν θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως αθέμιτος ανταγωνισμός, κατά το μέτρο που θα εκφράζουν με γνησιότητα τα συναφή στοιχεία περιβαλλοντικού κόστους και κόστους εξάντλησης πόρων. II διαφάνεια και η συμβατότητα των οικονομικών εκτιμήσεων και του υπολογισμού των τιμών θα εξασφαλίζεται με την παρεμβολή κοινών αρχών στην οδηγία, πράγμα που θα διευκολύνει την ανταλλαγή εμπειριών και θα οδηγήσει στην απόκτηση ουσιωδών ικανοτήτων από τις αρμόδιες υπηρεσίες, καθώς και σε ευρύτερη συμμετοχή του κοινού. Για το λόγο αυτό, στο άρθρο 7 και στις τεχνικές προδιαγραφές που αναφέρονται στο παράρτημα II σκιαγραφούνται οι κοινές αρχές που εφαρμόζονται στην οικονομική ανάλυση της χρήσης του ύδατος. Εναπόκειται στα κράτη μέλη να εξετάσουν τον τρόπο με τον οποίο θα ανταποκριθούν στην υποχρέωση ανάκτησης του συνόλου του κόστους και ειδικότερα να εξετάσουν κατά πόσο, με ποιόν τρόπο και πότε θα επιβάλλουν τις επιβαρύνσεις που αντιπροσωπεύουν το περιβαλλοντικό κόστος και το κόστος των πόρων, λαμβάνοντας υπόψη τις εξαιρέσεις του άρθρου 12. Κατά βάση, οι επιβαρύνσεις αυτές αντανακλούν απλώς το σχετικό πραγματικό κόστος. λ£ Αίκτνο και οργάνωση oyytfojoy ανά διετία Ο πίνακας των αρμόδιων αρχών και των ονομάτων των συνδέσμων θα συγκροτεί φυσικό δίκτυο επαγγελματιών σε θέματα υδάτων, περιλαμβανομένων των χρηστών ύδατος, που κατά την άποψη της Επιτροπής θα μπορούσε να αποτελέσει ιδιαίτερα πολύτιμο πόρο. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή εξετάζει την περίπτωση σύγκλησης τακτικών, κατά το δυνατό ανά διετία, συνεδρίων στα οποία θα συμμετέχει το 22 σύνολο των συνδέσμων ή των ειδημόνων, για να συζητούν θέματα σε περιοχές κοινού ενδιαφέροντος και να σιτγκρίνουν τις διάφορες προσεγγίσεις που έχουν υιοθετήσει. (~)α μπορούσαν επίσης να εξετασθούν και άλλες δραστηριότητες, όπως η δημοσίευση ενός περιοδικού του δικτύου, η ανάπτυξη εκπαιδευτικού υλικού ή η ανταλλαγή εμπειρογνωμόνων με απόσπαση. Η Επιτροπή θα δεχόταν ευχαρίστως υποδείξεις στον τομέα αυτό. 4. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 4. 1 Εισαγωγή Η Επιτροπή έχει υιοθετήσει πλήρως την αρχή ότι όλες οι προτάσεις πρέπει να συνοδεύονται από οικονομικές αναλύσεις, αλλά αναγνωρίζει ότι, σε μερικές περιπτώσεις, οι αναλύσεις αναγκαστικά δε θα περιέχουν πολλές λεπτομέρειες. Αυτό συμβαίνει και με την οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα. Υπάρχει κάποια ειρωνεία στο γεγονός ότι η οδηγία πλαίσιο εκπονήθτικε για να καθιερώσει πολλούς από τους μηχανισμούς συλλογής πληροφοριών που θα είχαν επιτρέψει την παραγωγή μιας πιο πλήρους οικονομικής ανάλυσης της ίδιας της πρότασης. II πρόταση αυτή επιβάλλει ταυτόχρονα την παρακολούθηση της κατάστασης του περιβάλλοντος και τη λήψη μέτρων για την εξασφάλιση του ότι η κατάσταση είναι "καλή". Οι διαθέσιμες πληροφορίες για την κατάσταση του περιβάλλοντος είναι, συνεπώς, ανεπαρκείς για την υπόδειξη του πόση ακριβώς προσπάθεια χρειάζεται να γίνει. Μέχρι την υλοποίηση των απαιτήσεων παρακολούθησης της πρότασης δε θα είναι δυνατό να ειπωθεί με κάθε ακρίβεια πόσο αυστηρά θα πρέπει να είναι τα μέτρα αποκατάστασης και, συνεπώς, πόσο μπορεί να κοστίσουν. Τέλος, η οικονομική ανάλυση θα έπρεπε να εξετάζει μόνο το κόστος και τα πλεονεκτήματα της συγκεκριμένης πρότασης. Η Επιτροπή συνεπώς πρέπει να δεχθεί ότι και άλλες οδηγίες έχουν πλήρως εφαρμοσθεί, κυρίως η οδηγία για την επεξεργασία αστικών λυμάτων (91/271/ΕΟΚ) , η οδηγία για τα ύδατα κολύμβησης (76/160/ΕΟΚ)45, η οδηγία για τα νιτρικά άλατα (91/676/ΕΟΚ)46, η οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης (96/61/ΕΚ)47 και οι άλλες που (χπαριθμούνται στο παράρτημα VI, μέρος Λ. Σε πολλές περιπτώσεις οι οδτιγίες αυτές είτε έχουν εφαρμοσθεί ακατάλληλα από κράτη μέλιι επί του παρόντος είτε διάγουν την περίοδο υλοποίησης. Μέχρι πάλι τα μέτρα αυτά να εφαρμοσθούν πλήρως και να αρχίσουν να έχουν επιπτώσεις στο περιβάλλον, είναι δύσκολο να εκτιμηθεί πόσα άλλα θα απαιτηθεί να υπαχθούν στην οδτιγία πλαίσιο. 44 45 46 47 ΕΕ L 135, 21. 5. 1991, σ. 40 ΕΕ L31, 5. 2. 1976,σ. 1 ΕΕ L375, 31. 12. 1991,0. 1 ΕΕ L257, 10. 10. 1996,0. 26 23 Με δεδομένες τις ανωτέρω δυσκολίες, η Επιτροπή έβγαλε το συμπέρασμα ότι η τυχόν περιληπτική ομάδα αριθμών ή εκτιμήσεων δαπανών και κερδών σε οικονομικά μεγέθη θα ήταν, στην καλύτερη περίπτωση, αναξιόπιστα και, στη χειρότερη, παραπλανητικά ή λανθασμένα. Η ακόλουθη ανάλυση θα επικεντρώσει συνεπώς την προσοχή της στον προσδιορισμό της φύσης των δαπανών και των πλεονεκτημάτων που συνδέονται με την πρόταση και θα παρουσιάσει τα στοιχεία με σκοπό απλώς την εκτίμηση της τάξης μεγέθους του κόστους παρακολούθησης και διαχείρισης. Η Επιτροπή πιστεύει ότι το πιθανό κόστος της πρότασης αυτής θα είναι αποδεκτό στο αντίστοιχο χρονικό πλαίσιο και ότι τα μέτρα που διαγράφονται στην πρόταση είναι όλα αναγκαία για τη μακροπρόθεσμη αειφορία της Κοινοτικής πολιτικής για τα ύδατα. Εντούτοις, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι τα κράτη μέλη, τώρα που έχουν μία πρόταση στη διάθεση τους, θα είχαν τη δυνατότητα να προσκομίσουν πιο ουσιαστικές οικονομικές αναλύσεις της πρότασης από εκείνες που θα προσκόμιζε η ίδια. Η Επιτροπή δέχεται ευμενώς κάθε τέτοια εργασία από τα κράτη μέλη, πράγματι δε στη διάρκεια των διαβουλεύσεων που προηγήθηκαν της ψήφισης της παρούσας πρότασης, τα κράτη μέλη επέδειξαν προθυμία για την παροχή των εν λόγω στοιχείων, όπου αυτό ήταν δυνατό. Στην απίθανη περίπτωση που τέτοιες μελέτες προσκομίσουν αποδείξεις ότι το κόστος για την κυβέρνηση ή για τα ατομικά οφέλη είναι υπερβολικό ή άχρηστο, η Επιτροπή αναλαμβάνει εποικοδομητικό διάλογο με το Συμβούλιο (και, όπου είναι κατάλληλο, με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο) για την έκταση στην οποία θα είναι κατάλληλες κάποιες αλλαγές στην πρόταση. 4. 2 Κόστος Οι κυριότερες περιοχές στις οποίες η Επιτροπή αναμένει ότι η πρόταση θα οδηγήσει σε σημαντικό κόστος είναι οι εξής. 4. 2. 1 Διοικητικό κόστος των κρατών μελών Θα υπάρξει διοικητικό κόστος σχετικά με τον καθορισμό των αρμόδιων αρχών. Για τους υπόψη οργανισμούς θα υπάρξουν έξοδα λειτουργίας, αν και η βελτίωση του συντονισμού και της γενικής πληροφόρησης θα πρέπει να οδηγήσουν σε βελτιωμένη αποτελεσματικότητα του κόστους των διοικητικών επιχειρήσεων. Το λειτουργικό κόστος θα μπορούσε να κυμαίνεται από σχεδόν μηδενική τιμή στις μικρές λεκάνες απορροής με "καλό καθεστώς υδάτων" και με καθιερωμένες διαδικασίες συντονισμού και συστήματα ελέγχου λειτουργίας, όπου το κόστος αντισταθμίζεται από τις διοικητικές συνεργασίες. Αντίθετα, στις λοιπές λεκάνες απορροής το διοικητικό κόστος θα μπορούσε να ανέρχεται σε ποσό 0,5εκατ. ECU ετησίως (εξαιρουμένης της παρακολούθησης). Τα κράτη μέλη θα πρέπει να καθιερώσουν σύστημα χορήγησης εξουσιοδοτήσεων ή αδειών ώστε να ελέγχονται οι λήψεις ύδατος, όπου δεν υπάρχουν ήδη τέτοια συστήματα. Παρομοίως, θα πρέπει να καθιερώσουν σύστημα για την επιβάρυνση επί της χρήσης ύδατος. Το κόστος των εν λόγω συστημάτων εξαρτάται κυρίως από το κατά πόσο ισχύει ήδη το συγκεκριμένο σύστημα και κατά πόσο επιβάλλεται κατάλληλα η εφαρμογή του. Ετσι, στα κράτη μέλη με σωστή εφαρμογή συστημάτων 24 χορήγησης αδειών, το πρόσθετο κόστος των προγραμμάτων χρέωσης θα μπορούσε να είναι πολύ χαμηλό. Ομως, η καθιέρωση των εν λόγω συστημάτων θα μπορούσε να οδηγήσει σε υψηλό κόστος των αδειών άντλησης ή λειτουργίας ρυπαντικών μονάδων. Οι αρχές θα πρέπει να εμπλακούν σε υψηλότερο βαθμό στις δημόσιες διαβουλεύσεις από ό,τι συμβαίνει γενικά επί του παρόντος και θα πρέπει να φέρουν και το συνεπαγόμενο κόστος. 4. 2. 2 Κόστος παρακολούθησης Τα κράτη μέλη θα εποβαρυνθούν με το επιπλέον κόστος παρακολούθησης. Στην έννοια της παρακολούθησης περιλαμβάνεται η παρακολούθηση της κατάστασης των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων μαζί με την παρακολούθηση των υδάτων που χρησιμοποιούνται για τη λήψη πόσιμου ύδατος, θα αναβαθμιστεί έτσι το τρέχον επίπεδο παρακολούθησης, ειδικά όσον αφορά την παρακολούθηση των υπόγειων υδάτων και την παρακολούθηση της οικολογικής κατάστασης των επιφανειακών υδάτων. Προκειμένου για την προτεινόμενη οδηγία για οικολογική ποιότητα των υδάτων, η επιπλέον παρακολούθηση και το σχετικό κόστος έχουν υπολογιστεί σε περίπου 350 εκατ. ECU ετησίως, ποσό που αντιπροσωπεύει σχεδόν 1 ECU ανά άτομο ετησίως. Η δειγματοληψία όμως για τη διαπίστωση της "κατάστασης του ύδατος", που περιλαμβάνει χημικά και ποσοτικά στοιχεία, θα ήταν δυνατό να ανεβάσει το ποσό αυτό στο διπλάσιο. Στα κράτη μέλη ένα μέρος της υπόψη παρακολούθησης αποτελεί ήδη πραγματικότητα, ειδικά όμως για ορισμένα από αυτά η απαραίτητη παρακολούθηση των υπογείων υδάτων θα απαιτήσει αυξημένη προσπάθεια. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, το κόστος παρακολούθησης της κατάστασης των υπογείων υδάτων (τόσο από άποψη ποιότητας όσο και ποσότητας) υπολογίζεται πρόχειρα στο ποσό των 30 εκατ. ECU για το σύνολο της Κοινότητας, όπου η παρακολούθηση ποσοτήτων αντιπροσωπεύει περί το 10%. Μολαταύτα, το μεγαλύτερο μέρος του ανωτέρω κόστους οφείλεται σε απαιτήσεις της ήδη υπάρχουσας κοινοτικής και εθνικής νομοθεσίας. Πέρα από τη φυσική παρακολούθηση της κατάστασης των υδάτων, οι αρχές θα πρέπει να συμπληρώσουν την ανάλυση των χαρακτηριστικών της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού, την ανασκόπηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της ανθρώπινης δραστηριότητας, την οικονομική ανάλυση της χρήσης ύδατος μέσα στην περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού και το μητρώο των προστατευόμενων περιοχών. Καμία από αυτές δεν είναι πιθανό ότι θα απαιτήσει τόσο μεγάλης έκτασης εργασία όσο οι απαιτήσεις παρακολούθησης. 4. 2. 3 Κόστος που επιβαρύνει τα ιδιωτικά νοικοκυριά Π απαίτηση να χρεώνεται η χρήση ύδατος με τιμές πλήρους ανάκτησης του κόστους μπορεί να επηρεάσει τα νοικοκυριά που κάνουν μεγάλη χρήση νερού, αλλά με τις απαλλαγές που προβλέπονται για ένα βασικό επίπεδο χρήσης ύδατος για οικιακούς σκοπούς σε λογική τιμή θα πρέπει να μετριάζονται οι μεγάλες αυξήσεις για τους 25 περισσότερους χρήστες. 4. 2. 4 Κόστος για τη βιομηχανία και γεωργία Όπου καταδεικνύεται ότι τα μέτρα που προβλέπονται από την υπάρχουσα Κοινοτική και εθνική νομοθεσία είναι ανεπαρκή για την προστασία του ύδατος και του υδάτινου περιβάλλοντος, μπορεί να κληθεί η βιομηχανία να λάβει περαιτέρω μέτρα. Παρόμοιες απαιτήσεις μπορεί να αντιμετωπίσουν και οι αγρότες και οι ψαράδες. Η έκταση των μέτρων αυτών θα είναι δύσκολο να εκτιμηθεί μέχρι την ολοκλήρωση των προγραμμάτων παρακολούθησης. Η ανάγκη για χορήγηση αδειών λήψης ύδατος και για χρέωση της χρήσης ύδατος βάσει τιμών πλήρους ανάκτησης του κόστους δεν αναμένεται να έχει σημαντική επίπτωση στους εν λόγω τομείς, δεδομένου ότι αυτοί συχνά καλύπτουν μόνοι τους τα έξοδα τους. Ομως, η λήψη μέτρων περαιτέρω απολογισμού για τυχόν περιβαλλοντικό κόστος και για κόστος επιβάρυνσης των πόρων, ανάλογα με τις λεπτομέρειες της δράσης του συγκεκριμένου κράτους μέλους, θα μπορούσε να έχει σημαντικές επιπτώσεις σε ορισμένες περιοχές της Κοινότητας και σε ορισμένες εποχές του έτους. Ορισμένες από τις ως άνω πρόσθετες δαπάνες θα αντισταθμίζονταν από τη βελτιωμένη αποτελεσματικότητα του κόστους της χρήσης ύδατος. Το κόστος αυτό θα αντανακλά περιφερειακές παραλλαγές της έλλειψης ύδατος σε όλη την Κοινότητα και θα έχει συνεπώς διαφορετικό βαθμό επίπτωσης σε διαφορετικές περιοχές, πιθανόν δε και σε διαφορετικές εποχές του έτους. Ειδικότερα, είναι πιθανό ότι η οικονομική επιβάρυνση της λήψης ύδατος για γεωργικούς σκοπούς που αντιστοιχεί στο περιβαλλοντικό κόστος και στο κόστος λόγω εξάντλησης των πόρων να οδηγήσει σε μόνιμες αλλαγές στο μοντέλο της γεωργικής δραστηριότητας για να εξασφαλισθεί μακροπρόθεσμη αειφορία. Εντούτοις, το κόστος αυτό αντιπροσωπεύει την εισαγωγή στο εσωτερικό της δραστηριότητας ενός κόστους που φέρεται επί του παρόντος από το σύνολο της κοινωνίας, είτε οικονομικά είτε μέσω της περιβαλλοντικής υποβάθμισης. Εναπόκειται στα κράτη μέλη να επιλέξουν, στο πλαίσιο των κανόνων της ενιαίας αγοράς, μεθόδους για το μετριασμό των εν λόγω επιπτώσεων που κρίνονται άδικες. 4. 2. 5 Κόστος φυσικών βελτιώσεων των υδατικών συστημάτων και της υδατικής υποδομής Τα κράτη μέλη, οι τοπικές αρχές και οι ιδιοκτήτες γης μπορεί να υποχρεωθούν να εκτελέσουν εργασίες φυσικής αποκατάστασης για επιφανειακά υδατικά συστήματα και να λάβουν μέτρα για τη βελτίωση της αναπλήρωσης των υπόγειων υδάτων. Η έκταση στην οποία θα είναι απαραίτητη τέτοια δράση θα προκύψει από τα προγράμματα παρακολούθησης. Μπορεί επίσης να υπάρχουν περιπτώσεις όπου οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας αστικών λυμάτων που απαιτούνται από την οδηγία για την επεξεργασία αστικών 26 λυμάτων (91/271/ΕΟΚ)48 θα θεωρηθούν ανεπαρκείς και θα απαιτηθούν περαιτέρω βελτιώσεις. Είναι ενδεχόμενο η βελτιωμένη διαφάνεια της διαχείρισης υδάτων, μαζί με την εισαγωγή επιβαρύνσεων βάσει τιμών πλήρους ανάκτησης του κόστους, να καταλήξει σε δημόσια πίεση για τη βελτίωση της υποδομής παροχής ύδατος (ιδίως ως προς τους αγωγούς που έχουν διαρροές) ακόμη και αν οι βελτιώσεις δεν απαιτούνται ουσιαστικά από την πρόταση. 4. 2. 6 Απώλειες θέσεων εργασίας Μέρος από το κόστος που υποδεικνύεται ανωτέρω μπορεί να μεταφρασθεί σε απώλειες θέσεων εργασίας στις σχετικές βιομηχανίες, 4. 3 Πλεονεκτήματα Παρατίθενται κατωτέρω οι κύριοι τομείς που η Επιτροπή προσδοκά ότι θα βελτιωθούν σημαντικά με την εφαρμογή της οδηγίας. Για πολλούς από αυτούς είναι δύσκολη η χρηματική αποτίμηση. 4. 3. 1 Πλεονεκτήματα της βελτιωμένης απόδοσης και αποτελεσματικότητας της πολιτικής υδάτων Οι πληροφορίες που συλλέγονται α>ς αποτέλεσμα των ποικίλλων απαιτήσεων της πρότασης για παρακολούθηση και αξιολόγηση καθώς και για διαχείριση των λεκανών απορροής ποταμών θα πρέπει να οδηγήσουν σε βελτίωση της απόδοσης και της αποτελεσματικότητας των μέτρων βελτιώνοντας την εστίαση τους. Μπορεί επίσης να οδηγήσουν σε περισσότερο έγκαιρη αναγνώριση των πιθανών προβλημάτων και συνεπώς να συμβάλλουν στον έγκαιρο μετριασμό των επιπτώσεων τους με χαμηλότερο κόστος. Θα οδηγήσουν σε αποδοτικότερο καταμερισμό των ασθενών υδάτινων πόρων. Η πίεση που θα προκύψει από τη συμμετοχή του κοινού και από τη διαφάνεια είναι πιθανό να οδηγήσει σε υψηλότερες τιμές παραγωγικότητας στον τομέα του ύδατος και με τον τρόπο αυτό στη μείωση του κόστους των υπηρεσιών. 4. 3. 2 Πλεονεκτήματα του περιορισμού του κόστους επεξεργασίας του ύδατος Π πρόταση θα πρέπει να οδηγήσει σε βελτίωση της ποιότητας των γλυκών επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων (και να βοηθήσει στην πρόλτιψη περαιτέρω υποβάθμισης) η οποία θα οδηγήσει σε μείωση του κόστους επεξεργασίας υδάτων (και του μελλοντικού κόστους). Το μέγεθος των ως άνω δαπανών μπορεί να καταδειχθεί με έναν απλό υπολογισμό: Με προηγμένη επεξεργασία ετησίως του 0,1% των 170 δισεκατομμυρίων κυβ. μέτρων επιφανειακών υδάτων της Κοινότητας (για το σύνολο των χρήσεανν) για την 48 ΕΕ L 135, 21. 5. 1991, σ. 40 27 εξάλειψη της ρύπανσης (π. χ. από τα παρασιτοκτόνα), το ύψος των αναγκαίων απενδύσεων θα υπερέβαινε τα 600 εκατ. ECU. Τυχόν σοβαρή επιδείνωση της ποιότητας των υπογείων υδάτων θα συνεπάγονταν ουσιαστική αύξηση του ποσού αυτού. 