eurovoc_concepts:
EU policy
action programme
data collection
data processing
public health

formats: pdf pdfa1b print

text: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες, 15. 05. 1996 COM(96) 222 τελικό 95/0238 (COD) Τροποποιημένη πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για έγκριση προγράμματος κοινοτικής δράσης για την παρακολούθηση της υγείας στο πλαίσιο της δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (υποβληθείσα από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 189 Α, παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ) ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Τροποποιημένη πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για έκγριση προγράμματος κοινοτικής δράσης για την παρακολούθηση της υγείας στο πλαίσιο της δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (1997-2001). 1. 2. 3. 4. 5. Η αρχική πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για έγκριση προγράμματος κοινοτικής δράσης για την παρακολούθηση της υγείας εγκρίθηκε από την Επιτροπή στις 16 Οκτωβρίου 1995. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή1 και η Επιτροπή των Περιφερειών2 εξέδωσαν ευνοϊκές γνώμες σχετικά με την αρχική πρόταση της Επιτροπής. Υπό το φως της γνώμης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μετά την πρώτη ανάγνωση στις 17 Απριλίου 1996, η Επιτροπή υπέβαλε τροποποιημένη πρόταση απόφασης σύμφωνα με το άρθρο 189Α της Συνθήκης. Το κείμενο ενσωματώνει κυρίως δύο είδη τροπολογιών: τροπολογίες που αποσαφηνίζουν ή διευρύνουν τις αιτιολογικές σκέψεις τροπολογίες που αποσαφηνίζουν και διευρίνουν τις ενέργειες που καλύπτει το πρόγραμμα. Συγκεκριμένα περιελήφθη μελέτη σκοπιμότητας σχετικά με παρατηρητήριο για την υγεία και προστέθηκε το Παράρτημα II, το οποίο περιλαμβάνει κατάλογο δυνητικών τομέων στους οποίους μπορούν να οριστούν οι δείκτες υγείας. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε 44 τροπολογίες κατά την ψηφοφορία της 17ης Απριλίου 1996, εκ των οποίων οι 28 έγιναν πλήρως (12, 16-18, 20, 23 και 29) ή εν μέρει (1, 3, 4, 6-11, 13, 19, 25, 33-40 και 42) αποδεκτές από την Επιτροπή. Οι τροπολογίες που δεν έγιναν αποδεκτές από την Επιτροπή μπορούν να υποδιαιρεθούν σε πέντε ομάδες: τροπολογίες που θέτουν νομικά προβλήματα επειδή δεν είναι σύμφωνες με τη διατύπωση ή το σκοπό του άρθρου 129 (15, 21, 31) ή επειδή δεν είναι συνεπείς με τις ανάλογες διατάξεις των άλλων προγραμμάτων στον τομέα της δημόσιας υγείας (43, 46, 47). Τροπολογίες που προτείνουν αλλαγές οι οποίες δεν εμπίπτουν στα πεδία του προτεινόμενου προγράμματος (2, 32) τροπολογίες που προτείνουν λιγότερο ελαστική διατύπωση από όσο είχε προτείνει η Επιτροπή και/ή περιορίζουν αδικαιολόγητα το πεδίο του προτεινόμενου προγράμματος (5, 14, 30 και 45) Γνώμη της 27ης Μαρτίου 1996. Γνώμη της 18ης Ιανουαρίου 1996. τροπολογίες που καλύπτονται σε άλλα σημεία (26-28) μία τροπολογία (22) που θα προκαλούσε δημοσιονομικά προβλήματα. Τροποποιημένη πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για έγκριση προγράμματος κοινοτικής δράσης για την παρακολούθηση της υγείας στο πλαίσιο της δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας COM(95) 449 ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ TO ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 129, την πρόταση της Επιτροπής1, τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής2, τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών3, αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 189 β της Συνθήκης, Εκτιμώντας: 1. ότι, σύμφωνα με την παράγραφο (ξ) του άρθρου 3 της Συνθήκης, η κοινοτική δράση πρέπει να περιλαμβάνει συμβολή της Κοινότητας για την επίτευξη υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας· ότι το άρθρο 129 προβλέπει ρητώς κοινοτική αρμοδιότητα στον τομέα αυτό, ιδίως ενθαρρύνοντας τη συνεργασία μεταξύ κρατών μελών και, αν είναι αναγκαίο, την παροχή υποστήριξης στη δράση τους· 2. ότι το Συμβούλιο στο ψήφισμα του4 της 27ης Μαΐου 1993 για τη μελλοντική δράση στον τομέα της δημόσιας υγείας, θεωρούσε ότι βελτίωση της συλλογής, ανάλυσης και διανομής των δεδομένων της υγείας, καθώς και η βελτίωση της ποιότητας και της δυνατότητας σύγκρισης των διαθέσιμων στοιχείων, είναι σημαντικά για την προετοιμασία των μελλοντικών προγραμμάτων* ΕΕ ΕΕ ΕΕ ΕΕ αρθ. C174, 26. 6. 1993, υτλ. 1 3. ότι, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ^ηίφίσμά του για την πολιτική δημόσιας υγπ'ας μετά το Μάαστριχτ5, τόνιζε τη σημασία του να υπάρχει επαρκής και σχετική ενημέρωση ως βάση για την ανάπτυξη κοινοτικών ενεργειών στον τομέα της δημόσιας υγείας· ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζήτησε από την Επιτροπή να συγκεντρώσει και να εξετάσει τα δεδομένα της υγείας από τα κράτη μέλη προκειμένου να αξιολογήσει τα αποτελέσματα των πολιτικών στον τομέα της δημόσιας υγείας, καθώς και την επίδραση άλλων πολιτικών, σγετικά με την κατάσταση τικ υνείας στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα. 3. ότι, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στην έκθεση του για την πολιτική δημόσιας υγείας μετά το Μάαστριχτ5, τόνιζε τη σημασία του να υπάρχει επαρκής και σχετική ενημέρωση ως βάση για την ανάπτυξη κοινοτικών ενεργειών στον τομέα της δημόσιας υγείας- ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζήτησε από την Επιτροπή να συγκεντρώσει και να εξετάσει τα δεδομένα της υγείας από κράτη μέλη και να αναλύσει τις τάσεις και να αξιολογήσει τα αποτελέσματα των πολιτικών στον τομέα της δημόσιας υγείας, καθώς και την επίδραση άλλων πολιτικών 4. ότι η Επιτροπή, στην ανακοίνωση της στις 24 Νοεμβρίου 1993 στο πλαίσιο δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας6, θεωρούσε ότι προϋπόθεση για τη δημιουργία πλαισίου για ενίσχυση των πολιτικών και των προγραμμάτων των κρατών μελών είναι η έντονη συνεργασία στην τυποποίηση και συλλογή συγκρίσιμων/συμβατών δεδομένων για την υγεία και η προώθηση συστημάτων παρακολούθησης και έρευνας στον τομέα της υγείας* και ότι ο τομέας της παρακολούθησης της υγείας, συμπεριλαμβανομένων και των δεδομένων και δεικτών υγείας, έχει προσδιοριστεί ως τομέας προτεραιότητας για προτάσεις πολυετών κοινοτικών προγραμμάτων στον τομέα της δημόσιας υγείας* 5 ΕΕ αριθ. C329, 6. 12. 93, σελ. 375 6 COM (93) 559 τελικό. ΕΕ αριθ. C329, 6. 12. 93, σελ. 375 5. ότι στο ψήφισμα του της 2ας Ιουνίου 19946, το Συμβούλιο ανέφερε ότι θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στη συλλογή δεδομένων για την υγεία και καλούσε την Επιτροπή να υποβάλει σχετικές προτάσεις* ότι το Συμβούλιο θεωρούσε πως τα στοιχεία και οι δείκτες που χρησιμοποιούνται θα πρέπει να περιλαμβάνουν μέτρα που να έχουν σχέση με την ποιότητα ζωής του πληθυσμού, ακριβείς εκτιμήσεις των αναγκών στον τομέα της υγείας, εκτιμήσεις των δυνάμενων να αποφευχθούν θανάτων από την πρόληψη ασθενειών, κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες υγείας στις διάφορες ομάδες πληθυσμού και, όπου χρειάζεται και αν τα κράτη μέλη το κρίνουν αναγκαίο, υγειονομική βοήθεια, ιατρικές πρακτικές και επίδραση των μεταρρυθμίσεων 6. ότι η παρακολούθηση της υγείας σε κοινοτικό επίπεδο είναι ζωτικής σημασίας για τον σχεδιασμό, την παρακολούθηση και την εκτίμηση των κοινοτικών δράσεων στον τομέα της δημόσιας υγείας και την παρακολούθηση και αξιολόγηση των επιδράσεων που έχουν στην υγεία οι άλλες κοινοτικές πολιτικές* 7. ότι στο πλαίσιο αυτό, η παρακολούθηση της υγείας περιλαμβάνει την καθιέρωση κοινοτικών δεικτών υγείας, τη συλλογή, διάδοση και ανάλυση των κοινοτικών δεδομένων και δεικτών της υγείας* ΕΕ αριθ. C165, 17. 6. 94, σελ. 1 6α. (νέα) ότι με βάση, μεταξύ άλλων, τις γνώσεις σχετικά με τα δεδομένα της δημόσιας υγείας στην Ευρώπη, οι οποίες ελήφθησαν με την καθιέρωση κοινοτικού συστήματος παρακολούθησης της υγείας, θα είναι δυνατή η καταγραφή των τάσεων της δημόσιας υγείας και ο καθορισμός των προτεραιοτήτων και των στόχων στον τομέα της δημόσιας υγείας· 8. ότι στην απόφαση του για το πρόγραμμα πλαίσιο για κοινοτικές ενέργειες στον τομέα της στατιστικής ενημέρωσης 1993-1997, το Συμβούλιο7 προσδιόριζε στο κεφάλαιο "υγεία και ασφάλεια" ότι η ανάλυση της θνησιμότητας και νοσηρότητας ανά αιτία αποτελεί έναν από τους τομείς δράσης προτεραιότητας με βάση τα τομεακά προγράμματα κοινωνικής πολιτικής, για την οικονομική και κοινωνική συνοχή και την προστασία των καταναλωτών. 9. ότι το Συμβούλιο8 στην απόφαση του για τη θέσπιση ειδικού προγράμματος έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης συμπεριλαμβανομένης της επίδειξης, στον τομέα της βιοϊατρικής και της υγείας (1994- 1998) καθόρισε ένα ειδικό ερευνητικό έργο σχετικά με το συντονισμό και τη σύγκριση των ευρωπαϊκών στοιχείων για την υγεία, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων για τη διατροφή, από τα κράτη μέλη και ότι το έργο αυτό αναλήφθηκε στο σχετικό ερευνητικό πρόγραμμα εργασίας· 10. ότι η παρακολούθηση της υγείας σε κοινοτικό επίπεδο θα πρέπει να δίνει δυνατότητα μέτρησης της κατάστασης, των τάσεων και των καθοριστικών παραγόντων της υγείας, να διευκολύνει το σχεδιασμό, | την παρακολούθηση και αξιολόγηση των κοινοτικών προγραμμάτων και ενεργειών και να παρέχει στα κράτη μέλη υγειονομικές πληροφορίες υποστηρίζοντας την ανάπτυξη και την αξιολόγηση των πολιτικών τους στον τομέα της υγείας* S1. ότι, προκειμένου να υλοποιηθούν πλήρως οι προϋποθέσεις και οι προσδοκίες στον τομέα αυτό, πρέπει να αναπτυχθεί ένα κοινοτικό σύστημα υγειονομικής παρακολούθησης που να περιλαμβάνει την καθιέρωση δεικτών υγείας και τη συλλογή δεδομένων υγείας, ένα δίκτυο διαβίβασης και, δημοσιοποίησης των δεδομένων και δεικτών υγείας, και δυνατότητα ανάλυσης και διάδοσης των σχετικών με την υγεία πληροφοριών ΕΕ αριθ. L219, 28. 8. 93, σελ. 1 EEL361. 31. 12. 