title: Тест "Зоогигиена және ветеринарлық санитария"

extracted_text:
«Зоогигиена және ветеринарлық санитария»  пәні бойынша тест тапсырмалары

Жануарлар гигиенасы нені оқытады?
Практикалық шаралар жиынын
Малды дұрыс бағуды, азықтандыруды, 	малды өсіріп күтудің тиімді тәсілдерін
Мал ағзасының тұрақтылығын
Сыртқы ортамен байланысын
Санитарлық шаралардың орындалуын
Ветеринарлық гигиенаның негізгі міндеттері
Экосистемалардың дамуын
Биосфералардың ұйымдастырылуын зерттеу
Мал ағзасының тұрақтылығын
Сыртқы ортамен байланысын
Қоршаған ортаның мал ағзасына тигізетін әсерін зерттеу, мал қораларының жобалық тапсырмаларын жасау,табиғи ортаның бірқалыпты сақталуын қамтамасыз ету
Ветеринарлық гигиенаның зерттеу әдістері
Функциональды моделдеу әдісі
Жедел тәжірибе
Санитариялық зерттеу,клиникалық – физиологиялық зерттеу, статистикалық, экспериментальдық
Эволюциялық әдісі
Гигиеналық әдісі
Санитарлық тексеру әдісі –
Мал қораларының санитарлық жағдайын, су көздерінің санитарлық жағдайын, жайылымдар мен шаруашылық территориясының санитарлық жағдайын
Мал ағзасында болатын өзгерістерді зерттеу
Қоршаған орта факторларының мал ағзасына әсерін
Ветеринарлық шаралар жиынын тексеру
Азықтандыру технологиясын, бағып күту технологиясын
Клиникалық – физиологиялық зерттеуде нелер қарастырылады?
Ветеринарлық шаралар жиынын тескеру
Су көздерінің санитарлық жағдайын
Жайылымдар мен шаруашылық территориясының санитарлық жағдайын
Жануарлардың тыныс алу жиілігі, малдардың тамыр соғу мен дене қызуы, жануарлардың мінез құлқы
Мал ағзасында болатын өзгерістерді зерттеу
Қазақстанда зоогигиена саласын дамытуға үлес қосқан ғалымдар
В. А. Аликаев, В.Ф, Матусевич., Ж.Б. Мырзабеков, Қ.А.Сағындықов., А.С. Тәжібаев.,  П.Ш. Ибрагимов
И.П. Павлов., С.С. Сеченов
К. Дүйсенбин., Ж. Алданазарова
М.С. Сәдуов., К. Дүйсенбин., Л.Базанова., Т.Несіпбаев
Ж. Алданазарова., О.О. Тағаев
Сыртқы орта факторлары құрамы жағынан неше түрге бөлінеді?
Өлі табиғат
Тірі табиғат
Абиотикалық
Химиялық (заттық), физикалық (энергетикалық), биологиялық (биотикалық)
Биотикалық, тірі табиғат
Ағзаның жылу шығару жолдары қандай процестерден тұрады?
Энергетикалық
Физикалық, сәулелену
Химиялық, булану
Тері сіңіру, заттық
Өткізу (ковекция, кондукция), радиация (сәулелену), булану (тері шығару)

Жерсіну (акклиматизация) дегеніміз не?
Физиологиялық тұрғыдан бейімделмеу жағдайы
Мал ағзасының географиялық және климаттық жағдайларға бейімделуі,	 азықтандырылу жағдайларға бейімделуі, күтіп бағылу сипатына бейімделуі
Жануар ағзасының тұрақталуы
Физиологиялық жетілуінің тоқтауы
Әрбір тұқымның бейімделу қабілетінің төмендеуі, мал терісінің өткізгіштік қабілетінің төмендеуі
 Мал шаруашылығында жерсіндірудің  түрілері қандай?
Төменгі температура жағдайларына, жоғарғы температура жағдайларына және биік таулы аудандарда жерсіндіру
Суық қораларға бірте бірте үйрету
Физиологиялық тұрғыдан бейімделмеу жағдайы
Әрбір тұқымның бейімделу қабілетінің төмендеуі
Жаңбырлы жерлерге ауыстыру
 Ауа дегеніміз не?
Метерологиялық факторлардың өзгеруі
Мал тіршілігі үнемі қарым қатынаста болатын орта,тыныс алуға қажетті оттегінің көзі
Синоптикалық фронттың пайда болуы
Тропопаузаның болуы
Атмосфераның төменгі қабаты
 Синоптикалық фронт дегеніміз не?
Ылғалдылық көрсеткіштерімен алмасуы
Шекара арасындағы ауа байланысы
Циклонның пайда болуы
Екі ауа массаларының араласу зонасы,	арктикалық және полярлық массалардың алмасуы, тропикалы, полярлық, арктикалық  ауа массаларының алмасуы
Антициклонның пайда болуы
 Гипотермия деген не?
 Зат алмасу процесінің бұзылуы
Дене температурасының шамадан тыс артуы

Дене температурасының қалыпты жағдайда болуы
Терлеу процесінің болуы
Өте салқын температура организмге әсер етіп, жылу реттеу процесінің бұзылуы, дене қызуы төмендеуі
Ыстық ұру немесе гипертермия деген не?
Өте салқын температура организмге әсер етіп, жылу реттеу процесінің бұзылуы
Дене қызуы төмендеуі
Тоңу процесінің болуы
Дене қызуының жоғарылауы
Зат алмасу процесінің бұзылуы
 Гипертермия қай малдарда жиі кездеседі?
Жылқыда, қойда, шошқада
Сиырда, бұғыда, түйеде
Иттерде, бұзауда, мысықта
Марғауда, қодаста, есекте
Шошқада, ешкіде, тауықта
 Ауа ылғалдылығы кезіндегі гигрометриялық көрсеткіштер
Түрлі климаттық факторлар
Абсолютті, салыстырмалы, максимальдық ылғалдылық, шық нүктесі, нақты, ылғал тапшылығы
Атмосфералық қысым
Тұман түсу
Атмосфералық қысымның төмендеуі
 Мал қораларындағы шаң қалай бөлінеді?
Топырақтың бөлшектері
Органикалық, минералды , аралас шаң
Әктердің бөлшектері
Өсімдік талшықтары
Жүн бөлшектері
 Шаңның тікелей әсер ететін мүшелері?
Тері, көз, тыныс ағзалары
Жыныс ағзалары
Бауыр, бас миына

