กฎกระทรวง (พ.ศ.2521) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 51
กฎกระทรวง

กฎกระทรวง

(พ.ศ.2521)

ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477

ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 51

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา 5
แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร (ฉบับที่ 4) พ.ศ.2514
และมาตรา 7 แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477 รัฐมนตรีว่าการกระทรวง
กลาโหมออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
 ข้อ 1
ให้ยกเลิกความในข้อ 6 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.2504) ออกตามความใน
พระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง(พ.ศ.2520)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบ
ทหารพุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
50และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `ข้อ 6
เครื่องแบบนักเรียนนายร้อย นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์
พระมงกุฎเกล้า และนักเรียนนายทหารแผนที่ มี 8 ชนิด คือ
 (1)
เครื่องแบบปกติขาว
 (2)
เครื่องแบบปกติกากีแกมเขียวคอแบะ
 (3)
เครื่องแบบปกติกากีแกมเขียวคอพับ
 (4)
เครื่องแบบฝึก
 (5)
เครื่องแบบสนาม
 (6)
เครื่องครึ่งยศ
 (7)
เครื่องแบบเต็มยศ
 (8)
เครื่องแบบสโมสร 
 (1)
เครื่องแบบปกติขาว ประกอบด้วย

ก. หมวกทรงหม้อตาลสีขาว

ข. เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว

ค. กางเกงขายาวสีขาว

ง. รองเท้าหุ้มส้นหรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (2)
เครื่องแบบปกติกากีแกมเขียวคอแบะ ประกอบด้วย

ก. หมวกทรงหม้อตาลสีกากีแกมเขียวหรือหมวกหนีบสีกากีแกมเขียว

ข. เสื้อชั้นนอกคอแบะสีกากีแกมเขียว

ค. กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียวแบบปกติ

ง. รองเท้าหุ้มส้นหรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (3)
เครื่องแบบปกติกากีแกมเขียว ประกอบด้วย

ก. หมวกทรงหม้อตาลสีกากีแกมเขียวหรือหมวกหนีบสีกากีแกมเขียว

ข. เสื้อคอพับสีกากีแกมเขียว

ค. กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียวแบบปกติ

ง. เข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียว

จ. รองเท้าหุ้มส้นหรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (4)
เครื่องแบบฝึก ประกอบด้วย

ก. หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีกากีแกมเขียวหรือหมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว

ข. เสื้อคอเปิดสีกากีแกมเขียว

ค. กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียวแบบฝึก

ง. เข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียว

จ. รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ
 (5) เครื่องแบบสนาม เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
และให้ใช้เครื่องสนาม
ประกอบด้วย 
 (6) เครื่องแบบครึ่งยศประกอบด้วย

ก. หมวก นักเรียนนายร้อยให้ใช้หมวกยอด
นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัย
แพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้าและนักเรียนนายทหารแผนที่ให้ใช้แผนที่ให้ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีขาว

ข. เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว

ค. กางเกงแถบ

ง. เข็มขัดและคันชีพ นักเรียนนายร้อยให้ใช้เข็มขัดหนังสีแดง และคันชีพ นัก
เรียนแพทย์พระมงกุฎเกล้าให้ใช้เข็มขัดหนังสีเขียวเข้มไม่ใช้คันชีพและนักเรียนนายทหารแผน
ที่ให้ใช้เข็มขัดหนังสีขาวไม่ใช้คันชีพ

จ. รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ

ฉ. ถุงมือสีขาว
 (7)
เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ เว้นแต่นักเรียนนายร้อย
ให้ใช้หมวกยอดมีพู่ เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
มีปลอกคอและปลอกข้อมือ
 (8)
เครื่องแบบสโมสร เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบ'
 ข้อ 2
ให้ยกเลิกความใน (2) ของข้อ 10 แห่งกฎกระทรวง(พ.ศ.2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหาร
บก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง(พ.ศ.2513) ออกตามความในพระราช
บัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 45และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `(2)
หมวกหนีบสีกากีแกมเขียว มีสาบโดยรอบ ป้ายเฉียงจากทางด้านหน้าลงไป
ทางซ้าย และด้านซ้ายเหนือขอบหมวกห่างจากมุมพับด้านหน้า 4 ซม. มีตราหน้าหมวกขนาด
เล็ก ริบบนของสาบหมวก นอกจากสำหรับพลทหาร มีขลิบกว้าง 0.5 ซม. ลักษณะดังนี้

