title: Конспект урока "Жігітке жеті өнерде аз" 9 класс

extracted_text:
Мұғалімі: Бисенгулова Ф.А    Бекітемін: __________ Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова Ф.А        Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.

Мұғалімі: Бисенгулова  Ф.А         Бекітемін: __________  Турбекова Г.М.


title: Конспект урока "Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну" 9 класс

extracted_text:
                                                          Сабақ  жоспары № 26
Оқытушы:    Н. М. Нуржауова
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. 1-ОПП-415
Тақырыбы : Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Жаңа білім беру сабағы
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік: Студентке жаңа білімді хабарлау. Білімгерлерге еттен жасалынатын тағамдар  түрлерімен және ұсыну тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық: Танымдық қызығушылықты дамыту.
 Тәрбиелік: Табандылыққа, шыншылдыққа тәрбиелеу.Білім алуышыларды ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алу.
Әдісі: Түсіндірмелі, хабарлау әдісі
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  Н.М. Нуржауова

Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Котлет массасын дайындау үшін сиыр мойынды етінің жұмсағын, құрсақ көк етін, шабынды еттерді, шошқаның шабынды еті, сиректеу қойдың мойынды ет жұмсағы, шабынды еттері пайдаланылады. Бұл мақсат үшін құрамында 10%- ға майы бар семіз малдың еттерін пайдалану қолайлы. Бебебі бұлардан алынған котлет массасының сапасы жақсы болады. Егер ет майсыздау болса, онда оларға май немесе табиғи майдан 5-10% қосады.
Шабылған ет котлеттері. Массасы әр сыбағаға 57 г ет өлшеп лаып, қызыл аунатпада аунатады. Қалыңдығы 2-2,5  см, ұзындығы 10-12, ені 5 см болатын, бір бұрышы сүйірленген сопақшалау-жалпақ формада дайындалады. Әр сыбағаға – 1-2 данадан.
Шабынды ет биточкалары. Массасы 57 г етті өлшеп алып, аунатпада аунатады, қалыңдығы – 2-2,5 см, диаметрі 6 см етіп жалпақтау дөңгелек формада әзірлейді. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Шабылған ет шницелі. Массаны сыбағалап, аунатпада аунатады. Қалыңдығын 1 см етіп, сопақша- жалпақтау форма беріп даярлайды. Әр үлестірме сыбағаға 1 данадан.
Шабылған ет зразасы. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Алынған массадан қалыңдығы 1 см, дөңгелек формалы, оның ортасына тартымдар салып, ұштарын қайырып қосады да қызыл аунатпада аунатып, сопақша келген шеті бар кірпіш формасындағы өнім дайындалады. Әр үлестірме сыбағаға 1-2 данадан пайдаланады.
Тефтелдер. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Шар тәрізді форма беріп, ұн аунатпасында аунатады. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Орама(рулет). Аз мөлшердегі наннан котлет массасын дайындайды. Ылғалданған салфеткаға не дәкеге массасын салып, қалыңдығы 1,5-2 см, тік бұрышты формаға келтіріп, ортасына бойлап тартымдар салады да орайды. Формаға келтіру үшін дәкенің бір ұшы екінші ұшын жабатындай етіпң тоқаш нан формасын беріп, айқасқан жерін төмен қаратып даярлайды. Сосын май жағылған суырма табаға салып, сүрткішті алады. Орама бетіне льезон жағып, кепкен нан ұнтағын себеді. Жылумен өңдеу кезінде жарықтар пайда болмас үшін бетінен ине көмегімен тесіктер жасайды.
Сиыр еті,саңырауқұлақ және ірімшіктен дайындалған салаты
Құрамы:
Дайындалу уақыты:  80 минут		300 г сиыр еті
Мөлшері:  4 порция			150 г маринадталған саңырауқұлақ
142 ккал				100 г ірімшік
					1 алма,100 г майонез
					1 бума сүтшөп
					0.5 бума көк пияз,тұз.

Дайындалу тәсілі:
Сиыр етін жуып,тұзды суда қайнатып пісіреді де,салқындатып,сабанға ұқсатып турайды.
Салма, көк пияз бен сүтшөпті жуады.
Саңырауқұлақты салқын суда жуып,аса майдаламай турайды.
Алма мен ірімшікті ірі көзді үккіштен өткізеді.Көк пиязды турайды.
Етті тәрелкеге төселген сүтшөп үстіне үйіп,бетіне алманы салып,оның үстіне саңырауқұлақты жайлайды.
Саңырауқұлақ үстіне ірімшікті үйеді.
Салатқа майонез құйып,бетіне көк пияз сеуіп,дастарханға қояды.

Сабақ  жоспары № 27
Оқытушы:    Н. М. Нуржауова
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. 1-ОПП-415
Тақырыбы : Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Білімді, іскерлікті және дағдыны жетілдіру сабағы
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік: Іскерлык пен дағдыларды дамыту.. Білімгерлерге еттен жасалынатын тағамдар  түрлерімен және ұсыну тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық: Өзінің қоз қарасын дәлелдеуге үйрету. Сұрақ-жауап арқылы білімалуышылардың білімін тексере отырып, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Оқуға белсенділік қатынасын тәрбиелеу. Білім алуышыларды ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алу.
Әдісі: Білімді тексеру әдісі
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  Н. М. Нуржауова

Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Котлет массасын дайындау үшін сиыр мойынды етінің жұмсағын, құрсақ көк етін, шабынды еттерді, шошқаның шабынды еті, сиректеу қойдың мойынды ет жұмсағы, шабынды еттері пайдаланылады. Бұл мақсат үшін құрамында 10%- ға майы бар семіз малдың еттерін пайдалану қолайлы. Бебебі бұлардан алынған котлет массасының сапасы жақсы болады. Егер ет майсыздау болса, онда оларға май немесе табиғи майдан 5-10% қосады.
Шабылған ет котлеттері. Массасы әр сыбағаға 57 г ет өлшеп лаып, қызыл аунатпада аунатады. Қалыңдығы 2-2,5  см, ұзындығы 10-12, ені 5 см болатын, бір бұрышы сүйірленген сопақшалау-жалпақ формада дайындалады. Әр сыбағаға – 1-2 данадан.
Шабынды ет биточкалары. Массасы 57 г етті өлшеп алып, аунатпада аунатады, қалыңдығы – 2-2,5 см, диаметрі 6 см етіп жалпақтау дөңгелек формада әзірлейді. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Шабылған ет шницелі. Массаны сыбағалап, аунатпада аунатады. Қалыңдығын 1 см етіп, сопақша- жалпақтау форма беріп даярлайды. Әр үлестірме сыбағаға 1 данадан.
Шабылған ет зразасы. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Алынған массадан қалыңдығы 1 см, дөңгелек формалы, оның ортасына тартымдар салып, ұштарын қайырып қосады да қызыл аунатпада аунатып, сопақша келген шеті бар кірпіш формасындағы өнім дайындалады. Әр үлестірме сыбағаға 1-2 данадан пайдаланады.
Тефтелдер. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Шар тәрізді форма беріп, ұн аунатпасында аунатады. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Орама(рулет). Аз мөлшердегі наннан котлет массасын дайындайды. Ылғалданған салфеткаға не дәкеге массасын салып, қалыңдығы 1,5-2 см, тік бұрышты формаға келтіріп, ортасына бойлап тартымдар салады да орайды. Формаға келтіру үшін дәкенің бір ұшы екінші ұшын жабатындай етіпң тоқаш нан формасын беріп, айқасқан жерін төмен қаратып даярлайды. Сосын май жағылған суырма табаға салып, сүрткішті алады. Орама бетіне льезон жағып, кепкен нан ұнтағын себеді. Жылумен өңдеу кезінде жарықтар пайда болмас үшін бетінен ине көмегімен тесіктер жасайды.

Технологиялық карта

Сабақ  жоспары № 28
Оқытушы:    Н. М. Нуржауова
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. 1-ОПП-415
Тақырыбы : Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Аралас сабақ
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік: Білімді қалыптастыру. Білімді, дағдыны шеберлікті игеру. Білімгерлерге еттен жасалынатын тағамдар  түрлерімен және ұсыну тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық: Жалпы қабілеттілікті дамыту. Сұрақ-жауап арқылы білімалуышылардың білімін тексере отырып, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Өзін-өзі ұстай білетін сезім тәрбиелеу. Студенттерді ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алуға тәрбиелеу.
Әдісі: репродуктивтік әдіс
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  Н. М. Нуржауова

Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Котлет массасын дайындау үшін сиыр мойынды етінің жұмсағын, құрсақ көк етін, шабынды еттерді, шошқаның шабынды еті, сиректеу қойдың мойынды ет жұмсағы, шабынды еттері пайдаланылады. Бұл мақсат үшін құрамында 10%- ға майы бар семіз малдың еттерін пайдалану қолайлы. Бебебі бұлардан алынған котлет массасының сапасы жақсы болады. Егер ет майсыздау болса, онда оларға май немесе табиғи майдан 5-10% қосады.
Шабылған ет котлеттері. Массасы әр сыбағаға 57 г ет өлшеп лаып, қызыл аунатпада аунатады. Қалыңдығы 2-2,5  см, ұзындығы 10-12, ені 5 см болатын, бір бұрышы сүйірленген сопақшалау-жалпақ формада дайындалады. Әр сыбағаға – 1-2 данадан.
Шабынды ет биточкалары. Массасы 57 г етті өлшеп алып, аунатпада аунатады, қалыңдығы – 2-2,5 см, диаметрі 6 см етіп жалпақтау дөңгелек формада әзірлейді. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Шабылған ет шницелі. Массаны сыбағалап, аунатпада аунатады. Қалыңдығын 1 см етіп, сопақша- жалпақтау форма беріп даярлайды. Әр үлестірме сыбағаға 1 данадан.
Шабылған ет зразасы. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Алынған массадан қалыңдығы 1 см, дөңгелек формалы, оның ортасына тартымдар салып, ұштарын қайырып қосады да қызыл аунатпада аунатып, сопақша келген шеті бар кірпіш формасындағы өнім дайындалады. Әр үлестірме сыбағаға 1-2 данадан пайдаланады.
Тефтелдер. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Шар тәрізді форма беріп, ұн аунатпасында аунатады. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Орама(рулет). Аз мөлшердегі наннан котлет массасын дайындайды. Ылғалданған салфеткаға не дәкеге массасын салып, қалыңдығы 1,5-2 см, тік бұрышты формаға келтіріп, ортасына бойлап тартымдар салады да орайды. Формаға келтіру үшін дәкенің бір ұшы екінші ұшын жабатындай етіпң тоқаш нан формасын беріп, айқасқан жерін төмен қаратып даярлайды. Сосын май жағылған суырма табаға салып, сүрткішті алады. Орама бетіне льезон жағып, кепкен нан ұнтағын себеді. Жылумен өңдеу кезінде жарықтар пайда болмас үшін бетінен ине көмегімен тесіктер жасайды.

