กฎกระทรวง ฉบับที่ 5 (พ.ศ. 2524) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. 2522 
กฎกระทรวง
กฎกระทรวง
ฉบับที่ ๕ (พ.ศ. ๒๕๒๔)
ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก
พ.ศ. ๒๕๒๒[๑]
 

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๗ มาตรา ๗๔ วรรคสอง และมาตรา ๗๕
วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคมออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ผู้ใดประสงค์จะจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ
ให้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตตามแบบของกรมการขนส่งทางบกพร้อมด้วยหลักฐาน ดังต่อไปนี้
(๑) บุคคลธรรมดา
(ก)
ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว
(ข) สำเนาหรือภาพถ่ายทะเบียนบ้าน
(ค) หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง
หรือหนังสือแสดงความยินยอมให้ใช้ที่ดินจากเจ้าของที่ดินที่จะจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ
(ง) แผนที่แสดงที่ตั้งสถานตรวจสภาพรถ
และแบบแปลนแผนผังสิ่งปลูกสร้างภายในบริเวณสถานตรวจสภาพรถ
(จ) แบบ ขนาด และรายละเอียดของเครื่องตรวจสภาพรถ
(๒) ห้างหุ้นส่วนสามัญ
(ก) รายชื่อผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(ข)
ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(ค) สำเนาหรือภาพถ่ายทะเบียนบ้านของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(ง) หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง
หรือหนังสือแสดงความยินยอมให้ใช้ที่ดินจากเจ้าของที่ดินที่จัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ
(จ) แผนที่แสดงที่ตั้งสถานตรวจสภาพรถ
และแบบแปลนแผนผังสิ่งปลูกสร้างภายในบริเวณบริเวณสถานตรวจสภาพรถ
(ฉ) แบบ ขนาด และรายละเอียดของเครื่องตรวจสภาพรถ
(๓) ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียน หรือห้างหุ้นส่วนจำกัด
(ก) หนังสือรับรองของนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงการจดทะเบียนเป็นห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียน
หรือห้างหุ้นส่วนจำกัด
(ข) รายชื่อและสัญชาติของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(ค)
ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(ง) สำเนาหรือภาพถ่ายทะเบียนบ้านของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(จ) หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง
หรือหนังสือแสดงความยินยอมให้ใช้ที่ดินจากเจ้าของที่ดินที่จะจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ
(ฉ) แผนที่แสดงที่ตั้งสถานตรวจสภาพรถ
และแบบแปลนแผนผังสิ่งปลูกสร้างภายในบริเวณสถานตรวจสภาพรถ
(ช) แบบ ขนาด และรายละเอียดของเครื่องตรวจสภาพรถ
(๔) บริษัทจำกัด หรือบริษัทมหาชนจำกัด
(ก)
หนังสือรับรองของนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงการจดทะเบียนเป็นบริษัทจำกัด หรือบริษัทมหาชนจำกัด
(ข) รายชื่อกรรมการของบริษัทจำกัด หรือบริษัทมหาชนจำกัด
(ค) ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวของกรรมการบริษัททุกคน
(ง) สำเนาหรือภาพถ่ายทะเบียนบ้านของกรรมการบริษัททุกคน
(จ) รายชื่อและสัญชาติของผู้ถือหุ้นทุกคน
และจำนวนหุ้นที่ผู้ถือหุ้นแต่ละคนถือ
(ฉ)
สำเนาหรือภาพถ่ายหนังสือบริคณห์สนธิและข้อบังคับฉบับตีพิมพ์
(ช) หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง
หรือหนังสือแสดงความยินยอมให้ใช้ที่ดินจากเจ้าของที่ดินที่จะจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ
(ซ) แผนที่แสดงที่ตั้งสถานตรวจสภาพรถ
และแบบแปลนแผนผังสิ่งปลูกสร้างภายในบริเวณสถานตรวจสภาพรถ
(ฌ) แบบ ขนาด และรายละเอียดของเครื่องตรวจสภาพรถ

ข้อ ๒ สถานตรวจสภาพรถที่อยู่ในเกณฑ์จะได้รับอนุญาตให้จัดตั้งจะต้องมีลักษณะเหมาะสมสำหรับตรวจความมั่นคงแข็งแรง
ความสะอาด ความเรียบร้อย และความเหมาะสมของสภาพรถที่จะนำมาใช้ในการขนส่งซึ่งอย่างน้อยจะต้องประกอบด้วย
(๑) อาคารตรวจสภาพรถ สำหรับใช้เป็นที่ติดตั้งเครื่องตรวจสภาพรถ
(๒) เครื่องตรวจสภาพรถ ซึ่งประกอบด้วย
(ก) เครื่องทดสอบห้ามล้อ
(ข) เครื่องทดสอบศูนย์ล้อ
(ค) เครื่องทดสอบโคมไฟหน้า
(ง) เครื่องทดสอบเครื่องวัดความเร็วของรถ
โดยจะมีเครื่องวัดกำลังม้าด้วยก็ได้
(จ) เครื่องวัดควันดำ
(ฉ) เครื่องวัดระดับเสียง
(ช) เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ
(ซ)
เครื่องและอุปกรณ์อื่นตามที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนด
(๓) เครื่องชั่งน้ำหนัก
(๔) สิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพใต้ท้องรถ
(๕) ลานจอดรถสำหรับรอการตรวจสภาพรถซึ่งมีพื้นที่ไม่น้อยกว่า
๓๐๐ ตารางเมตร
ทั้งนี้ ให้เป็นไปตามแบบ ขนาด และมาตรฐานที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนด
หรือตามที่กรมการขนส่งทางบกให้ความเห็นชอบ