Жүрек, өкпе
Түрлі кілегей қабықтарға
 Атмосфералық ауа құрамы қандай газдардан тұрады?
Күкірт, калий, оттегі
Кальций, магний, азот
Азот, оттегі, көмірқышқыл газы, озон, су булары, аргон, гелий, неон, криптон
Калий, хлор, көмірқышқыл газы
Хлор, темір, су буы
 Мал қорасында кездесетін улы газдар
Хлор
Магний
Темір
Калий
Аммиак, күкіртті сутегі, көмірқышқыл газы
 Қиды және қи үймелерін дезодарациялау (иістерін жою) үшін қолданылатын заттар
Аммиак
Күкіртті сутегі
Хлорлы әк, формалин, сөндірілген әк
Күкірт
Натрий хлориді, токсиндар
 Топырақтың химиялық құрамы неден тұрады?
Минералды заттардан, органикалық заттардан, радиоактивті заттардан
Топырақ температурасынан
Топырақ ауасынан
Топырақтың жылу қасиеттерінен
Топырақтың ылғалдығынан
 Топырақтың биологиялық құрамы неден тұрады?
Минералды заттардан
Гельминттерден, паразит жәндіктерден, микроорганизмдерден
Органикалық заттардан
Радиоактивті заттардан
Топырақ ауасынан
 Топырақтың физикалық қасиеттеріне нелер жатады?
Гельминттерден
Паразит жәндіктерден
Микроорганизмдерден
Түсі мен иісі, температурасы, топырақ қуыстары, ылғалдылығы, топырақ ауасы мен жылу қасиеттері
Органикалық заттардан
 Топырақтың механикалық құрамына жататындар
Температурасы, топырақ қуыстары, ылғалдылығы
Минералды заттардан
Органикалық заттардан
Паразит жәндіктерден
Түйіршіктің үлкендігі, топырақтың түрлері, топырақтың құрамы
 Топырақты негізгі ластаушылар
Пестицидтер, мұнай және мұнай өнімдері, минералды тыңайтқыштар, өндіріс қалдықтары
Құрттар
Ауа райының ылғалдылығы
Органикалық заттар
Жауынның көп болуы
 Топырақты химиялық жолмен ластаушыларды қауіптілігіне қарай қандай класқа жіктеп қарастырады?
Күкірт қосылыстары
Е класс магний қосылыстары
У класы қауыптілігі аса жоғары
Тұншықтырғыш заттар
І класс аса қауіпті заттар, ІІ класс қауіптілігі орташа, ІІІ класс фосфорлы тыңайтқыштар
Топырақты аса қауіпті ластаушы заттарға нелер жатқызылдады?
Мыс
Молибден
Қорғасын
Сынап, селен

Мырыш
 Топырақты  ластаушы қауіптілігі орташа заттар
Кобальт, марганец,  бор, калий
Сынап, азотты тыңайтқыштар
Селен, хром
Күшәлә, мыс
Никель, мұнай өнімдері
 Топыраққа санитариялық жағынан баға беруде қандай зерттеулер қолданылады?
 Созылмалы тәжірибелер
 Биологиялық
 Гигиеналық, санитариялық
 Күкірт қосылыстарды зерттеу
Физикалық, химиялық, бактериологиялық, гельминтологиялық
 Механикалық бөлшектердің көлеміне қарай топырақтың 5 түрін атаңыз
Құнарлы
Қиыршықты тастақты, құмдақты, ірі шаңды, шаңды, қайырлы топырақ
Құнарсыз тасты
Түйнекті
Ірі бөлшекті
 Механикалық құрамы бойынша топырақ ..... болады
Тастақты
Қиыршықты
Құмдақ, құмдауыт, сазды, саздау
Шаңды
Шаңсыз
 Биогеохимиялық эндемиялар дегеніміз –
Топырақта микроэлементтер аз немесе өте көп болуынан түрлі аурулардың пайда болуы , суда микроэлементтер аз немесе өте көп болуынан түрлі аурулардың пайда болуы, азықта микроэлементтер аз немесе өте көп болуынан түрлі аурулардың пайда болуы
Жұқпалы аурулар
Инвазиялық аурулар
Гельминттік аурулар
Жануарларда моционның дұрыс болмауы салдарынан пайда болады
 Топырақта табиғи  бірінші радиоактивті топ элементтеріне нелер жатқызылады?
 Тритий
 Калий
 Кальций
Уран, торий элементтерінің изотоптары
 Цирконий
 Топырақта табиғи  екінші радиоактивті топ элементтеріне нелер жатқызылады?
Уран
Торий
Калий, кальций, цирконий
Актиний
Тритий
 Топырақта болатын қай аурудың  қоздырушылары кездеседі
Гепатит қоздырушылары
Плеврит қоздырушылары
Жұқпалы емес аурулар қоздырушылары
Өкпе эмфезимасы микробтары
Оба таяшалары мен споралары, сібір жарасы, ботулизмтік улану қоздырушылары, тырысқақ таяқшалары мен споралары, құтырық, тулеремия, қарасан қоздырушылары
 Циклон кезінде ауа райының өзгеруі
Температура мен ауа қысымының ауытқуы, жауын- шашынның көп болуы, ауа ылғалдылығы жоғарылайды
Қара түнектің пайда болуы
Жауын –шашынсыз болуы
Ылғалдылықтың төмендеуі

Ауаның құрғақ болуы
 Судың сапасын анықтаудың реттілігі
Судағы гелминттерді анықтау
Судың химиялық және физикалық құрамын зерттеу, судың бактериологиялық құрамын зерттеу, су көздерін санитариялық топографиялық зерттеу
Титрлеу әдісі
Суды залалсыздандыру әдісін анықтау
Сулардан түрлі сынамалар алу
 Су сапасына баға беруде санитарлық паспортта қандай мәліметтер көрсетіледі?
Сулардан түрлі сынамалар алу
Судағы гелминттерді анықтау
Титрлеу әдісі
Суды залалсыздандыру әдісін анықтау
Су көздерінің санитарлық жағдайы, тексеру нәтижелері, судың химиялық құрамы, судың бактериологиялық көрсеткіштері, мал арасында суға байланысты шығатын аурулардың барлық шығу жағдайлары
Судың сапасын анықтау үшін су үлгілері қайдан алынады?
Сарқырамалардан
Құдықтан және мал астауларынан
Скважина мен астаулардан
Жер асты суының көздері, қысымды артезиан бұрғыламасы, ашық су қоймалары
Теңіз суларынан мен астаулардан
 Ауаның температурасын анықтауға арналған құралдар
Термометрлер, жоғары және төмен өлшемді термограф, электр жүйесімен жұмыс жасайтын термометрлер
Барограф, термометр
Барометрлер, термограф
Анемометр, электр термометр
Кататермометр, психрометр
 Термограф бұл...
Ауаның жылдамдығын өлшейді
Ауа қысымын өлшейді
Ауа температурасын ұзақ мерзімде бақылау, ауа температурасын қағазға жазатын құрал,  ауа температурасын тәулік немесе жұма бойы жазып алады
Ауаның ылғалдылығын өлшейді
Қорадағы ауаның салқындау жылдамдығын өлшейді
Сиыр қорасына қажетті қалыпты температура
 + 8+16ºС
 +8+19 ºС
 +8+20 ºС
 +15+20 ºС
 +8+12 ºС
 Қой қорасына арналған қалыпты температура
+8+19 ºС
+ 8+16ºС
+8+ 15 ºС
+8+14 ºС
+3+12 ºС
Температураны өлшеу ережелері
Анемометрдің бастапқы көрсеткішін жазып алу
Ауа қозғалысына анемометрдің қабылдаушы бөлігі орналасу қажет
Ауа жылдамдығын анықтаған орынның температурасын өлшейміз
Орташа салқындату жылдамдығын тауып алынады
Өлшеу ұзақтығы қойылған уақыттан бастап 10 минуттан кем болмауы керек, 	термометрді қораның ортасында және қабырғалар 0,8 – 1 метрге алшақ болуы шарт, 	термометрді қолданғанда күн сәулесі, жылу жүйелері, ауа таратқыштар, терезелер тікелей әсер етпеуі керек
 Ауа қысымын өлшеуге арналған құралдар
Термометр