Технологиялық карта

                                                          Сабақ  жоспары № 29
Оқытушы:    Н. М. Нуржауова
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. 1-ОПП-415
Тақырыбы : Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Жинақтау және жүйелеу сабағы
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік: Білім деңгейін, дайындығын бағалау. Білімді, дағдыны шеберлікті игеру. Білімгерлерге еттен жасалынатын тағамдар  түрлерімен және ұсыну тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық: Білімдерін тереңдету. Сұрақ-жауап арқылы білімалуышылардың білімін тексере отырып, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Бағалауға үйрету. Білім алуышыларды ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алу.
Әдісі: диференциалданған
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  Н. М. Нуржауова

Ет және ет өнімдерінен тағамдар дайындау және ұсыну
Котлет массасын дайындау үшін сиыр мойынды етінің жұмсағын, құрсақ көк етін, шабынды еттерді, шошқаның шабынды еті, сиректеу қойдың мойынды ет жұмсағы, шабынды еттері пайдаланылады. Бұл мақсат үшін құрамында 10%- ға майы бар семіз малдың еттерін пайдалану қолайлы. Бебебі бұлардан алынған котлет массасының сапасы жақсы болады. Егер ет майсыздау болса, онда оларға май немесе табиғи майдан 5-10% қосады.
Шабылған ет котлеттері. Массасы әр сыбағаға 57 г ет өлшеп лаып, қызыл аунатпада аунатады. Қалыңдығы 2-2,5  см, ұзындығы 10-12, ені 5 см болатын, бір бұрышы сүйірленген сопақшалау-жалпақ формада дайындалады. Әр сыбағаға – 1-2 данадан.
Шабынды ет биточкалары. Массасы 57 г етті өлшеп алып, аунатпада аунатады, қалыңдығы – 2-2,5 см, диаметрі 6 см етіп жалпақтау дөңгелек формада әзірлейді. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Шабылған ет шницелі. Массаны сыбағалап, аунатпада аунатады. Қалыңдығын 1 см етіп, сопақша- жалпақтау форма беріп даярлайды. Әр үлестірме сыбағаға 1 данадан.
Шабылған ет зразасы. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Алынған массадан қалыңдығы 1 см, дөңгелек формалы, оның ортасына тартымдар салып, ұштарын қайырып қосады да қызыл аунатпада аунатып, сопақша келген шеті бар кірпіш формасындағы өнім дайындалады. Әр үлестірме сыбағаға 1-2 данадан пайдаланады.
Тефтелдер. Котлет массасын аз мөлшердегі наннан дайындайды. Шар тәрізді форма беріп, ұн аунатпасында аунатады. Әр сыбағаға – 2 данадан.
Орама(рулет). Аз мөлшердегі наннан котлет массасын дайындайды. Ылғалданған салфеткаға не дәкеге массасын салып, қалыңдығы 1,5-2 см, тік бұрышты формаға келтіріп, ортасына бойлап тартымдар салады да орайды. Формаға келтіру үшін дәкенің бір ұшы екінші ұшын жабатындай етіпң тоқаш нан формасын беріп, айқасқан жерін төмен қаратып даярлайды. Сосын май жағылған суырма табаға салып, сүрткішті алады. Орама бетіне льезон жағып, кепкен нан ұнтағын себеді. Жылумен өңдеу кезінде жарықтар пайда болмас үшін бетінен ине көмегімен тесіктер жасайды.
Сиыр еті,саңырауқұлақ және ірімшіктен дайындалған салаты
Құрамы:
Дайындалу уақыты:  80 минут		300 г сиыр еті
Мөлшері:  4 порция			150 г маринадталған саңырауқұлақ
142 ккал				100 г ірімшік
					1 алма,100 г майонез
					1 бума сүтшөп
					0.5 бума көк пияз,тұз.

Дайындалу тәсілі:
Сиыр етін жуып,тұзды суда қайнатып пісіреді де,салқындатып,сабанға ұқсатып турайды.
Салма, көк пияз бен сүтшөпті жуады.
Саңырауқұлақты салқын суда жуып,аса майдаламай турайды.
Алма мен ірімшікті ірі көзді үккіштен өткізеді.Көк пиязды турайды.
Етті тәрелкеге төселген сүтшөп үстіне үйіп,бетіне алманы салып,оның үстіне саңырауқұлақты жайлайды.
Саңырауқұлақ үстіне ірімшікті үйеді.
Салатқа майонез құйып,бетіне көк пияз сеуіп,дастарханға қояды.

Сабақ  жоспары № 30
Оқытушы:    Н.М.Нуржауова
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. 1-ОПП-415
Тақырыбы : Құс және жабайы құс етін өңдеу. Құс және жабайы құс етіне құймалар.
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Жаңа білім беру сабағы
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік: Студентерге жаңа білімді хабарлау. Білімді, дағдыны шеберлікті игеру. Білімгерлерге құс етін өңдеу  тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық: Жалпы қабілеттілікті дамыту. Сұрақ-жауап арқылы білімалуышылардың білімін тексере отырып, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: Оқитын пәніне қызығушылықты тәрбиелеу. Білім алуышыларды ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алу.
Әдісі: диференциалданған
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
2. И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  Н. М. Нуржауова

Құс және жабайы құс етін өңдеу. Құс және жабайы құс етіне құймалар.
Ауылшаруашылық құстарын механикалық-аспаздық өңдеу төмендегідей әрекеттерден тұрады.Олар: жібіту,үйіту,басын және аяқтарын алып тастау,мойнын бөліп алу,тазарту,жуу және шала фабрикаттар дайындау.
Жібіту.Мұздатылған құсты үстелге не сөреге бір-біріне жанаспайтындай етіп салып,бір қатарға орналастырады да мүмкіндігінше жазады.Қаз бен күрке тауықты-8сағат,тауық пен үйректі-5-6сағ.8-15 С температурада жібітеді.
	Үйіту. Құс денесінде талшықтар,қауырсындар мен түбіт қалдықтары болуы мүмкін.Сондықтан оларды жою үшін үйітеді.Алдымен құс денесін орамалмен не матамен сүртіп құрғатады.Құрғатуды жылы ауа ағыны арқылы да жүргізуге болады.Сосын нан үгінділері мен немесе ұнмен аяғынан басына қарай сылап сүртеді.Бұлайша сүрту кезінде талшық қалдықтары тікірейді.Ол үйітуге қолайлы келеді.Үйітуді түтінсіз жалында терісін бүлдірмей,тері асты майын ағызбай ептеп жүргізген жөн.Егер құстың жетілмеген қауырсындары болса,онда оларды іскекпен немесе кішкентай пышақпен алып тастайды.
	Басын,мойнын,аяқтарын алып тастау. Толық тазарту алдында құс денесін басты екінші және үшінші мойнын омыртқалары арасынан шауып түсіреді.Сосын арқа жағынан мойынның ұзына бойына терісін тіледі де мойнын теріден босатып,мойын омыртқаның соңғысы арқылы оны шауып түсіреді,бірақ тері денесінде қаулы керек.Тауық пен оның балапанының терісін мойынның орта жерінен,күрке тауық,үйрек және қаздың терісін мойынның 1/3 бөлігінен кеседі.
	Тазарту. Ішкі мүшелерінен тазарту үшін төс сүйегінің артынан артқы тесігіне дейін құрсақ қауысының ұзына бойына тіледі.Пайда болған тілік тесігі арқылы қарнын,бауырын,іші майын,өкпесін,бүйрегін,ал жемсауы мен өңешін тамақ тесігі арқылы алып тастайды.Ішек-қарыннан іш майын,өкпесін,бүйрегін тазартып бөліп алады.Осылайша тазартылған құс денесінен артқы тесігін,өтке ластанған жерлерін кесіп алады.
	Жуу. Толықтай тазартылатын құсты одан әрі мұздай су ағында (15 С температурада)жуады.Жуу кезінде ластанған жерлерін,қан қалдықтарын,ішкі мүшелерінің қалдықтарын алып тастайды.Қоректік заттар шығынын көбейтпес үшін ұзақ уақыт жууды ұсынбайды.Жуылған құстың тілігін төмен қаратып,суы ағып кетуге мүмкіншілік бере отырып,суырма табаға салып кептіреді.
	Жабайы қанаттыларды өңдеу. Қауырсындарын жұлу , үйіту, қанаттарын,аяғын,мойнын,ішкі мүшелерін толықтай тазарту және жуу әрекеттерінен тұрады.Жабайы қанаттыларды үй құстарын жібіткендей түрде жібітеді.
	Қауырсындарын жұлу мойыннан басталады.Қауырсындарды топтап ұстап ,табиғи өсу бағытында қарсы бағытта тез тартып қалады.Қауырсынды жұлу кезінде теріні жыртып алмас үшін жұлатын қауырсындардың түбінен сол қолдың саусақтарымен басып ұстайды.Тері оларды қуыру кезінде құрғап кетуден сақтайды.
	Ірі жабайы құстар саңырау құрды,бұлдырықты,жабайы үйректі,жабайы қазды үйретеді.Оларды үйіту алдында орамалмен сүртіп,ұн ұнтағын сеуіп үгітеді.
	Толықтай тазарту да ауылшаруашылық құстарын тазалағандай түрде жүргізіледі.Ұсақ жабайы қанаттылардың мойнын арқа жағынан тіліп, жемсауы мен өңешін алып тастайды да,сосын ішкі мүшелерін алады.Әбден тазартылған жабайы құс денесін жақсылап мұздай сумен жуады.

Сабақ  жоспары № 31
Оқытушы:    Нуржауова Н.М.
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. ОПП-415
Тақырыбы : Құс және жабайы құс етін өңдеу. Құс және жабайы құс етіне құймалар.
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Аралас сабақ
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік:Білімді, дағдыны шеберлікті игеру. Білімгерлерге құс етін өңдеу тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық:сұрақ-жауап арқылы білімалуышылардың білімін тексере отырып, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: білім алуышыларды ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алу.
Әдісі: диференциалданған
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  Н.М. Нуржауова

Құс және жабайы құс етін өңдеу. Құс және жабайы құс етіне құймалар.
Өңделген құспен жабайы қанаттыларды жылулық өңдеуге тұтастай немесе шала фабрикат сыбағаларды дайындау үшін,сондай-ақ шабылған ет массасы түрінде пайдаланылады.Жылумен өңдеуге арналған тұтас құсты формалайды Ол үшін оған жинақы (компактный)форма беру және сыбаға кесектеріне турау және жылумен өңдеуді жылдамдату қолайлылығы ескеріледі.
	Формалау алдында құс пен жабайы қанаттылар денесін сорттайды. Сүбелері бүлінгендерінің денелерін формалайды.Оларды котлет массасын дайындауға немесе пісіруге пайдаланылады.
	Құстарды формалау.Құс денесін бір жіпке не екі жіпке, “қалтаға” формалайды.
	“Қалтаға” формалау ең көп тараған және қарапайым әдіс болып есептелінеді.Бұл үшін құрсақтың екң жағынан терісінен тігеді және оған аяқ ұштарын кигізеді.Мойын терісімен мойын тесігін жабады.Қанаттарын арқасына мойын терісін ұстап тұратындай етіп қайырады.
   “Қалтаға”формалаудың басқа да әдісі қолданылады.Бұл жағдайда,өңдеу кезінде,аяғын 1-1,5 см еріп өкше буынынан төмен 30 бұрыш жасай шауып үшкір сүйек алады.Мойыны мен қанатшаларын бірінші әдістегідей формалайды.Сосын денені арқасынан төмен қаратып салып,аяғын денесіне тығыз жабыстыра басып, ұштарын айқастырады (крест на крест) . Аяқтың үшкір сүйекті ұштарын құрсақ ішіндегі жұмсаққа ілінетіндей етіп,құйрықтағы майға қарай бағытта құрсақтағы тілікке кигізеді.”Қалтаға” тауықты,тауық балапанын,күрке тауықты пісіру үшін,ал қаз бен үйректі қуыру үшін формалайды.
	Бір жіпке формалау. Денені арқасынан салып,сол қолмен аяқтарын денеге жабыстыра қысады.Ал оң қолмен сабақты инені екінші беттің құрсақ көк етінің аяқ астынан шығатындай етіп қадайды.Жіптің бір ұшын инені қадаған орында қалдырып,екінші ұшын инесімен бірге тартып шығарады. Сосын жіпті аяғына іліп,дененің қарама-қарсы жағынан шығатындай етіп инені сүбе бөлігінің ұшына қадайды.Жіпті екінші аяғына іліп,инені құрсақ көк етінің аяқ астынан шығатын бағытта қадайды да қисайта тартып қарама-қарсы беттегі саннан шығарады.Сосын денені бүйірінен салып,бір қанатына қадайды.Мойын терісін арқа бұлшық етіне бекітіп,екінші қанатына қадайды да жіпті тартып түйіндеп байлайды.
	Бір жіпке құсты қуыру үшін формалайды.
	Екі жіпке формалау. Денені үстелге арқасын төмен қаратып салып,аяғын денесіне жабыстыра қысып,сандағы инені қадап,сүбе бөлігі астынан өткізеді.Ине жібінің бір ұшын бірінші қадаған орында қалдырып,екінші саннан қадап инені тартып шығарады. Сосын денені бүйіріне аударып салып,мойын терісімен мойын тегісін жабады. Одан әрі сабақты инені бір қанатшасынан өткізеді. Содан соң қанатшадағы жіп ұшын санда қалған бастапқы жіп ұшымен қосып тартып,түйіндеп байлайды.  Осылайша бірінші жіппен қанатшаларынденеге бекітіп формалайды.
	Екінші жіппен аяқтарын денеге бекітеді. Ол үшін денені арқасынан салып денеге жабыстырыла орналасқан аяғының астынан инені қадап,жіпті аяғына іледі де осы жерден инені кері бағытта өткізіп,ұштарын тартып шығарып,түйінге байлайды.
	Екі жіпке тауықты,оның балапанын,күрке тауықты қуыру үшін,ал ірі жабайы қанатты саңырау құрды,бұлдырықты формалайды.
	Ине көмегімен формалаудың кемшілігі бар.Олар құс денесінің сыртқы түрін нашарлатады,жұмсақ еттерде қадалған ине орындары анық көрініп тұрады,ине майға майланып,қолдан сырғанап шығып кетуі мүмкін. Сондықтан ине көмегінсіз формалау әдісін қолданады.Бұл әдіс қарапайым және құсты формалау процесін шапшаңдатады.
	Бірінші әдіс: Мойын терісі мен қанатшаларын “қалтаға” формалағандай түрде формалайды.Ұзындығы 0,5-0,6 м жіп алады.Денені арқасынан салып,жіпті ортасынан төс сүйегінің ұшына іліп(терең емес тілік жасауға болады)байлайды.Сосын жіптің бір ұшын қанат сүйегінің ортасынан өткізіп,арқа астынан алып денені шаңбақтап(крест на крест)орайды.Одан әрі жіптің екінші ұшын аяқтарының басына іліп,денеге жабыстыра қысып тартып түйіндеп байлайды.Бұл әдісті тауық пен оның балапанын формалау үшін қолданылады.
	Екінші әдіс: өіделген дененің арқасын төмен қаратып салып,ұзындығы 0,7-0,8 м жіп алады.Жіпті құйрық майына іліп байлайды.Жіпті шабылған аяқтардың ұшына іліп,арқасының астына өткізіп алып,денені айқастырып байлайды да жіптің қалған бөлігінің ұштарын қанатша сүйегінің ортасы арқылы тартып,төстің сүбе бөлігіне түйіндеп байлайды.Бұл әдіспен ірі құстарды формалаған тиімді.
	Жабайы қанаттыларды формалау. Жабайы қанаттыларды айқастырып бір жіпке,аяғын аяғына,тұмсығы мен формалайды.
	Шаңбақтан бір жіпке шілді,құрды,бұлдырықты,қырғауылды формалайды.Құстың аяғын денесіне қысып,сүбе астынан санның ортасынан ине қадайды да екінші бетінен инені сабағымен шығарып алады.Жіптің бір ұшы ине қадаған жерде қалдырылады.Содан соң сабақты инені дененің астына ауыстырып,аяғына жіпті іледі де инені сүбенің шығыңқы ұшы астынан қадап шығарады да жіпті екінші аяғына іледі.Жіптің ұштарын тартып,байлайды.
	Аяғын аяғына ұсақ құстарды формалайды.Жабайы қанаттың бір аяғының өкше буынына жақын жерден тілік жасап,оған екінше аяғын іледі(кигізеді).
	Тұмсығымен  батпақ жабайы қанаттыларды формалайды.Пышақтың сыртымен немесе тәпкімен аяқ сүйегін тізісінен ұсатып сындырады.Содан соң оларды бір-біріне орап бұрайды да төс бөлігіне қапсыра қысады.Басын мойынмен денесінің оң жағына салады.Инемен санға тесік жасап,оған сынған аяқтарын бекіте отырып,тұмсығын қадайды.
	Егер жабайы қанаттылар арық күйде түсірілсе,онда етке шырындылық және нәзіктік беру үшін ірі жабайы қанаттылардың(бұлдырық,саңырау құр,қырғауыл,ақ құр)сүбе бөлігін формалаған соң салқын маймен дәмдендіреді.Май томаршаға туралған болғаны ыңғайлы.Дәмдік сапасы мен сыртқы түрін жақсарту үшін денені ыстық сорпада-(60-70 С)немесе суға (60-70 С) 3-5 мин салып қояды.Ұсақ қанаттылардың сүбе бөлігін жұқа май таспасымен орап,ширам жіппен орап балайды.