94, σελ. 40 12. ότι τα διαθέσιμα ενδεχόμενα και εναλλακτικές λύσεις για την ανάπτυξη των διαφόρων τμημάτων του κοινοτικού συστήματος παρακολούθησης της υγείας θα πρέπει να εκτιμηθούν προσεκτικά σε σχέση με την επιθυμητή απόδοση, την ευελιξία και τα συναφή κόστη και οφέλη* ότι ένα κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας θα πρέπει να περιλαμβάνει τον καθορισμό σειρών από κοινοτικούς δείκτες υγείας και τη συλλογή των αναγκαίων στοιχείων για τον καθορισμό των δεικτών αυτών 13. ότι, τα κοινοτικά δεδομένα και οι δείκτες υγείας πρέπει να συνάγονται από αμέσως διαθέσιμα ευρωπαϊκά δεδομένα και δείκτες, όπως αυτά που τηρούν τα κράτη μέλη ή διαβιβάζονται από αυτά στους διεθνείς οργανισμούς ούτως ώστε να αποφεύγεται η περιττή επικάλυψη εργασίας* 12. ότι τα διαθέσιμα ενδεχόμενα και εναλλακτικές λύσεις για την ανάπτυξη των διαφόρων τμημάτων του κοινοτικού συστήματος παρακολούθησης της υγείας, συμπεριλαμβανομένων εκείνων νια τη βελτίωση των υπαοχουσών δυνατοτήτων και/ή την ίδρυση παρατηρητηρίου, θα πρέπει να εξεταστούν σε σχέση με την επιθυμητή απόδοση και τα συναφή κόστη και οφέλη* και ότι απαιτείται ένα ευέλικτο σύστημα που να μπορεί να ενσωματώνει Υαοακτηοιστικά τα οποία σήμερα είναι σημαντικά και ταυτόχρονα να πρςσαομό&ται σε νέες απαιτήσεις η άλλες προτεραιότητες- ότι ένα κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας θα πρέπει να περιλαμβάνει τον καθορισμό σειρών από κοινοτικούς δείκτες υγείας και τη συλλογή των αναγκαίων στοιχείων για τον καθορισμό των δεικτών αυτών 13. ότι τα κοινοτικά δεδομένα και οι δείκτες υγείας πρέπει να συνάγονται από υπάργοντα ευρωπαϊκά δεδομένα και δείκτες, όπως αι*τά που τηρούν τα κράτη μέλη και/ή διαβιβάζουν στους διεθνείς οργανισμούς ούτως ώστε να αποφεύγεται n περιττή επικάλυψη* 13α. (νέα) ότι η κατάσταση σχετικά με τη συλλογή δεδομένων διαφέρει μεταξύ των κρατών μελών 14. ότι ένα κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας θα επωφεληθεί από τη δημιουργία ενός δικτύου, ο άξονας του οποίου θα βασίζεται στην τηλεματική, για τη συλλογή και διανομή των κοινοτικών δεδομένων και δεικτών υγείας* 14. ότι το κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας θα επωφεληθεί εφόσον θα βασιΧεται σε δίκτυο, ο βασικός άξονας του οποίου στηρίζεται στην τηλεματική, όσον αφορά τη συλλογή και διανομή των κοινοτικών δεδομένων και δεικτών υγείας* 15. ότι ένα κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας πρέπει να είναι σε θέση να ενθαρρύνει και να συμβάλει στην παραγωγή αναλύσεων όσον αφορά την κατάσταση, τις τάσεις και τα προβλήματα υγείας ανά την Κοινότητα και στη διαθεσιμότητα και δημοσιοποίηση των πληροφοριών που έχουν σχέση με την υγεία* 15. ότι το κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας πρέπει να παοέγει υλικό νια την τακτική σύντα£η εκθέσεων σχετικά με την κατάσταση της υγείας στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα, την ανάλυση των τάσεων και των προβλημάτων υγείας, και να συμβάλει στη διαθεσιμότητα και δημοσιοποίηση των πληροφοριών που έχουν σχέση με την υγεία* 15α. (νέα) ότι πρέπει να δοθεί σημασία στη συνεργασία στους τομείς της υγείας και της επαγγελματικής υγείας και ασφάλειας, οι οποίοι μπορούν να ενισχύσουν την εικόνα της έκτασης των επαγγελματικών ασθενειών και των εργατικών ατυχημάτων· 16. ότι είναι απαραίτητο να εξασφαλιστεί η τήρηση των νομοθετικών διατάξεων που αφορούν την προστασία των δεδομένων και η εφαρμογή των κατάλληλων ρυθμίσεων περί εμπιστευτικότητας και ασφάλειας· 16. ότι οι προέχοντες παράγοντες για την ανάπτυξη ενός κοινοτικού συστήματος παρακολούθησης της υγείας είναι η τήρηση των νομοθετικών διατάξεων που αφορούν την προστασία των δεδομένων και η θέσπιση των κατάλληλων ρυθμίσεων περί εμπιστευτικότητας και ασφάλειας· 17. ότι στο πλαίσιο του προγράμματος στον τομέα της δημόσιας υγείας θα πρέπει να προωθηθεί πολυετές πρόγραμμα ώστε να δώσει τη δυνατότητα να αναπτυχθεί ένα κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας και οι κατάλληλοι μηχανισμοί για την αξιολόγηση του* 18. ότι σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, οι ενέργειες σχετικά με θέματα που δεν υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Κοινότητας, όπως αυτά που αφορούν την παρακολούθηση της υγείας, πρέπει να αναλαμβάνονται μόνο από την Επιτροπή όταν λόγω της κλίμακας των αποτελεσμάτων τους μπορεί να πραγματοποιηθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο ι 9. ότι οι πολιτικές και τα προγράμματα που καταρτίζονται και υλοποιούνται σε κοινοτικό επίπεδο, ιδίως αυτά που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο της δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας, πρέπει να είναι συμβατά με τους στόχους και τους σκοπούς της κοινοτικής δράσης στον τομέα της εποπτείας της υγείας· ότι η υλοποίηση των κοινοτικών ενεργειών για την παρακολούθηση της υγείας πρέπει να συντονίζεται και να λαμβάνει υπόψη τις συναφείς ερευνητικές δραστηριότητες στα πλαίσια του κοινοτικού προγράμματος πλαισίου για την έρευνα και την τεχνολογική ανάπτυξη· ότι τα σχέδια για τις εφαρμογές της τηλεματικής στον τομέα της υγείας στα πλαίσια του κοινοτικού πλαισίου ΕΤΑ θα πρέπει να είναι στενά συντονισμένα με την υλοποίηση των κοινοτικών δράσεων για την εποπτεία της υγείας· 10 ότι οι ενέργειες βάσει του κοινοτικού προγράμματος πλαισίου για τις στατιστικές πληροφορίες, των κοινοτικών σχεδίων στον τομέα της τηλεματικής ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ των διοικήσεων (IDA) και των σχεδίων για την υγεία της διάσκεψης G-7 πρέπει να είναι στενά συντονισμένες με την υλοποίηση των κοινοτικών δράσεων για την εποπτεία της υγείας· ότι πρέπει να ληφθεί υπόψη το έργο που ανέλαβαν οι ειδικευμένες ευρωπαϊκές υπηρεσίες, όπως το EMCDDA και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος· 20. ότι πρέπει να ενισχυθεί η συνεργασία στον τομέα αυτό με τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς και τρίτες χώρες* 21. ότι είναι σημαντικό η Επιτροπή να εξασφαλίσει την υλοποίηση του προγράμματος σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη* 22. ότι επετεύχθη ένα "modus vivendi" μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με μέτρα για την υλοποίηση ενεργειών που έχουν εγκριθεί σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζει το άρθρο 189, παράγραφος β της Συνθήκης ΕΚ* 23. ότι, από επιχειρησιακή σκοπιά, πρέπει να διαφυλαχθούν και να αναπτυχθούν περαιτέρω οι επενδύσεις που έγιναν κατά το παρελθόν τόσο υπό μορφή ανάπτυξης κοινοτικών δικτύων όσο και τη συνεργασία με αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς στον τομέα αυτό * 20α. (Προηγουμένως παρ. 23) ότι, από λειτουργική άποψη, οι επενδύσεις που πραγματοποιήθηκαν στο παρελθόν τόσο για την ανάπτυξη κοινοτικών δικτύων όσο και για τη συνεργασία με διεθνείς οργανώσεις που είναι αρμόδιες στον τομέα αυτό, πρέπει να διασφαλιστούν και να αναπτυχθούν ακόμη περισσότερο· 21. ότι είναι σημαντικό η Επιτροπή να εφαρμόσει το εν λόνω πρόγραμμα σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη* 23. Διαγράφεται 11 24. ότι θα πρέπει να αποφευχθεί η περιττή επικάλυψη προσπαθειών με την από κοινού ανάπτυξη μεθοδολογιών, κριτηρίων και τεχνικών σύγκρισης και μετατροπής, σταδιακά εναρμονισμένων μέσων για τη συλλογή στοιχείων, όπως έρευνες, ερωτηματολόγια, ή τμήματα αυτών και ουσιώδη χαρακτηριστικά των πληροφοριών για την υγεία που θα διανέμονται ιδίως μέσω των δικτύων τηλεματικής* 24. ότι, επί του παρόντος, τα δεδομένα δεν είναι επαρκώς συγκρίσιμα και πρέπει να αποφεύγεται η περιττή επικάλυψη προσπαθειών με την κοινή ανάπτυξη μεθοδολογιών, κριτηρίων, τεχνικών σύγκρισης και μετατροπής, σταδιακά εναρμονιζόμενων μέσων για τη συλλογή στοιχείων, όπως έρευνες, εραπηματολόγιαή τμήματα αυτών και ουσιώδη χαρακτηριστικά των πληροφοριών για την υγεία που θα διανέμονται ιδίως μέσω των δικτύων τηλεματικής* 25. ότι, για να αυξηθεί η αξία και η επίδραση του προγράμματος, πρέπει να διεξάγεται συνεχής αξιολόγηση των μέτρων που λαμβάνονται, με ιδιαίτερη προσοχή όσον αφορά την αποτελεσματικότητα τους και την επίτευξη των στόχων τόσο σε εθνικό όσο και σε κοινοτικό επίπεδο και, όπου κρίνεται απαραίτητο, να γίνονται οι αναγκαίες ρυθμίσεις* 26. ότι η απόφαση αυτή καθορίζει για ολόκληρη τη διάρκεια του προγράμματος ένα οικονομικό πλαίσιο που αποτελεί το βασικό σημείο αναφοράς, κατά την έννοια του σημείου 1 της δήλωσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής της 6ης Μαρτίου 1995, για την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού* 27 ότι το πρόγραμμα αυτό θα πρέπει να είναι πενταετούς διάρκειας προκειμένου να δώσει επαρκή περιθώρια για υλοποίηση των ενεργειών για την επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί, ΑΠΟΦΑΣΙΖΟΥΝ: Αρθρο 1 Καθιέρωση του προγράμματος 1. Εγκρίνεται πρόγραμμα κοινοτικής δράσης σχετικά με την παρακολούθηση της υγείας που στο εξής αποκαλείται "το πρόγραμμα", για την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 1997 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2001 στο πλαίσιο της δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας. 12 2. Στόχος του προγράμματος είναι να δημιουργηθεί ένα κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας που θα δίνει τη δυνατότητα αξιολόγησης της κατάστασης, των τάσεων και των καθοριστικών παραγόντων της υγείας ανά την Κοινότητα, θα διευκολύνει τον σχεδιασμό, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των κοινοτικών προγραμμάτων και ενεργειών και θα παρέχει στα κράτη μέλη τις κατάλληλες πληροφορίες για την υγεία ώστε να προβαίνουν σε συγκρίσεις και να υποστηρίζουν τις εθνικές πολιτικές τους σε θέματα υγείας. 3. Οι δράσεις που θα υλοποιηθούν στα πλαίσια του προγράμματος αυτού και οι ειδικοί στόχοι τους καθορίζονται στο παράρτημα, στα κεφάλαια: Α. Β. Γ. Καθορισμός κοινοτικών δεικτών υγείας Ανάπτυξη δικτύου κοινοτικής εμβέλειας για τη διαβίβαση στοιχείων για την υγεία Αναλύσεις και εκθέσεις Αρθρο 2 Υλοποίηση 1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την υλοποίηση των ενεργειών που καθορίζονται στο επισυναπτόμενο παράρτημα Ι σύμφωνα με το άρθρο 5 και σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη. 2. Η Επιτροπή συνεργάζεται με φορείς και οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της παρακολούθησης της υγείας. 