ระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยการปฏิบัติในการควบคุมการก่อสร้างในเขตเพลิงไหม้ พ.ศ. 2543
ระเบียบกระทรวงมหาดไทย
ระเบียบกระทรวงมหาดไทย
ว่าด้วยการปฏิบัติในการควบคุมการก่อสร้างในเขตเพลิงไหม้
พ.ศ. ๒๕๔๓
----------
 โดยที่ระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการปฏิบัติในการควบคุมการก่อสร้าง
ในเขตเพลิงไหม้ พ.ศ. ๒๕๐๗ ได้ใช้บังคับมาเป็นเวลานานแล้ว
ข้อกำหนดบางประการจึงไม่สอด
คล้องกับกฎหมายที่ใช้บังคับอยู่ในปัจจุบัน
อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๒๐ วรรคหนึ่ง แห่ง
พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. ๒๕๓๔
ประกอบกับมาตรา ๕ วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ.๒๕๒๒
อันเป็นพระราชบัญญัติที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลซึ่งมาตรา
๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๕ มาตรา ๔๘ วรรคหนึ่ง และมาตรา ๔๙
ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยบัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย
กระทรวงมหาดไทย จึงออกระเบียบไว้ ดังต่อไปนี้
 ข้อ ๑
ระเบียบนี้เรียกว่า "ระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการปฏิบัติในการ
ควบคุมการก่อสร้างในเขตเพลิงไหม้ พ.ศ.๒๕๔๓"
 ข้อ ๒
ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เป็นต้นไป
 ข้อ ๓
ให้ยกเลิกระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยปฏิบัติในการควบคุมการ
ก่อสร้างในเขตเพลิงไหม้ พ.ศ.๒๕๐๗
 ข้อ ๔
ในระเบียบนี้
 "เขตเพลิงไหม้"
หมายความว่า บริเวณที่เกิดเพลิงไหม้อาคารตั้งแต่สามสิบหลัง
คาเรือนขึ้นไป หรือมีเนื้อที่ตั้งแต่หนึ่งไร่ขึ้นไป
รวมทั้งบริเวณที่อยู่ติดต่อภายในระยะสามสิบเมตรโดยรอบบริเวณที่เกิดเพลิงไหม้ด้วย
 "เริ่มต้นดำเนินการปรับปรุงเขตเพลิงไหม้"
หมายความว่า การเริ่มต้นดำเนินการ
จ่ายเงินค่าทดแทนให้แก่ผู้มีสิทธิได้รับเงินค่าทดแทน
หรือดำเนินการอย่างหนึ่งอย่างใดอันมีลักษณะเป็นการแสดงอย่างชัดแจ้งว่าจะดำเนินการปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
โดยการดำเนินงานดังกล่าวต้องเป็นงานในลักษณะที่เห็นเป็นรูปธรรมเด่นชัด
 ข้อ ๕
เมื่อเกิดเหตุเพลิงไหม้ในบริเวณใด ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นประกาศเขต
เพลิงไหม้พร้อมทั้งห้ามมิให้ผู้ใด ก่อสร้าง ดัดแปลง รื้อถอน
หรือเคลื่อนย้ายอาคารในเขตเพลิงไหม้เว้นแต่การดัดแปลง
หรือซ่อมแซมอาคารเพียงเท่าที่จำเป็นเพื่ออยู่อาศัยหรือใช้สอยชั่วคราว
 ข้อ ๖
ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นพิจารณาและมีความเห็นว่าสมควรจะมีการปรับ
ปรุงเขตเพลิงไหม้หรือไม่
โดยคำนึงถึงประโยชน์ในการป้องกันอัคคีภัย การสาธารณสุข การรักษา
คุณภาพสิ่งแวดล้อม การผังเมือง การสถาปัตยกรรม
และการอำนวยความสะดวกแก่การจราจร
และภายในสิบห้าวัน นับแต่วันที่เกิดเพลิงไหม้
ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นเสนอความเห็นดังกล่าว
พร้อมด้วยแผนที่สังเขปแสดงแนวเขตเพลิงไหม้ต่อคณะกรรมการควบคุมอาคาร
ณ กรมโยธาธิการ เพื่อพิจารณาดำเนินการต่อไป
 ในกรณีที่เขตเพลิงไหม้อยู่ในเขตอำนาจของเจ้าพนักงานท้องถิ่นมากกว่าหนึ่ง
ท้องที่ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นแห่งท้องที่ที่เกี่ยวข้องร่วมกันพิจารณาและเสนอความเห็น
 ข้อ ๗
ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นจัดทำข้อมูลและรายละเอียดประกอบการเสนอ
ความเห็นต่อคณะกรรมการควบคุมอาคาร ดังนี้
 (๑) วัน เวลา และสถานที่ที่เกิดเพลิงไหม้
ลักษณะอาคาร จำนวนอาคาร และ
เนื้อที่บริเวณที่ถูกเพลิงไหม้
สภาพและขนาดของถนนที่สามารถเข้าไประงับอัคคีภัยพร้อมทั้งระบุ
ให้ชัดเจนว่าสมควรจะปรับปรุงเขตเพลิงไหม้หรือไม่
ตามแนบท้ายระเบียบนี้
 (๒) ในแผนที่บริเวณเพลิงไหม้ให้ระบายด้วยสีแดง
ส่วนบริเวณที่อยู่ติดต่อภาย
ในระยะสามสิบเมตรโดยรอบบริเวณเพลิงไหม้ให้ระบายด้วยสีเหลือง
และให้ขยายบริเวณเพลิงไหม้ให้มีมาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑:๕๐๐
โดยการดำเนินการดังกล่าว อาจนำแผนผังที่ใช้ในการเก็บภาษีโรงเรือน
หรือแผนที่ผังเมืองรวมของราชการส่วนท้องถิ่นนั้นมาเป็นแบบ
 ข้อ ๘
ในกรณีที่คณะกรรมการควบคุมอาคารพิจารณาความเห็นของเจ้า
พนักงานท้องถิ่นแล้ว มีมติไม่ปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
ให้คณะกรรมการควบคุมอาคารเสนอความเห็นดังกล่าวพร้อมทั้งข้อสังเกตต่อรัฐมนตรี
เพื่อสั่งให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นประกาศให้ประชาชนในเขตเพลิงไหม้ทราบว่าจะไม่มีการปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
เมื่อเจ้าพนักงานท้องถิ่นได้ประกาศไม่ปรับปรุงเขตเพลิงไหม้แล้ว ให้การห้ามตามข้อ ๕
เป็นอันยกเลิก
 ประกาศดังกล่าวให้ประกาศไว้
ณ สำนักงานของราชการส่วนท้องถิ่นนั้น และ
บริเวณที่เกิดเพลิงไหม้ภายในสี่สิบห้าวันนับแต่วันที่เกิดเพลิงไหม้
 ข้อ ๙
ในกรณีที่คณะกรรมการควบคุมอาคาร พิจารณาความเห็นของเจ้า
พนักงานท้องถิ่นแล้ว มีมติให้ปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
ให้คณะกรรมการควบคุมอาคารเสนอความเห็นดังกล่าว พร้อมทั้งข้อสังเกตต่อรัฐมนตรี
เพื่อสั่งให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นประกาศให้ประชาชนในเขตเพลิงไหม้ทราบว่า
จะมีการปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ เมื่อเจ้าพนักงานท้องถิ่นได้ประกาศปรับปรุงเขตเพลิงไหม้แล้ว
ให้การห้ามตามข้อ ๕ ยังคงมีผลใช้บังคับต่อไปอีกเป็นเวลาหกสิบวัน นับแต่วันที่มีประกาศปรับปรุงเขตเพลิงไหม้นั้น
และให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นส่งสำเนาประกาศปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ไปที่สำนักงานคณะกรรมการควบคุมอาคารด้วย
 ประกาศดังกล่าวให้ประกาศไว้
ณ สำนักงานของราชการส่วนท้องถิ่นนั้น และ
บริเวณที่เกิดเพลิงไหม้ภายในสี่สิบห้าวัน
นับแต่วันที่เกิดเพลิงไหม้
 ข้อ
๑๐ ให้สำนักงานคณะกรรมการควบคุมอาคารจัดทำแผนผังปรับปรุงเขต
เพลิงไหม้เสนอต่อรัฐมนตรี
เพื่อประกาศใช้บังคับแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ในราชกิจจานุเบกษาภายในกำหนดเวลาหกสิบวันนับแต่วันที่มีประกาศปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
ตลอดจนให้คำแนะนำเกี่ยวกับการปฏิบัติแก่เจ้าพนักงานท้องถิ่นและประชาชนในเขตเพลิงไหม้
 การดำเนินการในเรื่องดังกล่าว
เจ้าพนักงานท้องถิ่นจะต้องอำนวยความสะดวกให้แก่เจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงานตามสมควรและต้องร่วมประชุมชี้แจงแก่คณะกรรมการควบคุมอาคารด้วย
 ข้อ
๑๑ เมื่อมีประกาศใช้บังคับแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้แล้ว ให้เจ้า
พนักงานท้องถิ่นประกาศแจ้งให้ทราบว่า