Сабақ  жоспары № 32
Оқытушы:    Айтжанова Мадина Жайлаубековна
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. Ақ – 1-ком
Тақырыбы : Құс және жабайы құс етінен жартылай өнімдер дайындау.
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Жаңа білім беру сабағы
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік:Білімді, дағдыны шеберлікті игеру. Білімгерлерге құс етінен жартылай өнімдер түрлерімен және ұсыну тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық:сұрақ-жауап арқылы білімалуышылардың білімін тексере отырып, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: білім алуышыларды ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алу.
Әдісі: диференциалданған
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  М.Ж. Айтжанова
                          ПЦК меңгерішісі:                  __________  Н.А. Шакиева

Құс және жабайы құс етінен жартылай өнімдер дайындау
Үй құстарынан және жабайы қанаттылардан әртүрлі шала фабрикаттар дайындалады.Олар: құстың тұтас денесін пісіру және қуыру үшін;сыбаға және ұсақ кесектер,шабылған ет.
	Үй және жабайы құстардың тұтас денесін жоғарыда сипатталған әдістердің бірімен формалайды және оларды пісіру,қуыру үшін пайдаланады.
	Турам ет (рагу).Құс денесін әр сыбағаға 2-3 данадан (әрқайсысының массасы 40-50 г)келетіндей етіп кесектерге шабады.
	Палау (плов). Құс денесін әр сыбаға ға 2-3 данадан (әрқайсысының массасы 25-30г) әр сыбағаға 4-5 данадан келетіндей етіп кесектерге шабады.
	Үй мен жабайы қанаттылар сүзбесінен алынатын шала фабрикаттар. Оларды дайындау үшін сүбені түсіріп,тазалау керек.Өңделген құсты арқасынан аяғын өзіңе қаратып салып,құрсақ көк еті терісі мен жұмсағын тіледі де аяғын керіп бөлшектеу тақтасына қөяды.Төс бұлшық етінен терісін сыпырады.Сосын төс бөлігін өзіңе қаратып денені аударады да төс сүйегі шығыңқы жерінен өткір пышақпен бұлшық еті сүйектің бір жағынан астыңғы бетінен тіледі.
  Алынған сүбелерді тазалайды.Ол үшін сүбені(ішкі бұлшық етті)үлкен сүбеден бөліп түсіреді.Кіші сүбеден сіңірді тартып суырады да жұмсақ етін жаншиды.Үлкен сүбеден айыр сүйекті алып,иық сүйегіне 3-4 см ет қалдыра отырып,жұмсақ ет пен сіңірді тазалайды.Сүйектің жуан бөлігін шабады.Сүбені мұздай суға салады.Сосын оны алып бөлшектеу тақтайына ішкі жағынан жоғары қаратып салып,сыртындағы жарғанын кесіп алады.Содан соң үлкен сүбаның ұзына бойына тілік жасайды да сүбені жазады.
	Табиғи котлеттер. Тазартылып жазылған сүйекті үлкен сүбенің 2-3 жерінен сіңірлерін тіледі.Тілікке кіші сүбені салып,үлкен сүбенің шеттерін ортасына қарай кіші сүбені жабатындай етіп қайырады да сопақ форма береді.
	Аунатпада аунатылған котлет. Шала фабрикатты таиғи котлетті дайындағандай әзірлейді.Сосын льезонда ылғалдап,ақ аунатпа ұнтағында аунатады.
	Киевше котлет. Тазартылған сіңірлері тілініп,жазылған сүйексіз үлкен сүбені жеңілдеп жаншиды.Пайда болған тіліктерге жаншылған кіші сүбе жұмсағының кесінділерін немесе үлкен сүбе үзінділерін салады.Дайындалған сүбенің ортасына шұжық формалы түрі бар сары май салынып,үстінен кіші сүбенің қалғаны мен жауып,үлкен сүбенің жиегін қайырып жабады.Сосын льезонда ылғалдап,ақ аунатпада аунатады.Қуыруға дейін май қатып тұру үшін тоңазытқышта сақтайды.
	Үй құсы не жабайы қанаттылардан котлеттер сүбе етінен дайындалады.Сүбеден тартылған не бауырдан тартылған жұмсақ еттер қою сүт тұздығында салып қойылады.Тазартылған үлкен сүбеден сүйекті алып,сіңірлерін тіледі де жеңілдеп жаншиды.Жаншу алдында сүбе етін жазады.Одан әрі сүбе ортасына тартымдар салып,кіші сүбемен жабады.Кіші сүбе астына үлкен сүбенің жұқа жағынан тазартылған сүекті тығады.Сосын үлкен сүбенің шеттерін қайырып жауып,алмұрт формасын береді де льезонда ылғалдап,ақ аунатпада аунатады.
	Қою сүт тұздығындағы тартымдар үшін ұсақ туралған ақ саңырау құлақты не қозық ұйрықты пайдалануға болады.Олардың тартымдарына тұз қосып ет тартымдары мен араластырады да тұздық ағып кетпес үшін шикі жұмыртқа қосады.
	Котлет массасы.Ол үшін күрке тауық,шіл,бұлдырық,құр,саңырау құр және тауқұдірет пайдаланылады.Үй құсы денесінен сүбе жұмсағы мен аяғы,ал жабайы құстардан тек сүбесі пайдалынылады.Ет жұмсағын суектен және теріден ажыратады да іш майы мен бірге еттартқыштан өткізеді.Сүтте ылғалданған қабықсыз нан,тұз қосып жақсылап араластырады. Тағыда еттартқыштан өткізедіде жаныштайды.Жабайы құстардан дайындалған котлет массасына бұрыш ұнтағын қосуға болады.
	Котлет пен биточкалар дайындау үшін котлет массасын сыбағалайды.Ақ аунатпада аунатады да котлет пен биточка формасын береді.Егер биточканы буда пісіруге дайындаса,онда аунатпада аунатпайды.
	Пожарлық котлет үшін котлет массасын 3-4 данадан келетіндей етіп әр сыбағаға өрнектеп бөлшектейді де аунатпада аунатады.Өрнекті бөлшектерге ұсақ текшеше не сабанша және жұмыртқа тәрізді жалпақша форма беруге болады.
	Үзбе массалар. Тазартылған тауық не жабайы құстың сүзбе жұмсағын ұсақ торкөзді еттартқыштан 2-3 рет өткізеді де кілегейде не сүтте ылғалдатылған қатты қабықсыз бидай нанын не қабатты өамырды өосып араластырады да еттартқыштан өткізеді.Содан соң оны келіде үгеді,одан әрі қарай електен өткізеді.Үгітілген массаны салқындатады.Жайлап жұмыртқа беолгын қосып отырып,көпіршіктендіреді.Көпіршіктендіру кезңнде жайлап салқын кілегей не сүт қосып қояды.Үзбе дайын болғансын массаға тұз қосып араластырады.Үзбе массасының  толық дайын болғандығын анықтау үшін масса кесегін суға салады.Егер ол су бетіне қалқып шықса, онда оның дайын болғаны.Жақсы дайындалған,көпіршіктендірілген масса нәзік,үлпілдек консистенциясы алады.Үзбе массаларын көп мөлшерде дайындау үшін арнайы үккіш және кептіру машиналары қолданылады.
	Үзбе массасынан үзбе кеспелерін екі қиық көмегімен не кондитор қапшығынан әр түрлі фигуралар түрінде шығарады.Одан басқа массаны қалыпқа салып,буда дайындайды.

Сабақ  жоспары № 33
Оқытушы:    Айтжанова Мадина Жайлаубековна
Пән : Арнайы технология.
Мамандық,топ  :  Тамақтандыруды ұйымдастыру. Ақ – 1-ком
Тақырыбы : Құс және жабайы құс етінен жартылай өнімдер дайындау.
Күні: ____________
Сабақтың түрі: Білімді, іскерлікті және дағдыны жетілдіру сабағы
Сабақтың мақсаттары:
Білімділік:Білімді, дағдыны шеберлікті игеру. Білімгерлерге құс етінен жасалынатын тағамдар  түрлерімен және ұсыну тәртібімен таныстыру, жаңадан қолданылатын термин сөздермен жұмыс.
Дамытушылық:сұрақ-жауап арқылы білімалуышылардың білімін тексере отырып, ойлау қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік: білім алуышыларды ұқыптылыққа, тағамдарды өңдеу алдындағы сақтау шараларын қолға алу.
Әдісі: диференциалданған
Сабақ көрнекілігі : Кітаптар, электрондық   кітаптар,слайдтар.

Пәнаралық байланыс: Азық  түлік  тауартануы.Тағам  дайындау  технологиясы.

