นิราศมเหลเถไถ บริบูรณ์
นิราศมะเหลเถไถ
๏ นิราศร้างห่างเหจากเคโห

ตามเสด็จบพิตร์อิศโร
ประพาศทางชโลนโททา
ที่สิบห้าตุลากะถาถอง
ศกสองพันสี่ร้อยวะสอยสา
เศษหกสิบห้าปีกลีชา
ตะหลาต๋าตูไหว้ประนมมือ
จุดธูปเทียนบูชากะบาบง
เปดกะทงดอกไม้ไถลจื๋อ
แล้วหมอบราบกราบกรานกะบานบือ
ไหว้พระไตรรัตนือตลมโป
ไหว้ทวยเทวะมะลั่กตั้ก
ขอให้ช่วยพิทักษ์ซึ่งตูโข้
ยามเดินทางน่านน้ำชลำโล
ขอปวงภัยพาโลมะไลไท
แล้วตระโบมโลมลูบจูบจะจิ๊ด
ลาเมียคู่ชีวิตมลิจไฉ
จงอยู่ดีอย่ามีตะไลไต
ทั้งโพยภัยแคล้วคลาดกะด้าดโดย
อย่าวิโยคโศกเศร้ามะเลาฉี
จะทำให้สามีตะโล๋ยโป๋ย
จงอยู่เหย้าเฝ้าเรือนมะเลือนโลย
อย่าให้โหยมากนักจักจึมงึม
อันตัวพี่มีกิจกะมิจเฉ
ตามเสด็จราเชประพำผึม
มิใช่/*2หน่ายน้องแก้วกะแมวมึม
มิใช่แสร้งจากจึมทลึมลี
แม้มิไปไม่พ้นมลนลา
รับอาญาปี้ป่นมลนฉี
เกิดเปนลูกผู้ชายกะตายตี
ต้องนึกถึงกรณีย์นิยมปม
แม้รักน้องต้องคิดกะติ๊ดตุ๊ก
กระทำกิจการทุกถลมถม
จะได้มีความชอบกะมอบมม
อีกอุดมยศถากะทาเทือง
ขอลาก่อนบังอรจล่อจุก
จงดับทุกข์โศกาจะเหลืองเจื๋อง
ถึงเวลาจะไปมะไลเลือง
ขอขวัญเมืองอยู่ดีมลีทา ฯ
๏ ลงบรรไดจึ่งได้มลึกตึ้ก
คำนึงนึกถึงบุตร์มลุจฉา
ผันหลังกลับรับขวัญมลัญชา
โอ้บุตราบุตรีมลีโช
พ่อจำใจจากลูกกะจู๊กจึ๊ต
ตามเสด็จบพึตร์กะมึตโต๋
ลูกอยู่บ้านอย่าซนมะตนโจ
จงนึกกลัวตุ๊กโกกินตับไต
จะเที่ยวจับแมลงตามลาเกื๊อก
ลูกจงเลือกตัวเบิ้มกะเพิ่มไผ
แล้วให้แม่เขาดองกะลองไช
เอาไว้ให้พ่อกินมะลินชา
สั่งลูกใหญ่อย่าได้กะเหมอเถอ
ให้มาเหอคุณแม่ตะแหลต๋า
จงคอยจำคำเฃามะเลากา
ไว้เล่าให้บิดามะกาโย
แล้วกอดจูบลูกน้อยมะกอยกึ๋ง
หมั่นคิด/*3ถึงป้าป๋ามาหงาโง๋
อย่าออกวิ่งกลางถนนกะปนโป
จะถูกมอเต้อร์โคทะมึกทึก
แล้วย่างท้าวก้าวลงกะตงไก๋
โอ้กระไรใจฃ้าตลึกปึก
จากลูกเมียแสนละเหี่ยมะเลียจึ๊ก
คงจะต้องมลึกตึ้กมิวายวัน ฯ
๏ ลงมาถึงซึ่งรถกะฟ๊อดต๊อด
ใจจะขอดคิดถึงกะจึ๋งจั๋น
ขึ้นรถพลางทางเหลียวกะเปียวลัน
โอ้เร็วพลันต้องมลากชวากเว
ก้าวแต่ขาส่วนตากะเหมอเถอ
กำลังเผลอก้าวพลาดถลาดแถ
ก็เลยตีลังกาหกคะแม
ตะแหลแต๋อยู่กลางพสุธือ
เวลานั้นในลานกะเหมอะเปอะ
หลังก็เลอะเปื้อนโคลนตะโล๋นตื๋อ
ต้องให้บ่าวรีบวิ่งกะพือรือ
ไปเอาเสื้อผลัดผลือตลีพี
ควักดูนาฬิกาตะลาต๋วง
เวลาล่วงบ่ายโมงตะโล๋งตี๋
จำต้องรีบเร่งร้อนตะลอนตี
จะเปลี่ยนดุมเสื้อสี้จะโตงเตง
ฉวยเสื้อใหม่ทันใดตะไลต๊ด
โดดขึ้นรถเร่งออกมลอกเล๋ง
เปลี่ยนดุมเสื้อกลางทางพลางทะเม็ง
ปากคอยเร่งโช๊ฟเฟอร์กะเมอมึม
รถผ่านราชดำเนินกะเปิ่นเป้อ
/*4โอ้อกเข้อผ่าวๆมะก๋าวกึ๋ม
คิดอยากใคร่ดำเนินกะเตินตึม
กลับเคหาก๋ากึ๋มกะลึมลือ
เลียบลำคลองกรุงเกษมกะเหมมมึก
อกแทบหึกไม่เปรมเกษมสือ
โอ้ชื่อคลองเหมือนหนึ่งปองปะงือรือ
เย้ยจิตพี่ที่จื๋อจะล๊อกจ๊อก
เลี้ยวถนนสามเสนกะเหลนโหล
แสนว้าโหว่หฤทัยกะไต๋ต้อก
ถ้าเช่นนี้มีเสนมาเผ่นพ๊อก
จะใช้กลับไปบอกมะกันทา
ครั้นถึงท่าวาสุกรีตลีเตด
ขนของลงนาเวศตะเลดต๋า
พลางรำพึงถึงน้องตลองตา
อนิจจาจ๊อกว๊อกต้องพรอกไป
เหมือนหนึ่งวาสุกรีมลีชัด
มาผูกมัดตีนมือมลือไฉ
แล้วจับลากลงน้ำมลำไช
ตะไล๋ไป๋จากน้องมะลองโช ฯ
๏ ถึงเวลาจากท่าชลาลูง
เรือไฟจูงเรือจรชลอนโหล
เสียงทึกๆตละอกจะมกโก
ดวงจิตโบ๋เบือนบั๊บกะงับแง
ผ่านหน้าวัดราชาธิวาโศ
ตลมโปประนมมะงมแง๋
ขอเดชะกุศลกะมลแม
ช่วยตูแข้ล่วงพ้นมลนชำ
เรือผ่านท่าเขียวไข่กามะหงาหงอย
จิตป๋อยล๋อยเหลือบแลชะแงหงำ
โอ้พี่ยามลาติงยิ่งกาดำ
กาได้งำกกไข่ไม่มือทือ
ส่วนตัวพี่สิพรากจากพโธ
เพราะไปราชะโกกะโรตื๋อ
ต้องมานั่งเรือขังอยู่บือชือ
อนิจจือเคราะห์อึบมลึบทา
โอ้บางซ่อนซ่อนใดกะไหมตั๊ก
เหมือนซ่อนรักรั้งพี่กะหมีต๋า
เห็นแต่โรงสีไฟกะไหมตา
อกพี่เต้นราวจะบ้าตะหมาตอ
บางกระบือชื่อชวนมะหวนหึก
คำนึงนึกถึงกระบือมะหือหอ
ที่ปั้นให้ลูกน้อยมะหอยฮอ
อนิจจอใจเหี่ยวกะเมียวมำ
เรือแล่นต่อชูคอมะหงาก๋า
มุ่งมองหาที่เหมาะมะเงาะก๋ำ
เพื่อลงกลอนนิราศมะงาดงำ
สิ้นปัญญำสุดหากะปาโล
เขม้นมองสองฃ้างชลางเทือน
เห็นบ้านเรือนยืดกื้ดกะปื๊ดโต๋
ดูเนืองแน่นแสนจะมะโลโช
โอ้อุโรร้อนรุมกะมุมมึก
เห็นหญิงชายอยู่บ้านมลานลอ
ลูกเต้านั่งตล๋อต๋อมะก๋อกึก
เสียงสรวลเสรเฮฮามะกากึ๊ก
ใจอดึกนึกถึงเคหึงเรา
ผัวและพ่อจากมาประพาผึม
ต่างจะนั่งจึ๊มงึ๊มอารึมเฉา
ใครจะยวนชวนชื่นมลืนเชา
/*6จะพากันเตาเลากะเงาโง
เผลอไปหน่อยเรือคล้อยถึงบางขวาง
แลสล้างโรงเรียนกะเตียนโต๋
นามประสิทธิ์ราชวิทยาโล
เห็นเด็กวิ่งมะโงมะงารา
นึกๆไปออกใคร่มะเก๊กเต๊ก
กลับเปนเด็กนักเรียนกะเตี๋ยนต๋า
ตะแล๋นแต๋นแสนสุขทุกเวลา
กะหงาก๋ากินฃ้าวกะจาวโจม
พอตื่นขึ้นก็มะกึนมะกาจ๊าบ
ชิมชวาบอิ่มแปล้ตะแล๋โต๋ม
แล้ววิ่งเล่นสนุกตลุกโกม
จนระโฆมตีก้องตลองตือ
จึ่งเฃ้าสู่ห้องเรียนกะเมียนมึบ
นั่งสะพรึบพร้อมเพื่อนเชลือนหลือ
เรียนกันพลางทางล้อมะกอกือ
กินขนมขนือที่ซ่อนไป
ครูไม่เห็นกินเล่นกะหมับเหมียว
พอครูเหลียวทำท่ากะไหมไก๋
หมดเวลาวิ่งพล่านตลานไล
สนุกใจตลนซนจนเฃ้านอน
พอนาวาแล่นผ่านตลานเลียด
วัดเฉลิมพระเกียรติกะหลอนต๋อน
ยกมือวันทือตลือกร
ขอพระพรไตรรัตน์กะปัดตือ
ช่วยให้ฃ้าได้ยศกะมดมัก
บรรดาศักดิ์สูงเสริมกะเผิมผือ
อีกมีเกียรติเกรอกเมืองมะเลืองชือ
ชนบรรฦาเกียรติศักดิ์ทมักแม
ถึงเมือง/*7นนท์จนจิตตะหลามป๋าม
เมืองนี้นามเดิมมีมลีแฉ
ว่าตลาดขวัญยามะกาแก
จิตแถลถลากถลันถึงขวัญเมือง
ทั่วธาตรีนารีตะเลี๊ยบเปี๊ยบ
ไม่ทันเทียบขวัญเนตร์ตะเมดเหมือง
เปนขวัญบ้านขวัญช่องมะลองเชือง
มะเลืองเตืองมะเล็นเต็นเช่นขวัญใจ
เฃ้าน้ำอ้อมน้อมจิตกะมิจโฉ
อนิจโจอ้อมพ้นมลนไฉ
เหมือนแสร้งอ้อมค้อมทางมลางไช
อ้อมให้ไกลกนิษฐามะกายี
เรือผ่านบางบัวทองมะก๋องกั๋ว
นึกถึงบัวน้ำใสมะไหลถี
ในห้องน้ำของเรากะเลาชี
ซึ่งไม่มีบัวทองมะกองกืน
เพราะบ้านเรามันเก่ากะแหมบแกบ
แสนจะแคบนักหนามะถาถืน
ต้องอาบน้ำฉลีฉีที่นอกชืน
ที่จะติดบัวบืนก็มิบติ๊บ
อีกไม่ช้านาวามะเล็ดเต๊ด
ถึงปากเกร็ดใจจึ๊ดกะมึดจิบ
แม้สามารถเตร็จฟ้าตล๋าติ๊บ
จะเตร็จตริบมาหามะทายี
จอดเรือตรงวัดธะมัดไถ
ปรมัยยิกาวาศาหวี
ใจเจื๊ยก ๆ เกลือกดับกะวับวี
แสนคิดถึงภรรยียะมีทา
ต้องนอนร้างห่างเหสิเนหือ
แสนบือชือหนาว/*8อกมลกฉา
ฝนก็ซ้ำเติมตกมลกชา
ช่วยให้ฃ้าจึมงึมมะกึมโก
ที่วัดแต่งโคมไฟมะไกโก๊ด
แสงรุ่งโรจน์วารีมะกีโก๋
แสงวับ ๆ จับท้องชโลโท
ราวหิ่งโห้วามๆ อร่ามตี
วัดรุ่งร่าแต่อุราพี่จ๊กจื๊ด
ราวกับมืดหมดแสงตะหลีตี๋
มืดอารมณ์มมอารึกตะกึ๊กกี
อั้นอุรีสท้อนถอนฤโท ฯ
๏ ยามกลางคืนยินเสียงกะเตี๋ยงต๊าด
ครึ้มปี่พาทย์บรรเลงกะเต๋งโต๋
บำเรอจอมขัตติยะวโรโช
หน้าพลับโพลแพท่าชลาเลื๊อก
เสวยเสร็จลิเกมะเหลไถ
เริ่มมะไหลเล่นสนุกถลุกเถือก
ดูผู้คนแน่นนันท์มะลันเจื๊อก
จอดนาเวือกดูเล่นมะเลนไต
พี่ไปดูลิเกมะเหลเถือง
ไม่รู้เรื่องทั้งเพมะเถไหล
รู้แต่มีกษัตร์กะมัดไท
จากลูกเมียเพื่อไปมะไลเท
จะบำบวงสรวงเทพกะเมบมึก
อีกประพาศไพรพฤกษ์มฤกเข
แล้วมีโจรใจกาจกะเปเล
ยกเฃ้าปล้นบุเรบุโรโช
นางพญาบุตรากะผาไผ
ตื่นตกใจหนีโจรตะโล๋นโต๋
เลยพลัดพราก/*9จากพระภัสโด
อนิจโจสงสารมะกานทา
นึกถึงอกราชามะกาก๊าก
ต้องพลัดพรากตะเหลเป๋มะเหษา
เหมือนตัวพี่จำพรากมะก้ากกา
จากแก้วตาโฉมเฉิดมะเหลิดชือ
เลยทำให้ใจเหี่ยวกะเมียวมึบ
โอ้อุรึบร้อนรุมตลุ๋มตื๋อ
น้ำตาคลอล่อหน่วยกะรวยรือ
คิดถึงแก้วกัลยือยอดกะมุม
แม้มาด้วยจะได้ช่วยกันเง๋เจ๋
ดูลิเกกันพลางทางผึมผุม
และหยอกเอินเพลินจิตกะติดตุม
ตลุมงุมคลุ้มคลื้อผะกือกรอง
กลับเฃ้าเก๋งนาวากะต๋าต๋ง
แล้วเอนองค์ไสยากะต๋าต๋อง
นึกว่าจะไม่หลัยบะงับงอง
แต่ตาจ๋องเจื๊อกจั๊บเลยหลับไป ฯ
๏ รุ่งขึ้นที่สิบหกตุลกเลื๊อก
คืนกะเตื๊อกกิ๋วหวิวหิวแสบไส้
เมื่อคืนก่อนเฃ้านอนตะไลไต
ลืมกินของว่างไว้มะไกลา
ร้องเรียกบ่าวเฮ้ยฃ้าวมะเลาเกี๊ยง
อีกกุนเชี้ยงไวๆ มะไก๋ถา
บ่าวบอกว่ากุนเชี้ยงมะเกียงทา
ลืมเอามาเสียแล้วมะแกวทือ
มะโหหุนหมุนจี๋มะหลีเชะ
ชะน่าเตะอ้ายถ่อยกะต๋อยตื๋อ
แต่ช่างเถิถหิวจังอุทังทือ
/*10โครงหมูตือมาก่อนมลอนไช
บ่าวก้มหน้าตอบว่ามลุดกุ๊ด
เสียใจสุดจำบอกมล๊อกไก๋
ว่าโครงหมูก็ลืมมะกืมไก
ช่างเถอะไฮ้ฃ้าวปล่าวชวาวเวื๊อก
เสร็จชวาบอาบน้ำชลำปัว
รีบแต่งตัวเร็วพลันตลันเตือก
ลงเรือเล็กรีบจ้ำชลำเลื๊อก
ไปเตลือกซื้อของที่ต้องใจ
ซื้อกุนเชี้ยงโครงหมูตลู๋ต๋า
ใส่ตะกร้ารีบเร่งตะไหลไป๋
กลับนาวาเอาของตลองไท
เก็บไว้ใต้ท้องเรือกะเตือตุ๊ก
แล้วฃ้ามฝากขึ้นถลากไถลไถ
ยังอาวาศปรมัยยิไกกุก
ทักทายเพื่อนที่พบถลบทุก
แล้วเดินดุกเฃ้าโบถโถลดทา
ครั้นถึงจึ่งเฃ้าตลุดกุด
ก้มเกล้าเค้าคุคตล๋าต๋า
สาธุสาเธอะตะเลอะลา
ขอเดชะบุญฃ้าตลาแต
คุณพระช่วยป้องกันสะพันภุย
นิรทุกข์สุขุยสุแขแม๋
นิรโรคโศกสร่างรังโรแค
ตลอดทั้งเคแหกะเปเล ฯ