4. 3. 3 Πλεονεκτήματα της βελτιωμένης αειφορίας της παροχής ύδατος Οι ελλείψεις ύδατος που οφείλονται σε κακή διαχείριση υδάτων αποτελούν πραγματικό κόστος για τους αγρότες και τη βιομηχανία, καθώς και μεγάλη ενόχληση και πιθανή πηγή κινδύνου για την υγεία των οικιακών χρηστών. Η πρόταση θα έπρεπε να βοηθήσει να βελτιωθεί η διαχείριση των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων και, μέσω του μηχανισμού της για τον καθορισμό τιμών, θα ενθαρρύνει την αποδοτικότερη χρήση του ύδατος συμβάλλοντας στη δημιουργία αειφόρου και πιο αξιόπιστης παροχής. Το παράδειγμα που ακολουθεί καταδεικνύει την τάξη μεγέθους των οικιακών χρήσεων: Αν, για λόγους έλλειψης εμπιστοσύνης στην ποιότητα της παροχής του δικτύου ύδρευσης, 50 εκατομμύρια Ευρωπαίων αγόραζαν 1 λίτρο εμφιαλωμένου νερού την ημέρα στην τιμή του 0,5 ECU/λίτρο, το ποσό αυτό θα αντιπροσώπευε ετήσια δαπάνη ύψους περίπου 10 oio. ECU. 4. 3. 4 Πλεονεκτήματα της αυξημένης ψυχαγωγικής αξίας των επιφανειακών υδάτων Η πρόταση θα πρέπει να συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας των υδάτων κολύμβησης και των υδάτων αναψυχής, θα πρέπει επίσης να οδηγήσει σε βελτιώσεις την οικολογικής ποιότητας των υδάτινων οικοσυστημάτων και οικοσυστημάτων υγροβιότοπων που χαίρουν εκτίμησης ως τόποι επίσκεψης τουριστών και του τοπικού πληθυσμού. Εχει καταδειχθεί από οικονομικές αναλύσεις ότι η ψυχαγωγική αξία μπορεί να είναι εξόχως σημαντική και στην πραγματικότητα να υπερκαλύψει το κόστος της παρακολούθησης. 4. 3. 5 Πλεονεκτήματα της διατήρησης των φυσικών ενδιαιτημάτων και των ζωικών/φυτικών ειδών Η πρόταση θα πρέπει να συμβάλει στην προστασία των φυσικών ενδιαιτημάτων και των ζωικών/φυτικών ειδών τόσο στα υδατικά συστήματα όσο και στους υγρότοπους και τις γύρω περιοχές. 4. 3. 6 Αημιουργία θέσεων εργασίας Παρ'όλη την αναμενόμενη αύξηση της απόδοσης του κόστους, η πρόταση θα πρέπει να δημιουργήσει θέσεις εργασίας στη διαχείριση της πολιτικής, στην παρακολούθηση των υδάτων και στα τεχνικά έργα για τη βελτίωση του περιβάλλοντος και της υποδομής της παροχής ύδατος. Η αυξημένη ψυχαγωγική αξία των υδάτων θα διασφαλίσει τις υπάρχουσες θέσεις εργασίας και μπορεί επίσης να οδηγήσει σε δημιουργία θέσεων εργασίας στους τομείς του τουρισμού και της αναψυχής. 28 4. 4 Συμπέρασμα Οι αβεβαιότητες που περιγράφονται στην εισαγωγή και το ευρύ φάσμα κόστους και πλεονεκτημάτων που περιγράφονται ανωτέρω εννοούν ότι η Επιτροπή αδυνατεί να καθορίσει την καθαρή αξία της πρότασης για μία οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα. Εντούτοις, πρέπει να είναι σαφές ότι η Επιτροπή θεωρεί ότι τα συνολικά πλεονεκτήματα υπερβαίνουν το κόστος, ιδίως όταν τόσο μεγάλο μέρος (χπό το κόστος αντιπροσωπεύει την εισαγωγή στο εσωτερικό της δραστηριότητας ενός κόστους που πληρώνεται επί του παρόντος μέσω μείωσης και υποβάθμισης των πόρων, μέσω φθοράς στα υδάτινα οικοσυστήματα και οικοσυστήματα υγροβιότοπων και μέσω μεταφορών και επιδοτήσεων από άλλους τομείς της οικονομίας. 5. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΣΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Πολλά από τα επιχειρήματα που καθορίζονται στην οικονομική ανάλυση εφαρμόζονται εξίσου και στην εκτίμηση των επιπτώσεων στις επιχειρηματικές δραστηριότητες. Τα τμήματα 5. 2 και 5. 3 της ανάλυσης αυτής περιλαμβάνουν αναφορές στις επιπτώσεις επάνω στις επιχειρηματικές δραστηριότητες. Η Επιτροπή δεν έχει καμία ένδειξη ότι οι επιπτώσεις της υποχρέωσης πλήρους ανάκτησης του κόστους το έτος 2010 στις μικρο-μεσαίες επιχειρήσεις θα οδηγούσε σε σημαντικές μεταβολές τιμών σε σύγκριση με το αναμενόμενο σενάριο βάσης. 6. ΑΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΑΕΑΤΙΟ Στην παρούσα αιτιολογική έκθεση επισυνάπτεται δημοσιονομικό δελτίο με τη μορφή παραρτήματος. 29 Πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ περί θεσπίσεως πλαισίου κοινοτικής δράσης στο πεδίο της πολιτικής υδάτων ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΑΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 130Σ, παράγραφος 1, την πρόταση της Επιτροπής49, τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής50, τη γνίόμη της Επιτροπής των Περιφερειών51, αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 189Γ της συνθήκης52, σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Εκτιμώντας: 1. ότι η ύδρευση συνιστά υπηρεσία γενικού συμφέροντος, όπως ορίζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής: Οι υπηρεσίες κοινής ωφελείας στην Ευρώπη COM(96)44353· 2. ότι η παρούσα οδηγία στοχεύει στη διατήρηση και τη βελτίωση του υδάτινου περιβάλλοντος στην Κοινότητα· ότι ο στόχος αυτός αφορά κυρίως την ποιότητα των υδάτων· ότι ο έλεγχος της ποσότητας αποτελεί ένα (χπό τα στοιχεία που παρεμβαίνουν στη διασφάλιση της ποιότητας του ύδατος και κατά συνέπεια θα πρέπει να θεσπιστούν μέτρα για την ποσόττμα, επικουρικώς έναντι του στόχου διασφάλισης υψηλής ποιότητας· 3. ότι τα ύδατα στην Κοινότητα δέχονται όλο και μεγαλύτερες πιέσεις λόγω συνεχούς αύξησης της ζήτησης επαρκών ποσοτήτων ύδατος καλής ποιότητας για όλους τους σκοπούς· ότι στις 10 Νοεμβρίου 1995 ο Ευρωπαϊκός 49 50 52 53 ΕΕ ΕΕ ΕΕ ΕΕ για τη Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, την Κοινή θέση του Συμβουλίου και την Απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. EEC 281, 26. 9. 1996, σ. 3 30 4. 5. 6. 7. Οργανισμός Περιβάλλοντος54 παρουσίασε μία ενημερωμένη έκθεση για το περιβάλλον, η οποία επιβεβαιώνει την ανάγκη δράσης για την προστασία των κοινοτικών υδάτων τόσο από ποιοτική όσο και από ποσοτική άποψη· ότι στα συμπεράσματα της υπουργικής συνόδου για την κοινοτική πολιτική υδάτων στη Φρανκφούρτη το 1988 τονίσθηκε η ανάγκη για κοινοτική νομοθεσία που να καλύπτει την οικολογική ποιότητα· ότι το Συμβούλιο με το ψήφισμα της 28ης Ιουνίου 198855 ζήτησε από την Επιτροπή να υποβάλει προτάσεις για τη βελτίωση της οικολογικής ποιότητας των κοινοτικών επιφανειακών υδάτων· ότι στη διακήρυξη της υπουργικής συνόδου για τα υπόγεια ύδατα, που πραγματοποιήθηκε στη Χάγη το 1991, αναγνωρίσθηκε η ανάγκη δράσης για την αποφυγή μακροπρόθεσμης επιδείνωσης της ποιότητας και της ποσότητας των γλυκών υδάτων και έγινε έκκληση για πρόγραμμα δράσεων προς υλοποίηση πριν από το 2000, με σκοπό την αειφόρο διαχείριση και προστασία των πόρων γλυκών υδάτων· ότι με τα ψηφίσματα της 25ης Φεβρουαρίου 199256 και 20ής Φεβρουαρίου 199557 το Συμβούλιο ζήτησε ένα πρόγραμμα δράσης για τα υπόγεια ύδατα και αναθεώρηση της οδηγίας του Συμβουλίου της 17ης Δεκεμβρίου 1979 περί προστασίας των υπογείων υδάτων από τη ρύπανση που προέρχεται από ορισμένες επικίνδυνες ουσίες58 ως τμήμα μιας συνολικής πολιτικής για την πρστασία των γλυκών υδάτων· ότι στις 21 Φεβρουαρίου 1996 η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για την "πολιτική υδάτων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας"59 που καθορίζει τις αρχές για μία κοινοτική πολιτική υδάτων· ότι στις 9 Σεπτεμβρίου 1996 η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για πρόγραμμα δράσης για ολοκληρωμένη προστασία και διαχείριση των υπογείων υδάτων · ότι το πρόγραμμα αυτό επεσήμαινε την ανάγκη για καθιέρωση διαδικασιών για τη ρύθμιση της λήψης γλυκού ύδατος και για παρακολούθηση της ποσότητας και της ποιότητας του γλυκού ύδατος· 8. ότι το Συμβούλιο στις 25 Ιουνίου 1996, η Επιτροπή των Περιφερειών στις 19 Σεπτεμβρίου 1996, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή στις 26 Σεπτεμβρίου 1996 και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 23 Οκτωβρίου 1996 54 55 56 57 58 59 60 Έκθεση "Environment in the European Union -1995"; European Environment Agency; Κοπεγχάγη 1995 EEC 209, 9. 8. 1988,0. 3 EEC 59, 6. 3. 1992,0. 2 EEC 49,28. 2. 1995,0. 1 EE L 20, 26. 1. 1980, o. 43, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/692/ΕΟΚ, EEL 377, 31. 12. 1991, σ. 48 COM (96) 59 τελικό, 21. 2. 1996 ΕΕ C 355, 25. 11. 1996, σ. 1 31 ζήτησαν από την Επιτροπή να προχωρήσει στη σύνταξη μιας πρότασης που να θεσπίζει πλαίσιο για την ευρωπαϊκή πολιτική υδάτων· 9. ότι η σύμβαση για την προστασία και τη χρησιμοποίηση των διασυνοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών επιβάλλει διαχείριση των λεκανών απορροής ποταμών· ότι η Κοινότητα και τα κράτη μέλη αποτελούν τα συμβαλλόμενα μέρη της εν λόγω σύμβασης, η οποία εγκρίθηκε με την απόφαση 95/308/ΕΚ του Συμβουλίου61· 10. ότι τα επιφανειακά και τα υπόγεια ύδατα είναι κατ'αρχήν ανανεώσιμες φυσικές πηγές και ότι ιδίως η εξασφάλιση της καλής κατάστασης των υπογείων υδάτων επιβάλλει έγκαιρη δράση και σταθερό μακροπρόθεσμο σχεδιασμό μέτρων προστασίας λόγω της φυσικής καθυστέρησης στο σχηματισμό και την ανανέωση τους· ότι κατά τη θέσπιση μέτρων για την επίτευξη καλής κατάστασης των υπογείων υδάτων θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στα χρονοδιαγράμματα αυτές οι καθυστερήσεις των βελτιώσεων 11. ότι η κοινοτική πολιτική υδάτων επιβάλλει διαφανές και αποτελεσματικό νομοθετικό πλαίσιο με συνοχή· ότι η Κοινότητα οφείλει να παρέχει τις κοινές αρχές και το συνολικό πλαίσιο δράσης· ότι η παρούσα οδιιγία θα προβλέψει ένα παρόμοιο πλαίσιο και θα συντονίσει και θα ενσωματώσει, και σε μία πιο μακροπρόθεσμη προοπτική, θα αναπτύξει περαιτέρω συνολικές αρχές και δομές για αειφόρο χρήση ύδατος στην Κοινότητα σύμφωνα με τις αρχές της επικουρικότητας· 12. ότι οι στόχοι και οι αρχές της κοινοτικής περιβαλλοντικής πολιτικής, όπως ορίζονται στο άρθρο 130Ρ της συνθήκης, συνίστανται ιδίως στην πρόληψη, στη μείωση και στην κατά το δυνατόν εξάλειψη της ρύπανσης δίνοντας προτεραιότητα στην παρέμβαση στην πηγή και εξασφαλίζοντας συνετή διαχείριση των φυσικών πόρων, σύμφωνα με την αρχή "ο ρυπαίνων πληρώνει" και την αρχή της πρόληψης της ρύπανσης· 13. ότι, καθώς ορίζει το άρθρο 130Ρ της συνθήκης, κατά την κατάρτιση της περιβαλλοντικής πολιτικής της η Κοινότητα θα πρέπει να λάβει υπόψη την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη στο σύνολο του χώρου της και την ισόρροπη ανάπτυξη των περιφερειών της· 14. ότι τα κράτη μέλη που μοιράζονται μια λεκάνη απορροής ή έναν υπόγειο υδροφόρο ορίζοντα θα πρέπει να διασφαλίζουν μακροπρόθεσμο κοινό σχεδιασμό των υδατικών πόρων, βασισμένο στις προβλέψεις προσφοράς και ζήττ^σης, κατά τρόπο ώστε να ορίζονται μακροπρόθεσμοι στρατηγικοί στόχοι για τα υδάτινα αποθέματα και τις προτεραιότητες εκμετάλλευσης τους· 15. ότι στην Κοινότητα υπάρχει ποικιλία συνθηκών και αναγκών, οι οποίες απαιτούν διαφορετικές ειδικές λύσεις· ότι κατά το σχεδιασμό και τη λήψη ΕΕ L 186, 5. 8. 1995,0. 42 32 μέτρων για την εξασφάλιση αειφόρου προστασίας και χρήσης του ύδατος θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη αυτή η διαφοροποίηση· ότι οι αποφάσεις θα πρέπει να λαμβάνονται όσο το δυνατόν πλησιέστερα σε καταστάσεις χρήσης ή επίδρασης του ύδατος· ότι, με την κατάρτιση ειδικών προγραμμάτων για τη λήψη μέτρων προσαρμοσμένων στις περιφερειακές και τις τοπικές συνθήκες, θα πρέπει να δίνεται προτεραιότητα στις δράσεις που ανήκουν στην αρμοδιότητα των κρατών μελών 16. ότι η επιτυχία της παρούσας οδτιγίας εξαρτάται από τη στενή συνεργασία και τις συνεκτικές δράσεις στο επίπεδο της Κοινότητας, των κρατών μελών και στο τοπικό επίπεδο, καθώς και από την πληροφόρηση, τη συμμετοχή και τις διαβουλεύσεις με κοινωνικούς εταίρους και με μεμονωμένα άτομα· 17. ότι, ως προς την πρόληψη και τον έλεγχο της ρύπανσης, η κοινοτική πολιτική υδάτων πρέπει να βασίζεται σε μία συνδυασμένη θεώρηση εφαρμόζοντας τον έλεγχο της ρύπανσης στην πηγή μέσω ορισμού τιμών ορίων εκπομπών και προτύπων περιβαλλοντικής ποιότητας· ότι για την ποσότητα του ύδατος, πρέπει να ορίζονται συνολικές αρχές για έλεγχο στη λήψη για την εξασφάλιση μακροπρόθεσμης διαθεσιμότητας επαρκών ποσοτήτων γλυκού ύδατος καλής ποιότητας· 18. ότι η κοινοτική νομοθεσία πρέπει να προσδιορίζει κοινά πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας για ορισμένες ομάδες ή οικογένειες ουσιών· ότι πρέπει να εξασφαλισθεί η ύπαρξη διατάξεων για τη θέσπιση τέτοιων προτύπων σε κοινοτικό επίπεδο ι 9. ότι χρειάζονται κοινές αρχές για το συντονισμό των προσπαθειών των κρατών μελών για τη βελτίωση της ποσότητας και ποιότητας ύδατος, την προώθηση της κατανάλωσης του κατά τρόπο αειφόρο, τη συνεισφορά στον έλεγχο των διασυνοριακών προβλημάτων ρύπανσης, την προστασία των οικοσυστημάτων και ειδικότερα των υδάτινων οικοσυστημάτων, καθώς και για τη διασφάλιση των δυνατοτήτων των κοινοτικών υδάτων να χρησιμοποιούνται για σκοπούς αναψυχής· 20. ότι θα πρέπει να καθιερωθούν κοινοί ορισμοί για την κατάσταση των υδάτων από άποψη ποιότητας και ποσότητας· ότι πρέπει να οριστούν περιβαλλοντικοί στόχοι για να εξασφαλίσουν σε κοινοτικό επίπεδο την επίτευξη καλής ποιότητας επιφανειακών και υπόγειων υδάτων· 21. ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να επιτύχουν το στόχο τουλάχιστον της καλής ποιότητας υδάτων με τον καθορισμό και την υλοποίηση των αναγκαίων μέτρων μέσα σε ολοκληρωμένα προγράμματα μέτρων, λαμβάνοντας υπόψη τις υπάρχουσες κοινοτικές απαιτήσεις· ότι όπου ήδη υπάρχει καλή κατάσταση ύδατος, θα πρέπει να διατηρηθεί· 22. ότι η εξασφάλιση του στόχου της επίτευξης τουλάχιστον καλής ποιότητας υδάτων θα έπρεπε να επιδιωχθεί στο εσωτερικό των λεκανών απορροής ποταμών εξασφαλίζοντας έτσι διοικητική διάρθρωση η οποία να διασφαλίζει 33 τη συνολική διαχείριση των υδάτων που ανήκουν στο ίδιο οικολογικό και υδρογεωλογικό σύστημα είτε τα ύδατα αυτά είναι παρόντα ως υπόγεια είτε ως επιφανειακά ύδατα- 23. ότι είναι ανάγκη να αποτρέπονται ή να περιορίζονται οι επιπτώσεις από τα επεισόδια ρύπανσης λόγω ατυχήματος· ότι θα πρέπει να θεσπιστούν κοινές αρχές με στόχο το συντονισμό των προσπαθειών των κρατών μελών και τη διεύρυνση της διασυνοριακής συνεργασίας σε αυτό τον τομέα· 24. ότι υπάρχει ανάγκη μεγαλιΗερης ενσωμάτωσης των ποιοτικών και ποσοτικών όψεων της προστασίας και της διαχείρισης τόσο των υπογείων όσο και των επιφανειακών υδάτων σε ενιαία διοικητική δομή η οποία να λαμβάνει υπόψη τη φυσική ροή του ύδατος μέσα στον υδρογεωλογικό κύκλο· 25. ότι είναι αναγκαίο να οριστούν στο εσωτερικό των λεκανών απορροής ποταμών τα υπάρχοντα επίπεδα ρύπανσης των υδάτων και να συνταχθούν καταστάσεις χρήσης ύδατος που να περιλαμβάνουν τις ποικίλες πηγές ρύπανσης, τη ζήτηση ύδατος και τις λοιπές επιπτώσεις από τον άνθρωπο πάνω στην κατάσταση του ύδατος· 26. ότι τα κράτη μέλη πρέπει να καθορίσουν τα ύδατα που χρησιμοποιούνται για τη λήψη πόσιμου ύδατος και να θεσπίσουν περιβαλλοντικά πρότυπα για να καταστεί δυνατή η συμμόρφωση με την οδηγία 80/778/EÔK του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 1980 περί της ποιότητας του πόσιμου νερού62· 27. ότι, για να εξασφαλιστεί η συμμετοχή του κοινού και των μεμονωμένων χρηστών ύδατος, είναι αναγκαίο να παρέχονται κατάλληλες πληροφορίες για τα υπό μελέτη μέτρα και εκθέσεις για την πρόοδο στην εφαρμογή τους αποβλέποντας στην ανάμειξη τους πριν ληφθούν τελικές αποφάσεις για τα αναγκαία μέτρα· 28. ότι στο εσωτερικό των λεκανών απορροής ποταμών, όπου η χρήση ύδατος μπορεί να έχει διασυνοριακά αποτελέσματα, πρέπει να εξασφαλίζεται συντονισμένη δράση στα σύνορα· ότι η παρούσα οδηγία θα συμβάλλει στην εκπλήρωση των υποχρεώσεων της Κοινότητας που απορρέουν από διεθνείς συμβάσεις για την προστασία και τη διαχείριση του ύδατος, και ιδίως από τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για την προστασία και τη χρησιμοποίηση των διασυνοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών- 29. ότι είναι αναγκαία η περαιτέρω ενσωμάτωση της αειφόρου διαχείρισης ύδατος σε άλλες περιοχές άσκησης κοινοτικής πολιτικής και, ιδίως, στη γεωργική πολιτική, στην περιφερειακή πολιτική και στην αλιευτική πολιτική· ότι η παρούσα οδηγία θα αποτελέσει μια βάση για συνεχιζόμενο διάλογο και για ανάπτυξη στρατηγικών προς περαιτέρω ολοκλήρωση τομέων πολιτικής· ότι, 62 ΕΕ L 229, 30. 