Әдебиет:
Негізгі:
Бесімбаев Е.Б.-Аспаздық
Қосымша:
И. Григорьева- Технология производства мучных изделий
И. Самсаев, Н.Оспанова- Тамақ кәсіпорнының маманы

Сабақтың барысы және уақытының өлшемі

Оқытушы:                         __________  М.Ж. Айтжанова
                          ПЦК меңгерішісі:                  __________  Н.А. Шакиева

Құс және жабайы құс етінен жартылай өнімдер дайындау
Үй құстарынан және жабайы қанаттылардан әртүрлі шала фабрикаттар дайындалады.Олар: құстың тұтас денесін пісіру және қуыру үшін;сыбаға және ұсақ кесектер,шабылған ет.
	Үй және жабайы құстардың тұтас денесін жоғарыда сипатталған әдістердің бірімен формалайды және оларды пісіру,қуыру үшін пайдаланады.
	Турам ет (рагу).Құс денесін әр сыбағаға 2-3 данадан (әрқайсысының массасы 40-50 г)келетіндей етіп кесектерге шабады.
	Палау (плов). Құс денесін әр сыбаға ға 2-3 данадан (әрқайсысының массасы 25-30г) әр сыбағаға 4-5 данадан келетіндей етіп кесектерге шабады.
	Үй мен жабайы қанаттылар сүзбесінен алынатын шала фабрикаттар. Оларды дайындау үшін сүбені түсіріп,тазалау керек.Өңделген құсты арқасынан аяғын өзіңе қаратып салып,құрсақ көк еті терісі мен жұмсағын тіледі де аяғын керіп бөлшектеу тақтасына қөяды.Төс бұлшық етінен терісін сыпырады.Сосын төс бөлігін өзіңе қаратып денені аударады да төс сүйегі шығыңқы жерінен өткір пышақпен бұлшық еті сүйектің бір жағынан астыңғы бетінен тіледі.
  Алынған сүбелерді тазалайды.Ол үшін сүбені(ішкі бұлшық етті)үлкен сүбеден бөліп түсіреді.Кіші сүбеден сіңірді тартып суырады да жұмсақ етін жаншиды.Үлкен сүбеден айыр сүйекті алып,иық сүйегіне 3-4 см ет қалдыра отырып,жұмсақ ет пен сіңірді тазалайды.Сүйектің жуан бөлігін шабады.Сүбені мұздай суға салады.Сосын оны алып бөлшектеу тақтайына ішкі жағынан жоғары қаратып салып,сыртындағы жарғанын кесіп алады.Содан соң үлкен сүбаның ұзына бойына тілік жасайды да сүбені жазады.
	Табиғи котлеттер. Тазартылып жазылған сүйекті үлкен сүбенің 2-3 жерінен сіңірлерін тіледі.Тілікке кіші сүбені салып,үлкен сүбенің шеттерін ортасына қарай кіші сүбені жабатындай етіп қайырады да сопақ форма береді.
	Аунатпада аунатылған котлет. Шала фабрикатты таиғи котлетті дайындағандай әзірлейді.Сосын льезонда ылғалдап,ақ аунатпа ұнтағында аунатады.
	Киевше котлет. Тазартылған сіңірлері тілініп,жазылған сүйексіз үлкен сүбені жеңілдеп жаншиды.Пайда болған тіліктерге жаншылған кіші сүбе жұмсағының кесінділерін немесе үлкен сүбе үзінділерін салады.Дайындалған сүбенің ортасына шұжық формалы түрі бар сары май салынып,үстінен кіші сүбенің қалғаны мен жауып,үлкен сүбенің жиегін қайырып жабады.Сосын льезонда ылғалдап,ақ аунатпада аунатады.Қуыруға дейін май қатып тұру үшін тоңазытқышта сақтайды.
	Үй құсы не жабайы қанаттылардан котлеттер сүбе етінен дайындалады.Сүбеден тартылған не бауырдан тартылған жұмсақ еттер қою сүт тұздығында салып қойылады.Тазартылған үлкен сүбеден сүйекті алып,сіңірлерін тіледі де жеңілдеп жаншиды.Жаншу алдында сүбе етін жазады.Одан әрі сүбе ортасына тартымдар салып,кіші сүбемен жабады.Кіші сүбе астына үлкен сүбенің жұқа жағынан тазартылған сүекті тығады.Сосын үлкен сүбенің шеттерін қайырып жауып,алмұрт формасын береді де льезонда ылғалдап,ақ аунатпада аунатады.
	Қою сүт тұздығындағы тартымдар үшін ұсақ туралған ақ саңырау құлақты не қозық ұйрықты пайдалануға болады.Олардың тартымдарына тұз қосып ет тартымдары мен араластырады да тұздық ағып кетпес үшін шикі жұмыртқа қосады.
	Котлет массасы.Ол үшін күрке тауық,шіл,бұлдырық,құр,саңырау құр және тауқұдірет пайдаланылады.Үй құсы денесінен сүбе жұмсағы мен аяғы,ал жабайы құстардан тек сүбесі пайдалынылады.Ет жұмсағын суектен және теріден ажыратады да іш майы мен бірге еттартқыштан өткізеді.Сүтте ылғалданған қабықсыз нан,тұз қосып жақсылап араластырады. Тағыда еттартқыштан өткізедіде жаныштайды.Жабайы құстардан дайындалған котлет массасына бұрыш ұнтағын қосуға болады.
	Котлет пен биточкалар дайындау үшін котлет массасын сыбағалайды.Ақ аунатпада аунатады да котлет пен биточка формасын береді.Егер биточканы буда пісіруге дайындаса,онда аунатпада аунатпайды.
	Пожарлық котлет үшін котлет массасын 3-4 данадан келетіндей етіп әр сыбағаға өрнектеп бөлшектейді де аунатпада аунатады.Өрнекті бөлшектерге ұсақ текшеше не сабанша және жұмыртқа тәрізді жалпақша форма беруге болады.
	Үзбе массалар. Тазартылған тауық не жабайы құстың сүзбе жұмсағын ұсақ торкөзді еттартқыштан 2-3 рет өткізеді де кілегейде не сүтте ылғалдатылған қатты қабықсыз бидай нанын не қабатты өамырды өосып араластырады да еттартқыштан өткізеді.Содан соң оны келіде үгеді,одан әрі қарай електен өткізеді.Үгітілген массаны салқындатады.Жайлап жұмыртқа беолгын қосып отырып,көпіршіктендіреді.Көпіршіктендіру кезңнде жайлап салқын кілегей не сүт қосып қояды.Үзбе дайын болғансын массаға тұз қосып араластырады.Үзбе массасының  толық дайын болғандығын анықтау үшін масса кесегін суға салады.Егер ол су бетіне қалқып шықса, онда оның дайын болғаны.Жақсы дайындалған,көпіршіктендірілген масса нәзік,үлпілдек консистенциясы алады.Үзбе массаларын көп мөлшерде дайындау үшін арнайы үккіш және кептіру машиналары қолданылады.
	Үзбе массасынан үзбе кеспелерін екі қиық көмегімен не кондитор қапшығынан әр түрлі фигуралар түрінде шығарады.Одан басқа массаны қалыпқа салып,буда дайындайды.


title: Конспект урока "Геометриялық денелердің проекциясын түсіру" 9 класс

extracted_text:
Геометриялық денелердің проекциясын түсіру.
Сабақтың мақсаты:
а)білімділік мақсаты:геометриялық денелер тобын кескіндеп ,олардың проекйиясын түсіруге , логикалық ойлауға қалыптастыру
ә)дамытушылық мақсаты:геомериялық денелермен таныстыра отырып,оқушылардың ой өрісін , ойлау қабілетін,пәнге деген қызығушылығын арттыру.
б)тәрбиелік мақсаты:мақсатына жетуге ұмтылдыру,ұқыптылыққа,тазалыққа,ізденімпаздыққа ,өзігімен жұмыс істеуге,білімділікке тәрбиелеу.
Сабақтың көрнекілігі:А4 пішіміндегі қағаз,қарындаштар,сызғыш,өшіргіш,шеберсыздар және геометриялық денелер.
Сабақтың өту барысы:
1.Ұйымдастыру кезеңі.
2.Үйге берілген тапсырманы тексеру.
3.Жаңа тақырыпты түсіндіру.
4.Тапсырмаларды орындау.
5.Сабақты бекіту.
6.Үйге тапсырма.
Сабағымызды бастамас бұрын өткен сабақтарды қайталау арқылы геометриялық  денелерге талдау жасау.
Геометриялық денелер дегеніміз-кеңестік жазық немесе қисық беттері мен шектелген тұйықталған бөлігі бар.
Барлық геометриялық денелерді екі топқа жатқызуға болады.Көп жақтылар тобына текше,призма,пирамида жатады,айналу денелер тобына целиндр,конус,шар.
Призма дегеніміз-табандары деп аталатынекі жағы параллельжәне тең көп бұрыштар ,ал қалған бүір жақтары параллелограмдар болатын көп жақты призма деп аталады.
Пирамида дегеніміз-табаны деп аталатын көп бұрыш пен бүір жақтары деп аталатын үшбұрыштар мен шектелген көп жақты пирамида деп аталады.
Целиндр дегеніміз-математика курсында целиндрлерді тік төрт бұрыш өзінің бір қабырғасынан айналдырғанда шығатын айналу денесі деп түсіндіріледі.
Конус дегеніміз-тікбұрышты үшбұрышты катеттерінің біреуіне айналдырғанда шығатын айналу денесін конус дейді.
Шар дегеніміз-дөңгелекті диаметірлерінің біреуінен айналдырғанда пайда болатын денені шар дейміз.
Проекция деп жазықтықта ,қағазда,экранда,дәптерде,нәрсенің кескінін салу процесін айтады.
<Проекция> латын сөзі,аударғанда,<алдыға лақтыру>деген мағынаны береді.
Нәрсенің берілген негізгі екі көрінісі бойынша оның  үшінші көрінісін салу сызу пәнінің басты есептерінің бірі.Осындай есептер шығару негізінен  оқушылардың кеңістікте елестету қабілетін дамытуға әсерін тигізеді.
Берілген екі көрінісі бойыенша үшінші көріністі тұрғызу үшін нәрсенің кеңістіктегі пішіні көз алдымызға елестетіп,түсініп алуымыз керек.Сызбаларды дұрыс орындай және оқи алу үшін ондағы берілген екі кескіні (бас көрінісі мен үстіңгі көрінісі)бойынша нәрсенің үшінші кескінін яғни сол жақ көрінісін салу,құру керек.Ең алдымен,кескінделген нәрсенің бетінің жекеленген бөліктерінің пішінін анықтап аламыз.сонан соң берілген екі кесіндіні бірдей қарастырған дұрыс.бұл жағдайда қандай беттердің жиірек кездесетін кескіндерге назар аудару керек.Нәрсенің жекелеген бөліктерінің пішінін анықтап алғаннан кейін олардың сол жақ көрінісін және бүкіл нәрсені бүтіндей ойша көзге елестету керек.Үшінші көріністі салу үшін сызбаның қандай сызықтарын,нәрсе кескінінің өлшемдерін өлшеп салу үшін базалық сызықтар ретінде алу керектігін анықтап аламыз.Бас көрінісі мен үстіңгі көрінісі берілген нәрсенің сол жақ көрінісін салуды қарастырайық.Бұл жағдайда нәрсенің үшінші проекциясын салу тек оқу міндеті болып табылады.
    Екі көріністі салыстыра отырып,нәрсенің беті төрт бұрышты призманың беттерін қамтитынын тағайындадық.нәрсенің фронталь симметрия жазықтығы бар,оны сол жақ көріністі салу барысында нәрсенің жекелеген бөліктерінің ені бойынша өлшемдерін өлшеп салудың базасы ретінде алған қолайлы.
Нәрсенің жекеленген бөліктерінің биіктігі оның табанынан бастап өлшеп салынады және ол горизонталь байланыс сызықтар арқыл бақыланады.


title: Конспект урока "Гравюралау" 9 класс

extracted_text:
 «Қарақоға орта мектбі»КММ
Мағжан Жұмабаев ауданы
Солтүстік Қазақстан облысы

Ашық сабақтың тақырыбы:
Ағаш пен металды көркемдеп өңдеу. Гравюралау
11а сынып

Технология пәнінің мұғалімі: Исин А.М.