3. Οι ενέργειες που θα υλοποιηθούν στα πλαίσια του προγράμματος αυτού και οι συγκεκριμένοι στόχοι τους καθορίζονται στο παράρτημα Ι. στους τίτλους: 1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την υλοποίηση των ενεργειών που καθορίζονται στο επισυναπτόμενο παράρτημα Ι σύμφωνα με το άρθρο 5 και σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη. 13 Αρθρο 3 Προϋπολογισμός 1. Η συνολική πίστωση για την υλοποίηση του προγράμματος αυτού για την περίοδο που αναφέρεται στο άρθρο 1, ανέρχεται σε 13,8 εκατ. ECU. 2. Η αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή καθορίζει τις πιστώσεις που διατίθενται για κάθε οικονομικό έτος σύμφωνα με τις δημοσιονομικές προοπτικές. Άρθρο 4 Συνοχή και συμπληρωματικότητα Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι κοινοτικές ενέργειες που υλοποιούνται στο πλαίσιο του προγράμματος αυτού να είναι συνεκτικές και συμπληρωματικές με τα άλλα σχετικά κοινοτικά προγράμματα και πρωτοβουλίες, συμπεριλαμβανομένου και του προγράμματος πλαισίου για τη στατιστική ενημέρωση, τα προγράμματα στον τομέα της ανταλλαγής δεδομένων μέσω τηλεματικής μεταξύ διοικήσεων και το πρόγραμμα πλαίσιο για την έρευνα και την τεχνολογική ανάπτυξη και ιδίως το τμήμα του που αφορά τις εφαρμογές τηλεματικής. Αρθρο 5 Επιτροπή Η Επιτροπή μεριμνά ώστε οι κοινοτικές ενέργειες που υλοποιούνται στο πλαίσιο του προγράμματος αυτού να είναι συνεκτικές και συμπληρωματικές με τα άλλα σχετικά κοινοτικά προγράμματα και πρωτοβουλίες, συμπεριλαμβανομένου και του προγράμματος πλαισίου για τη στατιστική ενημέρωση, τα προγράμματα στον τομέα της ανταλλαγής δεδομένων μέσω τηλεματικής μεταξύ διοικήσεων και το πρόγραμμα πλαίσιο για την έρευνα και την τεχνολογική ανάπτυξη και ιδίως το τμήμα του που αφορά τις εφαρμογές τηλεματικής. 1. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή, που στο εξής αναφέρεται ως "η επιτροπή" την οποία αποτελούν δύο αντιπρόσωποι από κάθε κράτος μέλος και της οποίας προεδρεύει ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. 1. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή συμβουλειτικού γαρακτήρα. που στο εξής αναφέρεται ως "η επιτροπή", την οποία αποτελούν δύο αντιπρόσωποι από κάθε κράτος μέλος και της οποίας προεδρεύει εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. 14 2. Ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υποβάλλει στην εν λόγω επιτροπή σχέδιο των μέτρων ειδικότερα σχετικά με: α) τον κανονισμό της επιτροπής, β) γ) το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας που αναφέρει τις προτεραιότητες για δράση* τις ρυθμίσεις, τα κριτήρια και τις διαδικασίες για την επιλογή και τη χρηματοδότηση έργων στα πλαίσια του προγράμματος, περιλαμβανομένων και αυτών που αφορούν συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς αρμόδιους στον τομέα της δημόσιας υγείας και τη συμμετοχή των χωρών που μνημονεύονται στο άρθρο 6(2)· δ) τη διαδικασία αξιολόγησης* ε) τις ρυθμίσεις για την υποβολή εκθέσεων, τη μετατροπή και την εναρμόνιση των δεδομένων στ) τις ρυθμίσεις για τον ορισμό και την επιλογή των δεικτών ζ) τις ρυθμίσεις για τις αναγκαίες προδιαγραφές περιεχομένου για την ανάπτυξη και συνεργασία των σχετικών δικτύων. 3. Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συμβουλεύεται την επιτροπή για κάθε θέμα που αφορά την υλοποίηση του προγράμματος αυτού. Ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής \;ποβάλλει στην επιτροπή σχέδιο των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν. Η επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το σχέδιο μέσα σε προθεσμία που μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα και, αν χρειαστεί, διενεργείται ψηφοφορία. Η γνώμη καταχωρίζεται στα πρακτικά. Επιπλέον, κάθε κράτος μέλος έχει δικαίθ)μα να ζητήσει να καταχωριστεί η θέση του στα πρακτικά. 15 Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη τη γνώμη της επιτροπής. Την ενημερώνει για τον τρόπο με τον οποίο έλαβε υπόψη τη γνώμη αυτή. 4. Ο εκπρόσωπος της Επιτροπής ενημερώνει τακτικά την επιτροπή σχετικά με: την οικονομική ενίσχυση που χορηγείται στα πλαίσια του προγράμματος αυτού (ποσά, διάρκεια, κατανομή και δικαιούχοι)· τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ή τις κοινοτικές πρωτοβουλίες και την υλοποίηση των προγραμμάτων σε άλλους τομείς πολιτικής που είναι σχετικοί με την επίτευξη των στόχων του προγράμματος αυτού, με σκοπό τη διασφάλιση της συνεκτικότητας και της συμπληρωματικότητας που απαιτείται με βάση το άρθρο 4. Αρθρο 6 Διεθνής συνεργασία 1. Κατά την υλοποίηση του προγράμματος, ενθαρρύνεται και υλοποιείται σύμφωνα με το άρθρο 5, η συνεργασία με τρίτες χώρες καθώς και με διεθνείς οργανισμούς που ασχολούνται με τη δημόσια υγεία, ιδίως την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας και τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης. 2. Το πρόγραμμα αυτό είναι ανοιχτό για συμμετοχή των συνδεδεμένων χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης (ΧΚΑΕ), σύμφωνα με τους όρους που περιέχονται στα συμπληρωματικά πρωτόκολλα των συμφωνιών σύνδεσης σχετικά με τη συμμετοχή σε κοινοτικά προγράμματα που θα συναφθούν με τις χώρες αυτές. Το πρόγραμμα αυτό είναι ανοιχτό για τη συμμετοχή της Κύπρου και της Μάλτας, με βάση συμπληρωματικές πιστώσεις σύμφωνα με τους ίδιους κανόνες με αυτούς που ισχύουν για τις χώρες ΕΖΕΣ, σύμφωνα με τις διαδικασίες που θα συμφωνηθούν με τις χώρες αυτές. 1. Κατά την υλοποίηση του προγράμματος, ενθαρρύνεται και υλοποιείται σύμφωνα με το άρθρο 5, η συνεργασία με τρίτες χώρες καθώς και με διεθνείς οργανισμούς που ασχολούνται με τη δημόσια υγεία, ιδίως την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας και τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης. 16 Άρθρο 7 Παρακολούθηση και αξιολόγηση 1. Η Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη τις εκθέσεις που καταρτίζουν τα κράτη μέλη και με τη συμμετοχή, όπου είναι αναγκαίο, ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων, εξασφαλίζει τη διενέργεια αξιολόγησης για τις ενέργειες που γίνονται. 2. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενδιάμεση έκθεση και τελική έκθεση με την ολοκλήρωση του προγράμματος αυτού. Στις εκθέσεις αυτές ενσωματώνει τις πληροφορίες σχετικά με την κοινοτική χρηματοδότηση στους διάφορους τομείς δράσης και την συμπληρωματικότητα με τις άλλες ενέργειες που αναφέρονται στο άρθρο 4, καθώς επίσης και τα αποτελέσματα των αξιολογήσεων. Επίσης πρέπει να αποστέλονται στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΕΙΔΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ Α. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Στόχος Να καθοριστούν κοινοτικοί δείκτες υγείας με κριτική αναθεώρηση των υφισταμένων δεδομένων και δεικτών υγείας και να αναπτυχθούν οι κατάλληλες μέθοδοι για τη συλλογή συγκρίσιμων και σταδιακά εναρμονισμένων δεδομένων υγείας. 1. Διεξαγωγή ταυτοποίησης, αναθεώρησης και κριτικής ανάλυσης των υφισταμένων δεικτών και δεδομένων υγείας σε επίπεδο ευρωπαϊκό και σε επίπεδο κρατών μελών, προκειμένου να προσδιοριστούν η καταλληλότητα, η ποιότητα κσι η κάλυψη τους όσον αφορά τον καθορισμό κοινοτικών δεικτών. 17 2. Δημιουργία σειράς κοινοτικών δεικτών υγείας, συμπεριλαμβανομένης και υποσειράς βασικών δεικτών για την παρακολούθηση των ενεργειών των κοινοτικών προγραμμάτων στον τομέα της δημόσιας υγείας και υποσειρά δευτερευόντων δεικτών για την παρακολούθηση άλλων προγραμμάτων και ενεργειών κοινοτικής πολιτικής και να δοθούν στα κράτη μέλη κοινά μέτρα για διενέργεια συγκρίσεων. 2. Δημιουργία σειράς κοινοτικών δεικτών υγείας, συμπεριλαμβανομένης και τυιοσειράς βασικών δεικτών για την παρακολούθηση των ενεργειών των κοινοτικών προγραμμάτων στον τομέα της δημόσιας υγείας και υποσειρά δευτερευόντων δεικτών για την παρακολούθηση άλλων προγραμμάτων και ενεργειών κοινοτικής πολιτικής και την παροχή στα κράτη μέλη κοινών μέτρίον για τη διενέργεια συγκρίσεων. Λεπτομέρειες σχετικά με τους δείκτες αυτούς παρέχονται στο Παράρτημα II του παρόντος ποονοάααατος. 3. Ανάπτυξη της τακτικής συλλογής συγκρίσιμων και/ή σταδιακά εναρμονισμένων δεδομένων στα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένης και της υποστήριξης για την κατάρτιση λεξικών δεδομένων και τον καθορισμό των κατάλληλων μεθόδων και κανόνων μετατροπής. 4. Συμβολή στη συλλογή συγκρίσιμων στοιχείων με την υποστήριξη της διενέργειας ερευνών, συμπεριλαμβανομένων ερευνών σε κοινοτικό επίπεδο, για τη στήριξη κοινοτικών πολιτικών, ή δομοστοιχείων ή συμφωνημένων μορφών διατύπωσης ερωτήσεων σε υπάρχουσες έρευνες. 5. Ενίσχυση της συνεργασίας με διεθνείς οργανισμούς που ασχολούνται στον τομέα των ευρωπαϊκών δεδομένων και δεικτών υγείας και των δικτύων για την ανταλλαγή δεδομένων υγείας που καλύπτουν συγκεκριμένους τομείς της δημόσιας υγείας, για να ενισχυθεί η δυνατότητα σύγκρισης των δεδομένων. 6. Υποστήριξη για την εκτίμηση της σκοπιμότητας και της αποδοτικότητας από απόψεως κόστους της ανάπτυξης τυποποιημένων τρόπων εξαγωγής στατιστικών στοιχείων για θέματα υγείας, με στόχο να περιληφθούν σε ένα μελλοντικό κοινοτικό σύστημα παρακολούθησης της υγείας. 6. Παρότρυνση και υποστηοιη της αξιολόγησης της σκοπιμότητας και της αποδοτικότητας από απόψεως κόστους της ανάπτυξης τυποποιημένων στατιστικών υγείας, με στόχο να περιληφθούν στο σύστημα παρακολούθησης υγείας στην Κοινότητα. 18 Β. ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΕΜΒΕΑΕΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ ΑΜΟΙΒΑΙΑΣ ΑΝΤΑΑΑΑΓΗΣ ΤΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Στόχος Να δοθεί δυνατότητα καθιέρωσης μίας αποτελεσματικής και φερέγγυας μεταφοράς και αμοιβαίας ανταλλαγής δεδομένων και δεικτών υγείας χρησιμοποιώντας ως κύριο μέσο την τηλεματική ανταλλαγή δεδομένων. 7. Ενθάρρυνση και υποστήριξη της ανάπτυξης ενός δικτύου για τη διάδοση υγειονομικών δεδομένων, κυρίως μέσω της χρήσης ανταλλαγών δεδομένων μέσω τηλεματικής και ενός συστήματος κατανεμημένων βάσεων δεδομένων, ιδίως με τον καθορισμό προδιαγραφών για δεδομένα και διαδικασιών όσον αφορά την πρόσβαση, την αναζήτηση, την εμπιστευτικότητα και την ασφάλεια των διαφόρων τύπων πληροφοριών που περιλαμβάνονται στο σύστημα. Γ. ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΚΘΕΣΕΙΣ Στόχος. Να αναπτυχθούν οι αναγκαίες μέθοδοι και εργαλεία για την ανάλυση και την υποβολή εκθέσεων, και να υποστηριχθεί η διεξαγωγή αναλύσεων και εκθέσεων για την κατάσταση, τις τάσεις, τους καθοριστικούς παράγοντες της υγείας και τις επιδράσεις των πολιτικών στην υγεία. 7. Ενθάρρυνση και υποστήριξη της ανάπτυξης δικτύου για τη διαβίβαση και τη διάδοση υγειονομικών δεδομένων, κι·ρίθ)ς μέσω τηλεματικών ανταλλαγών και συστήματος κατανεμημένων βάσεων δεδομένων, ιδίως με την θέσπιση προδιαγραφών για δεδομένα και διαδικασιών σχετικά με την πρόσβαση, την αναζήτηση, την εμπιστευτικότητα και την ασφάλεια των διαφόρων ειδών πληροφοριών που περιλαμβάνονται στο σύστημα. 8. Ενθάρρυνση για την ανάπτυξη της ικανότητας για διενέργεια αναλύσεων, συμπεριλαμβανομένων και των συγκριτικών και προληπτικών μεθοδολογιών και μέσων, τη δοκιμασία υποθέσεων και προτύπων και την αξιολόγηση των σεναρίων και των αποτελεσμάτοτν στον τομέα της υγείας. 8. Ενθάρρυνση και υποστήριξη για την ανάπτυξη ικανότητας διενέργειας αναλύσεων, με τη βελτίωση των υφιστάμενων ικανοτήτων, συμπεριλαμβανομένων μελετών σκοπιιιότητας νια πιθανές νέες δομές, μεθοδολογίες και μέσα συγκρίσεων και προβλέψεων, έλεγχος υποθέσεων και προτύπων καθώς και αξιολόγηση σεναρίων υγείας και αποτελεσμάτων. 