8. 1980, σ. 11 όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Αυστρίας, της Φινλανδίας και της Σουηδίας. 34 κατά συνέπεια, η παρούσα οδηγία θα συμβάλλει ουσιαστικά στην εφαρμογή των βασικών αρχών και στόχων της ευρωπαϊκής προοπτικής χωροταξικής ανάπτυξης (ESDP)· 30. ότι σε περιπτώσεις όπου, λόγω φυσικών συνθηκών, για ιστορικούς λόγους ή λόγω της ρύπανσης από Τρίτες χώρες μπορεί να είναι δύσκολο ή αδύνατο να επιτευχθεί καλή κατάσταση, πρέπει να καθιερωθούν κατάλληλες διαδικασίες για την πρόληψη κάθε περαιτέρω υποβάθμισης της κατάστασης των υδάτων 31. ότι η εξέλιξη της κατάστασης των υδάτων πρέπει να παρακολουθείται σε συστηματική και συγκρίσιμη βάση σε όλη την Κοινότητα για την ορθή στήριξη της επιλογής μέτρων για την εξασφάλιση αεκρόρου χρήσης ύδατος· ότι ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος και η Επιτροπή, σε στενή μεταξύ τους συνεργασία, θα παρακολουθήσουν και θα συντάξουν έκθεση σχετικά με την εξέλιξη στην κατάσταση του περιβάλλοντος· 32. ότι η χρήση οικονομικών μέσων είναι ενδεχομένως κατάλληλη ως μέρος ενός προγράμματος για τη λήψη μέτρων· ότι με βάση την αρχή "ο ρυπαίνων πληρώνει" θα έπρεπε να λαμβάνεται υπόψη κάθε βλάβη ή κάθε αρνητική επίπτωση στο υδάτινο περιβάλλον που προκαλείται από τους ρυπαντές, τις λήψεις και τις λοιπές χρήσεις ύδατος· ότι θα πρέπει να ανακτάται εξ ολοκλήρου από τους χρήστες του ύδατος το κόστος της χρήσης Του· 33. ότι πρέπει να εξασφαλιστεί η πλήρης εφαρμογή και επιβολή της κείμενης περιβαλλοντικής νομοθεσίας για την προστασία των υδάτων· ότι είναι αναγκαίο να εξασφαλιστεί η κατάλληλη εφαρμογή των διατάξεων που υλοποιούν την παρούσα οδηγία σε όλη την Κοινότητα· ότι πρέπει να εξασφαλιστεί ότι η νομοθεσία των κρατών μελών περιλαμβάνει κατάλληλες κυρώσεις· 34. ότι πρέπει να συσταθεί νέα επιτροπή με οριζόντιες αρμοδιότητες στον τομέα της κοινοτικής πολιτικής για τα ύδατα για να επικουρεί την Επιτροπή σε θέματα σχετικά με την υλοποίηση της οδηγίας αυτής· ότι η παρούσα οδηγία θα εξασφαλίσει μηχανισμούς για την αντιμετώπιση των εμποδίων που παρεμβάλλονται στην πρόοδο της κατάστασης των υδάτων όταν αυτά δεν εμπίπτουν στη δικαιοδοσία της κοινοτικής νομοθεσίας για τα ύδατα με απώτερο σκοπό την ανάπτυξη των κατάλληλων στρατηγικών για την υπερπήδηση αυτών των εμποδίων 35. ότι πρέπει η Επιτροπή να παρουσιάζει κάθε χρόνο ενημερωμένο σχέδιο για πιθανές υπό σχεδιασμό ή εξέταση μελλοντικές πρωτοβουλίες στον τομέα των υδάτων 36. ότι πρέπει να θεσπιστούν ως τμήμα αυτής της οδηγίας τεχνικές προδιαγραφές για την εξασφάλιση συνεκτικής προσέγγισης στην Κοινότητα· ότι πρέπει να θεσπιστεί με τη διαδικασία επιτροπής η προσαρμογή των παραρτημάτων αυτής της οδηγίας στην τεχνολογική εξέλιξη και η προτυποποίηση των μεθόδων παρακολούθησης, δειγματοληψίας και ανάλυσης· 35 37. ότι η υλοποίηση των προγραμμάτων εφαρμογής μέτρων για λεκάνες απορροής ποταμών βάσει της παρούσας οδηγίας θα επιτύχει επίπεδο προστασίας υδάτων τουλάχιστον ισοδύναμο προς εκείνο που προβλέπεται από: την οδηγία 75/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 16ης Ιουνίου 1975 περί της απαιτούμενης ποιότητας των υδάτων επιφανείας που προορίζονται για την παραγωγή ποσίμου ύδατος στα κράΤη μέλη63· την οδηγία 77/795/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 12ης Δεκεμβρίου 1977 περί καθιερώσεως κοινής διαδικασίας ανταλλαγής πληροφοριών για την ποιότητα των γλυκών επιφανειακών υδάτων της Κοινότητας64· την οδηγία 78/659/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Ιουλίου 1978 περί της ποιότητας των γλυκών υδάτων που έχουν ανάγκη προστασίας ή βελτιώσεως για τη διατήρηση της ζωής των ιχθύων63· την οδηγία 79/869/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 9ης Οκτωβρίου 1979 περί των μεθόδων μετρήσεως και περί της συχνότητας των δειγματοληψιών και της αναλύσεως των επιφανειακών υδάτων τα οποία προορίζονται για την παραγωγή ποσίμου ύδατος στα κράτη μέλη66· την οδηγία 79/923/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 30ής Οκτωβρίου 1979 περί της απαιτούμενης ποιότητας των υδάτων για οστρακοειδή67, την οδηγία 80/68/ΕΟΚ καθώς και, την πρόταη οδηγίας για την οικολογική ποιότητα των υδάτων6*· ότι οι ανωτέρω οδηγίες πρέπει να καταργηθούν και η πρόταση να αποσυρθεί όταν θα έχουν πλήρως υλοποιηθεί οι σχετικές διατάξεις της παρούσας οδηγίας· 63 64 65 66 67 68 ΕΕ L 194, 25. 7. 1975, σ. 26, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 91/692/ΕΟΚ ΕΕ L 334, 24. 12. 1977, σ. 29, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Αυστρίας, της Φινλανδίας και της Σουηδίας ΕΕ L 222, 14. 8. 1978, σ. 1, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Αυστρίας, της Φινλανδίας και της Σουηδίας ΕΕ L 271, 29. 10. 1979, σ. 44, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την πράξη προσχώρησης της Αυστρίας, της Φινλανδίας και της Σουηδίας ΕΕ L 281, 10. 11. 1979, σ. 47, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 91/692/ΕΟΚ EEC 222, 10. 8. 1994,0. 6 36 ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΟΔΗΓΙΑ: Αρθρο] Σκοπός Σκοπός της παρούσας οδηγίας είναι γενικά η καθιέρωση πλαισίου για την προστασία των επιφανειακών γλυκών υδάτων, των εκβολών, των παράκτιων και των υπόγειων υδάτων στην Κοινότητα, το οποίο: α) β) αποτρέπει την περαιτέρω επιδείνωση και προστατεύει και προωθεί το καθεστώς των υδάτινων οικοσυστημάτων, καθώς και των χερσαίων οικοσυστημάτων σε ό,τι αφορά τις ανάγκες τους σε ύδωρ· και προωθεί την αειφόρο κατανάλωση του ύδατος βάσει μακροπρόθεσμης προστασίας των διαθέσιμων υδάτινων πόρων· και συμβάλλει με αυτό τον τρόπο στην παροχή ύδατος στις ποιότητες και ποσότητες που απαιτούνται για την αειφόρο χρήση των ως άνω πόρων. Άρθρο 2 Ορισμοί Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας και εκτός αν ορίζεται διαφορετικά στην κοινοτική νομοθεσία, οι ακόλουθοι ορισμοί εφαρμόζονται σε όλη την κοινοτική νομοθεσία που αφορά τα ύδατα: 1. 2. 3. 4. Ως "επιφανειακά ύδατα" νοούνται τα γλυκά ύδατα επιφανείας, οι εκβολές και τα παράκτια ύδατα. Ως "υπόγεια ύδατα" νοείται το σύνολο των υδάτων που βρίσκονται κάτω από την επιφάνεια του εδάφους στη ζώνη κορεσμού και σε άμεση επαφή με το έδαφος ή με το υπέδαφος. Ως "επιφανειακά γλυκά ύδατα" νοείται το σύνολο των στάσιμων ή των ρεόντων υδάτων στην επιφάνεια του εδάφους, στα ανάντη των ορίων των γλυκών υδάτων. Ως "παράκτια ύδατα" νοούνται τα ύδατα που βρίσκονται στην πλευρά της ξηράς μιας γραμμής, κάθε σημείο της οποίας βρίσκεται σε απόσταση ενός ναυτικού μιλίου προς τη θάλασσα από το πλησιέστερο σημείο της γραμμής βάσης από την οποία μετρώνται τα χωρικά ύδατα, και η οποία, στις περιπτώσεις εκβολών ποταμών, εκτείνεται μέχρι το απώτερο όριο των εκβολών. 37 5. 6. 7. 8. 9. Ως "εκβολές" νοείται η έκταση στο στόμιο ενός ποταμού που χαρακτηρίζει τη μετάβαση από τα επιφανειακά γλυκά ύδατα στα παράκτια ύδατα. Τα εξωτερικά όρια (προς την πλευρά της θάλασσας) των εκβολών θα ορίζονται από τα κράτη μέλη ανάλογα με τις ανάγκες. Το εσωτερικό όριο (στα ανάντη) θα είναι το όριο των γλυκών υδάτων. Ως "όριο γλυκών υδάτων" νοείται το σημείο της ροής στο οποίο, στη φάση της άμπωτης και σε περίοδο χαμηλής ροής γλυκού ύδατος, παρατηρείται αξιοσημείωτη αύξηση της περιεκτικότητας άλατος λόγω της παρουσίας θαλάσσιου ύδατος. Ως "υδατικό σύστημα" νοείται διακεκριμένο και ομοιογενές στοιχείο επιφανειακών ή υπογείων υδάτων, π. χ. ο υδροφόρος ορίζων, μια λίμνη, ένας ταμιευτήρας, ένα τμήμα ρεύματος, ποταμού ή διώρυγας, οι εκβολές ενός ποταμού ή ένα τμήμα παράκτιων υδάτων. Ως "αξιόλογο υδατικό σύστημα" για τους σκοπούς του άρθρου 8 θα νοείται τό σύνολο των υδάτων που προορίζονται για την παραγωγή ποσίμου ύδατος από μεμονωμένη πηγή που εξυπηρετεί τουλάχιχττον 15 νοικοκυριά. Ως "λεκάνη απορροής ποταμού" νοείται η εδαφική έκταση από την οποία συγκεντρώνεται το σύνολο της απορροής μέσω διαδοχικών ρευμάτων, ποταμών και πιθανώς λιμνών και παροχετεύεται στη θάλασσα με ενιαίο στόμιο ποταμού, εκβολές ή δέλτα. 10. Ως "υπολεκάνη" νοείται η έκταση από την οποία συγκεντρώνεται το σύνολο της απορροής μέσω σειράς ρευμάτων, ποταμών και πιθανώς λιμνών σε συγκεκριμένο σημείο ροής ύδατος (συνήθως λίμνης ή συμβολής ποταμών). 11. Ως "περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού" νοείται η διοικητική θαλάσσια ή χερσαία έκταση, που αποτελείται από μια ή περισσότερες γειτονικές λεκάνες απορροής ποταμού μαζί με τα συναφή υπόγεια και παράκτια ύδατα, η οποία έκταση ορίζεται από το άρθρο 3. 1 ως η βασική διοικητική μονάδα διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. 12. Ως "αρμόδια αρχή" νοείται η αρχή που ορίζεται από το άρθρο 3. 2 ή 3. 3 ως αρμόδια μεταξύ άλλων για την εφαρμογή των κανόνων της παρούσας οδτιγίας στο έδαφος συγκεκριμένης περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού. 13. Ως "κατάσταση επιφανειακών υδάτων" νοείται η συνολική έκφραση της κατάστασης ενός επιφανειακού υδατικού συστήματος, που καθορίζεται από τις χαμηλότερες τιμές της οικολογικής και της χημικής του κατάστασης. 14. Ως "καλή κατάσταση επιφανειακών υδάτων" νοείται η κατάσταση επιφανειακού υδατικού συστήματος που χαρακτηρίζεται τουλάχιστον "καλή", τόσο από οικολογική όσο και από χημική άποψη. Η καλή κατάσταση των επιφανειακών υδάτων αποτελεί τον περιβαλλοντικό 38 στόχο για τα ύδατα αυτά, όπως ορίζεται από το άρθρο 4. 1. α. 15. Ως "κατάσταση υπογείων υδάτων" νοείται η συνολική έκφραση της κατάστασης υπογείου υδατικού συστήματος, που καθορίζεται από τις χαμηλότερες τιμές της ποσοτικής και της χημικής του κατάστασης. 16. Ως "καλή κατάσταση υπογείων υδάτων" νοείται η κατάσταση υπογείου υδατικού συστήματος που χαρακτηρίζεται τουλάχιστον "καλή", τόσο από ποσοτική όσο και από χημική άποψη. Η καλή κατάσταση των υπογείων υδάτων αποτελεί το βασικό περιβαλλοντικό στόχο των υδάτων αυτών, όπως αυτή ορίζεται από το άρθρο 4 1. β. 17. Ως "οικολογική κατάσταση" νοείται η ποιοτική έκφραση της διάρθρωσης και της λειτουργίας υδάτινων οικοσυστημάτων που συνδέονται με επιφανειακά ύδατα. Ο όρος λαμβάνει υπόψη το φυσικο-χημικό χαρακτήρα του ύδατος και των ιζημάτων του, τα χαρακτηριστικά ροής του ύδατος και τη φυσική διάρθρωση του υδατικού συστήματος, εστιάζεται όμως στην κατάσταση των βιολογικών στοιχείων του οικοσυστήματος. 18. Ως "φυσική οικολογική κατάσταση" νοείται η θεωρητική οικολογική κατάσταση στην οποία θα βρισκόταν ένα επιφανειακό υδατικό σύστημα, αν αυτό ήταν απαλλαγμένο από ανθρώπινες δραστηριότητες. 1 19. Ως "υψηλή οικολογική κατάσταση" νοείται η οικολογική κατάσταση στην οποία φθάνει ένα επιφανειακό υδατικό σύστημα που αποδεδειγμένα δεν επηρεάζεται αισθητά από τις ανθρώπινες δραστηριότητες. 20. Ως "καλή οικολογική κατάσταση" νοείται η οικολογική κατάσταση στην οποία φθάνει ένα υδατικό σύστημα που αποδεδειγμένα επηρεάζεται αισθητά από ανθρώπινες δραστηριότητες, και το οποίο μολαταύτα παρουσιάζει πλούσιο, ισόρροπο και αειφόρο οικοσύστημα. Καλή οικολογική κατάσταση είναι η οικολογική κατάσταση που απαιτείται για την ικανοποίηση των περιβαλλοντικών στόχων των επιφανειακών υδάτων που ορίζονται από το άρθρο 4. 1. α. 21. Ως "χημική κατάσταση" νοείται η έκφραση του βαθμού ρύπανσης ενός υδατικού συστήματος. 22. Ως "υψηλή χημική κατάσταση" νοείται η χημική κατάσταση που μπορεί να επιτύχει ένα υδατικό σύστημα, στο οποίο καμία από τις ουσίες που αναφέρονται στο παράρτημα VIII δεν εμφανίζεται σε ποσοστά ανώτερα εκείνων της φυσικής κατάστασης. 23. Ως "καλή χημική κατάσταση" νοείται η χημική κατάσταση που έχει επιτύχει ένα υδατικό σύστημα, στο οποίο οι συγκεντρώσεις των ουσιών του παραρτήματος VIII δεν υπερβαίνουν τα πρότυπα περιβαλλοντικής ποιότητας 39 που ορίζει το παράρτημα Χ και άλλα συναφή κοινοτικά νομοθετήματο που ορίζουν τα περιβαλλοντικά ποιοτικά πρότυπα, και στα οποία οι τάσεις των στοιχείων παρακολούθησης δεν υποδηλώνουν ότι στο μέλλον τα εν λόγω περιβαλλοντικά ποιοτικά πρότυπα θα ξεπεραστούν. Καλή χημική κατάσταση είναι εκείνη που απαιτείται για την εκπλήρωση των περιβαλλοντικών στόχων τόσο των επιφανειακών όσο και των υπογείων υδάτων, όπως αυτοί ορίζονται από τα άρθρα 4. 1. α και 4. 1. β. 24. Ως "ποσοτική κατάσταση" νοείται η έκφραση του βαθμού στον οποίο ένα σύστημα υπογείων υδάτων έχει μονίμως εξαντληθεί λόγω άμεσων και έμμεσων λήψεων και αλλοιώσεων του φυσικού ρυθμού ανατροφοδότησης του. 25. Ως "υψηλή ποσοτική κατάσταση" νοείται η ποσοτική κατάσταση που έχει επιτύχει ένα σύστημα υπογείων υδάτων, στην οποία οι λήψεις και οι αλλοιώσεις του φυσικού ρυθμού ανατροφοδότησης του έχουν αμελητέα επίπτωση στη φύση του υδροφόρου ορίζοντα. 26. Ως "καλή ποσοτική κατάσταση" νοείται η ποσοτική κατάσταση που έχει επιτύχει ένα σύστημα υπογείων υδάτων, στην οποία οι λήψεις και οι αλλοιώσεις του φυσικού ρυθμού ανατροφοδότησης του είναι μακροπρόθεσμα αειφόρες, χωρίς να οδηγούν σε απώλεια της οικολογικής ποιότητας συναφών επιφανειακών υδάτων ή σε βλάβη συναφών χερσαίων οικοσυστημάτων. Καλή ποσοτική κατάσταση είναι εκείνη που απαιτείται για την εκπλήρωση των περιβαλλοντικών στόχων των υπογείων υδάτων, όπως αυτοί ορίζονται από το άρθρο 4. 1. β. 27. Ως "ρύποι" νοούνται οι ουσίες και οι ομάδες ουσιών που αναφέρονται στο παράρτημα VIII. 28. Ως "ρύπανση" νοείται η λόγω ανθρωπίνων δραστηριοτήτων άμεση ή έμμεση εισαγωγή ουσιών, κραδασμών, θερμότητας ή θορύβου στον αέρα, το νερό ή το έδαφος, στοιχείων που μπορούν να είναι επιζήμια για την υγεία του ανθρώπου ή για την ποιότητα του περιβάλλοντος, να συντελούν στη φθορά υλικής ιδιοκτησίας ή να επηρεάζουν δυσμενώς ή να παρεμβαίνουν σε λειτουργίες αναψυχής ή σε λοιπές νόμιμες χρήσεις του περιβάλλοντος. 29. Ως "περιβαλλοντικοί στόχοι" νοούνται οι στόχοι που θεσπίζει το άρθρο 4. Οι εν λόγω περιβαλλοντικοί στόχοι θεωρούνται ως "ποιοτικά περιβαλλοντικά πρότυπα" για τους σκοπούς του άρθρου 2 παράγροφς 7 και του άρθρου 10 της οδηγίας 96/61/ΕΚ του Συμβουλίου69. 69 EEL 257, 10. 10. 1996,0. 26 40 30. Ως "ποιοτικό περιβαλλοντικό πρότυπο" νοείται η συγκέντρωση συγκεκριμένου ρύπου ή ομάδας ρύπων στο ύδωρ, το ίζημα ή το βιόκοσμο, της οποίας δεν πρέπει να σημειώνεται υπέρβαση, ώστε να προστατεύεται η υγεία του ανθρώπου και το περιβάλλον. Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, τα ποιοτικά περιβαλλοντικά πρότυπα ορίζονται σε κοινοτικό επίπεδο στο παράρτημα Χ. Επιπλέον, ποιοτικά περιβαλλοντικά πρότυπα θεσπίζονται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 8, παράγρφος 2, αναφορικά με τα ύδατα που χρησιμοποιούνται για τη λήψη ποσίμου ύδατος. Τα ποιοτικά περιβαλλοντικά πρότυπα του παραρτήματος Χ, καθώς και εκείνα που έχουν εγκριθεί κατά το άρθρο 8, παράγραφος 2, θεωρούνται επίσης ως ποιοτικά περιβαλλοντικά πρότυπα για τους σκοπούς του άρθρου 2, παράγραφος 7 και του άρθρου 10 της οδηγίας 96/61/ΕΚ. 31. Ως "ύδωρ που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση" νοείται το ύδωρ που καλύπτεται από τις διατάξεις της οδηγίας 80/778/ΕΟΚ. 32. Ως "χρήση" ύδατος νοείται: α. β. γ. η λήψη, διανομή και κατανάλωση επιφανειακών ή υπογείων υδάτων η εισαγωγή ρύπων σε εγκαταστάσεις συλλογής και επεξεργασίας επιφανειακών υδάτων και λυμάτων, οι οποίες στη συνέχεια διοχετεύουν την παροχή τους σε επιφανειακά ύδατα· οποιαδήποτε άλλη εφαρμογή επιφανειαχαόν ή υπογείων υδάτων που περικλείει τη δυνατότητα σημαντικών επιπτώσεων στην κατάσταση του ύδατος. 33. Ως "πλήρης ανάκτηση κόστους" νοείται η περίπτωση κατά την οποία, μέσω των τιμών ή των επιβαρύνσεων, ο χρήστης του ύδατος καταβάλλει τα ακόλουθα στοιχεία κόστους για τυχόν υπηρεσίες που παρέχονται σε σχέση με τη χρήση του ύδατος: κόστος λειτουργίας και συντήρησης· κόστος διατήρησης κεφαλαίου· κόστος κεφαλαίου (καταβολές κεφαλαίου και τόκων) και αποθέματα για μελλοντικές βελτιώσεις και επεκτάσεις. 34. Ως "οικιακή χρήση" νοείται η μεμονωμένη οικιακή χρήση ύδατος, με εξαίρεση τη χρήση για εμπορικές δραστηριότητες. 35. Ως "βασικό επίπεδο χρήσης" νοείται το ποσό του ύδατος που χρησιμοποιεί κάθε άτομο για τις βασικές του ανάγκες. Για τον υπολογισμό του εν λόγω ποσού λαμβάνονται υπόψη οι ελάχιστες ποσότητες που απαιτούνται για την υγεία και την υγιεινή του ανθρώπου. Σε όλα τα στάδια, η κατανάλωση ύδατος από οικιακές συσκευές υπολογίζεται βάσει των καλύτερων δυνατών διαθέσιμων τεχνικών. 41 Συντονισμός λήψης μέτρων μέσα σε περιοχές λεκανών απορροής ποταμών Αρθρο 3 1. 2. 3. 4. 5. Τα κράτη μέλη προσδιορίζουν τις επί μέρους λεκάνες απορροής ποταμών που κείνται στο εσωτερικό της εθνικής τους επικράτειας και, για τους σκοπούς αυτής της οδηγίας, τις υπαγάγουν σε αυτοτελείς ζώνες λεκανών απορροής ποταμών. Οι μικρές λεκάνες απορροής ποταμών ενδεχομένως συνδυάζονται με μεγαλύτερες λεκάνες απορροής ποταμών ή ενώνονται με γειτονικές μικρές λεκάνες απορροής για το σχηματισμό αυτοτελών ζωνών λεκανών απορροής ποταμών, όπου ενδείκνυται. Κατά το μέτρο που τα υπόγεια ύδατα δεν ακολουθούν πλήρως μία συγκεκριμένη λεκάνη απορροής, τα εν λόγω υπόγεια ύδατα λογίζεται ότι ανήκουν στην πλησιέστερη ή την προσφορότερη περιοχή λεκανών απορροής ποταμού. Τα παράκτια ύδατα υπαγάγονται στην πλησιέστερη ή την προσφορότερη περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι έχουν θεσπιστεί οι κατάλληλες διοικητικές ρυθμίσεις, συμπεριλαμβανομένου του καθορισμού των κατάλληλων αρμόδιων αρχών, ώστε να διασφαλίζεται ο συντονισμός και η επιτήρηση της εφαρμογής των κανόνων της παρούσας οδηγίας μέσα σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού. Όπου μία λεκάνη απορροής ποταμού καλύπτει εδάφη περισσότερων από ένα κρατών μελών, τα αντίστοιχα κράτη μέλη καθιερώνουν από κοινού μια διεθνή περιοχή λεκανών απορροής ποταμού. Με αίτηση ενός ή περισσοτέρων από τα εμπλεκόμενα κράτη μέλη, η Επιτροπή ενεργεί ως ανεξάρτητος μεσολαβητής για να διευκολυνθεί η καθιέρωση τέτοιας διεθνούς περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν από κοινού ότι έχουν θεσπιστεί οι κατάλληλες διοικητικές ρυθμίσεις, συμπεριλαμβανομένου του καθορισμού των κατάλληλων αρμόδιων αρχών, ώστε να διασφαλίζεται ο συντονισμός και η επιτήρηση της εφαρμογής των κανόνων της παρούσας οδηγίας μέσα στις εν λόγω διεθνείς περιοχές λεκανών απορροής ποταμών. 'Οπου μία λεκάνη απορροής ποταμού εκτείνεται πέρα από το έδαφος της Κοινότητας, ή καθιέρωση της σχετικής περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού και της αρμόδιας αρχής θα πρέπει να γίνεται από κοινού με τα σχετικά κράτη μη μέλη. Τα κράτη μέλη μπορεί να ορίσουν υπάρχοντες εθνικούς ή διεθνείς οργανισμούς ως αρμόδιες αρχές για τους σκοπούς αυτής της οδηγίας. Στις περιπτώσεις αυτές, εξασφαλίζουν ότι οι αρμόδιες αυτές αρχές έχουν τις εξουσίες και τη δικαιοδοσία που απαιτείται για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που επιβάλλει η παρούσα οδηγία. 42 6. 7. 8. Τα κράτη μέλη ορίζουν τις αρμόδιες αρχές τους πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 1999. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή πριν από τις 30 Ιουνίου 2000 τον κατάλογο με τις αρμόδιες αρχές τους, καθώς και με τις αρμόδιες αρχές των διεθνών οργανισμών στους οποίους μετέχουν. Για κάθε αρμόδια αρχή παρέχονται οι πληροφορίες που ορίζονται στο παράρτημα Ι. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή για οιεσδήποτε αλλαγές στις πληροφορίες που παρέχονται σύμφωνα με την παράγραφο 7 μέσα σε τρεις μήνες από τη θέση σε ισχύ της αλλαγής. Αβθρο4 Περιβαλλοντικοί στόχοι 1. Στο πλαίσιο ενός συνολικού σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών, τα κράτη μέλη θα καταρτίσουν και θα θέσουν σε λειτουργία τα προγράμματα των μέτρων που θεωρούνται απαραίτητα με σκοπό: α. β. γ. να αποτραπεί η επιδείνωση της οικολογικής ποιότητας και η ρύπανση των επιφανειακών υδάτων και να αποκατασταθούν τα επιφανειακά ύδατα που έχουν υποστεί ρύπανση, ώστε να επιτευχθεί καλή κατάσταση του συνόλου των επιφανειακών υδάτων μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2010. επιδείνωση να αποτραπεί η των υπογείων υδάτων, να αποκατασταθούν τα υπόγεια ύδατα που έχουν υποστεί ρύπανση και να διασφαλιστεί ισορροπία μεταξύ των λήψεων και του ανεφοδιασμού των υπογείων υδάτων, ώστε να επιτευχθεί καλή κατάσταση του συνόλου των υπογείων υδάτων μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2010, και να διασφαλιστεί συμμόρφωση, πριν από την 31η Δεκεμβρίου 2010, με όλα τα πρότυπα και τους στόχους που σχετίζονται με τις προστατευόμενες περιοχές εκτός αν προβλέπεται άλλως στην Κοινοτική, εθνική ή τοπική νομοθεσία σύμφωνα με την οποία καθιερώνονται οι επί μέρους προστατευόμενες περιοχές. 2. 3. Εάν οι στόχοι που καθιερώνονται δυνάμει της παραγράφου 1, σημείο γ δεν συμβιβάζονται με τους στόχους που ορίζονται στην παράγραφο 1 σημεία (α) και (β) υπερέχουν οι στόχοι που ορίζονται στην παράγραφο 1, σημείο γ. Οι προθεσμίες που προβλέπονται στην παράγραφο 1, σημεία α) και β) για ειδικά υδατικά συστήματα μπορούν να παραταθούν υπό τον όρο ότι πληρούνται όλες οι ακόλουθες προϋποθέσεις: 43 α. β. γ. οι φυσικές συνθήκες δεν επιτρέπουν ταχείες βελτιώσεις στην κατάσταση του υδατικού συστήματος· όλα τα μέτρα που απαιτούνται στο άρθρο 13 για να φέρουν το υδατικό σύστημα στο απαιτούμενο πρότυπο κατά την παραταθείσα προθεσμία έχουν θεσπιστεί και τεθεί σε εφαρμογή πριν από την 31η Δεκεμβρίου ,2007- και, η παράταση της προθεσμίας, και η αντίστοιχη αιτιολογία, μνημονεύονται ειδικά στο σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών που απαιτείται από το άρθρο 16. Είναι δυνατό να οριστούν λιγότερο αυστηροί περιβαλλοντικοί στόχοι από αυτούς που απαιτούνται δυνάμει της παραγράφου 1, σημεία α και β για ειδικά υδατικά συστήματα περιορισμένης έκτασης, όταν πληρούνται όλες οι ακόλουθες προϋποθέσεις: α. β. γ. δ. το υδατικό σύστημα επηρεάζεται σοβαρά από την ανθρώπινη δραστηριότητα και βελτιώσεις στην κατάσταση είναι αποδεδειγμένα αδύνατες ή απαγορευτικά δαπανηρές· θεσπίζονται περιβαλλοντικοί στόχοι που εξασφαλίζουν ότι δεν θα επέλθει περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης, ώστε να μη διακυβευθεί η επίτευξη των στόχων της παρούσας οδηγίας σε άλλα υδατικά συστήματα μέσα στην ίδια περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού· η καθιέρωση λιγότερο αυστηρών περιβαλλοντικών στόχων, και η αντίστοιχη αιτιολογία, μνημονεύονται ειδικά στο σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών που επιβάλλει το άρθρο 16. θεσπίζονται ανάλογοι λιγότερο αυστηροί στόχοι, ώστε να μην υπονομεύεται η εφαρμογή της ισχύουσας κοινοτικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας. £ρΟβο_£ Χαρακτηριστικά της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι αναλαμβάνεται ανάλυση των χαρακτηριστικών κάθε περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού και ότι η εν λόγω ανάλυση έχει περατωθεί το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2001. Οι εν λόγω αναλύσεις καλύπτουν τα ακόλουθα στοιχεία: α. τα γεωλογικά και γεωγραφικά χαρακτηριστικά της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού- 44 2. 3. 1. β. γ. ° τα υδρογραφικά χαρακτηριστικά της ίδιας περιοχής· τα δημογραφικά χαρακτηριστικά της ίδιας περιοχής, και τις χρήσεις γης και τις οικονομικές δραστηριότητες μέσα στην ίδια περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού. Προκειμένου να εξασφαλιστεί η ευρύτερη δυνατή χρήση όλων των διαθέσιμων στοιχείων και να αποφευχθεί επανάληψη της συλλογής των ίδιων στοιχείων, διασφαλίζεται η συνεργασία με τις στατιστικές υπηρεσίες σε εθνικό και κοινοτικό επίπεδο. Οι τεχνικές προδιαγραφές του παραρτήματος II για τον σκοπό της ανάλυσης θεσπίζονται από την Επιτροπή το αργότερο μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 1999, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 25. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα αντικαταστήσουν το σημερινό παράρτημα II. Οι αναλύσεις υποβάλλονται σε επανεξέταση και εάν απαιτείται ενημερώνονται μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2007 και στη συνέχεια κάθε έξι χρόνια. Εξέταση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της ανθρώπινης δραστηριότητας Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού εξετάζονται οι επιπτώσεις της ανθρώπινης δραστηριότητας στην κατάσταση των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων και ότι η εν λόγω εξέταση έχει περατωθεί το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2001. Η εν λόγω εξέταση καλύπτει τα ακόλουθα θέματα: α. εκτιμήσεις της ρύπανσης από σημειακή πηγή· β. γ. δ. εκτιμήσεις της ρύπανσης από διάσπαρτες πηγές· εκτιμήσεις των λήψεων ύδατος, και ανάλυση λοιπών ανθρωπογενών επιδράσεων της κατάστασης του ύδατος. 2. Οι τεχνικές προδιαγραφές του παραρτήματος III για το σκοπό αυτό θεσπίζονται από την Επιτροπή το αργότερο μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 1999, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 25. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα αντικαταστήσουν το σημερινό παράρτημα III 45 Τα πορίσματα της εξέτασης υπόκεινται σε ενημέρωση μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2007 και στη συνέχεια κάθε έξι χρόνια. Άρθρο 7 Οικονομική ανάλυση της χρήσης ύδατος εντός της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού 1. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι για κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού εκπονείται οικονομική ανάλυση της χρήσης ύδατος ώστε, μεταξύ άλλων, να συγκεντρώνονται οι βασικές πληροφορίες που απαιτούνται για τους σκοπούς του άρθρου 12 και ότι η εν λόγω ανάλυση έχει περατωθεί το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2001. Οι εν λόγω αναλύσεις καλύπτουν τα ακόλουθα στοιχεία: α. β. γ. δ. τη λήψη και διανομή γλυκού ύδατος· τη συλλογή και παροχέτευση λυμάτων τις ποσότητες, τις τιμές και το κόστος (περιλαμβανομένων του κόστους και του οφέλους για το περιβάλλον και τους πόρους) που συνδέονται με τα σημεία α και β· ανάλυση των συλλεγέντων στοιχείων βάσει των σημείων α έως γ στοιχείων σύμφωνα με τους διαφόρους τομείς οικονομικής δραστηριότητας, κατανεμημένων τουλάχιστον σε νοικοκυριά, βιομηχανία και γεωργία· ε. μακροπρόθεσμες προβλέψεις προσφοράς και ζήτησης· στ. ζ. εκτιμήσεις των επενδύσεων σε έργα υποδομής από τον ιδιωτικό και το δημόσιο τομέα· τις ιστορικές τάσεις των στοιχείων που συνελέγησαν ως άνω κατά τα σημεία α έως στ και περιλαμβανομένων εποχιακών στοιχείων κατά περίπτωση και μελλοντικών προβλέψεων σύμφωνα με ορισμένες υποθέσεις εξέλιξης των τιμών και επενδύσεων που καλύπτουν τουλάχιστον τα προηγούμενα έξι χρόνια, καθώς και προβλέψεις για τα επόμενα δώδεκα χρόνια. 2. 3. Οι τεχνικές προδιαγραφές του παραρτήματος II θεσπίζονται από την Επιτροπή το αργότερο μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 1999, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 25. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα αντικαταστήσουν το σημερινό παράρτημα II. Οι οικονομικές αναλύσεις ενημερώνονται μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2007 και στη συνέχεια κάθε έξι χρόνια. 46 ΑοθροΕ Ύδατα που χρησιμοποιούνται για τη λήψη πόσιμου ύδατος 1. Μέσα σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν τον εντοπισμό του συνόλου των αξιόλογων υδατικών συστημάτων, τα οποία χρησιμοποιούνται ή μπορεί στο μέλλον να χρησιμοποιηθούν για τη λήψη ύδατος με σκοπό την ανθρώπινη κατανάλωση. 2. Για κάθε υδατικό σύστημα που εντοπίζεται κατά την παράγραφο 1, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη θέσπιση ποιοτικών περιβαλλοντικών προτύπων που αποβλέπουν στο να διασφαλιστεί ότι, υπό το αναμενόμενο καθεστώς επεξεργασίας του ύδατος και σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία, το ύδωρ που προκύπτει πληροί τις απαιτήσεις της οδηγίας 80/778/ΕΟΚ. AQQOO9 Μητρώο προστατευόμενων περιοχών 1. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την καθιέρωση μητρώου όλων των περιοχών που κείνται στο εσωτερικό κάθε περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού, οι οποίες έχουν χαρακτηρισθεί ως χρήζουσες ειδικής προστασίας βάσει ειδικών διατάξεων της κοινοτικής, της εθνικής ή της τοπικής νομοθεσίας για την προστασία των επιφανειακών και υπογείων υδάτων τους ή για τη διατήρηση , των φυσικών ενδιαιτημάτων και των ζωικών/φυτικών ειδών. Εξασφαλίζουν ότι το μητρώο έχει περατωθεί το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2001. 2. 3. Το μητρώο περιλαμβάνει το σύνολο των αναφερομένων στο άρθρο 8, παραγραςρος 1, περιοχών και όλων των προστατευομένων περιοχών που παρατίθενται στο πσ^άρτημα IV. Σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού, το μητρώο των προστατευόμενων περιοχών εξετάζεται και ενημερώνεται συνεχώς. Παρακολούθηση της κατάστασης των επιφανειακών και των υπογείων υδάτων 1. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την κατάρτιση προγραμμάτων για την παρακολούθηση της κατάστασης υδάτων, ώστε να υπάρχει συνεκτική και συνολική εικόνα της κατάστασης των υδάτων σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού. Για τα επιφανειακά ύδατα, τα εν λόγω προγράμματα αναφέρονται στην παρακολούθηση της οικολογικής και της χημικής κατάστασης, ενώ για τα υπόγεια ύδατα αναφέρονται στη χημική και την ποσοτική τους κατάσταση. Τα προγράμματα αυτά θα τεθούν σε εφαρμογή μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2001. Η ως άνω παρακολούθηση θα καλύπτει τα 47 στοιχεία που αναφέρονται στο παράρτημα V. Οι τεχνικές προδιαγραφές του παραρτήματος V για το σκοπό αυτό θα εγκριθούν από την Επιτροπή το αργότερο μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1999, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 25. Οι τεχνικές αυτές προδιαγραφές θα αντικαταστήσουν το σημερινό παράρτημα V. ÀQQQQ 11 Παρακολούθηση των προστατευόμενων περιοχών 1. 