2016-2017 оқу жылы
Ашық сабақтың тақырыбы: Ағаш пен металды көркемдеп өңдеу. Гравюралау
Сабақтың білімділік мақсаты: оқушыларға ағашты,металды көркемдеп өңдеу әдістерін меңгерту,оқушылардың шығармашылық қабілеттерін қалыптастыру және дамыту.
Дамытушылық мақсаты: оқушылардың икемділігін,іскерлігін,шеберлігін қалыптастырып,ұқыптылыққа баулу.
Тәрбиелік мақсаты: оқушыларға еңбек және эстетикалық тәрбие беру.
Сабақтың түрі: пысықтау
Сабақтың оқыту әдісі: әңгімелесу және өз бетімен жұмыс істеу
Көрнекілік: ағаш,металл дайындамалары, қажетті кескіш құрал-саймандар,  мыс сым,сым орайтын құрал, пинцет, қауіпсіздік ережелері,слайдтар.
Сабақ барысы:
I.Ұйымдастыру кезеңі-1 мин
а)оқушыларды түгелдеу
II.Үй тапсырмасын тексеру -2 мин
Үйге мен шығармашылық жұмыс ретінде  гравюралаудың шыққан тарихы туралы және қажетті аспаптар туралы слайдтар жасауға бергем.
(балалар слайдтарды дайындағанша басқалары сұрақтарға жауап береді, сұрақтарды қағазға жазып тақтаға ілеміз допты лақтырып сұрақты таңдап аласыздар)
1.Қазақ халқының сәндік-қолданбалы өнерінің дәстүрлі түрлерін ата
(ағаш өңдеудің төрт түрлі техникалық әдісі бар: кескіндеп ою,бедер және алдын ала сызылған сурет бойынша фонда өрнек салу)
 2.Шебер дегеніміз кім? (шебер дегеніміз қолмен неше түрлі бұйымдарды жасайтын адам)
3.Металдар неше топқа бөлінеді?(металдар қара және түсті болып бөлінеді)

    Слайдтарға назар аударайық
- Жақсы рахмет
сұрақ-жауап арқылы үй жұмысын қорытындылау
1.Гравюралау дегеніміз не?
-гравюралау дегеніміз ағаш пен металл бетін бедерлеп ою
2. Гравюрлеу деген сөз қайдан шыққан?
-гравюрлеу француздың grawer, «қию», «тырнау» деген сөзінен шыққан
3. Гравюралаудың қандай түрлерін білесіздер?
- гравюралаудың түрлері өте көп олар сәндік-қолданбалы  технологиясында  гравюралау  өнерінде  металды  өңдеудің  екі  түрі бар: жазықты- қуыстап  ою  , жұқа металдың  бетіне   әртүрлі  сурет  салып   кескіш  аспаппен   терендіктер жасалады; екінші  түрі    айшықты бедерлі  ою,  суреттің  фонын өңдейді   осы тәсілмен  мүсіндік ою  да  жасалады.
    Бүгін біз  металл мен ағаш бетін көркемдеп өңдейміз «Гравюралау» техникасын меңгереміз.
Қосымша мәлімет (мұғалім) Дәптерлеріңізді ашып бүгінгі тақырыпты жазыңыздар.
Металға жасалған гравюра «офорт»  деп аталады, ағашқа жасалған гравюра «ксилография» деп аталады.
III. Сарамандық жұмыс –фрагмент көрсету
Жұмыстың мақсаты: оқушылардың іскерлігін, шеберлігін қалыптастырып, ұқыптылыққа, тазалыққа баулу.
-Ал енді техника қауіпсіздік ережелерін  еске түсірейік.
жұмысқа дейін
1.Жұмыс киімді ки, жұмысқа қажетті құрал-саймандарды түгендеп,мұқият тексер, жұмыс орнынды саймандарды ережеге сай орналастыр, жұмыс орнында артық ешнәрсе тұрмасын.

жұмыс кезіңде
2.Жарақат алмау үшін саймандарын қайралған және тұтқасы жарылмаған болсын,жұмыс  орнынды таза ұста,құрал-сайманың бүлінсе міндетті түрде ауыстырып ал,жұмыс барысында алаңдама.
жұмыстан кейін
3.Жасап жатқан бұйымды кезекшіге немесе мұғалімге тапсыр,жұмыс орнынды  жина, қолмен сыпырма, ауызбен үрлеме жоңқаларын.Өзіңді ретке келтір.Шеберханадан мұғалімнің рұқсатымен шық.
-жұмыс реттілігін  құру:
1 жұқа қаңылтыр бетін зымпара қағазымен тазалап, арнайы сұйықпен сұрт
2 пульвизатор арқылы боя
3 суретті көшірме қағаз арқылы қаңылтырдың бетіне түсір
4 кескіш аспаппен контурын жүгіз
Қауіпсіздік ережелерді мұқият орында
-жұмыс барысында оқушыларға нұсқау беру
4. Оқушыларды мен баға қою критерии бойынша бағалаймын. (5 бал алғандарға «5», «4» «3»)-2 мин.

Сабаққа қатысқандарына қарап баға қою.
5. Рефлексия жүргізу:сабақтың мақсаты қандай болды?мақсаттарымызға жеттік па?  Жұмыс кезіңде қандай қиындықтар туды?
6.Үйге тапсырма беру: бүгінгі тақырыпқа байланысты сөз жұмбақ кроссворд жасандар.


title: Конспект урока "Разработка проектно-технологической документациина вышивку «Ришелье»" 9 класс

extracted_text:
Муниципальное Автономное Общеобразовательное Учреждение
Средняя образовательная школа №147

ДИЗАЙН-ПРОЕКТ
(методическая разработка для учащихся 9 классов)

На тему: Разработка проектно-технологической документации
                на вышивку «Ришелье»

                                                                       Исполнители:
                                                             Руководитель: Т. В. Трухачева

Челябинск 2015

ЗАДАНИЕ
Методическая разработка для учащихся 9 классов на тему: Разработка проектно – технологической  документации на вышивку «Ришелье». Дизайн – проект на указанную тему выполняется учащимися образовательной школы (базовый уровень) в следующем объеме:
1.Пояснительная записка:
2.Графическая часть проекта:

СОДЕРЖАНИЕ
Введение                                                                                стр
Анализ направления моды на 2011г. ………………………................
Схема образца, (эскиз) …………………………………………………
Алгоритм (последовательность) выполнения вышивки «Ришелье»…
Оборудование…………………………………………………………….
Безопасность жизнедеятельности
5.1Охрана труда при выполнении ручных работ………………………….
5.2Охрана труда при выполнении машинных работ………………………
5.3Охрана труда при выполнении влажно- тепловых работ……………….
    Заключение ……………………………………………………………………
    Список литературы ……………………………………………………………
    Приложение 1 (образец)
    Приложение 2 (Инструкционно – технологическая карта)

ВВЕДЕНИЕ
Вышивка – это украшение различных материалов или уже готовых изделий орнаментами или сюжетными рисунками при помощи нитей (шелковых лент, бисера и других материалов) и иглы (вышивальной машины). В разные времена, в зависимости от уровня цивилизации, использовались разные инструменты для вышивки. Это были: каменное шило, костяные, бронзовые, стальные и позолоченные иглы. С усовершенствованием инструментов, развивалось и само искусство вышивки, появились новые приемы, расширились возможности исполнения различных рисунков и орнаментов.
Вышивание является одним из самых распространенных видов народного искусства, рукоделия. Его возникновение связано с появлением первого стежка, сделанного первобытными людьми при скреплении шкуры убитого мамонта.
Конечно, сначала появилось шитье, как необходимость. Со временем появилась вышивка, в качестве декоративного дополнения к шитью. Ведь материалы, из которых создавали одежду, разнообразием не отличались, а вышивка всегда давала возможность сделать наряд особенным, не похожим на другие.
Ришелье – ажурная и изысканная вышивка. Её можно выполнять на любой ткани, подбирая к ней нити по толщине и цвету, украшая вышивкой костюмы и платья. Также ее используют при создании скатертей, постельного белья, салфеток, отделки одежды. Сегодня этот вид вышивки выполняется как вручную, так и с помощью швейной машины.
А родилась эта вышивка в Италии в эпоху Возрождения, названием же своим обязана известному французскому кардиналу, которому она особенно нравилась.
Особенностью этой вышивки является то, что основные линии узора обшиваются гладьевыми валиками, после чего ткань вырезается, а элементы узора соединяются между собой бридами.

1. АНАЛИЗ НАПРАВЛЕНИЯ МОДЫ
В XIV-XV столетии изделия, выполненные ажурной вышивкой по свободному контуру, в которой отдельные элементы узора соединялись перемычками (бридами), были привилегией знати. За рукоделием проводили досуг вельможи и придворные. Мода на вышитые и кружевные воротнички, манжеты, жабо, перчатки, носовые платочки, столовое и постельное белье, а также многочисленные предметы интерьера стимулировали открытие женских школ и мастерских по всей Европе. Ажурная вышивка имела разновидности в оформлении, в рисунке самого узора, в наличии дополнительных разделок, в оформлении перемычек и называлась она по-разному: «ренессанс», «венецианская», «ришелье», «ретичелла».
В Древней России также трудно было представить себе дом без этих изысканных в своей простоте украшений вплоть до ХХ в. Испокон веков наши предки украшали своё жилище самыми разнообразными видами вышивок. В различных культурах сложились собственные, оригинальные способы оформления вышитых полотен. Салфеточки, скатерти, подушки, картины, панно, рушники - это лишь часть списка возможных применений для вышивки.
В Советском же Союзе вышивку не жаловали. Видимо, такой вид украшения был слишком живым напоминанием о дореволюционном укладе, спокойствии, устроенности, упроченности быта. В обстановке разрухи, голода, бюрократии, репрессий и постоянной неуверенности в завтрашнем дне вышивки в домах советских граждан казались чуть ли не кощунством. К тому же, яркая индивидуализация интерьера шла вразрез с подчеркнуто «общественными» концепциями идеологов того времени.
Сегодня мы хотим, напротив, придать своему жилищу максимально «личный», тёплый и уютный колорит. Поэтому неудивительно, что вышивки в интерьере снова входят в моду, особенно, учитывая современные тенденции к простоте линий в базовом оформлении комнат. Для нас важно, чтобы дом выглядел не просто как «дом вообще», а именно как место нашего обитания. Тогда мы чувствуем себя комфортно.
Вышивка, выполненная руками хозяйки, с любовью к себе, своему труду и другим обитателям жилища, как нельзя лучше подчеркивает индивидуальность дома. Очень нарядно смотрится выполненное на белом полотне постельное и столовое белье: скатерти, дорожки, салфетки. Особенно нарядно выглядят узоры, вышитые шелковыми нитями на шелковых тканях. Сейчас все большую популярность приобретает украшение дома изделиями, изготовленными своими руками. Очень колоритно смотрятся вышитые картины. При помощи вышивки можно украсить интерьер любого дома. Ведь даже маленькая вышитая салфеточка придаст неповторимый шарм вашему журнальному столику, а вышитая картина на стене, произведет неизгладимое впечатление на ваших друзей.

2. АЛГОРИТМ СОЗДАНИЯ ВЫШИВКИ

3. ОБОРУДОВАНИЕ
Для работы в стиле «Ришелье» необходимо иметь под рукой: ткань, пяльцы, ножницы (желательно закругленные с острыми концами), иголки, нитки (в тон ткани), наперсток и сеточку. Для переноса рисунка на ткань необходимо иметь при себе: набор копировальной бумаги, белую бумагу, кальку, простые карандаши, гелиевые ручки – для перевода рисунка на ткань и зарисовки эскизов. Техника вышивки не представляет особой сложности в выполнении, но требует внимательности и аккуратности. Узор переводят на хорошо выглаженную ткань. Затем ткань запяливают. Вышитые изделия при необходимости стирают, крахмалят и гладят с изнанки на мягкой подстилке от середины к краям. Затем острыми ножницами с закругленными концами осторожно вырезают с изнанки кусочки ткани под бридами между мотивами узора по самому краю шва, обметывающего контур.

5.БЕЗОПАСНОСТЬ ЖИЗНЕДЕЯТЕЛЬНОСТИ
5.1Охрана труда при выполнении ручных работ
Требования безопасности перед началом работы.
1. Надеть рабочую одежду, убрать волосы под головной убор.
2.Привести в порядок рабочее место, убедиться в его готовности к началу работы.
3.Проверить освещение рабочей зоны.
4. Проверить наличие полуфабрикатов, инструментов, приспособлений.
Требования безопасности во время работы.
1. Не садиться на рабочий стол, выполнять ручные работы, сидя на стуле.
2. При складывании и раскладывании обрабатываемых изделий убедиться, что в них нет игл и булавок.
3. Иглы и булавки , необходимые для текущей работы , держать в игольнице.
4. При работе с иглой обязательно надевать наперсток.
5. Не класть ножницы в карман или на край стола.
6. Не отвлекаться от работы и не заниматься посторонними разговорами.
Требования безопасности по окончанию работы.
1. Убрать готовую продукцию и полуфабрикаты.
2. Убрать инструменты и приспособления в отведенное для них место.
3. Привести в порядок свое рабочее место, убедиться в том, что на столе не осталось игл и булавок, убрать со стола пыль и мусор.