Анемометр
Психрометр
Сынапты барометр,  анериод , барометр	барограф
Термограф
 Ауаның жылдамдығы қандай жағдайларға байланысты?
 Орташа салқындату жылдамдығына байланысты
 Анемометрдің бастапқы көрсеткішіне байланысты
 Ауа қозғалысына анемометрдің қабылдаушы бөлігі орналасу қажеттілігіне байланысты
 Ауа жылдамдығын анықтаған орынның температурасын өлшейміз
Желдің бағыты мен күшіне, қораның орналасу бағытына , жылу жүйелерінің орналасу,  қолданылу және қандай түрде болуына байланысты
 Емдік рационды тағайындаған кезде ескерілетін жағдайлар
Малды диеаталық азықтандырғанда аурудың себептері мен патогенезін білу, малдың жағдайы мен түлігі, тұқымы ескерілуі тиіс, малдың жасы, жынысы, қоңдылығы, өнімділігі ескерілуі міндетті
Малдың азықты қай уақытта қабылдағанын
Жануардың суды қашан ішкенін ескеру
Малға картоп пен тамыр түйнекті азықтардың беруін ескеру
Малдың тұқымы мен соңғы азықты қай уақытта қабылдағанын ескеру
 Емдік рационның қандай  түрлері болады
Жемді диета
Витаминді диета
Сарысулық диета
Көмірсутектік, жемсіз диеата, белоктық және жартылай рациондық  диета, жайылымдық және азықтың белок құрамы азайтылған диета
Жайылымсыз диета
Көмірсутектік диета қандай ауруларда тағайындалады?

Гепатит
Бауыр циррозы
Пневмония, улану, интоксикация, кетоз
Уроцистит
Цистит
 Жайылымдық   диета қандай ауруларда қолданылады?
Улану
Өкпе, асқазан ішек жолы, бауыр мен бүйрек ауруларында
Аутоинтоксикация
Менингит
Тұяқ шірмесі
 Азықтың белок құрамы азайтылған диета тағайындалады
Гастрит
Пневмония
Улану
Цистит
Нефроз, гепатит, энтероколиттік  шіру
Диеталық азықтандыруды ұйымдастыру кезінде орындалатын ережелер
Рационға малдың тәбетін ашатын түрлі,  дәмдік сапасы да жоғары азық енгізіледі, рационға ауру мал организмі сіңіре алатын барлық қажетті қоректік заттар енгізілуі керек, организмнің қоректік заттарға деген қажеттілігіне орай асқазан мен ішектің бауырдың т.б. мүшелердің қызметі ескеріледі
Интоксикацияны тудыратын заттарды пайдалану
Бауыр ауруларын асқындыратын азықтар қолдану
Рационға ауру мал ағзасына тез сіңірілмейтін азықтар қосу
Гипервитаминозды тудыру мақсатында азықтар қосу
 Азық сапасын зерттеу әдістері
Гистологиялық
Гистохимиялық

Органолептикалық, физико – механикалық, химиялық, ветеринарлық – биологиялық
Азықтық ірігіштігін анықтау
Титлеу әдісі
 Органолептикалық әдіс сипаттайды
Азық ылғалдылығын
Азықтың сыртқы көрінісі, иісін, түсін, бүтіндігін, түрлік құрамы
Метал, топырақ заттардың болуын
Витаминдердің болуын
Минералдық қосылыстардың болуын
 Пестицидтер атқаратын міндетіне қарай қандай топтарға бөлінеді?
Гельминт тәрізділер
Ешқандай топтарға бөлінбейді
Дезинфекциялағыштар
Акарицидтер, десиканттар, молюскоцидтер, альгицидтер, фунгицидтер, инсектоцидтер, ихтиоцидтер өндегіштер, дефолианттар
Репелленттер, саңырауқұлақтылар
 Саңырауқұлақтар тудыратын мал аурулары
Микоздар, микотоксиздар, фузариотоксикоз
Гепатоз
Цирроз
Сыртқы микоздар және гепатоз
Ішкі микоздар және цирроз
 Мал шаруашылығында жайылымды пайдаланудың қандай жүйелері қолданылады
Жақын жайылымды, байдау жүйесі
Моцион ұйымдастыру
Байлау жүйесі
Қорада ұстау
Айдамалы, тұрақты, лагерлік (алыс жайылымды)
Мал қораларын жобалаудың  түрлері
Түсініктемелік жазба
Жоспардан тыс жоба
Сызба жобалары
Дербес жоба, типтік жоба, экпериментальдық жоба
Гидрологиялық жоба
 Қора – жайдың негізгі конструкциялық элементтеріне жататындар
Жарық шамдары, еден
Төсеніштер
Ірге, қабырғалар, еден, төбе, шатыр, табан
Қора жайға арналған құралдар
Есік пен төсеніштер
  Мал қораларындағы едендердің қандай түрдері бар
Монолитті едендер, ағаш едендер, құрама тор едендері, керамзитті бетон едені
Темір бетон едені
Асбест едендері
Торлы едендер
Панельді едендер
 Мал қораларындағы желдетудің жүйелері
Жылу алмастыру
Құрама жүйе
Жартылай желдету жүйе
Табиғи, механикалық, аралас
Барлық жауабы дұрыс
 Табиғи құбырсыз ауа алмасу жүйелері іске асады
Шахталар арқылы
Жылу алмастыру арқылы
Құрама жүйе арқылы
Энергия көзін жұмсау арқылы
Терезе арқылы, көлденең орналсқан ойық арқылы, төбе саңылаулары арқылы
 Мал қораларындағы жылу шығыны қандай бөліктерден тұрады?
Қораны жобалау кезінде климаттық жағдайлардан
Қораның қоршау жақтауларының жылулық қасиеттерін анықтаудан

