eurovoc_concepts:
Central and Eastern Europe
EU programme
higher education
international cooperation
student mobility

formats: html pdf pdfa1b print

text: COMMISSE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 08. 05 1996 COM(%) 198 dcf. 96/0133 (CNS) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD tot wijziging van Besluit 93/246/EEG van 29 april 1993 tot goedkeuring van de tweede fase van het Transeuropees Mobiliteitsprogramma voor universiteitsstudies (Tempus II) (1994-1998) (door de Commissie ingediend) TOELICHTING VOORGESCHIEDENIS Aan het slot van de Europese Raad van Straatsburg in december 1989 heeft de Raad van Ministers de Commissie verzocht gedetailleerde voorstellen in te dienen over de te nemen maatregelen op het gebied van het hoger onderwijs en het hoger beroepsonderwijs, ten einde het hervormingsproces in de landen van Midden- en Oost-Europa te ondersteunen. Het Tempus-programma is in het begrotingskader van Phare, het economische steunprogramma van de Gemeenschap ten behoeve van de landen van Midden- en Oost-Europa, op 7 mei 1990 door de Raad goedgekeurd (Besluit van de Raad 90/233/EEG). Tempus, dat tot doel heeft de ontwikkeling en de herstructurering van de hoger-onderwijsstelsels in de begunstigde landen aan te moedigen door middel van samenwerking met partners uit de Gemeenschap, is in eerste instantie voor een proefperiode van drie jaar met ingang van 1 juli 1990 goedgekeurd. Later is deze proeffase bij besluit van de Raad (Besluit van de Raad 92/240/EEG)1 tot eind juni 1994 verlengd. Op 29 april 1993 heeft de Raad de tweede fase van het Tempus-programma voor een periode van vier jaar vanaf 1 juli 1994 goedgekeurd en het gebied waar Tempus in het begrotingskader van het Tacis-programma voor economische bijstand activiteiten ontplooit2, uitgebreid met de republieken van de voormalige Sovjetunie en met Mongolië. Artikel 11 van het Besluit van de Raad van 29 april 1993 (93/246/EEG) bepaalt dat de Commissie de uitvoering van het Tempus-programma zal evalueren en vóór 30 april 1996 een voorstel doet tot verlenging of aanpassing van het programma voor de periode vanaf 1 juli 1998. Uit dien hoofde wordt het onderhavige voorstel ter goedkeuring aan de Raad voorgelegd. IL BESCHRIJVING VAN HET PROGRAMMA A. De Gezamenlijke Europese Projecten zijn tot dusver het voornaamste instrument van interuniversitaire samenwerking geweest dat in het kader van Tempus is toegepast. Een Gezamenlijk Europees Project vereist de deelneming van ten minste een universiteit uit een ontvangend land en van ten minste een partnerorganisatie uit een van de Lid-Staten van de Europese Gemeenschap Het aantal bij het programma betrokken partnerlanden is uitgebreid van twee (in mei 1990, Polen en Hongarije) tot 1 1 in februari 1992. Op dit moment nemen de volgende landen deel: Albanie, Bulgarije, de Tsjechische republiek, de Slowaakse republiek, Hstland, Hongarije, I. eiland, Litouwen, Polen, Roemenië en Slovenië. Voor het academische jaar 1996/1997 nemen de volgende republieken van de voormalige Sovjetunie deel aan het Tempus-programma, dat door het Tacis-programma wordt gefinancierd: Armenië, A/erbajd/jan, Wit-Rusland, Georgië, Ka/achstan, Kirgi/. ië, Moldavië, de Russische Federatie, Tadzjikistan, Turkmenistan, Oekraïne en Oezbekistan, alsmede Mongolië •4 (waaronder verplicht een universiteit). De projecten die op basis van een jaarlijkse openbare oproep tot het indienen van voorstellen worden geselecteerd, worden voor een periode van driejaar gefinancierd (in de Tacis-landen voorafgegaan door een voorbereidingsperiode van een jaar) en de financiële middelen worden op basis van een jaarlijkse evaluatie van de bereikte resultaten toegekend. De beslissingen ten aanzien van de selectie van deze projecten worden na raadpleging van deskundigen uit de partnerlanden en uit de Europese Gemeenschap in overeenstemming met deze landen genomen. In de beginfase behelsde de voor het Tempus-programma uitgestippelde strategie het nastreven van de herstructureringsdoelstellingen van het universitair onderwijs door initiatieven met betrekking tot fundamentele problemen bij de hervorming te ondersteunen, zoals de ontwikkeling van opleidingsprogramma's, de organisatie van de mobiliteit van het personeel (met name ten behoeve van bij- en nascholing) en van studenten, alsmede de aankoop van voor het onderwijs en de communicatie essentiële apparatuur. Bij de tenuitvoerlegging van Tempus II zijn de doelstellingen van het programma opnieuw vastgesteld, zodat het duidelijker in een strategisch kader voor de ontwikkeling van het hoger onderwijs binnen elk partnerland afzonderlijk past en een synergie tot stand brengt met de andere ontwikkelingen die zijn gefinancierd door activiteiten die door de programma's Phare en Tacis zijn gesteund. Daarom heeft het Tempus-programma zich ertoe verbonden de volgende zaken aan te pakken: - kwesties die te maken hebben met de ontwikkeling en met de wijziging van de onderwijsprogramma's op de prioritaire gebieden; de hervorming van de hoger-onderwijsstructuren en -instellingen en van hun beheer; de ontwikkeling van opleidingen die met een diploma worden afgesloten, ten einde de tekortkomingen van de voor de periode van economische hervormingen noodzakelijke vaardigheden op hoger niveau te ondervangen, met name door een versterking en een uitbreiding van de banden met de industrie. - Welke prioritaire sectoren door het Tempus-programma worden gesteund, hangt af van de uitkomst van jaarlijkse overleg dat de Commissie met de overheden van de afzonderlijke partnerlanden voert. Deze prioriteiten moeten passen in de toenaderingsstrategie, en dus het beleid van het Phare-programma ten aanzien van de geassocieerde landen volgen. In de Tacis-landen moeten de prioriteiten passen in de beleidsmaatregelen met betrekking tot de economische en democratische hervormingen in deze landen en de prioriteiten van het Tacis-programma zelf in acht nemen. B. Wat het Phare-programma betreft, worden er parallel aan de Gezamenlijke Europese Projecten mobiliteitsbeurzen verstrekt aan docenten, opleiders of administratief personeel van hoger-onderwijsinstellingen, aan hoge ambtenaren van ministeries en aan beheerders van onderwijsstelsels. Deze bezoeken moeten tot doel hebben het hoger onderwijs in de partnerlanden en meer in het bijzonder de deelnemende instellingen in deze landen tot ontwikkeling te brengen. C. Verder worden beurzen ten behoeve van een bepaald aantal activiteiten in aanvulling op het Tempus/Phare-programma in zijn geheel toegekend. Deze activiteiten zijn bedoeld om de algemene doelstelling van het programma te steunen, namelijk het leveren van een bijdrage aan de ontwikkeling en aan de herstructurering van de hoger-on derwij sstel sel s in de partnerlanden, in het bijzonder door de vaardigheden op het gebied van strategische planning en de institutionele ontwikkeling van instellingen voor hoger onderwijs te versterken, door de verspreiding van de resultaten van Tempus te steunen en door in de partnerlanden het opstellen van een nationale strategie voor de ontwikkeling van een specifiek aspect van het hoger onderwijs te bevorderen. III. HET POLITIEKE, ECONOMISCHE, SOCIALE EN TECHNISCHE KADER VAN HET VOORSTEL Een eventuele voortzetting van het Tempus-programma moet opnieuw vanuit het politieke en financiële kader ervan worden bekeken. De financiële programmering van de Phare- en Tacis-programma's loopt tot december 1999. Een volgende fase van Tempus heeft dus slechts een korte termijn (twee jaar) om tot ontwikkeling te komen. Er bestaan verschillen tussen de partnerlanden. De behoeften op een zo groot grondgebied als dat van de voormalige USSR (waar acties door de Gemeenschap een relatief recent verschijnsel zijn3) zijn niet dezelfde als die in de landen van Midden-Europa, waarmee al sinds zes jaar wordt samengewerkt en die zich in een toenaderingsproces bevinden. A. Tempus/Tacis instrument In de republieken van de voormalige Sovjetunie en in Mongolië is Tempus een belangrijk ter ondersteuning van de hervorming van de onderwijsstelsels gebleken, omdat het gedurende drie jaar 237 voorbereidende eenjarige projecten en 59 driejarige Gezamenlijke Europese Projecten heeft gefinancierd. Bovendien bevindt Tempus zich in de Tacis-landen nog in een eerste stadium. Dit geldt met name wat de aanzienlijke problemen betreft waarmee deze landen worden geconfronteerd bij de hervorming van hun politieke, economische, sociale en juridische structuren. Deze problemen zullen de komende jaren blijven bestaan. Hoewel de verschillende Tacis-landen onafhankelijk van elkaar hun eigen hervormingsbeleid voeren, komen bepaalde thema's - als gevolg van de gemeenschappelijke Sovjet-erfenis - steeds terug en vormen een algemeen kader voor de rol die het Tempus-programma in de toekomst moet gaan spelen. Het gaat met name om: Tempus is uitgebreid tot de landen van de voormalige Sovjetunie door het Besluit van de Raad met betrekking tot "Tempus II" van 29 april 1993. Het programma is langzamerhand uitgebreid met de verschillende staten, waarvan enkele dit jaar voor het eerst meedoen. de steun aan het proces van diversificatie, decentralisatie en verzelfstandiging van het hoger onderwijs; de versterking van de regionale dimensie van het hoger onderwijs; - de ondersteuning van de universiteiten bij hun poging een concrete bijdrage te leveren aan de economische en sociale hervormingen in andere sectoren, in het bijzonder de verbetering van de relaties tussen de universiteiten en de sociaal-economische actoren; de hervorming en modernisering van de overgespecialiseerde curricula die niet meer aan de behoeften voldoen, met name op die vakgebieden die van bijzonder belang zijn bij het algemene hervormingsproces; - de introductie van nieuwe onderwijsmethoden, de opleiding van docenten en de ontwikkeling van de capaciteit om bij- en nascholing te verzorgen; de modernisering van het management van de universiteiten, ten einde de instellingen voor hoger onderwijs in de gelegenheid te stellen zich aan te passen aan de markteconomie; de verbetering en modernisering van de lerarenopleiding, met name om een op het pluralisme gerichte burgerschapskunde te ontwikkelen. De tot nu toe door Tempus-Tacis uitgevoerde acties zijn vruchtbaar en de genomen maatregelen adequaat gebleken (zie ook punt V hieronder). De behoeften aan steunverlening op de gebieden waarop Tempus actief is, zijn echter nog van dien aard dat verlenging van het programma nodig lijkt. Deze verlenging zou eerst moeten worden goedgekeurd voor een periode van twee jaar, in samenhang met de geplande duur voor de nieuwe Tacis-verordening en de financiële programmering van het Tacis-programma. Bovendien wordt Tempus