๏ บ่ายหนึ่งนาฬิกากะจ๋าเจื๋อง
พระจอมเมืองเสด็จมะเล็ดเฉ
โดยเรือที่นั่งยนตร์ชลนเล
ไปสู่วัดปรเมยิการา
อันผู้คนล้นหลามชลามหลี
ลงนาวีใหญ่น้อยชลอยหลา
/*121มาคอยชมวรโพธิโปลา
ต่างปลื้มเปรมวิญญามลากี
อีกบนบกผู้คนกะจ๋นจู๋
เบียดกันอยู่หนาแน่นกะแต้นตี๋
บ้างก็ขึ้นต้นไม้มะไกกี
อยากดูดีเหลือทนมลนชอง
ต่างปลื้มใจได้เห็นมะเล็นชา
ตล๋าต๋าบังคมตลมป๋อง
แสนสมใจที่ได้มลองชอง
ได้เฝ้าสององค์พร้อมตลอมมือ ฯ
๏ ถึงเวลาอันควรกะมวนมุด
จึ่งพระยาอนิรุทธ์กะมุดฉือ
เฃ้าสุ่อุโบสถกะมดชือ
สองหัดถ์ถือผ้าไตรมะไลชี
พระกะฐินราชานราต๋าน
โปรดประทานให้ทอดตล๊อดตี๋
ตามเยี่ยงแบแบบบรรพ์มลันชี
เปนกุศลราศีกะปาลา
กะปุนลุนจึ่งเจ้าคุณอนิรุทธ์
ก้มเกล้าเค้าคุดตล๋าต๋า
แล้วถวายกะฐินกะลินยา
อิมํสัปปริวากะลาโท
เสร็จกะฐินปิ่นภพมลบพับ
จึ่งประทับโต๊ะเสวยกระยาโห
พร้อมอมาตย์เสนาสาเสโว
อีกทั้งราชบริโพคณาภา
เจ้าของงานใจท่านถมองถอง
จำแนกของชำร่วยมลวยถา
เปนหลายอย่างต่างพรรณมะกันทา
/*12อิกหนังสาสองเรื่องเมลืองลู
นิราศวัดเจ้าฟ้าตลาต๋อน
กะล๋อนป๋อนกลอนเอกสุนทรภู่
อีกเรื่องกาพย์ห่อโคลงกะโปงปู
ผู้นิพนธ์กะมูทูชื่อเสนา
ซ้าเจ้าอ่านเรื่องนี้กลีเม็ด
เห็นความเด็ดเหลือใจกะไปหลา
ปากชงัดจัดจริงกะปิงลา
แต่งกาพย์ด่าจัง ๆ กะปังโล
น่ากลัวผู้ถูกด่ากะต๋าโต๊ด
เขาจะโกรธเขาบ้างกะต๋างโต๋
หรือเฃาฟ้องหมิ่นประมาทกะปาดโป
จะลำบากยากโขมะโกทา
เสวยเสร็จเสด็จกะโหมงโถง
ประทับโรงลิเกกะเหมถา
ลิเกเล่นเปนเรื่องมะเกืองทา
เจ้าพม่าไปรบกะมบที
ไปถึงไหนได้เมียมะเลียจึ๊ก
ยามเสร็จศึกกะทวมกวมรวมตั้งสี่
แล้วพบกันก็หึงมะตึงตี
สนุกดีคนสรวลมะฮวนเฮ
ร้องเปนลำต่าง ๆ มะหล่างแตก
เสียงแปลก ๆ น่าฟังมะลังเต๋
แขกมอญเจ๊กอีกลาวกะมาวเต
เออทุ่งย่าหมาเว้สนุกจัง
ครั้นรอน ๆ อ่อนแสงตะแวงวง
อัษฎงคต์แดดลับกะงับงั๋ง
จึ่งทั้งสองกษัตริย์ขัตติยัง
เสด็จลงนาวังมลังชอน
ฃ้ามกลับสู่/*13พลับพลามลากี๊ด
พอค่ำมืดโคมไฟตล๋อนต๋อน
แต่งสว่างกระจ่างกระจอนลอน
ท้องนะทอนวับ ๆ ปะหลับลอ
ในกลางคืนลิเกมะเหโล
กรมมะโหระศึพสะพรึบผรอ
เล่นบำเรอบาทาพระราชอ
จับเรื่องต่อกลางวันมะหันทา
ดูจนดึกสนึกสนานต๋าน
หิมะหยาดปร๋อยปร๋านจะหมานจ๋า
เฃ้าเรือนอนอ่อนใจจะไมจา
นึกถึงแก้วกัลยากะมาโล
แม้มาด้วยจะได้ช่วยกะมกตุ๋ก
นอนแนบอกชอ้อนกะจ้อนโจ๋
จะม๋นก๋นคนเดียวเปลี่ยวอุโร
นอนเอโกกึ๊กมึกมลึกแล ฯ
๏ ที่สิบเจ็ดออกเรือกะเตือตู๊ด
ไม่ช้าถึงบางพูดกะปู๊ดแป๋
บางจะพูดพูดไปกะไมแม
ส่วนตูแข้ปู๊ดจู๊ดพูดกับใคร
ถึงบางจากโอ้พรากพะงึดรึด
จากเจ้าคู่ชีวึตมลึดไต๋
โอ้บ้างผังราวอุรังจะพังไป
มะไก่ไต่มะก๋วงต๋วงทรวงแทบพัง
ผ่านหน้าวัดเทียนถวายมะก๋ายโก๋
ตลมโปประนมสิบนะขัง
ถวายเทียนบูชากะปาลัง
ขอชาติหน้าปาปังปะนังนึม
ถึงปากคลองรังสิตมะกิตตึก
/*14มลึกตึกมล๋อยต๋อยกะป๋อยปึ๋ม
รังสีไหนจะงามประภามภึม
เหมือนแสงตาภรรยึมผู้ยาโจ
วัดสำแลแลไปมะไก๋เก๋า
ไม่เห็นเจ้ารูปหล่อมะก๋อโก๋
จะแลใยให้เปลืองซึ่งเวโล
ตะโกโตเปลืองตามมะกายี
บางน้ำวนใจวนมะกนก๋อง
ไปสู่ห้องเยาวภากะมาหยี
ถึงสามโคกใจโวกกะวีจี
คิดถึงตุ่มวารีกะจีวา
ที่ตั้งอยู่นอกชานคฤหานจ๋ำ
เคยอาบน้ำเย็นรื่นกะหืนฉา
พี่กับเจ้าแย่งกันมะลันทา
ตักวารารดซื๊ดสบื๊ดใจ
ถึงเกาะใหญ่ใหญ่เปนกะเปาะเหลาะ
เหมือนหนึ่งเกาะแกล้งกีดมลีดไถ
ลุลานเทใจเหกะเปไล
ราวเทไปทางบ้านกะปานลา
ราชครามนามบ้านมะกานกวง
ว่าบ้านหลวงนามภูมมะกูมก๋า
ไม่สู้บ้านของโข้มะโกกา
เพราะไม่มีนงพงาสุภาพึม
ผ่านเกาะเกิดเจิ๊ดจิตมลิดจึ๊ก
คำนึงนึกถึงบุตร์มลุดจึ๋ม
เมื่อยามเกิดพ่อปลื้มกะลืมปึม
เที่ยวคุยอึมอวดเพื่อนกะเบือนแบ
ถึงเกาะบางปะอินกะติ๋นต๋า
อิจฉาศรีอยุธยากะต๋าแต๋
อันชื่อเกาะ/*15เหมาะจริงกะติงแต
เกาะชื่อแช่พ้องยุพินผู้ยินเจ
มาแรมบางปะอินกะติ๋นต๋อน
เออครั้งก่อนจำได้ไถมเหม
มาด้วยกันรื่นรมย์ฤทมเท
คิดความหลังมลังเกมะเลกา ฯ
๏ ที่สิบแปดเดินทางมะกางต๊ะ
ผ่านเกาะพระเตรียมกราบตล๋าต๋า
แต่ไม่เห็นภิกษุตลุลา
หรือแม้พระปฏิมาตลอมปอม
ถึงบ้านโพโยล่หน้าตล๋อป๋อ
โอ้อุรอเรียมเศร้าเตล๋าต๋อม
นึกถึงงานวัดโพธิ์กะโปลอม
เคยพาเจ้ากะลอมปอมกะเลเป
วัดโปรดสัตว์ยกหัดถ์ตล๋นป๋น
ขอกุศลสร่างไว้บุพไพเผ
ช่วยมาโปรดตูฃ้ากะปาเล
เหมือนโปรตสัตว์พ้นเพ้นะเรโก
เออเกาะเรียนฃ้าเรียนกะเมียนไฉ
อย่างใด ๆ ไม่ชอบกะมอบโฉ
เท่าเรียนรู้รักน้องกะมองโช
คู่ชีโวเลิดรักมะกักกม
ถึงบ้านสำเภาล่มมะงมงือ
ขออย่าให้นาวือของฃ้าล่ม
จงตลอดรอดไปมะไลทม
ถึงยุพมพิสมัยมะไลทา
ครั้นผ่านวัดพนัญเชิงมะเลิงลุด
ประนมหุดถ์บูโชมะโล/*16ฉา
ขอพระเจ้าพนัญเชิงมะเลิงจา
ให้สุฃาปาลากะเปเล
ผ่านกรุงศรีอยุธยามหาโส
ดูผู้คนแน่นโหนมะโหลเฉ
สมเปนโบราณราชธาเน
สุเขคึกคักกะมักกี
วัดสว่างอารมณ์มะงมงูก
นามไม่ถูกอารมณ์กะมมหมี
เพราะอารมณ์เรียมมืดมะงืดงี
จากพธีไม่สว่างกะมางมู
วัดจอมเกศไม่วิเศษกะเมดม้อง
เหมือนเกศน้องเกล้าผมกะป๋มปู๋
ใส่น้ำหอมของนอกกะปอกปู
แสนจะหรูเสียหวีกะปีเปือง
มาถึงวัดสบสวรรค์มะกันไถ
โอ้แสนไกลละสวรรค์กะหมันเหมือง
สวรรค์ใดก็ไม่สู้กะปูเลือง
ที่เคเหืองห้องน้องมลองชำ
บางปะหันหันหน้ามลาเจ๋า
หันไปเปล่าไม่ประสบมลบจ๋ำ
เจอะบางผีจี๋หลีราวผีอำ
ผีระยำตลองปองเทียมน้องนาง
ครั้นบ่ายคล้อยนาวอยมลอยฉาด
ถึงตำบลมหาราชมลาดจ๋าง
เปนที่แรมคืนหนึ่งมลึงชาง
อีกคืนหนึ่งแรมร้างพะธางเธอ
วัดอุโลมที่จอดมลอดฉัง
เรือที่นั่งบพิตร์กะมิดเฉอ
วัดอุโลมราวเย้ากะเมาเมอ
ว่าพี่เยอมิได้โลมมะโกม/*17กึม
ราษฎรคอนเรือกะเบือลิด
มาคอยเฝ้าทรงฤทธิ์ประพำผึม
เสียงจ้อกแจ้กโจทกันกะจั๊นจึม
ล้วนชมบุญราชึมและชายา
เปนโชคดีพี่ได้กะเม็ดเต็ด
ตามเสด็จประพึมประพาหรา
เสียนิดเดียวเหี่ยวใจกะไปลา
ที่ต้องมาเอกือกะปือลัน
เสด็จลงเรือกรรเชียงมะเงียงเง๋
สู่ทเลมหาราชมะฮาดจั๋น
แต่ตัวพี่อยู่เรือมะเกือกัน
เปนที่ไร้นาวันจะลีจี
แต่ที่แท้พี่อยู่นาวูจิ๋น
เพื่อเตรียมกินกุนเชี้ยงจะเลียงจี๋
อีกโครงหมูหอมรื่นชื่นหะที
จะฮอบให้ปี๋หลีกะพีพึ
กลางคืนมีลิเกมะเหลไถ
เฃาว่าจืดเหลือใจสตึหรึ
แต่ตัวพี่มิได้ทะมึทึ
พอกินเสร็จมึตึกะมุดตุ๊ด ฯ
๏ ที่สิบเก้าเช้าออกนาวอกวับ
พี่ยังหลับงัวเงียกะเจี๋ยจุด
จนผ่านบ้านน้ำเต้ากะเจ๊าลุด
หัวใจตุ๊ดเต้นแรงตะแลงชอ
นึกถึงคนขอทานตะลานเช้า
มานั่งดีดน้ำเต้าจะล๋อจ๋อ
ที่หน้าบ้านวันหนึ่งจะมึงตอ
เราสอง/*18หนอนอนหลับกะงับงึม
แสนหนวกหูจู้ลู่ตะโลดโต้ด
ไปไล่อ้ายโจ๊ดโล๊ดจะลึ๋มจึ๋ม
มันบ่นอู้คนเดียวตะเลียวตึม
ไม่ให้แล้วยังกะพึมกะพีรี
บ้านเจ้าปลูกใจจู๊กจะล๋านจ๋าน
คิดถึงบ้านบุญปลูกกะตู๊กตี๋
เสียแรงปลูกเติมต่อจะลอจี
พวกน้องพี่ค่อนแคะมะแงะเงอ
ครั้นถึงบ้านพิดตะเพียนกะเมียนมิด
พี่เพียรพิศหางามกะมามเม๋อ
เห็นแต่พระปฏิมามะกาเลอ
นั่งเอ้อเร้ออารามสามพะเนียง
ถึงบ้านแพรกใจแยกมะแงกงึก
คำนึงนึกถึงสนามกะต๋ามเตี๋ยง
เราเพียรเพาะหญ้าแพรกกะแรกเรียง
สนามเกลี้ยงไว้หญ้าผะกากือ
วัดนางแวะใคร่แวะกะแมะม้าง
ขึ้นหานางนิ่มเนื้อกะเมื๋อกื๋อ
เห็นแต่หญิงชาวบ้านมลานชือ
เมียเจ๊กจือขื่อติก่อมลอชุม
วัดค้างคาวนึกถึงกะหมึงเก๋า
ยามอิเหนาทำเล่ห์เถลถุม
เพื่อจะกอดบุษบาผะกายุม
ช้อนประทุมปุมปมมลมโช
แค้นอิเหนาที่ได้เคล้าคะลีฉี
บุษบานารีนะรมโผ
ส่วนตัวพี่เริดร้างนะรางโร
มิได้ต้อน/*19ค้างโค้คะมือรือ
บ้านโคกหม้อใจบ๋อกะบึกตึก
คำนึงนึกถึงหม้อแกงกะแบงบื๋อ
ที่เจ้าเคยแกงให้กะไลปือ
กินอร่อยโอชือกะพือพึน
เฃ้าเขตลพบุรีกะปีโล
เลยเฃ้าท้องพรหโมมะโก๋กึ๋น
จอดเรือใกล้พลับพลาวราชึน
วัดมณีชลขึนธ์ปรากฏนาม
บ่มิใคร่ได้เห็นมะเล็นฉี
แถววิถีเรือผ่านชลานฉาม
เพราะฝนโรยโปรยปรอยชลอยลาม
ต้องปิดม่านนาวามมะทือรือ
ถึงบ่ายๆพี่ชายกะหมาดตาด
รีบขึ้นสู่ตลาดมะกาดกื๋อ
รีบสาวเท้าก้าวเดินมะเลินชือ
เพื่อไปซื้ออาหารกะบานบำ
ได้โครงหมูกุนเชี้ยงมะเกี๊ยงกุ๊ก
แสนจะสุขสมใจมะไกก๋ำ
ถึงจะแรมหลายคืนมลืนชำ
ไม่ต้องห่วงอุรำอุโรโช
เพราะเสบียงเพียงพออุรอชอบ
คงได้ฮอบชิมรสมลดโฉ
ไม่อดอยากปางแห้งทะแมงโท
คงสำโรรื่นรมย์มะกมกิน ฯ
๏ ที่ญี่สิบยามบ่ายตวายฉบ
พระจอมภพเสด็จมะเลดฉิน
โดยเรือยนตร์ล่องสายชลายลิน
พร้อม/*20เทวินมหิษีมลีชา
ครั้นนาวาเทียบท่าชลาเลด
พระนารายน์นิเวศน์นะเลดถา
ทั้งสององค์ขึ้นทรงมะยานา
ทหาราหามจรกะปอนโล
ตำรวจหลวงแห่นำวะรำพัก
องครักษ์เคียงฃ้างวะรางโผ
ทหารราชวัลลภวะรบโป
แซงเสด็จขัตติโยวะโรทา
เฃ้าในวังราชังเสด็จยาตร์
สู่ปราสาทโบราณตะงานถา
ดุสิตสวรรค์ธัญญะมะงารา
นามปราสาทอาศนามะลังพัง
ทรงจุดธูปเทียนทองมะงองเหงย
ทรงสังเวยวรงาชมะงาดฉัง
คืออดีตมหาวราชัง
ทรงนามังนารายน์มหายโย
พี่ก็หาธูปเทียนกะเตียนตุ๊ด
ตลุดกุดกราบไหว้มะไลโฉ
ขออดีตมหาราชชมาตโม
โปรดตูโข้แผ้วพ้นมลนชือ ฯ
๏ นึกถึงวังครั้งโน้นกะโปนลื้น