ก. นายทหารสัญญาบัตรชั้นจอมพลและนายพลขลิบด้วยแถบไหมสีทอง

ข.
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพัน
นายร้อยและนายทหารประทวนชั้นนาย
ดาบ ขลิบด้วยแถบสีแดงยกดิ้นทอง

ค. นักเรียนนายร้อย ขลิบด้วยแถบสีแดงและเหลืองให้สีแดงอยู่ด้านบน

ง.
นักเรียนแพทย์ทหารมหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า ขลิบด้วย
แถบสีเขียวเข้มและสีเหลือง ให้สีเขียวเข้มอยู่ด้านบน

จ. นักเรียนนายทหารแผนที่ ขลิบด้วยแถบสีเขียวและเหลือง
ให้สีเขียวอยู่ด้านบน

ฉ. นักเรียนนายร้อยสำรอง
ขลิบด้วยแถบสีน้ำเงินและเหลือง ให้สีน้ำเงิน
อยู่ด้านบน

ช. นายทหารประทวนและนักเรียนนายสิบ ขลิบด้วยแถบสีแดง'
 ข้อ 3
ให้ยกเลิกความใน (ค) ของ (4) ในข้อ 10 แห่งกฎกระทรวง(พ.ศ.2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบ
ทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง
(พ.ศ.2513) ออกตามความในพระ
ราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบกฉบับที่ 45และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`ค.ผ้าพันคอหมวก กว้าง 4
 ซม. มีลักษณะดังนี้

นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลและจอมพล ใช้สักหลาดสีบานเย็นที่กึ่งกลาง
ผ้าพันหมวกมีแถบสีดำ กว้าง 0.3 ซม. 2 แถบ
เว้นระยะระหว่างแถบ 0.5 ซม.

นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพัน
นายร้อย และนายทหารประทวนชั้นนาย
ดาบ ใช้สักหลาดสีน้ำเงินขลิบริมสีแดง กว้าง 0.5 ซม. 

นักเรียนนายร้อย ใช้สักหลาดสีแดง

นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า ใช้สักหลาดสี
เขียวเข้ม

นักเรียนนายทหารแผนที่ ใช้สักหลาดสีเขียว

นักเรียนนายร้อยสำรอง ใช้สักหลาดสีน้ำเงิน

นายทหารประทวน นักเรียนนายสิบ
และพลทหาร ใช้สักหลาดหรือผ้าสี
เดียวกับหมวก ขลิบริมสีแดง กว้าง 0.5 ซม.'
 ข้อ 4 ให้ยกเลิกความในวรรคหนึ่งของ (4) ในข้อ 11 แห่งกฎกระทรวง(พ.
ศ.2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วย
เครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง(พ.ศ.2517) ออกตาม
ความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับ
ที่ 48และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `4. เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว มีตะเข็บหลัง 4
ตะเข็บ ที่แนวอกมีดุมโลหะสี
ทองขนาดใหญ่ 5 ดุม ด้านหน้ามีกระเป๋าบนและล่างข้างละ 2
กระเป๋า เป็นกระเป๋าเจาะ
กระเป๋าบนมีปกรูปมนชายกลางแหลมกระเป๋าล่างไม่มีปก สำหรับนายทหารประทวนชั้นนาย
สิบ
นักเรียนนายสิบและพลทหารมีอินทรธนูอ่อนขัดดุมโลหะสีทองขนาดเล็กข้างละ 1 ดุม
สำหรับนายทหารสัญญาบัตร นักเรียนนายทหาร และนายทหารประทวน ชั้นจ่านายสิบ ใช้
อินทรธนูแข็ง
เฉพาะนักเรียนนายร้อย
และนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์
พระมงกุฎเกล้า
เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศหรือเครื่องแบบเต็มยศให้มีกรีทองเหลืองที่บั้นเอวเสื้อ
ทั้งสองข้าง'
 ข้อ 5 ให้ยกเลิกความใน (ก)
ของ (4) ในข้อ 12
แห่งกฎกระทรวง(พ.
ศ.2504) ออกตามความในกฎกระทรวงเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477 ว่าด้วยเครื่อง
แบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง(พ.ศ.2513) ออกตามความใน
พระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 45
แล้วให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `ก.
นักเรียนนายร้อยและนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎ
เกล้า
มีแถบสักหลาดกว้าง 1.5
 ซม. ข้างละ 2 แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ 0.5 ซม.
โดยนักเรียนนายร้อยใช้แถบสักหลาดสีแดง
และนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระ
มงกุฎเกล้า ใช้แถบสักหลาดสีเขียวเข้ม'
 ข้อ 6
ให้ยกเลิกความในข้อ 13 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง(พ.ศ.2517) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่อง
แบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
48และให้ใช้ความต่อไป
นี้แทน
 `ข้อ 13
เข็มขัดและประคด มี 7 แบบ คือ