19 9. Υποστήριξη για την ανάλυση και την αξιολόγηση της επίδρασης των κοινοτικών ενεργειών και προγραμμάτων στη δημόσια υγεία. 9. Υποστήριξη για την ανάλυση, τη σύνταξη και τη διάδοση εκθέσεων που αξιολογούν την επίδραση των κοινοτικών ενεργειών και προνραμιιάτων στον τομέα της δημόσιας υγείας. 10. Υποστήριξη για την παραγωγή και διάδοση των εκθέσεων και του λοιπού ενημερωτικού υλικού για την κατάσταση και τις τάσεις στον τομέα της υγείας, τους καθοριστικούς παράγοντες της υγείας και την επίδραση άλλων πολιτικών στην υγεία. 10. Υποστήριξη για τη σύνταξη, την παραγωγή και τη διάδοση εκθέσεούν και άλλου ενημερωτικού υλικού σχετικά με την κατάσταση και τις τάσεις που επικρατούν στον τομέα της υγείας, τους καθοριστικούς παράγοντες της υγείας και την επίδραση άλλων πολιτικοόν στην ι^εία. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II Μη εξαντλητικός κατάλογος τομέων στους οποίους μπορούν να θεσπιστούν δείκτες υγείας στο πλαίσιο του κοινοτικού συστήματος παρακολούθησης της υγείας Α. Κατάσταση της υγείας 1. Προσδόκιμο επιβίωσης: - προσδόκιμο επιβίωσης σε ορισμένες 2. ηλικίες - προσδόκιμο υγείας Θνησιμότητα: - γενική - αιτίες θανάτου - επιβίωση κατά νόσο 3. Νοσηρότητα: - νοσηρότητα κατά νόσο - συνδυασμένη νοσηρότητα 4. Λειτουργ ία και ποιότητα ζωής : - προσωπική αντίληψη του ατόμου για την υγεία του - φυσική ανικανότητα - περιορισμοί δραστηριότητας - κατάσταση/ικανότητα λειτουργιών - απώλεια εργασίας για λόγους υγείας - διανοητική υγεία Ανθρωπομετρικά χαρακτηριστικά 5. 20 Β. Τρόπος ζωής και συνήθειες που έχουν σχέση με την υγεία 1. Κατανάλωση καπνού 2. Κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών 3. Χρήση ναρκωτικών 4. 5. 6. 7. Άλλες δραστηριότητες που έχουν σχέση με Σωματική άσκηση Διατροφή Σεξουαλική συμπεριφορά την προαγωγή υγείας Γ. Συνθήκες διαβίωσης και εργασίας 1. Απασχόληση/ανεργ ία : 2. - επάγγελμα Εργασιακό περιβάλλον: - ατυχήματα - έκθεση σε καρκινογόνους και άλλες επικίνδυνες ουσίες - επαγγελματική υγεία Συνθήκες στέγασης 3. 4. Οικιακές δραστηριότητες και δραστηριότητες αναψυχής: - ατυχήματα στο σπίτι - ελεύθερος χρόνος 5. Μεταφορές: 6. - τροχαία ατυχήματα Εξωτερικό περιβάλλον: - ατμοσφαιρική ρύπανση - ρΐυιανση των υδάτων - άλλες μορφές ρύπανσης - ακτινοβολίες - έκθεση σε καρκινογόνους και άλλες επικίνδυνες ουσίες εκτός εργασιακού περιβάλλοντος Α. Προστασία της υγείας 1. Πηγές χρηματοδότησης 2. Εγκαταστάσεις/εργατικό δυναμικό - ΧρήσγΙ πόρων για την υγεία - νοσηλευτικό προσ(οπικό 3. Κόστος/δαπάνες - νοσοκομειακή περίθαλψη - εξωνοσοκομειακή περίθαλψη - φαρμακειπ;ικά προϊόντα 21 4. Κατανάλ(οση/χρήση - νοσοκομειακή περίθαλψη - εξωνοσοκομειακή περίθαλψη - φαρμακευτικά προϊόντα 5. Προαγωγή της υγείας και πρόλη\|>η ασθενειών Ε. Δημογραφικοί και άλλοι κοινωνικοί παράγοντες 1. Φύλλο 2. Ηλικία 3. Οικογενειακή κατάσταση 4. Περιοχή κατοικίας 5. Μόρφωση 6. Εισόδημα 7. Πληθυσμιακές υποομάδες 8. Καθεστώς ασφάλισης υγείας ΣΤ. Διάφορα 1. Ασφάλεια προϊόντων 2. Άλλα 22 ISSN 0254-1483 COM(96) 222 τελικό ΕΓΓΡΑΦΑ GR 05 Αριθ. καταλόγου : CB-CO-96-232-GR-C ISBN 92-78-04219-6 Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων L-2985 Λουζεμβούργο


title: MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD, HET EUROPEES PARLEMENT, HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S - Het concurrentievermogen van de sector onderaanneming in de textiel- en kledingindustrie in de Europese Unie

eurovoc_concepts:
EU programme
competitiveness
small and medium-sized enterprises
subcontracting
textile industry

text: ?Tfifm$K? COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 15. 05. 1996 COM(%) 210 def. MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD, HET EUROPEES PARLEMENT, HET ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S Het concurrentievermogen van de sector onderaanneming in de textiel- en kledingindustrie in de Europese Unie INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING 1 ct_ 2. 3. 4. Situatie van de Europese sector onderaanneming kledingindustrie in de textiel- en 2 Factoren die van belang zijn voor de ontwikkeling van het 5 concurrentievermogen Maatregelen ter bevordering van het concurrentievermogen van de sector 6 onderaanneming in Europa 4. 1. Multisectorale programma 's en instrumenten 6 4. 2. Communautaire acties ten behoeve van de sector onderaanneming 9 4. 3. Bevordering van het onderaanneming in de textiel- en kledingindustrie concurrentievermogen van de sector 10 5. CONCLUSIES 13 <L 1. INLEIDING De kleine en middelgrote onderaannemingsbedrijven, die werken voor plaatselijke of elders gevestigde opdrachtgevers, vertegenwoordigen een zeer aanzienlijk deel - 10 à 60% afhankelijk van de Lid-Staat - van de sector textiel en kleding in de Europese Unie. De in onderaanneming uitgevoerde activiteiten worden verzorgd door een netwerk van duizenden KMO's, vaak ambachtelijke bedrijven, die een essentiële rol vervullen als bron van werkgelegenheid en inkomen, met name in bepaalde gebieden. Volgens de recentste ramingen zijn in de sector onderaanneming 650. 000 personen werkzaam, waarvan circa 200. 000 vakmensen. Naar schatting zijn ongeveer 150. 000 werknemers in deze sector zwartwerkers. Dit is een aanzienlijk deel (ongeveer een derde) van het aantal banen in de sector textiel en kleding van de Europese Unie. De activiteiten van de onderaannemingsbedrijven zijn zeer arbeidsintensief en leveren dus zeer veel werkgelegenheid op. Deze bedrijven hebben echter te lijden van een aantal structurele zwakke punten. Zij worden vaak geconfronteerd met ingrijpende wijzigingen en aanpassingen in het beleid en de strategie van de opdrachtgevers (industriële en distributiebedrijven) waarvan zij in veel gevallen sterk afhankelijk zijn. Voorts zijn zij kwetsbaar voor concurrentie uit lage-lonenlanden. Tenslotte zijn zij door een complex van culturele en psychologische barrières onvoldoende bereid te investeren in opleiding en innovatie en hebben zij moeite met het uitstippelen van strategieën voor het opvangen van veranderingen en voor het verkrijgen van toegang tot de markten. Met name de kleine onderaannemingsbedrijven hebben een rudimentair beheer en voelen er weinig voor stappen te ondernemen die niet rechtstreeks betrekking hebben op het functioneren van de onderneming. In de huidige door ingrijpende industriële wijzigingen en toenemende internationale concurrentie gekenmerkte situatie is versterking van het concurrentievermogen van de sector onderaanneming van fundamenteel belang om in Europa een industriële activiteit van enige omvang overeind te houden, gezien de nauwe onderlinge samenhang binnen de mondiale textiel- en kledingbranche. Hoewel het ongetwijfeld zo is dat de nodige aanpassingen vooral een zaak van de bedrijven zelf zijn, moet de overheid toch een bijdrage leveren tot het creëren van een omgeving die gunstig is voor de ontwikkeling van de concurrentiekracht van de bedrijven en voor de benutting van de aan de totstandbrenging van de interne markt verbonden voordelen. Met deze mededeling wordt beoogd voorstellen te doen voor een pakket maatregelen en flankerend beleid om de sector onderaanneming in de textiel- en kledingindustrie te helpen zijn concurrentievermogen te verbeteren. De Commissie kan, in samenwerking met een Groep dat deze sector vertegenwoordigt, een stimulerende en begeleidende rol vervullen door te zorgen voor de nodige complementariteit en synergie tussen de verschillende niveaus en partners. ;4 Daarbij moet prioriteit worden gegeven aan verspreiding van informatie en van optimale methodes, vanuit het oogpunt van de concurrentievoordelen waarvan de sector kan profiteren, alsook aan de ontwikkeling van industriële samenwerking. De voorgenomen acties hebben met name betrekking op immateriële investeringen en zijn de neerslag van een werkprogramma dat in samenwerking met de sociale partners op stapel is gezet. In dit verband is in december 1992 in Madrid een eerste forum inzake onderaanneming gehouden, dat werd gevolgd door verschillende sectorale conferenties. In 1994 is een studie afgerond waarbij de omvang en de structuur van de sector onderaanneming in de kledingbranche zijn geanalyseerd, de door de loonwerkers en opdrachtgevers ondervonden moeilijkheden het de concurrentievermogen die worden ontwikkeld om de marktpositie te herdefiniëren zijn onderzocht, en de door de overheid en de bedrijven zelf toegepaste maatregelen zijn bestudeerd. geïnventariseerd, verbetering strategieën zijn van ter in de In maart 1994 heeft de Europese Commissie in Brussel een Europees forum van de sector onderaanneming dan 200 vertegenwoordigers van deze sector hebben deelgenomen. Tijdens dit forum hebben gedachten wisselingen plaatsgevonden over de bestaande of in voorbereiding zijnde programma's en over de maatregelen die het beste zijn afgestemd op de behoeften van de onderaannemingsketen (loonwerkers, bedrijven die de opdrachten geven en distributie). georganiseerd, waaraan meer kledingbranche is een aantal proefprojecten opgezet om de Naar aanleiding van deze initiatieven haalbaarheid van de voorgenomen maatregelen te beproeven. Parallel hiermee zijn vijf ronde-tafelgesprekken georganiseerd in verschillende Lid-Staten (België, Frankrijk, Italië, Griekenland en Portugal) met het doel ter plaatse na te gaan of het programma aan de eisen beantwoordt. De hele exercitie is in nauwe samenwerking met de sociale partners afgewikkeld. Daartoe is een studiegroep opgericht waarin de diensten van de Commissie, de vertegenwoordigers van de beroepsorganisaties, inclusief die van de KMO's, alsook vertegenwoordigers van de vakbonden zitting hadden. Afhankelijk van het onderwerp werden diverse onafhankelijke deskundigen uitgenodigd om aan de besprekingen deel te nemen. De Industrieraad'heeft de Commissie tijdens zijn vergadering van 28 maart 1996 verzocht om een mededeling in te dienen over de situatie van de sector onderaanneming in de textiel- en kledingindustrie in de Europese Unie. 2. SITUATIE VAN DE EUROPESE SECTOR ONDERAANNEMING IN DE TEXTIEL- EN KLEDINGINDUSTRIE Bij alle activiteiten van de textiel- en kledingindustrie worden onderaannemers ingeschakeld, maar dit gebeurt toch vooral bij de veredeling en in