opgenomen in het algemene kader van de relaties van de Europese Gemeenschap met de republieken van de voormalige Sovjetunie en met de Republiek Mongolië, alsmede in dat van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomsten die alle voorzien in acties ten aanzien van onderwijs en opleiding. Volgens de nieuwe Tacis-verordening van de Raad4, die tot en met 31 december 1999 loopt, en volgens de nationale Tacis-programma's in het bijzonder, moet er een meer specifieke operationele strategie wordt opgesteld ter ondersteuning van de economische en democratische hervormingsdoelstellingen. Tempus zal in de toekomst zijn activiteiten geheel vanuit deze strategie uitvoeren om ervoor te zorgen dat het hoger onderwijs zoveel mogelijk betrokken wordt bij deze hervormingsdoelstellingen om daar een bijdrage aan te leveren. De prioriteiten van De nieuwe Tacis-verordening van de Raad van 29 januari 1996 (nr ) voorzien in indicatieve programma's die vier jaar duren (1996-1999) en gedetailleerder actieprogramma's die qua duur variëren. Tempus zullen voor ieder land naar behoren worden vastgelegd, overeenkomstig de bijbehorende Tacis-programma's. B. Tempus/Phare De Europese Gemeenschap landen heeft met associatie-overeenkomsten gesloten5 en de verwachting is dat zij in de loop van 1996 vergelijkbare overeenkomsten zal sluiten met drie andere landen, die deze reeds hebben ondertekend6. zes Midden-Europese a) Al deze landen bereiden zich voor op de integratie in de interne markt in het kader van de toenaderingsstrategie die in december 1994 door de Europese Raad van Essen is vastgesteld. In het "witboek" "Voorbereiding van de geassocieerde landen in midden- en oost-Europa op integratie in de interne markt van de Unie" van mei 1995 wordt benadrukt welke eisen dit proces voor deze geassocieerde landen met zich brengt en de consequenties die dit heeft voor hun onderwijs- en opleidingsstelsel. Bovendien worden deze landen uitgenodigd langzamerhand deel te gaan nemen aan communautaire programma's. b) Onder deze geassocieerde landen zijn er ook die vanaf het begin (1990) van Tempus hebben geprofiteerd. Het belang van de aan de universiteiten in deze landen verleende steun, zowel in geld uitgedrukt als wat het aantal projecten betreft, moet worden erkend. Sinds 1990 zijn er 1 207 Gezamenlijke Europese Projecten uitgevoerd. 23 295 studenten uit Midden- en Oost-Europa hebben enige tijd in een Lid-Staat gestudeerd en 3 924 studenten uit de Europese Gemeenschap hebben enige tijd in een Midden- of Oost-Europees land doorgebracht. Verder hebben in het kader van de mobiliteit 29 923 hoogleraren uit de partnerlanden enige tijd in de één van de Lid-Staten doorgebracht en hebben 21 017 hoogleraren uit de Gemeenschap in Midden- en Oost-Europa verbleven. Van de talrijke bijdragen van Tempus aan de ontwikkeling van de lokale hoger-onderwijsstelsels werden de initiatieven voor het ontwikkelen van nieuwe curricula, van de overdracht van apparatuur en van de mobiliteit bijzonder gewaardeerd. Er kan derhalve worden gesteld dat Tempus in grote mate heeft bijgedragen tot de verkleining van de afstand tussen de Europese Gemeenschap en de landen van Midden- en Oost-Europa wat de gevarieerdheid en de kwaliteit van het onderwijsaanbod aan studenten betreft. c) Rekening houdend met deze nieuwe omstandigheden is men niet van plan om in deze landen na 1998 alle sinds 1990 door Tempus ondernomen activiteiten met dezelfde daaraan verbonden financiële verplichtingen te herhalen, maar om zich op vier essentiële gebieden te concentreren: Polen, Hongarije, de Tsjechische Republiek, de Slowaakse Republiek, Roemenie, Bulgarije. Estland, Letland en Litouwen. 5 de voorbereiding voor de toetreding tot de Europese Gemeenschap: Het is de verantwoordelijkheid van de Unie de partnerlanden zo goed mogelijk te steunen bij het leiding geven aan het proces van toetreding. De universiteiten kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan de vaststelling van de "nieuwe beroepsprofielen" waaraan deze landen behoefte hebben en aan de omzetting van de Europese richtlijnen ten aanzien van de gereglementeerde beroepen, waarvoor de studieprogramma's in de betrokken sectoren moeten worden herzien. Deze activiteit strookt meer algemeen binnen de tegenover de arbeidsmarkt en dit binnen een visie op langere termijn wat betreft de te ontwikkelen kwalificaties ; taak van het hoger onderwijs de deelname aan Socrates (onderdeel Erasmus) vereenvoudigen: Tempus kan in het bijzonder optreden als "katalysator" om de doelmatigheid van de met ingang van het academisch jaar 1998/1999 geplande deelname van de partnerlanden aan Socrates te bevorderen wat de volgende gebieden betreft: de academische erkenning van in het kader van de mobiliteit in het buitenland doorgebrachte studietijd; de ontwikkeling of vernieuwing van dienstverlening aan studenten met het oog op het scheppen van goede voorwaarden voor wederkerigheid (studiekeuzebegeleiding, huisvesting, culturele activiteiten); het universitair management dat dient te worden verbeterd, zodat er in het kader van Socrates "institutionele overeenkomsten" kunnen worden gesloten. - - Het is duidelijk dat de datum van toetreding tot Socrates/Erasmus en de eventuele verdeling van de inspanningen en de middelen tussen Socrates en Tempus de verantwoordelijkheid van ieder geassocieerd land zelf is: niet ieder land bevindt zich in hetzelfde ontwikkelingsstadium of heeft dezelfde prioriteiten. het management van de verandering: Hoewel de universiteiten in Midden- en Oost-Europa zich een bepaalde vorm van zelfstandigheid hebben verworven, dienen zij er niettemin voor te zorgen dat zij een daadwerkelijk bestuur en doelmatige structuren krijgen. Zij moeten rekenschap afleggen aan hun verschillende partners (de staat, plaatselijke overheden, ouders, studenten, ondernemingen), hun dienstverlening uitbreiden en ondanks de vermindering van de openbare financiering de kwaliteit handhaven. Als voorbeeld, de ontwikkeling van permanente vormingsactiviteiten binnen de universiteiten en de schepping van structuren tussen de universiteiten en de bedrijven (om het toegepast onderzoek te valoriseren) zijn de belangrijkste zorgen van de universitaire instellingen. Tempus kan doeltreffend steun verlenen op deze gebieden, die altijd de voornaamste zorg van de Lid-Staten zijn geweest en nog zijn. Tempus kan ook een nuttig middel zijn voor steun aan de tenuitvoerlegging van grote hervormingen van het hoger onderwijs op nationaal niveau, zoals de ontwikkeling van korte beroepsgerichte studies. De openstaande werf binnen Tempus II blijft een belangrijke prioriteit in de meeste landen. - de verspreiding van de resultaten: Afgaande op de conclusies van de externe evaluatie waarin werd betreurd dat het potentieel van uitstekende Tempus-projecten onderbenut werd, is er nog een belangrijke inspanning te leveren op het gebied van de verspreiding van de resultaten, of deze nu op sectoriële of op plaatselijke basis plaatsvindt. Samenvattend gaat het erom het universitaire systeem als werktuig te benutten om de toetreding zo goed mogelijk voor te bereiden. Het is overigens de bedoeling de instellingen in de partnerlanden in de gelegenheid te stellen de Europese normen te bereiken op gebieden waar zij tekorten vertonen, met name op het gebied van management en kwaliteit. Een dergelijk doelgericht programma kan in twee jaar ten uitvoer worden gelegd met financiële middelen die op het ontwikkelingsstadium en op de behoeften van ieder afzonderlijk land zijn afgestemd, maar die in ieder geval wel lager uitvallen dan in de vorige fase. d) Wat de niet-geassocieerde landen betreft, heeft Albanië voortdurend krachtige steun op alle gebieden nodig, waarbij rekening moet worden gehouden met zijn economische achterstand en met de specifieke moeilijkheden die het heeft met zijn onderwijssysteem. Dit geval is wat de problematiek betreft vergelijkbaar met dat van tal van Tacis-landen. Afhankelijk van de politieke omstandigheden en van de doeltreffende tenuitvoerlegging van het Phare-programma zullen ook de staten die uit het voormalige Joegoslavië zijn voortgekomen, waarschijnlijk tot deze groep gaan behoren (met uitzondering van Slovenië, waarmee vergelijkbare associatieovereenkomsten zullen worden gesloten als met de landen die zich in het toenaderingsproces bevinden). Zij hebben verschillende achtergronden wat hun contacten met de Europese Gemeenschap betreft, maar hun universitaire gemeenschap streeft ernaar weer nauwe banden aan te gaan, rekening houdend met de gebeurtenissen die de jaren hebben plaatsgevonden. De maatschappelijke rol van de universiteiten als verspreiders van democratische waarden en tolerantie is bijzonder belangrijk. laatste IV. REDENEN WAAROM ACTIE OP HET NIVEAU VAN DE UNIE NOODZAKELIJK IS EN DE EVENTUELE GEVOLGEN VAN HET ACHTERWEGE LATEN VAN ACITE De politieke betrokkenheid van de Europese Gemeenschap bij de samenwerking en de dialoog met Midden- en Oost-Europa enerzijds en met de Nieuwe Onafhankelijke Staten anderzijds behoeft niet te worden aangetoond. Dit thema is binnen de Europese Raad regelmatig onderwerp van debat geweest en is omgezet in operationele maatregelen: enerzijds de Phare- en Tacis-programma's en "partnerschapsovereenkomsten" Bij dit proces werden onderwijs en de ontwikkeling van de menselijke hulpbronnen als prioriteiten gezien. " a s s o c i a t i e o v e r e e n k o m s t e n" a n d e r z i j ds en de de De Commissie wenst te benadrukken dat het Tempus-programma een middel is dat snel en doeltreffend antwoord kan geven op de behoeften aan vernieuwing en aanpassing van de hoger-onderwijsstelsels. Tempus heeft in de partnerlanden een belangrijke bijdrage geleverd aan de taken waarvan wordt erkend dat de universiteit die te vervullen heeft: - het algemene kennisniveau verhogen; mensen voorbereiden op de eisen die voortvloeien uit de economische herstructurering: de bereikte resultaten op vakgebieden als economie, rechten en sociale wetenschappen zijn in dit verband veelzeggend; bijdragen aan het maatschappelijke en culturele leven alsmede aan de democratie van de volkeren, hetgeen academische vrijheid vooronderstelt en van bijzonder belang is voor landen die zich in een overgangsfase bevinden. Verder heeft Tempus: - - - bevorderd dat de instellingen voor hoger onderwijs in de begunstigde landen zich openstellen voor transeuropese samenwerking; bevorderd dat de talen van de Europese Gemeenschap vaker worden gebruikt; het mogelijk gemaakt dat het hoger onderwijs zich uit een zekere rigiditeit heeft losgemaakt om zich aan de eisen van de Europese Gemeenschap te kunnen aanpassen; er de aanzet toe gegeven dat het hoger onderwijs zich voor zijn plaatselijke, regionale en zelfs Europese omgeving heeft opengesteld, of het daarbij nu gaat om ondernemingen, plaatselijke overheden of andere instellingen voor hoger onderwijs; de mobiliteit naar landen van de Europese Gemeenschap op gang gebracht van een groot aantal docenten, veel administratief personeel en ook van studenten, die bij terugkomst in de meeste gevallen hebben getracht de denkbeelden over de universiteit te moderniseren. Tegenwoordig is het belangrijk het werk van Tempus te consolideren door in het bijzonder in te spelen op structuurhervormingen en op de verspreiding en het promoten van reeds bereikte resultaten. In dit kader speelt de door de Lid-Staten verleende bilaterale hulp een essentiële aanvullende rol naast de communautaire samenwerking. Dat was met name de betekenis van de gemeenschappelijke boodschap van de Commissie en van de ministers van Onderwijs van de Lid-Staten tijdens hun ontmoeting met de Russische minister van Onderwijs in Sint-Petersburg in september 1994. Ter gelegenheid van deze ontmoeting had de Commissie een studie verspreid waarin de balans wordt opgemaakt van de samenwerking tussen de Lid-Staten en de landen van de voormalige Sovjetunie. 