(1) เข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียว กว้าง 3 ซม. หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะ
สีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอนปลายมนกว้าง 3.5 ซม. ยาว 5 ซม. พื้นเกลี้ยงมีรูป
เครื่องหมายกองทัพบกดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด ไม่มีเข็มสำหรับสอดรู ปลายสายหุ้มด้วย
โลหะสีทอง กว้าง 1 ซม.เข็มขัดแบบนี้ใช้คาดทับขอบกางเกง

(2) เข็มขัดหนังสีขาว กว้าง 4.5 ซม. หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทองเป็น
รูปสี่เหลี่ยมจตุรัสมุมมน ด้านละ 5.5 ซม. พื้นเกลี้ยง
มีรูปเครื่องหมายกองทัพบก ดุนนูนอยู่
กึ่งกลางหัวเข็มขัด
เข็มขัดแบบนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของพลทหารและนายทหารประทวนใน
หน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์
ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเมื่อแต่ง
เครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์หรือเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
และใช้คาดทับเสื้อชั้น
นอกของนักเรียนนายทหารแผนที่
เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศหรือเครื่องแบบเต็มยศ กับให้มี
สายกระบี่หรือซองดาบปลายปืนทำด้วยหนังสีขาวในโอกาสต้องคาดกระบี่หรือถือปืนประกอบด้วย

(3) เข็มขัดหนังสีน้ำตาล
มีขนาดและหัวเข็มขัดเช่นเดียวกับเข็มขัดหนังสี
ขาว
เข็มขัดเช่นนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของพลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหาร
มหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่ง
ยศรักษาพระองค์หรือเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
และใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของพลทหาร
และนายทหารประทวนในกองบังคับการกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ในกองพันที่ 1
และกองพันที่
2 กรมทหารราบที่ 11
รักษาพระองค์ ในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์
และในหน่วยทหารรักษาพระองค์เมื่อแต่งเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
กับให้มีสายกระบี่
หรือซองดาบปืนทำด้วยหนังสีน้ำตาลในโอกาสที่คาดกระบี่หรือถือปืนประกอบด้วย

(4) เข็มขัดหนังสีแดง กว้าง 4.5 ซม. มีแถบไหมทอง กว้าง 1 ซม. อยู่
ตอนกลาง
และแถบไหมทอง กว้าง 0.5 ซม.
อยู่ตอนริมทั้งสองข้าง หัวเข็มขัดมีลักษณะ
เช่นเดียวกับหัวเข็มขัดหนังสีขาว เว้นแต่มีขนาด 4.5
และมีตรารูปแผ่นดิน ดุนนูนอยู่กึ่ง
กลางหัวเข็มขัด
เข็มขัดแบบนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาวของนักเรียนนายร้อย เมื่อ
แต่งเครื่องแบบครึ่งยศหรือเครื่องแบบเต็มยศ กับให้มีซองดาบปลายปืนทำด้วยหนังสีขาวใน
โอกาสที่ถือปืนประกอบด้วย

(5) เข็มขัดหนังสีเขียวเข้ม กว้าง 4.5 ซม. มีแถบไหมทอง กว้าง 1 ซม.
อยู่ตอนกลาง และแถบไหมทองกว้าง 0.5 ซม. อยู่ตอนริมทั้ง 2
ข้าง หัวเข็มขัดทำด้วย
โลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสมุมมน ด้านละ 7 ซม. พื้นเกลี้ยง มีรูปอักษร ร. 6 อยู่
เหนือรูปจักรแปดแฉก
แฉกของจักรเวียนไปทางขวาและมีรูปสมอสอดขัดในวงจักรข้างซ้าย
และข้างขวาของรูปจักรมีรูปปีกนกกาง
รูปเหล่านี้อยู่ใต้รูปพระมหามงกุฎมีรัศมี เบื้องล่าง
สุดมีรูปช่อชัยพฤกษ์โอบขึ้นบนทั้งสองข้าง รูปทั้งหมดนี้มีดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด เข็มขัด
แบบนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาวของนักเรียนแพทย์ทหารแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า
เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศหรือเครื่องแบบเต็มยศ