2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την κατάρτιση προγραμμάτων για την παρακολούθηση της κατάστασης των προστατευόμενων περιοχών τους μέσα σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού. Τα προγράμματα αυτά τίθενται σε εφαρμογή σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που περιλαμβάνεται στην κοινοτική, εθνική ή τοπική νομοθεσία με την οποία προσδιορίστηκαν οι επί μέρους προστατευόμενες περιοχές. 'Οταν δεν υπάρχει τέτοιο εν ισχύει την χρονοδιάγραμμα που προβλέπει ενάρξεως 1η Ιανουαρίου 2002 ή ημερομηνία προ αυτής, το πρόγραμμα παρακολούθησης τίθεται σε εφαρμογή από την ημερομηνία αυτή. ημερομηνία Οι τεχνικές προδιαγραφές για τους σκοπούς της παρακολούθησης είναι αυτές που περιέχονται στην κοινοτική, εθνική ή τοπική νομοθεσία με την οποία προσδιορίστηκαν οι επί μέρους προστατευόμενες περιοχές. Όπου δεν υπάρχουν παρόμοιες τεχνικές προδιαγραφές για την παρακολούθηση, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την θέσπιση των κατάλληλων τεχνικών προδιαγραφών. Αρθρο 12 Επιβαρύνσεις για τη χρήση ύδατος 1. Μέχρι το 2010 τα κράτη μέλη διασφαλίζουν την πλήρη ανάκτηση του κόστους για το σύνολο των υπηρεσιών που συνδέονται με τη χρήση ύδατος γενικά και ανά οικονομικό τομέα, και με ανάλυση σε οικιακή, βιομηχανική και γεωργική χρήση. 2. Ως επακόλουθο της απαιτούμενης βάσει του άρθρου 7 και του παραρτήματος II ανάλυσης μεθόδων υπολογισμού κόστους και οφελών για το περιβάλλον και τους πόρους, η Επιτροπή καταθέτει, όποτε είναι σκόπιμο, προτάσεις ώστε να κατοχυρώνει τον συνυπολογισμό, στην τιμή χρήσης του ύδατος, του περιβαλλοντικού κόστους και του κόστους εξάντλησης πόρων που δεν καλύπτονται από την παράγραφο 1. 3. Υπό την επιφύλαξη εφαρμογής των άρθρων 92, 93 και 94 της συνθήκης, τα κράτη μέλη διατηρούν το δικαίωμα να χορηγήσουν εξαιρέσεις από τις 48 διατάξεις του παρόντος άρθρου, για τους ακόλουθους λόγους: α. β. γ. για να εξασφαλισθεί ένα βασικό επίπεδο χρήσης ύδατος για οικιακούς σκοπούς σε προσιτή τιμή, για να δοθεί δυνατότητα επιδότησης του κεφαλαιουχικού κόστους έργων υποδομής στα οποία προβλέπεται κοινοτική χρηματοδότηση σύμφωνα με τα άρθρα 130Α έως 130Ε της συνθήκης και που αποσκοπούν στο να συμβάλουν στην επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων του άρθρου 4, της παρούσας οδηγίας, και για να ληφθεί υπόψη μια ειδική γεωγραφική ή κλιματική κατάσταση μιας περιφέρειας που είναι επιλέξιμη για ενίσχυση βάσει των στόχων 1, 5β και 6 των διαρθρωτικών ταμείων. Οι εν λόγω εξαιρέσεις επεξηγούνται λεπτομερώς στα απαιτούμενα βάσει του άρθρου 16 σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών, ενώ αποστέλλονται στην Επιτροπή λεπτομερείς εξηγήσεις εντός έξι μηνών από την έναρξη ισχύος των εν λόγω εξαιρέσεων. Τα κράτη μέλη καταρτίζουν χρονοδιαγράμματα για την πλήρη εφαρμογή των διατάξεων οικείων χρονοδιαγραμμάτων περιλαμβάνονται στα απαιτούμενα βάσει του άρθρου 16 σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. του παρόντος άρθρου, Λεπτομέρειες των Άοθρο13 Πρόγραμμα θέσπισης μέτρων Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού την κατάρτιση προγράμματος για τη λήψη μέτρων για την επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων που διατυπώνονται στο άρθρο 4. Το πρόγραμμα των μέτρων αποτελεί μέρος των σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών, όπως εκτίθεται στο άρθρο 16. Το πρόγραμμα μέτρων περιλαμβάνει "βασικά μέτρα" και, όπου απαιτείται, σύμφωνα με την παράγραφο 4, "συμπληρωματικά μέτρα". Τα "βασικά μέτρα" είναι υποχρεωτικά στοιχεία του προγράμματος μέτρων και αποτελούνται από: α. τα μέτρα εκείνα που απαιτούνται για την εφαρμογή της κοινοτικής, εθνικής ή τοπικής νομοθεσίας για την προστασία των υδάτων, συμπεριλαμβανομένων των μέτρων που απαιτούνται από την κοινοτική νομοθεσία όπως παρατίθενται στο μέρος Α του παραρτήματος VI και, ειδικότερα για την πλήρη εφαρμογή των διατάξεων της οδηγίας 96/61/ΕΚ σε εκείνες τις βιομηχανίες και 49 4. 1. 2. 3. δραστηριότητες που περιγράφονται στο παράρτημα Ι της οδηγίας εκείνης· Προκειμένου για τα βασικά μέτρα που αναφέρονται στην εκπομπή ρύπων, θα εφαρμοσθεί συνδυασμένη προσέγγιση με χρησιμοποίηση του ελέγχου της ρύπανσης στην πηγή μέσω του καθορισμού ορίων εκπομπών και ποιοτικών περιβαλλοντικών προτύπων μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή των επιβαρύνσεων για χρήση ύδατος όπως επιβάλλει το άρθρο 12· μέτρα που απαιτούνται για την επίτευξη, πριν από τη λήξη των προθεσμιών του άρθρου 4 παράγραφος 1, των ποιοτικών περιβαλλοντικών προτύπων που καθιερώνονται από το άρθρο 8 παράγραφος 2 για ύδατα που προορίζονται για τη λήψη πόσιμου ύδατος· β. γ. δ. τα ακόλουθα μέτρα που εφαρμόζονται σε όλα τα υδατικά συστήματα με χημική κατάσταση λιγότερο από "καλή": i. εντατικότερη παρακολούθηση της έκτασης και της φύσης της ρύπανσης στο εσωτερικό του υδατικού συστήματος· Η. έρευνα της πηγής της ρύπανσης, και Hi. άμεση επανεξέταση όλων των σχετικών εξουσιοδοτήσεων και αδειών διάθεσης, και δράση που θα εξαρτάται από το επίπεδο του σχετικού κινδύνου. ε. συστήματα ελέγχων τα οποία να διέπουν τη λήψη γλυκών επιφανειακών και υπόγειων υδάτων και τα οποία μεταξύ άλλων να προβλέπουν ότι τηρείται μητρώο ληπτών και να απαιτείται η προηγούμενη χορήγηση άδειας για τη λήψη, με εξαίρεση τις περιοχές για τις οποίες το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος έχει αποδείξει, και αναφέρει στην Επιτροπή, ότι η λήψη δεν έχει σημαντικές επιπτώσεις στην κατάσταση του ύδατος και ότι το ολικό επίπεδο λήψης ανέρχεται σε ένα μικρό ποσοστό των διαθέσιμων πόρων στ. απαίτηση για προηγούμενη χορήγηση άδειας για όλες τις δραστηριότητες που είναι δυνατό να έχουν αρνητικές επιπτώσεις στην κατάσταση του ύδατος σε όσες περιπτώσεις δεν προβλέπεται αντίστοιχη άδεια από άλλη κοινοτική νομοθεσία, και ξ. απαγόρευση απευθείας διάθεσης στα υπόγεια ύδατα των ουσιών που απαριθμούνται στο παράρτημα VIII. "Συμπληρωματικά μέτρα" είναι τα μέτρα εκείνα που καταρτίζονται και τίθενται σε εφαρμογή επιπλέον των βασικών μέτρων, με σκοπό την επίτευξη 50 5. 6. 1. των στόχων που προβλέπονται από το άρθρο 4. Το πρόγραμμα μέτρων περιλαμβάνει όσα συμπληρωματικά μέτρα θεωρούνται αναγκαία για την επίτευξη αυτών των στόχων, κυρίως σχετικά με την αειφόρο κατανάλωση ύδατος. Το μέρος Β του παραρτήματος VI περιέχει κατάλογο (όχι κατ'ανάγκη πλήρη) συμπληρωματικών μέτρων. Τα προγράμματα μέτρων θα καταρτιστούν για κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2004, ενώ το σύνολο των μέτρων τίθεται σε εφαρμογή μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2007. Ανασκόπηση των προγραμμάτων και αν είναι ανάγκη και ενημέρωση τους διενεργείται μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2010 και στη συνέχεια κάθε έξι χρόνια. Κάθε νέο ή αναθεωρημένο μέτρο που θεσπίζεται από ένα ενημερωμένο πρόγραμμα τίθεται σε εφαρμογή μέσα σε τρία χρόνια από την καθιέρωση του. AQQQQ Η Ενδιάμεσα μέτρα καταπολέμησης της ρύπανσης Εάν το πρόγραμμα παρακολούθησης που καθιερώνει το άρθρο 10 προσδιορίσει υδατικά συστήματα όπου η χημική κατάσταση έχει καταστεί λιγότερο από "καλή" μετά την διενέργεια της πλέον πρόσφατης ανασκόπησης του προγράμματος μέτρων που προβλέπει το άρθρο 13, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν, ανάλογα με το επίπεδο του σχετικού κινδύνου, τη λήψη των ακόλουθων πρόσθετων ενδιάμεσων μέτρων το ταχύτερο δυνατόν πριν από την επόμενη ανασκόπηση του προγράμματος μέτρων: α. β. γ. εντατικότερη παρακολούθηση της έκτασης και της φύσης της ρύπανσης στο εσωτερικό του υδατικού συστήματος· έρευνα για την πηγή της ρύπανσης· άμεση επανεξέταση όλων των σχετικών εξουσιοδοτήσεων και αδειών διάθεσης· και δ. προσδιορισμό πρόσθετων προς λήψη μέτρων. 2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη λήψη κατάλληλων μέτρων για τη διεξαγωγή διαβουλεύσεων με τα ενδιαφερόμενα μέρη για τα πρόσθετα αυτά ενδιάμεσα μέτρα, χωρίς όμως αυτό να έχει ως αποτέλεσμα την άνευ λόγου καθυστέρηση της υλοποίησης τους. 51 AQQQQ 15 Θέματα που δεν εμπίπτουν στην αρμοδιότητα μιας αρμόδια αρχής Όποτε μια αρμόδια αρχή εντοπίσει θέμα που έχει επιπτώσεις στη διαχείριση των υδάτων της αλλά εκφεύγει από την αρμοδιότητα της, η εν λόγω αρμόδια αρχή αναφέρει το ζήτημα στο κράτος μέλος και στην Επιτροπή διατυπώνοντας ενδεχομένως και συστάσεις για την επίλυση του ζητήματος. Στις πιθανές αιτίες εντοπισμού τέτοιων ζητημάτων περιλαμβάνονται οι ακόλουθοι παράγοντες: α. β. γ. η πηγή του προβλήματος βρίσκεται εκτός της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού· το ζήτημα μπορεί αντιμετωπιοΓ'εί μόνο με μέτρα ή νομοθεσία σε εθνικό ή κοινοτικό επίπεδο· ή το ζήτημα σχετίζεται με άλλες περιοχές πολιτικής, έξω από τον έλεγχο της αρμόδιας αρχής. 1. 2. 3. 1. AQQOQ 1$ Σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη σύνταξη σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού, το οποίο καλύπτει το σύνολο της συγκεκριμένης περιοχής. Το σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμού περιλαμβάνει τις πληροφορίες που αναλύονται λεπτομερώς στο παράρτημα VII. Τα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών δημοσιεύονται μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2004. Τα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών υπόκεινται σε ανασκόπηση και ενημέρωση μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2010 και στη συνέχεια κάθε έξι χρόνια. Αρθρο 17 Πληροφόρηση του κοινού και διαβουλεύσεις Για κάθε περιοχή λεκανών απορροής ποταμού, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι το αντίστοιχο σχέδιο διαχείρισης δημοσιεύεται υπό μορφή σχεδίου, ενώ αντίγραφα του γίνονται προσιτά στο κοινό τουλάχιστον ένα χρόνο πριν από την έναρξη της περιόδου στην οποία αναφέρεται το σχέδιο. Μετά από σχετική αίτηση, επιτρέπεται η πρόσβαση στα διάφορα έγγραφα που χρησίμευσαν ως υπόβαθρο και σε στοιχεία που χρησιμοποιήθηκαν για τη σύνταξη του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. 52 2. Τα ενδιαφερόμενα μέρη έχουν τουλάχιστον έξι μήνες στη διάθεση τους, για υποβολή εγγράφων παρατηρήσεων στα προαναφερθέντα έγγραφα, ώστε να υπάρξει δυνατότητα ενεργού συμμετοχής του κοινού και διαβουλεύσεων με αυτό. 3. Οι παράγραφοι 1 και 2 εφαρμόζονται εξίσου στα ενημερωμένα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. Αρθρο 13 Σχεδιασμός ανά υπολεκάνη απορροής, ανά τομέα, ανά θέμα και ανά τύπο ύδατος 1. Τα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών μπορούν να συμπληρωθούν με την κατάρτιση λεπτομερέστερων προγραμμάτων και σχεδίων διαχείρισης για το χειρισμό ειδικότερων πλευρών της διαχείρισης υδάτων περιλαμβάνοντας: α. β. γ. δ. προγράμματα και σχέδια διαχείρισης που αφορούν επί μέρους υπολεκανες απορροής στο εσωτερικό μιας λεκάνης απορροής ποταμών προγράμματα και σχέδια διαχείρισης για την αντιμετώπιση ιδιαίτερων τομέων της οικονομίας· προγράμματα και σχέδια διαχείρισης για την αντιμετώπιση ιδιαίτερων ζητημάτων υδάτων, και προγράμματα και σχέδια διαχείρισης για την αντιμετώπιση ιδιαίτερων κατηγοριών υδάτων ή ιδιαίτερων οικοσυστημάτων. Σε κάθε σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών γίνεται αναφορά σε αυτές τις δραστηριότητες σχεδιασμού. 2. Καμία από τις ανωτέρω δραστηριότητες δεν απαλλάσσει τα κράτη μέλη από τις υποχρεώσεις τους που απορρέουν από τις λοιπές διατάξεις αυτής της οδηγίας. AQQQQ 19 Επεισόδια ρύπανσης λόγω ατυχήματος 1. Σε συνεργασία με άλλες αρμόδιες αρχές, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την ανάληψη δράσης με σκοπό την πρόληψη ή τη μείωση των επιπτώσεων των επεισοδίων ρύπανσης λόγω ατυχήματος, περιλαμβανομένων όσων 53 απαιτούνται από την οδηγία 82/501/ΕΟΚ70. Τα μέτρα αυτά αντιμετωπίζουν ιδίως τον κίνδυνο των επεισοδίων ρύπανσης που οφείλονται σε πλημμύρες, σε προϊόντα ή υπο- προϊόντα κατάσβεσης πυρκαγιών που συμβαίνουν σε αποθήκες ή εγκαταστάσεις, και σε διαρροή ρυπαντών κατά τη μεταφορά τους ή την αποθήκευση τους. Κατά περίπτωση τα μέτρα που λαμβάνονται περιλαμβάνουν τα εξής: α. β. γ. πιθανολογικές αναλύσεις ατυχημάτων και εκτιμήσεις κινδύνου ενδεχόμενων επεισοδίων ρύπανσης λόγω ατυχήματος· προληπτικά μέτρα· προπαρασκευαστικά μέτρα για την αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών, περιλαμβανομένων των διαδικασιών για ταχεία αναφορά επεισοδίων ρύπανσης στις κατάντη αρχές και τα λοιπά ενδιαφερόμενα μέρη περιλαμβανομένων των φορέων λήψης ύδατος, και δ. μέτρα για την αποκατάσταση των συστημάτων επιφανειακών ή υπόγειων υδάτων που έχουν θιγεί από τα επεισόδια. Υποβολή εκθέσεων και ανταλλαγή πληροφοριών Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν αντίγραφα των ακόλουθων σχεδίων στην Επιτροπή και στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος μέσα σε τρεις μήνες από τη δημοσίευση τους: α. β. γ. δ. όλα τα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών τα οποία καλύπτουν την εθνική τους επικράτεια και έχουν δημοσιευτεί σύμφωνα με το άρθρο 16· όλα τα προκαταρκτικά σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών τα οποία καλύπτουν τα εθνικά τους εδάφη και έχουν δημοσιευτεί σύμφωνα με το άρθρο 17, και σημαντικά προγράμματα και σχέδια που υπάγονται στους όρους του άρθρου 18. για τις διεθνείς περιοχές λεκανών απορροής ποταμών, τουλάχιστον τα τμήματα των σχεδίων διαχείρισης των λεκανών απορροής που καλύπτουν το έδαφος της Κοινότητας. 70 ΕΕ L230, 5. 8. 1982, σ. 1 54 AQQQQ21 Στρατηγικές της Επιτροπής για την καταπολέμηση της ρύπανσης των υδάτων 1. Η Επιτροπή μπορεί να επεξεργασθεί στρατηγικές κατά της ρύπανσης των υδάτων από μεμονωμένους ρύπων, συμπεριλαμβανομένης τυχόν ρύπανσης προκαλούμενης από ατυχήματα. ρύπους ή από ομάδες 2. Η δρομολόγηση τέτοιων στρατηγικών μπορεί να είναι αποτέλεσμα: α. β. γ. δ. συστάσεων από κράτη μέλη ή από αρμόδιες αρχές που ενεργούν σύμφωνα με το άρθρο 15· συστάσεων από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος· συστάσεων από διεθνείς οργανισμούς και βάσει συμβάσεων τις οποίες έχουν υπογράψει η Κοινότητα ή τα κράτη μέλη της· εκτιμήσεις κινδύνου που διεξάγονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΟΚ) 793/93 της Επιτροπής7*· ε. συστάσεις από κοινοτικά ερευνητικά προγράμματα, ή στ. λοιπές εκδηλώσεις ανησυχίας που υποπίπτουν στην προσοχή της Επιτροπής. 3. Οι στρατηγικές εξετάζουν τη φύση του κινδύνου για τα ύδατα και λαμβάνουν υπόψη κάθε πιθανή επίπτωση στην ποιότητα του αέρα και του εδάφους. Μπορεί να περιλαμβάνουν συστάσεις για οποιαδήποτε από τις ακόλουθες κατηγορίες δράσης: α. β. γ. εξέταση ουσίας ή ομάδας ουσιών στη διαδικασία εκτίμησης κινδύνου του κανονισμού (ΕΟΚ) 793/93, εάν δεν έχει ήδη εξετασθεί· υπαγωγή της ουσίας ή ομάδας ουσιών στο παράρτημα XI αυτής της οδηγίας και στο παράρτημα III της οδηγίας 96/61/ΕΚ εάν δεν έχει ήδη υπαχθεί στην εν λόγω οδηγία· κριτήρια επιλογής ουσιών ή ομάδων ουσιών προτεραιότητας για την εξέταση του κινδύνου που αυτές δημιουργούν στο υδάτινο περφάλλον, καθώς και της σκοπιμότητας ανάπτυξης ειδικής στρατηγικής της Επιτροπής για τον έλεγχο των εκλύσεων στο υδάτινο περιβάλλον. Το παράρτημα IX περιλαμβάνει κατάλογο τέτοιων κριτηρίων. δ. υιοθέτηση κοινοτικών προτύπων περιβαλλοντικής ποιότητας του 71 EEL 84, 5. 4. 