8 Tijdens de vergadering van de ministers van 23 oktober 1995 te Luxemburg hebben de ministers van de landen van Midden- en Oost-Europa zich in het kader van de gestructureerde dialoog vóór deelneming aan de communautaire programma's uitgesproken. In dit verband benadrukten de ministers van de Lid- Staten van hun kant de complementariteit van de bilaterale en de communautaire acties. Vanuit het oogpunt van de partnerlanden biedt de communautaire actie de gelegenheid de diversiteit van de onderwijsstelsels van de Europese Gemeenschap te waarderen en ervan te profiteren. Door hen ervan te weerhouden zich op één model te richten suggereert zij hun het beste uit verschillende ervaringen te halen en zodoende hun eigen referentiekader te creëren, dat noodzakelijkerwijs origineel en aan hun eigen behoeften aangepast is. Een opschorting van het programma zou voorbarig en niet gerechtvaardigd zijn, noch technisch noch politiek gesproken, aangezien de Europese Gemeenschap tenminste tot en met 1999 programma's voor technische bijstand voor dit deel van de wereld handhaaft. Het ontbreken van een onderwijscomponent in deze programma's zou slecht worden begrepen, niet alleen door de universitaire gemeenschap in Europa, maar ook door diegenen die van mening zijn dat er een verband bestaat tussen investering in opleiding en economische ontwikkeling. Aangezien er geen alternatief instrument bestaat dat in staat is de structurele hervormingen van het hoger onderwijs van de begunstigde Phare- en Tacis-landen te ondersteunen, zou een onderbreking van het Tempus-programma vanaf 1998 voor deze landen een vertraging of zelfs een stilstand van het aanpassingsproces van het hoger-onderwijsstelsel aan de nieuwe economische gegevens veroorzaken. De overgang van de steunlogica naar de logica van communautaire samenwerking zou hierdoor in gevaar komen. V. KOSTEN EN BATEN VAN DE OPLOSSINGEN DIE VOOR DE MEEST RECHTSTREEKS BETROKKEN GROEPEN WORDEN GEKOZEN De belangrijkste groepen waarop het Tempus-programma zich richt, zijn de instellingen voor hoger onderwijs van de partnerlanden en hun personeel (professoren en administratief personeel). Bovendien beïnvloeden de door Tempus in de partnerlanden de nodige ondersteunde maatregelen beroepskwalificaties wil vergaren om een bijdrage te kunnen leveren aan de economische aan het toenaderingsproces. Bovendien hebben de nationale overheden die voor het hoger in de partnerlanden verantwoordelijk zijn, direct profijt van de onderwijs ondersteuning die Tempus bij de hervorming van hun systeem biedt. sociale hervormingen in het bijzonder iedereen die en en De externe evaluatie die de Commissie overeenkomstig artikel 11 van het Besluit van de Raad in opdracht heeft gegeven, heeft niet alleen bevestigd dat de doelgroepen blijvend van de steun van Tempus hebben geprofiteerd, maar heeft ook onder de aandacht gebracht dat het noodzakelijk is deze steun voort te zetten. Op basis van de resultaten van de evaluatie concludeert de Commissie dat de verlenging van Tempus noodzakelijk is ten einde: toetreding van de geassocieerde Phare-landen tot de Europese de Gemeenschap voor te bereiden door middel van specifieke maatregelen in het kader van de strategie die in het "Witboek" "Voorbereiding van de geassocieerde landen in midden- en oost-Europa op integratie in de interne markt van de Unie" van mei 1995 is uitgestippeld; met het oog hierop de beroepskwalificaties te scheppen die nodig zijn voor een gemeenschappelijke markt; de instellingen voor hoger onderwijs in de geassocieerde Phare-landen voor te bereiden op deelneming op voet van gelijkheid aan de onderwijsprogramma's van de Europese Gemeenschap (zoals Socrates); de uitvoering van de Tacis-programma's en van de partnerschaps- en samenwerkingsovereenkomsten met deze landen blijvend te ondersteunen door middel van maatregelen in het hoger onderwijs; nieuwe cursusprogramma's, -boeken en ander materiaal te ontwikkelen voor de prioritaire sectoren waar nog steeds hervormingen moeten worden doorgevoerd gehele die hervormingsproces; belangrijk bijzonder voor zijn het de autonomie van het hoger onderwijs in de partnerlanden te versterken en het management te verbeteren overeenkomstig de beleidslijnen die door deze landen zijn vastgelegd en het essentiële karakter van het hoger onderwijs voor het sociale en politieke hervormingsproces zichtbaar te maken; de samenwerking instellingen voor hoger onderwijs, de ondernemingen en andere actoren uit de economische en sociale sector te versterken; tussen de de beleidsinitiatieven van de partnerlanden met het oog op de hervorming van het hoger onderwijs doelmatig ondersteunen. - - - - - De daadwerkelijke verwezenlijking van deze doelstelling blijft ook in de toekomst afhankelijk van de medewerking van de begunstigden van het Tempus-programma. De uitvoering van Tempus blijft eveneens grotendeels afhankelijk van de bereidheid van de instellingen voor hoger onderwijs van de Lid-Staten van de Gemeenschap om in het kader van de Tempus-projecten hun ervaring te delen. Het is overigens gebleken dat deze instellingen zelf ook profijt hebben gehad van deze samenwerking en recent opgedane ervaring met de uitvoering van het programma toont zeer duidelijk aan dat de universiteiten in de Europese Gemeenschap blijvend geïnteresseerd zijn in deelneming aan Tempus. Tempus moet doorgaan de operationele kosten van de projecten volledig te financieren. 10 VL REDENEN WAAROM DE MAATREGELEN WORDEN BESCHOUWD ALS AFGESTEMD OP DE OMVANG VAN HET OP TE LOSSEN PROBLEEM De in het kader van Tempus voorziene acties (Gezamenlijke Europese Projecten, structurele en/of aanvullende maatregeien en individuele mobiliteitsbeurzen) worden omschreven in de bijlage van het besluit van de Raad dat, op de actualiseringen voor de geassocieerde Phare-landen na7, in essentie ongewijzigd blijft. De externe evaluatie van de eerste en de tweede fase van het Tempus-programma heeft bevestigd dat deze maatregelen over het algemeen nodig zijn en, overwegende dat de tot nu toe uitgevoerde maatregelen eveneens vruchtbaar en nodig zijn gebleken, is er in het kader van de verlenging van het besluit van de Raad geen aanleiding ze ter discussie te stellen. Er kunnen na raadpleging van het Tempus-comité op details verbeteringen worden aangebracht in de uitvoering van het programma, zonder dat dit een aanzienlijke wijziging van het besluit van de Raad nodig maakt. VII. PRESENTATIE VAN DE OPVATTINGEN VAN DE GERAADPLEEGDE BELANGHEBBENDE PARTIJEN Het leek nuttig de opvattingen van de meest direct betrokken partijen te kennen voor de toekomst van het programma. Hiertoe is van verschillende kanten advies ingewonnen: De voor het hoger onderwijs bevoegde ministeries in de partnerlanden die geen associatie-overeenkomst hebben gesloten, wensen dat Tempus in stand wordt gehouden in een vorm die op de huidige lijkt en die een verscheidenheid aan acties biedt, waarmee het hoger-onderwijsstelsel kan worden gegeven. de vernieuwing een bijdrage van aan De overheden in de partnerlanden die wel een associatie-overeenkomst hebben gesloten zijn, zich bewust van de nieuwe mogelijkheden die zij hebben om deel te nemen aan de communautaire programma's als Leonardo, Jeugd voor Europa, of, meer in het bijzonder voor het hoger onderwijs, Socrates. Zij wensen niettemin dat hun universiteiten gedurende een overgangsperiode van Tempus kunnen blijven profiteren Sommige onderdelen van Tempus - die zich bezig houden met steun aan de hervorming van het hoger onderwijs, met de verbetering van het management van universiteiten en/of met de ontwikkeling binnen de universiteiten van nieuwe taken of met het opzetten van nieuwe gespecialiseerde opleidingen die beantwoorden aan de behoeften van de Europese integratie en - blijken overeen te komen met de huidige behoeften van de landen waar het hoger onderwijs zich geconfronteerd ziet met de uitdaging van grote aantallen studenten en hoge kwaliteitseisen in een gespannen budgettaire situatie. Wat deze landen betreft, wordt aan studenten geen mobiliteitsbeurs toegekend of steun voor praktijkstages verleend De Commissie heeft haar werkhypotheses eveneens aan de leden van het Tempus-comité voorgelegd; deze waren vanuit hun eigen verantwoordelijkheid van mening dat deze realistisch en op de situatie afgestemd zijn. De meeste overheden in de Lid-Staten die zich met onderwijs bezighouden, vinden een voortzetting voor een periode van twee jaar van een bijgesteld programma niet in tegenspraak met de toetreding van meerdere geassocieerde landen tot Socrates. De wens om het programma in de Phare-landen rond enkele specifieke maar essentiële thema's voort te zetten, is eind 1994 tijdens drie regionale seminars ook door de verantwoordelijke personen van de Nationale Tempus-bureaus geuit. Zij hebben zich samen met de vertegenwoordigers van de Commissie beijverd om deze nieuwe richtsnoeren om te zetten in praktische voorstellen voor het functioneren van het programma. De Commissie heeft ook de meningen van een panel van wetenschappelijke deskundigen van hoog niveau uit zowel de Europese Gemeenschap als de partnerlanden gepeild; ook zij vonden dit een juiste benadering. Vffl. RECHTVAARDIGING VOOR DE KEUZE VAN DE JURIDISCHE GRONDSLAG WAARUIT BLIJKT DAT DEZE AANSLUIT BIJ DE NAGESTREEFDE DOELSTELLINGEN EN HET JURIDISCH EFFECT Aangezien het Tempus-programma past in het kader van een ondersteuningsactie ten behoeve van landen die geen lid zijn van de Europese Gemeenschap, is Artikel 235 van het Verdrag als juridische grondslag gekozen, aangezien in het Verdrag voor dit specifieke geval geen enkel ander geschikt artikel voorkomt. IX. VOORWAARDEN VOOR DE DOELTREFFENDE TENUITVOERLEGGING VAN DE MAATREGELEN De doeltreffende tenuitvoerlegging van de maatregelen als beschreven in de bijlage van het besluit van de Raad duidt volgens de externe evaluatie op een goede kosten-batenverhouding (zie wat hierover in bovenstaand punt VI. is gezegd). De Commissie zal evenals in het verleden voortdurend toezien op de controle van de tenuitvoerlegging van de activiteiten van het Tempus-programma. Dit toezicht vindt plaats door middel van regelmatig door de projectverantwoordelijken en de Financiële controle uitgebrachte verslagen, alsmede door middel van een controle en een evaluatie door bezoeken ter plaatse. De Commissie zorgt ervoor dat zij daartoe de nodige technische ondersteuning krijgt. Verder wordt in het ontwerp-besluit voorgesteld het Tempus-programma na afloop van de tweede fase ervan (Tempus II) te evalueren en de Raad vóór 30 april 1998 een tussentijds verslag voor te leggen. 