5.2Охрана труда при выполнении машинных работ
Требования безопасности перед началом работы.
1. Привести в порядок  одежду. Волосы убрать под головной убор.
2.Проверить свое рабочее место, убедиться в его готовности к началу работы.
3.Проверить надежность крепления заземляющего провода, убедиться в отсутствии оголенных проводов.
4.Проверить наличие и исправность ограждающих устройств.
5.Проверить работу машины на холостом ходу.
6.Не работать на неисправной машине и при отсутствии ограждающих устройств.
7. При регулировке машины исключайте касания руками вращающихся частей.
Требования безопасности во время работы.
1.Заправку верхней и нижней нитей, смену иглы производить только при отключенном электродвигателе.
2. Не допускать работу машины при опущенной прижимной лапке, если под неё не подложена ткань.
3. Прокладывая строчку, изделие поддерживать двумя руками по обе стороны от иглы, во избежание попадания пальцев рук под иглу.
4. Не тянуть ткань во время шитья, чтобы избежать изгибаний или поломки иглы.
5. Не работать на машине, если шпульный колпачок не зафиксирован на своем месте.
6. Не наклоняться низко к машине во избежание захвата волос и удара нитепритягивателем.
7. Не тормозить рукой маховое колесо.
8. Отработанные и сломанные иглы не бросать на пол, а складывать в определенное место.
9. Отключить машину при появлении неисправности, поставить об этом в известность учителя.
Требования безопасности по окончанию работы.
1. Отключить швейную машину.
2. Почистить швейную машину, убрать инструмент, подложить под лапку кусочек ткани, опустить иглу.
3. Снять рабочую одежду и убрать её в шкаф.

5.3Охрана труда при выполнении влажно- тепловых работ
 Требования безопасности перед началом работы.
1. Привести в порядок  одежду. Волосы убрать под головной убор.
2.Проверить свое рабочее место, убедиться в его готовности к началу работы.
3. Проверить наличие и крепление ограждений.
4. Убедиться в отсутствии оголенных электропроводов, в исправности заземления.
Требования безопасности во время работы.
2. Работать только стоя на диэлектрическом коврике.
3. При нарушении установленного режима работы  отпарочного аппарата, парогенератора, утюга немедленно отключить оборудования и сообщить учителю.
5. Содержать в чистоте и порядке рабочее место и проходы, не загромождать их.
Требования безопасности по окончанию работы.
1.Выключить и дождаться полного охлаждения оборудования.
2.Тщательно убрать рабочее место и сообщить учителю о замеченных во время работы неполадках
Противопожарные мероприятия в швейной мастерской
1.Все воспламеняющиеся материалы должны храниться в специальном помещении.
2.Категорически запрещается хранить быстровоспламеняющиеся и горючие вещества в непосредственной близости от нагревательных приборов.
3.В случае необходимости имеющейся в мастерской запасной выход и подходы к ней должны быть всегда свободны.
Запрещается пользоваться «жучками» вместо сгоревших предохранителей.
4.Категорически запрещается закрывать бумагой, салфетками или другими материалами электрические лампочки и штепсельные розетки.
5.Как и во всех местах общественного пользования в парикмахерской курить и зажигать спички запрещается.
6.В каждой мастерской должен быть огнетушитель на 100 м2 площади, но не менее одного на мастерскую.
7.Все работники в мастерской должны соблюдать правила пожарной безопасности.
8.Каждый работник мастерской при первом признаке пожара (запах, гарь, дым) обязан без промедления вызвать пожарную команду по телефону 01 и до прибытия пожарных принять все возможные меры для ликвидации очага пожара.
9.В случае утечки газа необходимо срочно вызвать аварийную службу и принять меры к проветриванию помещения.

ЗАКЛЮЧЕНИЕ
Мною проделана работа в технике вышивания «Ришелье». В ходе работы я исследовала технологию выполнения отделки «Ришелье». В итоге я изготовила салфетку для стола. Также исследовала историю возникновения вышивки «Ришелье», произвела анализ моды и пришла к выводу, что эта, одна из сложных вышивок, станет достойным декоративным элементом, придающим изделию эстетичность, изящность, привлекательность, оконченность, помогающим скрыть недостатки, завершая образ.

Список литературы
1) сайт: www.devchatam.ru
2) сайт: «Творческая кладовая»


Презентация "Планета животных" 3 класс


title: Конспект урока "Выращивание рассады томата" 8 класс

extracted_text:
Конспект урока по предмету: «Сельскохозяйственный труд»
Тема: « Выращивание рассады томата».
8 класс школы VIII вида.
Задачи занятия:
Повторить и закрепить материал по теме.
Проанализировать полученные результаты, ранее заложенных опытов, и сделать выводы.
Составить общую технологическую карту.
Содействовать развитию способности устанавливать причинно-следственные связи.
Способствовать развитию таких мыслительных операций как: сравнение, сопоставление, обобщение.
Развивать связь между визуальным восприятием, активным мышлением и речевой деятельностью.
Способствовать развитию ассоциативного мышления.
Оборудование:
Растения томата, выращенные в разные сроки посева.
Растения томата, выращенные с пикировкой и без пикировки.
Растения томата, выращенные с расстановкой и без расстановки.
Слова для закрепления: школка, пикировка, выбраковка, подсемядольное колено.
Карточки к технологической карте.
Рисунки-схемы для технологической карты:3варианта заглубления растения при пикировке, 3варианта формирования поверхности почвы при посадке рассады, 2 способа полива, схемы расположения растений до расстановки и после расстановки.
Карточки: с 3 вариантами схем посева семян, с 3 вариантами доз минеральных удобрений для подготовки питательного рабочего раствора.
Таблицы, для записи результатов опытов.
Выводы к опытам с выделенными словами, противоположного значения, с целью окончательной правильной формулировки в процессе урока.
Линейка.
Штангенциркуль.
Ванночка с водой.
   13.На столе у каждого ученика:
рисунки-схемы: 3варианта заглубления растения при пикировке, 3варианта формирования поверхности почвы при посадке рассады, 2 способа полива, схемы расположения растений до расстановки и после расстановки, выполненные на карточках разного цвета;
3горшка с рассадной культурой томата;
пустые лейки;
линейки,
тетради для лабораторных работ.

Ход занятия:

І. Организационный момент. Сообщение темы и целей урока.

ІІ. Повторение и закрепление пройденного материала.

  На технологической карте мы  отметим: что надо делать, в какой последовательности, в какие  сроки и как; для того что бы рассада томата выросла здоровой и крепкой. (Учитель показывает определённые колонки на технологической карте).
                     Технологическая карта выращивания рассады томата.

    И так выращивание любой культуры у нас начинается с посева семян.
В какие же сроки лучше высевать семена томата на рассаду. Мы с вами заложили опыт. Одну часть семян посеяли 25 февраля, а вторую 5 марта. Это у нас с вами опыт № 1. Откройте тетради для опытов и прочитайте название опыта.
Ожидаемый ответ. Влияние сроков посева на рассаду томата.
Посмотрите на таблицу.
Таблица в тетради.
    Посмотрите, что мы будем замерять?
Ожидаемый ответ. Высоту растений.
 Подойдите все к демонстрационному столу. Замерим высоту растения под № 1 и под № 2 . Сядем на места и запишем результаты в таблицу.

   Скажите, высота какого растения больше?
Ожидаемый ответ. Больше высота у растения, семена которого были посеяны 25 февраля.
Теперь давайте сосчитаем вместе количество листьев у первого и второго растения.
Полученные результаты запишем в таблицу.

   Скажите, на каком растении листьев больше?
  Ожидаемый ответ. Листьев больше на растении, семена которого были посеяны 25 февраля.
Какой мы сделаем вывод? Какие растения отстают в росте и развитии?
Учитель вывешивает на доску предлагаемый текст выводов по первому опыту.

 Выводы:
1.Растения, семена которых посеяны на 9 дней позже раньше, отстают в росте и развитии.
2.Семена томата на рассаду  следует высевать во второй половине февраля.
Прочитайте внимательно вывод первый и скажите, какое из выделенных слов правильное и мы его оставим; а какое не подходит по смыслу, и мы его уберём?
Ожидаемый ответ. Оставим слово «позже», а уберём слово «раньше».
И какой мы сделаем окончательный вывод, когда лучше высевать семена томата?
Ожидаемый ответ. Лучше высевать 25 февраля.
Запишите вывод №2 в тетрадь под таблицей.
        Со сроком посева мы определились. Высевать будем с 15-го по 28-ефевраля. Учитель устанавливает соответствующую карточку.

                    Технологическая карта выращивания рассады томата.

Вы согласны со мной, что с15-го по 28-е  число это вторая половина февраля? Ожидаемый ответ. Да.
Теперь на нашей технологической карте нам надо разместить правильную схему посева семян. Выберите из трёх вариантов правильный?
Учитель предлагает следующие варианты:
І в.- междурядье 3 см,
глубина заделки семян 1 см.
ΙІ в.- междурядье 6 см,
глубина заделки семян 2 см.
ΙІΙ в.- междурядье 8 см,
глубина заделки семян 5 см.
Ожидаемый ответ. Правильный 2-ой вариант.
Учитель устанавливает соответствующую карточку.

                    Технологическая карта выращивания рассады томата.

Скажите, что такое школка?
Ожидаемый ответ. Школка это всходы растений, растущие рядками в маленьком ящике.
Верно. Теперь будем вспоминать и разбираться, что же надо делать, чтобы наши маленькие растения хорошо росли и были здоровы. И так уход за уход за школкой. Учитель размещает  карточку на технологической карте.
                    Технологическая карта выращивания рассады томата.

Кто хочет перечислить операции по уходу за школкой?
Ожидаемый ответ. Надо поливать, поворачивать к свету и следить за температурой.
Учитель размещает соответствующие  карточки на технологической карте.

  Технологическая карта выращивания рассады томата.

Давайте вспомним всё, что касается полива. Как часто будем поливать? Может быть, каждый день или один раз в неделю?
Ожидаемый ответ.1 раз в три дня.
Правильно. Молодцы!
У вас на партах лежат карточки с рисунками-схемами. Возьмите, пожалуйста, карточки синего цвета и выберите правильную схему полива.
Дети показывают выбранные карточки учителю.
Объясните, почему вы выбрали именно эту карточку?
Ожидаемый ответ. Потому что надо поливать под корень.
А что случиться, если мы будем лить сверху на растение?
Ожидаемый ответ. Растение заболеет и покроется пятнами.
Всё правильно.

Давайте заполним пустые ячейки на технологической карте.
Перейдём к разговору о свете. Зачем нам надо разворачивать растения?
Ожидаемый ответ. Потому что свет попадает на растение только с одной стороны.
А зачем нужен свет растениям?
Ожидаемый ответ. На свету в листьях растений образуются питательные вещества.
На сколько градусов мы будем разворачивать?
Ожидаемый ответ. На 180˚.
Встаньте, пожалуйста, и развернитесь на 180˚. Молодцы. Садитесь.
А как часто мы будем разворачивать растения?
Ожидаемый ответ. Один раз в три дня.
То есть так же часто, как и поливать.
Обратим внимание на технологическую карту и заполним ячейки, относящиеся к свету.
Каким образом мы будем контролировать температуру.
Ожидаемый ответ.  Температуру в помещении будем определять по комнатному термометру.
Какая должна быть температура?
Ожидаемый ответ. Не ниже +18˚.
Что надо делать, если столбик термометра опускается ниже +18˚.
Ожидаемый ответ. Надо включить обогреватель.
А как часто мы будем смотреть на градусник?
Ожидаемый ответ. Каждый день.
Давайте заполним технологическую карту.

