Grimorijum
Grimorijum, takođe i Grimoar, () ili savremen naziv Knjiga Senki, je tekstualni priručnik Magije. Ovakvi priručnici su poznati širom Evrope još od Srednjeg Veka.

Grimorijumi sadrže uputstva kako da napravite Magijske predmete, poput Talismana i Magijskog Kruga, kako da uradite Magijske Čini, kako da prizovete Anđele i demone, daju njihova imena i karakteristike, nabrajaju Čini za ljubav, ozdravljenje, uništenje neprijatelja, bogatstvo, bacanje uroka i slično. Za mnoge takve knjige i rukopise se verovalo kako i same imaju Magijska svojstva.

Većina grimorijuma su apokrifni spisi koji su autorstvo pridavali znamenitim istorijskim osobama da bi delima dali autoritet i značaj.

Etimologija 
Reč "Grimorijum" ili "Grimoar" vuče svoje poreklo iz starofrancuske reči -{grammaire}- koja proizlazi od grčkog "grammatikos" u značenju pisana reč. Taj izraz je počeo da se primenjuje u Srednjem Veku za sve necrkvene knjige, koje su - kao takve - bile osumnjičene kao knjige Magije. Sa vremenom, izraz se lokalizovao isključivo na ona dela koja su stvarno sadržavala tekstove o Magiji i Okultizmu.

Istorija

Stari vek 
Najstariji Magijski tekstovi su pronađeni tokom arheoloških iskopavanja u Starom Egiptu i na glinenim pločicama iz Asurbanipalove knjižnice iz 7. veka pre nove ere, i zapisi rituala i prizivanja iz sumerskog grada Uruka, koji datiraju iz 5. i 4. veka pre nove ere

Jevreji su, takođe, imali razvijenu Okultnu tradiciju. Prema biblijskoj tradiciji, autorstvo nad Okultnim tekstovima pripisivano je još od antike jevrejskim patrijarsima i prorocima poput Enoha (Knjiga Enohova), Mojsija ( Knjige Mojsijeve) i Solomona (Clavicula Salomonis, Solomonov Ključ iz 1.-3. veka i drugima).

U vreme Helenizma, uticaj jevrejske Magije se proširio i na Egipat, gde se isprepleo sa egipatskom Magijom. O tome govore grčko-egipatski Magijski papirusi pronađeni u 19. veku na području nekadašnjeg helenističkog Egipta.

Priznavanje Hrišćanstva, kao jedine službene religije u Rimskom Carstvu, potisnulo je stara verovanja koja su, pri tome, žigosana kao paganska i neprimerena za hrišćane.

Srednji vek 
Prvi evropski grimorijumi su nastajali u Srednjem Veku, ali u njima se očitava i starija hermetička tradicija, zasnovana na antičkim tradicijama i jevrejskom misticizmu. Širenje ezoterične misli na evropski kontinent započelo je preko pirinejskog poluostrva sa pojavom arapskih i jevrejskih Magijskih tekstova.

Najpoznatiji grimorijumi u razdoblju Srednjeg Veka su bili:
 Pikatriks, 12. vek
 Sefer Raziel, 13. vek
 Knjiga Pape Honorijusa (Liber Juratus), 13. vek
 Mojsijev Mač (Harba de-Mosha), 14. vek
 Knjige Svete Magije Abra-Melina Maga, 1458.
 Heptameron seu Elementa magica, 1496.

Renesansa i barok 

Prodorom novoplatonističke ezoterije sa Istoka, padom Carigrada 1453. godine, nastaju brojni Magijski rukopisi koji autorstvo, u glavnom, pripisuju kralju Solomonu. U razdoblju delovanja Inkvizicije i lova na Veštice, mnogi grimorijumi su završili na "Indeksu Zabranjenih Knjiga" (Index Librorum Prohibitorum).

Najvažniji Magijski tekstovi razdoblja renesanse i baroka jesu:
 Ključ Kralja Solomona, 15. vek
 Tri Knjige Okultne Filozofije (-{De Occulta Philosophia Libri Tres}-), 1533.
 -{Arbatel de Magia Veterum}-, 1575.
 -{Grand Albert}-, 16. vek
 -{Lemegeton Clavicula Salomonis}-, 17. vek

Početkom 17. veka se pojavljuju prvi štampani grimorijumi, sa čim takva literature postaje dostupnija širem krugu obrazovanih ljudi.