12 VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD tot wijziging van Besluit 93/246/EEG van 29 april 1993 tot goedkeuring van de tweede fase van het Transcuropees Mobiliteitsprogramma voor universiteitsstudies (Tempus II) (1994-1998) DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE, Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 235 daarvan, Gezien het voorstel van de Commissie1, Gezien het advies van het Europees Parlement2, Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité3, Gezien het advies van het Comité van de Regio's4, 1. Overwegende dat de Raad op 18 december 1989 Verordening (EEG) nr. 3906/89 betreffende hulp aan de Republiek Hongarije en aan Polen heeft vastgesteld5, waarin wordt voorzien in hulp op bepaalde gebieden, waaronder opleiding, ten einde het proces van economische en sociale hervormingen in Midden- en Oost-Europa te steunen; Overwegende dat de Raad op 19 juli 1993 Verordening (EEG, Euratom) 2. nr. 2053/93 heeft vastgesteld, betreffende technische bijstand aan de Onafhankelijke Staten van de voormalige Unie van Socialistische Sowjetrepublieken en aan Mongolië bij het streven naar sanering en herstel van de economie6; 3. Overwegende dat de Raad op 29 april 1993 het besluit tot goedkeuring van de tweede fase van het Transeuropees Mobiliteitsprogramma voor universiteitsstudies (Tempus II) heeft goedgekeurd voor een periode van vier jaar vanaf 1 juli 19947; 4. Overwegende dat de landen van Midden- en Oost-Europa en van de voormalige Sovjetunie, de begunstigde landen van het Phare- en het Tacis-programma, opleiding, en dan met name het hoger onderwijs, als een van de voornaamste gebieden voor het sturen van het proces van economische en sociale hervorming beschouwen; PB nr. C. PB nr. C. PB nr. C. PB nr. C. PB nr. L 375 van 23. 12. 1989, blz. 11, laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EliG) nr. 1366/95 (PB nr. L 133 van 17. 06. 1995, blz. 1). PB nr. L 187 van 29. 7. 1993. PB L 112 van 6. 5. 1993, blz 34. 13 5. Overwegende dat de Europese Gemeenschap met zes landen van Midden- en Oost-Europa8 associatieovereenkomsten heeft gesloten en met drie andere9 dergelijke overeenkomsten heeft ondertekend; 6. Overwegende dat de Europese Raad van Essen (december 1994) voor deze landen een "toenaderingsstrategie" heeft vastgesteld, waaronder met name het openstellen van communautaire programma's, in het bijzonder op het gebied van onderwijs en opleiding valt10; 7. Overwegende dat Tempus nog doeltreffend kan bijdragen aan de structurele ontwikkeling van het hoger onderwijs die nodig is om de aan de economische hervorming aangepaste beroepskwalificaties te verbeteren met het oog op de integratie van deze landen in de interne markt van de Europese Gemeenschap en dat er voor dit doel geen ander instrument is; 8. Overwegende dat de geassocieerde landen van Midden-Europa in het kader van Tempus worden gestimuleerd om een speciale strategie uit te stippelen en hun specifieke behoeften vast te stellen, waarbij vooral rekening wordt gehouden met de openstelling van het Socrates- en het Leonardo-programma; 9. Overwegende dat de Europese Gemeenschap partnerschapsovereenkomsten heeft gesloten met Wit-Rusland, Kazachstan, Kirgizië, Moldavië, de Russische Federatie en Oekraïne11 en dat zij momenteel onderhandelt over overeenkomsten met andere onafhankelijke staten van de voormalige Sovjetunie; 10. Overwegende dat de recente invoering van Tempus in de door Tacis begunstigde landen, met grotere behoeften en grotere grondgebieden, voortzetting van de in gang gezette acties zeer zeker rechtvaardigt; Overwegende dat voor het Phare- en het Tacis-programma tot en met 31 december 11. 1999 een financiële programmering is vastgesteld12; 12. Overwegende dat artikel 11 van het Besluit van de Raad van 29 april 1993 (93/246/EEG) bepaalt dat de Commissie de uitvoering van het Tempus-programma zal evalueren en vóór 30 april 1996 een voorstel tot verlenging of aanpassing van het programma zal voorleggen voor de periode vanaf 1 juli 1998; 13. Overwegende dat de keuze om de vormen van steunverlening verder te diversifiëren naar gelang van de nationale behoeften en de prioriteiten van de hoger-onderwijsstelsels door de resultaten van deze evaluatie is bekrachtigd; Overwegende dat uit deze zelfde evaluatie blijkt dat Tempus in staat is in de 14. partnerlanden een efficiënte bijdrage leveren aan de diversificatie van het te onderwijsaanbod en aan de interuniversitaire samenwerking, waardoor gunstige s 9 10 11 12 Polen, Hongarije, de Tsjechische Republiek, de Slowaakse Republiek, Roemenie" en Bulgarije Estland, Letland en Litouwen PB nr. PB nr. voorwaarden worden geschapen voor de ontwikkeling van de wetenschappelijke, culturele en economische samenwerking; 15. Overwegende dat de hierboven uiteengezette resultaten van de evaluatie worden bevestigd door de waardering voor het programma die is uitgesproken door de bevoegde autoriteiten uit de landen van Midden- en Oost-Europa en van de republieken van de voormalige Sovjetunie, door de gebruikers van het programma, door de organisaties die belast zijn met het uitdragen ervan in de partnerlanden en in de Europese Gemeenschap, en door de bevoegde deskundigen en vertegenwoordigers die de opvattingen van de universitaire gemeenschap in Europa weergeven; 16. Overwegende dat in de Europese Gemeenschap en in de derde landen regionale en/of nationale, openbare en/of particuliere voorzieningen bestaan, waarop een beroep kan worden gedaan voor bijstand bij het daadwerkelijk verlenen van financiële steun op het gebied van opleidingen op hoger-on derwij sni veau; 17. Overwegende dat het Verdrag voor de betreffende actie niet voorziet in andere bevoegdheden dan die van artikel 235 en dat aan de voorwaarden voor het gebruik van dat artikel is voldaan, BESLUIT: 1T ARTIKEL 1 Artikel 1 van besluit 93/246/EEG wordt door de volgende tekst vervangen: Duur van Tempus 11 Hierbij wordt de tweede fase van het Transeuropees Mobiliteitsprogramma voor universiteitsstudies, hierna "Tempus II" te noemen, goedgekeurd voor een periode van zes jaar, met ingang van 1 juli 1994. " ARTIKEL 2 De inhoud van de bijlage waaraan wordt gerefereerd in artikel 6 van Besluit 93/246/EEG wordt vervangen door volgende tekst die bij dit besluit is gevoegd; ARTIKEL 3 De beide laatste alinea's van artikel 11 van Besluit 93/246/EEG worden als volgt gewijzigd: Regelingen voor toezicht en evaluatie - Verslagen Vóór 30 april 1998 legt de Commissie een tussentijds verslag voor, met inbegrip van de resultaten van de evaluatie. Dit verslag zal vergezeld gaan van een eventueel voorstel voor verlenging of aanpassing van Tempus voor de periode die op 1 juli 2000 begint voor de partnerlanden die nog geen toegang hebben tot de activiteiten betreffende het hoger onderwijs opleidingsprogramma's de (Socrates - Leonardo). communautaire onderwijs- van en Uiterlijk op 30 juni 2004 dient de Commissie een eindverslag in. " Voor de Raad De Voorzitter AC BIJLAGE BIJ HET BESLUIT VAN DE RAAD TEKST TER VERVANGING VAN DE TEKST DIE VOLGT OP HET BESLUIT BETREFFENDE TEMPUS II IN HET PUBLIKATIEBLAD L 112/93 Gezamenlijke Europese projecten De Europese Gemeenschap steunt gezamenlijke Europese projecten met een 1. maximale looptijd van drie jaar. Gezamenlijke Europese projecten omvatten ten minste één universiteit uit een begunstigd land, één universiteit uit een Lid-Staat en één partnerorganisatie (universiteit of bedrijf) uit een andere Lid-Staat 2. Subsidies voor gezamenlijke Europese projecten kunnen worden toegekend voor activiteiten naar gelang van de specifieke behoeften van de betrokken instellingen en de vastgestelde prioriteiten, zoals: i) ii) iii) iv) gezamenlijke onderwijs- en opleidingsactiviteiten, met name gericht op de vorming van nieuwe curricula, de ontwikkeling en de herziening van de bestaande leerplannen, de ontwikkeling van de capaciteit van universiteiten voor het verzorgen van her- en bijscholing, het organiseren van korte, intensieve cursussen en de ontwikkeling van stelsels voor afstandsonderwijs; maatregelen inzake hervorming en ontwikkeling van het hoger onderwijs en de capaciteit daarvan, in het bijzonder door herstructurering van het beheer van hoger-onderwijsinstellingen en -stelsels, modernisering van de bestaande infrastructuur door de aanschaf van de benodigde apparatuur, zo nodig, technische en financiële bijstand voor de verantwoordelijke instanties; de bevordering van de en de sociaal-economische actoren, waaronder het bedrijfsleven, door middel van gezamenlijke acties; tussen de universiteit samenwerking de uitbreiding van de mobiliteit van de docenten en het administratief personeel van de universiteiten, alsmede van de studenten, in het kader van gezamenlijke Europese projecten: a) b) c) aan docenten en administratief personeel van de universiteiten evenals aan opleidend personeel uit het bedrijfsleven van Lid-Staten die voor de periode van één week tot één jaar onderwijs- en opleidingsopdrachten in de partnerlanden aanvaarden, en vice versa, worden beurzen toegekend aan docenten en administratief personeel van de universiteiten uit de partnerlanden die her- en bijscholingscursussen in de Europese Gemeenschap volgen, worden beurzen toegekend; aan studenten tot en met het doctoraal niveau en aan universitair afgestudeerden zullen beurzen worden toegekend; daarvoor komen zowel studenten uit de partnerlanden die studieperiodes in de Europese Gemeenschap doorbrengen als studenten uit de die studieperiodes in de 13 d) e) Gemeenschap partnerlanden doorbrengen in aanmerking. De beurzen worden normaliter toegekend voor een periode van drie maanden tot één jaar1; wat betreft studenten die deelnemen aan