Сырттан кіретін ауаны жылытуға кететін жылу, қоршау жақтауларынан жоғалатын жылу, еден, астау және т.б. дымқыл беттерден шығатын судың булануына кететін жылу
Ең суық кезеңдерде қораның температурасын болжаудан
Жылу жүйелерінің қуаттылығын анықтауда
 Қорадан қиды шығару әдістері
Арнайы қи шығарушы машиналармен шығару
Механикалық, гидравликалық, қолмен шығару
Саңғырық қырғыш құралдар
Саңғырық қырғыш конвейер арқылы
Шахтаға салғыш қырғыштар
 Гидравликалық қи шығару әдісі қай мал қорасында қолданылады?
 Ірі шошқа кешендерінде, едендерінің торлы тесіктері бар сиыр қораларында , торай қораларында
Жылқы қорасында
Қой қорасында
Түйе қорасында
Қозы қораларында
 Сұйық қиды тазарту мен зарарсыздандырудың жолдары
Саңғырық қырғыш құралдар
Механикалық
Химиялық, физикалық, биологиялық
Гидравликалық
Қолмен шығару
 Ауаны тазарту үшін қысқа толқынды ультракүлгін сәулелі шамдар
УГ – 2
Дозиметрлер
Ионимометрлер
БУВ – 15, БУИ – З0, БУВ – 60П
Радиометрлер
Ветеринариялық нысандарға нелер жатқызылады
Санөткел
Ұйымдастыру бөлмелері
Қора жайлар
Дезтөсеніштер
Ветеринариялық емхана мен пункт, ветеринариялық зертханалар, изоляторлар
  Дезинфекция жасауға жататын орындар
Жайылым жерлер
Мал және құс қоралары, малды тиеу және түсіру алаңы, малды күтуге арналған заттар, ферма территориясы
Мал су ішетін ашық су қоймалары
Барлық су қоймалары
Барлық жауабы дұрыс
 Мал өлекселерін жою тәсілдері
 Аурудың түріне байланысты мал өлексесін өртейді, биотермиялық шұңқырда залалсыздандырады, 	ветеринариялық – санитариялық утильдеу зауыттарда өңдейді
Өлексені ашық тастайды
Өлексені жерге көміп жояды
Мал өлексесін мал молаларына апарады
Химиялық препараттар қолданып, өлексені көмеді
 Қиды химиялық зарарсыздандыру
Сәулемен зарарсыздандыру
Термиялық
Формальдегидпен, аммиакпен, хлормен гидролиздеу, озондау
Биологиялық бөгеттер
Топырақ арқылы
 УГ – 2 құралымен  зиянды газдарды анықтау ережесі
Индикаторлық түтікті ұнтақпен толтырып герментизациялайды, жабық қорада газ анықтау орынында УГ – 2 қақпағын ашып, ұстағыш болтты қозғап, штокты ауа сору көлемі сандарын

қажеттісіне қойып, индикаторды қорғасындалған қағаздан босатып, УГ – 2 резиңке түтігіне қоямыз
Анемометрдің бастапқы көрсеткішіне
Ауа қозғалысына анемометрдің қабылдаушы бөлігі орналасу қажеттілігіне
Ауа жылдамдығын анықтаған орынның температурасын өлшейміз
Орташа салқындату жылдамдығына
 Зиянды газдарды өлшеудің өлшем бірлігі немен анықталады
Моль
кг/л
литр
мг/л
мг/кг
Сиыр қорасындағы зиянды газдар мөлшері
Аммиак – 100 мг/м³
Күкіртті сутегі – 29 мг/м³
Көмірқышқыл газы – 0,25 %, аммиак -30 мг/м³, күкіртті сутегі – 20 мг/м³, көмір тотығы – 10 мг/м³
Көмір тотығы – 16 мг/м³
Көмірқышқыл газы – 0,78
 Құс қорасындағы зиянды газдар құрамы
Аммиак – 30 мг/м³
Күкіртті сутегі – 5 мг/м³
Күкіртті сутегі – 20 мг/м³
Күкіртті сутегі – 29 мг/м³
Көмір тотығы – 16 мг/м³
 Шошқа қорасындағы зиянды газдар деңгейі
Көмір тотығы -10 мг/м³
Күкіртті сутегі – 5 мг/м³
Көмірқышқыл газы – 0,25 %,
Аммиак – 15 мг/м³
Көмірқышқыл газы – 0,2 %,  аммиак – 20 мг/м³, күкіртті сутегі – 40 мг/м³, көмір тотығы – 2 мг/м³
 Жануарлар гигиенасы қандай ғылымдармен байланысты
Биологиялық, технологиялық , клиникалық бағыттағы пәндермен
Андрологиямен
Физикамен
Тұрақты даму пәнімен
Генетика
 Жалпы зоогигиенаға жататындар
Асыл тұқымды малы
Әр түлікке қатысты малдың өнімділігі
Бордақыладағы мал
Ауа, топырақ, жем шөпті зерттеу, қора – жай, малды сумен қамтамассыз ету, ұстау тәртібі, мал күтімінің маусымдық ерекшелігі
Сауын малы
Жеке зоогигиенаға жататындар
Қора – жайы
Ауа, топырақ, жем шөпті зерттеу
Жеке мал гигиенасы, әр түлікке қатысты оның жасы, әр түлікке қатысты малдың өнімділігі
Малды сумен қамтамассыз ету
Мал күтімінің маусымдық ерекшелігі
Ресейде алғашқы гигиеналық ережелер қашан пайда болды?
XVII ғасырдың аяғында
ХХ ғасырда
XV ғасырда
XІV ғасырда
ХХІ ғасыр басында
 Абиотикалық факторларға жататындар
Кеміргіштер
Микроағзалар
Жануарлар
Адам

Ауа температурасы, ылғалдылығы, ауа қысымы, судың химиялық құрамы, ксенобиоттар, ауаның химиялық құрамы
 Биотикалық факторларға жататындар
Ауаның химиялық құрамы
Ауа ылғалдылығы
Микроағзалар, жануарлар, адам
Өлі табиғат
Ксенобиоттар
 Қоршаған орта факторларының ағзаның тіршілік қабілетіне әсері
Ауаның температурасы
Оптимум, 	максимум, минимум
Иммунитет әсері
Жануарлар өнімділігі
Ішкі температура
 Зиянды газдардың әсерінен (аммиак, күкіртті сутегі және т.б.) қандай қабынулар пайда болады?
Гепатит
Цистит
Уроцистит
Ринит, ларинготрахеит бронхит, өкпенің қабынуы
Инфаркт
 Химиялық жылу реттеу типі тән жануарлар
Сиыр
Түйе
Жылқы
Қой
Бұзау
 Жануарларда өте күшті қатты стресстік факторлар әсерінен болады
Гомеостаз бұзылуы, ауруға шалдығады, табиғи резистенттілік төмендейді, өнімділігі төмендейді
Мал өнімділігі жоғарылайды
Резистенттілік артады
Иммунитет көтеріледі
Қоңды болады
 Г.Селье бейімделу синдромын қандай сатыларға бөлді?
Күтіп бағуды жоғарылату
Төзімділік,	жұмылдыру, шаршау
Резистенттілік бәсең болуы
Иммунитет төмендеуі
Гомеомтаз болмауы
 Санитариялық тексеру акт
Су мен азық сапасына бақылау жүргізу құжаты
Малдың қысқаша анамнезі жазылатын құжат
Есептік және оперативтік құжат, тексеру жүргізген кездегі ережелердің сәйкессіздігін қалпына келтіру құжаты, мал дәрігері жүргізетін құжат
Ауру малдың толық мәліметі туралы құжат
Малдарға рацион мен моционның дұрыс берілмеуі жөніндегі құжат
Ағымды ветеринариялық – санитариялық бақылауда нелер жатқызылады?
Канализация жүйесі тексеріледі
Мал қораларының жоспары
Қорадағы ауа алмасу нормасы
Желдету көрсеткіштері
Микроклимат көрсеткіштерін қадағалау, су мен азық сапасына бақылау жүргізу , дезинфекция, дезинсекцичя, дератизация жүргізгендегі арнай тәртібінің сақталуы
 Ауа қандай қабаттардан тұрады
Биосфера, гидросфера, литосфера
Озон қабаты
Ауаның ортаңғы қабаты
Синоптикалық фронт
Сфера
 Синоптикалық фронттың өтуінің мал ағзасына  әсері
Иммунитет төмендеуі
Антициклонның әсері
Мал өнімділігі артады