18. i 19. vek 
U prkos pojavi prosvetiteljstva, razvoju nauke i racionalizma, verovanja u Magiju i Veštičarenje su preživela u Evropi. U ovom vremenu nastaju i neki novi Magijski tekstovi koji većinom imaju težnju da postave vreme svog postanka u dalju prošlost da bi dobili na verodostojnosti i auru tajanstvenosti:
 Petit Albert, 18. vek.
 Crna Kokoška, 18. vek.
 -{Grimorium Verum}-, navodno štampana 1517, ipak stvorno potiče iz 18. veka.
 Enchiridion Leonis Papae, 1749.
 Šesta i Sedma Knjiga Mojsijeva, 18. ili 19. vek.
 -{Grimorijum Pape Honorijusa}- (-{Grimorium Honorii}-), 18. ili 19. vek.
 Mag, Nebeski Izveštač, autora Francisa Bareta iz 1801. godine.
 Veliki Grimorijum, navodno izdan 1522. godine, ali verojatno nije nastao pre 19. veka.
 Knjiga Svetog Ciprijana, teži ka 1510. godini kao godini štampanja, ali prvi spomen na tu knjigu se javlja tek 1802. godine.

20. vek 

U 20. veku je, takođe, zabeležena pojava određenih Magijskih priručnika, ali i prva navala brojnih savremenih grimorijuma.

Neke od važnijih knjiga iz ovog doba jesu:
 Tajni Turijelov Grimorijum.
 Nekronomikon, grimorijum iz romana Hauarda Filipsa Lavkrafta.
 Simonov Nekronomikon, nastao po uzoru na onaj iz romana Hauarda Filipsa Lavkrafta.
 Knjiga senki, Vikanski grimorijum autora Džeralda Gardnera

Reference

Literatura 
 -{
 Davies, Owen, Grimoires, A History of Magic Books, Oxford University Press, New York, 2009.. .
 Havens, Nigel, Tradicija čarobnjaštva, Nova Arka, Zagreb, 1996. 
 Knight, Thomas H., Magija, Zagrebačka naklada, Zagreb, 2001. 
}-

Spoljašnje veze 
 -{Internet Sacred Text Archives: Grimoires}- 
 -{Magical Athenaeum}- - zbirka Magijskih rukopisa i knjiga u PDF formatu