Давайте вспомним, что такое пикировка?
Учитель выставляет карточку со словом «пикировка».
Ожидаемый ответ. Пикировка это пересадка растений со школки в отдельные горшочки.
А так ли необходима пикировка? Чтобы выяснить это  мы с вами заложили опыт, т е. у нас есть растения, выращенные с пикировкой и без неё.
Найдите в тетради опыт второй. Прочитайте название опыта.
Ожидаемый ответ. Влияние пикировки на рассаду томата.
Прочитайте, пожалуйста, как называются колонки в таблице
Ожидаемый ответ. Высота растения. Корневая система.
Значит мы снова с вами будем измерять растения. Подойдите, пожалуйста, к демонстрационному столу. Давайте замерим растения под номером 1  и под номером 2.
Дети вместе с учителем замеряют растения.
Сядьте за парты и запишите результаты в таблицу.
Сравните, пожалуйста, высоту растений выращенных с пикировкой и без. В каком случае растение меньше по высоте?
Ожидаемый ответ. Меньше растение, которое выращено без пикировки.
 Давайте посмотрим на корневую систему растения выращенного без пикировки. Для этого я выкопаю растение и размочу корни в воде, что бы мы могли чётко увидеть размер и степень развития корневой системы. А для того что бы мы могли увидеть корни растений выращенных с пикировкой нам не потребуется выкапывать растение, так как через прозрачные стенки пластикового стаканчика нам всё хорошо видно.
Теперь сравним корневые системы двух растений. Где корневая система  более развитая.
Ожидаемый ответ. Более развитая корневая система у растений, выращенных с пикировкой.
Заполним таблицу

Какой мы сделаем вывод?
Учитель закрепляет на доске предлагаемый вывод.
Выводы:
1.Рассада томата, выращенная без пикировки, резко  отстаёт в росте и имеет более менее развитую корневую систему.
2.Рассаду томата следует выращивать с пикировкой.
Прочитайте внимательно вывод первый и скажите, какое из выделенных слов правильное и мы его оставим; а какое, не подходит по смыслу, и мы его уберём?
Ожидаемый ответ. По смыслу подходит слово «менее», а слово «более» лишнее.
Какой мы сделаем окончательный вывод? Нужно проводить пикировку или нет?
Ожидаемый ответ. Пикировку проводить нужно.
Запишите вывод под цифрой 2 в тетрадь.
Давайте немного отвлечёмся и проведём интеллектуальную физкультминутку.
Интеллект означает способность думать, т. е. вы будете одновременно думать и двигаться.
По периметру класса в металлических крышках разложена смесь семян овощных культур.
 Каждому ученику надо будет собрать семена одной культуры, причём количество семян у каждого из вас будет разное и в крышках может быть сразу 7 штук семян, а может  и не одного семени.
Ваша задача собрать необходимое число семян своей культуры. Сколько  семян, какой культуры должно быть у меня заранее сосчитано и записано. В конце сверимся.
Дети подходят к каждой крышке, приседают и собирают семена.
Учитель подводит итоги физкультминутки.
Вернёмся к уроку. Мы говорили о пикировке.
Кто может рассказать по порядку, что мы  будем делать, производя пикировку?
Ожидаемый ответ. Вначале нужно полить школку.
                                 Затем заполнить стаканчики почвой.
                                 Сделать отверстие в центре горшка.
                                  Капнуть воды в отверстие.
                                  Осторожно выкопать растения.
                                  Разложить растения на поддоне.
                                  Провести выбраковку.
                                  Посадить растение.
                                  Полить.
Молодцы. Всё всем понятно. А всем - ли понятно, что такое выбраковка?
Кто может ответить?
Ожидаемый ответ. Выбраковка означает, что не все выкопанные растения, подлежат посадке. Мы будем выбирать только крепкие и здоровые растения.
А какие будем выбраковывать?
Ожидаемый ответ. Мы будем выбрасывать слабые растения, с пятнышками, растения без корешка, уродливые и повреждённые.
Кто помнит, в какой фазе надо проводить пикировку.
Ожидаемый ответ. В фазе 2-х настоящих листьев.
У вас на столах есть рассада. Покажите мне, пожалуйста, настоящие листочки. Дети показывают.
А теперь 2 первых настоящих.
Обратим внимание на технологическую карту и заполним ячейки.

Давайте уточним некоторые детали. У вас на столах на карточках розового цвета показаны 3 варианта схем глубины посадки растения при пикировке. Выберите и покажите правильную  схему. Под каким номером правильная схема.
Дети показывают карточки.
Прокомментируйте выбранную схему.
Ожидаемый ответ. Растение будет лучше приживаться, если мы его углубим на половину высоты подсемядольного колена.
Покажите мне на растениях семядольные листочки. А теперь подсемядольное колено. И последнее, место заглубления в почву.
Молодцы.
Выбранную карточку учитель размещает в ячейке агротехнических требований в строке пикировки.
На карточках жёлтого цвета у вас показаны 3 варианта схем формировки поверхности почвы при пикировке.  Выберите и покажите правильную  схему. Под каким номером правильная схема.
Дети показывают карточки.
Объясните мне, почему вы выбрали именно  эту схему.
Ожидаемый ответ. Возле стебелька должна быть сделана ямка для того, что бы вода скатывалась к корешкам.
Что будет происходить в двух других случаях?
Ожидаемый ответ. Вода при поливе будет скатываться к краям стаканчика, или скапливаться в одной из сторон.
Правильную схему учитель размещает в ячейке агротехнических требований в строке пикировки.
Кто помнит, где мы размещаем рассаду после пикировки.
Ожидаемый ответ. После пикировки рассаду оставляем в тени.
Сколько дней рассаду нельзя выставлять на прямые солнечные лучи?
Ожидаемый ответ. Двое суток.
Рассада после пикировки называется взрослой. Что и как нужно делать, чтобы рассада выросла крепкой, здоровой, жизнеспособной, т. е. способной выжить при пересадке в любых условиях?
Поговорим об уходе за взрослой рассадой. Кто помнит приёмы ухода?
Ожидаемый ответ. Рассаду надо поливать, контролировать освещённость и температуру, а так же подкармливать.
Обсудим полив. Скажите, можем ли мы с точностью сказать, как часто мы будем поливать? Отчего зависит  частота полива?
 Где надо чаще поливать на южной стороне или на северной?
Ожидаемый ответ. На южной.
Когда реже надо поливать, в прохладном помещении или в тёплом?
Ожидаемый ответ. Реже поливаем в прохладном помещении.
Как же мы определим, что настало время для полива?
Ожидаемый ответ. Необходимо на ощупь определить влажность почвы. И если она сухая, то полить.
А теперь покажите, как вы будете поливать правильно. У вас на столах есть рассада в стаканчиках и пустые лейки.
Дети демонстрируют правильное направление лейки.
Скажите, как будем поливать?
Ожидаемый ответ. Поливать будем под корень.
Заполним технологическую карту.

Перейдём к разговору о свете.
Как вы думаете, достаточно ли растениям естественного освещения?
Ожидаемый ответ. Нет.
Как мы можем улучшить световой режим?
Ожидаемый ответ. С помощью дополнительного освещения.
В течении какого времени необходимо досвечивать рассаду?
Ожидаемый ответ. В течение 10 часов, ежедневно.
И температуру мы будем контролировать так же, ежедневно.
Заполним технологическую карту.

Основным технологическим звеном при уходе за взрослой рассадой является подкормка. Скажите что такое подкормка.
Ожидаемый ответ. Во время подкормки мы даём дополнительное питание растениям.
Как часто мы будем делать подкормку?
Ожидаемый ответ. Один раз в две недели.
Кто может рассказать, как мы это обычно делаем?
Ожидаемый ответ. Мы разводим минеральные удобрения в  воде и этим раствором поливаем растения.
 На задней и боковых стенах класса размещены 3 варианта подготовки рабочего раствора.
Варианты: 200 г «кемиры» на 10 л оды
                   20 г «кемиры» на 1 л воды
                   20 г «кемиры» на 10 л воды.
Выберите правильный вариант.
Ожидаемый ответ. 20 г «кемиры» на 10 л воды.
Скажите, как правильно вносить питательный раствор.
Ожидаемый ответ. Поливать необходимо под корень.
Что произойдёт, если раствор попадёт на листья.
Ожидаемый ответ. Растение получит химический ожог и на листьях появятся пятна.
Заполним технологическую карту.

И последний и очень важный этап в уходе за рассадой томата это расстановка.
Кто может пояснить, что такое расстановка.
Ожидаемый ответ. Расстановкой называется операция, при которой рассадные горшки отодвигаются друг от друга на большее расстояние с целью улучшения освещения растения.
Чтобы доказать, что расстановка жизненно необходима для рассады томата мы заложили опыт. У нас есть группа растений, выращенных с расстановкой и без расстановки.
Прочитайте в тетради название опыта 3.
Ожидаемый ответ. Влияние расстановки на рассаду томата.
Посмотрите внимательно, что мы будем замерять у растений в третьем опыте.
Ожидаемый ответ. Мы будем замерять расстояние между листовыми пластинками и стебель.
Подойдите, пожалуйста, ко мне.
Дети вместе с учителем замеряют расстояние между 4-ой и 5-ой листовой пластинкой на растении №1 и №2.
Пройдите за парты и запишите результаты.
Опыт3. Влияние расстановки на рассаду томата.

Сравните расстояние между листовыми пластинками, где оно меньше.
Ожидаемый ответ. Расстояние меньше на растении выращенным с расстановкой.
А если расстояние между листочками меньше, то их будет больше на растениях одинаковых по высоте?
Ожидаемый ответ  (с затруднением). Листочков будет больше.
Если листочков больше, то растение будет образовывать больше питательных веществ, т. е. улучшиться питание растения.
Стебель я буду измерять сама очень интересным инструментом, который называется штангенциркуль, а вы будете только наблюдать.
И так, растение, выращенное с расстановкой, имеет стебель толщиной 5 мм, а толщина  стебля растения, выращенного без расстановки, составляет 3 мм.
Запишем результаты в таблицу.
Сравните толщину стебля у растения №1 и №2. Где толщина больше?
Ожидаемый ответ. Стебель толще у растения, выращенного с расстановкой.
А если стебель толще, то по нему к листочкам попадёт больше почвенного раствора, и такой стебель надёжнее будет удерживать растение в вертикальном положении.
Какой мы сделаем вывод.
Учитель закрепляет на доске текст, предлагаемого вывода.
Выводы:
1.Рассада томата, выращенная с расстановкой, более крепкая слабая и жизнеспособная.
2. Расстановку рассады необходимо проводить.
Прочитайте внимательно вывод первый и скажите, какое из выделенных слов правильное и мы его оставим; а какое, не подходит по смыслу, и мы его уберём?
Ожидаемый ответ. Подходит слово «крепкая», а слово «слабая» можно убрать.
И всё-таки надо проводить расстановку или нет?
Ожидаемый ответ. Расстановку надо проводить.
Запишите вывод под цифрой 2 в тетрадь.
Но  нам ещё нужно знать, когда необходимо проводить расстановку. У вас на столах рассадные горшки. Посмотрите внимательно, нужна ли им расстановка.
 Ожидаемый ответ. Да нужна.
Почему?
Ожидаемый ответ. Потому что листовые пластинки закрывают друг друга.
Значит, мы будем производить расстановку при смыкании листовых пластинок.
Заполним технологическую карту.

Расставьте, пожалуйста, свою рассаду таким образом, чтобы листовые пластинки, получали достаточно света.
Дети производят расстановку.
У меня в руках два варианта схем расстановки рассады. Выберите правильную.
Поясните, почему вы выбрали именно эту схему.
Ожидаемый ответ. Потому что на этой схеме нет зон затенения.
Учитель размещает выбранную схему в ячейке агротехнические требования в строке расстановки.
Теперь, когда мы составили общую технологическую карту, давайте попробуем проверить свои знания.
Учитель меняет местами названия операции: «посев семян»,  «пикировка», «подкормка», «расстановка», и просит учащихся исправить ошибки.
На следующем этапе учитель убирает с технологической карты все карточки, связанные со сроками выполнения работ. И просит учащихся указать правильные сроки.
В заключении учитель убирает все карточки в колонке «агротехнические требования». И обращается к детям с просьбой расположить карточки в соответствующие ячейки.
Молодцы! С заданием справились. Урок окончен.


title: Конспект урока "Вышивание панно атласными лентами. Приёма вышивания лентами. Практическая работа" 9 класс

extracted_text:
Бузанова Татьяна Владимировна
учитель технологии
     МБОУ Платоновской сош Рассказовского района Тамбовской области

Урок технологии по направлению
«Технология ведения дома».
Тема урока: «Вышивание панно атласными лентами. Приёма вышивания лентами. Практическая работа.»
 8 класс

Тип урока: урок изучения нового материала

Цель: Научить учащихся вышивать атласными лентами цветок шиповника.

Задачи:
1.   Способствовать развитию интереса учащихся к вышивке шёлковыми лентами.
2.   Познакомить с историей возникновения и развития вышивки шёлковыми лентами и её актуальностью в наши дни.
3.   Приучать правильно и бережно обращаться с инструментами и приспособлениями, экономно расходовать материалы.
4.   Обучить приёмам выполнения основных швов вышивки атласными лентами: «вытянутый стежок», «вытянутый стежок с завитком», и «шов – петля»
5.   Развивать у учащихся функции мелкой моторики рук, глазомер.
6.   Развивать аккуратность, усидчивость при выполнении работы.
7.   Воспитывать трудолюбие и эстетический вкус, умение работать в группе.
8.   Умение подбирать контрастные цвета, оттеняющие друг друга;
9.   Развивать умение работать по инструкционным картам.

Материалы, инструменты: Иглы, ножницы, пяльцы, канва (ткань), атласные ленты, карандаши или мелки
Дидактический материал: презентация, коллекции иллюстраций изделий с вышивкой лентами, материалов и приспособлений для вышивки. Карточки по технике безопасности, инструкционные карты. Книги по вышивке.
Оборудование: компьютер, мультимедийный проектор

Ход урока
I.Организационный момент.
Добрый день, девочки! Я очень рада вас видеть у меня на уроке. И мне не терпится скорее начать работу. Сегодня на уроке мы с вами отправимся в удивительную страну.

На карте нет такой страны,
В которой побываем мы.
Страну ту Творчеством зовут,
Так в добрый час, и в добрый путь!

II. Актуализация знаний
- А какие виды декоративно - прикладного искусства вы знаете? (вышивание, вязание на спицах, вязание крючком, макраме)
- Вы должны будете отгадать, каким искусством заниматься будем мы!