gezamenlijke Europese projecten waarvan het specifieke doel is uitwisseling te bevorderen, zal prioriteit worden verleend aan studenten die deelnemen aan projecten waarbij de studieperiode in het buitenland de volledige academische erkenning door hun eigen universiteit geniet1; er zal steun worden verleend voor bedrijfs- en praktijkstages van één maand tot één jaar aan docenten, opleiders, studenten en afgestudeerden uit de partnerlanden, tussen de voltooiing van hun studies en hun eerste baan, zodat zij stage kunnen lopen bij ondernemingen in de Unie en vice versa1; v) activiteiten die bijdragen tot het succes van het gezamenlijke Europese project en waar twee of meerdere partnerlanden bij betrokken zijn. Maatregelen van structurele en/of aanvullende aard toegekend voor een bepaald aantal maatregelen met een Beurzen zullen worden structureel en/of aanvullend doel (met name technische bijstand, seminars, studies, publikaties, voorlichtingsactiviteiten). Deze maatregelen zijn bedoeld om de doelstellingen van het Programma, met name de bijdrage aan de ontwikkeling en herstructurering van de hoger-onderwijssysternen in de partnerlanden, te ondersteunen. In het kader van deze maatregelen met een structureel doel, zullen onder andere beurzen worden toegekend met het oog op: de ontwikkeling en de versterking van de capaciteit en het verwezenlijken van een strategische planning en van de institutionele ontwikkeling van instellingen voor hoger onderwijs op het niveau van de universiteit of van de faculteit; - de ondersteuning van de verspreiding van samenwerkingsactiviteiten die gericht zijn op de doelstellingen van Tempus en de waarborging van de duur ervan; het opstellen van een nationale strategie in een bepaald partnerland om een specifiek aspect van het hoger onderwijs te ontwikkelen. Individuele beurzen De Europese Gemeenschap zal behalve de gezamenlijke Europese projecten en de structurele en/of aanvullende maatregelen, ook de toekenning van individuele beurzen aan docenten, opleiders, en het administratieve personeel van universiteiten, hoge aan studenten uit de geassocieerde landen van Midden-Europa die toegang hebben tot de activiteiten in het kader van de communautaire onderwijs- en opleidingsprogramma's (Socrates en Leonardo), worden geen mobiliteitsbeurzen of beurzen ter ondersteuning van praktijkstages toegekend. 1% functionarissen van ministeries, managers van educatieve stelsels en andere deskundigen op het gebied van opleiding uit een partnerland of uit de Gemeenschap ondersteunen, voor bezoeken ten behoeve van de bevordering van de kwaliteit, van de ontwikkeling en de herstructurering van het hoger onderwijs en hoger beroepsonderwijs in de partnerlanden. Deze bezoeken kunnen met name de volgende gebieden bestrijken: - ontwikkeling van cursussen en leermiddelen, opleiding van personeel, met name door perioden van herscholing en stages in het bedrijfsleven, onderwijsopdrachten, activiteiten die gericht zijn op de ondersteuning van de ontwikkeling van het hoger onderwijs. Ondersteunende activiteiten 1. Aan de Commissie zal de nodige technische bijstand worden verleend ter ondersteuning van de overeenkomstig dit besluit ontwikkelde activiteiten en voor het noodzakelijke toezicht op de uitvoering van het programma. 2. Er wordt steun verleend voor een passende externe evaluatie van Tempus II. yjo> FINANCIEEL MEMORANDUM 1. TITEL VAN DE ACTIE Voorstel tot verlenging van het Transeuropees Mobiliteitsprogramma voor universiteitsstudies (Tempus II - Besluit van de Raad 93/246/EEG van 29 april 1993) voor de duur van twee jaar (1998-2000) 2. BEGROTINGSONDERDELEN De betreffende begrotingsonderdelen zijn: a) b) wat de landen van Oost- en Midden-Europa betreft: artikel B7-500: 'Steun voor de economische herstructurering van de landen in Midden- en Oost-Euro pa" wat de republieken van de voormalige Sovjetunie betreft: artikel B7-520: 'Technische samenwerking met de onafhankelijke Staten van de voormalige Sowjetunie" 3. JURIDISCHE GRONDSLAG A. Artikel 235 van het Verdrag van Rome tot oprichting van de Europese Gemeenschap a)- Verordening (EEG) Nr. 3906/89 van de Raad van 18 december 1989 betreffende economische hulp ten gunste van de Republiek Hongarije en de Volksrepubliek Polen; Verordening (EEG) Nr. 2698/90 van de Raad van 17 september 1990 tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 3906/89 met het oog op de uitbreiding van de economische hulp tot andere landen in Midden- en Oost-Europa (Bulgarije, Duitse Democratische Republiek, Joegoslavië, Roemenië, Tsjechoslowakije); Verordening (EEG) Nr. 3800/91 van de Raad van 23 december 1991 tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 3906/89 met het oog op de uitbreiding van de economische hulp tot andere landen in Midden- en Oost-Europa (Albanië, Estland, Letland, Litouwen); Verordening (EG) nr. 1366/95 van de Raad van 12 juni 1995 tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 3906/89 met het oog op uitbreiding van de economische hulp tot Kroatië; Verordening (EG) nr. van de Raad van. tot wijziging van Verordening (EEG) nr. 3906/89 met het oog op uitbreiding van de economische hulp tot Bosnië-Herzegovina; b)- Verordening (EEG, Euratom) Nr. 2053/93 van de Raad van 19 juli 1993 betreffende technische bijstand aan de onafhankelijke Staten van de voormalige Unie van Socialistische Sowjetrepublieken en aan Mongolië bij het streven naar sanering en herstel van de economie; Verordening (EG, Euratom) Nr. van de Raad van. betreffende bijstand aan de Nieuwe Onafhankelijke Staten en Mongolië bij de hervorming en het herstel van de economie; c- - Besluit van de Raad van 7 mei 1990 (90/233/EEG) tot instelling van een Transeuropees Mobiliteitsprogramma voor Universiteitsstudies (Tempus); Besluit van de Raad van 28 april 1992 (92/240/EEG) tot wijziging van het besluit van 7 mei 1990; Besluit van de Raad van 29 april 1993 (93/246/EEG) tot goedkeuring van de tweede fase van het Transeuropees Mobiliteitsprogramma voor universiteitsstudies (Tempus II) (1994-1998). Voorstel voor een Besluit van de Raad tot wijziging van Besluit 93/246/EEG van 29 april 1993 tot goedkeuring van de tweede fase van het Transeuropees Mobiliteitsprogramma voor universiteitsstudies (Tempus II) (1994-1998), gericht op de verlenging van de duur van dit programma met twee jaar. 4. OMSCHRIJVING VAN DE ACTIE 4. 1 Algemeen doel De doelstellingen van Tempus II behelzen in het kader van de algemene richtsnoeren en doelstellingen van de Phare- en Tacis-programma's voor de economische en sociale hervorming de ontwikkeling te bevorderen van de hoger-onderwijsstelsels in de partnerlanden door middel van een zo evenwichtig mogelijke samenwerking met de partners van alle Lid-Staten van de Europese Unie. Tempus II is meer in het bijzonder bedoeld om het hoger-onderwijsstelsel in de partnerlanden te helpen de volgende zaken aan te pakken: a) b) c) de kwesties die samenhangen met de ontwikkeling en met de herziening van de onderwijsprogramma's op de prioritaire gebieden; de hervorming van hoger-onderwijsinstellingen en -structuren en van hun management; de ontwikkeling van beroepsopleidingen met het oog op het ondervangen van de tekortkomingen in de vaardigheden op hoog niveau die aangepast moeten worden aan de periode van economische hervormingen, in het bijzonder door verbetering en uitbreiding van de banden met het bedrijfsleven van hun aantal. De Commissie stelt in overleg met de bevoegde autoriteiten van ieder partnerland gedetailleerde prioriteiten en doelstellingen vast voor de rol van Tempus II in de nationale strategie voor economische en sociale hervorming, op basis van de doelstellingen van het programma en van de bepalingen in de bijlage en met name in overeenstemming met: a) de algemene doelstellingen van het Phare-programma; de algemene doelstellingen van het Tacis-programma, waarbij in het bijzonder wordt gewezen op de sectoriële aspecten; 21 b) c) d) het beleid van ieder partnerland op het gebied van economische en sociale hervormingen en van het onderwijs; de noodzaak een juist evenwicht te vinden tussen de geselecteerde prioritaire gebieden en de middelen die aan Tempus II zijn toegewezen; de deelneming aan de Socrates- en Leonardo-programma's voor de geassocieerde landen van Midden-Europa. 4. 2 Duur Academische jaren: 1998/1999 en 1999/2000. 4. 3 Doelgroepen Professoren, opleiders, universitaire bestuurders en studenten in het hoger onderwijs (naar schatting 10 miljoen personen) 4. 4 Bemiddelende organisatie De Europese Stichting voor Opleiding te Turijn zal de technische steunverlening aan de Commissie verzorgen bij de tenuitvoerlegging van het Tempus-programma 5. INDELING VAN DE UITGAVEN - Niet-verplichte uitgaven Gesplitste kredieten 6. AARD VAN DE UITGAVEN Subsidie à 100%: in overeenstemming met het bijzondere karakter van het programma (economische steunverlening aan de partnerlanden van Midden- en Oost-Europa en aan de onafhankelijke Staten van de voormalige Sovjetunie). 7. FINANCIËLE GEVOLGEN 7. 1. Wijze van berekening van de totale kosten van de actie Aangezien Tempus wordt gefinancierd vanuit het totale budget dat door Phare aan ieder partnerland wordt toegekend, zijn het deze landen die beslissen over de verdeling van dit totaalbedrag tussen de verschillende acties die zij van plan zijn uit hoofde van Phare uit te voeren. Naar gelang van de begunstigde landen is het deel dat via het Tempus-programma wordt besteed aan de herstructurering van het hoger onderwijs voor de meeste 2^ landen tussen de 10% en de 15% van de totale hoeveelheid door Phare verleende steun. Ter indicatie: - - in 1995 bedroeg het budget van Tempus-Phare 98,1 miljoen ecu, in 1996 zal het bij benadering 83 miljoen ecu bedragen; in 1995 bedroeg het budget van Tempus-Tacis 22,79 miljoen ecu, in 1996 kan dit bedrag oplopen tot 45 miljoen ecu. 7. 