คงครึกครื้นอร่ามงามนักหนือ
แม้เดี๋ยวนี้ภินพังพะรังรือ
ก็ยังน่าทัศนือนิยมปม
พระที่นั่งโบราณมะตานตั๋น
นามว่าจันทรพิศาลมะตานต๋ม
พร้อมช่อฟ้าใบระกาปะงางม
เปนที่รมณียากะปาเล
สุทธาสวรรค์อันพังมะลังชอน
เมื่อครั้งก่อนคงงาม/*21มะลามเฉ
อยู่ในลานใหญ่กว้างมะลางเช
กะเปเลปาลาน่ามึกกึ๊ก
อีกทั้งตึกพระเจ้าเหามะเก๋ากัก
ที่ออกหลวงสรศักดิ์มะตักตึก
สำแดงกลอุบายมะลายงึก
ชูหอกดาพหมึกถึกกางช่องแกล
พวกขุนนางต่างกลัวมะกัวก๋อง
ต่างจ๋องหงองหมอบราบตะแหลแต๋
ตลุดตุดมุดมึดกะอึดแอ
ไหว้พระเพทราแชตลมปือ
อีกมีตึกแขกเมืองตะเลืองตอม
มีสระหอมสามด้านตะลานตื๋อ
เปนที่เลี้ยงแขกเมืองกะเลืองกือ
ให้อิมหนำสำรือสำโรโท
นึกอนาถพระนารายน์ประพายพาง
มาทรงสร้างนิเวศน์กะเตดโต๋
ที่เมื่องลพบุรีประพีโพ
หวังให้พ้นเหล่าอะโรพะโลทึง
กลับไม่พ้นคนไทยมะไกทด
คิดขบถชิงราชย์กะปาดปึ๋ง
แต่แรกพระบุญญาตะกากึง
โอ้ลงท้ายราชึงสิ้นบุญเญ
กษัตริย์พงศ์พลูหลวงกะจ๋วงจั๊ด
ได้สมบัติสมหวังกะจั๋งเจ๋
มิอาจอยู่ลพบุรีมะตีเต
เพราะเสเพลผลาญคนมะตนตือ
จะขืนอยู่ต่อไปไม่กะงิด
เพราะกรรมติดมั๋วจั๋วคงกลัวผือ
ต้องทิ้งวังลพบุรีมะลีทือ
/*22กลับไปอยู่อยุธยือวรือหา
ดังนี้ใครจะเหี้ยมมะหะกะ
โอตตัปปะเตือนใจมะไหถา
ต้องหนีพ้นหนแห่งทะแมงตา
ควรตรึกตราเปนคติกะจิโจย ฯ
๏ จากนิเวศน์ทรงเดชมะเสดสอน
เสด็จจรสู่เวียงมะเกียงโก๋ย
แวะพระปรางค์สามยอดมะหอดโฮย
ทรงบูโชยแล้วเสด็จมะเห็ดชอ
ผ่านเคหาวิชาเยนทร์กะเปนลอน
แลสลอนตึกร้างกะหมางหมอ
ล้วนสองชั้นอร่ามกะปามลอ
บัดนี้หนอหักพังกะปังเล
ฟอลคอนชาติกรีกกะปี๊กเหล็ง
แสนจะเก่งสามารถมะกาดเก๋
ตัวพลัดพรากจากถิ่นกะปินเล
มะกาเยตั้งตัวมะลัวไต
สนองบาทวรราชทะมาดตู๋น
จนโปรดปูนยศถามะหลาไถ
ได้เปนถึงเจ้าพระยามะกาไย
มะไก่ไต่นามาวิชาเยนทร์
แต่คิดการใหญ่โตกะโปเลด
คบกับพวกฝรั่งเศสตะเหลนเป๋น
ขุนนางไทยขัดใจมะไกเกน
วิชาเยนทร์จึ่งต้องตลำปำ
ฝรั่งเศสที่มากะปาโล
พลอยโค่โล่เคราะห์ร้ายมะกายก่ำ
บ้างถูกจับตล๋านป๋าน/*23ผลาญชีวำ
บางถูกจำถูกตีมะกีเย
ที่รู้ตนรีบต้นตะหลีปี๋
พากันหนีโดยด่วนตะหลวนเฉ
ต้องลำบากยากแสนตะแลนเช
กว่าจะได้ตะเหลเป๋พ้นเพภัย
อันพงศาวดารปะลานตี
ณยุคนี้อ่านแล้วกะไจ๋ไหล
กำลังเราจะเจริญกะเปินไล
ก็เกิดเหตุตะไหลไป๋กะไปลา
เดชะบุญญะชงัดตั๊ด
ของกษัตริย์โบราณวะสานหยา
โปรดดลใจชาวสยามชะงามงา
อย่าให้บ้าคิดผิดมะลิดโช
อย่าคิดผลาญญาติวงศ์กะมงมัก
เหมือนเช่นหลวงสรศักดิ์มะลักโฉ
อีกพระเพทราชามะลาโก
ก่อจลาจลโตกะเตืองเลือง
ไทยเราแตกสามัคคีกะลีเตด
ต่างประเทศคงได้กะไหมเหมือง
ครั้งโน้นเฃาอยู่ไกลตะไลเตือง
จึ่งไม่มากะเมืองเทืองเอาเมืองไทย
แต่เดี๋ยวนี้ผิดกันจงจั๋นจิ๊ด
เขาสามารถตะลิตกิ๊ดตะไหลไก๋
พวกเราอย่าเผลอตัวมะลัวไช
จะตกอับคับใจทลึกทึก
แม้รักษาสามัคคีมลีฉอย
ถึงเราน้อยก็อาจถลาดถึก
เหมือนมดน้อยช่วยกันทะมันมึก
รักษารังตลึกปึกตลันปัน ฯ
/*24๏ บ่ายวันที่ญี่สิบเอ็ดตุลาไค
ภูวนัยเสด็จขึ้นกะปึนปั๊น
พระราชทานพระกะฐินทนินทัน
วัดมณีชลขันธ์ชลันทา
เสร็จกะฐินภูมินทร์กะปิลโล
ลงประทับพลับโพลชโลหลา
ทอดพระเนตร์แข่งเรือชเลือตา
แสนสนุกเฮฮากะปาเล
เห็นผู้คนล้นหลามกะปามหลัง
แน่นบนฝั่งเยียดยัดมะลัดถา
ต่างดูการแข่งเรือมะเงืองา
มะลาทามลุกทุกสนุกจัง
ทั้งผู้แข่งผู้ดูมลูฉาน
จิตเบิกบานรมย์รื่นมะลืนฉัง
พร้อมสมัคสามัคคีมะลีจัง
มาสนุกสุขังมะลังชา ฯ
๏ เปรียบกับชาวกรุงเทพกะเมบมด
เห็นว่าชาวชนบทมะทดถา
รู้จักเล่นอย่างนักเลงกะเมงทา
ชอบกิฬากะมีทีไม่มีภัย
อันชาวกรุงมุ่งแต่คะมึกคึก
เที่ยวดึกๆ สำมะเลมะเหลไถ
บ้างดูแต่ภาพยนตร์มะลนใจ
แล้วเลยไปราชวงศ์มะลงเชง
กินฃ้าวต้มพลางมองมะลองเฉ
มลกชกนกเน้เถลไถ
พูดแคะเคาะเกาะแกะตะและไต
ชวนกันไปโคมเขียวมะเงียวงุบ
มิฉนั้นชวนกันตะเหลเป๋
/*25ดื่มสุเรมึนเมามะเหงาหงุบ
อีกลอบลักเล่นพนันกะมันมุบ
ยามถูกจับบ่นอุบกะมุบมำ
เมื่อเช่นนี้หาทรัพย์กะหับหอ
ได้เท่าใดก็ไม่พอฤทอถำ
โลภยวนใจให้คิดกะมิดชำ
ระยำปำฉ้อโกงกะโมงชู
โทษของตนจึ่งจนมะก๋นแก๋น
แต่กลับแค้นคนอื่นมะกืนกู๋
จีบปากบ่นนินทามะกาลือ
หรือเขียนฃ่าวกะพือรือหนังสือพิมพ์
ตนขี้เกียจเคียดแค้นกะแกนกัน
ใครขยันพาลด่าตล๋าติ๋ม
หาว่าเฃาป.จ.ปลอลิม
จึ่งได้ดีมีสิมมลิมทา
อันชาวกรุงดี ๆ กะปีลู
ก็มือยู่เหมือนกันกะปั๋นหลา
ผู้ที่ดีอยู่แล้วกะแปวลา
ฃ้าเจ้าขอโมทนากะปาเล
อยากจะใคร่วิงวอนมะกอนตวย
ขอให้ช่วยกันเตือนมะเกือนเต๋
ให้เพื่อนร่วมนครมะกอนเต
คิดถึงความโสเภสุภำรำ
ให้คิดหาความสนุกกะมุกถา
โดยเล่นการกิฬาพลาผำ
ออกกำลังวังชากลาลำ
ดีกว่าสำมะเลมะเกทา
ออมกำลังตูไว้มะไลตั๋บ
สงวนทรัพย์ไว้ใช้มะไลต๋า
เปนประโยชน์แก่ตนมะกนทา
และช่วยชาติศาสนามะกายอ
ดีกว่าจ่ายทรัพย์เปลืองกะเปืองเป๊ก
/*26เปนประโยชน์แก่เจ๊กกะเต๊กต๋อ
เจ็กล่อเอาเงินเรากะเปาลอ
เพื่อส่งไปเมืองจอกะเม้าเก๊า
ที่เฃาชวนเที่ยวเตร่มะเหลไถ
มิใช่เพราะเฃารักกะมักเหมา
เพราะเขาเห็นเราโง่มะโทเทา
จึ่งกะเจาจูงจมุกมะทูกเท
เราเปนไทยฉันใดกะไป๋เป๊ก
ไปพอใจคบเจ๊กกะเป๋เหล
เปนไทยควรคบไทยมะไกเย
ปล่อยเจเกจ๊บก๊บคบกันเอง
ต่อจีนใดใจดีหะทีหิด
สุจริตชอบเราหะเทาเถง
หวังประโยชน์ร่วมกันกะปันเลง
นั่นจีนเจงควรคบกะมบทัก
เพราะจีนซื่อซื่อจริงกะปิงโลง
ไม่ฉ้อโกงมิตร์สหายขะมายตัก
มีกิจได้อาศัยมะไจจั๊ก
เฃาไม่พักผัดผ่อนกะปอนลือ
อันคนดีมีศีลสมินถัน
ไทยหรือจีนเหมือนกันสมันถอ
หรือฝรั่งผิวฃาวสมาวทือ
จะคบคื้อสมงถงคงภียโย ฯ
๏ ญี่สิบสองล่องเรือชเลือลี
ตามลำน้ำลพบุรีชลีโหล
กลับทางเดิมที่ไปชไลโล
มาแรมโรบางปะอินจลินชี
อยู่สามวันยังมิทันมะหงังกั๋ว
เที่ยวไม่ทั่วถิ่น/*27จังหวัดมะงัดถี
อันทเลชุบศรมะงอนที
บ่ได้มีเวลามะงาเร
ละโว้เคยเปนเวียงกะเปียงลือ
อันขึ้นชื่อมานานกะปาลเหล
ที่พระร่วงพ่อเมืองกะเปืองเล
เริ่มกู้ชาติไทเยกะเปโล
แล้วภายหลังครั้งอยุธย์มะงุดรัด
มีกษัตริย์ทรงราชย์มะหาดโต๋
องค์พระราเมศวรวรวนโช
ก็เคยครองละโว้มะโทลา
แล้วคงเปนเมืองใหญ่มะไก๋ตั๋น
ถิ่นสำคัญมั่นคงมะก๋งต๋า
เปนที่อยู่ชาวไทยมะไกตา
ล้วนสวามิภักดิ์มะกั๊กไต
ถึงเดี๋ยวนี้ลพบุรีปะหงีรด
ปละลดจงรักปะงักไหร
ภักดีมั่นณพระองค์ปะงงไร
ผู้ครอบเกล้าชาวไทยปะไงรอน
ถึงเจ๊กจีนมาอยู่จลูเจียบ
ก็พลอยเรียบร้อยดีจลีจ๋อน
ไม่เห็นมีอวดดีตะลีปอน
ตล้อนต๋อนตะไล๋ไต๋เช่นในกรุง
ไม่มีใครปั่นหัวตลั๋วเติบ
ให้กำเริบหยิ่งเย่อกะเป๋อปุ๋ง
พวกไทยดีจลีจีจลุงจุง
จีนไม่ยุ่งจลือจือถือตัวดี
ในกรุงเทพตลงปงตรงกันฃ้าม
พวกไทยเองตลามปามตลี๋ปี๋
จีนเฉโกเห็นช่องตลองปี
เลยปั่นหัวกะตัวลีกะตีแลง
ชาวต่างชาติเฃ้ามาตล๊อก/*28ต๊อก
เพียงบางกอกรู้เรื่องตะแล๋งแต๋ง
ย่อมเห็นว่าไทยเราตะเลาแตง
มีแต่แย่งเย่อกันตลันเตน
โอ้เพื่อนเรากะเหลาเก๋าน่าใจหาย
ช่างไม่อายบ้างนะกะเหลนเป๋น
หื้อแห้กันตละหมากะลาเตน
ให้เฃาดูถูกเล่นกะเลนโป ฯ
๏ ผ่านกรุงเก่าเศร้าจิตกะงิดงึก
คำนึงนึกแสนอนาถกะงาดโง๋
ทวาราวดีนะคีโร
เคยมหิทธิ์อิศโรกะโปเล
แต่เพราะเหตุกะปิงลิงชิงอำนาจ
ต่างพิฆาฎฆ่าฟันวิสัญเหญ
พอใครมีพวกมากกะต๊ากเต
คิดขบถทดเท่มะเฮฮือ
แสนเสียดายพระนารายน์มะฮายฮิด
ท่านประดิษฐอิศริกะตีตื๋อ
วางพระทัยในพระเพทราชือ
กลับจือรือคิดคดขบถใจ
ถ้าแม้วงศ์พลูหลวงทลวงลัด
ชิงสมบัติแล้วบำรุงทลุงไถ
ให้บ้านเมืองสุขังทลังไท
ฃ้าก็จะอภัยทไลทา
แต่นี่มีแต่ผลาญมลานเล
ทั่วทั้งเพย่อยยับกะจั๊บจ๋า
เห็นใครดีใครแหลมกะแจมจา
ก็พาลหากะโจดโรดลงโทษทัณฑ์
ราโชบายทุกองค์/*29ทลงลาน
แห่งวงศ์บ้านพลูหลวงทลวงหัน
สรศักดิ์ท้ายสระทลันทัน
บรมโกษเหมือนกันทลันเท
อีกขุนหลวงหาวัดทะมัดถา
สุริยามรินทร์ทะมินเถ
ต่างองค์ต่างฤศยามะกาเล
ทะเมเททะมอยทอยคอยผลาญกัน
ฉนั้นเหล่าฃ้าเฝ้ามะเก๋าก๊ก
ตล๊กป๊กตะไล๋ไป๋ไปสิ้นสรรพ์
ส่วนคนดีถูกผลาญูตะลานชัน
เหลือแต่คนสามัญตะลามทราม
ลืมวิชานักรบตลบตึ๊ก
ใจก็ขลาดฃาดคึกตลึกต๋าม
ต่างหลงเชื่อเวทมนตร์ตะลนลาม
มีแต่ทรามไม่ฟื้นตลืนชา
พวกพม่าฃ้าศึกมะฮึกฮอย
มาแต่น้อยก็ตื่นมะหืนหา
ต่างคนเห็นแก่ตนมะงนงา
เสียกรุงสิ้นวาศนามะงาโร
ถ้าแม้วงศ์พลูหลวงกะต๋วงเติ๊บ
ไม่กำเริบชิงราชย์กะต๊าดโต๋
อาจจะไม่เกิดภัยกะไตโล
อยุธยาภาโรอาจยืนยัง
เปนคติไพร่ริมะหลวงต๋วง
ละลาภล่วงเกินศักดิ์มะลักตั๋ง
ก็อยู่ได้ชั่วแล่นมะแลนตัง
เพราะบุญญังตูน้อยมะลอยไต
อีกทั้งคุณสมบัติกะตัดต๋อง
ก็บกพร่องตามกำเนิดกะเติดไต๋
ถึงอาจรื้อยื้อแย่ง/*30ทะแมงไม
มิอาจยึดถือไว้ทะมงทง
ล้างเก่าแล้วหวังเผดิมทะเมิมมึก
ไม่สมนึกเพราะแหนงกะแตงต๋ง
คนดีๆ กะตานลานคอยผลาญลง
หมดเครื่องมือตะนงตงที่พอใช้
สุดคิดสิ้นฤทธิ์ทะมิดเถือม
มีแต่เสื่อมเปนลำดับทะมับไถ
เปนคติทะมำทำควรจำไว้
เพื่อเตือนใจมลึ่กตึ้กและนึกปลง ฯ
๏ ลุวันที่ญี่สิบสามตุลามคี