1993, σ. 1 55 άρθρου 21 παράγραφος 4· ε. στ. ζ. η. υιοθέτηση κοινοτικών τιμών ορίων εκπομπών του άρθρου 18 της οδηγίας 96/61/ΕΚ- ανασκόπηση των σχετικών εξουσιοδοτήσεων που εκδίδονται κατά τις διατάξεις της οδηγίας 91/414/^0^^01 της οδηγίας 97/. /ΕΚ73· υιοθέτηση μέτρων κατά τις διατάξεις της οδηγίας 76/769/ΕΟΚ74, ή θέσπιση άλλων κατάλληλων μέτρων σε εθνικό ή κοινοτικό επίπεδο. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες στρατηγική της Επιτροπής συνιστά την θέσπιση προτύπων περιβαλλοντικής ποιότητας για τις συγκεντρώσεις ορισμένων ρύπων στο ύδωρ, σε ίζημα ή έμβια όντα, η Επιτροπή προτείνει τα ενδεδειγμένα μέτρα. AÛ£QQJ22 'Εκθεση της Επιτροπής Η Επιτροπή δημοσιεύει έκθεση σχετικά με την υλοποίηση της παρούσας οδηγίας έως τις 31 Δεκεμβρίου 2006 και έπειτα ανά εξαετία. Η έκθεση περιλαμβάνει τουλάχιστον τα ακόλουθα: α. β. γ. δ. ε. Ανασκόπηση της προόδου στην υλοποίηση της παρούσας οδηγίας· Ανασκόπηση της κατάστασης των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων στην Κοινότητα· Συγκριτική έρευνα των σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής το άρθρο 20, ποταμών που υποβάλλονται σύμφωνα με συμπεριλαμβανομένων συστάσεων για τη βελτίωση μελλοντικών σχεδίων Ανταπόκριση σε κάθε μία από τις απευθυνόμενες στην Επιτροπή συστάσεις των αρμοδίων αρχών, σύμφωνα με το άρθρο 15, και Περίληψη κάθε στρατηγικής που αναπτύσσεται σύμφωνα με το άρθρο 21. 72 73 74 EEL 230, 19. 8. 1991, σ. 1 Παραπομπή στην ΕΕ δεν είναι ακόμη διαθέσιμη ΕΕ L 262, 27. 9. 1976, σ. 201 56 Αοθοο 23 Σχέδια για μελλοντικά κοινοτικά μέτρα 1. Μία φορά το χρόνο, η Επιτροπή παρουσιάζει στην επιτροπή του άρθρου 25 ενδεικτικό σχέδιο των μέτρων που έχουν επιπτώσεις στη νομοθεσία για τα ύδατα εγγύς μέλλον, περιλαμβανομένων των μέτρων που προκύπτουν από τις στρατηγικές που αναπτύσσονται στο άρθρο 21. Η Επιτροπή θα κάνει την πρώτη τέτοια παρουσίαση πριν από την 31η Δεκεμβρίου 1999. οποίο προτίθεται να προτείνει στο το 2. Η Επιτροπή επανεξετάζει την παρούσα οδηγία το αργότερο μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2013 και προτείνει κάθε αναγκαία βελτίωση της. Αρθρο 24 Τροποποιήσεις της οδηγίας 1. 2. Τα παραρτήματα Ι, II, III, V, VIII, IX είναι δυνατό να προσαρμόζονται στις επιστημονικές και τεχνικές εξελίξεις, σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζει το άρθρο 25. Για τη μετάδοση και επεξεργασία δεδομένων, περιλαμβανομένων των στατιστικών και χαρτογραφικών στοιχείων, μπορούν να θεσπιστούν τεχνικά μορφότυπα για τους σκοπούς του άρθρου 25, παράγραφος 1, σύμφωνα με τις διαδικασίες του άρθρου 25. AQQQO 2$ Συγκρότηση επιτροπής Η Επιτροπή επικουρείται από μία επιτροπή την οποία αποτελούν αντιπρόσωποι των κρατών μελών και της οποίας προεδρεύει ο εκπρόσωπος της Επιτροπής. Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στην εν λόγω επιτροπή σχέδιο των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν. Η επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το σχέδιο αυτό μέσα σε προθεσμία που μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος Αποφασίζει με την ειδική πλειοψηφία που προβλέπεται στο άρθρο 148 παράγραφος 2 της συνθήκης για την έκδοση των αποφάσεων που καλείται να λάβει το Συμβούλιο βάσει πρότασης της Επιτροπής. Κατά την ψηφοφορία στην επιτροπή, οι ψήφοι των αντιπροσώπων των κρατών μελών σταθμίζονται σύμφωνα με το προαναφερόμενο άρθρο. Ο πρόεδρος δεν λαμβάνει μέρος στην ψηφοφορία. 57 Η Επιτροπή θεσπίζει τα σχεδιαζόμενα μέτρα όταν είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής. 'Οταν τα σχεδιαζόμενα μέτρα δεν είναι σύμφωνα με την γνώμη της Επιτροπής, ή ελλείψει γνώμης, η Επιτροπή υποβάλλει χωρίς καθυστέρηση στο Συμβούλιο πρόταση σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. Εάν παρέλθουν τρεις μήνες από την ημερομηνία παραπομπής στο Συμβούλιο και αυτό δεν έχει προβεί σε καμία ενέργεια, τα προτεινόμενα μέτρα θεσπίζονται από την Επιτροπή. Αοθοο2Φ Καταργήσεις Καταργούνται από τις 31 Δεκεμ,βρίου 2007 οι ακόλουθες πράξεις: η οδηγία 75/4407ΕΟΚ η απόφαση 77/795/ΕΟΚ η οδηγία 78/659/ΕΟΚ η οδηγία 79/869/ΕΟΚ η οδηγία 79/923/ΕΟΚ η οδηγία 89/68/ΕΟΚ Αοθρο 27 Εφαρμογή 1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία, το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 1999, αμέσως δε ενημερώνουν σχετικώς την Επιτροπή. Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τα εν λόγω μέτρα, τα τελευταία παραπέμπουν στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από τέτοια παραπομπή κατά την επίσημη δημοσίευση τους. Ο τρόπος της παραπομπής καθορίζεται από τα κράτη μέλη. 2. Τα κράτη μέλη γνωστοποιούν στην Επιτροπή το κείμενο των βασικών διατάξεων εσωτερικού δικαίου που εκδίδουν στο πεδίο που διέπεται από την παρούσα οδηγία. 58 AûjQoo_2fi Κυρώσεις Τα κράτη μέλη ορίζουν το σύστημα κυρώσεων για παραβίαση των εθνικών διατάξεων που εκδόθηκαν σύμφωνα με την παρούσα οδηγία και λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσουν την εφαρμογή αυτών των κυρώσεων. Οι κυρώσεις που προβλέπονται θα είναι αποτελεσματικές, ανάλογες και αποτρεπτικές. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή το αργότερο την ημερομηνία που αναφέρεται στο άρθρο 27, παράγραφος 1, τα κείμενα αυτών των διατάξεων και κάθε μεταγενέστερη σχετική τροποποίηση το ταχύτερο δυνατόν. AQfloQZ? Έναρξη ισχύος Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα μετά τη δημοσίευση της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Αρθρο 3Q Παραλήπτες Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. Βρυξέλλες, Για το Συμβούλιο Ο Πρόεδρος 59 Παράρτημα I Στοιχεία απαραίτητα για τον κατάλογο αρμοδίων αρχών 1. Όπως προβλέπεται στο άρθρο 3. 7, τα κράτη μέλη θα παράσχουν τα ακόλουθα στοιχεία για όλες τις αρμόδιες αρχές μέσα σε κάθε μια από τις περιοχές λεκανών απορροής ποταμών τους, καθώς και μέσα σε κάθε διεθνή περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού στην οποία συμμετέχουν. ί. ii. iii. Όνομα και διεύθυνση της αρμόδιας αρχής - Το επίσημο όνομα και διεύθυνση της αρχής σύμφωνα με το άρθρο 3. 2 Όνομα και τίτλος του εκπροσώπου - Το όνομα και ο επίσημος τίτλος του αξιωματούχου στον οποίο πρέπει να απευθύνεται όλη η αλληλογραφία. Γεωγραφική κάλυψη της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού -Τα ονόματα των κύριων ποταμών μέσα στην περιοχή λεκανών απορροής ποταμού μαζί με ακριβή περιγραφή της θέσης των χερσαίων και θαλάσσιων συνόρων της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού. Τα ως άνω στοιχεία θα πρέπει κατά το δυνατόν να είναι διαθέσιμα για να εισαχθούν στο γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών (GIS) ή/και στο γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών της Επιτροπής (GISCO). ίν. Νομική κατάσταση της αρμόδιας αρχής - Περιγραφή της νομικής κατάστασης της αρμόδιας αρχής και, κατά περίπτωση, μία σύνοψη ή αντίγραφο του καταστατικού της, της συνθήκης ίδρυσης του ή κάποιο ισοδύναμο νομικό έγγραφο. ν. vi. vii. Ευθύνες - Περιγραφή των νομικών και των διοικητικών αρμοδιοτήτων κάθε αρμόδιας αρχής και του ρόλου της μέσα σε κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού. Κατάλογος μελών - Όταν η αρμόδια αρχή ενεργεί ως συντονιστικό σώμα για άλλες αρμόδιες αρχές, απαιτείται κατάλογος των φορέων εκείνων μαζί με μία περίληψη των θεσμικών σχέσεων που έχουν θεσπιστεί για την εξασφάλιση του συντονισμού των μέτρων που απαιτούνται από την παρούσα οδηγία, κατά νομικώς δεσμευτικό τρόπο. Διεθνείς σχέσεις - Όταν η ζώνη λεκανών απορροής ποταμών εκτείνεται στο έδαφος περισσότερων από ένα κρατών μελών ή περιλαμβάνει επικράτεια κρατών μη μελών, απαιτείται περίληψη όσων θεσμικών σχέσεων έχουν θεσπιστεί για την εξασφάλιση του συντονισμού των μέτρων που απαιτούνται από την παρούσα οδηγία, κατά νομικώς δεσμευτικό τρόπο. 60 Παράρτημα II Ανάλυση των χαρακτηριστικών της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού 1. 2. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα θεσπίζουν μεθόδους ανάλυσης των χαρακτηριστικών της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού που απαριθμούνται στο άρθρο 5. 1 και μεθόδους οικονομικών αναλύσεων της χρήσης ύδατος, όπως εκείνες που απαιτούνται από το άρθρο 7. 1. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα περιλαμβάνουν κοινό μορφότυπο για την παρουσίαση της ανάλυσης των χαρακτηριστικών της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού και της οικονομικής ανάλυσης της χρήσης ύδατος, καθώς και κοινούς κανόνες σχετικά με την ποσότητα των στοιχείων που πρέπει να περιλαμβάνει η περίληψη που απαιτείται ως τμήμα του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. Τα παρεχόμενα στοιχεία θα πρέπει κατά το δυνατόν να είναι διαθέσιμα για να εισαχθούν στο γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών (GIS) ή/και στο γεωγραφικό σύστημα πληροφοριών της Επιτροπής (GISCO). Η συλλογή πληροφοριών από αρμόδιες αρχές θα συντονίζεται με τις αρμόδιες στατιστικές υπηρεσίες των κρατών μελών, σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία για τις στατιστικές και ειδικότερα με τον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2223/96 της 25ης Ιουνίου 199675 και με τον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 58/97 της 18ης Δεκεμβρίου 199676. 75 76 EEL 310, 30. 11. 96, σ. 1 EEL 14, 17. 01. 97, σ. 1 61 Παράρτημα ΠΙ Ανασκόπηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της ανθρώπινης δραστηριότητας 1. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα περιλαμβάνουν κοινό μορφότυπο για την παρουσίαση της ανασκόπησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της ανθρώπινης δραστηριότητας και για κοινούς κανόνες σχετικά με τον όγκο των πληροφοριών που θα περιληφθούν στην περίληψη που απαιτείται ως μέρος του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. Η συλλογή πληροφοριών από αρμόδιες αρχές θα συντονίζεται με τις αρμόδιες στατιστικές υπηρεσίες των κρατών μελών, σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία για τις στατιστικές και ειδικότερα με τον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2223/96 της 25ης Ιουνίου 199677 και με τον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 58/97 της 18ης Δεκεμβρίου 199678. Στην περίπτωση που οι τεχνικές προδιαγραφές υποδεικνύουν περισσότερες από μια μεθόδους, θα πρέπει να εξασφαλίζεται ότι οι μέθοδοι αυτές οδηγούν σε συγκρίσιμα αποτελέσματα. 2. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα θεσπίζουν μεθόδους υπολογισμού της έκτασης και της θέσης της ρύπανσης σημειακής πηγής που προκαλούν οι ουσίες που απαριθμούνται στο παράρτημα VIII και θα βασίζονται σε στοιχεία που συλλέχθηκαν με βάση, μεταξύ άλλων, τις εξής οδηγίες, αλλά μπορεί να περιλαμβάνουν πρόσθετες απαιτήσεις: i. ii. iii. Τα άρθρα 9 και 15 της οδηγίας για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης (96/61/ΕΚ)79· Το άρθρο 11 της οδηγίας για τις επικίνδυνες ουσίες (76/464/ΕΟΚ)80, και Τα άρθρα 15 και 17 της οδηγίας για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων (91/271/ΕΟΚ)81. 3. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα θεσπίζουν μεθόδους για τον υπολογισμό της έκτασης και της θέσης της ρύπανσης διάσπαρτων πηγών, από ουσίες που απαριθμούνται στο παράρτημα VIII. 4. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα θεσπίζουν μεθόδους για τον εντοπισμό των 77 78 79 80 81 EEL 310, 30. 11. 96, σ. 1 EEL 14, 17. 1. 97,σ. 1 EEL 257, 10. 10. 1996, σ. 26 EEL 129, 18. 5. 1976,0. 23 EEL 135, 21. 5. 1991, σ. 40 62 μεμονωμένων υδατικών συστημάτων που παρουσιάζουν ευαισθησία στη ρύπανση σημειακής πηγής, καθώς και των διάσπαρτων πηγών που αναφέρονται στα ως άνω τμήματα 2 και 3. 5. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα θεσπίζουν μεθόδους για τον υπολογισμό του όγκου: i. ii. iii. iv. των λήψεων για πόσιμο ύδωρ· των λήψεων για γεωργικές χρήσεις· των λήψεων για βιομηχανικές χρήσεις, και λοιπών λήψεων. 6. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα θεσπίζουν μεθόδους για τον υπολογισμό των εξής λήψεων ύδατος: i. ii. iii. της συνολικής ετήσιας ζήτησης· των εποχιακών διακυμάνσεων της ζήτησης, και της αποτελεσματικότητας της χρήσης ύδατος. 63 Παράρτημα IV Προστατευόμενες περιοχές 1. Το μητρώο των προστατευόμενων περιοχών του άρθρου 9 θα περιλαμβάνει, όταν απαιτείται για την προστασία των υδάτων, τουλάχιοτον τους εξής τύπους προστατευόμενων περιοχών: ί. ϋ. iii. iv. ν. περιοχές που προορίζονται για τη λήψη ύδατος με προορισμό την ανθρώπινη κατανάλωση σύμφωνα με το άρθρο 8· περιοχές που προορίζονται για την προστασία υδρόβιων ειδών με οικονομική σημασία· υδατικά συστήματα που έχουν χαρακτηριστεί ως ύδατα αναψυχής, περιλαμβανομένων περιοχών που έχουν χαρακτηριστεί ως ύδατα κολύμβησης κατά τις διατάξεις της οδηγίας για τα ύδατα κολύμβησης (76/160/ΕΟΚ)821· περιοχές με σημασία για τη διατροφή, περιλαμβανομένων περιοχών που έχουν χαρακτηριστεί ως ευάλωτες ζώνες κατά τις διατάξεις της οδηγίας για τα νιτρικά άλατα (91/676/ΕΟΚ)832 και περιοχών που έχουν χαρακτηριστεί ως ευαίσθητες περιοχές κατά τις διατάξεις της οδηγίας για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων (91/271/ΕΟΚ)843, και περιοχές που προορίζονται για την προστασία των οικοσυστημάτων ή ζωικών και φυτικών ειδών όπου η διατήρηση ή η βελτίωση της κατάστασης των υδάτων είναι σημαντική για την προστασία τους, περιλαμβανομένων των αντίστοιχων θέσεων του προγράμματος Φύση 2000 που έχουν καθοριστεί από την οδηγία για τα οικοσυστήματα (92/43/ΕΟΚ)85 και την οδηγία για τα πτηνά (79/409/ΕΟΚ)86. Η περίληψη του μητρώου που απαιτείται ως τμήμα του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών θα περιλαμβάνει χάρτες στους οποίους θα φαίνεται η θέση κάθε προστατευόμενης περιοχής καθώς και περιγραφή της Κοινοτικής, εθνικής ή τοπικής νομοθεσίας με την οποία έχουν χαρακτηριστεί. Στην περίπτωση υδατικών συστημάτων που έχουν χαρακτηριστεί κατά τις διατάξεις του άρθρου 8, η περίληψη θα περιέχει αναλυτικά τα όρια περιβαλλοντικής ποιότητας και το αναμενόμενο καθεστώς επεξεργασίας. ΕΕ L 31, 5. 2. 1976, σ. 1 ΕΕ L 375, 31. 12. 1991, σ. 1 EEL 135,21. 5. 1991,0. 40 EEL 206, 22. 7. 1992, σ. 7 EEL 103,25. 4. 1979,σ. 1 64 2. 82 83 84 8S 86 Παράρτημα V Παρακολούθηση της κατάστασης των επιφανειακών και των υπογείων υδάτων Για τα επιφανειακά ύδατα: 1. Οι τεχνικές προδιαγραφές για την παρακολούθηση της οικολογικής κατάστασης των επιφανειακών υδάτων θα θεσπίζουν μεθόδους για τα εξής: i. ϋ. iii. iv. παρακολούθηση όλων των σημαντικών υδατικών συστημάτων των επιφανειακών υδάτων και αντιπροσωπευτική παρακολούθηση όλων των λοιπών συστημάτων επιφανειακών υδάτων· παρακολούθηση των φυσικο-χημικών, βιολογικών και φυσικών χαρακτηριστικών του υδατικού συστήματος και από ποσοτική άποψη, με συμμετοχή δυναμικών στοιχείων όπως οι εποχιακές διακυμάνσεις και οι φυσικές μακροπρόθεσμες αυξομειώσεις, αποδίδοντας μεγαλύτερη σημασία στα βιολογικά χαρακτηριστικά· παρουσίαση των αποτελεσμάτων παρακολούθησης σε κοινό μορφότυπο ή πρότυπο που βασίζεται στο βαθμό απόκλισης από τη φυσική οικολογική κατάσταση ή, στην περίπτωση των τεχνητών υδατικών συστημάτων, στο βαθμό απόκλισης από το μέγιστο οικολογικό δυναμικό τους* χρήση πέντε κατηγοριών για την παρουσίαση της οικολογικής κατάστασης, οι δύο κορυφαίες κατηγορίες των οποίων θα είναι η "υψηλή οικολογική κατάσταση" και η "καλή οικολογική κατάσταση". 