จากศุกร์ถึงจันทร์
แม้ยังไม่ชัดเจนว่าแรงขายของนักลงทุนอเมริกันเมื่อวันศุกร์โลกาวินาศที่ผ่านมาเป็นการ "ขายทำกำไร" หรือ "ขายหนีตาย" แต่อิทธิพลของดาวโจนส์และตลาดนิวยอร์กที่เกิดสั่นคลอน ยังเป็นหลักหมุดสำคัญของตลาดหุ้นโลก น่าจะสะเทือนไปทั้งโลกในวันจันทร์นี้
5 ก.พ. 2561

พลวัตปี 2018 : วิษณุ โชลิตกุล
บทเรียนจากกรณี “ศุกร์โลกาวินาศ” หรือ Black Friday 2018 ที่ตลาดหุ้นนิวยอร์ก มีดังนี้
คำถามต่อมา ที่ยังต้องรอคำตอบในอนาคต อยู่ที่ว่า จากนี้ไป ตลาดหุ้นจะเกิดปรากฏการณ์อะไร ระหว่าง 1) การพักฐาน (market correction ร่วงต่อไม่เกิน 10%) หรือ 2) ปรับฐาน (market retracement) ร่วงต่อไม่เกิน 30%) หรือ 3) พัง (market crash ร่วงมากกว่า 30%)
เหตุที่ต้องรอก็เพราะว่า ยากจะหยั่งรู้ว่า การร่วงวันเดียวล่าสุด 3.47% นั้น จะส่งผลต่อทิศทางหรือโมเมนตัมของตลาดที่เคยเป็นขาขึ้นยาวนานกว่า 1 ปีให้กลายเป็นขาลงชั่วคราวได้หรือไม่
ถ้าไม่ใช่ และดัชนีดาวโจนส์ยังสามารถรักษาแนวรับเหนือ 25,000 จุดได้ พร้อมกับมีทิศทางวกกลับเป็นขาขึ้นรอบใหม่เหนือ 26,000 จุดใหม่อีกครั้งในเวลาอันรวดเร็ว ก็จะเป็นแค่การพักฐานชั่วคราวลดความร้อนแรง แต่ถ้าใช่ ก็อาจจะเป็นการปรับฐานยาว ตามนิยามที่นาย อลัน กรีนสแปน อดีตประธานเฟด  (Fed) ระบุไว้ว่า “ความกระตือรือร้นที่ไม่สมเหตุสมผล” (irrational exuberance)
ความจริงแล้ว การร่วงลงแรงของดัชนีตลาดหุ้นนิวยอร์กเป็นสิ่งที่จะต้องเกิดขึ้นตามปกติอยู่แล้ว ก่อนหน้าวันศุกร์ 2-3 วัน เคยมีสัญญาณเตือนครั้งแรกมาแล้ว โดยวันพุธที่ 31 มกราคม ดัชนีดาวโจนส์และอื่นๆ ในตลาดนิวยอร์กถูกแรงขายพันธบัตรรัฐบาล และแรงขายหุ้นออกมาพร้อมกันจนถล่มรุนแรง แม้ว่าจะยังไม่มีผลให้เส้นกราฟเทคนิคเสียหาย แถมวันต่อมา ผลการประชุมเฟดประจำเดือน ยังมีข่าวดีมาหนุนตลาดให้กลับทิศได้ก่อนจะถล่มรุนแรงในวันศุกร์เพื่อตอกย้ำว่าแรงขายที่ออกมานั้นเป็นของจริง
ดัชนีดาวโจนส์ที่ร่วงแรงวันศุกร์ สอดรับคำเตือนเมื่อวันพฤหัสบดีของนายกรีนสแปนพอดี แต่ว่าไปแล้วนับตั้งแต่เดือนสิงหาคมปีก่อนเป็นต้นมา นายกรีนสแปนพูดถึงการถล่มแรงของตลาดที่เข้าสู่ภาวะฟองสบู่ทั้งตลาดตราสารหนี้และตลาดหุ้นด้วยการพูดมาซ้ำซากไม่น้อยกว่า 4 ครั้ง จึงไม่น่ามีอิทธิพลใดๆ มากหรือน้อยเพียงใด