เปนดิถีชาวเรามะหงงถง
เปนวันคล้ายปิยราชผงาดพงศ์
เบญมงค์สวรรคตขจดจึม
พระทรงธรรม์กอบกะตัญญุตาภา
จึ่งอุส่าห์ย่างพระกายถมายหมึม
พร้อมองค์พระมหิษีนารีรึมย์
เสด็จลึมไปกรุงกะปุงลา
โดยรถไฟพิเศษทะเมดหมาย
เวลาบ่ายสี่โมงกาโลงหลา
รถกระบวนบ่มิพักกะลักลา
จนถึงจิตรลดาสถาโน
จากที่นั้นทรงธรรม์วิมัลมล
เสด็จโดยรถยนตร์มะกนโก๋
เฃ้าสู่พระนิเวศน์มะเกดโก
มโหโลมเหาฬาร์กะปาเล
ส่วนตัวพี่นี้ฉลาดกะมาดเม้า
กลับแต่เช้าสู่กรุงกะปุงเหล
ได้กลับบ้านยานจิตกะมิดเช
ไปเยี่ยมภรรเยยู้ยาจือ
ประโลมลูบจูบกอดกะฟอดฟุด
เหลียวเห็นบุตร์เบิ่งดูถลูเหล
อุบายไล่ลูกไปตะไลเต
จับแมลงเดให้ป้าป๋าชวาเวว
ลูกกลับตอบว่าโธ่กะโป๋หลา
จับแมลงดาอะไรกะไหลเหลว
ยังกลางวันแสกๆ กะแหลกเกว
ก็แมลงดาแมลงเดวที่ไหนมี
นึกกระดากพูดกระชากตลากตู๊ก
ชะอ้ายลูกสู่รู้ฉลูฉี
พ่อบอกว่าให้ไปมไกยี
ถลีถีเร็วพลันมะกันทา
อย่าทำดื้ออวดดีมะกีโท
จะโมโหเดี๋ยวนี้ถลีถา
ลูกตกใจตะไหลไป๋ตะลาปา
จึ่งหันมาชมเมียมะเกียทู
แสนสำเริงเชิงรมย์มะกมก๋าน
จากกันนานหลายวันมะกันกู๋
ได้กลับมาเชยชิดมะกิ๊ดทู
รื่นอุรูชื่นมื่นมลืนโชย
ได้เวลาจวนห้านาฬิแกน
จำพรากจากวงแขนพธูโถย
ไขอาบน้ำชำระสระกาโยย
แล้วแต่งโตยครึ่งยศกะจ๊ดจำ
เฃ้าไปสู่พระนิเวศน์วเรศวัง
ขึ้นสู่พระที่นั่งวรังสำ
นามจักรีมหาปราสาทำ
วิเศษำวิสุทธือกะปือลา
ครั้นถึงจึ่งเฃ้าตลุดกุด
ก้มเกล้าเค้าคุดตล๋าต๋า
พระบรมอัษฐิหะริยา
แห่งราชาราชินีสุภีโภม
/*32พระคุณเคยครอบเกล้าตะเลาตอง
พึ่งทั้งสองขัตติยามะกาโก๋ม
ตลอดชั่วพ่อแม่ตะแลโตม
อีกปู่ย่าตาโยมกะโปมโล
พระคุณล้นพ้นที่กะปีลา
เหลือที่จะพรรณนามหาโห
รำลึกถึงพระคุณมหุนโท
ทุกเวโลมะงำรำจำใส่ใจ
ได้เวลาทรงภพมลบลี
เสด็จพร้อมมหิษีมลีไฉ
ทรงจุดธูปเทียนทองมลองไช
บังคมไหว้พระชนกชนนี
แล้วพระสงฆ์สวดมนตร์มหนเหียม
ตามธรรมเนียมศราทธะพรตสะรสศรี
เสร็จสวดมนตร์จุมพลมหนที
ทรงทอดไตรย์สดัปะกีกะมีชา
แล้วพระองค์ทรงธรรม์วรัญชัย
ทรงสดับเทศโนมะโลฉา
ทรงทอดไตรย์แพรงามมลามชา
ถวายของมลองตาบูชากัณฑ์
อีกสดัปะกรณ์มลอนชอย
พระรายร้อยตามแบบกะแมบฉัน
ทรงแจกเงินสองสลึงทะมึงทัน
โดยทั่วกันแก่พระญาติกาโย
ครั้นงานเสร็จพระเสด็จมลาดชาด
พระที่นั่งภาณุมาสมหาดโส
เสวยพระกระยาหารสราญโช
และผ่อนพระกาโยกะโปลา
ได้เวลาขัตติยาวราชน
เสด็จ/*33โดยรถยนตร์มะงาหรา
มะงาริดสถานิดจิตร์ลดา
ขึ้นรถไฟไพสาพิเศเต
กระบวนหลวงใช้จักร์อะทักทึก
มิทันดึกนักหนอมะฮอเห
ก็ถึงบางปะอินกะปินเล
แรมอีกหนึ่งราเตรสะเบแจ ฯ
๏ เช้าวันที่ญี่สิบสี่ตุลีควน
คลาขบวนเรือเสด็จมะเล็ดแฉ
จากหน้าวังบางปะอินมลินแต
ล่องลงไปไม่แช้มะแลชี
ถึงบางไทรแยกไปตล๋อยต๋อย
เฃ้าสู้ลำแควน้อยมลอยฉี
ผ่านบางไทรใจฃ้าจะลีจี
ถึงกลอนที่สุนทรภู่จลูไล
ในนิราศเฉลาเฉาวัดเจ้าฟ้า
“ดูภูมิฐานทิวชลาหฤกษาไสว”
อีกว่ามีไทรงามชลามไล
อนิจไจเดี๋ยวนี้กะตีโล
นึกออกเคืองต้นไทรมะไก๋ตู๋
มิคงอยู่ให้ฃ้าชมมะกมโต๋
จะลองแต่งแข่งท่านภู่กะวูโต
แกว่าเห็นนิโครโธแกวันทา
“เทพารักษ์ศักดิ์สิทธิ์สถิตย์พุ่ม
เพราะเคยอุ้มอุณรุทสมอุษา
ใครน่าจูบรูปร่างเหมือน/*34นางฟ้า
ช่วยอุ้มพามาให้เถิดจะเชิดชม”
ส่วนตัวพี่มิได้ขอมะงอหงืน
เพราะหญิงอื่นหมื่นแสนมะแงนหงม
ไม่ประสงค์จงใจมะไนรมย์
ขอเชยชมตลางชางแต่นางเดียว
ถึงบ้านพาดพาดจิตกะติ๊ดต๊าด
ถึงโฉมงามทรามสวาทกะต๊าดเตี๋ยว
พาศนากะปาลันกะปันเลียว
ได้พาดพิงกะมิงเมียวแม่ทรามเชย
ถึงบ้านแป้งตละแสร้งกะหลีนตี๋น
อยู่ใกล้บ้านขนมจีนกะลีนเต๋ย
อีกทั้งบ้านห่อหมกกะต๊กเตย
ทำเขเลยเขละเฟอะฟะแฮ้
ให้นึกถึงขนมจีนมลีนฉี
น้ำพริกปรุงจรุงจีกะแจ๋แหล
ทั้งห่อหมกกลมกล่อมตะล่อมแป
ที่นวลแขตะเหลียงเตี๋ยงเลี้ยงพี่ยา
มิช้าพลันนาวันชลันชาน
ตล๋านป๋านผ่านบ้านชื่อขุนจ่า
เออช่างเหมาะจำเภาะตลาชา
อยากใช้จ่าตลั้กตั้กตักน้ำพริก
มากินกับขนมจีนกะหมินเฉ
ให้พเธคลุกเคล้าตะเลาฉิก
ตักชวาบซาบแซบตะแล๊บลิก
เออน้ำพริกตลอยชอยอร่อยจัง
หรือน้ำยาแก้วตาก็ชุงลุง
รู้จักปรุงรสอร่อยชลอยจั๋ง
โอ้พี่ยาตลู๋ตู๋อยู่นาวัง
ขนมจีน/*35ขนีนจังต้องอดกิน
วัดหน้าต่างใจผางตล๋างตี๊ด
คำนึงคิดถึงหน้าต่างตล่างฉิน
ที่เคยเห็นมิ่งพโธโผล่ตลิน
แลดูพี่ยามมะกินมะกันทา
บ้านสีกุกมลุ่กตุ้กถึงกุ๊กช็อป
ที่เคยพากันไปฮ็อบกะหลาต๋า
ซุบและปลาเป็ดไก่กะไหล่ทา
บิ๊ฟสเต๊กตะมาตาตะมีตาง
บ้านพระฃาวฤๅจะฃาวมะหลาวหลอง
เหมือนผิวน้องอล่องฉ่องอล่างฉ่าง
ยามเจ้าเตรียมไปงานมะลานตาง
เอาแป้งโปะสรรพางค์สะรางชอม
วัดพิกุลคิดพิกุลมลุนเต็บ
ที่นางเก็บอบภูษากะปาล๋อม
กลิ่นพิกุลหอมกรุ่นกะปุนลอม
กลั้วกลิ่นหอมวรองค์กะปงเล
ผ่านปากคลองมะโนรามะหงางอน
เออกินรมะโนต์รามะนาเห
อยากขอยืมปีกหางมะกางเก
เพื่อบินเบมะงาหราหานวลจันทร์
ถึงวัดนกกระจาบกะปาบปับ
ที่ประทับคืนนี้มะกีตั๋น
เหลียวแลหานกกระจบยมะกาบกัน
บ่ได้หันสักตัวกะปัวแป๊ะ
แม้มีบ้างจะได้ตักตะมักแมง
มาต้มแกงกินอร่อยกอยอะแหระ
เมื่อไร้นกกระจาบมะงาบแงะ
กุนเชี้ยงแหละตลาบปาบ/*36ชวาบแทน
ถึงไม่ช้าพายุกะทุทึก
มาคึกๆ เรือโคลงกะโทงแถน
ฝนก็ซ้ำตลำตำตะแลนแตน
ตกห่าใหญ่ให้เสนตะลึมปึม
แม้ที่กรุงตลุงปุงบ้างเช่นนี้
น้ำคงเต็มตลี๋ปี๋ที่บ้านบึ้ม
เพราะบ้านเราเฃาเปรียบตะเลียบลึม
เหมือนธานึมเวนิสตลิดตือ
นอนก่ายหน้ากระดิกฃากะจ๋าจึ๊ก
มลึ่กตึ้กถึงยุโพโอ้มื๋อฉือ
ต้องนอนหนาวตล๋าวป๋าวตะลือปือ
อยู่เอกือผัวไกลมะไลทา
แม้อยู่ด้วยจะได้ช่วยทมกทก
นอนกอดกกกรกะโมบมะโลบฉา
ทมึงทึงถึงยุพินตลินชา
จนสองตาตล๋อยป๋อยม่อยมึมทึม ฯ
๏ เช้าวันที่ญี่สิบห้าตุลาเค
ตลึกตึกนาเวเถลถึม
ผ่านหน้าวัดเก้าห้องตลองตึม
ถึงเก้าห้องสิบหึ้มทลึมเล
ไม่สู้ห้องหนึ่งเดียวกะเหวียวหวอง
ที่นวลน้องนอนอยู่กะหวูเหว
วัดจุฬานึกถึงคราที่สาเม
พาพเธกะตูลูดูเจ้าเซ็น
จุฬาโศกบ่มิโศกมะโหงกหงี
เหมือนตัวพี่โศกร้างห่างเคเห็น
จุฬาตบอกตึกทะมึกเม็น
ไม่เจ็บเช่นอกพี่ทะมีทา
บางเสด็จตะเหม็ดเต็ดตะเหมาเต๋า
ราวจะเย้าถึงวิโยคทะโมกถา
ว่าต้องตามเสด็จประเพศพา
จึงต้องร้างวนิดาประภาเภ
ทะมาทาถึงหน้าวัดป่าโมกข์
จอดนาโวกแวะวัดทะมัดเถ
เพราะแห่งนี้องค์นรินทร์ปิ่นนเร
โปรดประเทพระกะฐินกะรินยา
พี่ขึ้นบกมะงกก๊กกะต๊กต๋าน
สู่วิหารพระนอนวรอนฉา
จุดธูปเทียนตลุดกุดกะมุดทา
ตล๋าต๋าไหว้พระมะนอนตอน
ขอเดชะบุญกุศลมะงนหงำ
ที่ได้ทำแต่อดีตมะงีดหงอน
จงอำนวยอิฐผลมะงนงอน
กะปอนลอนปาลากะเปเล
รำลึกถึงตำนานกะมานตี
พระองค์นี้เดิมอยู่กะมูเต๋
ใกล้ฝั่งน้ำสายเก่ากะเมาเต
อันตรายกะมายเมเพราะน้ำเซาะ
ราชสงครามสามารถกะต๊าดต๋อ
ชลอพ้นอันตรายกะต๋ายเตาะ
ราชสงครามช่างเอกกะเมกเมาะ
ช่วยสงเคราะห์ฃ้าหน่อยตลอยลี
ช่วยชลอเรือฃ้ากะต๋าตุ๋ง
กลับคืนกรุงสักหน่อยตล๋อยตี๋
หรือชลอเรือนฃ้ากะตาลี
จากกรุงศรีตลั๋นตั๋นพลัน/*38ขึ้นมา
บูชาแล้วกะแลวแปวกะลับปั๊บ
ไปคอยรับที่ท่าชลาหลา
บ่ายโมงเศษภูวนัยมะไลชา
วรราชชายามลาเช
เสด็จขึ้นสู่วัดมลัดชาน
เพื่อพระราชทานกะฐินเถ
ประชาราษฎร์ตลาดปาดดาษเด
ตลุดกุดตะเลเกประนมปม
ต่างยินดีปรีดาประนาเทา
ที่ได้เฝ้าฝ่าธุลีประนีถม
บังคมพลางทางแลประแนรม
จิตนิยมบุญญาประนาโท
เสร็จกะฐินนาวินแตล๋งแต๋ง
เตรียมมาแจ่งพรั่งพร้อมตล๋อมโต๋
ก็พายแข่งทะแมงแทงชะแลงโล
เสียงชโยชลันชันลั่นชลา ฯ
๏ บ่ายออกเรือเดินต่อชลอลด
ผ่านทางบางปลากดกะต๊ดต๋า
น้ำลายสอไฉนหนอมะลอลา
จะได้ปลาตลองปองให้น้องแกง
บ้านสายทองตล๋องต๋องตลึ๋งตึ๋ง
รำลึกถึงบทเสภาตลาแต๋ง
พี่สายทองของแม่พิมพ์พิริมแรง
อุดหนุนน้องกะปองแลงดีเหลือใจ
พี่เมียเรากะเต๋าเหรากะตึงรึง
น้องจึ่งหึงส์กะต๋งหรงคอยสงสัย
พี่สาวมาเคหากะไตไร
ต้องขังผัวกะปัวไลลั่นกุญจุ๊ด
ผ่านคลองขุดใจสดุดสดึกเดิด
นึกถึงร้านนายเลิดปากคลองขุด
เคยไปซื้อของฮอบชวอบวุด
แสนอร่อยสอยอรุดอโรโช
ผ่านวัดแจ้งกะแหงงแก๋งกะหงอก๋อ
โอ้อุรอร้อนรึ้งกะจึ๋งโจ๋
นึกถึงคราชวนยุผาลงนาโว
ไปดูพระกะฐินโนกะโปลี
ประทานที่วัดอรุณกะมุนแชง
ซึ่งชนเรียกวัดแจ้งกะแมงฉี
ยามมาพบวัดแจ้งกะแตงตี
โอ้อุรีก็คนึงทะมึงเม
อ้าวัดราชปักษีถมีถาน
ฃ้าขอวานปักษีกะตีเต๋
ไปสื่อสารณคฤหากะปาเล
อ๊ะอย่าเลยตะเลเปเจ้าเปนแร้ง
เออหมู่บ้านปาชำหล่อตะมอมึก
คำนึงนึกถึงจำปาตะมาแม๋ง
ติดสายป่านว่าวพนันมะกันแทง
เคยพาเจ้าเยาวแภงกะแปงลัน
อันวัดนามสนามชัยชไลลิด
ชวนให้คิดถึงถนนสถลถัน
ที่ฃ้างพระนิเวศน์วเรดชัน
เคยพากันตรังตังไปฟังแตร
ถึงอ่างทองที่ประทับกระมับแมม
บรรทมแรมหนึ่งคืนกระมืนแม๋
เห็นเรือนชานบ้านช่องมลองแช
ร้านตลาดมลาดแตมะแลเต
น่าสนึกคึกคักทะมักแมน
ผู้คนแน่น/*40สองฝั่งชลังเหล
คอยดูเรือกระบวนวรวนเช
ตะเลเตตะแลนแตนอยู่แน่นนันท์
อนิจจาวลาหกกระจ๊กจู๊
ตกสู้ๆ ส้าๆ กระจ๋าจั๋น
ถึงจะมีอ่างทองกระจองจัน
สักสองพันตลองปองรองไม่พอ
ส่วนพี่ยากะจ๋อนหลอนนอนในเก๋ง
