Արջահովիտ
Արջահովիտ, գյուղ Հայաստանի Լոռու մարզի Սպիտակ համայնքում։

Գտնվում է Սպիտակ քաղաքից մոտ 3 կմ արևելք։ Գյուղը տեղակայված է Փամբակ գետի ափին՝ ծովի մակերևույթից 1580 մ բարձրության վրա։

Նոր համայնքը ձևավորվել է 23 տարի առաջ։ Այն եղել է ադրբեջանաբնակ, որից հետո 1988 թ. նրանց կողմից իրականացված բռնագաղթի պատճառով բազմաթիվ հայեր, Բաքվից, Գանձակից, Խանլարի, Շամխորի շրջաններից ապաստան են գտել այս գյուղում։

Աշխարհագրություն 
Արջահովիտը Լոռվա ամենատեսարժան վայրերից մեկն է։ Այն աչքի է ընկնում բնության սքանչելի տեսարաններով։ Գյուղը գտնվում է Սպիտակ-Վանաձոր ավտոմայրուղու՝ վեցերորդ կիլոմետրի աջակողմյան հտվածում։ Այն շրջապատված է Բազումի և Փամբակի լեռնաշղթաներով։ Մայրուղուց այն ամբողջությամբ կարելի է նմանեցնել Հայաստանի հանրապետության քարտեզին։ Սահմանակից է արևելքից՝ Նոր Խաչակապ, արևմուտքից՝ Սպիտակ քաղաքի, հյուսիսից՝ Քարաձորի և հարավից՝ Լեռնապատ համայնքների վարչական տարածքներին։ Այստեղով է անցնում Վանաձոր-Երևան, Վանաձոր-Գյումրի խճուղային ճանապարհները և երկաթգիծը։

Գյուղի աշխարհագրական դիրքը լեռնային է, կլիմայական պայմանները բարեխառն է, ձմռան տևողությունը 150 օր է, միջին ջերմաստիճանը ձմեռվա ամիսներին տատանվում է -22C-ից -25 °C։ Տարվա եղանակներից անհամեմատ լավ է աշունը, ձմեռը երբեմն խստաշունչ է լինում, գարունը սովորաբար ուշացած է գալիս, իսկ ամառը հաճախակի քամիներ է լինում և տաք է։ Տարեկան տեղումների քանակը քիչ է, իսկ վերջին տարիներին նկատվում է, որ ձյուն քիչ է գալիս, լինում է նաև կարկտահարություն։ Գյուղը գտնվում է ուժեղ սեյսմիկ գոտում՝ հաճախակի են լինում երկրաշարժեր։

Բնակչություն 
Ըստ ՀՀ 2011 թ. մարդահամարի արդյունքների` Արջահովտի մշտական բնակչությունը կազմել է 464, առկա բնակչությունը` 334 մարդ։ Մինչև 1988-1988 թթ. բնակեցված է եղել ադրբեջանցիներով։

Արջահովտի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում` ստորև.

Տնտեսություն 
Բնակչությունն զբաղվում է անասնապահությամբ, շաքարի ճակնդեղի, հացահատիկի և կերային կուլտուրաների մշակությամբ։ Շուրջ 80 ընտանիքներ բացակայում են գյուղից, գտնվում են արտագնա աշխատանքի մեջ և մոտ 30 մարդ աշխատում են համայնքի շրջապատում գտնվող տարբեր հիմնարկ-ձեռնարկություններում։ Արջահովիտ համայնքի դպրոցի նոր շենքը կառուցվել է 2003 թ. պետական բյուջեի միջոցներով, այս շենքի մեկ սենյակում գործում է բուժ. կետը։ Գյուղապետարանը և գրադարանը տեղավորված են դպրոցի նախկին ժամանակավոր շինությունում։

Արջահովիտ համայնքի կենտրոնում է գտնվում Սբ. Գևորգ եկեղեցին, որը տարածաշրջանի ամենահին եկեղեցին է՝ կառուցված է 7-րդ դարում, որը վերականգնվել է 2001 թ. «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի միջոցներով անհայտ բարերարի ներդրած գումարների հաշվին, ունի բարեկարգ տեսք։