(6)
ประคดไหมสีเหลืองหรือไหมทอง ใช้คาดทับเสื้อเต็มยศรักษาพระองค์
ของทหารในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
สำหรับ
พลทหารและนายทหารประทวนใช้ประคดไหมสีเหลือง
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรใช้ประคด
ไหมทอง'

ข้อ 7 ให้ยกเลิกความใน (8) ของข้อ 17 แห่งกฎกระทรวง(พ.ศ.2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหารพุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหาร
บก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.2517)
ออกตามความในพระราช
บัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 48และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`1. กระบี่นักเรียนนายร้อย
นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระ
มงกุฎเกล้า
และนักเรียนนายทหารแผนที่ยาวประมาณ
40 ซม.
ปลายด้ามเป็นรูปหัวช้าง
และกระบังทำด้วยโลหะสีทอง ฝักทำด้วยโลหะสีเงิน
ตอนต้นของฝักและปลายฝักหุ้มด้วยโลหะ
สีทองมีห่วง 2 ห่วง ทำด้วยโลหะสีทอง มีสายกระบี่ 2 สาย
กว้างสายละ 2 ซม.
ทำด้วย
หนังสีดำ
ใช้เมื่อแต่งเครื่องแบบปกติขาว
เครื่องแบบปกติขาว
เครื่องแบบปกติกากีแกม
เขียวคอแบะ เครื่องแบบสโมสรหรือเครื่องแบบกันหนาว'

ข้อ 8 ให้ยกเลิกความในข้อ 18 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.2504) ออกตาม
ความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับ
ที่ 39 และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `ข้อ 18
อินทรธนู มี 2 แบบคือ

(1) อินทรธนูอ่อน ทำด้วยสักหลาด เสิร์จหรือผ้า ชนิดและสีเดียวกับเสื้อเป็น
แผ่นสี่เหลี่ยมเรียวจากทางด้านไหล่ไปทางคอปลายมน
ด้านไหล่กว้าง 5 ซม.
เย็บติดกับ
เสื้อ ด้านคอกว้าง 4 ซม. ตอนปลายขัดดุม

(2) อินทรธนูแข็ง
ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำเว้นแต่อินทรธนูนัก
เรียนนายร้อยและนักเรียนนายร้อยสำรอง
ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีแดง อินทรธนูนักเรียน
แพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้าทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเขียวเข้มและ
อินทรธนูนักเรียนนายทหารแผนที่
ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเขียวเป็นแผ่นสี่เหลี่ยมเรียวจากทาง
ด้านไหล่ไปทางคอ
ปลายมน ด้านไหล่กว้าง 5 ซม. ด้านคอกว้าง 4 ซม. ตอนปลายติด
ดุมโลหะสีทองขนาดเล็กและมีเครื่องประกอบดังนี้

นักเรียนนายร้อย
นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า
นักเรียนนายทหารแผนที่ และนักเรียนนายร้อยสำรองมีแถบไหมทองกว้าง 1 ซม. พาดกึ่ง
กลางตามยาวของอินทรธนู

นายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบและนายดาบ มีแถบไหมทองกว้าง
0.5 ซม.
เป็นขอบเว้นด้านไหล่ และมีสาบสีแดง

นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายร้อย
มีแถบไหมทองกว้าง 1 ซม.
เป็นขอบเว้น
ด้านไหล่ และมีสาบสีแดง

นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพัน
มีแถบไหมทองกว้าง 1 ซม. เป็นขอบเว้น
ด้านไหล่
และมีแถบไหมทองกว้าง 0.5 ซม. 2 แถบ
เว้นระยะระหว่างแถบ 0.2 ซม.
พาดกลางตามยาวของอินทรธนูและมีสาบสีแดง

นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลและจอมพล มีดิ้นทองปักเป็นลายถักเต็มแผ่น
อินทรธนู และมีสาบสีบานเย็น'
 ข้อ 9
ให้ยกเลิกความในข้อ 27 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.2513)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่อง
แบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
45และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `ข้อ 27
นักเรียนทหารใช้เครื่องหมาย ดังนี้
 นักเรียนนายร้อย
ใช้เครื่องหมายโลหะสีทองรูปตราแผ่นดินในรัชกาลพระบาท
สมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ติดที่คอเสื้อทั้งสองข้าง โดยไม่ใช้เครื่องหมายเหล่าและ
เครื่องหมายสังกัด
เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึกหรือเครื่องแบบสนามให้ติดเครื่องหมายนี้ที่คอเสื้อ
ข้างขวา
 นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้าใช้เครื่องหมาย
เหล่าทหารแพทย์ติดที่คอเสื้อข้างขวาและใช้เครื่องหมายสังกัดของกรมแพทย์ทหารบกติดที่คอ
เสื้อข้างซ้าย
เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึกหรือเครื่องแบบสนามให้ติดเครื่องหมายสังกัดที่อกเสื้อ
ข้างซ้ายเหนือกึ่งกลางปกกระเป๋า