ปิดม่านเม่งมึดคึดกะปึ๊ดป๋อ
ไม่อยากออกจากเก๋งกะเต๋งตอ
กะงอหร่อกะหงุดหรุดกะมุดนอน ฯ
๏ ญี่สิบหกตุลกคาเวลาสาย
ออกนาวายแล่นต่อชลอหลอน
บ้านย่านซื่อหรือจะเหมือนมะเกือนกอน
พี่ซื่อต่อดวงสมรฤทอนทา
ผ่านบางแมวกะมึงทึงถึงอีทรัพย์
ที่เลี้ยงอยู่เคหับมะกั๊บก๋า
แมวเอ๋ยได้อยู่เรือนมะเกือนกา
เจ้าดีกว่าฃ้านี้ฤทีทึม
บ้านจรเข้ร้องกะป๋องไป๋
ร้องทำไมไม่เปนเรื่องกะเปื๊องปึ๋ม
เจ้าอยู่ยังวังน้ำชลำพึม
ฃ้านี้สิตะลึมตึมจากเรือนชาน
ผ่านบ้านลาวคิดถึงคราวมะแหลงแถง
เมื่อหล่อนแต่งเครื่องลาวมะหลาวถาน
หล่อนงามยิ่งหญิงลาวกะปาวลาน
ชวนชื่นจิตมลิดฉานราคานคิม
ยามแต่งแขก/*41กัลยีดีกว่าแขก
แต่งฝรั่งหรือก็แปลกตะแต๊กติ๋ม
แต่งเปนจีนจีนแพ้กะแลลิม
ได้ชมชิมต่างๆ กะชางโล
วัดปราสาทโอ้อนาถมะหงาดหงี
พี่ไม่มีปราสาทกะผาดโผ
แม้ว่ามีพี่จะชวนกะปวนโล
ขึ้นอยู่ปราสาทกะโปกะเปไล
บ้านมะฃามยินนามกะต๋ามติ๊ด
เพราะหวลคิดถึงเจ้าแก้วแววเวไห
เจ้าแพ้ท้องกินมะฃามกะปามไป
พี่ยังได้ช่วยชวาบมลาบชา
วัดสระเกศมเลดไฉใจบุ๋มบึ๊ก
คำนึงนึกถึงยุพินมะลินฉา
เคยพาเที่ยวภูเฃาทองมลองชา
มล๋าต๋ามล๋านต๋านดูร้านรวง
ถึงหน้าวัดไชโยนาโวแวะ
จอดแจละตามระเบียบเจลียบจ๋วง
ขึ้นบนวัดมะงัดรัดมะงวงรวง
สู่วิหวงมหะตะแห่งพระโต
จุดเทียนธูปตลูบตูบตะหลาต๋า
บังคมพระปฏิมามหาโห
ขอพระพรศรีสวัสดิ์มะฮัดโช
ให้พุงฃ้าคงโตอย่ายึบมึบ
ไปถึงไหนขอให้ได้ชวาบชาบ
กินกุนเชี้ยงกะลาบป้าบกะหลึบปึบ
อีกโครงหมูอย่าให้ฃาดกะจาดจึ๊บ
อีกไก่เป็ดตลบปึบตะโลปำ
ครั้นบ่ายสี่นาฬิเกือเรือที่นั่ง
/*42ถมังถังที่พลับพลามะถาถำ
เสด็จพร้อมมหิษีวรีชำ
ขึ้นสู่พระอารำมะฮำเฮ
โปรดประทานพระกะฐินวรินยี
ณวัดไชโยนี้ตามวิเส
แล้วเสด็จสู่วิหารมะฮานเฮ
ทรงบูเชพระโตมะโฮฮือ
เสด็จกลับพลับพลาชลาแลง
จึ่งเรือแข่งเริ่มขั่งตรังตื๋อ
เสียงครึกครื้นตละพื้นนะทาทือ
จะทะมือทะมองทองเปนฟองฟู
ประชาชนล้นหลามกะปามเหลา
ต่างมาเฝ้าบาทบงสุ์กะปงหลู
แสนชื่นมื่นรื่นรมย์มะฮมฮู
มาชมบุญบารมีมะฮูฮอ
เพราะนาน ๆ ภูบาลวรานชึง
จะเสด็จมาถึงบุรึงฉอ
เปนโอกาศแสนประเสริฐมะเลิดลอ
ที่ได้ฝ้อวรองค์พธงไท
วัดไชโยนาโมวโรชัด
เปนสวัสดิมงคลวรนไฉ
ขอเดชะไตรย์รัตน์วรัดไช
จอมไผทวรงชงทรงไชโย ฯ
๏ ครั้นวันที่ญี่สิบเจ็ดตุเล็ดแคน
นาวาแล่นต่อขี้นไปชไลโหล
ผ่านตำบลสวนมะม่วงตะบวงโบ
อยากใคร่เก็บอัมพโวฝากพธึม
วัดราหุลตลุ๋นตุ๋นกะจุ๋นจิต
คิดถึงพุทโธรสมะฮดหึม
พระบิดาเสด็จจรมะฮอนฮึม
/*43ออกไปบรรพะชึมชมึมชี
แสนสงสารวรบุตร์วรุดชร
เหลือแต่พระมารดรวรอนฉี
อุส่าห์ฝากวรองค์วรงคี
แต่องค์พระชนนีวรีชา
พระสิทธาร์ถวรราชวราชม
ยังอาจทรงวิเนษกรมณ์มฮมหา
อันตัวพี่กรณีย์มลีชา
บังคับมาฤๅจะควรมิลวนโชย
ประนมกรมลั่กตั้กแล้วหักจิต
ตัดโศกเศร้ามะเงางิดมะโหงยโร๋ย
ฃ้าเปนพุทธะมามกมะฮกโฮย
ขอเดินโดยวรบาทมลาดชัน
วัดพระงามงามพระมลีนชีน
เพราะทรงศีลสังวรมลอนฉัน
คฤหัสถ์ก็งามจิตมลิดชัน
รูปะพรรณมะเลือมเชือมล้วนเสื่อมไป
วัดตราชูนึกถึงตูกะมูมิด
เปนเนืองนิตย์จิตตั้งกะมังไฉ
ให้เที่ยงตรงดำรงกะไมไช
กุศลทรงกะมงไมไตรย์ทวาร
ไม่เอนเอียงเที่ยงอยู่มลั่กตั้ก
จิตจงรักจอมรัฐมลัดต๋าน
อีกรักชาติศาสนามลาตาน
รักเท้ามิ่งนงคราญมลานตา
วัดเมียหลวงกะม๋วงต๋วงกะม่างต้าง
ใครหนอสร้างไว้ที่นี่กะมีต๋า
ราวคอยเตือนจิตผัวมะกัวตา
อย่าให้ลืมเมียหลวงมะกวงเต
/*44ส่วนตัวพี่ยุพดีมะกียู
ย่อมมีอยู่เมียเดียวมะเกียวก๋า
ให้แต่งตัวต่าง ๆ มะกางตา
เหมือนมีเมียมะกายาห้าหกคน
วัดตาเถรกะเหลนเป๋นกะหลีปี๋
อยู่ฃ้างวัดยายชีกะหลนป๋น
เถนกับชีอยู่ชิดกะลิดลน
หวังว่าไม่ซุกซนกะปนโล
วัดเก้าชั่งมะลั่งทั่งมลาพา
ใครช่างตั้งนามามลาโผ
เก้าชั่งฤๅพี่จะอยากมลากโช
เพราะร้อยชั่งภรรโยของพี่มี
ถึงบางพลูตลูตูตลากตาก
อยากกินหมากพลูจีบตลีบตี๋
ฝีมือใครจีบพลูตลูตี
จะสู้เจ้าเยาวภีตลีแต๊ะ
บางน้ำเชี่ยวเชี่ยวจังชลังลิด
ราวรู้จิตพี่ยาชลาแหละ
ว่าอยากให้พัดเรือชเลือและ
แฉละแฉะฉลับฉับกลับกรุงไกร
พรหมบุรีพี่นึกมลึ่กตั้ก
อยากให้พระสี่พักตร์มลักไต๋
โปรดประทานพรศรีมลีไต
ให้เหาะได้จะได้กลับมลับตึ๋ก
บางพุดซาพี่ยาฤทาทิด
คำนึงคิดถึงพุดซาผะลาผึก
ที่เจ้าจัดให้กินฤทินทึก
ประกอบพรึกกับเกลือผะเลือพึง
ถึงวัดพรหมสาครชลอนลบ
ที่จอมภพประทับแรมชแลมหลึง
เลยขึ้นไปอีกหน่อยชลอยชึง
ก็ถับถึงธานิงสิงห์บุรี
มีสถานราชการมะฮานโฮ
ล้วนเอี่ยมโอ่ตึกรามกะปามหลี
อีกตลาดร้านรวงมะกวงกี
ซื้อของกินสบินจีสบายใจ
เห็นนาวาแน่นเนืองมะเทืองทัง
จอดริมฝั่งเปนแถวมะแทวไถ
เพื่อบรรทุกสินค้ามะทาไท
แต่ละลำเจไกมะทุกมุก
แม้น้องมาพี่จะพามะหลาไถ
เที่ยวตลาดตะไหลไป๋มะไทถุก
ซื้อของสดทำกับฃ้าวมะกาวกุ๊ก
ชวนชวุกชวาบชิมอิ่มอุรึม
นี่มาเดี่ยวการเที่ยวกะเมียวเหมิน
ไม่สนุกเสนินกะเหมินหมึม
อุดอยู่เรือดีกว่าชวาวึม
กินแล้วมุดหัวนึมทมึมมำ ฯ
๏ เช้าวันที่ญี่สิบแปดตุแลดเคิน
เรือออกเดินต่อไปชไลหลำ
ผ่านสังฆราชาวาศชลาดชำ
กรประนำไหว้สังฆราชา
พระองค์ใดคุณสมบัติมฮัดโฮด
ขอช่วยโปรดฃ้าพเจ้ามะเงาหงา
ให้รู้ทางกุศลมฮนฮา
ชี้มรรคาสู่สวรรค์มฮันเฮ
เจอบ้านใหม่ใจฃ้ามลึ่กตึ้ก
รำลึกถึงบ้านใหม่ตะไหมเต๋
ที่กำลังเตรียมสร้างกะตางเต
/*46แล้วคงได้สุเขกะเปลา
ถึงวัดจันทร์พลันจิตมลิดถี
รำลึกถึงชนนีมลีถา
คุณแม่จันทร์อยู่สวรรค์มลันทา
เอาใจช่วยลูกยามลาที
บ้านบางมันนึกฃ้าวมันมะกันทำ
อีกส้มตำรสอร่อยมลอยฉี
อีกน้ำพริกส้มมะฃามมลามชี
ที่เจ้าเคยเลี้ยงพี่มลีชา
วัดสมัคใจอดักกะจั๊กแจ๊ก
คิดถึงแรกผูกสมัคกะจั๊กจ๋า
ยามอยู่ชิดดวงจิตกะจิ๊ดจา
ยามอยู่ห่างหัทยากะจาจึม
กะดังงานามวัดมะฮัดฮู
หอมไม่สู้กะดังงามะฮาหึม
ที่หล่อนอบผ้าสใบมะไฮฮึม
รื่นอุรึมมะฮึมฮอดตลอดคืน
เออวัดยางคิดถึงยางกะฟ๊อดต๊อด
ที่แตกป๋อดป๋อบแป๋บกะแฟบตื๋น
เมื่อพี่พาหล่อนโชกะโฟตืน
เมื่อยามตื่นอยากเที่ยวอวดกะฟวดตา
ผ่านหน้าวัดธรรมจักร์กะจั๊กจู๊ด
นึกถึงสูตร์ธรรมจักร์มะฮักหา
สวดในการขึ้นบ้านกะปานลา
แต่บ้านเรามะเกาทายังไม่แล้ว
ศรีสำราญนามวัดทะมัดมาน
จะสำราญฉันใดทะไมแม๋ว
เพราะพี่มาคนเดียวมะเทียวแทว
จะสำราญสำแรวได้ฉันใด
อินทร์บุรีพี่ขอตล๋อต๋า
/*47ไหว้เทวาธิราชมะฮาดไห
ขอองค์อินทร์ช่วยกะตินกะไตไล
ประทานพรวรอนไชวไรเช
เกิดชาติใดขอให้พบมะฮบฮัด
พระไตรย์รัตน์สรณามะฮาเห
ได้เปนฃ้าจอมกษัตริย์วรัดเช
ได้เปนคู่เสน่เหแก้วกานดา
บ้านสวนหลวงกะหมวงหมึงมะกึงกิ๊ด
นึกถึงสวนดุสิตวนิสสา
ที่เฃาดินพายุพินกะปินลา
ชมพฤกษากะเปินเลินเพลิดเพลินใจ
อิกนึกสวนสราญรมย์มะกมเก็ก
เมื่อเล็ก ๆ เคยไปเล่นมะเก็นไก๋
แสนสนุกสุขเกษมกะเมมไม
พร้อมสหายร่วมใจกะไมมาม
บ้านปลาไหลชะกระไรตะไลหลู
ราวกับรู้ใจฃ้าตะลาหลาม
ว่าชอบแกงปลาไหลตะไลลาม
สักสามชามตะลอยต้อบฮอบไม่แพ้
วัดโฉมศรีชะฉลีไฉลไฉ
โฉมศรีไหนฤๅจะเปรียบเฉลียบแฉ
ปานโฉมยงนงพงาพธาแท
ผู้เปนมิ่งภรรแยของพี่ยือ
เออบ้านชีน้ำร้ายชลายไหล
แม่ชีแค้นเคืองใครมะไก๋ตื๋อ
จึ่งน้ำใจร้ายแรงกะแฮงฮือ
จนขึ้นชื่อติดถิ่นชลินลุ
วัดทยานบันดาลกะติดริด
ให้ดวงจิตพี่/*48ทยานมะฮานหุ
อยากจะใคร่บินทยานเวหานฮุ
กะปุ๊ลุกะปั๊บลับกลับหาเนียง
วัดระนามงามสง่ามะฮาเฮียน
ลานรื่นเตียนรั้วเรียบมะเฮียบเหียง
ควรได้ลงในนิราศมะฮาดเฮียง
เสียนามไม่เหมาะเหมียงในบทกลอน
บ้านขนุนรุนจิตมะงิดแหงว
ถึงเครื่องแก้วหนามขนุนมะงุนหงอน
อยากซื้อให้หล่อนใช้กะไปลอน
อนิจจอนเหลือแพงกะแปงลิด
โพนางดำชลำลามเปนนามบ้าน
ตล๋านป๋านตลึ๋งปึ๋งถึงไพ่บริดจ์
เล่นโพดำละมันยากกะบากบิ๊ด
ตลิดปิดตลาดปาดฃาดหลายตอง
วัดมะปรางจิตระคางคำนางนึง
ถึงมะปรางเคยกินตลินฉอง
เจ้าอุส่าห์ปอกไว้ตะไลชอง
เพื่อพี่ยองชวาบวับยามกลับเรือน
วัดสมุทใจมะงุดมะเงือเหรือ
นึกถึงเมื่อพระสมุทมะงุดเหงือน
อุ้มนางบุษมาลีจรีเจือน
จะเหลือนเปื๋อนจะลุงปุงจากกรุงยักษ์
รณจักร์ตามไปตไลตั๋น
ขุนกุมภัณฑ์ตลงปงตรงเฃ้ากวัก
เรียกบุตรีตลอดปอดผู้ยอดรัก
จะทำขวัญมะหักกักแม้กลับไป
/*49พระสมุตมะลุดกุ๊ดเหมือนตัวพี่
มิได้กลัวอสุรีมะกีไก๋
ต่อให้ยักษ์มาสักหมื่นมะฮืนไฮ
พี่ก็ไม่ทิ้งน้องมะฮองเฮอ
จนกาลย่ำสนธยากะจ๋าจั๋ง
สุริยังลับไม้พฤกไษเสอ
เรือที่นั่งจึ่งถึงซึ่งพลับเพลอ
หน้าอำเภอสรรพยากะจาจุง
แขวงจังหวัดไชยนาทบุราดรูน
แสนสมบูรณมั่งคั่งกะจังจุ๋ง
มีพลับพลาอ่าโอ่มโหฬุง
น่าสำรุงสมควรวรวนชอ
สรรพยามียาวราชด
แก้ได้หมดตะไหมไต๋หรือไรหนอ
แม้มียาแก้วิโยคชะโวกวอ
ฃ้าเจ้าขอกินบ้างชะวางแวน
แต่ยาแก้วิโยคกะโจ๊กจี๋
ใดจะมีได้เล่ากะเจ๋าแจ๋น
นอกจากได้อนุญาตกะจ๊าดแจน
ให้กลับแบ้นแหละจะหายกะจ๋ายใจ ฯ
๏ ญี่สิบเก้าเช้าออกนาวอกวา
จากอำเภอสรรพยาชลาไฉ
ผ่านบ้านหาดอาสากะมาไม
พี่นี้ไซร้เหมือนอาสามะฮาฮือ
ไปงานท่านจากบ้านกะปานเล
ระหนเหห่างสวาทมะหาดหือ
พอถึงวัดศรีมงคลฤทนทือ