de confectie (inclusief breigoed). Een veelheid van KMO's is daarbij actief waaronder een groot aantal kleine bedrijven, die vaak gevestigd zijn lokaal niveau werkgelegenheid bieden, vooral aan vrouwen, en zodoende aanzienlijk bijdragen tot de plaatselijke welvaart. in plattelandsgebieden en op De onderaannemingsbedrijven zijn onderling sterk verschillend qua omvang, activiteit, ontwikkeling en relaties binnen de bedrijfskolom. Het gaat hier om een uit statistisch oogpunt nog vrij onbekend gebied. De Commissie heeft een statistiekprogramma ontwikkeld waarmee wordt beoogd om, in samenwerking met de betrokken bedrijven, de bestaande leemten in de informatie tenminste gedeeltelijk op te vullen. De sector onderaanneming heeft thans te maken met een reeks beperkingen die voortvloeien uit de belangrijke structurele en conjuncturele ontwikkelingen waardoor de textiel- en kledingbranche als geheel gekenmerkt wordt. De bedrijven worden geconfronteerd met een markt die steeds meer concurrentie van buiten ondervindt, met een stagnerende vraag in Europa en met ingrijpende wijzigingen in de voorkeuren van de consumenten. Met het oog op de ontwikkeling van een rendabele toekomst voor de sector onderaanneming moeten de relatieve voordelen van de activiteiten daarvan opnieuw sterker worden geprofileerd, met name door toepassing van flexibele en aanpassingsgerichte systemen en door een beter gestructureerde know-how. Binnen de textiel- en kledingbranchevooral vooral wordt de sector onderaanneming geconfronteerd met: a) Internationalisering van de produktie en niet name verplaatsing van activiteiten naar lage-lonenlanden; deze factoren bepalen het concurrentiekader waarbinnen de onderaannemers opereren. De overheveling van confectie-activiteiten naar deze landen ging gepaard met en werd versterkt door het plaatsen van bestellingen door de grote opdrachtgevers in die landen. Een aantal derde landen heeft een grote mate van vakmanschap en een hoog kwaliteitsniveau bereikt en daarnaast zijn de kosten gedaald en is de duur van het transport bekort. Flexibele verplaatsing van activiteiten komt steeds meer binnen het bereik van grote distributeurs die hun besluiten nemen op basis van een grondige analyse van de relevante - positieve en negatieve - economische factoren, welke nodig zijn om de voor activiteiten in derde landen benodigde complexe logistieke, informatie- en fabrieksbeheersysternen te kunnen beheren. b) Versterking van het belang van de distributeurs (gespecialiseerde winkelketens, grote warenhuizen enz. ). In eerste instantie was deze ontwikkeling een goede zaak voor de onderaannemers. Door de rationalisatie van de distributiestructuren in Europa en met name de ontwikkeling van de massadistributie zijn de prijzen echter steeds zwaarder onder druk komen te staan. Bovendien streeft de distributie ernaar, nu zij te maken heeft met een minder voorspelbare vraag, zich aan het begin van het seizoen niet meer volledig vast te leggen en plaatst zij tijdens het seizoen steeds meer bestellingen voor aanpassing van het produktengamma aan nieuwe trends. De onderaannemers van confectiekleding zien zich bijgevolg gedwongen het risico te nemen hun produktengamma snel te moeten aanpassen aan veranderingen in de vraag en met nieuwe collecties te moeten komen tegen prijzen die op internationaal niveau concurrerend zijn. c) Deze situatie weerspiegelt zich in de nieuwe regeling voor het passieve veredelingsverkeer ' waarin bepalingen zijn opgenomen die erop gericht zijn de verplaatsing van de produktie aan bepaalde grenzen en billijke voorwaarden te binden, ten einde de communautaire bedrijven de kans te geven zich te ontwikkelen en om industriële samenwerking te bevorderen. De onderaannemers kunnen eveneens van deze bepalingen profiteren om hun concurrentievermogen op peil te houden via lastenverlichting. d) De kosten die verbonden zijn aan het inspelen op een steeds veranderende vraag zijn teruggelopen dank zij automatisering en de invoering van nieuwe, geavanceerde organisatie- en beheersmethoden. Het aandeel van de arbeidskosten blijft echter vrij hoog (75 à 80%), gezien het seizoensgebonden en onregelmatige karakter van de werklast, hetgeen tot een flexibeler gebruik van de werktijd dwingt. Sommige bedrijven maken gebruik van zwartwerk om de kosten te verlagen en te voldoen aan de behoeften van een korte economische cyclus. Naar schatting zijn bij dit zwartwerk 150. 000 personen betrokken (20% van de reguliere werkgelegenheid). Volgens de reeds aangehaalde studie komt de belasting die daarbij jaarlijks wordt ontdoken overeen met het bedrag dat wordt besteed in het kader van de maatregelen ter ondersteuning van de textiel- en kledingsector in de EU. Deze praktijk biedt, gezien de druk die daardoor op de prijzen wordt gelegd, geen duurzame bescherming noch voor de werkgelegenheid, noch voor het concurrentievermogen van de betrokken bedrijven. Deze handelwijze stuit op verzet van de vakbonden en ook door de overheid mag zij niet worden getolereerd. De huidige strategieën met betrekking tot onderaanneming vallen uiteen in vier groepen, waarbij respectievelijk de volgende uitgangspunten worden gehanteerd: a) b) c) d) het kostenaspect; lage-lonenlanden zijn in deze optiek de bepalende factoren; lage arbeidskosten en rechtstreekse concurrentie met reactievermogen en flexibiliteit; bij deze benadering moet het concurrentievoordeel komen van een snelle reactie op een gediversifieerde en veranderlijke vraag en van het vermogen in te spelen op de ontwikkelingen binnen de distributie; deskundigheid en know-how, waarbij de aandacht uitgaat naar de marktsegmenten belangrijke scholing ervaring, waar concurrentievoordelen opleveren; specialisering know-how, en het aspect service, waarbij de loonwerker bepaalde diensten aan de opdrachtgever aanbiedt, zoals assistentie bij het ontwerpen van artikelen, coördinatie van de onderaannemingsnetwerken, logistieke ondersteuning, de aankoop van stoffen, enz. ligt het accent vooral op In bepaalde gebieden, met name reactievermogen, dienstverlening en flexibiliteit als reactie op de druk die op de prijzen wordt uitgeoefend door de ontwikkeling binnen de distributie. In andere gebieden is de situatie minder eenvormig en speelt vooral het kostenaspect een rol. Dit is de bepalende in Noord-Europa, Verordening nr. 3036/94 van de Raad, PB L 322 van 15. 12. 1994. factor bij ongeveer een derde van de in Europa in onderaanneming uitgevoerde activiteiten en is zodoende even belangrijk als de factor reactievermogen en flexibiliteit. Deskundigheid en dienstverlening tenslotte zijn even belangrijk en zijn de bepalende factor voor het resterende derde. De louter op basis van het kostenaspect concurrerende onderaannemers zijn die welke het hoofd moeten bieden aan de belangrijkste uitdagingen, en dit ook zullen moeten blijven doen. Het verschil in kosten tussen Europa en bepaalde handelspartners is namelijk te groot om op dit gebied een concurrentievoordeel te kunnen blijven vasthouden, met name waar het gaat om produkten van mindere kwaliteit. Dit neemt niet weg dat Europa nog wel degelijk bepaalde concurrentievoordelen biedt die een verdere ontwikkeling van de produktiviteit van de bedrijven mogelijk maken. Het gaat meer bepaald om voordelen op het gebied van kwalificaties, dienstverlening, een beter gebruik van een soepele logistieke structuur, styling en kwaliteit van de produkten. Er is nog een andere belangrijke uitdaging, waaraan meer bepaald de als onderaannemer optredende KMO's en met name de kleine bedrijven binnen die groep het hoofd moeten bieden. Deze bedrijven zijn een belangrijk reservoir van werkgelegenheid, maar zij zijn vaak ingekapseld binnen regionale markten en hebben er moeite mee de kansen aan te grijpen die worden geboden door de opening van de markten, de ontwikkeling van de vraag en van de technologie en de veranderingen in de bedrijfskolom. 3. FACTOREN DIE VAN BELANG ZIJN VOOR DE ONTWIKKELING VAN HET CONCURRENTIEVERMOGEN Doordat de sector onderaanneming in Europa door de hoge arbeidskosten geleidelijk terrein moet prijsgeven aan de lage-lonenlanden, heeft deze sector zich moeten aanpassen om op een andere manier met zijn activiteiten een concurrentievoordeel te behalen. De experimenten op dit gebied die succes hebben opgeleverd hadden met name betrekking op de ontwikkeling van immateriële investeringen en industriële samenwerking. immateriële investeringen als factor De ontwikkeling van ter bevordering van de concurrentiepositie is parallel verlopen met de ontwikkeling van de markten en van de vraag. De op flexibiliteit en reactievermogen gebaseerde organisatie van de produktie is tot stand gebracht door toepassing van "just in time"-technieken en het principe van de snelle respons, alsook door middel van een breed georiënteerde beroepsopleiding. Voorts hebben kwaliteit en innovatie, know-how en dienstverlening aan belang gewonnen binnen de strategie van de bedrijven. Het gebruik van informatietechnologieën blijkt een zeer belangrijke middel te zijn voor versterking van het concurrentievermogen van de bedrijven binnen de sector, inclusief de onderaannemingsbedrijven. Deze technologieën beantwoorden namelijk aan de behoeften van de bedrijven die het gevolg zijn van de nieuwe organisatiestructuur van de produktie, de wijzigingen in het gedragspatroon van de consumenten en, binnen een meer algemeen kader, van de ontwikkeling en de mondialisering van de markten. Met name voor de KMO's binnen de sector onderaanneming maken deze technologieën het mogelijk sneller en goedkoper contacten te leggen, de nadelen die verbonden zijn aan het op grote afstand werken gedeeltelijk weg te nemen, en gemakkelijker deel te nemen aan netwerken voor produktie- en marketingactiviteiten, alsook aan de herstructurering van de gehele branche. De ontwikkeling en versterking van deze voor het concurrentievermogen gunstige factoren vergt echter een extra inspanning op het gebied van informatieverspreiding en opleiding. In de eerste plaats moet een aantal psychologische en culturele barrières worden overwonnen zodat de bedrijven kunnen worden overtuigd van het nut van hervormingen en de interesse voor opleiding kan worden ontwikkeld, zowel bij het personeel als bij de bedrijfsleiders. Vervolgens zouden met behulp van de moderne communicatiemiddelen en een goede ondersteuning concrete acties kunnen worden ontwikkeld naar gelang van de mogelijkheden die daarvoor bij de loonwerkers voorhanden zijn. Bovendien zouden de onderaannemingsbedrijven volledig moeten kunnen profiteren van de Europese interne markt en zelfs een internationale dimensie moeten krijgen. De samenwerking tussen de bedrijven zou het mogelijk moeten maken tot bepaalde vormen van synergie te komen die de concurrentiepositie van de onderaannemers binnen de textiel- en kledingbranche zouden helpen versterken, via de ontwikkeling en de consolidatie van "clusters" en van produktie- en informatienetwerken, het bundelen van de middelen voor benutting van de know-how, promotieactiviteiten en toegang tot de markten van derde landen. Voorts tonen de succesvolle experimenten met samenwerking tussen opdrachtgevers en loonwerkers aan dat er ook op dit gebied een belangrijk potentieel aanwezig is voor versterking van het concurrentievoordeel en stabilisering, niet alleen voor de sector onderaanneming, maar ook voor de branche als geheel. De maatregelen van de Unie in het kader van het algemene concurrentiebeleid, het flankerend beleid ter ondersteuning van de industriële aanpassing en een agressiever handelsbeleid, zouden erop gericht moeten zijn de nodige synergieën tot stand te brengen en zouden moeten fungeren als katalysator voor decentraal opgezette initiatieven en projecten, zowel op nationaal als op Europees niveau. 