2. Kostenonderdelen De financiële steun die beschikbaar is in het kader van Tempus kan in drie grote categorieën worden uitgesplitst: - Gezamenlijke Europese projecten (GEP's): Er wordt financiële steun toegekend aan de ontwikkeling van gezamenlijke Europese projecten (GEP's), waarmee een band tussen universiteiten en/of ondernemingen uit Midden- en Oost-Europa en partners uit de Europese Unie tot stand wordt gebracht. Bij een GEP moeten ten minste één universiteit uit een Midden- of Oost-Europees land en partners uit ten minste twee Lid-Staten van de Europese Unie betrokken zijn, waarvan tenminste één universiteit. Steun kan worden verleend voor een breed spectrum aan activiteiten, waaronder voor: i) ii) gezamenlijke onderwijs- en opleidingsacties, vooral gericht op het tot stand brengen van nieuwe curricula, de ontwikkeling en de herziening van bestaande onderwijsprogramma's, de ontwikkeling van de capaciteit van universiteiten op het gebied van bij- en herscholing, het opzetten van intensieve cursussen van korte duur, en de ontwikkeling van stelsels van afstandsonderwijs; maatregelen ten gunste van de hervorming en de ontwikkeling van het hoger onderwijs en van zijn mogelijkheden, voornamelijk door het management van de hoger-onderwijsinstellingen en te herstructureren, door de bestaande infrastuctuur te moderniseren door middel van de aanschaf van de apparatuur die nodig is voor de tenuitvoerlegging van een Gezamenlijk Europees Project en eventueel door technische en te stellen aan de verantwoordelijke overheden; financiële steun beschikbaar -stelsels iii) de bevordering van de samenwerking van de universiteit met de sociaal-economische actoren, waaronder het bedrijfsleven, door middel van gezamenlijke acties; i3 iv) v) de ontwikkeling van de mobiliteit van de docenten en het administratief personeel van universiteiten en van de studenten in het kader van gezamenlijke Europese projecten1; activiteiten die helpen het gezamenlijke Europese project tot een succes te maken en waarbij twee of meerdere partnerlanden betrokken zijn. De toegekende financiële steun wordt verleend in de vorm van een institutionele toewijzing aan het consortium van organisaties. De gemiddelde toegewezen steun bedraagt 450 000 ecu per project voor een periode van drie jaar. - Maatregelen met een structureel en/of aanvullend karakter Er kunnen beurzen worden toegekend voor een bepaald aantal maatregelen met een structureel en/of aanvullend doel (vooral technische bijstand, seminars, studies). Deze maatregelen zijn erop gericht de globale doelstelling van het programma, het leveren van een bijdrage aan de ontwikkeling en de herstructuring van de hoger-onderwijsstelsels in de partnerlanden, te ondersteunen. - Individuele beurzen Behalve aan de gezamenlijke Europese projecten kent de Europese Unie ook beurzen toe aan docenten, opleiders, universitaire bestuurders, hoge functionarissen van ministeries, beheerders van onderwijsstelsels en andere deskundigen op het gebied van opleidingen uit de partnerlanden of uit de Unie voor bezoeken die tot doel hebben de kwaliteit, de ontwikkeling en de herstructurering van het hoger onderwijs in de partnerlanden te bevorderen. 7. 3. Indicatieve verdeling van de kosten per element van de actie De kosten van de gezamenlijke Europese projecten (die ongeveer 92% van het totale aan de acties van Tempus toegekende budget uitmaken) kunnen in twee categorieën worden onderverdeeld: a) - de kosten voor de structurele acties die gemiddeld 47% van de totale kosten uitmaken. Deze omvatten: personeelskosten voor de administratie en de ontwikkeling van het project (het plafond is vastgesteld op 50% van het totale bedrag van actie 1 tot een bedrag van 50 000 ecu per jaar); apparatuur voor de landen van Midden- en Oost-Europa; - diverse kosten: opdrachten, vertalingen, publikaties, intensieve cursussen, enzovoorts; aan studenten uit de geassocieerde landen van Midden-Europa die toegang hebben tot de activiteiten in het kader van de communautaire onderwijs- en opleidingsprogramma's (Socrates en Leonardo), worden geen mobiliteitsbeurzen of beurzen ter ondersteuning van praktijkstages toegekend. z H - b) algemene kosten: met een plafond van 10% van het totaalbedrag. de mobiliteitsbeurzen voor docenten en studenten. Gemiddeld maken deze beurzen 53% van de totale kosten uit. Ongeveer 85% van dit bedrag is bestemd voor de begunstigden uit de Oost-Europese landen ten behoeve van periodes van studie of opleiding in de Lid-Staten van de Europese Unie. 7. 4 Indicatief tijdschema voor de kredieten Jaar 1 (6) 22% 100% National e begro tingen Techni sche bijstand Jaar 1 (12) 33% Jaar 2 (6) 55% Jaar 2 (12) 67% Jaar 3 (6) 89% Jaar 3 (12) 100% 100% 8. F R A UD E B E S T R UD IN G S MA A T R E G E L EN Financiële controle: vindt plaats door de diensten van de Commissie wat de regelmatigheid van de uitgaven en de uitvoering van de begroting betreft; Wetenschappelijke en technische controle: vindt plaats door de verantwoordelijke diensten van de Commissie, waarbij het door het besluit van de Raad opgerichte Comité van beheer van het Tempus-programma advies uitbrengt. 9. GEGEVENS VOOR DE KOSTEN-EFFECTPVITEITSANALYSE 9. 1. Specifieke doelstellingen De financiële steun die in het kader van het programma wordt toegekend, kan in drie categorieën worden verdeeld (zie ook punt 7. 2): Gezamenlijke Europese projecten: Gezamenlijke onderwijs- en opleidingsactiviteiten, steun bij de mobiliteit van het personeel en van de studenten en ontwikkeling van de mogelijkheden van universiteiten om samenwerkingsacties te ondernemen, waarbij universiteiten en/of bedrijven van de begunstigde landen worden gekoppeld aan gelijkwaardige partners in de landen van de Europese Unie. zs' Structurele maatregelen: Seminars, studies, technische bijstand en beurzen, gericht op de versterking van mogelijkheden tot het vaststellen en verwezenlijken van: * * een strategische planning en de institutionele ontwikkeling van instellingen voor hoger onderwijs op het niveau van de universiteit of van de faculteit; Individuele beurzen: Individuele mobiliteitssteun aan docenten, opleiders, universitaire bestuurders en andere deskundigen op opleidingsgebied. Tijdens deze bezoeken kunnen de volgende gebieden aan de orde komen: * * de ontwikkeling van cursussen en didactisch materiaal, de ontwikkeling van personeel, vooral door middel van perioden van herscholing en stages in het bedrijfsleven, onderwijsopdrachten^ activiteiten die gericht zijn op de ontwikkeling van het hoger onderwijs. * * - Steun aan Europese verenigingen voor publikaties en andere voorlichtingsactiviteiten, alsmede onderzoeken, analyses en controles. 9. 2. Motivering van de actie Het programma is gebaseerd op het idee dat de universiteiten in de partnerlanden kunnen worden gesteund door samenwerking met de juiste partnerinstellingen uit de Europese Unie en uit landen daarbuiten (G-24). Deze benadering vormt een impliciete stimulans voor de deelnemende universiteiten uit de Europese Unie om parallel hieraan eveneens een financiële inspanning te leveren, die niet zou zijn geleverd als de middelen van Tempus direct in de begunstigde landen zouden zijn geïnvesteerd. Bovendien verschaffen de universiteiten uit de Europese Unie alle materiaal, contracten en ervaring, die nodig zijn om de onderwijscapaciteit van de universiteiten in de begunstigde landen in overeenstemming met hun eigen wetenschappelijke plannen te ontwikkelen. Nadat de begunstigde landen lange tijd afgesloten zijn geweest van de Westerse universitaire wereld, is dit op de verandering van het hoger onderwijs gerichte samenwerkingsprogramma voor van zeer grote waarde. In de periode die door het programma wordt bestreken, zouden zij zelf dergelijke veranderingsactiviteiten niet kunnen financieren. Overigens is het verstandig ervoor te zorgen dat de landen van Midden-Europa de in de communautaire noodzakelijke overgang maken naar de integratie onderwijsprogramma's, Socrates en Leonardo. 2 G 9. 2. 1. Kosten van de actie a) Nationale projecten De begroting voor Tempus, gefinancierd vanuit het Phare-programma wat de landen van Midden- en Oost-Europa betreft en vanuit Tacis wat de landen van de voormalige Sovjetunie betreft, zal ieder jaar door de begunstigde landen zelf worden vastgesteld. Wat het programma Tempus-Phare betreft, valt te verwachten dat het globale bedrag van jaar tot jaar zal afnemen in vergelijking tot de huidige begroting. De acties die tijdens deze nieuwe periode door het Tempus-programma zullen worden gevoerd, zullen zich immers uitsluitend bezighouden met de sectoren die nog een structurele aanpassing behoeven. De mobiliteitsacties worden voor alle landen die van plan zijn aan Socrates deel te nemen vanuit Socrates gefinancierd. Wat het Tempus-Tacis-programma betreft, wordt de begroting vastgesteld naar gelang van de wensen die door de verschillende staten van de voormalige Sovjetunie in het kader van de beschikbare bedragen op de gehele begroting van Tacis worden uitgesproken. b) Technische bijstand voor de Commissie De technische bijstand voor de Commissie wordt aan de Europese Stichting voor Opleiding te Turijn toevertrouwd. Het budget dat hieraan wordt toegekend, moet alle operationele activiteiten dekken die te maken hebben met de uitvoering van het Tempus-programma (publikatiekosten, kosten van dienstreizen, het organiseren van vergaderingen, seminars, conferenties, enzovoorts. ); hierover zal een specifieke overeenkomst tussen de Commissie en de Europese Stichting voor Opleiding worden gesloten. 9. 2. 2. Afgeleide effecten (impact die verder gaat dan de specifieke doelstellingen) Het Tempus-programma is een activiteit die voornamelijk is bedoeld om het universitaire onderwijs tot ontwikkeling te brengen. Toch genereert dit programma ook een aanzienlijke spin-off voor andere soorten universitaire activiteiten. Niet alleen de onderzoeksactiviteiten profiteren in hoge mate van Tempus, maar ook is er een grote invloed op de ontwikkeling van nieuwe onderwijsstructuren en van nieuwe stelsels van universitaire diploma's en van erkenning van kwalificaties. De evaluatie van het programma heeft ook aangetoond dat het aanzienlijke voordelen voor de betrokken instellingen in de Lid-Staten met zich brengt, vooral wat de modernisering van hun eigen cursusprogramma's betreft. Het duidelijk grotere begrip dat tussen de partnerlanden en de Europese Unie is ontstaan, vormt een solide basis voor nieuwe contacten en mogelijkheden tot samenwerking, vooral op het economische vlak. £} 9. 2. 3. Multiplicator-effecten financieringsbronnen) (bekwaamheid tot het aanboren van andere Het budget van Tempus dekt 100% van de kosten van de betrokken projecten. Verscheidene factoren hebben evenwel reeds bijgedragen tot de bevordering van de financiering van gezamenlijke Europese projecten, waaronder met name: - - het feit dat de universiteiten uit de Europese Unie in veel gevallen geen terugbetaling van de kosten voor de infrastructuur vragen en soms ook niet van hun totale personeelskosten; het hoge percentage afwijzingen, dat te wijten is aan een gebrek aan middelen, heeft de universiteiten ertoe gebracht voorstellen voor gezamenlijke financiering in te dienen die naar de mening van DG XXII van een grote betrokkenheid van deze instellingen getuigen; de deelneming van de G-24-landen buiten de Europese Unie levert per definitie nieuwe financieringsbronnen op, aangezien deze landen 100% van de kosten die hun deelneming met zich brengt, zelf dragen. 9. 3. Follow-up en evaluatie van de actie 9. 3. 1. Geselecteerde prestatie-indicatoren De prestatie-indicatoren die voor de evaluatie zijn gebruikt, zijn dezelfde parameters die zijn gebruikt bij de vaststelling van ieder Gezamenlijk Europees Project (GEP) afzonderlijk. Bovendien zijn er specifieke indicatoren aan toegevoegd, waardoor zij overeenstemmen met de zeer variabele omstandigheden waaronder de GEP's in ieder partnerland ten uitvoer worden gelegd. 9. 3. 2. Voorgestelde modaliteiten voor en frequentie van de evaluatie Zeer binnenkort zullen aan de instellingen van de Europese Unie een evaluatierapport over Tempus I (1990-1994) en een tussentijds rapport over Tempus II (1994-1995) worden gepresenteerd. Verder is het toezicht op het programma een integraal en doorlopend proces dat contractuele activiteiten op het gebied van verslaglegging door de contractanten, specifieke projectbezoeken door de Commissie en een bepaald aantal conferenties en seminars over bijzondere vraagstukken met betrekking tot de uitvoering van het Tempus-programma omvat. ^ ISSN 0254-1513 COM(96) 198 def. DOCUMENTEN NL 16 il Catalogusnummer : CB-CO-96-207-NL-C ISBN 92-78-03563-7 Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen L-2985 Luxemburg Z3