2. Οι τεχνικές προδιαγραφές για την παρακολούθηση της χημικής κατάστασης των επιφανειακών υδάτων θα θεσπίζουν μεθόδους για τα εξής: i. ϋ. παρακολούθηση όλων των επιφανειακών υδάτων που έχουν χαρακτηριστεί σύμφωνα με το τμήμα 4 του παραρτήματος III ως ευαίσθητα έναντι ρύπανσης σημειακής πηγής και διάσπαρτων πηγών από τις ουσίες που απαριθμούνται στο παράρτημα VIII- χρήση πέντε κατηγοριών για την παρουσίαση της χημικής κατάστασης, οι δύο κορυφαίες από τις οποίες θα είναι η "υψηλή χημική κατάσταση" και η "καλή χημική κατάσταση". Για τα, υπόγεια ν$<χτα; 3. Οι τεχνικές προδιαγραφές για την παρακολούθηση της ποσοτικής κατάστασης των υπόγειων υδάτων θα θεσπίζουν μεθόδους για τα εξής: i. παρακολούθηση όλων των υπόγειων υδάτων που χρησιμοποιούνται για τη λήψη ύδατος και αντιπροσωπευτική παρακολούθηση άλλων υπόγειων υδάτων· ii. παρακολούθηση της ποσότητας των υπογείων υδάτων, 65 εποχιακές "δυναμικών" παραμέτρων περιλαμβανομένων μεταβολές, μακροπρόθεσμες φυσικές διακυμάνσεις, ρυθμούς λήψεως (περιλαμβανομένων των εμμέσων "λήψεων) και ρυθμό αναπλήρωσης)· (π. χ. των παρακολούθηση των χαρακτηριστικών των υπογείων υδάτων στην οικολογική κατάσταση των αντίστοιχων επιφανειακών υδατικών συστημάτων και χερσαίων οικοσυστημάτων· επιπτώσεων από τις μεταβολές επιλογή δεικτών, στους οποίους θα συμπεριλαμβάνονται και οι φυσικές συνθήκες, προκειμένου για το χαρακτηρισμό της ποσοτικής κατάστασης των υπογείων υδάτων με σκοπό τον εντοπισμό "καλής ποσοτικής κατάστασης". iii. iv. 4. Οι τεχνικές προδιαγραφές για την παρακολούθηση της χημικής κατάστασης των υπογείων υδάτων θα θεσπίζουν μεθόδους για τα εξής: i. παρακολούθηση όλων των υπογείων υδάτων που έχουν χαρακτηριστεί κατά τις διατάξεις του μέρους 4 του παραρτήματος III ως ευαίσθητα έναντι ρύπανσης από σημειακή πηγή ή από διάσπαρτες πηγές από τις ουσίες που απαριθμούνται στο παράρτημα VIII· ϋ. παρακολούθηση σε διάφορα βάθη· iii. επιλογή δεικτών, στους οποίους περιλαμβάνονται οι φυσικές συνθήκες, για το χαρακτηρισμό της ποιοτικής κατάστασης των υπογείων υδάτων, με σκοπό των εντοπισμό παραμέτρων "καλής ποιοτικής κατάστασης". 5. Ο χαρακτηρισμός της συνολικής κατάστασης κάθε επί μέρους υπόγειου υδατικού συστήματος θα βασίζεται στη χαμηλότερη από τις δύο αξιολογήσεις που γίνονται βάσει των ως άνω τμημάτων 3 και 4. Για επιφανειακά και υπόγεια ύδατα: 6. Στις τεχνικές προδιαγραφές θα αναγνωρίζεται το γεγονός ότι θα υπάρχουν διάφορες πρόσφοροι μέθοδοι παρακολούθησης, ανάλογα με το χαρακτήρα του υδατικού συστήματος, με τη θέση του και, προκειμένου για επιφανειακά ύδατα, με την πτυχή της οικολογικής του κατάστασης που εξετάζεται· και οι τεχνικές προδιαγραφές θα πρέπει να διαθέτουν ελαστικότητα, ώστε να επιτρέπουν την ανάπτυξη και τελειοποίηση τεχνικών παρακολούθησης, ενώ συγχρόνως θα διασφαλίζουν τη συγκριοιμότητα των αποτελεσμάτων μεταξύ διαφόρων τεχνικών και μεταξύ διαφορετικών χρονικών στιγμών. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα θεσπίζουν μεθόδους παρακολούθησης και ανάλυσης, περιλαμβανομένων κριτηρίων χωροθέτησης των σταθμών δειγματοληψίας και συστημάτων ελέγχου της συχνότητας καθώς και της ποιότητας. 66 Στην περίπτωση που οι τεχνικές προδιαγραφές υποδεικνύουν περισσότερες από μια μεθόδους για κάποιο συγκεκριμένο σκοπό, θα εξασφαλίζεται ότι οι εν λόγω μέθοδοι οδηγούν σε συγκρίσιμα αποτελέσματα. Οι τεχνικές προδιαγραφές θα περιλαμβάνουν διατάξεις διασφάλισης της ποιότητας και διατάξεις για κοινό μορφότυπο παρουσίασης των αποτελεσμάτων της παρακολούθησης των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων και για κοινούς κανόνες σχετικά με την ποσότητα των στοιχείων που πρέπει να περιλαμβάνει η περίληψη που απαιτείται ως τμήμα του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. 67 Παράρτημα VI Κατάλογοι μέτρων που πρέπει να περιληφθούν στα προγράμματα θέσπισης μέτρων Τμήμα Α 1. Ακολουθεί κατάλογος για τα νομοθετήματα της κοινοτικής νομοθεσίας που, μαζί με την εθνική ή την τοπική νομοθεσία, αποτελούν τα βασικά μέτρα που πρέπει να περιληφθούν στα προγράμματα θέσπισης μέτρων κατά τις διατάξεις του άρθρου 13. 3. α: Η οδηγία για τα ύδατα κολύμβησης (76/160/ΕΟΚ)87 i. Η οδηγία για τα πτηνά (79/409/ΕΟΚ)88 ϋ. iii. Η οδηγία για τα πόσιμα ύδατα (80/778/ΕΟΚ)89 iv. ν. Η οδηγία για τα μεγάλα ατυχήματα (82/501/ΕΟΚ)90 Η οδηγία για την (85/37/ΕΟΚ)91 εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων vi. Η οδηγία για την ιλύ σταθμών καθαρισμού (86/278/ΕΟΚ)92 vii. Η οδηγία για την επεξεργασία αστικών λυμάτων (91/271/ΕΟΚ)93 viii. Η οδηγία για τα προϊόντα φυτοπροστασίας (91/414/ΕΟΚ)94 ix. χ. xi. Η οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο ρύπανσης Η οδηγία για την προστασία από νιτρορύπανση (91/676/ΕΟΚ)95 Η οδηγία για τα οικοσυστήματα (92/43/ΕΟΚ)96 (96/61/ΕΚ)97 Λοιπή σχετική νομοθεσία. xii. Τμήμα Β Ακολουθεί κατάλογος πιθανών συμπληρωματικών μέτρων (με δυνατότητα περαιτέρω επέκτασης) που μπορεί να επιλέξουν τα κράτη μέλη για κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού για να τα θεσπίσουν ως τμήμα των προγραμμάτων μέτρων κατά τις διατάξεις του άρθρου 13. 4: 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 ΕΕ L31, 5. 2. 1976, σ. 1 ΕΕ L 103, 25. 4. 1979, σ. 1 ΕΕ L 229, 30. 8. 1980, σ. 11 ΕΕ L230, 5. 8. 1982, σ. 1 ΕΕ L 175, 5. 7. 1985. σ. 40 ΕΕ L 181, 8. 7. 1986, σ. 6 ΕΕ L 135, 21. 5. 1991, σ. 40 ΕΕ L230, 19. 8. 1991, σ. 1 ΕΕ L375, 31. 12. 1991, σ. 1 ΕΕ L206, 22. 7. 1992, σ. 7 ΕΕ L257, 10. 10. 1996,0. 26 68 νομοθετικά μέσα διοικητικά μέσα οικονομικά ή φορολογικά μέσα περιβαλλοντικές συμφωνίες μετά από διαπραγμάτευση έλεγχοι εκπομπής κώδικες ορθών πρακτικών έλεγχοι λήψης i. ϋ. iii. iv. ν. vi. vii. viii. μέτρα διαχείρισης της ζήτησης, μεταξύ άλλων προώθηση της προσαρμοσμένης γεωργικής παραγωγής, όπως π. χ. καλλιεργειών χαμηλών απαιτήσεων σε ύδωρ σε περιοχές που υποφέρουν από ανομβρία μέτρα αποτελεσματικότητας και επαναχρησιμοποίησης, μεταξύ άλλων προώθηση τεχνολογιών αποτελεσματικής χρήσης ύδατος στη βιομηχανία και αρδευτικές τεχνικές εξοικονόμησης ύδατος έργα δομικών κατασκευών εγκαταστάσεις αφαλάτωσης έργα αποκατάστασης τεχνητή επαναπλήρωση υδροφόρων στρωμάτων εκπαιδευτικά έργα έργα έρευνας, ανάπτυξης και επίδειξης λοιπά σχετικά μέτρα χ. xi. xii xiii. xiv. χν. xvi. ix. 69 Παράρτημα VII Σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών 1. Τα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών θα καλύπτουν τα εξής στοιχεία: i. Η. iii. iv. ν. vi. vii. περίληψη των στοιχείων που παρέχονται στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 3. 7· περίληψη των περιβαλλοντικών στόχων που προσδιορίστηκαν σύμφωνα με το Άρθρο 4· περίληψη της ανάλυσης των χαρακτηριστικών της ζώνης τους λεκανών απορροής ποταμών που επιβάλλει το άρθρο 5· περίληψη της ανασκόπησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της ανθρώπινης δραστηριότητας που επιβάλλει το άρθρο 6· περίληψη της οικονομικής ανάλυσης της χρήσης ύδατος μέσα στη ζώνη λεκανών απορροής ποταμών που επιβάλλει το άρθρο 7· περίληψη του μητρώου των προστατευόμενων περιοχών που έχουν χαρακτηριστεί σύμφωνα με το άρθρο 9· περίληψη των αποτελεσμάτων των προγραμμάτων παρακολούθησης που διεξάγονται σύμφωνα με τα άρθρα 10 και 11· viii. περίληψη του προγράμματος μέτρων έχουν θεσπιστεί κατά τις διατάξεις του άρθρου 13, περιλαμβάνοντας: α. β. γ. δ. ε. στ. ζ. για εκείνα τα μέτρα που περιγράφονται στο άρθρο 13. 3. α, μία περιγραφή της κοινοτικής, εθνικής ή τοπικής νομοθεσίας από την οποία απορρέουν τα μέτρα, μαζί με λεπτομέρειες του τρόπου με τον οποίο υλοποιήθηκαν ή θα υλοποιηθούν στο εσωτερικό της περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού· περίληψη των μέτρων που έχουν ληφθεί για την εφαρμογή των επιβαρύνσεων για τη χρήση ύδατος που επιβάλλουν τα άρθρα 12 και 13. 3. β· περίληψη των μέτρων που έχουν ληφθεί σύμφωνα με το άρθρο 13. 3. γ για την επίτευξη των ορίων περιβαλλοντικής ποιότητας που καθιερώνει το άρθρο 8. 2· περίληψη των μέτρων που έχουν ληφθεί σύμφωνα με το άρθρο 13. 3. δ για υδατικά συστήματα με χημική κατάσταση κάτω από "καλή"· ανάλυση των ελέγχων λήψης που έχουν θεσπιστεί σύμφωνα με το άρθρο 13. 3. ε και, όπου δεν έχουν υιοθετηθεί τέτοιοι έλεγχοι, αιτιολογημένη εξήγηση για την εξαίρεση· ανάλυση των πρόσθετων μέτρων που έχουν θεσπιστεί σύμφωνα με το άρθρο 13. 3. στ, και ανάλυση των συμπληρωματικών μέτρων που έχουν θεσπιστεί σύμφωνα με το άρθρο 13. 4, προσδιορίζοντας, σε κάθε μία από τις ανωτέρω περιπτώσεις, τους αρμόδιους για την εφαρμογή των διαφόρων μέτρων ιδιώτες ή 70 ix. οργανισμούς και παραθέτοντας το χρονοδιάγραμμα για την προγραμματιζόμενη υλοποίηση, και περίληψη των μέτρων που έχουν ληφθεί σύμφωνα με το άρθρο 19 για τη μείωση των επιπτώσεων από επεισόδια ρύπανσης λόγω ατυχήματος. 2. Η πρώτη ενημέρωση του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών και όλες οι επόμενες ενημερώσεις θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνουν: i. ϋ. iii. iv. περίληψη των τυχόν αλλαγών ή ενημερώσεων από τη δημοσίευση της προηγούμενης έκδοσης του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών· εκτίμηση της προόδου προς την επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων και διευκρινίσεις για όσους περιβαλλοντικούς στόχους δεν έχουν επιτευχθεί· περίληψη όσων μέτρων είχαν προβλεφθεί στην προηγούμενη έκδοση του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών τα οποία δεν έχουν τεθεί σε εφαρμογή, και αντίστοιχες διευκρινίσεις και περίληψη όλων των επιπλέον ενδιάμεσων μέτρων που έχουν θεσπιστεί σύμφωνα με το άρθρο 14 από τη δημοσίευση της προηγούμενης έκδοσης του σχεδίου διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. Το σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών θα περιέχει περίληψη των αποτελεσμάτων των δημόσιων διαβουλεύσεων, που είχαν αντικείμενο το προκαταρκτικό σχέδιο σύμφωνα με το άρθρο 17 μαζί με περίληψη των αλλαγών που έγιναν ως αποτέλεσμα των διαβουλεύσεων αυτών. Το σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών θα περιέχει παραπομπές σε όσα προγράμματα και σχέδια καλύπτουν οι διατάξεις του άρθρου 18. Το σχέδιο διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών θα περιλαμβάνει επίσης όσες συστάσεις για εθνική ή Κοινοτική δράση διατυπώθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 15. 3. 4. 5. 71 Παράρτημα VIII Ρύποι 1. 2. 3. 4. 5. Οργανοαλογόνες ενώσεις και ουσίες που μπορεί να σχηματίζουν τέτοιες ενώσεις στο υδάτινο περιβάλλον. Οργανοφωσφορικές ενώσεις. Ενώσεις οργανοτίνης. Ουσίες και παρασκευάσματα που αποδείχθηκε ότι έχουν καρκινογόνες ή μεταλλακτικές ιδιότητες ή ιδιότητες που μπορεί να επηρεάσουν την αναπαραγωγή μέσα στο υδάτινο περιβάλλον ή μέσω αυτού. Παραμένοντες υδρογονάνθρακες και παραμένουσες και βιο-συσσωρεύσιμες οργανικές τοξικές ουσίες. 6. Κυανιούχα άλατα. 7. Μέταλλα και ενώσεις τους. 8. 9. Αρσενικό και ενώσεις του. Παρασιτοκτόνα και προϊόντα φυτοπροστασίας. 10. Υλικά σε αιώρημα. 11. Ουσίες που συμβάλλουν στον ευτροφισμό (ιδίως νιτρικά και φωσφορικά άλατα). 12. Ουσίες που έχουν ανεπιθύμητη επίδραση στην ισορροπία του οξυγόνου (και μπορούν να μετρηθούν χρησιμοποιώντας παραμέτρους όπως BOD, COD κλπ). 72 Παράρτημα IX Κριτήρια επιλογής κατά προτεραιότητα ουσιών ή ομάδων ουσιών, προκειμένου να εξετασθούν οι κίνδυνοι που αυτές δημιουργούν στο υδάτινο περιβάλλον και η σκοπιμότητα ανάπτυξης ειδικής στρατηγικής της Επιτροπής για τον έλεγχο των εκλύσεων στο υδάτινο περιβάλλον 'Οσες ουσίες ή ομάδες ουσιών: 1. 2. 3. έχει αποδειχθεί ότι δημιουργούν απαράδεκτες επιπτώσεις στο υδάτινο περιβάλλον ή υπάρχουν έντονες ενδείξεις γι'αυτό- έχει αποδειχθεί ότι κυκλοφορούν σε ευρεία έκταση σε κάποιο ή σε περισσότερα από ένα διαμερίσματα του υδάτινου περιβάλλοντος· εισάγονται στο υδάτινο περιβάλλον από διάφορες πηγές και με διάφορες οδούς. 73 Παράρτημα Χ Ποιοτικά περιβαλλοντικά πρότυπα 1. επικίνδυνες Οι "ποιοτικοί στόχοι" που καθιέρωσαν οι θυγατρικές οδηγίες της οδηγίας για (76/464/ΕΟΚ)98 θα θεωρηθούν ποιοτικά τις περιβαλλοντικά πρότυπα για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας και θεσπίζονται στις εξής οδηγίες: ουσίες ί. ϋ. iii. iv. Την οδηγία για τις απορρίψεις υδραργύρου (82/176/ΕΟΚ)99· Την οδηγία για τις απορρίψεις καδμίου (83/513/ΕΟΚ)100· Την οδηγία για τον υδράργυρο (84/156/ΕΟΚ)101· Την οδηγία για τις απορρίψεις εξαχλωροκυκλοεξάνης (84/491/ΕΟΚ) , και Την οδηγία για τις απορρίψεις επικίνδυνων ουσιών (86/280/ΕΟΚ) 103 98 99 100 101 102 103 ΕΕ L 129, 18. 5. 1976,0. 23 EEL 81, 27. 3. 1982, σ. 29 ΕΕ L291, 24. 10. 1983, σ. 1 ΕΕ L 74, 17. 3. 1984, σ. 49 ΕΕ L274, 17. 10. 1984, σ. 11 ΕΕ L 181, 4. 7. 1986, σ. 16 74 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΤΙΤΛΟΣ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ Πρόταση της Επιτροπής για οδηγία του Συμβουλίου περί θεσπίσεως πλαισίου κοινοτικής δράσης στο πεδίο της πολιτικής υδάτων. ΣΧΕΤΙΚΟ ΚΟΝΔΥΛΙΟ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ Β4-304 ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ Άρθρο 130Σ(1) της συνθήκης ΕΕ, Πρόταση για απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με πρόγραμμα δράσης για την ολοκληρωμένη προστασία και διαχείριση των υπόγειων υδάτων (ΕΕ αριθ. C 355, της 25. 11. 1996,0. 1). ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 4. 1 Γενικός στόχος Η οδηγία έχει τρεις στόχους, που θα πρέπει να υλοποιηθούν έως το 2010: να επιτευχθεί καλή κατάσταση επιφανειακών υδάτων για τα πάσης φύσεως ύδατα αυτά να επιτευχθεί καλή κατάσταση υπόγειων υδάτων για τα πάσης φύσεως ύδατα αυτά, και να ικανοποιηθούν όλα τα πρότυπα και οι στόχοι που σχετίζονται με περιοχές απαιτούσες ειδική προστασία, συμπεριλαμβανομένων των υδάτων για τη λήψη πόσιμου νερού. 4. 