นักเรียนนายทหารแผนที่
ใช้เครื่องหมายโลหะสีทองรูปจักรกระบอง มีดาวกลาง
จักร
ติดที่คอเสื้อทั้งสองข้าง โดยไม่ใช้เครื่องหมายเหล่าและเครื่องหมายสังกัด
เมื่อแต่ง
เครื่องแบบฝึกหรือเครื่องแบบสนามให้ติดเครื่องหมายนี้ที่คอเสื้อข้างขวา
 นักเรียนนายร้อยสำรอง
ใช้เครื่องหมายเหล่าและเครื่องหมายสังกัดตามเหล่าและ
สังกัดของตน
เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึกหรือเครื่องแบบสนามให้ติดเครื่องหมายสังกัดที่อกเสื้อ
ข้างซ้ายเหนือกึ่งกลางปกกระเป๋า

นักเรียนนายสิบปีที่ 1 ใช้เครื่องหมายดอกจันทร์ติดที่คอเสื้อทั้ง 2 ข้าง
สำหรับนัก
เรียนนายสิบตั้งแต่ปีที่ 2 ขึ้นไป และนักเรียนนายสิบหลักสูตร 1 ปี
ใช้เครื่องหมายดอกจันทร์
ติดที่คอเสื้อข้างซ้าย แทนเครื่องหมายสังกัด
และใช้เครื่องหมายเหล่าตามเหล่าของตน'
 ข้อ 10
ให้ยกเลิกความในข้อ.31 แห่งกฎกระทรวง(พ.ศ.2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง(พ.ศ.2513)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่อง
แบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
45และให้ใช้ความต่อไป
นี้แทน
 `ข้อ 31
นักเรียนนายสิบและนักเรียนนายทหาร ใช้เครื่องหมายเลขชั้นปีการศึกษา
ติดบนอินทรธนูทั้ง 2 ข้าง ห่างจากริมอินทรธนูทางด้านไหล่ 1
ซม.ให้ด้านบนของเลข
อยู่ทางด้านคอ

นักเรียนนายร้อยที่ศึกษาวิชาการแพทย์และนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์
พระมงกุฎเกล้า
ใช้เครื่องหมาย 1-พ 2-พ 3-พ
4-พ 5-พ และ 6-พ ตามชั้นปีการศึกษา
วิชาการแพทย์ นักเรียนนายร้อยหลักสูตรพิเศษ
ใช้เครื่องหมายอักษร พ และนักเรียนนายร้อย
สำรองใช้เครื่องหมายอักษร นส แทนเครื่องหมายเลขตามวรรคหนึ่ง

เครื่องหมายตามข้อนี้ทำด้วยโลหะสีทอง เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึกหรือเครื่องแบบ
สนามให้ติดเครื่องหมายนี้ที่คอเสื้อด้านซ้ายสำหรับนักเรียนนายสิบให้ติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือ
กึ่งกลางปกกระเป๋า'
 ข้อ 11
ให้ยกเลิกความในข้อ 32 แห่งกฎกระทรวง(พ.ศ.2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง(พ.ศ.2520)
ออกตามความในพระราชบัญญัติ
เครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 50และให้ใช้
ความต่อไปนี้แทน
 `ข้อ 32
นักเรียนนายทหารซึ่งได้รับแต่งตั้งให้ทำหน้าที่หัวหน้าแทน หัวหน้าหมวด
หัวหน้ากองร้อย หัวหน้ากองพัน
หรือหัวหน้านักเรียนใช้เครื่องหมายทำด้วยโลหะสีทองติดที่กึ่ง
กลางบนอินทรธนูทั้ง 2 ข้าง
ให้ด้านบนของเครื่องหมายอยู่ทางด้านคอ ดังนี้