อิ่มอุรือ/*50ลางดีศรีมงคล
คงได้กลับคืนกรุงบุรุงรัด
โดยสวัสดิภาพสถาบผล
เออบ้านอ้อยชื่ออร่อยอรนชน
แต่หวานรักมะฮักฮนกว่าอ้อยแท้
ยามผ่านบ้านสวนลำใยกะไจจิ๊ต
ใจให้คิดถึงลำใยกะไจ๋แจ๋
ที่น้องใส่โถแก้วกะแจวแจ
ไว้ให้ผัวกินแกอรอยชอย
ชิบ้านวังลูกอ่อนมลอนต๋วน
ราวแสร้งชวนชักจิตมลิดต๋อย
ให้มะลึกกะตึ๊กตู๊กถึงลูกน้อย
นอนในเมาะกะเก๊าะก๋อยกะลอยเจ
บ้านบางหลวงทลวงจวงคำนวงนอง
นึกถึงคลองบางหลวงชลวงเหล
พี่เคยพาวนิดามะกาเล
ลงนาเวกะเจ๋จ๋ำตามลำคลอง
ยามผ่านวัดกรุณามะฮาฮอ
ฃ้าอยากขอกรุณามะฮาหอง
ให้ช่วยพาคืนกรุงมะฮุงฮอง
แต่สุดคิดมฮิดจ๋องต้องจำจร
ผ่านวัดพระบรมธาตุมะฮาดฮม
ตลมปมก้มเกล้าเกเศาสอน
ไหว้พระธาตุพุทธองค์วรงชอน
ขอพระพรสี่ประการวรานชา
คืออายุวัณโณวโรชัง
และสุขํพลํวรังฉา
จงมีแด่ฃ้าเจ้าวเราชา
อีกทั้งบุตร์ภรรยาวราเช
บ้านงิ้วเออใจเข้อมลึ่กตึ้ก
คนึงนึกถึงงิ้วกะปิ๋วเหล
/*51เล่นเมื่อตอนตั๋งโต๊ะกะโป๊ะเล
ได้เตียวเซี่ยนไปกะเปกะปึมลึม
แสนสงสารลี่โป้กะโจ๋จ๋าง
ถูกแย่งนางคู่รักกะจั๊กจึ๋ม
บิดาเลี้ยงทำได้ใจทมึม
เสียอารึมคลึ้มคลั่งทมังโม
แม้มีผู้แย่งพธูชวูวั่ง
ฃ้าคงคลั่งทมังทีเหมือนลี่โป้
คงหาช่องถมองถานผลาญชีโว
เช่นลี่โป้ทมางทางล้างตั๋งโต๊ะ
ผ่านไชยนาทบุรึมสะพรึมพรึบ
เห็นบ้านช่องนองนึบไม่ไหวโหวะ
ไชยนาทขอยืมเสียงมะเฮียงโฮะ
มาตะโกะเรียกเมียผู้เยียใจ
โอ้โหบ้านประจำรังฤทังถา
นกสิอยู่รังรามะก๋าไถ
ส่วนตัวพี่มีกรรมทะมำไม
ต้องมะเหลเถไถจากเรือนนอน
ผ่านวัดธรรมามูลมะฮูนโฮ
ก้มศิโรตลุดกุดมะกุ๊ดก๋อน
ขอพระเจ้าศักดิ์สิทธิ์มะฮิดฮอน
โปรดข้ากับภรรยอนกะปอนลา
กะเปาเลาแลดูเฃาคีเราชาน
เงื้อมตระหง่านริมนทีชลีหลา
วัดบนไหล่มะไก่ไต่วิไลยตา
เสริมศรัทธาสาโธวโรชี
ยามเรือเดินเฃ้าไปก็ไจ๋จ๋าน
อีกยามผ่านพิศเพลินก็เจิ๋นจี๋
ยามเลยเลี้ยวเหลียวดูก็จูจี
มะงีหรีมะงาหรามงามจับ/*52ตา
ผ่านอารามมะฃามเท่ากะเหงาหงอน
นึกอยากกินมะฃามอ่อนกะจ๋อนจ๋า
รสเปรี้ยวจี๊ดจะลิมปิมจิ้มน้ำปลา
น้ำลายสออร่อสาโอชาชึง
เกาะตาลัดขัดจิตกะจิ๊ดจั๊ด
ไม่กล้าลัดกลับบ้านกะจ๋านจึ๋ง
แม้ลัดได้ฤๅจะไม่กะใจจึง
กลับนาวึงกะจงมงลงไปพลัน
แยกเฃ้าลำสะแกกรังชลังลุง
ผ่านบ้านซุงมลึ่กตึ้กนึกกะจั๋น
โอ้ซุงดีกว่าเรากะเจาจัน
ได้ล่องลอยกะจอยจั๋นยังกรุงไกร
ที่แห่งนี้มีเรือมะเกือก๋าย
พร้อมผู้พายลงแน่นมะแก๋นไก๋
ล้วนแต่งกายสีสรรมะกันไก
ทุกเรือปักธงไทมะไกกา
มาคอยเฝ้าจอมภพวรบชอง
เสียงชโยโห่ก้องชลองหลา
สนั่นก้องท่องชโลนโททา
ต่างยินดีปรีดามะกาโย
ต่างพายตามกระบวนวรวนชัง
ตามลำน้ำสะแกกรังชลังโหล
เออพายแขงนี่กระไรมะไกโย
เสียงขับร้องก้องนะโทชโลแท
อันลำน้ำสะแกกรังชลังหลาง
ทั้งสองฃ้างเขียวชอุ่มพุ่มพฤกแษ
พิศจำเริญเพลินใจนัยแน
ดูชุ่มชื่นมื่นแช่ตลอดทาง
หมู่บ้านท่าดินแดง/*53กะแมงมึก
คำนึงนึกว่าไฉนกะไป๋หลาง
จึ่งเรียกท่าดินแดงระแคงคาง
พสุธางพสุเธนไม่เห็นแดง
เออบ้านเกาะลูกมอญมะกอนกั๋น
ลูกรามัญหรือจะเปรียบกะเมียบแหมง
เหมือนลูกตูตละหมูมะฮูแฮง
อ้วนน่าแกงและมะกันมันพิลก
วังกระทะชะฉามะก๋ากั๋ว
ราวแสร้งยั่วให้หิวมะกิ๋วกึก
นึกถึงหมี่ที่เจ้าผัดกะจั๊ดจึ๊ก
แสนอรึกตลำปำคำโต ๆ
ถึงอุภัยธานีมลีตั๊บ
ที่ประทับแรมอยู่มะฮูโห
กำหนดสองราตรีสทีโท
เห็นพลับโพลมโหฬารมะหานเล
ปลูกบนฝั่งดูสพรั่งสะพุมรุม
เขียวชะอุ่มชะอ๋นหมนต้นพฤกเษ
มีแพจอดตรงท่าชลาเล
สรรเพมะฮาลาดูน่าชม
พวกเรือพายตอนบ่ายมะลอมชอม
มาถึงพร้อมบ่มิเหนื่อยกะเจื๋อยจ๋ม
ชวนกันพายถวายลำวรำชม
จนพลบค่ำตวำว๋มจึ่งเลิกกัน ฯ
๏ อันอุทัยธานีมะงีแงว
นานมาแล้วขัตติยาวราฉัน
ยังมิได้เสด็จถึงบุรึงชัน
ชาวบุรันบุรึงชึงจึ่งยินดี
ที่ครั้งนี้วีระราชมหาดหึง
เสด็จถึงเมืองอุทัยบุไรฉี
ต่างพร้อม/*54ใจชวนกันทะมันที
มาชมพระบารมีวรีชาน
อันไทยเราเชาเหนือฤเทือทัก
ล้วนจงรักวรบาทวราดฉาน
ไม่ใคร่มีอวดดีกะจีจาน
เหมือนชาวกรุงมลุงชานมลานชัว
ตัวเปนไทยใจไทยไม่เหมือเถือ
ไม่หลงเชื่ออกะปนลนคนปั่นหัว
ถึงคบชนต่างชาติมะงาดงัว
สงวนตัวแสนดีมลีชำ
ชาวกรุงอวดซิวิไลซ์มะไฮโฮ
แต่ใยโง่ยื่นจมูกกะจู๊กจ๋ำ
ให้คนต่างชาติจูงกะพูงพำ
พาระยำกะมำมายฃายชาติตน
นึกอะไรก็ไม่เปนกะเตนต๊าก
เก็บขี้ปากเฃามาพูดกะตู๊ดต๋น
พวกเฉโกระโยปำระยำปน
สัประดนยุเล่นมะเฮ็นฮือ
ไม่รู้การเมืองตูมะฮูฮา
เหมือนกะลาครอบไว้ตะไหลตื๋อ
เห็นสยามเขตหมดตะลดตือ
เพียงกรุงเทพมะเฮบฮือทุเรศนัก
อยากชวนเพื่อนกะเปือนลากะปาเลือง
มาเที่ยวตามหัวเมืองมะเกืองกัก
จะได้เห็นกรุงสยามมะงามงัก
แล้วรู้จักรักจริงกะปิงเล
หนังสือพิมพ์ลงฃ่าวมะก๋าวก๋า
โฆษนาฃ่าวเท็จตะเล็ดเต๋
จะได้รู้เท็จจริงตลิงเต
แล้วช่วยด่าพวกอัปเรย์ระเยมำ
/*55ที่หากินระโยโมยโดยโกหก
ตลกปกหาเรื่องระเยืองจ๋ำ
ยุยงใจให้ผู้อื่นระยืนปำ
ระยังมำระยำเมือนเหมือนตัวมัน
ขอกล่าวอีกว่าผู้ใดวไรฉี
เปนคนดีสุจริตวริดฉัน
ไม่กินปูนร้อนท้องมะลองทัน
คงไม่โกรธมะโลดชันฃ้าเจ้าเลย ฯ
๏ บ่ายวันที่สามสิบตุลิบคัด
สองกษัตริย์เสด็จโดยชโลยเหลย
ไปยังท่าวัดขวิดอาริดเรย
เพื่อเสด็จประเพยสะแกกรัง
ที่วัดนี้มีนักเรียนมะเลียนฉิง
ทั้งชายหญิงตั้งร้อยมลอยฉัง
มาตั้งแถวรับเสด็จวเร็ดชัง
ตลังปังสรรเสริญเสนิ่นนันท์
ขึ้นทรงพระเก้าอี้วรีชอน
เสด็จจรตามถนนมะกนกั๋น
ผ่านตลาดสะแกกรังทมังมัน
พวกชาวร้านมลานชันมลันชา
พร้อมใจกันจัดแต่งทะแมงมาด
เพดานดาดขาวแดงกะแตงต๋า
ตลอดทางที่เสด็จกะเม็ดตา
อีกแต่งร้านกะปานลากะปาโล
ทุกร้านตั้งเครื่องบูชาตลาตุ๊ด
ตลุดกุดก้มกราบตลาบโต๋
บ้างก็มีมโหรีกะปีโล
เสียงสนั่นสรรพ์โสน่กะโปเล
/*56เจ้าของร้านยืนคอยกะตอยลิว
ถือกิมฮวยอั้งติ๋วกะหลิวเหล
น้อมคำนับถวายกะปายเล
แด่พระปิ่นนเรวเรชาน
ตัวเปนจีนแต่ใจมะไฮฮี
ภักดีต่อจอมไทยมะไฮหาน
มะฮมโฮดวรโพธิสมภาร
แสนสำราญปราศภัยมะไฮฮือ
ต่างยินดีที่ได้เฝ้ากะเปาลิน
จอมนรินทร์ปิ่นภพมะฮบหือ
พระองค์ใดมิได้เคยประเพยพือ
ถึงอุทัยธานือถิ่นนี้เลย
พ้นตลาดรายฎรตลอนต๋าง
ฃ้างๆ ทางคอยเฝ้าตะเลาเต๋ย
มาแต่ทางไกล ๆ มะไกเกย
เพื่อมาเชยชมบุญวรุนชา
ถึงเชิงเฃาสะแกกรังคีรังชับ
หยุดประทับที่วัดวรัดฉา
เขาเรียกวัดสังกัดมะฮัดฮา
หรือเรียกว่าวัดเฃามะเฮาฮาม
พระสงฆ์สวดมลันชันชยันโต
ถวายชัยราโชวโรฉาม
แล้วเสด็จขึ้นเฃาคีเราราม
คีรีงามวรามแชสะแกกรัง
บนยอดมีมณฑปมะฮบฮอย
พุทธบาทสี่รอยมะฮอยหัง
อีกวิหารโบราณมะหานฮัง
แต่เดี๋ยวนี้ฐาปนังเหมือนตึกจีน
อันว่ามรรคนายกกะต๊กต๊อบ
ขุนกอบไกยกิจกะติ๊ดตี๊น
แกเปนจีนร่ำรวย/*57มะฮวยฮีน
จึ่งชอบสร้างอย่างจีนมะฮีนเฮอ
ท่านขุนนี้ดีนักมะฮักมะไฮ
อยู่เมืองไทยนานแล้วมะแฮวเหอ
ตั้งใจฝังรกรากทะมากเมอ
เงินทองไม่ทะเมอเทอส่งเมืองจีน
ทะมักทักรักไทยใจมั่นมุ่ง
จะบำรุงถิ่นอาศัยทะไมถีน
ทะมานทานการกุศลมะฮนฮีน
เรียกว่าจีนน่าคบมะฮบฮา
เฃ้ามณฑปฃ้าตลบตลุดกุด
ก้มเกล้าเค้าคุดตล๋าต๋า
ไหว้พระบาทตลีปีสิ่ร้อยยา
ด้วยศรัทธาสาธิตกะติ๊ดตุ๊ก
ด้วยเดชะกุศลมะหนหอน
ที่สร้างไว้ปางก่อนวรอนฉุก
ช่วยขจัดโรคภัยมะไงงุก
ระงับทุกข์สุขเสริมมะเฮิมฮา
แลจากเฃาชะมื่นตื้นเห็นพื้นที่
เกษตร์ศรียืดกื้ดชอี๊ดอ๋า
ละเมาะเหมือนแสร้งโรยชะโอยอา
ชะอามตามงามตาทะซาเซือ
พอจวนค่ำย่ำแสงตะแวงวบ
พระทรงภพเสด็จวเร็ดเฉือ
ลงจากยอดสีขรคีรอนเชือ
ไปสู่เรือล่องกลับยังพลับพลือ
นึกอิ่มใจที่ได้เห็นกะเตนตั๊ก
ความจงรักภักดีกะตีตื๋อ
แห่งอาณาประชาชนมะฮนฮือ
ล้วนจิตซื่อมะไฮโตในภูมินทร์
สู้ทนเหนื่อยเมื่อย/*58ล้ากะจ๋าไจ๋
มาแต่ไกลมลดจ๊ดบทะสิน
ทุกคนไทยใจเช่นนี้มะลีชิน
สยามคงมหินถินกะปินโล ฯ
๏ อันอุทัยบุไรชีนี้ดีหมด
เสียแต่ยุงมะกุงกดมากอะโข
ชุมจริงๆ ชิงกันกัดกะปัดโป
เปนผืนโผ่ไปทั้งตัวมะกัวเกอ
เสียดายหนอภรรยอไม่มาด้วย
จะได้ช่วยปัดยุงกะหมุงเหมอ
ถึงยุงชุมแม้ได้ชมภิรมเยอ
อาจลืมยุงยามพะเธอผทมมม
โอ้นอนเดียวเปลี่ยวอุรอกะจ๋อจ๊าด
น้ำค้างหยาดหยดเย็นกะเจ็นจ๋ม
ถึงผิงไฟก็ไม่อุ่นกายุนยม
เพราะอารมณ์กะหงาวก๋าวหนาวเหลือใจ
นอนไขว่ห้างกระดิกฃากะต๋าตุ๊ก
ก็ยังไม่ใคร่สนุกกะตุ๊กใต๋
ทำท่าเก๋อนิจเจอนาถใจ
ไม่มิใครตลุมปมชมพี่ยา
เจ้ามาด้วยจะได้ช่วยกะต๋วยตี๋
ชมยามพี่กะติกหลิกกระดิกฃา
ใครหมั่นใส้พี่กระดิกกะชิกชา
พี่ไม่ว่าขอแต่น้องกะชองชม
นึกชมโชคชลางชางว่าช่างสรร
เสาะหาภรรยาเหมาะเฉลาะฉม
ได้หญิงอื่นมาเปนเมียมะเกียกม
อาจระดมด่าพี่มะกีเก
เพราะผู้หญิงโดยมาก/*59กะจ๊ากจู๊บ
หลงแต่รูปโสภาสะเภเห
เจ้าต่างหากรักปากกะก๊ากเก
ยื่นเปนหมูทะมูเทและห้อยยาน
เฃาติรูปตะมั่นตั้นว่าอั้นอุ้ง
เฃาติพุงว่าพะลุ้ยกะตุ๊ยต๋าน
เฃาว่าสมชื่ออ้ายอู๊ดกะบู๊ดจาน
แม้พี่น้องพลอยมะฮานมะฮือรือ
แต่คนเรากะเปาลันสำคัญพูด
เปนนักปรูดพูดปลอกมะฮอดหือ
อีกรู้จักท่องกลอนมะฮอนฮือ
รูปเปนตือช่างเปนไรมะไฮโฮ
ใครไม่รักมะหักกักมะเฮื่อนเกื้อน
ขอแม่เคลื่อนรักฃ้ามะก๋าโก๋