ห้ามมิให้ผู้ใดก่อสร้าง ดัดแปลง รื้อถอน หรือเคลื่อนย้าย
อาคารในเขตตามแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ให้ผิดไปจากที่กำหนดในแผนผังนั้น
และบรรดาใบอนุญาตให้ทำการก่อสร้าง ดัดแปลง รื้อถอน หรือเคลื่อนย้ายอาคาร
หรือใบรับแจ้งตามมาตรา ๓๙ ทวิ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ.๒๕๒๒
ที่ได้ออกไว้ก่อนวันที่ประกาศใช้บังคับแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ ซึ่งขัดกับแผนผังดังกล่าวให้เป็นอันยกเลิก
 ข้อ
๑๒ ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นเริ่มต้นดำเนินการปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ตาม
ประกาศใช้บังคับแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ตามข้อ ๑๑
ภายในสองปี นับแต่วันใช้บังคับประกาศดังกล่าว
 ในกรณีมีความจำเป็นต้องดำเนินการเวนคืนที่ดินหรือสังหาริมทรัพย์ใดเพื่อใช้
ประโยชน์ตามที่กำหนดในแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นจ่ายเงินค่าทดแทนให้แก่ผู้มีสิทธิได้รับเงินค่าทดแทนก่อนเริ่มต้นดำเนินการปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
โดยกำหนดตามราคาประเมินทุนทรัพย์ตามประมวลกฎหมายที่ดินที่ใช้บังคับอยู่ในวันที่มีประกาศปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
แต่ถ้าไม่สามารถจ่ายเงินค่าทดแทนได้ภายในสองปีนับแต่วันใช้บังคับประกาศดังกล่าว
ให้กำหนดตามราคาประเมินทุนทรัพย์ดังกล่าวที่ใช้บังคับอยู่ในวันที่ ๑ มกราคม
ของปีที่มีการจ่ายเงินทดแทน
 ถ้าเจ้าพนักงานท้องถิ่นมิได้เริ่มต้นดำเนินการปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ภายใน
กำหนดเวลาตามวรรคหนึ่ง ให้ประกาศดังกล่าวเป็นอันยกเลิก
 ข้อ
๑๓ ในกรณีมีความจำเป็นต้องจัดให้ได้มาซึ่งที่ดิน หรืออสังหาริมทรัพย์ใด
เพื่อใช้ประโยชน์ตามที่กำหนดในแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้
ให้ดำเนินการเวนคืนที่ดินหรือ
อสังหาริมทรัพย์นั้น
โดยให้นำกฎหมายว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์มาใช้บังคับโดยอนุโลม
 การดำเนินการตราพระราชกฤษฎีกากำหนดเขตที่ดินในบริเวณที่ที่จะเวนคืน
ตามแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ตามวรรคหนึ่งให้เป็นหน้าที่ของจังหวัด
โดยเจ้าพนักงานท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องเป็นผู้มีหน้าที่ติดต่อประสานงาน
 ข้อ
๑๔ ในการปักหมุด วางแนว ตามแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ให้เป็นหน้าที่
ของเจ้าพนักงานท้องถิ่น
โดยอยู่ในการกำกับดูแลของกรมโยธาธิการ
 ข้อ
๑๕ การปฏิบัติตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ รวมทั้งการ
จ่ายเงินค่าทดแทนที่ดินตามแผนผังปรับปรุงเขตเพลิงไหม้ให้เป็นอำนาจและหน้าที่ของเจ้าพนักงานท้องถิ่นและหรือเจ้าหน้าที่เวนคืนแล้วแต่กรณี
 หากท้องถิ่นไม่มีเงินทดแทนตามวรรคหนึ่ง
ให้กรมการปกครองตั้งงบประมาณใน
ส่วนนี้ให้แก่ท้องถิ่น
เว้นแต่กรุงเทพมหานครให้ตั้งงบประมาณในส่วนนี้เอง

 ประกาศ
ณ วันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๔๓
  พินิจ จารุสมบัติ
  รัฐมนตรีช่วยว่าการ ฯ
ปฏิบัติราชการแทน
  รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย
[ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย]

[รก.๒๕๔๓/พ๒๒ง/๑๓/๙ มีนาคม ๒๕๔๓]

 อัมพิกา/แก้ไข
 ๒๓/๔/๒๕๔๕
  
B