ข้อ ๓
ผู้ได้รับใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถจะต้องปฏิบัติตามเงื่อนไขดังต่อไปนี้
(๑) จัดให้มีผู้ควบคุมการดำเนินการตรวจสภาพรถซึ่งมีคุณวุฒิไม่ต่ำกว่าปริญญาตรี
สาขาวิศวกรรมเครื่องกลหรือวิศวกรรมยานยนต์และได้รับใบอนุญาตเป็นผู้ประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม
ประเภทภาคีวิศวกรอย่างน้อย ๑ คน
(๒) ดำเนินการตรวจสภาพรถ
โดยปฏิบัติตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบกและระเบียบที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด
(๓) จัดทำใบรับรองการตรวจสภาพรถ ประวัติรถ
รายงานการตรวจสภาพรถประจำวัน และเครื่องหมายสำหรับรถที่ผ่านการตรวจสภาพแล้ว ทั้งนี้ ตามที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด
(๔) ปรับปรุงเครื่องตรวจสภาพรถให้อยู่ในสภาพที่พร้อมที่จะใช้งานได้ตลอดเวลาโดยจะต้องทำการปรับปรุงความเที่ยงตรงเป็นประจำทุกเดือน
และสำหรับเครื่องชั่งน้ำหนักจะต้องมีใบรับรองความถูกต้องของเครื่องชั่งน้ำหนักจากกรมทะเบียนการค้าทุกปี

ข้อ ๔
ใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถให้ใช้แบบใบอนุญาตท้ายกฎกระทรวงนี้

ข้อ ๕
ผู้ได้รับใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถผู้ใดประสงค์จะขอต่ออายุใบอนุญาต ให้ยื่นคำขอตามแบบของกรมการขนส่งทางบกพร้อมด้วยหลักฐาน
ดังต่อไปนี้
(๑) บุคคลธรรมดา
(ก)
ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว พร้อมด้วยภาพถ่ายหรือสำเนาทะเบียนบ้าน
(ข) ใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถหรือใบแทน
(๒) ห้างหุ้นส่วนสามัญ
(ก)
ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว พร้อมด้วยภาพถ่ายหรือสำเนาทะเบียนบ้านของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(ข) ใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถหรือใบแทน
(๓) ห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียน หรือห้างหุ้นส่วนจำกัด
(ก)
ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว พร้อมด้วยภาพถ่ายหรือสำเนาทะเบียนบ้านของผู้เป็นหุ้นส่วนทุกคน
(ข)
หนังสือรับรองของนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงการจดทะเบียนเป็นห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียน
หรือห้างหุ้นส่วนจำกัด
(ค) ใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถหรือใบแทน
(๔) บริษัทจำกัด หรือบริษัทมหาชนจำกัด
(ก) ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนหรือภาพถ่ายใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว
พร้อมด้วยภาพถ่ายหรือสำเนาทะเบียนบ้านของกรรมการบริษัททุกคน
(ข)
หนังสือรับรองของนายทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทแสดงการจดทะเบียนเป็นบริษัทจำกัด หรือบริษัทมหาชนจำกัด
พร้อมด้วยรายชื่อกรรมการบริษัททุกคน
(ค) หนังสือบริคณห์สนธิและข้อบังคับฉบับตีพิมพ์
(ง) ใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถหรือใบแทน

ข้อ ๖
การอนุญาตให้ต่ออายุใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถตามกฎกระทรวงนี้ ให้ผู้อนุญาตออกใบอนุญาตตามแบบใบอนุญาตเดิมให้ใหม่

ข้อ ๗
ผู้ได้รับใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถผู้ใดประสงค์จะขอรับใบแทนใบอนุญาตที่สูญหาย
หรือชำรุดในสาระสำคัญ ให้ยื่นคำขอตามแบบของกรมการขนส่งทางบกพร้อมด้วยหลักฐานการรับแจ้งความของสถานีตำรวจ
หรือใบอนุญาตที่ชำรุดนั้น
การอนุญาตคำขอใบแทนใบอนุญาต
ให้ผู้อนุญาตออกใบอนุญาตตามแบบใบอนุญาตเดิม แต่ให้ระบุคำว่า ใบแทน
ไว้ที่ด้านหน้าด้วย

ข้อ ๘
การยื่นคำขอตามกฎกระทรวงนี้
(๑) สำหรับสถานตรวจสภาพรถที่ตั้งอยู่ในเขตกรุงเทพมหานครให้ยื่นต่อกรมการขนส่งทางบก
(๒) สำหรับสถานตรวจสภาพรถที่ตั้งอยู่ในเขตจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานคร
ให้ยื่นต่อกรมการขนส่งทางบกหรือสำนักงานขนส่งจังหวัดนั้น ๆ


ให้ไว้ ณ วันที่ ๒ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๒๔
ร้อยตำรวจโท ชาญ มนูธรรม
รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม
ปฏิบัติราชการแทนรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม
[เอกสารแนบท้าย]

๑.
ใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากมาตรา ๗๔
วรรคสอง และมาตรา ๗๕ วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
บัญญัติให้ออกกฎกระทรวงกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไข
ในการขออนุญาตและการอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ และการขอต่ออายุใบอนุญาต จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้












โชติกานต์/ปรับปรุง
๑๓ มกราคม ๒๕๕๙






[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๙๘/ตอนที่ ๒๑๒/ฉบับพิเศษ หน้า ๒๒/๒๕ ธันวาคม ๒๕๒๔