ก็จะคงกระดิกฃามะฮาโล
สุขเกษมเปรมโปรกะโปลา ฯ
๏ เช้าวันที่สามสิบเอ็ดตุเล็ดคอง
ขบวนล่องจากอุทัยบุไรฉา
โดยลำน้ำสะแกกรังชลังชา
ตามมรรคาชลาลางย้อนทางเดิม
ออกแม่น้ำเจ้าพระยานทาทึน
เบนเรือขึ้นไปเหนือชะเลือเหลิม
ผ่านอำเภอมโนรมย์กะมมเมิม
มะโนเขิ้มบ่มิชื่นกะมื่นรมย์
มาคนเดียวเปลี่ยวอกมะหงกโหงย
ตะโล๋ยโป๋ยคิดถึงเจ้ายุเภาผม
บ้านท่าแขกใจกะแหมกกะมมกม
ถึงกล้วยแขกที่/*60พะธมทอดให้กิน
ผ่านหน้าวัดศรีเจริญมะเกิ๋นไก๋
อ้าศรีใดไม่เจริญมะเกินกิ๋น
มะกวนลวนยวนตาเหมือนนาริน
ยอดยุพินศรีบุรัมสัมบุรึม
เกาะเทโพโอ้โทพาวราวแสร้งยั่ว
ให้เขละไหลรั่วชลัวหลึม
แกงเทโพพี่ชอบกะฮอบฮึม
ชวาบวึมโฮกฮอยอร่อยแฮ
วัดสมิงมหารามกะต๋ามตั๋น
นึกทหารรามัญอันเก่งแก๋
ยามจากเมียมะเกียเลียมะแกแล
จากอังวะเพื่อรักแษซึ่งวาจา
อันตัวพี่มะกีก้ากพรากยอดหญิง
คล้ายสมิงพระรามกะต๋ามต๋า
ต้องจากเมียมิให้เสียกะตายา
กะปาลากะปมลมสมผู้ชาย
ผ่านบ้านสพานหินกะจิ๋นกะจ๋าน
แม้สพานยืดยาวกะจาวจ๋าย
จนถึงบ้านตูฃ้ากะจาจาย
จึ่งจะชมกะจมป๋ายว่าดีจริง
ตำบลบ้านหาดทนงทะมงมิด
แม้ว่าจิตพี่ทนงมะหงหิง
เหมือนนามบ้านแนะให้ทะไมมิง
คงหันหัวนาวิงวกลงกรุง
ท่าน้ำอ้อยน้อยหรือชมือชด
อ้อยไหนรสล้ำเลิดตะเมิดหมุง
จะสู้รสพจนาชะมามุง
ที่ปลุกปรุงเปรมสวาทกะมาดไม
ผ่านหน้าวัดพระปรางค์เหลืองกะเถืองถา
ตล๋าต๋าตลุดตุดศิรุดไต๋
ขอพระปรางค์ศักดิ์สิทธิ์มะหิดไฮ
ขจัดโจโรไคมะไฮเฮอ
พยุหคีรีมะงีเหงา
เห็นเทือกเขาทิวแถวมะแหงวเหงอ
ราวฉากกางขวางกันมะงันเงอ
บ่มิให้ตูเข้อกลับหานาง
คลองมะเดื่อเอออุเรืออลึกตึก
นึกถึงยามมะเดื่อสุกมะกุกก๋าง
แมลงหวี่หวู่วู่ตอมมะดอมดาง
หอมผะลางมลวนตวนล้วนอยากลิ้ม
อันแก้วพี่เปนสตรีมลีเชือ
เหมือนมะเดื่อสุกหอมกะต๋อมติ๋ม
ยามพี่ไกลแม้ว่าชายมะกายกิม
อยากชมชิมกะต๊ากว๊ากจะยากใจ
ย่านมัทรีนึกสงสารวรานชี
มิ่งมัทรีกลับมามะฮาไห
ไม่ประสบพระลูกวรูกไช
มะไหไต๋มะโหยโต๋ยโอยโศกา
เวสสันดรวรอนชำท่านทำได้
ยกสองพระกุมารให้มะไถหลา
ยอมทนดูมหิษีวรีชา
ทรงโศกามะฮาโฮมะโลเฮ
เปนตัวพี่คงไม่มีมะลีทิด
ไม่มีจิตทำให้เจ้ามะเหลาเถ
ไม่อยากให้มีเรื่องมะเกืองเก
ข้องฤเทแม้แต่น้อยกะตอยตึม
พอบ่ายคล้อยนาวอยชลอยหลิว
ก็ถึงเกาะ/*62ตานิวทวิวปึ๋ม
ที่ประทับแรมรึงหนึ่งราตรึม
ปลูกพลับพลึมอยู่บนเกาะกะเปาะลา
น้ำพึ่งลดตะมดก๊ดตะหมืนกื๋น
ที่พ่างพื้นจึ่งยังแฉะตะแหมะต๋า
แม้ว่าน้ำยังมิลดมะกดกา
ดูพลับพลาคงจะเหมาะกะเตาะเต
ดูจากค่ายเห็นเฃาคีเราเรือก
เปนทิวเทือกตละฉากกะตากเต๋
แลดูเพลินเจริญตาจราเต
พักสะเบสะแบแจมะแฮฮือ ฯ
๏ วันที่หนึ่งพฤศจิกาได้คลาคลิว
จากตานิวต่อไปชไลหลือ
คนอื่น ๆ ออกแต่เช้านาเวาวือ
ขบวนหลวงชลวงลือต่อบ่ายแล้ว
ระยะทางชลางลาห้าร้อยเส้น
สองฝั่งเห็นป่าและทุ่งชลุงแหลว
บางทีเห็นเทือกเขาทะเมาแทว
เปนเทือกแถวทมูทูอยู่ไกล ๆ
บ้านโกรกพระชะทำไมมะไหลถี
ใครไม่ชี้ที่เหมาะมะเลาะไถ
โชคดีขุดพบพระพิมพ์มลิมไท
ก็จะได้มะหลากถากไปฝากเนียง
บ้านชื่อดงชะพลูทมูเม้า
เหมือนแสร้งเย้าถมากถากให้อยากเมี่ยง
ถึงบ้านหว้าใครจะว่าทะมาเทียง
ฃ้าไม่เถียงถลากถากปากยื่นจริง
วัดเกาะหงส์ไม่เห็นหงส์กะหมงเถ
มาเกาะเก่อยู่สักหน่อยมะก๋อยกิ๋ง
ถ้าเห็นหงส์ก็จะวานมะงานงิง
ถือหนังสิงถึงยูผาหน้านวลใย
บ้านตากแดดกะแปร๊ดแปร๋แน่สงสาร
เออหนอบ้านคงจะร้อนตะวอนไต๋
แต่ถึงร้อนก็ไม่เท่าทะเมาไม
ร้อนที่ในใจพี่ทะมีทา
บ้านยางโทนตะโหลนโป๋นตลี่ปี๋
โทนเหมือนพี่มาเดี่ยวตะเหลียวต๋า
โทนมาเดียวตีไม่เพราะทะเนาะทา
รำมะนาช่วยกะจึ๋งจึ่งจะเพราะ
เฃ้าถึงเขตนครสวรรค์บุรันโช
ล้วนอ่าโอ้บ้านเรือนกะเตื๋อนเตาะ
สถานที่ราชการมะฮานเฮาะ
ตลอมเปาะตลายปายเรียงรายกัน
ที่ประทับราโชกะโปลา
อยู่ตรงหน้าสโมสรพะลอนฉัน
แห่งคณะเสือป่าพลาชัน
กรมนครสวรรค์พะลันเช
มีแพหนึ่งฃาวผ่องฉล่องฉับ
ที่ประทับรมยาชลาเหล
อีกมีแพที่เสวยพระกระเย
อีกแพราชบริเพคเณรา
จากแห่งนี้ไปตลาดกะปาดโล
ปากน้ำโพไกลเกินกะเปินหลา
ตั้งเจ็ดสิบเส้นเศษกะเปดลา
ออกระอากะปาลากไม่อยากไป
สถานีรถไฟมะไหลเถ
ก็ห่างเหไกลบึ๊ดมะลึดไถ
นึกๆอยากมะหลองถองลองเลี่ยงไป
ขึ้นรถไฟมะหลับถับกลับคืนกรุง
แต่เกรงคนปากบอนกะลอนฉอง
จะแอบฟ้องเอาละแย่กะแลฉุง
นึกออกกลัวพณหัวกะลัวชุง
จะสั่งขุงที่สนมกะลมชึม
เพราะเคยชิมรสสนมกะตมแตว
แต่ครั้งเปนนายแก้วกะแตวตึ๋ม
ไม่อยากลิ้มชิมอีกกะจี๊กจึม
จึ่งจำใจกะจึมงึมอยู่นาวา
ในคืนนี้มีเพลงมะเฮงฮอน
ที่โรงหน้าสโมสรมะฮอนหา
เสด็จขึ้นทอดพระเนตร์มะเฮดฮา
จนเวลายามดึกมะฮึกฮอ
เฃาหาคนเพลงดีมะลีถือ
ผู้มีชื่อว่าเก่งมะเลงหอ
ผู้ไปดูมลันทันขันงอๆ
เสียงฮาฮออยู่สนั่นมลันทา
แต่ตัวพี่มะเหลไถไม่อยากดู
ฟังเสียงหมูมะเหลาะเถาะนึกเพราะกว่า
เพราะทั้งหมูมะไหลไถนึกไม่ช้า
คงได้โครงมันมามะลาทิน
อนึ่งทั้งคำเกี้ยวกะเปี๋ยวปิ๊ด
มันยวนจิตให้รำพึงกะจึ๋งจิ๋น
ใจก็เต้นไม่เปนเรื่องกะเปืองปิน
เถลถินถลุดถุดมุดหัวนอน ฯ
/*65๏ วันที่สองพฤศจิกาตวาวาย
เวลาบ่ายจอมภพวรบฉอน
พร้อมองค์พระมหิษีวรีซอน
เสด็จโดยนาวอนชลอนลก
ไปเทียบท่าโรงทหารกะปานลน
แห่งกองพลพะลีชีเลขที่หก
ขึ้นทรงรถพระที่นั่งมลังลก
นายทหารทะมกทกลากรถจร
ครั้นไปถึงสนามกะปามลา
เสด็จขึ้นพลับพลาวราฉอน
กองทหารตั้งแถวมะแลวชอน
ร้องชโยกะโปลอนพระพรชัย
แล้วกองพลเดินผ่านพะลานชาม
สวนสนามงามริ้วพะลิวไฉ
เฉลิมพระวรเดชพะเลดไช
ของจอมไทยพะไลชันพะลันชา
แล้วจึ่งเล่นกิฬากะต๋าแต๋ง
ต่างแสดงสามารถกะต๊าดต๋า
แสดงการกะตีรีขี่อาชา
กะตารากะตูรูน่าดูแท้
เลี้ยงของว่างไปพลางกะจ๋างจ๊อบ
พี่ได้ฮอบอร่อยฉ่อยกะต๋อยแต๋
ไปเช่นนี้พี่ไม่ทุกข์กะจุ๊กแจ
พี่ขอแต่ได้ชวาบกะต๊าบตึ๊บ
กิฬาเสร็จพระเสด็จวเร็ดฉาย
ยังคูค่ายโบราณมะฮานหึบ
ทรงวางพวงมาลาบุบผาพึบ
ทรงเคารึพณอนุสสาวรีย์
/*66แห่งทหารอาสายุธาธาม
ไปมหาสงครามวรามฉี
และตายในสนามยุธามธี
ชีพพะลีชาติตนวรนไช
น่าชมเฃาภักดีวรีชิด
แม้ชีวิตไม่เสียดายมลายไฉ
ถึงจะตายเฃาก็ตายวรายไช
ไว้ชื่อไทยมเหลียดเฉียดเกียรติดำรง
ถึงตูฃ้าแม้ว่ามลึกชึก
มีฃ้าศึกบังอาจมลาดฉง
มาย่ำยีแดนสยามมลามชง
ฃ้าก็คงมลาชาอาสารบ
ถึงลูกเมียกะเปียลีเปนที่รัก
ก็ยอมหักใจห่างกะจางจบ
ยอมถวายทุกอย่างกะปางลบ
แด่จอมภพเพื่อสยามมะฮามฮา
ในคืนนี้มะงีหรีมีลคร
ที่โรงหน้าสโมสรมะงอนหรา
บำเรอบาทยุคลมะงนรา
เพื่อให้ทรงมะงาหราสำราญโญ ฯ
๏ วันที่สามพฤศจิกาตวาเวียง
เวลาเที่ยงล่วงแล้วตะแววโหว
ทั้งสองพระวรัดชัดขัตติโย
เสด็จลงนาโวกะยนตน
จากพลับพลาชลาทาขึ้นเหนือน้ำ
ชลำทำบ่มิเนิ่นชะเลินถน
บรรลุปากน้ำโพชโลทน
เห็นตลาดมะฮนตนอยู่ไกล ๆ
ถึงที่น้ำชะแลกแมกแยกสองแคว
ซ้ายแม่ปิงชลิงแลกระแสใส
ขวาคือลำน้ำน่านชลานไล
ที่เสด็จชะเล็ดไตในวันนี้
ลำน้ำแยกทะแมกแทกเหมือนเราสอง
ตล๋องป๋องแยกกันทะหมันหมี
แต่แล้วรวมกันอีกทะมีกที
เหมือนสองเราจะทะมีทะมวมรวม
ผ่านขึ้นไปชไลหลำลำน้ำน่าน
แพตระการสองฝั่งชลังหลวม
ล้วนห้อยผ้าแดงแต่งทะแมงทวม
เครื่องบูชวมตลุกตุกตั้งทุกแพ
เห็นผู้คนแน่นนันท์มะกันทัง
คอยดูเรือพระที่นั่งวรังแฉ
ทุกตนแสนมะกีทีปลื้มปรีแด
ที่ราแชธเสด็จมะเห็ดฮือ
นาวึงชึงถึงคลองบรเพ็ด
มะเล็ดเต๊ดเลี้ยวเฃ้านาเวาหวือ
มลดต๊ดคดเคี้ยวชะเลียวชือ
กว่านาวือจะถึงที่บึงงาม
อันบึงบรเพ็ดกว้างชลางลิด
ตายิ่งพิศยิ่งเพลินชะเลินหลาม
จวนถึงที่ชะแลแทแพพลับพลาม
เห็นนาวามนับร้อยชลอยลี
พวกฝีพายยกพายมะฮายโฮ
ร้องชโยลั่นบึงสนึ่งสี
ถวายชัยมะไกทาฝ่าธุลี
ด้วยยินดีทะเม็มเท็มล้วนเต็มใจ
ตรงกับแพพลับพลาชลาลอย
แพน้อย ๆ ลอยเรียงกะเจี๋ยงไจ๋
พวกฃ้าราชการมะฮานไฮ
อีก/*68พานิชเต็มใจมะไฮโฮ
จัดของกินหลายอย่างมะก๋างเกี๋ยง
มาตั้งเลี้ยงผู้ไปชไลโหล
เหมือนตลาดแพลอยฉลอยโช
แต่ดีโขไม่ต้องซื้อมะกือกิน
มีฃ้าวห่อกับพร้อมมะฮอมฮัน
อีกฃ้าวมันแกงไก่กะไจ๋จิ๋น
ขนมจีนก๋วยเตี๋ยวกะเจียวจิน
อีกหลายอย่างกะลางชินกินโอชะ
มีขนมต่าง ๆ ฉล่างไฉ
ผลไม้นานาฉลาฉะ
อีกเครื่องดื่มหมากบุหรี่ฉลีชะ
ฉละฉะฉลวนฉวนล้วนดี ๆ
ทุกๆ คนเต็มใจกะไบ่ลิด
มิได้คิดเหนื่อยยากกะป่ากหลี
นาน ๆ จอมกษัตริย์วรัดชี
จะเสด็จมลีตีจึ่งปรีดา
พอประทับพลับแพลแพกลางบึง
พวกนาวึงตั้งกระบวนชลวนหลา
แล้วต่างพายถวายลำนาวำมา
ผ่านพลับพลามะหลายต๋ายถวายชัย
แล้วจับคู่แข่งกันกะจั๋นเจิก
เอิกเกริกในบึงมะฮึงไห
ต่างสนุกมะฮุกฮึกทะมึกใจ
ใครมีชัยมะไฮโฮชโยดัง
เสวยพระกระยาหารวรานชาด
อีกฃ้าบาทได้ชวาบมะฮาบหัง
คิดถึงพวกลูกหมูทมูมัง
ถ้ามาด้วยคงตะกลังพร้อมบิดา
/*69เสวยเสร็จพระเสด็จชลาโล
ลงนาโวยนตร์ย่อมกะจ๋อมจ๋า
ใช้จักร์ผ่านแพร้านชลานลา
เจ้าของร้านตล๋านต๋าถวายกร
อีกประชาชนแน่นชะแลนลาด
มีโอกาศตลมปงพระทรงศร
ได้ชมพระบารมีวรีชร
ตลอนปอนตลินปินล้วนยินดี
บ่ายเวลาพอควรมลวนลับ
เสด็จกลับจากบึงกะจึ๋งจี๋