eurovoc_concepts:
financial solvency
indemnification
investment
investment company
single market

text: KOMMISSIONEN FOK Uh EUROPÆISKE h/fcLLESSKABER ir -it Bruxelles, den 08. 05. 19% KOM(96) 169 endelig udg - (Ol) 47 KOMMISSIONENS UDTALELSE i henhold til EF-traktatens artikel 189 B, stk. 2, litra d), om Europa-Parlamentets ændringsforslag til Rådets fælles holdning vedrørende forslaget til EUROPA-PARLAMENTETS OG RÅDETS DIREKTIV OM INVESTORGARANTIORDNINGER KOMMISSIONENS UDTALELSE i henhold til EF-traktatens artikel 189 B, stk. 2, litra d), om Europa-Parlamentets ændringsforslag til Rådets fælles holdning vedrørende forslaget til EUROPA-PARLAMENTETS OG RÅDETS DIREKTIV OM INVESTORGARANTIORDNINGER 1. PROCEDURENS HIDTIDIGE FORLØB a) Den 22. september 1993 vedtog Kommissionen et forslag til Rådets direktiv om investorgarantiordninger1. Dette forslag blev fremsendt til Rådet den 22. oktober 1993. til Europa-Parlamentet og Det Rådet fremsendte derpå forslaget Økonomiske og Sociale Udvalg, og den 14. januar 1994 indledte Rådet sin egen behandling af forslaget. Det Økonomiske og Sociale Udvalg vedtog enstemmigt en udtalelse om Kommissionens forslag på sin 312. plenarforsamling den 26. januar 19942. y Europa-Parlamentet vedtog den lovgivningsmæssige beslutning sammen med sin udtalelse om Kommissionens forslag på samlingen den 19. april 1994\ Det Europæiske Monetære Institut afgav en udtalelse om forslaget den 28. juli 1995. Den 13. december 1994 vedtog Kommissionen et ændret forslag4 på baggrund af sine høringer af Europa-Parlamentet og Det Økonomiske og Sociale Udvalg. Den 23. oktober 1995 fastlagde Rådet den fælles holdning, som er emnet for denne meddelelse. På plenarforsamlingen den 14. december 1995 meddelte Europa- Parlamentets formand at have modtaget den fælles holdning. b) c) d) e) f) g) KOM(93)381 endelig udg. , EFT C 321 af 27. 11. 1993, s. 15. EFT C 127 af 7. 5. 1994, s. 1. EFT C 128 af 9. 5. 1994, s. 86. KOM(94) 585 endelig udg. , EFT C 382 af 31. 12. 1994, s. 27. 2 h) Den 12. marts 1996 vedtog Europa-Parlamentet enstemmigt otte ændringsforslag til den fælles holdning5. fremgangsmåden beskrevet Ifølge Kommissionen afgive en udtalelse om disse ændringsforslag. i traktatens artikel 189 B, stk. 2, skal 2. 3. HOLDNINGEN INDTAGET AF KOMMISSIONENS REPRÆSENTANT PÅ PLENARFORSAMLINGEN Kommissionens repræsentant afviste alle otte ændringsforslag. KOMMISSIONENS HOLDNING TIL DE AF EUROPA-PARLAMENTET VEDTAGNE ÆNDRINGSFORSLAG a) Formålet med ændringsforslagene Ændringsforslag 1 (16. betragtning) Hensigten hermed er at ophæve klausulen om "eksportforbud". Ændringsforslag 2 (artikel 2, stk. 2, første led) Hensigten hermed er tosidig. På den ene side mener ordføreren, at ordningerne ikke blot skal dække investorerne, når investeringsselskabet er i finansielle vanskeligheder, men under alle omstændigheder. På den anden side mener ordføreren, at ordningerne skal have samme beføjelser som de kompetente myndigheder til at afgøre, hvornår investorerne skal modtage kompensation. Ændringsforslag 3 (artikel 2, stk. 2, andet led) Hensigten er den samme som med ændringsforslag 2. Den eneste forskel er, at der her tales om en domstol i stedet for de kompetente myndigheder. Ændringsforslag 4 (artikel 2, stk. 4) Formålet hermed er at sikre, at den i ordningen fastsatte værdi af de værdi papirer, der tilhører investorerne, skal være markedsværdien. Ændringsforslag 5 (artikel 5, stk. 2) Eks'*dsionsvarslet på tolv måneder anses at være for langt. En bestemmelse om øjeblikkelig eksklusion betragtes som værende mere hensigtsmæssig. Endnu ikke offentliggjort i EF' Ændringsforslag 6 (artikel 7, stk. 1, andet afsnit) Samme hensigt som med ændringsforslag 1. Ændringsforslag 7 (artikel 7, stk. 2, andet afsnit) Hensigten hermed er den samme som med ændringsforslag 5, men i dette tilfælde er der tale om filialer, som er blevet medlemmer af en ordning i værtslandet med henblik på at kunne tilbyde supplerende dækning. Ændringsforslag 8 (artikel 9, stk. 2) Formålet hermed er at sikre, at fristen på tre måneder til kompensation af inve storerne beregnes fra den dato, hvor det konstateres, at investeringsselskabet ikke er i stand til at indfri sine forpligtelser (hvis kravets berettigelse og størrelse er blevet fastslået). b) Behov for konsistens med direktivet om indskudsgarantiordninger Denne fælles holdning ligner meget den fælles holdning vedrørende direktivet om indskudsgarantiordninger. Kommissionens oprindelige forslag til direktiv om investorgarantiordninger adskiller sig på adskillige punkter fra den endelige version af direktivet om indskudsgarantiordninger, for da det blev vedtaget (den 22. 9. 1993), stod forhandlingerne om direktivet om indskudsgarantiordninger stadig på. Direktivet om indskudsgarantiordninger blev vedtaget den 30. 5. 1994 efter proceduren med fælles beslutningstagning (efter at have været igennem indskudsgarantiordninger Forligsudvalget). Det betyder, at direktivet om afspejler både Rådets og Europa-Parlamentets holdning til erstatningsordninger. Behovet for konsistens mellem det her omhandlede forslag og direktivet om indskudsgarantiordninger er blevet fremhævet af ikke blot Rådet og Kommis sionen, men også af Europa-Parlamentet6, ØSU7 og repræsentanter for den berørte branche (EU-bankforeningen). Behovet for lovgivningsmæssig kohærens mellem dette forslag og direktivet om indskudsgarantiordninger er især oplagt for kreditinstitutter, eftersom de ifølge artikel 2, stk. 3, i den fælles holdning har mulighed for at tilhøre blot én ordning for at efterleve begge direktiver. Manglende konsistens kunne føre til uønskede forvridninger. c) Kommissionens holdning For Kommissionen er hensynet til konsistens med direktivet om indskuds garantiordninger et blandt flere vigtige argumenter (se nedenfor) for at afvise ændringsforslagene 1, 2, 3, 5, 6 og 7. Del B-2, betænkning A3-0209/94, førstebehandling. Punkt 3. 3. i ØSU's udtalelse (CES 98/94). 4 Ændringsforslag 1 og 6 (afvises) Ordlyden i den fælles holdning er identisk med ordlyden i 14. betragtning og i artikel 4, stk. 1, i direktivet om indskudsgarantiordninger. En ophævelse af det "eksportforbud", der betyder, at filialer i værtsmedlemsstater ikke må tilbyde en større dækning end den, der tilbydes af indenlandske ordninger, vil i princippet forøge konkurrencen mellem investeringsselskaberne og måske også deres effektivitet. Dette er helt i overensstemmelse med den filosofi, der danner grundlag for det indre marked, men der kunne derved også opstå en uønsket volatilitet og ustabilitet på markedet. Det er ikke ligetil at finde balancen mellem en større grad af henholdsvis konkurrence og volatilitet. Derfor tilrådes det at fastholde en kort overgangsperiode (i dette tilfælde indtil den 31. 12. 1999) for at se, hvordan tingene udvikler sig. Ændringsforslag 2 og 3 (afvises) Ordlyden i den fælles holdning er identisk med ordlyden i artikel 1, nr. 3, afsnit i) og ii), i direktivet om indskudsgarantiordninger. Europa-Parlamentet foretrækker artikel 2. stk. 2, i Kommissionens oprindelige forslag. På den ene side blev det klart under drøftelserne med medlemsstaterne i Rådet, at det kun var investeringsselskaber i finansielle vanskeligheder, der skulle udløse en intervention fra ordningens side, for hvis investeringsselskabet stadig var finansielt sundt, måtte det være op til selskabet selv at udbedre de skader, som det havde pådraget investorerne. Derfor ville ordlyden i den fælles holdning i praksis dække alle almindelige årsager til erstatning (f. eks. svig). På den anden side er det formentlig mere sikkert at overlade det til de kompetente myndigheder (eller domstolene) alene at afgøre, om ordningen skal intervenere. Denne for uoverensstemmelser, der kunne opstå, såfremt både myndighederne og ordningen havde mulighed for at træffe en sådan beslutning. ydermere løsning risiko fjerne den vil Ændringsforslag 4 (afvises) Europa-Parlamentet foreslår, at udtrykket "markedsværdi" genindsættes, jf, artikel 2, stk. 4, i det oprindelige forslag. I direktivet om indskudsgaranti ordninger findes der ikke noget tilsvarende, da det ikke dækker værdipapirer. Markedsværdi-begrebet er umiddelbart tillokkende, og det kan være nyttigt i vissr tilfælde, men det kan ofte være vanskeligt at anvende i praksis. I nogle tilfælde findes der liere markeder for samme instrument. I andre tilfælde, hvor værdipapirer er særdeles illikvide, er markedsværdien utilgængelig. Ofte findes der ikke et organiseret marked for det relevante værdipapir. I tilfælde af derivater (futures og optioner) kan kontrakterne allerede være udløbet. I betragtning af vanskelighederne forbundet med, som en generel regel, at benytte markedsværdien er det nok klogere at give medlemsstaterne en vis frihed til selv at bestemme de nøjagtige metoder til beregning af den mest hensigtsmæssige værdi i hvert enkelt tilfælde. Ændringsforslag 5 og 7 (afvises) Ordlyden i den fælles holdning er identisk med ordlyden i artikel 3, stk. 3, og artikel 4, stk. 4, i direktivet om indskudsgarantiordninger. Europa-Parlamentet foretrækker artikel 5 i Kommissionens oprindelige forslag. Med hensyn til ændringsforslag 5 vil en øjeblikkelig eksklusion af et investe ringsselskab fra en garantiordning ikke være til fordel for investorerne på det aktuelle tidspunkt, da eksklusionen vil medføre en øjeblikkelig tilbagekaldelse af investeringsselskabets EU-dækkende tilladelse, hvorfor det vil være tvunget til at lukke øjeblikkeligt. Ændringsforslag 7 resulterer ganske vist ikke i en tilbagekaldelse af tilladelsen, men det vil fratage investorerne muligheden for