Магија
Езотерија
Grimorijum , takođe i Grimoar , ( ) ili savremen naziv Knjiga Senki , je tekstualni priručnik Magije . Ovakvi priručnici su poznati širom Evrope još od Srednjeg Veka . Grimorijumi sadrže uputstva kako da napravite Magijske predmete , poput Talismana i Magijskog Kruga , kako da uradite Magijske Čini , kako da prizovete Anđele i demone , daju njihova imena i karakteristike , nabrajaju Čini za ljubav , ozdravljenje , uništenje neprijatelja , bogatstvo , bacanje uroka i slično . Za mnoge takve knjige i rukopise se verovalo kako i same imaju Magijska svojstva . Većina grimorijuma su apokrifni spisi koji su autorstvo pridavali znamenitim istorijskim osobama da bi delima dali autoritet i značaj . Etimologija Reč " Grimorijum " ili " Grimoar " vuče svoje poreklo iz starofrancuske reči -{ grammaire }- koja proizlazi od grčkog " grammatikos " u značenju pisana reč . Taj izraz je počeo da se primenjuje u Srednjem Veku za sve necrkvene knjige , koje su - kao takve - bile osumnjičene kao knjige Magije . Sa vremenom , izraz se lokalizovao isključivo na ona dela koja su stvarno sadržavala tekstove o Magiji i Okultizmu . Istorija Stari vek Najstariji Magijski tekstovi su pronađeni tokom arheoloških iskopavanja u Starom Egiptu i na glinenim pločicama iz Asurbanipalove knjižnice iz veka pre nove ere , i zapisi rituala i prizivanja iz sumerskog grada Uruka , koji datiraju iz i veka pre nove ere Jevreji su , takođe , imali razvijenu Okultnu tradiciju . Prema biblijskoj tradiciji , autorstvo nad Okultnim tekstovima pripisivano je još od antike jevrejskim patrijarsima i prorocima poput Enoha ( Knjiga Enohova ) , Mojsija ( Knjige Mojsijeve ) i Solomona ( Clavicula Salomonis , Solomonov Ključ iz-3. veka i drugima ) . U vreme Helenizma , uticaj jevrejske Magije se proširio i na Egipat , gde se isprepleo sa egipatskom Magijom . O tome govore grčko-egipatski Magijski papirusi pronađeni u veku na području nekadašnjeg helenističkog Egipta . Priznavanje Hrišćanstva , kao jedine službene religije u Rimskom Carstvu , potisnulo je stara verovanja koja su , pri tome , žigosana kao paganska i neprimerena za hrišćane . Srednji vek Prvi evropski grimorijumi su nastajali u Srednjem Veku , ali u njima se očitava i starija hermetička tradicija , zasnovana na antičkim tradicijama i jevrejskom misticizmu . Širenje ezoterične misli na evropski kontinent započelo je preko pirinejskog poluostrva sa pojavom arapskih i jevrejskih Magijskih tekstova . Najpoznatiji grimorijumi u razdoblju Srednjeg Veka su bili : Pikatriks , vek Sefer Raziel , vek Knjiga Pape Honorijusa ( Liber Juratus ) , vek Mojsijev Mač ( Harba de-Mosha ) , vek Knjige Svete Magije Abra-Melina Maga , Heptameron seu Elementa magica , Renesansa i barok Prodorom novoplatonističke ezoterije sa Istoka , padom Carigrada godine , nastaju brojni Magijski rukopisi koji autorstvo , u glavnom , pripisuju kralju Solomonu . U razdoblju delovanja Inkvizicije i lova na Veštice , mnogi grimorijumi su završili na " Indeksu Zabranjenih Knjiga " ( Index Librorum Prohibitorum ) . Najvažniji Magijski tekstovi razdoblja renesanse i baroka jesu : Ključ Kralja Solomona , vek Tri Knjige Okultne Filozofije ( -{ De Occulta Philosophia Libri Tres }- ) , -{ Arbatel de Magia Veterum }- , -{ Grand Albert }- , vek -{ Lemegeton Clavicula Salomonis }- , vek Početkom veka se pojavljuju prvi štampani grimorijumi , sa čim takva literature postaje dostupnija širem krugu obrazovanih ljudi. 18. i vek U prkos pojavi prosvetiteljstva , razvoju nauke i racionalizma , verovanja u Magiju i Veštičarenje su preživela u Evropi . U ovom vremenu nastaju i neki novi Magijski tekstovi koji većinom imaju težnju da postave vreme svog postanka u dalju prošlost da bi dobili na verodostojnosti i auru tajanstvenosti : Petit Albert , vek . Crna Kokoška , vek. -{ Grimorium Verum }- , navodno štampana ipak stvorno potiče iz veka . Enchiridion Leonis Papae , Šesta i Sedma Knjiga Mojsijeva , ili vek. -{ Grimorijum Pape Honorijusa }- ( -{ Grimorium Honorii }- ) , ili vek . Mag , Nebeski Izveštač , autora Francisa Bareta iz godine . Veliki Grimorijum , navodno izdan godine , ali verojatno nije nastao pre veka . Knjiga Svetog Ciprijana , teži ka godini kao godini štampanja , ali prvi spomen na tu knjigu se javlja tek godine. 20. vek U veku je , takođe , zabeležena pojava određenih Magijskih priručnika , ali i prva navala brojnih savremenih grimorijuma . Neke od važnijih knjiga iz ovog doba jesu : Tajni Turijelov Grimorijum . Nekronomikon , grimorijum iz romana Hauarda Filipsa Lavkrafta . Simonov Nekronomikon , nastao po uzoru na onaj iz romana Hauarda Filipsa Lavkrafta . Knjiga senki , Vikanski grimorijum autora Džeralda Gardnera Reference Literatura - { Davies , Owen , Grimoires , A History of Magic Books , Oxford University Press , New York , . \ . Havens , Nigel , Tradicija čarobnjaštva , Nova Arka , Zagreb , Knight , Thomas H . , Magija , Zagrebačka naklada , Zagreb , }- Spoljašnje veze -{ Internet Sacred Text Archives : Grimoires }- -{ Magical Athenaeum }- - zbirka Magijskih rukopisa i knjiga u PDF formatu Магија Езотерија