หัวหน้าตอน
รูปจักร

หัวหน้าหมวด
รูปจักรภายใต้พระมหามงกุฎ

หัวหน้ากองร้อย
รูปจักรภายใต้พระมหามงกุฎ

มีรัศมี

หัวหน้ากองพัน
รูปกระบี่ไขว้ประกอบกับจักร

ภายใต้พระมหามงกุฎมีรัศมี

หัวหน้านักเรียนนายร้อย
รูปกระบี่ไขว้ประกอบกับจักร

ภายใต้พระมหามงกุฎมีรัศมี

และมีช่อชัยพฤกษ์โอบอยู่

เบื้องล่าง

หัวหน้านักเรียนแพทย์ทหาร
รูปอักษร ร. 6 ภายใต้พระ

วิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมหามงกุฎเกล้า มหามงกุฎมีรัศมีและมีช่อ

ชัยพฤกษ์โอบอยู่เบื้องล่าง

หัวหน้านักเรียนนายทหารแผนที่
รูปจักรประกอบกับกระบอง

มีดาวกลางจักร

หัวหน้านักเรียนนายร้อยสำรอง
รูปพระเกี้ยวมีรัศมี
 เครื่องหมายตามข้อนี้
เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึกหรือเครื่องแบบสนามให้ติดที่คอเสื้อ
ด้านซ้ายเหนือเครื่องหมายเลขชั้นปีการศึกษา'
 ข้อ 12
ให้ยกเลิกความในข้อ 50 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `ข้อ 50
เครื่องแบบกันหนาวสำหรับทหารชายมี 2 แบบ คือ 

(1)
เครื่องแบบกันหนาวกากีแกมเขียว
เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติกากี
แกมเขียวคอแบะ

หมวก เสื้อ
และกางเกงของเครื่องแบบนี้ ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีกากี
แกมเขียว 

เครื่องแบบชนิดนี้ใช้ได้สำหรับทหารทุกชั้น

(2) เครื่องแบบกันหนาวน้ำเงินดำ ประกอบด้วย

ก. หมวกทรงหม้อตาลสีน้ำเงินดำ 

ข.
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีน้ำเงินดำ ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเต็มยศสีน้ำ
เงินดำ

ค.
กางเกงแถบทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ ใช้แถบสีแดง
ลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงแถบของนายทหารสัญญาบัตรทั่วไปเว้นแต่นายทหารสัญญาบัตรชั้น
จอมพล นายพล
นักเรียนนายร้อย นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า
และนักเรียนนายทหารแผนที่ใช้กางเกงแถบของเครื่องแบบเต็มยศทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จ
สีน้ำเงินดำ

ง. รองเท้าหุ้มส้นหรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ

เครื่องแบบชนิดนี้ใช้ได้เฉพาะนายทหารสัญญาบัตรนายดาบนักเรียนนายร้อย นัก
เรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า
และนักเรียนนายแผนที่'
 ข้อ
13 ให้ยกเลิกความใน (ก) ของ (2)
ในข้อ 66 แห่งกฎกระทรวง(พ.ศ.
2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่อง
แบบทหารบก
ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.2505) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 41และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 `ก. ปักด้วยดิ้นทองบนหมอนสักหลาดสีดำ
เว้นแต่ขอบในของจักรปักบนสักหลาดสี
แดง
ใช้ได้เฉพาะนายทหารสัญญาบัตร
นายทหารประทวนชั้นนายดาบ
นักเรียนนายร้อย
นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า นักเรียนนายทหารแผนที่ และนัก
เรียนนายร้อยสำรอง'

ให้ไว้ ณ วันที่ 14 ตุลาคม พ.ศ.2521

พลเอก เกรียงศักดิ์ ชมะนันทน์

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม
---------------------------------------------------------------------
หมายเหตุ:
เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากกองทัพบกได้จัดตั้ง
วิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้าขึ้น
เพื่อให้การศึกษาแก่นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัย
แพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า ซึ่งเป็นนักเรียนนายทหาร แต่กฎกระทรวง (พ.ศ.2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบ
ทหารบก
ฉบับที่ 39 ยังมิได้กำหนดเครื่องแบบของนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์
พระมงกุฎเกล้าไว้
สมควรกำหนดเครื่องแบบนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระ
มงกุฎเกล้า สำหรับนักเรียนนายทหารดังกล่าว
นอกจากนี้ยังได้กำหนดวิธีติดเครื่องหมายเมื่อ
แต่งเครื่องแบบฝึกและเครื่องแบบสนามของนักเรียนนายทหารด้วย จึงจำเป็นต้องออก
กฎกระทรวงนี้ขึ้น