4. MAATREGELEN TER BEVORDERING VAN HET CONCURRENTIE VERMOGEN VAN DE SECTOR ONDERAANNEMING IN EUROPA 4. 1. MULT1SECTORALE PROGRAMMA 'S EN INSTRUMENTEN In het kader van het bestaande beleid komen verschillende communautaire programma's en instrumenten in aanmerking om door de sector onderaanneming te worden gebruikt ter ondersteuning van de door de bedrijfstak zelf ontwikkelde initiatieven om zijn concurrentievermogen te verbeteren. Voor door de structuurfondsen gefinancierde acties is voor de periode 1994-1999 een bedrag van 141 miljard ecu uitgetrokken, in valuta van 1992 (waarbij nog 4,724 miljard ecu komt voor de nieuwe Lid-Staten - in valuta van 1995). Maatregelen ten behoeve van de sector onderaanneming zijn mogelijk zowel in het kader van de op de industrie gerichte in de communautaire bestekken en de actieprogramma's waarin is voorzien programmeringsdocumenten van de Lid-Staten, als in het kader van de programma's die deel uitmaken van de communautaire initiatieven. is, vertegenwoordigen de bestaande In de onder doelstelling 1 vallende regio's, waar de textiel- en kledingsector sterk vertegenwoordigd "industrieprogramma's" een aanzienlijk potentieel, zowel qua middelen als qua geplande maatregelen, voor verbetering van de concurrentiekracht van de industrie. In dit verband bestaat de mogelijkheid om, in het kader van de follow-up van de programma's, de maatregelen met betrekking tot onderaanneming doeltreffender te maken overeenkomstig de conclusies van deze mededeling. Wat de onder doelstelling 2 vallende regio's betreft, zullen de nieuwe programma's voor de periode 1997-1999 weldra door de Lid-Staten voor goedkeuring aan de Commissie worden voorgelegd. De desbetreffende regio's kunnen dus hun programma's (waarvoor een bijdrage van de Gemeenschap van 8 miljard ecu, in valuta van 1992, beschikbaar is gesteld) zodanig opstellen dat maatregelen ter versterking van het concurrentievermogen van de sector onderaanneming in aanmerking worden genomen. Wat de communautaire initiatieven betreft, gaat het met name om de volgende: PME (KMO's), dat beoogt de kleine en middelgrote ondernemingen ertoe aan te zetten zich aan te passen aan de eisen van de interne markt en de internationale concurrentie; voor dit is voor de periode 1994-1999 een budget van 1 miljard ecu initiatief beschikbaar gesteld; RETEX, een programma voor modernisering en omschakeling in de van de textiel- en kledingsector afhankelijke regio's, waarvoor 522 miljoen ecu aan begrotingsmiddelen beschikbaar is gesteld voor de periode 1994-1997. Een verlenging van het programma tot 1999 wordt overwogen; in de industrie aan te stimuleren zich aan de ADAPT, waarmee wordt beoogd de werknemers veranderingen innoverende en transnationale projecten; voor dit initiatiefis voor de periode 1994-1999 een budget van 1,4 miljard ecu, in valuta van 1994, beschikbaar gesteld. Tevens is voorzien in een extra bedrag van 170 miljoen ecu voor de financiering van acties op het gebied van de informatiemaatschappij. Deze acties zijn van bijzonder belang voor de ontwikkeling van de relaties tussen opdrachtgevers en onderaannemers. te passen door middel van Daarnaast is er ook nog het programma LEONARDO, met een budget van 620 miljoen ecu, innovatiepotentieel op het gebied van is de kwaliteit en het dat erop gericht grensoverschrijdende van bevorderen te beroepsopleiding proefprojecten, uitwisselingsprogramma's, enquêtes en analyses. ondersteuning door Voorts wordt in het kader van de maatregelen van het Europees Sociaal Fonds aandacht besteed aan de specifieke problemen die de KMO's ondervinden op het gebied van de verbetering van de kwalificaties van hun personeel en van interne opleiding in het algemeen. In dit verband zijn impulsen gegeven aan verbetering van de kwaliteit van het aanbod van externe opleidingen en aan de ontwikkeling van technieken voor afstandsonderwijs, ten einde tot een grotere doeltreffendheid en flexibiliteit op het gebied van opleidingen te komen. In de periode 1994-1999 zou van de totale bijdragen van het Sociaal Fonds 6 miljard ecu kunnen worden besteed aan het bevorderen van een meer systematische aanpak van permanente educatie. Voorts beantwoorden de acties die zijn gepland in het kader van de nieuwe doelstelling 4 beter aan de opleidingsbehoeften van de bedrijven in de sector onderaanneming. Doelstelling 4 beoogt de behoeften van de bedrijven op het gebied van opleiding en bijscholing binnen hun specifieke omgeving te bevorderen en maakt het mogelijk een strategie uit te stippelen voor de organisatie van opleidingsactiviteiten en de uitvoering van maatregelen op het gebied van permanente educatie. Vanuit die optiek worden in dit kader ook acties bevorderd voor de overdracht van technologie en beroepservaring van de grote ondernemingen naar hun kleine en middelgrote toeleveranciers. In het vierde kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling is een inspanning gedaan om de deelneming van KMO's aan de communautaire extra onderzoekprogramma's en de toegang van deze ondernemingen tot de resultaten van deze programma's industriële te vergemakkelijken. Meer bepaald op het gebied van technologieën en materialen (Brite/Euram Hl) zijn ruim 60 onderzoekprojecten aan de gang, waaraan in de meeste gevallen door KMO's uit de sector wordt deelgenomen. Daarnaast wordt ook een gericht onderzoekproject2 uitgevoerd dat is opgezet in de vorm van netwerken waarin OTO-projecten in de textiel- en kledingsector zijn ondergebracht. Daarnaast staan verschillende financiële instrumenten (globale leningen van de ED3, rentesubsidies, bekend onder de naam "faciliteit voor KMO's", Europees investeringsfonds) ter beschikking om de acties van de KMO's op verschillende terreinen te ondersteunen. initiatieven Tenslotte zijn ter bevordering van de samenwerking tussen KMO's ontwikkeld, zoals de netwerken voor het vinden van partners BC-net en BRE en de programma's voor directe contacten Euro-partnerschap en INTERPRISE, alsmede plaatselijke of interregionale initiatieven, zoals de Europese ontwikkelingskernen. Voorts heeft de Raad in 1995 een speciale begrotingslijn van 400 miljoen ecu goedgekeurd ter ondersteuning van de modernisering en de herstructurering van de Portugese textiel- en kledingsector. Het desbetreffende programma bestrijkt de periode 1995-1999 en omvat maatregelen ten behoeve van de onderaannemers in deze sector om deze in staat te stellen hun concurrentiepositie te verbeteren. Het gerichte onderzoekproject Total Quality Textiles omvat 4 clusters van projecten: "Advance Processing Machinery", "Innovation in Processing Techniques", "Modelling, Management and Planning" en "Monitoring and Control". 8 4. 2. COMMUNAUTAIRE ACTIES TEN BEHOEVE VAN DE SECTOR ONDERAANNEMING De ten behoeve van de sector onderaanneming opgezette acties hadden tot dusverre hoofdzakelijk betrekking op het creëren van een gunstige omgeving voor onderaanneming informatieverstrekking en binnen de communicatie tussen opdrachtgevers en onderaannemers. interne markt en op verbetering van de 4. 2. 1. Totstandbrenging van een gunstige omgeving voor onderaanneming a) Statistische actie voor de ontwikkeling van de informatievoorziening over onderaanneming Met dit initiatief wordt beoogd regelmatig informatie over de ontwikkeling van de in onderaanneming uitgevoerde activiteiten te verstrekken. Het wordt gecoördineerd door Eurostat, in samenwerking met de nationale instituten voor de statistiek en de beroepsorganisaties. b) Praktische handleiding over de juridische aspecten van onderaanneming tot betere contractuele relaties tussen de opdrachtgevers en de Met het doel onderaannemers te komen, heeft de Commissie deze praktische handleiding samengesteld; deze geeft een overzicht van de belangrijkste juridische vraagstukken op dit gebied enerzijds, en van de in de verschillende Lid-Staten geldende juridische regelingen inzake onderaannemingsverhoudingen anderzijds. Deze handleiding zal worden bijgewerkt om rekening te houden met de ontwikkeling van de wetgeving in de Lid-Staten; daarbij zal zij ook worden uitgebreid met een vergelijkende analyse van de situatie in Oostenrijk, Finland en Zweden. c) Gedragscode In samenwerking met UNICE (Unie van industriefederaties der Europese Gemeenschap) en de beroepsorganisaties, is de Commissie begonnen aan de opstelling van een gedragscode inzake kwaliteit, certificering en betalingstermijnen, met het doel de zakelijke relatie tussen opdrachtgevers en loonwerkers te verbeteren. 4. 2. 