ก่อนหน้านี้ นักลงทุนส่วนใหญ่พากันเพิกเฉยต่อเสียงเตือนจากหลายหน่วยงานระดับโลก อย่าง BIS, กองทุนการเงินระหว่างประเทศ หรือ IMF และธนาคารโลก ว่า ความเสี่ยงของภาวะฟองสบู่ขณะนี้ ยินยอมเป็น “นักผจญภัย” กับ ปัจจัยเสี่ยง 3 ด้านที่โยงใยกัน ได้แก่
ปีนี้ นักวางกลยุทธ์และนักวิเคราะห์ชื่อดัง พากันระบุว่า ตลาดหุ้นทั่วโลกน่าจะยังไปต่อได้ไกลในช่วงครึ่งปีแรกนี้ ต่อเนื่องจากภาวะกระทิงและขาขึ้นที่ยาวนานที่สุดช่วงหนึ่งในประวัติศาสตร์ ส่วนหนึ่งเกิดจากเศรษฐกิจที่ขยายตัวได้ดีและเป็นวงกว้างมากขึ้น แต่ปัจจัยหลักยังถูกครอบงำจากผลการอัดฉีดสภาพคล่องและนโยบายดอกเบี้ยต่ำหรือดอกเบี้ยติดลบในหลายประเทศ แต่ให้ระวังตลาดปรับฐานแรงในช่วงครึ่งปีหลัง เหตุตลาดหุ้นถูกจะถูกกดดันจากสภาพคล่องโลกลดลง
ความเชื่อที่แพร่กระจายกันไปทั่ว คือ ธนาคารกลางหลัก 3 แห่งของโลก คือ ธนาคารกลางยุโรป (ECB) ญี่ปุ่น (BoJ) และสหรัฐ (Fed) จะเริ่มใช้นโยบายการเงินที่เข้มงวดขึ้น ด้วยการทยอยลดการอัดฉีดสภาพคล่อง ส่งผลให้สภาพคล่องของโลกที่เคยเพิ่มขึ้นในอัตราเฉลี่ย 3 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐต่อไตรมาส มาตั้งแต่ปี 2556 เพิ่มขึ้นในอัตราที่ลดลงเหลืออยู่ที่ประมาณ 1.5 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐต่อไตรมาส ในช่วงไตรมาสแรกปีนี้ และมีแนวโน้มหยุดการเพิ่มในไตรมาส 4/2561
หากการประเมินที่ว่าถูกต้อง โอกาสขาขึ้นแบบ “กระทิง” ของตลาดหุ้นทั่วโลกน่าจะดำเนินต่อไปจนถึงไตรมาสสองปีนี้
บังเอิญการประเมินของนักวางกลยุทธ์และนักวิเคราะห์ต่ำเกินไป เมื่อเทียบกับ “อารมณ์ของคุณตลาด” เพราะเกิดความเชื่อใหม่ที่ย้อนแย้งว่า การลดอัตราเพิ่มและการลดสภาพคล่องอาจจะเกิดเร็วกว่าคาดเอาไว้หลายเดือนล่วงหน้า ซึ่งในมุมของการเก็งกำไร การขายเมื่อดัชนีและราคาหุ้นอยู่ที่ยอดสูงสุด เป็นความได้เปรียบ เนื่องจากหากดัชนีและราคาลงยาวก็สบาย แต่หากดัชนีและราคารีบาวด์กลับก็ไม่ได้เสียหาย หากกลับมาซื้อที่ราคาต่ำลง
แม้ยังไม่ชัดเจนว่าแรงขายของนักลงทุนอเมริกันเมื่อวันศุกร์โลกาวินาศที่ผ่านมาเป็นการ “ขายทำกำไร” หรือ “ขายหนีตาย” แต่อิทธิพลของดาวโจนส์และตลาดนิวยอร์กที่เกิดสั่นคลอน ยังเป็นหลักหมุดสำคัญของตลาดหุ้นโลก น่าจะสะเทือนไปทั้งโลกในวันจันทร์นี้
ส่วนตลาดหุ้นไหนจะเกิด “จันทร์โลกาวินาศ” คงต้องลุ้นกัน