2 Καλυπτόμενο χρονικό διάστημα και διακανονισμοί για ανανέωση Η οδηγία επιβάλλει VW KQ$*n μέλη Τη θέσπιση και εκτέλεση σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών, έως το Δεκέμβριο 2004. Στα σχέδια θα πρέπει να περιλαμβάνονται κάθε είδους μέτρα που κρίνονται αναγκαία ώστε να επιτευχθεί καλή κατάσταση επιφανειακών και υπόγειων υδάτων. Την ανά εξαετία αναθεώρηση των σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. Τις εξής κύριες δράσεις, προκειμένου να κατοχυρωθεί η εφαρμογή των διατάξεων της οδηγίας: 75 Εφαρμογή της αρχής να χρεώνονται οι χρήστες για κάθε είδους χρήση ύδατος, σε τιμές πλήρους ανάκτησης του κόστους, έως το 2010 (υδροληψία, διανομή, κατανάλωση, συγκέντρωση, επεξεργασία και λοιπές χρήσεις) Τον καθορισμό υδάτων για τη λήψη πόσιμου νερού, έως το Δεκέμβριο 2000· Την ανάλυση των χαρακτηριστικών των περιχών λεκανών απορροής ποταμών, έως το Δεκέμβριο 2001, επιπτώσεις που έχουν οι ανθρώπινες για τις δραστηριότητες επί του περιβάλλοντος για την κατάρτιση πλήρους μητρώου καταχώρισης προστατευόμενων περιοχών για την κατάρτιση προγραμμάτων παρακολούθησης της κατάστασης των υδάτων για πλήρη οικονομική ανάλυση των χρήσεων ύδατος στην Επιτροπή: Την ανασκόπηση της οδηγίας έως τις 31 Δεκεμβρίου 2013 Το ενωρίτερο το 1998 θα αρχίσουν οι εξής δράσεις, με σκοπό την υποβοήθηση και επίβλεψη της εφαρμογής της οδηγίας: Σύνταξη τεχνικών προδιαγραφών για τα παραρτήματα της οδηγίας: για την παρακολούθηση της ποιότητας και ποσότητας των υδάτων, έως τις 31 Δεκεμβρίου 1999· για την ποιοτική και ποσοτική αξιολόγηση σημειακών και διάσπαρτων πηγών ρύπανσης, έως τις 31 Δεκεμβρίου 1999· για την ανάλυση των φυσικών, δημογραφικών και οικονομικών χαρακτηριστικών των περιοχών λεκανών απορροής ποταμών, έως τις 31 Δεκεμβρίου 1999· για τον εντοπισμό τομέων, όπου θα χρησιμοποιηθούν οικονομικά μέσα για την πολιτική υδάτων, όπως κρίνεται σκόπιμο· Αξιολόγηση και δημοσίευση έκθεσης για την επί εξαετία εφαρμογή της οδηγίας, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2006· Παρουσίαση ετήσιου ενδεικτικού σχεδίου της Επιτροπής για τις προγραμματιζόμενες προτάσεις περί θεσπίσεως μέτρων προστασίας και χρήσεως του νερού, από τις 31 Δεκεμβρίου 1999 και μετά· Έκδοση αποφάσεων, στις περιπτώσεις που τα κράτη μέλη δεν καταλήγουν σε συμφωνία για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδάτων, όπως κρίνεται σκόπιμο· Διαπραγμάτευση με τρίτες χώρες, όσον αφορά την προστασία και χρήση διαμεθοριακών υδάτων, όπως κρίνεται σκόπιμο· Αξιολόγηση της απαλλαγής των κρατών μελών από την υποχρέωση τήρησης των γενικών διατάξεων της οδηγίας, όπως κρίνεται σκόπιμο· 76 Προεδρία της κανονιστικής επιτροπής, όπως κρίνεται σκόπιμο· Οργάνωση, ανά διετία, συνεδρίου με τη συμμετοχή επαγγελματιών, χρηστών και αρχών θέσπισης κανονιστικών ρυθμίσεων στον τομέα του ύδατος, από το 2000 και μετά ή αργότερα, όπως κρίνεται σκόπιμο. ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΔΑΠΑΝΩΝ Ή ΕΣΟΔΩΝ 5. 1 Μη υποχρεωτική δαπάνη 5. 2 Διαχωριζόμενες πιστώσεις ΤΥΠΟΣ ΔΑΠΑΝΩΝ Ή ΕΣΟΔΩΝ Δαπάνη; Τεχνικές και επιστημονικές εργασίες συνδεόμενες με: την ανάπτυξη ομοιόμορφου συστήματος για προγράμματα παρακολούθησης της συμμόρφωσης τον καθορισμό λεπτομερειών στα παραρτήματα, για το χαρακτηρισμό και την ανάλυση περιβαλλοντικών και οικονομικών παραμέτρων τη δημοσίευση εκθέσεων σχετικά με την εφαρμογή της οδτιγίας πιθανή ανάπτυξη στρατηγικών της Επιτροπής για τον έλεγχο των ρύπων. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ 7. 1 Μέθοδος υπολογισμού του συνολικού κόστους του μέτρου (σχέση μεταξύ μεμονωμένου και συνολικού κόστους) σχετικό: Μελέτεα. Οι μελέτες που απαιτούνται για παροχή τεχνικής και επιστημονικής αρωγής στον καθορισμό των παραρτημάτων, θα καλύψουν ως επί το πλείστον το αντικείμενο της εκπόνησης μελετών, όπως προβλέπεται βάσει της προτεινόμενης οδηγίας περί οικολογικής ποιότητας των υδάτων (COM(93) 680 τελικό), η οποία θα καταργηθεί και αντικατασταθεί από την παρούσα πρόταση. Η εκπόνηση των μελετών προβλέπεται στον προϋπολογισμό για το 1997· σγετικό: Εκθέσει. Με την παρούσα πρόταση καταργούνται 4 κείμενες οδηγίες και μία απόφαση, με τις οποίες απαιτείται η σύνταξη 5 εκθέσεων, δηλαδή οι οδηγίες του Συμβουλίου 75/440/ΕΟΚ, 78/659/ΕΟΚ, 79/923/ΕΟΚ, 80/68/ΕΟΚ και η απόφαση του Συμβουλίου 77/795/ΕΟΚ. Με την παρούσα πρόταση αντικαθίσταται επίσης η έκθεση που απαιτείται με βάση την προτεινόμενη οδηγία περί οικολογικής ποιότητας των υδάτων, COM(93) 680 τελικό, η οποία και θα καταργηθεί. Επιπλέον, θα συντάσσονται εκθέσεις ανά εξαετία, αντί της μέχρι τώρα τριετίας, που συνεπάγεται λιγότερες δαπάνες· 77 7. 2 Ανάλυση κόστους Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων σε εκατομμύρια ECU (τρέχουσες τιμές) Ανάλυση κ αι τ ε χ ν ι κ ής Π α ρ ο χή επιστημονικής αρωγής για τον καθορισμό των παραρτημάτων (εκπόνηση μελετών): α) μελέτες με αντικείμενο την πλήρη ανάκτηση του κόστους για τη χρήση ύδατος β) μελέτες με αντικείμενο χαρακτηρισμούς σημειακών και διάσπαρτων πηγών ρύπανσης και λοιπών επιπτώσεων που έχουν οι ανθρώπινες δραστηριότητες στο περιβάλλον γ) μελέτες με αντικείμενο μεθόδους παρακολούθησης της χ η μ κ ής ο ι κ ο λ ο γ ι κ ής κατάστασης των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων κ αι έτοςν 1997 0,15 0,05 0,1 ν +9 ν+ 15 Σύνολο 0,15 0,05 ο,ι Έκθεση εξαετία, από το 2006 και μετά της Επιτροπής ανά 0,3 0,3 0,6 Σύνολο 0,3 0,3 0,3 0,9 7. 3 Χρονοδιάγραμμα πιστώσεων αναλήψεων υποχρεώσεων και πιστώσεων πληρωμών έτος ν 1997 0,3 0,125 0,175 σε εκατ. ECU ν + 9 ν+ 15 Σύνολο 0,3 0,3 0,9 , 0,3 0,3 Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων Πιστώσεις πληρωμών έτος ν 1997 ν+ 1 ν + 9 ν + 15 ν+ 21 ν+ 27 ν+ 33 και επόμενα έτη Σύνολο 0,3 0,3 0,3 0,9 ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΗΣ ΑΠΑΤΗΣ Στις συμβάσεις θα δηλώνεται ρητώς ότι οι πάσης φύσεως επιτελούμενες εργασίες παραμένουν ιδιοκτησία της Επιτροπής· η τελική πληρωμή των αναδόχων θα πραγματοποιείται μόνο μετά την 78 παραλαβή και εξέταση των ζητούμενων εκθέσεων και υπηρεσιών. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΣΤΟΥΣ-ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ 9. 1 Ειδικοί και ποσοτικοποιημένοι στόχοι* στοχευόμενος πληθυσμός Με βάση το γενικό στόχο της επίτευξης καλής κατάστασης επιφανειακών και υπόγειων υδάτων, τάσσονται ως στόχοι του μέτρου η αύξηση της προστασίας των αναγκών του ανθρώπου σε νερό, των οικοσυστημάτων και του νερού για οικονομικούς σκοπούς. Ειδικοί στόχοι: πρόληψη της περαιτέρω υποβάθμισης της κατάστασης των υδάτων, και προστασία και βελτίωση της κατάστασης των υδάτινων οικοσυστημάτων και, σχετικά με τις ανάγκες τους σε νερό, των χερσαίων οικοσυστημάτων προώθηση της κατανάλωσης ύδατος με τήρηση των αρχών της αειφορίας, βασιζόμενη σε μακροχρόνιο προγραμματισμό των διαθέσιμων πόρων κατοχύρωση της επάρκειας παροχής ύδατος καλής ποιότητας για κατανάλωση από τον άνθρωπο και για οικονομικούς σκοπούς· υπόδειξη διοικητικής δομής για την εξασφάλιση συνεκτικής και διαφανούς διαχείρισης των πάσης φύσεως υδάτων εμπλοκή και διαβούλευση των χρηστών του νερού και του κοινού στην προετοιμασία των μέτρων την καθιέρωση χρέωσης των χρηστών για κάθε χρήση ύδατος, σε τιμές πλήρους ανάκτησης του κόστους· συγκρότηση συνεκτικού πλαισίου για κοινοτική δράση στο πεδίο της πολιτικής υδάτων, στην οποία ενσωματώνονται κοινοτικές πολιτικές που έχουν σημασία στην αειφόρο διαχείριση υδάτων. Δεν διατίθενται πλήρεις πληροφορίες για την κατάσταση των υδάτω ν, η εφαρμογή δε της οδηγίας θα αποτελέσει συνεχιζόμενη διαδικασία, με συγκέντρωση πληροφοριών για την παρακολούθηση και την εκτίμηση των επιπτώσων επί της καταστάσεως και των χρήσεων των υδάτων. Υπό την έννοια αυτή, η οδηγία είναι διαδικαστικής φύσης. Θα κατοχυρωθεί ως συνεχιζόμενη διαδικασία η περαιτέρω ποσοτικοποίηση των ανωτέρω παρατιθέμενων ειδικών στόχων, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, κατά την υλοποίηση της οδηγίας. Η ποσοτικοποίηση εξαρτάται από την σε τοπικό επίπεδο εμπλοκή των κρατών μελών, επειδή θα ποικίλλει η έννοια της «καλής κατάστασης υδάτων» ανάλογα με τα ιδιαίτερα υδρολογικά χαρακτηριστικά, τη γεωλογία, το κλίμα και τις κοινωνικο-οικονομικές συνθήκες χρήσης των υδάτων. Η οδηγία προορίζεται για τους εξής πληθυσμούς: Οι σημερινοί και μελλοντικοί χρήστες νερού, που εξαρτώνται 79 από ύδατα «καλής κατάστασης», θα ωφεληθούν από την αειφόρο διαχείριση υδατικών πόρων, κατά κύριο λόγο με την επαρκή παροχή πόσιμου ύδατος καλής ποιότητας και ύδατος για την παρασκευή τροφίμων, και λοιπές βιομηχανικές διεργασίες, για τη γεωργική παραγωγή, την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια, τον τουρισμό και τις δραστηριότητες αναψυχής και λοιπούς σκοπούς. Κατάντη χρήστες νερού που αναμένεται ότι θα αποκτήσουν περισσότερη ισότιμη πρόσβαση σε αυτό. Οι χρήστες νερού, που επί του παρόντος χρηματοδοτούν έμμεσα άλλους χρήστες, αναμένεται να έχουν πλέον ισότιμη τιμολογιακή δομή, π. χ. τα νοικοκυριά που τώρα επιδοτούν εμμέσως τους βιομηχανικούς χρήστες και αντιστρόφως, φορολογούμενοι που επιδοτούν χρήστες μέσω της παροχής άμεσων κρατικών ενισχύσεων ή συγκεκαλυμμένων έμμεσων επιδοτήσεων. Ιδιωτικές και δημόσιες διοικητικές υπηρεσίες, που αναμένεται να αποκτήσουν οικονομικώς αποδοτικότερες διοικητικές διαδικασίες λόγω ενοποίησης και συνέπειας στη διαχείριση υδάτων. Βιοποικιλότητα των ειδών του φυτικού και ζωικού βασιλείου υδάτινων οικοσυστημάτων. 9. 2 Λόγοι «ου υπαγορεύουν το μέτρο Μία συνεχής πίεση και τάση υποβάθμισης της κατάστασης των κοινοτικών υδάτων επιβάλλει καλύτερη ενοποίηση και συνέπεια στην προστασία και διαχείριση των κοινοτικών υδάτων. Με την παρούσα οδηγία προσφέρεται πλαίσιο για το συντονισμό και την εν μέρει αντικατάσταση της πρόχειρα συγκροτημένης ισχύουσας ιδιαίτερης κοινοτικής και εθνικής νομοθεσίας για τα ύδατα. Επικουρικότητα: - Η σημερινή κοινοτική νομοθεσία θα ενταχθεί σε ένα συνεκτικό πλαίσιο το οποίο θα καλύπτει κάθε είδους θέμα για τα ύδατα, την ποιότητα και την ποσότητα, και θα κατοχυρώνει μια συνδυασμένη θεώρηση για τον έλεγχο των εκπομπών στο υδάτινο περιβάλλον μέσω οριακών τιμών για τις εκπομπές και προτύπων ποιότητας του περιβάλλοντος. Θα καθιερωθεί συνεκτικό πλέγμα κοινών ορισμών και μεθοδολογιών παρακολούθησης. Τούτο μπορεί να επιτευχθεί μόνο σε κοινοτικό επίπεδο. Παρομοίως, μόνο σε κοινοτικό επίπεδο μπορεί να καθιερωθεί η ανάγκη για συνολικό συντονισμό της κατάστασης των υδάτων πέραν των συνόρων, και με τρίτες χώρες, βάσει διεθνών συμβάσεων. - Εντός του εν λόγω πλαισίου, οι αποφάσεις θα λαμβάνονται όσο 80 γίνεται πλησιέστερα στον τόπο χρήσης ή διάθεσης νερού, ώστε να συνεμτιμώνται οι διαφορές καταστάσεων που επικρατούν στα διάφορα κράτη μέλη. Δίνεται προτεραιότητα σε ενέργειες εντός της περιοχής ευθύνης των κρατών μελών, με την κατάρτιση ειδικών προγραμμάτων θέσπισης μέτρων, που εντάσσονται σε γενικό σχέδιο διαχείρισης. Επιπλέον, η οδηγία θα απαιτήσει την εμπλοκή των ενδιαφερομένων μερών, συμπεριλαμβανομένων των χρηστών ύδατος, και του ευρέος κοινού στην κατάρτιση των ανωτέρω σχεδίων, οπότε θα κατοχυρωθεί η διαφάνεια. Απόδοση του μέτρου με γνώμονα το κόστοα Αναμένεται ότι η συγκρότηση συνεκτικού πλαισίου για τη διαχείριση υδάτων θα οδηγήσει σε βελτίωση της οικονομικής απόδοσης των διοικητικών διαδικασιών λόγω του συντονισμού των μέτρων, καλύτερων συνθηκών πληροφόρησης και της αποφυγής επανάληψης όμοιων προσπαθειών. Η χρέωση των χρήσεων ύδατος σε τιμές πλήρους ανάκτησης του κόστους, και όποτε είναι δυνατό συμπεριλαμβανομένου του πρόσθετου περιβαλλοντικού κόστους και του κόστους εξάντλησης των πόρων, θα οδηγήσει σε βελτιωμένη οικονομική απόδοση της χρήσης ύδατος, καθώς και σε βελτίωση της προστασίας, και σε προσεκτικότερη χρήση του νερού. Λαμβάνοντας υπόψη την ποικιλία συνθηκών και αναγκών των περιφερειών της Κοινότητας και ανάλογα με το επίπεδο εφαρμογής των υπαρχουσών υποχρεώσεων για προστασία του ύδατος, είναι πιθανό ότι θα ποικίλλει η οικονομική απόδοση. Πιθανώς να ποικίλλουν ανάλογα και οι οικονομικώς αποδοτικές λύσεις για τον έλεγχο της ρύπανσης και για την υδροληψία. Η διαδικαστική φύση της οδηγίας εξασφαλίζει ευελιξία εφαρμογής της αρχής για επιβολή τιμών με πλήρη ανάκτηση του κόστους και το συνυπολογισμό του περιβαλλοντικού κόστους και κόστους πόρων, έως το έτος 2016. Η επίτευξη καλής κατάστασης υδάτων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την πλήρη εφαρμογή της πάσης φύσεως κείμενης κοινοτικής νομοθεσίας για την προστασία των υδάτων, και ιδιαίτερα από την οδηγία για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων (91/272/ΕΟΚ), την οδηγία περί νιτρικών αλάτων (91/676/ΕΟΚ) και την οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης (96/61/ΕΟΚ). Πιθανώς να χρειασθούν πρόσθετες δράσεις, ανάλογα με την εφαρμογή των ανωτέρω οδηγιών και τις τοπικώς επικρατούσες συνθήκες. Η φύση και έκταση των δράσεων αυτών θα ποικίλλουν στις συγκεκριμένες καταστάσεις. 9. 3 Παρακολούθηση και αξιολόγηση του μέτρου Για την επίτευξη των στόχων της οδηγίας έχουν τεθεί σαφείς επιδιωκόμενες προθεσμίες. 81 Η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, και με τη συμμετοχή των χρηστών ύδατος και του ευρέος κοινού, θα παρακολουθεί τις εξελίξεις στην κατάσταση των υδάτων. Ανά εξαετία θα υποβάλλονται στην Επιτροπή εκθέσεις. Η Επιτροπή θα συντάσσει ετήσιες αναφορές για τυχόν σχεδιαζόμενες προτάσεις βελτίωσης της προστασίας των υδάτων, υπό το φως των ανωτέρω εξελίξεων. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να ενεργοποιούν κάθε πρόγραμμα θέσπισης μέτρων που θεωρούν αναγκαίο για την επίτευξη καλής κατάστασης των πάσης φύσεως υδάτων, έως το έτος 2007, υπό τη μορφή σχεδίων διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμών. Τα σχέδια αυτά θα αναθεωρούνται ανά εξαετία. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να εξασφαλίζουν την πιστή εφαρμογή της αρχής ως προς την επιβολή τιμών με πλήρη ανάκτηση του κόστους και, όποτε είναι δυνατό, επιβάρυνσης με το κόστος περιβάλλοντος και πόρων, έως το έτος 2010. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να καταρτίζουν προγράμματα παρακολούθησης της κατάστασης των υδάτων. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται επιπλέον να διενεργούν δημόσια διαβούλευση σχετικά με σχέδια και αποτελέσματα, υπό τη μορφή αναθεώρησης των προγραμμάτων ανά εξαετία και επιχειρησιακών μέτρων για την εφαρμογή των κανόνων της οδηγίας. Οι εκθέσεις για τις εξελίξεις θα είναι διαθέσιμες στο κοινό και θα αποστέλλονται στην Επιτροπή ανά εξαετία. Η οδηγία θεσπίζει κοινούς ορισμούς και μεθοδολογίες για την ανάλυση και την παρακολούθηση, καθιστώντας δυνατή τη σύγκριση προσπαθειών και επιτευγμάτων. 10 ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΑΠΑΝΕΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ) (ΤΜΗΜΑ III, ΜΕΡΟΣ Α ΤΟΥ Η πραγματική κινητοποίηση των αναγκαίων διοικητικών πόρων θα εξαρτηθεί από την ετήσια απόφαση της Επιτροπής περί διαθέσεως κονδυλίων, συνεκτιμώντας το ύψος προσωπικού και τα πρόσθετα ποσά που επιτρέπει η αρμόδια επί του προϋπολογισμού αρχή. 82 10. 1 Επίδραση στον αριθμό θέσεων εργασίας Λεν υπάρχει αύξηση προσωπικού, επειδή στον προϋπολογισμό προβλέπονται ήδη 1 μόνιμος και 1 έκτακτος υπάλληλος. Τύπος θέσης εργασίας Προσωπικό στο οποίο θα ανατεθεί η διαχείριση του μέτρου Μ Φ Υ ν μ ? ς $σε*ς • 1 ί •!»! «{ASM HS&MUH Μόνιμοι ή έκτακτοι υπάλληλοι Α Β C 1 0 Λοιποί πόροι Σύνολο 0 1 Vi 1 0 0 0 1 Πηγή Διάρκεια Υπάρχοντες πόροι στην οικεία ΓΔ ή τμήμα 2 0 0 2 Κ Πρόσθετοι πόροι 0 0 0 0 0 Προσιορινή θ έ ση εργασίας: 1997-1999 10. 2 Συνολικές δημοσιονομικές επιπτώσεις των πρόσθετων ανθρώπινων πόρων Ποσά ECU (τρέχουσες τιμές) Μέθοδος υπολογισμού Μόνιμοι υπάλληλοι Έκτακτο προσωπικό Λ ο ι π οί πΟΟΟΙ (να αναφβρθούν οι αριθμοί κονδυλίων του προϋπολογισμού) 0 0 0 0 ο Σύνολο 10. 3 Αύξηση των λοιπών διοικητικών δαπανών συνεπεία του μέτρου ECU (τρέχουσες τιμές) Κονδύλιο του προϋπολογισμού Ποσά Μέθοδος υπολογισμού της του Συνεδριάσεις άρθρου 26 (μία ή δύο φορές ετησίως) από το 1998 και μετά επιτροπής 20 500 ECU 10 250 ECU ανά συνεδρίαση x 2 συνεδριάσεις ετησίως 50 000 ECU η συνεδρίαση, ανά διετία. 200 συνεδριάσεων διερμηνεία, έγγραφα αίθουσα (Βρυξέλλες), σύνεδροι, Οργάνωση συνεδρίου ανά διετία, από το 2000 και μετά 25 000 ECU Κατά μέσον όρο ετησίως, από το έτος 2000 και μετά 45 500 ECU 83 ISSN 0254-1483 COM(97) 49 τελικό ΕΓΓΡΑΦΑ GR 14 Αριθ. καταλόγου : CB-CO-97-079-GR-C ISBN 92-78-16372-4 Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων L-2985 Λουξεμβούργο m