2. Verbetering van de informatievoorziening en de communicatie tussen opdrachtgevers en onderaannemers a) Meertalige terminologieën per sector De eerste versie van een aantal op specifieke sectoren betrekking hebbende meertalige terminologieën is voltooid. Deze terminologieën zijn bedoeld om de taalproblemen die verbonden zijn aan grensoverschrijdende onderaannemingsactivitieten op te lossen. In samenwerking met de sociale partners worden deze thans aangepast en bijgewerkt om rekening te houden met de technische evolutie in de sector en met de ontwikkeling van de interne markt. h) Het onderbrengen van databanken over onderaanneming in netwerken De Commissie heeft in 1994 het project SCAN (Subcontracting Assistance Network) opgezet met het doel de toegankelijkheid, de regelmaat van de verstrekking en de kwaliteit van de informatie over de onderaannemingsmarkten te verbeteren door middel van een koppeling en van interoperabiliteit tussen de beurzen voor en databanken over onderaanneming in Europa. c) Repertorium van de vertegenwoordigende organen van de sector onderaanneming Dit repertorium is eind 1992 voor het eerst gepubliceerd en is in 1994 bijgewerkt. Het inventaris op communautair niveau van alle organisaties die de bevat een onderaannemingsbedrijven vertegenwoordigen. 4. 3. BEVORDERING VAN HET CONCURRENTIEVERMOGEN VAN DE SECTOR ONDERAANNEMING IN DE TEXTIEL- EN KLEDINGINDUSTRIE in de Naar aanleiding van de conclusies van het forum over onderaanneming kledingbranche, dat in maart 1994 in Brussel heeft plaatsgevonden, heeft de Commissie, in samenwerking met de sociale partners en met technische steun van onafhankelijke deskundigen, een aantal studies laten uitvoeren waarbij het belang en de haalbaarheid van bepaalde flankerende maatregelen ter versterking van het concurrentievermogen van de sector zijn geëvalueerd. De voorgenomen beleidslijnen zijn getoetst tijdens vijf ronde-tafelgesprekken die in België, Frankrijk, Griekenland, Italië en Portugal werden gehouden. Zij hebben betrekking op de volgende vier gebieden: a) Informatie De hoofdmoot van de voorgenomen maatregelen maakt deel uit van het door de Commissie opgezette horizontale programma. Voorts is onlangs een handleiding voor het gebruik van de financieringsprogramma's van de Europese Unie gepubliceerd, die met name bedoeld is voor de KMO's in de sector. b) Samenwerking tussen opdrachtgevers en onderaannemers Verbetering van de middelen voor communicatie tussen opdrachtgevers en onderaannemers wordt in brede kring beschouwd als een essentiële voorwaarde voor het verbeteren van het concurrentievermogen en de positie van de sector onderaanneming. Een goede sterk communicatie gecompartimenteerde sector. een minder leidt tot 10 De werkzaamheden die reeds zijn afgerond hadden betrekking op technische relaties, en met name op de volgende drie communicatie-instrumenten: het technische fabricagedossier, waarin de kenmerken van het te vervaardigen produkt op duidelijke en begrijpelijke wijze moeten worden aangegeven; een technisch glossarium waarin in verschillende talen de juiste terminologie voor een aantal begrippen moet worden opgenomen; elektronische uitwisseling van gegevens (EDI) die voorziet in verderreikende behoeften van de bedrijven met betrekking tot hun activiteiten. Deze instrumenten hebben een zeker nut volgens de bedrijven die daarover werden geraadpleegd en de vertegenwoordigers van de sector; deze hebben gewezen op de bijdrage die deze instrumenten zouden leveren tot de totstandbrenging van een gunstige omgeving voor deelneming van de bedrijfstak aan de interne markt. c) Opleiding In de kledingsector zijn verschillende opleidingsgebieden geïnventariseerd en bestudeerd in het licht van de behoeften inzake kwalificaties die voortvloeien uit de ontwikkeling van de internationale omgeving, van de markten en van de situatie in het bedrijfsleven3. In dit verband dient met name aandacht te worden besteed aan: het strategische inzicht van de leiders van kleine bedrijven, kennis op het gebied van logistiek en beheer van goederenstromen, vaardigheden op het gebied van internationale betrekkingen en menselijke relaties (motiveren van mensen, communicatie, enz. ), alsook flexibiliteit en brede inzetbaarheid van alle werknemers. algemeen verschillen de behoeften inzake kwalificaties van de Over het onderaannemingsbedrijven niet van die van de branche als geheel, maar er kunnen wel aan aantal specifieke moeilijkheden worden geconstateerd, zoals de beperkte beschiktbaarheid van menselijke hulpbronnen, tijdgebrek gebrekkige informatie, compartimentering en de problemen die bedrijfsleiders ondervinden om zelf les te nemen of hun personeel opleidingen te laten volgen. Een eerste stap op dit gebied zou dus de ontwikkeling moeten zijn van bewustmakingsacties die de aandacht moeten vestigen op de voordelen die verbonden zijn aan opleiding en meer in het algemeen aan het aanpassingsvermogen van bedrijven, als een van de middelen om de voor het voortbestaan van die bedrijven onmisbare concurrentievoordelen te herwinnen. Study on employment and qualification needs in the european clothing industry, uitgevoerd met steun van de Commissie door het IFM (Institut Français de la Mode). 11 Vervolgens zouden opleidingen moeten kunnen worden aangeboden die gericht zijn op de specifieke problemen van de sector onderaanneming en meer bepaald aangepast zijn aan de omstandigheden waarbinnen de bedrijven moeten opereren (afstandsonderwijs, opleiding binnen de onderneming), dit alles tegen een redelijke prijs. De communautaire en nationale opleidingsprogramma's bieden mogelijkheden om op deze gebieden vorderingen te maken. Toch moet verder worden gestreefd naar passende tussen de Commissie, de nationale autoriteiten, de vormen van synergie vertegenwoordigers van de sociale partners en de bedrijven om de nodige acties te kunnen opzetten. d) Promotie De door de partners gesuggereerde krachtlijnen voor bezinning op promotieactiviteiten ten behoeve van de sector onderaanneming zijn hoofdzakelijk gericht op beurzen en soortgelijke evenementen. Uit de op initiatief van de Commissie en de sociale partners uitgevoerde haalbaarheidsstudie is gebleken dat het van belang is doeltreffende promotie-instrumenten te ontwikkelen, maar is ook naar voren gekomen dat een grote verscheidenheid aan behoeften en inzichten bestaat, met name wat betreft de eventuele totstandbrenging van een Europese beurs voor de sector onderaanneming in de textiel - en kledingindustrie. De visie van de bedrijven op dit type promotieacties is uiteraard sterk afhankelijk van waar het zwaartepunt van hun marktstrategieën ligt (nationale, communautaire of internationale markt). Er bestaan specifieke onderaannemingsbeurzen in Frankrijk, Italië en, van meer recente datum, in Griekenland. In Spanje bestaan plannen voor een soortgelijk initiatief. Het is duidelijk dat de ontwikkeling en totstandbrenging van dit soort evenementen de taak van de particuliere sector is. De Commissie ondersteunt het streven van de sector naar synergie op dit gebied en meer bepaald de totstandbrenging van een computernetwerk voor samenwerking tussen de verschillende Europese onderaannemingsbeurzen. De Commissie voorts overweegt de mogelijkheid steun te verlenen voor speciale evenementen waarbij gericht ontmoetingen tussen opdrachtgevers en onderaannemers worden georganiseerd. Ook zou moeten worden overwogen deze bedrijven te laten deelnemen aan Beursen die voor de verschillende branches in de textiel- en kledingsector worden georganiseerd. Daarbij moet er echter wel rekening mee worden gehouden dat het aantal deelnemers aan die beurzen beperkt is vergeleken met het totale aantal onderaannemingsbedrijven. Ook moet verder worden nagedacht over ander middelen voor promotie van de sector onderaanneming die een meer permanent karakter hebben, openstaan voor een groter aantal bedrijven en zich beter lenen voor het benutten van de aan de Europese dimensie verbonden voordelen. 12 5. CONCLUSIES De Europese sector onderaanneming is een kerncomponent van de textiel- en kledingbranche. Deze sector wordt geconfronteerd met een aantal fundamentele uitdagingen. De evolutie van deze sector en de ontwikkeling van zijn concurrentie vermogen zullen van invloed zijn op de toekomst van de hele branche. Uit ervaring blijkt dat dank zij de inspanningen die de bedrijven zich hebben getroost te passen, onderaannemingsactiviteiten nog steeds een gunstige om zich aan concurrentiepositie kunnen innemen binnen de context van de Europese textiel- en kledingindustrie, vooral indien verder wordt gestreefd naar kwaliteit en innovatie, betrouwbaarheid en flexibiliteit. In het kader van het nationale en communautaire beleid komen verschillende programma's en multisectorale instrumenten in aanmerking om te worden gebruikt door de onderaannemingsbedrijven. Met name is het van belang de KMO's meer te betrekken bij de programma's en acties ter ondersteuning van het streven naar verbetering van het concurrentievermogen via immateriële investeringen (kwaliteit, innovatie, opleiding, enz. ). Rekening houdend met bepaalde kenmerken van de sector onderaanneming (zeer uiteenlopende en versnipperde activiteiten, culturele en psychologische barrières), moet echter door de beroepsverenigingen en de overheid een extra inspanning worden gedaan op het gebied van bewustmaking en informatie. Het opzetten van acties voor industriële samenwerking tussen de onderaannemings bedrijven om gebruik te maken van een eventueel aanwezige complementariteit, zowel wat betreft de communautaire markt als de exportmarkten, zou zorgvuldig door de industrie moeten worden overwogen en zou door de overheid moeten worden bevorderd tussen de en ondersteund. Daarnaast verschillende in de textiel- en kledingbranche actieve economische actoren en met name tussen opdrachtgevers en onderaannemers moeten worden gestimuleerd. zouden partnerschapsovereenkomsten De bevordering van synergieën en van de convergentie van maatregelen op regionaal, nationaal en Europees niveau moet worden ontwikkeld. De Commissie kan daarbij een stimulerende en coördinerende rol vervullen. Het succes van deze onderneming hangt echter af van de participatie van de onderaannemingsbedrijven. De vertegenwoordiging van deze bedrijven lijkt soms moeilijk te regelen vanwege het heterogene en versnipperde karakter van hun activiteiten. Gezien deze situatie is de Commissie voornemens een permanent Groep voor de sector onderaanneming in de textiel- en kledingbranche op te zetten waaraan zal worden deelgenomen door de Europese nationale vertegenwoordigers van deze bedrijfstak en van de vakbonden. Binnen dit Groep zal een studie worden gemaakt van de ontwikkelingen en prioriteiten binnen de sector, met name de economische, concurrentie- en werkgelegenheidssituatie, het effect en de doeltreffendheid van de maatregelen, de programma's en de multisectorale instrumenten, de middelen om de participatie van met name de KMO's daarin op te voeren, en de noodzaak aanvullende begeleidende maatregelen te initiëren die gericht zijn op de specifieke behoeften van de sector onderaanneming in de textiel- en kledingindustrie. 