Резистенттілік бәсең болуы
Созылмалы аурулар асқынады, түрлі патлогиялық реакциялар қозады, мал өнімділігі төмендейді
Мал ағзасына төменгі температураның әсері
Энергия бөлінбейді
Зат алмасу процесі бұзылмайды
Жануарлардың жылу бөлуі қалыпты болады
Мал ағзасында зат алмасу бұзылады, температура төмендегенде мал жылуды да едәуір мол өндіреді , энергия құрау үшін қосымша азық шығынын қажет етеді
Еш әсері болмайды
 Жануарға жоғары температура әсер еткен кезде байқалатын клиникалық көріністер
Полиурия, гемотурия процестері байқалады
Инфакрт пайда болады
Дененің қызуы байқалады, кілегей қабықтар гиперемияға ұшырайды, тышышсызданады, қатты терлейді, тамыр соғуы жиілейді, дірілдейді, тәлтіректейді, аузынан көбік ағып, жанталасып, ес түсінен айырылады
Тромбоз бен эмболдар пайда болып, жануар ағзасының қызметі өзгереді
Тыныс алу тоқтап қалады
 Мал ағзасының таулы жерлерге бейімделуі қандай жағдайларға байланысты
Гипоксияға байланысты
Өкпе желдетілуіне, эритроциттер санынына, гемоглобин мөлшерінің ұлғаюына байланысты
Гипертермияға байланысты
Бауыр қызметінің дұрыс болуына
Гипотермияға
 Табиғи су көздерін ластаушылар
Тау – кен өнекәсіп орындары ,өңдеу кәсіпорындары, мал шаруашылық орындары
Хлоридтер
Сульфадтар
Нитриттер
Нитраттар
 Су құбырларына арналған СКА(санитариялық күзет аймағы) енгізген белдеулері
Санитарлық қорғау белдеуі
Қатаң тәртіп белдеуі, шектеу белдеуі, бақылау белдеуі
Бұндай аймақтар болмайды
Солтүстік белеуі
Шығыс белдеуі
 Суды өңдеудің арнаулы кең тараған тәсілдері
Темірлендіру
Мөлдірлігін азайту
Темірсіздендіру, фторлау, фторын азайту
Тұзсыздандыру
Мөлдірлігін жоғарылату
 Суды көп мөлшерде және аз мөлшерде зарарсыздандырудың жолдары
Фторын азайту
Фторлау
Темірсіздендіру
 Озондау, хлорлау, қайнату
Тұзсыздандыру
Балапандар мен жас құстардың рационында марганец жетіспесе қандай аурулар пайда болады?
Перозис, құстардың тізе буын іседі, аяқтары мен қанаттары өзгеріске ұшырайды
Пеллагра
Паракератоз
Гипохромды қан аздық
Анемия
Мал рационында мырыш жетіспесе қандай өзгерістер болады?
Перозис
Гемоглобин синтезін төмендетеді

Гипохромды қан аздық
Артқы аяқтары салданады
Зат алмасу бұзылып, төлдің өсуі тежеледі, мал бедеу қалады, жүні түсе бастайды, бұзауларды пеллагра тәрізді дерматит пайда болады
Терінің сыртқы қабатының температурасы қандай жағдайларға  байланысты
Белоктарды ыдырату қабілетіне
Малдың орналасуына байланысты
Витаминдердің синтезделуіне
Жүннің ұзындығына, тығыздығына, сапасы мен сыртқы орта температурасына , ауа қозғалысына байланысты
Зат алмасу процесінің төмендеуіне
Терінің тыныс алу қызметі
Мал терісінің қышқылдығын арттырады
 Қан тамырларын механикалық қозғалысқа келтіреді
Белоктарды ыдырату (бөлшектеу), күкірт сутегінің алмасуына белоктарды синтездеу, витаминдердің синтезделу реакциясына қатысады
Тері бетін микробтардан тазалайды
Жүннің патогенді және жартылай патогенді микробтардан қорғайды
Мал терісін тазалау не үшін жүргізіледі?
Мал терісінің қышқылдығын арттырады
Мал терісін ластан арылтады	, теріден шыққан әртүлі сұйықтықтардан тазалайды , жүннің патогенді және жартылай патогенді микробтардан қорғайды
Қан тамырларын механикалық қозғалысқа келтіреді
Иммунитеттің артуына ықпал жасайды
Терідегі синтездеу реакцияларының қалыпты жүруіне септігін тигізеді
Дені сау малдарды суға тоғыту не үшін қажет?
 Мал ағзасы мүшелері мен жүйелер қызметін арттыру, мал ағзасын нығайтушы, ауру мал үшін емдік мақсатта қолданылады
Белоктарды ыдырату (бөлшектеу), күкірт сутегінің алмасуына 	қолданады
Витаминдердің синтезделу реакциясына қатысады
Жүннің патогенді микробтарын арттырады
Терідегі синтездеу реакцияларының қалыпты жүруіне септігін тигізеді
Тұяқ ауруларын алдын алуда қолданылатын препараттар
Хлорлау
5 %-ды формальдегид , формалин 10 %-ды тотияйын
Ыстық ваннанлар
Малдарды тоғыту
Сілтімен күйдіру
Гиподинамия (аз қозғалу) кезінде ағзада болатын өзгерістер
 Жүрек қызметі тоқтатылады
 Қантамырлар тарылып, түрлі аурулар пайда болады
Зат алмасу процесі төмендейді, малдың өсуі төмендейді , малдың дамуы мен өнімділігін төмендетеді
 Бауыр қызметі артады
 Малдың өнімділігі жоғарылайды
Малды шынықтыру
Терінің кедергілік қызметін төмендетеді
Иммунитет қалыптастыру
Малдың резистенттілігін төмендету
Таулы аймақтарға малдардың жерсінбеуі
Организмнің сыртқы  ортаның қолайсыз жағдайларына төзіміділігі , организмдегі температураны реттеуге қатысатын физиологиялық жүйенің белсенділігі, ағзаның  климатқа және микроклиматқа  төзімділігін арттыру
Сауын сиырларын ұстау жүйелері
Қолда – жайылымда,  қолда – лагерьде, қолда күтіп бағу
Қорада