Տես նաև 
 Լոռու մարզ

Ծանոթագրություններ 

Լոռու մարզի գյուղեր
Արջահովիտ , գյուղ Հայաստանի Լոռու մարզի Սպիտակ համայնքում ։ Գտնվում է Սպիտակ քաղաքից մոտկմ արևելք ։ Գյուղը տեղակայված է Փամբակ գետի ափին ՝ ծովի մակերևույթիցմ բարձրության վրա ։ Նոր համայնքը ձևավորվել էտարի առաջ ։ Այն եղել է ադրբեջանաբնակ , որից հետո թ . նրանց կողմից իրականացված բռնագաղթի պատճառով բազմաթիվ հայեր , Բաքվից , Գանձակից , Խանլարի , Շամխորի շրջաններից ապաստան են գտել այս գյուղում ։ Աշխարհագրություն Արջահովիտը Լոռվա ամենատեսարժան վայրերից մեկն է ։ Այն աչքի է ընկնում բնության սքանչելի տեսարաններով ։ Գյուղը գտնվում է Սպիտակ - Վանաձոր ավտոմայրուղու ՝ վեցերորդ կիլոմետրի աջակողմյան հտվածում ։ Այն շրջապատված է Բազումի և Փամբակի լեռնաշղթաներով ։ Մայրուղուց այն ամբողջությամբ կարելի է նմանեցնել Հայաստանի հանրապետության քարտեզին ։ Սահմանակից է արևելքից ՝ Նոր Խաչակապ , արևմուտքից ՝ Սպիտակ քաղաքի , հյուսիսից ՝ Քարաձորի և հարավից ՝ Լեռնապատ համայնքների վարչական տարածքներին ։ Այստեղով է անցնում Վանաձոր - Երևան , Վանաձոր - Գյումրի խճուղային ճանապարհները և երկաթգիծը ։ Գյուղի աշխարհագրական դիրքը լեռնային է , կլիմայական պայմանները բարեխառն է , ձմռան տևողությունըօր է , միջին ջերմաստիճանը ձմեռվա ամիսներին տատանվում է - ից°C ։ Տարվա եղանակներից անհամեմատ լավ է աշունը , ձմեռը երբեմն խստաշունչ է լինում , գարունը սովորաբար ուշացած է գալիս , իսկ ամառը հաճախակի քամիներ է լինում և տաք է ։ Տարեկան տեղումների քանակը քիչ է , իսկ վերջին տարիներին նկատվում է , որ ձյուն քիչ է գալիս , լինում է նաև կարկտահարություն ։ Գյուղը գտնվում է ուժեղ սեյսմիկ գոտում ՝ հաճախակի են լինում երկրաշարժեր ։ Բնակչություն Ըստ ՀՀ թ . մարդահամարի արդյունքների ` Արջահովտի մշտական բնակչությունը կազմել է առկա բնակչությունը ` մարդ ։ Մինչև թթ . բնակեցված է եղել ադրբեջանցիներով ։ Արջահովտի բնակչության փոփոխությունը ժամանակի ընթացքում ` ստորև . Տնտեսություն Բնակչությունն զբաղվում է անասնապահությամբ , շաքարի ճակնդեղի , հացահատիկի և կերային կուլտուրաների մշակությամբ ։ Շուրջընտանիքներ բացակայում են գյուղից , գտնվում են արտագնա աշխատանքի մեջ և մոտմարդ աշխատում են համայնքի շրջապատում գտնվող տարբեր հիմնարկ - ձեռնարկություններում ։ Արջահովիտ համայնքի դպրոցի նոր շենքը կառուցվել է թ . պետական բյուջեի միջոցներով , այս շենքի մեկ սենյակում գործում է բուժ . կետը ։ Գյուղապետարանը և գրադարանը տեղավորված են դպրոցի նախկին ժամանակավոր շինությունում ։ Արջահովիտ համայնքի կենտրոնում է գտնվում Սբ . Գևորգ եկեղեցին , որը տարածաշրջանի ամենահին եկեղեցին է ՝ կառուցված էրդ դարում , որը վերականգնվել է թ . « Հայաստան » համահայկական հիմնադրամի միջոցներով անհայտ բարերարի ներդրած գումարների հաշվին , ունի բարեկարգ տեսք ։ Տես նաև Լոռու մարզ Ծանոթագրություններ Լոռու մարզի գյուղեր