13 Werkgelegenheid binnen de sector onderaanneming in Europa (1992) TABELJL België Duitsland Ierland Griekenland Italie Spanje Nederland Frankrijk Portugal Verenigd Koninkrijk Aantal arbeidsplaatsen -textiel' - kleding - waarvan onderaanneming kleding 46. 000 188. 000 7. 000 14. 000 304. 000 139. 000 18. 000 116. 000 98. 000 141. 000 8. 000 35. 000 230. 000 15. 000 60. 000 370. 000 180. 000 15. 000 180. 000 130. 000 230. 000 10. 000 1. 080. 000' 1. 455. 000= 5. 000 40. 000 5. 000 35. 000 195. 000 90. 000 6. 000 90. 000 60. 000 120. 000 3. 000 650. 000: Analyse van Mercer Management Consulting Noten: ' de sector brei- en haakwerk is meegerekend voor de sector kleding 2 exclusief werknemers die geen belastingaangifte indienen of zwartwerkers IABEL. 2 Zwartwerk in de kledingsector1 (1992) België Duitsland Ierland Griekenland Italie Spanje Nederland Frankrijk Portugal Verenigd Koninkrijk Aantal arbeidsplaatsen 7. (XX) 6. 000 39. 000 20. 000 Analyse van Mercer Management Consulting Noot: ' Deze cijfers zijn ramingen van Mercer Management Consulting waarvoor de Europese Commissie geen verantwoording neemt. TAPEL 3 Spreiding van de werkgelegenheid in de sector onderaanneming in Europa Totaal aantal werknemers: 650. 000 * Italië Verenigd Koninkrijk Frankrijk Spanje Portugal Duitsland Griekenland Nederland België Ierland Denemarken Analyse van Mercer Management Consulting Noot * exclusief werknemers die geen belasting indienen en zwartwerkers AM Uitsplitsing naar omvang van de bedrijven en de werkgelegenheid in de sector onderaanneming" (1992) TABEL 4 Frankrijk Portugal Duitsland Aantal bedrijven 10 50 150 300 800 800 5. 500 Aantal werknemers 5. 000 10. 000 15. 000 15. 000 16. 000 8. 000 20. 000 Aantal bedrijven 5 35 70 210 320 Aantal werknemers 2. 000 8. 000 9. 000 13. 000 10. 000 3. 500 18. 000 Aantal bedrijven 6 15 150 550 1. 500 Aantal werknemers 2. 000 2. 000 10. 000 16. 000 10. 000 500 + 200-500 100-200 50- 100 2 0 - 50 10-20 0- 10 Totaal 7. 600 90. 000 4. 140 60. 000 2. 168 4(). (XX) Analyse van MERCER Management Consulting Noot: ' exclusief werknemers die geen belasting indienen en zwartwerkers TABEL 5 Uitgangspunten van de Europese onderaannemers1 (% van de arbeidsplaatsen) Portugal Griekenland België Ierland Nederland Frankrijk Denemarken Duitsland Spanje Italië 60% 30% 5% 40% 30% 5% 40% 20% 5% 40% 40% 30% 30% 10% 5% 55% 5% 30% 40% 10% 30% 30% 10% 80% - Verenigd Koninkrijk 20% 25% Europees gemiddelde 32% 33% 6% 16% 13% Kosten Reactievermogen en flexibiliteit Uitvoering van opdrachten van marginale omvang Service' Deskundigheid en know-how 65% 15% 20% 100% 15% 25% 20% 20% 20% 25% 10% 10% 5 0 »' 5% 10% 10% - 10% - 10% 10% 20% 5% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Noten: ' inclusief zwartwerk voor onderaannemingswerkzaamlieden waarbij de aspecten kosten resp. reactievermogen en flexibiliteit bepalend zijn ' voor een groot deel van de werkgelegenheid in een eerder stadium dan dienstverlening geldt dat het kostenaspect de bepalende factor is Analyse van Mercer Management Consulting u TABEL 6 Belangrijkste door de onderaannemers aan de orde gestelde problemen Duitsland België Denemarken Spanje Frankrijk Groot- Britunnië Griekenland Ierland Italië Nederland Portugal Betalingstermijnen en -risico's Onduidelijke opdrachten Ontwikkeling klantenbestand Gebrek aan bescherming bij teruglopende activiteit Het ontbreken van contracten Het ontbreken van steun bij de modernisering Sociale wetgeving Taalproblemen • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • Problemen die in de enquêtes vaak worden vermeld Bron: vragenlijst Mercer Management Consulting ^6 Financiële Fiche Budgétaire lijn B5-4110 Politiek van Industriële concurrentievermogen voor de Europese Unie 1. Titel van de actie:Promotie van het concurrentievermogen van de onderaanneming in de Textiel-en Kledingindustrie 2. Bettroffende Budgétaire Iijn:B5-4110 3. WETTELIJKE BASIS: Mededeling van de Commissie aan de raad over de uitvoering van een gemeenschappelijke programma ten gunste van concurrentiermogen, van Europese Industrie COM(95)319. 4. BESCHRIJVING VAN DE ACTIE: 4. 1. Algemeen objectief van de actie: Steun voor de inspanningen van het concurrentivermogen in de gebieden van informatie,vorming, coöperatie, bevordering. De actie is ingeschreven in het kader van het programma over het concurrentievermogen van de Europese Industrie. 4. 2. Bedekte periode met de actie: 3 JAAR ( 1996/1997/1998). 5. CLASSIFICATIE MET DE UITGAVEN/ONTVANGST 5. 1. N. V. U. (niet verplichte uitgaven) 5. 2. D. K. 5. 3. Type van ontvangst Zonder voorverp 6. TYPE VAN DE UITGAVE/ONTVANGST Toelage voor het mede-financiering met andere initiatieven van het privaatsector zoals de bereopsverenigingen. Andere: De Commissie is van plan operationele gereedschap te bestellen (b. v. technische fabricatiedossiers) die zullen ter beschikking van de economische operateurs gesteld worden. "1 -V 7. FINANCIËLE WEERSLAG 7. 1. Wijze van de berekening van de actie voor 1996 (verband met individuele kosten en totale kost) 4 pilootprojekten voor de hieronder genoemde gebieden (4. 1) 7. 2. Ventilatie per actieelement Ventilatie Begroting 96 APB97 in MioEcus Technische dossier van fabricatie Bevordering van specialiseerde beurzen Fatsoeneerder diagnose Autoformatie projecten zelfopvoeding TOTAAL 0. 075 0. 075 0. 15 Var. in% 0. 13 0. 12 0. 25 66. 7 s\% 8. 9. VOORZIENE ANTI-FRAUDE REGELINGEN (EN RESULTAAT VAN HET INRICHTEN. Contract ELEMENTEN VAN ONTLEDING KOSTEN-WERKAAMHEID 9. 1. Specifieke kwantificeerbare bedoelingen,betrokken bevolking. Specifieke bedoelingen: De Commissie is van plan 4 pilootprojekten te financieren om de attractiviteit van de immateriële investeringen te verbeteren in KMO 's van de sector door de creatie van een gunstige milieu voor activiteiten van onderaanemingsbedrijven in textiel-en kledingindustrie. Deze ondernenmingen alleen in hun economische milieu hebben noch de mogelijkheid,noch de tijd om aan multisectoriele acties deel te nemen. De maatregelen zorgen voor de verbetering a) van hun relaties met de opdrachtgevers,b)informatie over de ondernemers op hum solvabiliteit en de vooruitzichten van de onderneming ,c)de promotie en valorisatie met deelneming aan beurzen en derglijke betogingen, d) de verbetering van de management vorming van de fatsoeneerders door de kennis van programma' s aangepast met hun kennissen en tijd beschikbaarheid. - Betrokken bevolking: De onderaanemingen van de Europese Unie. 9. 2. Rechtvaardiging van actie - Noodzakelijkheid van de Gemeenschappelijke ondersteun Omwille culturele en economische compatimentering hebben de onderaannemers moeite om deze acties op te brengen en de Gemeenschappelijke ondersteun te gebruiken. - Keuze van de steunmodaliteiten. * Voordeel in vergelijking met alternatieve maatregelen(comparatieve voordelen). De aanvangstkosten van de beschouwde acties verminderen. ^Ontleding van dergelijke acties eventueel uitgevoerd op het Gemeenschappelijk of Nationaal gebied. Het is vastgesteld dat een aantal Gemeenschappelijke acties geen aantrekking bij de KMO's gevonden hebben en voornamelijk op het gebied van de onderaanneming. Meestal waren deze acties kostbaar en waren niet aan de specifieke behoeften van hun structuur aangepast. (grootte,lek aan management structuur. opleiding van de \verkleden,enz. ) - Voornaamste factoren van onzekerheid die de specifieke uitslagen van de actie kunnen beïnvloeden. De niet mobilsering van de KMO's onderaannemers om deze steun te gebruiken. 9. 3. Uitoefening en schatting van de actie. Aan wijzers van prestal ie. *Aanwijzers van output (omvang van de activiteiten) ^Aanwijzers van de impact volgens hel verzocht objectief. Uitbreiding van het gebruik door de KMO's van de acties voorzien door de Gemeenschappelijke Programma's. 19 -Modaliteit en periodiciteit van de voorziene schatting De afdeling III/E/4 is van plan een balans van de situatie in 1988 op te richten. -Beoordelig van de uitslagen. De hierboven gemelde balans zal aanleiding geven aan een schriftelijke verslag en een nieuwe schatting van de toestand. 10. Administratieve uitgaven (deel A van sectie III van de Algemene Begroting). De effectieve mobilisatie van de nodige administratieve middelen zal voortkomen uit het jaarlijks besluit van de Commissie in betrekking met de beschikbare middelen rekening houdend met de supplementaire staff en krediet die de budgétaire autoriteiten zullen toelaten. 10. 1 Inval op het aantal arbeidsplaatsen:Geen. Type van arbeidsplaats. Aantal mensen voor het beheer van de actie voortdurende posten tijdelijke posten wiens duur 3 Jaar geen hulp aan supplemental re middelen voor gebruik van bestaande middelen binnen de GD ja IA 1 A 1 B Ambtenaars of tijdelijke agenten Andere middelen Totaal Voor de bijkomende middelen, aanwijzen op welke ritme dit moet geregeld worden. 2 Personen 1 persoon 3 Jaar niet niet niet niet niet ja ja 10. 2 Globale financiële inval van de supplementaire menselijke middelen: GEEN. BEDRAG Rekeningsmethode Ambtenaars tijdelijke agenten Andere middelen Totaal De bedragen drukken uit de totale kost voor de bijkomende werkgelegenheden voor de totale duur van de actie: indien deze laatste gebeurt tijdens een berperkte tijd de kost is van 12 maanden • 10. 3 Verhoging van andere uitgaven voortvloeiend van de actie BUDGETAlRïï LIJN BEDRAGEN REKEN1NGSWIJZE A0-2500 32. 000Ecus * Vergaderingskosten * n*» Deze bedragen zijn voorzien voor 12 maanden. Twee vergaderingen per jaar samengesteld met 20 deskundigen van beroepsassociaties van de Lidstaten (2X16. 000 ECUs) zo ISSN 0254-1513 COM(96) 210 def. DOCUMENTEN NL 10 08 Catalogusnummer : CB-CO-96-223-NL-C ISBN 92-78-04025-8 Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen L-2985 Luxemburg Z -1