Могут руки людей сделать чудо любое;
И по белому полю могут выткать цветы
И по синему небу вышить солнце золотое,
Чтобы стало побольше на земле красоты.
Я возьму в руки нить и простую тряпицу,
И немножко фантазии и мастерства
И вышью такое, что вам и не снится
Только чтобы жила на земле красота!

Отгадать кроссворд «Вышивка».
1. Ткань, используемая при вышивке.
2. Он предохраняет палец от укола иглы.
3. И у швеи, и у ежа.
4. Узкая полоска из ткани используемая в вышивке, украшении подарков и т.д..
5. Маленькие декоративные бусинки.
6. Инструмент для раскроя ткани и других ручных операций.
7. Приспособление для натяжения ткани при вышивании.
8. Нитки используемые при вышивке.

- Кто из вас скажет, каким видом декоративно – прикладного искусства мы будем заниматься?
Тема нашего урока: «Вышивка атласными лентами»

III. Изучение нового материала.
История вышивки атласными лентами.
Ленты впервые нашли свое применение в Древней Греции и Риме, где женщины вырезали полоски из ткани и вплетали в волосы, придавая  новую, необычную форму прическе. Затем в Италии ленты стали применяться в украшении мебели и в качестве подвязки для штор.
   Искусство вышивки лентами зародилось в 1446 г. во Франции, когда наиболее широко распространилось производство шелковых ниток. Во времена правления Людовика XI появилась мода на их использование в качестве отделки одежды. В город Лион Людовиком были приглашены ткачи из Италии, занимающиеся разработкой станков по производству шелковых лент. Именно этот город стал считаться центром текстильной промышленности.
И только в эпоху Рококо вышивка лентами выделилась в отдельный вид рукоделия, заключающийся в выполнении объемного рисунка на ткани. Поначалу шелковыми лентами украшали подолы платьев, а затем узором из лент начали отделывать нижнее белье. Постепенно из Франции навыки вышивки лентами распространились в Англии, а затем и по всему миру.
Пик развития этого вида рукоделия пришелся на 1870-е гг. В это время вышивку лентами использовали практически везде.
Шелковыми лентами украшали не только бальные платья, но и постельное белье, зонты, шляпы и даже обувь.
Вышивка лентами пользовалась такой популярностью, что сам король Людовик XV  мог часами пропадать в своей мастерской, выполняя различные узоры на своей одежде. Придворным, слугам и жителям городов и окрестностей было приказано не появляться на улице без хотя бы маленького элемента из шелковой ленты на своей одежде. Самые лучшие работы этого вида искусства, созданные при помощи лент и иглы, хранятся в различных музеях мира.
После Второй мировой войны произошел спад развития этого вида рукоделия. Но спустя несколько лет оно постепенно возродилось. В настоящее время искусство вышивки лентами распространено не так широко, как в прошлом, но все же остается очень популярным видом рукоделия. Часто можно встретить необычной красоты картины, выполненные руками мастеров. Технология выполнения вышивки лентами сильно не изменилась. В качестве материала для изготовления лент используется не только шелк, но и атлас, муар, хлопок и множество других тканей.
Со времен пышных балов ленты ассоциируются с праздником, торжеством. Не случайно машины для свадебного кортежа принято украшать лентами разных цветов, а также отделывать ими кроватку новорожденного ребенка.

Во время моего объяснения вы увидели вышивки атласными лентами, и я попрошу ответить на мои вопросы:
- Понравились вам работы?
- Какие чувства они вызывают?
- Хотели ли вы научиться так, вышивать?
- Какие материалы и инструменты нам нужны для вышивки атласными лентами?
- Какие ленты можно применять при вышивке?
Шелковые ленты, синтетические ленты, атласные ленты, прозрачные ленты, фактурные
ленты.
Шелковые ленты. Эти ленты наиболее популярны. С их помощью можно выполнить самую изящную и тонкую работу. У них мягкие волокна, они достаточно эластичны, но легко мнутся.
Синтетические ленты. Эти ленты грубее и тяжелее шелковых. Они значительно более упругие и почти не мнутся. Ленты из полиэстера или ацетатного шелка часто выпускают с кромкой, в которую вплетены тонкие жесткие нити, позволяющие держать заданную форму.
Атласные ленты. Атласные ленты могут быть из шелковой или синтетической ткани. Их свойства обусловлены особым переплетением нитей. Сравнительно недорогие двусторонние атласные ленты незаменимы для техник, при которых ленты изгибают, демонстрируя обе стороны, незначительно отличающиеся по цвету. Ленты, имеющие четко выраженные лицевую и изнаночную стороны, при сложении также придают вышивке особое очарование.
Прозрачные ленты. Фантазийные прозрачные ленты из блестящей органзы и жоржета довольно сложны в обращении, но в готовом изделии выглядят очень эффектно.
Фактурные ленты. К фактурным относятся ленты из бархата с длинным ворсом или вельвета. Благодаря своему изысканному внешнему виду они обогащают и разнообразят узор.

- Какую ткань используют при вышивании атласными  лентами?
Вышивать лентами можно практически на любой ткани и выбор материала зависит, прежде всего, от назначения будущего изделия.    В идеале ткань должна быть достаточно плотной (чтобы швы хорошо держались), но с относительно свободным переплетением нитей (чтобы лента проходила без труда и не обтрепывалась).
Пяльцы – круглые, квадратные, прямоугольные, настольные пяльцы со струбциной.
  Для вышивания атласными лентами  надо туго натянуть ткань на пяльцах, что позволит естественным образом облегчить процесс вышивания, стежки ложатся ровно,  и не стягивают ткань.
- Какие иглы желательно использовать при вышивке атласными лентами?
Иглы «синель». Иглы с очень большим ушком, толстым стержнем и острым концом. Имеют размеры 13-24. Подходят для выполнения большинства швов. Незаменимы при вышивке лентами. Чем шире лента, тем меньше размер используемой иглы Лента должна легко проходить через отверстие, проделанное иглой в ткани, и полностью расправляться после выполнения шва. Вышивание слишком тонкой иглой подвергает ленту сильному износу.
- Как вы думаете, что ещё нам надо для работы?
Ножницы;
вышивальные нитки (мулине), которые, в свою очередь, требуются для создания основы (контура) некоторых швов и для закрепления ленты на изнанке в конце работы.
Для украшения и придания вышивке особого изящества применяются различные бусины и бисер.
- Какие основные виды стежков можно применять при вышивании атласными
лентами?
 (Стебельчатый, тамбурный, петельный, крест, французский узелок и т.д.)

На столах перед вами лежат книги, вам их передала фея цветов. Фея очень хочет чтобы вы научились вышивать атласными лентами. Давайте мы посмотрим, что в этих книгах!

Физминутка № 1

Из – за парт мы дружно встали, головою покачали.
Сели – встали, сели – встали, за работой мы устали.
Мы наклонимся вперед, а потом наоборот,
В  стороны – раз, два, три, ещё раз ты повтори.
Руки к верху поднимаем, в стороны их опускаем.
Повторим ещё раз, работать продолжим мы сейчас.

Чтобы вышивать атласными лентами надо знать:

Общие правила работы с лентами
Для работы отрезаем кусок ленты длиной 45 - 50см, более длинная лента может обтрепываться.
Чтобы лента легко проходила в игольное ушко, ее кончик надо срезать под углом 45 градусов.
Длина стежка должна превышать ширину используемой ленты, тогда она не будет скручиваться.
Выводя ленту на изнанку, следите за тем, чтобы не проткнуть иглой уже вышитые участки, т.е. не попадайте лентой в ленту.
Не тяните ленту по изнанке от одного участка до другого, почаще закрепляйте ленту.
Закреплять ленту нужно на изнаночной стороне ткани швейной ниткой, прокладывая стежки за вышитыми деталями, чтобы их не было видно с лица.
Желательно готовый мотив не стирать и не гладить. Но если это необходимо, то утюжьте с изнанки, стараясь не заходить утюгом на заполненные вышивкой области. Помявшуюся вышивку сбрызните водой, и ленточки расправятся.

Прежде чем начать вышивку, давайте вспомним технику - безопасности при выполнении
практической работы.

Правила безопасности при работе иглой, булавками и ножницами
Иглы и булавки
   1. Иглы хранить в подушечке или игольнице, обвив их ниткой. Булавки хранить в коробке с плотно закрывающейся крышкой.
2. Сломанную иглу не бросать, а положить в специально отведенную для этого коробку.
3. Знать количество иголок, булавок, взятых для работы. В конце работы проверить их наличие.
4. Во время работы иголки и булавки вкалывать в подушечку, нельзя брать в рот, не вкалывать в одежду, мягкие предметы, стены, занавески, не оставлять иголку в изделии.
5. Не шить ржавой иглой. Она плохо проходит в ткань, оставляет пятна и может сломаться.
6. Прикреплять выкройки к ткани острыми концами булавок в направлении от себя, чтобы при движении рук вперед или в стороны не наколоться.

Ножницы
1. Ножницы хранить в определенном месте - в подставке или рабочей коробке.
2. Класть ножницы сомкнутыми лезвиями от работающего; передавая, держать их за сомкнутые лезвия.
3. Работать хорошо отрегулированными и заточенными ножницами.
4. Не оставлять ножницы раскрытыми лезвиями.
5. Следить за движением и положением лезвий во время работы.
6. Использовать ножницы только по назначению.

Приложение № 1
продевание ленты в иглу
Этот легкий способ позволяет прочно закрепить ленту в ушке иглы, чтобы начать вышивание.
1. Обрежьте край ленты        2. Проткните ленту ост-     3. Потяните за ленту,           4. Лента   закреплена,
по диагонали и проденьте        рием иглы в 5 мм от        сдвигая по ней иглу, по-          можно начинать
ее в ушко иглы. Сдвиньте         края.	                      ка на ушке не образуется         вышивание.
иглу по ленте на 5см.	                                                узелок.

КАК ЗАВЯЗАТЬ «УЗЕЛОК»

В отличие от традиционного вышивания, где обычно не завязывают узелок на нитке, чтобы при глаженье не появлялся блеск, при вышивании лентой используется плоский узелок: загните конец ленты на 1см в положении, перпендикулярном кончику иглы.
Проколите конец ленты иглой, потом пропустите иглу через ленту, как показано на фото 3. Потяните за иглу, и лента сама образует узелок, похожий на мягкий бантик  (фото 4).

IV. Практическая работа.
Выполнение вышивки цветка – Шиповник
Критерии оценивания работы:

•    Последовательное выполнение работы.
•     Соблюдение правил техники безопасности.
•    Использование инструментов по назначению.
•    Правильное применение знаний полученных при подготовке к вышивке.
•    Аккуратное выполнение работы.

Прежде чем начать работу, посмотрите внимательно инструкционную карту: «Пошаговое выполнение цветка шиповника».
Смотрите внимательно инструкционные карты и начинайте работу.
Физминутка по ходу работы.
Я сидела, вышивала,
Вдруг иголочка упала.
Влево, вправо посмотрю,
Ничего я не найду.
Посмотрю я в потолок,
Может, спрятал паучок.
На полу я посмотрю,
Не найду я там иглу.
Посидела, поморгала,
Все вокруг я обыскала.
В руки пяльцы я взяла,
Вот и лента, и игла.

2. Стебельчатым швом – вышиваем стебель растения.
3.  Швом «Петля» -  выполним листья у шиповника
V. Подведение итогов.

1. Рефлексия.
•    Дополните предложения:
•    На уроке технологии я узнала .....
•    На уроке было интересно ...........
•    На уроке было трудно................
•    На уроке я научилась.................
•    Теперь я могу............................
•    Мне захотелось.........................

2. Выставка готовых работ.
3. Сообщение учителя о достижении целей урока.
4. Выставление отметок.
А теперь девочки выйдите, пожалуйста, из-за столов и встаньте в круг.
Покажите свои работы.
Домашнее задание: Закончить оформление работы.
Хороших вам успехов!

Информационные ресурсы
Вышивка лентами. – Минск: Харвест, 2011. – 128с.: - (Любимая книга);
Вышивка лентами / Пер. с англ. – М.: Издательство «Ниола – Пресс», 2008. – 128с.: ил. – (Школа вышивки);
Вышивка атласными лентами / С.А.Гутина. – М.: GELEOS Publishing House; Кэпитал Трейд Компании, 2010. – 64 с.: ил.;
Вышивка атласными лентами /И.А.Монахова. – М.:АСТ: Астрель: Полиграфиздат, 2011. – 30, [2] с.: ил. _ (Для дома для семьи)
http://images.yandex.ru/yandsearch
http://kak.znate.ru/docs/index
http://nsportal.ru/marina-gennadevna-kiryushkina