Байлау әдісі
Байламай ұстау
Қорада,  байлап ұстау
Ірі қара өсіретін шаруашылықта малды – күтіп бағуда мал қоралары қандай бөлімдерден тұруы керек
Қой қоралары
Дезинфекциялағыш бөлме
Жаңа туған бұзаулар үшін профилаккториялар	, бұзаулау бөлімдері, сиыр қоралары
Карантиндеу бөлмесі
Изоляциялық бөлме
Малды байлаусыз бағып – күтілетін сиыр қоралар түрлері
Есіктерден мал еркін шыға алмайтын орын
Сиырды серуендету алаңы
Мал мезгілісіз шығарылатын жай
Жартылай ашық, арнайы есіктен сиыр еркін шыға алатын жылытылмаған жай қора , мал мезгілімен ғана шығарылатын жылытылған жай
Жартылай жабық
Сиыр қораларына қойылатын талаптар
Қиды жиі шығару шарт
Сиыр қоралары барынша табиғи жолмен желдетілуі тиіс, төсенішті әр малға 3 – 5 кг мөлшерінде тәулігіне бір рет қосымша төсеп отырылу қажет , қи жылына 1 – 2 рет қана шығарылады
Сиыр қоралары жасанды жолмен желдетілуі қажет
Сиыр малына төсеніштер төселінбейді
Қора жайдың микроклиматы өзгермелі, желді болуы шарт
Сиыр  қоралар (байлап ұстағанда) қолайлы  микроклимат көрсеткіштері
Қора температура 39ºC
Жоғары ылғалдылық 98
Төменгі ылғалдылық деңгейі 80
Қора температура 40ºC
Қора температура 10ºC, жоғары ылғалдылық 75, төменгі ылғалдылық деңгейі 40
Тұқымды жақсартуда бұқаларға қойылатын негізгі талаптар
Тұрақты салмақ, денесі зауыттық күйде , орташа қоңдылықта , денсаулығы жақсы және жоғары потенциалды болуы тиіс
Сүттілігі жоғары болуы шарт
Қоңдылығы төмен
Денесі зауыттық күйден өзгеруі қажет
Салмағы тұрақсыз
Бұқа бағудың қандай жүйесі бар
Байлап, байламай, әжіреде
Серуенсіз
Еркін, серуенсіз
Қорада
Әжіреде, қорада
Мүйізді ірі қара ағзасының биологиялық және шаруашылықтық ерекшелігі
Физиологиялық жағынан жетілмеуі
Сүт өнімдері мен  сүт беру мезгілінің бір мезгілде үйлесім табуы, буаздықтың және қарқынды сүт өнімдерінің үйлесімі, физиологиялық процестердің дамуы
Жыныстық жағынан жетілмеуі
Сүт өнімділігінің төмендеуі
Сүт беру мезгілінің ешбір үрдіспен байланыспауы
Сиырларды күтіп бағуда қора – жайға қойылатын талаптар
	Қора кең, ылғалды болуы шарт
Ылғалды, таза, жақсы желдетілген
	Қора – жай кең, құрғақ, жылы болуы шарт, таза, жақсы желдетілген, өкпек жел соқпайтын болуы тиіс
Құрғақ, тар орналасқан болуы қажет
Жылы, жоғары ылғалды
Сауын сиырларына әсер ететін көрсеткіштер

Ауа температурасының төмендеуі
Сиырлардың төлдеу кезі
Бұзаулардың ему жолы
Сүтке ауа алмасу көлемі әсер етеді, ауа температурасы, салыстырмалы ылғалдылық әсер береді
Салыстырмалы ылғалдылық мөлшерінің шамадан тыс артуы
Сиырларды бұзаулату реттілігінің талаптары
Жақсы желдетілген қорада ұстау
Сиыр малын буаз кезінде топпен ұстау
Сиырларды бұзаулауына 7 – 12 күн қалғанда тазалайды , сиырдың артқы бөлімін 2 % cода ерітіндісімен тазалайды, тұяқтарын креолин ерітіндісімен жуып, бұзаулау бөліміне апарады
Қора ішіндегі ылғалдылық көрсеткішін төмендету
Салыстырмалы  ылғалдылықты  арттыру
Жем – шөптен пайда болатын аурулар этиологиясы
Ауа райының қолайсыздығынанжем – шөп құрамының өзгеруі, бөгде механикалық қоспалармен жем – шөптің ластануы, жем – шөптің ұсақ саңырауқұлақтармен зақымдануы
Азықтың витаминді топтарымен араласуы
Азықтың минералды қоспалармен ластануы
Азықтың В витамин топтарымен ластануы
Рацион құрамының төмен болуы
Қатты, ыстық  азық асқазан – ішек жолында қандай ауруларды тудырады
Ишемия
Эмболия
Пневмония
Стаз
Атония, гастрит, энтерит , бауыр циррозы
Қазіргі нормаларға сай азықта минералды қоспалар қандай мөлшерде болуы керек?
 Құрама жем мен пішенде – 17 %
Дәнді жемде әрі кеткенде – 1%, құрама жем мен пішенде – 2 %, шөп және қылқан жапырақты ұнында – 1% дан артық емес
 Шөп және қылқан жапырақты ұнында – 10% дан артық емес
 Азық қоспасында дәнді дақылдар жоғары болуы керек
 Құрама жем жоғары болуы тиіс
Қолда байлап ұстау кезінде сиырларды сауу қондырғылары
ПРР – 7
МДА – 5
АД – ІООБ, ДАС – 2B, АДМ – 8А – 2
СББ – 8
ЖДД – 9
Бұзаулау бөліміне қойылатын ветеринарлық санитарлық талаптар
Канализациялы қараңғы қора болуы керек
Ластанған төсеніш ауыстырылу қажет
Канализацияның болмауы
Жарық, жылы, құрғақ, таза, дезинфекциялағыш заттар, қажетті аспаптар болуы тиіс , бұзаулау уақытында бөлімге тәуліктік кезекші бөлінеді, мұнда қол жуғыш, сабын, таза сүлгі, таза артық халат, аптечка болу керек , канализациялы болу керек
Қатты  желдеткішті болуы керек
Сиырларды сауу гигиенасы
Желінін жылы сумен жуу, желінін жуғаннан соң таза сүлгімен сүрту, емшектеріне бор жарық майы жағылады
Желінге массаж жасамау
Желінді сауар алдында бор қышқылымен сүрту
Сиырларды сауу кезінде гигиеналық талаптар сақтамау
Сиырларды күніне 5 рет сауу