ออกทางคลองล่องน้ำชลำลี
สู่พลับพลีที่แรมชะแลมเลิม
การประพาศวันนี้กะปีลา
สนุกกว่าวันก่อนมะฮอนเหิม
เพราะอาหารบริบูรณทะมูนเมิม
กะเปิมกะเลิมกะปัดลัดยัดเต็มพุง
พออิ่มหนำสำราสวาปาม
ราวงูหลามอึ้ดทึ่ดถะมึดถุง
นอนกลิ้งทูดตละผีกะปีปุง
จิตมันมุ่งแต่จะคุดมุดหัวนอน
รู้อยู่ว่าคืนนี้ทลีทัด
เขาได้จัดลครพูดกะจู๊ดจ๋อน
มีถวายภูมินทร์วรินชอน
ตัวพี่อู๊ดตะมุดตอนนอนบนเรือ
ชวาบอิ่มแล้วที่บึงกะปึงลี
กลับถึงที่ชวาบซ้ำกะปำเปื๋อ
จะไปดูลครมะฮอนเฮือ
เกรงเปนลมกะอักกะเอือเช่นเคยมา
เลยแก้ตัวเล่นสำนวนล่วนสำเนิน
ว่ามิได้รับเชิญมะเฮินหา
/*70มะฮานตานวานพ่อศรีอยุธยา
เขากล่าวกลอนมะฮอนฮาแทนตอนนี้ ฯ
๏ ฃ้าเจ้าศรีอยุธยาสหายาน
ได้รับวานแถลงเรื่องกะเจื๋องจี๋
แต่พรั่นใจอยู่สักนิดกะจิ๊ดรี
จะบกพร่องกะจองจีกว่าท่านไป
เพราะเจ้าคุณท่านเปนปราชญ์มะฮาดเฮด
ช่างสังเกตเหตุการณ์มะฮานไห
อีกบทกลอนท่านก็คล่องชล่องไล
ท่องร่ำไปชลดชดช่างจดจำ
ฃ้าเจ้าทรามกว่าเจ้าคุณมะทุนทู
รูปก็ห่างไกลหมูกะจู๋จ๋ำ
ปากก็ไม่ยื่นย้อยกะห้อยฮำ
กินก็คำย่อมกว่ามะฮาแฮน
แต่ท่านวานขัดท่านมะฮานฮัด
ท่านจะกัดเจ็บเปล่ากะเจ๋าแจ๋น
จึ่งจำใจกะแตงแมงแถลงแทน
เปนคำกลอนแกน ๆ มะแลนทูน
ลครพูดเล่นถวายวรายเชือง
เรียกว่าเรื่อง “ฉันจะบวช” วรวดฉูน
ของคุณพระนามกรวรอนชูน
พิสัณห์พิทยาภูนวรูนชา
แต่ฃ้าเจ้านี้เห็นกะเป๋นเหล
ว่าเรียกเรื่อง “สาเก” กะเป๋หลา
จะเหมาะกับเนื้อเรื่องกะเปืองลา
เพราะเหตุเกิดมะเหิด/*71ฮาด้วยสาเก
คือหมอน่วมเผ่าแพทย์ตะแลดต๋าย
เมียแกตายแสนจะทุกข์ตะลุกเต๋
จำนงจิตแต่จะบวชตลวดเต
จนได้กินสาเกตะเลไต
นางลำใยแสวงสินตะหลินเตื๋อม
หล่อนช่างเชื่อมสาเกตะเหลไต๋
จนหมอน่วมตลิตจิตกะติดใจ
มะไหลไถมะหลงถงหลงเสียงอม
ได้นางนั้นมาเปนเมียมะเถียลิด
กำเริบฤทธิ์รุมเสน่ห์มะเหลถอม
โกรธกับลูกโกรธกับพี่กลีลอม
หลงเสียงอมไม่เปนท่ากลาเลา
แต่หญิงชั่วกะจ๋านหมานผลาญทรัพย์ย่อย
แล้วต้อยหลอยต๋ามหลามตามผัวเก่า
หมอน่วมรู้สึกตนกะจนเจา
ก็โศกเศร้าสึมหงึมจึมปัญญา
จนโชคดีลูกชายมะถายหลือ
พบหนังสือของแม่มะแถหลา
บอกขุมทรัพย์ฝังไว้มะไถลา
ขุดขึ้นมามะถังหลังกลับมั่งมี
ใครอยากรู้เรื่องละเอียดมะเลียดถาน
เชิญซื้ออ่านเองเถิดมะเหลิดถี
เฃาตีพิมพ์ไว้ฃายมะลายที
คงพอใจมะไลถีมะลีทา
ผู้ที่เปนตัวลครมะฮอนเฮ็น
ตั้งจิตเล่นลคีรีดีหนักหนา
ทั้งชายหญิงเล่นสนิธมลิดชา
คนดูฮามะงันรันสนั่นโรง
ชายเปนฃ้าราชการมะฮานฮู
หญิงเปนครูโรงเรียนมะเกียนโก๋ง
มีเวลาซ้อมน้อยกะตอยโตง
เล่นได้ดีมะถีโถงถึงเพียงนั้น
ควรเรียกว่ามหุดสุดอุตสาหะ
พิริยะเพียรหัดกะจัดจั๋น
เพื่อบำเรอบาทบงสุ์วรงชัน
โดยพร้อมกันตลักตักจิตภักดี ฯ
๏ เช้าที่สี่พฤศจิกากะบาลอง
กระบวนล่องชลธารชลานฉี
จากนครสวรรค์บุรันชี
สู่ทักษิณเทศีกะปีลา
ที่วัดธรรมามูลกะปูนเลือง
พระจอมเมืองแวะกระบวนนาววนหนา
เสด็จขึ้นคีรีมะฮีฮา
บังคมพระปฏิมาวราโช
โปรดให้พิมพ์ธรรมจักร์วรักชัด
จากพระหัดถ์ปฏิมามะฮาโห
ด้วยขี้ผึ้งแผ่นกลมกะปมโป
อีกหมึกทาจักโกเอาผ้าซับ
พระองค์นี้มะฮือรือบรรฦๅฤทธิ์
ว่าศักดิ์สิทธิ์นักหนาอะฮาหับ
ใครหยากได้บุตรากะจ๋าจั๋บ
น้อมคำนับตลมปมสมวิญญา
พี่อู๊ดจึ่งตลึ๋งตึ๋งตลุดกุด
ก้มเกล้าเค้าคุดตล๋าต๋า
เจ้าประคุณตลุ๋นตุ๋นกรุณา
ขอ/*73ลูกหมูกะปู๋หลาอีกห้าตัว
ชายให้เหมือนบิดากะต๋าแต๋
กะแต้แย่กะตั้นยั่นกะตั๋นตั๋ว
พุงให้ย้อยปากให้ยื่นกะตื๋นยัว
ใครเห็นตัวกะตื้นลื่นคลื่นไส้พุง
หญิงให้เหมือนมารดรกะต๋อนเตื๋อน
อย่าแคล้วเคลื่อนกะเจื๋อนไหมกะไจ๋หมุง
ถึงไม่งามเลิดฟ้ามะฮาฮุง
รู้จักปรุงรสอาหารกะปานลี
กลับลงเรือแล่นล่องชลองโลง
สองชั่วโมงเศษหน่อยกะจ๋อยจี๋
ถึงตำบลสรรพยาชลาลี
อันเปนที่ประทับแรมกะแปมโล
ในมณฑลนครสวรรค์กะจั๋นเจด
ได้สังเกตทวยราษฎร์กะจ๊าดจี๋
ต่างชื่นมื่นจื้นจั๊กใจภักดี
และเปรมปรีดิ์ที่ได้เฝ้ามะเลาชาม
เสด็จไหนเห็นแต่ชนมะก๋นแก๋น
เบียดกันแน่นมะแก๋นก๋นอยู่ล้นหลาม
ตลุดกุดคุดเค้าตะเลาตาม
บังคมบาทพระรามวรามชัย
บ้างจัดของหลาก ๆ ตะมากหมาย
ทูลถวายวริดชิดอดิศัย
จัดตามมีตามเกิดมะเฮิดไฮ
สำแดงใจจงรักตะมักแม
น่ารักใจชาวมลนชนบท
ไม่ละลดรักเจ้ามะเลาแฉ
กะตัญญูมลูฉิดติดดวงแด
ไม่/*74เชือนแชมลงชงทนงตน
ยังเชื่อบุญบารมีมะฮีโฮ
กษัตริย์เปนร่มโพธิ์มะโฮหน
ได้พึ่งพามะฮาฮุกสุขทุกคน
ควรเปนเยี่ยงมะเฮียงฮนแก่เพื่อนเรา ฯ
๏ วันที่ห้าพฤศจิกาชลาลวน
คลาขบวนล่องท้องชลองเหลา
นาวาลอยล่องเรื่อยชะเลือยเลา
ย้อนทางเก่ากลับตรงชลงแลม
สามชั่วโมงนาโวงมะโฮงฮอน
ถึงวัดพรหมสาครอารอนแหรม
เปนที่จอมขัตติยะวราแชม
ประทับแรมวรองชองสองราตรี
นึกอึดใจที่กำลังชลังชอง
ชลาล่องสู่บ้านชลานหลี
มาต้องแวะชลูตูอยู่แห่งนี้
ฉลีฉีฉลาดฉาดอนาถใจ
เพราะเปนราชประเพณีวรีฉัน
ในวันจันทร์ไม่ดำเนินนะเทินไถ
ในทางชลมารคมะทากไท
จึ่งต้องแรมทะแมมไมอยู่กลางทาง
แม้มิเกรงเกิดความกะปามลู๊ด
อันพี่อู๊ดฤๅจะรอกะปอหลาง
คงเลยล่องกลับเร็วมะเกวกาง
เพราะเคราะห์ลางพี่ไม่เชื่อมะเกือเก
อันเคราะห์ใดฤๅจะร้ายมะฮายฮา
หนักไปกว่ากะจ๋างหวางห่างเคเห
ต้องแคล้วเคลื่อนร้างเรือนกะเปือนเล
ใครจะชวนให้สะเบสะบ๊อบจ๊อบ
เห็นอยู่แต่กุนเชี้ยงมะเกี๋ยงกู๋
อีกโครงหมูมะไก๋ไต๋ที่ได้ฮอบ
พอช่วยให้โศกสร่างกะจ่างจ๊อบ
ได้ชวอบพอชะวมภิรมโย
ยามราตรีมหรศพมะฮบเฮ็น
มาลอยเล่นหน้าพลับพลาชลาโหล
นึกหรือว่าพี่ไปดูมะฮูโฮ
เปล่าละโฮอู๊ดตู๊ดมะนู๊ดนอน ฯ
๏ วันที่หกพฤศจิกาวราชาย
เวลาบ่ายองค์อดิศร์วริดฉอน
เสด็จโดยเรือยนตร์วรนชอน
ล่องชลอนชลนลามิช้าที
เฃ้าคลองน้อยกะต๋อยหรอยชลอยหลำ
ออกลำน้ำชลักทักชื่อจักร์สีห์
บ่มิช้าจอดท่าชลาลี
วัดพระนอนจักร์สีห์ชลีเท
ประชาชนตล๋อยต๋อยต่างคอยเฝ้า
พระเปนเจ้าเค้าคุดตลุดเต๋
บ้างจัดของมาถวายวรายเช
ล้วนปรีเดได้ชมตลมโป
เสด็จสู่พระวิหารมะฮานฮอน
ทรงนมัสพระนอนมะฮอนโห
แล้วเสด็จกลับทางชลางโล
สู่พลับโพลกะโปลากะปาไล
อันพระพุทธรูปมะฮูบฮด
มีทุกอิริยาบทวรดไฉ
/*76มลึ่กตึ้กมลาดต้าดประหลาดใจ
พระเสวยมะเล๋ยไต๋ไม่เห็นมี
แม้ตัวพี่มีทรัพย์มะหับฮาง
จะใคร่สร้างพระเสวยวเรยฉี
ให้ประทับขัดสมาธิ์มะกาดกี
และให้มีบาตร์ตั้งมะฮังเฮอ
จะเฉลิมศรัทธามะฮาโฮ
จะบูโชตลุดกุดมุดเกเศอ
และขอพรมะฮะต๊ะปฏิเมอ
ให้ตูเข้อสุเฃกะเปลู
อย่าให้ฃาดกุนเชียงมะเกียงกูน
บริบูรณมะโฮงโกงด้วยโครงหมู
อีกปลาร้าผักต้มมะกมกู
อีกปลาทูปูทเลมะเฮกา
แล้วจะสอนปวงลูกกะอู๊กอื๋อ
ให้นับถือพระเสวยกะเอ๋ยอ๋า
เกิดชาติใดให้เปนหมูกะอู๊อ๊า
เหมือนป้าป๋าปู๊ดลู๊ดกะอู๊ดพลุ้ย
นึกถึงพระเสวยพลางทางชวาบ
กะฮอบฮาบกะมัดฮัดยัดตุ้ย ๆ
กินจนอิ่มจวนกะอักตลักลุ้ย
ลงเอนหลังอุ้ยตุ้ยทอดหุ่ยเรอ
นอนไขว่ห้างกะติ๊กมิกกระดิกฃา
กะปาลาผาศุกมะหุกเหอ
ถึงจะมีการเล่นมะเฮนเฮอ
พี่อู๊ดไม่ปราถเนอทัศนี
เพราะถือแบบโบราณกะปานลอน
กินแล้วนอนกะปูกหลูกถูกใจผี
มันให้พรวรัดชัดกะปัดลี
ให้/*77อยู่ดีกินดีกะปีโล
อันคนเราเกิดมามะหลากถอน
กินแล้วนอนและดีมะหลีโถ
กินแล้วนั่งผีชังมะลังโท
อู๊ดกับผีทะมีโลใจต้องกัน ฯ
๏ วันที่เจ็ดพฤศจิกาตล๋าต๋อง
กระบวนล่องต่อไปตะไล๋ตั๋น
ตามทางที่ขึ้นมาตลาตัน
เพราะฉนั้นตะไล๋ไต๋ไม่กล่าวซ้ำ
ประทับแรมบางบาลชลานลาบ
หน้าวัดนกกระจาบชลาบหลำ
นึกดีใจนักหนามะฮาฮำ
อีกคืนเดียวตลำปำถึงกรุงไกร
วันที่แปดพฤศจิกาตล๋าต๋ง
ก็ล่องลงเรื่อยเจื้อยตะเหลือยไต๋
พอเย็น ๆ ถึงกรุงตลุงไต
โดยทันใดขึ้นบกตะลกตือ
รีบขึ้นรถกะฟ๊อดต๊อดกะจ๊อดจี๋
ขับเร็วรี่ตามถนนกะจ๋นจื๋อ
มิช้าพลันถึงบ้านกะจานจือ
ขึ้นเคหือกะเจ๋มเหมมเปรมปรียัน
จากไปนานเห็นบ้านกะปานแลน
ตละเห็นวิมานแมนมะแฮนหัน
วิมานใดจะมาสู้กะปูลัน
วิมานอู๊ดมะฮูดหันมะกันไท ฯ
๏ ฃ้าเจ้าศรีอยุธยามะหลาถาด
แต่งนิราศมะไหลเถมะเหลไถ
พออ่านเล่นกะเป๋เหลมะเถไล
มะไหลไถมะหลางถางยามว่างงาน
สมมตให้ท่านผู้ใหญ่/*78มะไฮฮัง
ในกรมวังมะแหลงแถงแต่งกลอนสาร
ที่แท้เจ้าคุณอู๊ดมะฮูดฮาน
มิได้แต่งมะแหลงถานสักกลอนเดียว
เพราะถึงท่านตามเสด็จชะเลดล๊อบ
ท่านไม่ชอบตะไหลไป๋ในการเที่ยว
ท่านชอบอุดอยู่แต่เรือกะเมือเมียว
หรือจะเที่ยวท่านกะเที่ยวมะโลนโทน
อย่างเช่นที่ลพบุรีชลีลวน
มิตร์ไปชวนเที่ยวท้องชลองโหลน
ท่านไม่ไปกับใครชไลโชน
อิมโปไล้ต์ไปอะโลนดังหมูตือ
เรียกเรือจ้างมาลงกะป๋งหลา
กาน้ำชาตั้งเคียงกะเตี๋ยงตื๋อ
ขัดสมาธิ์จ้ำม่ำกะปำลือ
ท่องนะทือเที่ยวนะทังลำพังตน
ไปถึงไหนไม่ต้องอยากถลากไถ
ไม่เที่ยวไหนเนาเรือเถลือถน
คอยบอกป่วยอยู่เปนนิตย์ทลิดทน
มิตร์ทุกคนคร้านจะชวนทลวนเท
เหตุดังนี้ฤๅจะมะลาดต้าด
แต่งนิราศนี้ได้มะไหลเถ
ซ้ำบอกไว้ตั้งใจมะไลเท
รับผิดชอบทั้งเพมะเลทาน
แม้บทกลอนตอนใดกะไป๋ปิ๊ด
จะขัดจิตกะปิ๊ดปู๋ท่านผู้อ่าน
ขออย่าโทษเจ้าคุณอู๊ดกะปู๊ดปาน
จงโทษศรีอยุธยานนี้เถิด เอย ๚ะ๛
๏ จบนิราศมะเหลเถไถ ๚ะ