supplerende dækning, såfremt de skal have erstatning. Ændringsforslag 8 (afvises) Europa-Parlamentet ønsker at vende tilbage til artikel 10 i Kommissionens om i oprindelige indskudsgarantiordninger kan ikke anvendes direkte her, da "investering" i forhold til "indskud" er en mindre standardiseret og mere sofistikeret aktivitet. artikel 10 direktivet Ordlyden forslag. i Den formulering, som Europa-Parlamentet foreslår, indebærer i praksis ikke nogen reel, supplerende beskyttelse for investorerne, da erstatningen stadig er betinget af, "at kravets berettigelse og størrelse er blevet fastslået", og erfaringerne viser, at det i forbindelse med værdipapirer kan tage meget lang tid (undertiden flere år) at fastslå det præcise erstatningsansvar. EUROPA-PARLAMENTET 5. marts 1996 A4-0047/1 ÆNDRINGSFORSLAG 1 af Udvalget om Retlige Anliggender og Borgernes Rettigheder INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING Ordfører: Janssen van Raay (A4-0047/96) Rådets fælles holdning (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) INVESTORGARANTIORDNINGER Rådets filles holdning Ændringsforslag (Ændringsforslag 1) 16. betragtning 16. der vil kunne forekomme mar- udgår kedsforstvrrelser som følge af, at filialer af investeringssel skaber, der er etableret i en anden medlemsstat end hjemlan det, vder højere dækning end investeringsselskaber, der er meddelt tilladelse i værtslan det; størrelsen og rækkevidden af den dækning, som garantiord ningerne yder, bør ikke blive et konkurrencemiddel ; det er derfor nødvendigt, i hvert fald i begyndelsen, at fastsætte, at størrelsen og rækkevidden af den dækning, som en ordning i hjemlandet yder investorer i filialer i en anden medlems stat, ikke må overstige den maksimale størrelse og række vidde af den dækning, som ydes af den tilsvarende ordning i værtslandet; efter en årrække bør der på grundlag af den indhøstede erfaring og udvik lingen i finanssektoren fore tages en nærmere vurdering af eventuelle markedsforstyrrel ser; G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA _. PE 197. 378/1 Or. en EUROPA-PARLAMENTET 5. marts 1996 A4-0047/2 ÆNDRINGSFORSLAG 2 af Udvalget om Retlige Anliggender og Borgernes Rettigheder INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING Ordfører: Janssen van Raay (A4-0047/96) Rådets fælles holdning (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) INVESTORGARANTIORDNINGER Rådets falles holdning Ændringsforslag (Ændringsforslag 2) Artikel 2, stk. 2, 1. afsnit, 1. led de kompetente myndigheder har konstateret, at et inve steringsselskab ikke for øjeblikket er i stand til at indfri de forpligtelser, der hidrører fra investorernes krav, af årsager, der er direkte forbundet med dets finansielle situation, og ikke har umiddelbar udsigt til at blive i stand til det; eller - de kompetente myndigheder eller investorgarantiordnin gen har konstateret, at et investeringsselskab ikke på det givne tidspunkt er i stand til at indfri de for pligtelser, der hidrører fra investorernes krav, og ikke har umiddelbar udsigt til at blive i stand til det, eller G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA PE 197. 378/2 Or. en EUROPA-PARLAMENTET 5. m a r ts 1996 A4-0047/3 ÆNDRINGSFORSLAG 3 af U d v a l g et om R e t l i ge Anliggender og B o r g e r n es R e t t i g h e d er INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING Ordfører: Janssen van Raay (A4-0047/96) Rådets fælles holdning (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) INVESTORGARANTIORDNINGER Rådets f el les holdning Ændringsforslag (Ændringsforslag 3) Artikel 2, stk. 2, 1. afsnit, 2. led en domstol af årsager, der er direkte forbundet med et investeringsselskabs finan sielle situation, har afsagt en kendelse, som har til følge, at investorernes mu lighed for at fremsætte krav over for det pågældende in vesteringsselskab suspen deres , en domstol eller en investor garantiordning har truffet en afgørelse, som indebærer, at investorernes mulighed for at fremsætte krav over for det pågældende investeringssel skab suspenderes, G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA PE 197. 378/3 Or. en <i EUROPA-PARLAMENTET 5. marts 1996 A4-0047/4 ÆNDRINGSFORSLAG 4 af Udvalget om Retlige Anliggender og Borgernes Rettigheder INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING Ordfører: Janssen van Raay (A4-0047/96) Rådets fælles holdning (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) INVESTORGARANTIORDNINGER - Rådets falles holdning Ændringsforslag (Ændringsforslag 4) Artikel 2, stk. 4 4. Størrelsen af investors krav beregnes efter de love og af taler, herunder vilkårene for modregning og modkrav, som på datoen for den i stk. 2 omhand lede konstatering eller kendelse gælder for ansættelse af værdien af de midler eller instrumenter, der tilhører investoren, og som investeringsselskabet ikke er i stand til at tilbagebetale eller tilbagelevere. Størrelsen af investors krav beregnes efter de love og af taler, herunder vilkårene for modregning og modkrav, som på datoen for den i stk. 2 omhand lede konstatering eller afgørel se gælder for ansættelse af markedsværdien af de midler eller instrumenter, der tilhører investoren, og som investerings selskabet ikke er i stand til at tilbagebetale eller tilbagele vere. G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA PE 197. 378/4 Or. en 40 EUROPA-PARLAMENTET 5. marts 1996 A4-0047/5 ÆNDRINGSFORSLAG 5 af Udvalget om Retlige Anliggender og Borgernes Rettigheder INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING Ordfører: Janssen van Raay (A4-0047/96) Rådets fælles holdning (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) INVESTORGARANTIORDNINGER Rådets f*lles holdning Ændringsforslag (Ændringsforslag 5) Artikel 5, stk. 2 Hvis disse foranstaltninger ikke fører til, at investeringssel skabet overholder sine forplig telser, kan garantiordningen, såfremt eksklusion af et medlem er tilladt ifølge national lov givning, med de kompetente myn digheders udtrykkelige samtykke ekskludere investeringsselskabet fra ordningen. Dækningen af midler eller instrumenter, der tilhører investorer og opbevares af investeringsselskabet eller en filial heraf på eksklusions- tidspunktet, opretholdes i tolv måneder efter dette tidspunkt. Hvis disse foranstaltninger ikke fører til, at investeringssel skabet opfylder sine forpligtel ser, kan garantiordningen, så fremt eksklusion af et medlem er tilladt ifølge national lovgiv ning, med de kompetente myndig heders udtrykkelige samtykke og med mindst tolv måneders varsel meddele, at det agter at eks kludere investeringsselskabet fra ordningen. Den dækning, der er fastsat i artikel 2, stk. 2, andet afsnit, gælder fortsat for investeringsvirksomhed. der udføres i denne periode. Hvis investeringsselskabet ved fri stens udløb ikke har opfyldt sine forpligtelser, kan garan tiordningen, igen med de kompe tente myndigheders udtrykkelige samtykke, gennemføre eksklusio nen. G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA PE 197. 378/5 Or. en EUROPA-PARLAMENTET 5. m a r ts 1996 A4-0047/6 ÆNDRINGSFORSLAG 6 af U d v a l g et om R e t l i ge A n l i g g e n d er og B o r g e r n es R e t t i g h e d er INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING O r d f ø r e r: J a n s s en van Raay (A4-0047/96) R å d e ts f æ l l es h o l d n i ng INVESTORGARANTIORDNINGER (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) Rådets falles holdning Ændri ngsforslag (Ændringsforslag 6) Artikel 7, stk. 1, 2. afsnit udgår Indtil den 31. december 1999 må hverken størrelsen eller rækkevid den, inklusive procentsatsen, af den fastsatte dækning overstige den maksimale størrelse og rækkevidde af den dækning, som ydes af den tilsvarende garantiordning i værts landet på dettes område. Inden denne dato udarbejder Kommissionen en rapport på grundlag af den ind høstede erfaring med anvendelsen af dette afsnit og vurderer behovet for at opretholde disse bestemmel ser. Kommissionen forelægger i givet fald Europa-Parlamentet og Rådet et forslag til direktiv om forlængelse af deres gyldighed. G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA PE 197. 378/6 Or. en Ji EUROPA-PARLAMENTET 5. marts 1996 A4-0047/7 ÆNDRINGSFORSLAG 7 af Udvalget om Retlige Anliggender og Borgernes Rettigheder INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING Ordfører: Janssen van Raay (A4-0047/96) Rådets. fælles holdning (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) INVESTORGARANTIORDNINGER Rådets falles holdning Ændringsforslag (Ændringsforslag 7) Artikel 7, stk. 2, 2. afsnit Hvis disse foranstaltninger ikke fører til, at filialen overholder de i denne artikel omhandlede for pligtelser, kan garantiordningen efter en passende frist på mindst tolv måneder og efter at have ind hentet samtykke fra de kompetente myndigheder, der meddelte tilladel sen, ekskludere filialen. Inve- steringsvirksomhed, der udføres inden for datoen for filialens eksklusion, dækkes fortsat efter denne dato af den garantiordning, som filialen frivilligt har til sluttet sig. Investorerne under rettes om den supplerende dæknings bortfald samt om datoen, hvorfra bortfaldet får virkning. Hvis disse foranstaltninger ikke fører til, at filialen overholder de i denne artikel omhandlede for pligtelser, kan garantiordningen efter at have indhentet samtykke fra de kompetente myndigheder, der meddelte tilladelsen, ekskludere filialen. Investeringsvirksomhed, der udføres inden for datoen for filialens eksklusion, dækkes fort sat efter denne dato af den garan tiordning, som filialen frivilligt har tilsluttet sig. Investorerne underrettes om den supplerende dæknings bortfald samt om datoen, hvorfra bortfaldet får virkning. G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA PE 197. 378/7 Or. en • \\ EUROPA-PARLAMENTET 5. marts 1996 A4-0047/8 ÆNDRINGSFORSLAG 8 af Udvalget om Retlige Anliggender og Borgernes Rettigheder INDSTILLING VED ANDENBEHANDLING Ordfører: Janssen van Raay (A4-0047/96) Rådets fælles holdning (C4-0523/95 - 00/0471(COD)) INVESTORGARANTIORDNINGER Rådets fclles holdning Ændringsforslag (Ændringsforslag 8) Artikel 9, stk. 2, 1. afsnit Ordningen skal kunne dække in vestorernes krav senest tre måneder efter, at kravets be rettigelse og størrelse er ble vet fastslået. Ordningen skal kunne dække in vestorernes krav senest tre måneder efter datoen for den i artikel 2. stk. 2. omhandlede konstatering eller afgørelse, såfremt kravets berettigelse og størrelse er blevet fastslået. G:\AMEND\A4-96\A4-0047. 96\001-008. DA PE 197. 378/8 Or. en M ISSN 0254-1459 KOM(96) 169 endelig udg. DOKUMENTER DA 01 10 09 Katalognummer : CB-CO-96-180-DA-C ISBN 92-78-02853-3 Kontoret for De Europæiske Fællesskabers Officielle Publikationer L-2985 Luxembourg