Желінсаудың жиі кездесетін себептері
Сауын ережелерінің сақталуы
Сауыншының жеке гигиенасының сақталуы
Бағып – күтудің зоогигиеналық талаптарын сақтау
Малды дұрыс азықтандыру әсерінен
Машинамен сауу ережелерінің бұзылуы , желінді лас сумен жуу, суық тигізу, лас төсеніш пайдалану , бағып – күту жағдайларының төмендеуі
Желінсаудың алдын алу тұрғысындағы негізгі шаралар
Желінде аппаратты көп ұстау
Вакум тәртібінің бұзылуы
Сауын аппараттарының ақаулығы
Бағып – күтудің зоогигиеналық талаптарын сақтау, малды дұрыс азықтандыру, сауын ережелерінің сақталуы , сауыншының жеке гигиенасының сақталуы
Желдетілу көрсеткіштерінің болмауы
Денсаулығы жақсы төл алу үшін әсер ететін факторлар
Уыз орнына қолдан жасалынған уыз берілерді
Бұзаулатуға арналған қоралардың салқын болуы
Буаздығының соңғы кезеңіндегі сиырларды бұзауларға дайындау, бұзаулату, төлді уызына жарыту
Қорадағы жарықтылықтың төмен болуы жатқызылады
Сауын аппараттарының ақаулығы
Бұзау ұстаудың қандай әдістері қолданылады?
Жайылымда
Табиғи, басқа сиырға емізу, аралас, тұрақты емізіп асырау, қолдан сүт беріп асырау
Табында
Қорада ұстау
Байлап бағу
Тұрақты емізіп асырау әдісі
Сиырдың өнімділігін жоғарылатады
Сиырдың сүттілігін арттырады
Бұзауды енесінен бөлу
Енесінің уызын қолмен беру
Шаруашылықты тауарлы сүттен айыратын әдіс, сиыр саууға кедергі келтіретін әдіс, шаруашылық көзімен қарағанда мүлде жетілдірілмеген, тиімсіз әдіс
Бұзауларға арналған қолдан жасалынған уыз құрамы неден тұрады?
Сауылған 1 л сүт 1 жұмыртқа, 10 мл балық майы, 1 г ас тұзы
Сауылған 3 л сүт 2 жұмыртқа
1  мл балық майы
10 г ас тұзы
B – тобы витаминдерінен
Бұзауға уыз бен сүт берілгенде гигиена тұрғысынан қарағанда қандай факторлар ескерілу керек
Сауу кезінде тазалыққа назар аударылмайды
Бұзауға туғаннан кейін 1 – 1,5 сағаттан кешіктірмей дер кезінде уыз ішкізу, жаңа туған бұзаулар арасында асқазан ішек ауруларының алдын алу үшін уыз бен сүтті асықтырмай ішкізіп үйрету , бұзау еметін уыз бен сүт жылы болуға тиіс
Желіні ауыратын сиырлардың бұзауына енесінің уызын беру керек
Бұзауға уызды 3 сағаттан соң береді
Бұзауға сүтті жылдам ішуді үйрету керек
Бұзауларға арналған клеткалардың түрлері
Бокстар мен Эверс клеткасы
Профилакторий
Бокстар
Саңылаусыз, жылы, құрғақ, стерильденген бөлме
Эверс клеткасы, Моголовский клеткасы, жіңішкертілген клеткалар

Бұзаулар жылуды аз бөлуіне байланысты бұзау қораларына қолайлы микроклимат жасауға нелер көмектеседі
 АД – ІООБ шамдары
 Автоматты жылу жүйесімен жабдықталмауы
 Микроклимат жасауға ешқандай жағдайлар жасалынбайды
Инфрақызыл жылытқыштар,  ИК – 220-100 шамдары,  ИКУФ – 2 шамдары
 ДАС – 2B шамдары
Есептеу – анықтама жазбасында қандай мәліметтер көрсетіледі?
Мал қораларының кесінділері мен жоспары
Құрылыстың бас планы
Жазбаның қай ауданға арналғаны, технологиялық шешімдер, архитектуралық – құрылыстық және конструктивтік шешімдер өндірісті механизациялау, сметалалар
Қораның жеке элементтерін тұрғызу
Қораны салу сызбалары
Қой шаруашылықтарында қойды күтіп бағудың қандай жүйелері қалыптасқан?
Қолда жайылымға шығарып бағу, жайылымда бағу, жайылымда қолда
Қолда
Шығарып бағу
Қолда жайылымға шығармай бағу
Байлап бағу
Мал басын қолда жайылымда күтіп бағу әдісін еліміздің қай бөлігінде қолданылады?
 Орталық, солтүстік, шығыс
 Батыс
 Оңтүстік
Оңтүстік шығыс
Солтүстік батыс
Қойға арналған ашық база алаңына не төселуі тиіс?
Ағаш
Тастар
Шөп
Бетон,асфальт, топырақ
Балшық
Қандай аудандарда мал ұзақ уақыт қолда бағылып қыс мезгілінде есепті температура 20 С төмен болғанда күрделі құрылыстар салынған ыңғайлы?
Шығыс
Оңтүстік
Оңтүстік шығыс
Орталық, солтүстік, батыс
Солтүстік батыс
Қой фермаларының негізгі құрылыстарына не жатады?
Қойды тоғытатын орын
Изолятор
Қой қора, жылы күрке, бастырма база
Мал азығын сақтайтын орын
Төлдеу бөлмесі
Қой фермаларының қосалқы құрылыстарына не жатады?
Бастырма база
 Қой қора
 Жылы күрке
 Изолятор, 	қойды тоғытатын орын, мал азығын сақтайтын орын
 Санитариялық бөлме
Еліміздің орталық, солтүстік, батыс аудандарында мал ұзақ уақыт қолда бағылып қыс мезгілінде есепті температура 20 0 С болғанда күрделі құрылыстар салынғаны ыңғайлы?
Жылқыларды
Қаңқаларды, төлдерді,саулықтарды

Ешкілерді
Қойларды
Шошқаларды
Қой қораларына басым көпшілігінің еденіне не төселеді?
Балшық
Ағаштар
Бетондар
Саз топырақ, қиыршақ, тастар, тақтайлар
Катондар
Қандай ауа райында күн ұзақта сыртқа серуендеп азықтануы және су ішуі үшін пайдаланамыз
Боранды
Ыссыда
Аязда
 Жанбырлы
Жаңбырсыз, борансыз, аязы жоқта
Жыныстық белсенділік кезінде қошқар рационында не болуы керек?
Майлар
Фосфор
Протеин, минералды заттар, витамин мөлшері жоғары
Белоктар
Көмірсутек
Іш тастау немесе асқазан ішек жолдарының ауруына жол бермеу үшін қандай азықпен азықтандырылған жөн
Кептірілген
Қатқан
Ысытылған
Мұздалған, шіри бастаған, былғаныш
Сулы
Жүнді сұрыптаушылар ненің қиқымдары қосылған балғаныш жүнді иірден ажыратады?
Сабан, шөп, түйе жапырақ дәні
Табан
Биде
Бұрыш
Күнжара
Қыстық жайылымдықтарда қандай жануарларды орналастыру үшін қой қорасын салып оларды жылы күркелермен жабдықтайды?
Қойларды
Саулықтарды, тұқымдық қошқарларды,	қозылар
Жылқыларды
Шошқаларды
Торайларды
Шошқа етін өндіру технологиясында өсірудің неше фазада қолданылады?
6
4
5
2
7
Рационға қандай витаминдер жетіспесе әлжуаз, тіршілікке бейімі аз төлді туып, саулықтың сүттілігі төмендейді.
Ақуыз
Марганец, кобальт
Қышқылдар
Негіздер
А, Д, Е витаминдері, кальций, фосфор, иод, мыс, темір
Жүнді сұрыптаушылар әртүрлі өсімдіктің қиқымдары қосылған былғаныш жүнді иірден нені ажыратады?
Бидай
Ағаш
Шөп,	сабан, түйе жапырақ дәні
Арпа
Жүн

Қойларды бағу кезінде нені қадағалайды?
Сабан ұнтағымен тамақтануы
Серуен алаңында жүруі
Ашық алаңда жүруі
Маяларға жіберілмеуін, шөп шөлмелерін жеп қоймауын, биік астау жанында жүруін
Дән дақылдарды жиілікпен себу
Ірі қара бордақылауға арналған шаруашылықтарын ауыл шаруашылығы өнімдерінің қалдықтарын тиімді пайдалану үшін, қант немесе спирт зауыттарын жақын орналастыруы керек
Арпа
Қарабидай
Күріш
Жем
Жүгері
Секцияларда санитарлық тазартулар қалай жүргізіледі?
Жуылмайды тек қалдықтан тазарлылады
Күйдіргіш натрий, еден, клетка, төбе жуылады
Тек ыстық сумен жуылады
Тазартуды талап етпейді
Механикалық тазарту жүргізіледі
Бокс дегеніміз –
Станок
Серуендеуге арналған алаң
Ашық алаң
Саңылаусыз, жылы, құрғақ, жеке стерильденген бөлме
Торша
Төлдеуге 20 – 30 күн қалғанда қора жайларда жүргізіледі
Күйдіргіш натрий қолданылады
Химиялық дезинфекция жүргізіледі
Тұншықтырғыш заттармен дезинфекциялайды
Ешқандай шара жүргізілмейді
Қораны қидан, көшпелі қалқандарды, астауларды тазалайды
Шошқаларды қораларда топтап ұстауға арналған неше қатарлы орналасқан станоктар болады?
6
5
2 немесе 4
10
10 немесе 12
Гигиеналық талаптарға сай келетін станок ..... тұрады
Ортасында, дем алатын,азықтандыратын	, мегежінді ұстайтын, азықтандыратын, дем алатын, азықтандыратын
Азықтандыратын, дезинфекциялайтын, желдететін
Дем алатын, тазалайтын
Құрғататын, азықтанатын
Азықтанатын, дезинфекциялайтын
Торайларға арналған боксты қалай тазартады?
Биологиялық әдіспен
Химиялық әдіспен, қырады
Физикалық әдіспен, радиациямен
Тазалайды, желдетеді, дезинфекциялайды, құрғатады, жылытады, желдетеді
Дезинфекцияламайды тек жылы сумен жуады
Шошқалардың серуендеу алаңының көлемі шамамен
12 – 14
8 – 10
14 – 16
16 – 18
12
Шошқаларда қалыпты микроклимат параметрлерін сақтау үшін қандай жағдайлар қарастырлады?
Жынысы

Тұқымы
Патологиялық жағдайы
Малдың жасы, өнімділігі, физиологиялық жағдайы
Азықтануы
Араға  қорек  қоры мардымсыз  болса –
Ара  семьяларының  көктемгі  жетілуі  баяулайды, жұмыртқалары  аз болады.
Өліп  қалады
Жұмыртқалары  көп  болады
Аралар  көбейеді
Құрттармен  қоректенеді
Омарта  орналасатын  жерлер  қандай  болуы  тиіс?
Құрғақ  жерде
Салқын жерде
Жері шағын, су  қоймасына  жақын  маңда, ық  жерге орналасуы тиіс
Ыстық  жерде
Сулы  жерде
Шәует бөлу кезіндегі организмдегі өзгерістер
Жүрек соғуы нашарлайды
Энергия пайдалану артады, биологиялық жан – жақты протеиндерге, витамидерге, макро және микро элементтерге қажеттілік артады
Тыныс алу нашарлайды
Бас айналады
Шүйе бөлуі азаяды
Қабандардың ерте жарамсыз болуының себептері
Жеткілікті тамақтануы
Ықтиярсыз малды жүргізу
Күнделікті серуендеу
Аяқ аурулары, импотенция, жүйе патологиясы
Ағашпен қапталған еденде ұстау
Нашарлатылған азықтарға жатады
Қарабидай, бұршақ
Арпа,бидай, сәбіз
Сұлы, соя,жүгері, кебек, картоп, күнжара, балық қалдықтары
Сәбіз , қызылша
Көк сүт, пахта
Жақсартылған азықтар
Күнжара
Сұлы
Соя, жүгері
Кебек, картоп
Арпа, бидай, қарабидай,бұршақ, сәбіз, қызылша
Шошқа етінің сапасына азықтар әсер етеді, осы көрсеткіштер бойынша ...... бөлінеді
Шошқа етінің сапасын жақсартатын, нашарлататын,  теріс әсер ететін
Оңды әсер ететін
Қажетті
Қоспалы
Химикатталған
Торайларды енесінен айырғанда ауырсыну белгілері көрінеді
Қан аздықпен
Жүйке ауруымен
Әлсіреумен, қозумен, тәбеттер төмендеуімен
Бас айналумен
Ісік ауруымен
Торайлар жақсы өсуі үшін инфрақызыл шамдарымен әлсін – әлсін қыздырылып отырады, ол үшін шамдар қолданады:
ИКЗ – 220 – 250
ИКУФ – 1
ЭО – 1 – 30
ИКЗК – 220 – 250, ЭС – 3, ОРИ – 1, ОВН – 1
ОВИ – 2
Ірі шошқа шаруашылықтарында емшектегі торайларды 7 күндік жасынан бастап немен азықтандырады?

Сұлымен
Соя
Қуырылған арпа, арнайы құрама жеммен
Жүгері
Кебек
Емшектегі торайлардың резистенттілігі көптеген факторларга байланысты
Құрғатылуы
Әктелуі
Механикалық тазартылуы
Ыссы сумен жуылуы
Мегежіннің сүттілігі, қора жайдың микроклиматы, қондырғылардың санитарлық жағдайы
Мегежін сүтінде кальций мен темірдің аз болуына байланысты аурулар
Рахит, анемия
Ісік
Құтырық

Ауески
Мегежіндердің ас қорыту жүйесінде қандай заттарды синтездеу жүрмейді
Д1 витамині
А тобының витаминдері
Е, Д, А витаминдері
Микробтық белок, амин қышқылдары, В тобының витаминдер
Көмірсу
Буаз шошқаларды қораға көшіруден бұрын ондағы торайлау орындарын міндетті түрде санитарлық өңдеуден өткізеді
Шөп төсеу
Ағаш төсеу
Цементтеу
Тазалау, әктеу, дезинфекциялау
Балшық төсеу
Торайларын емізетін аналықтардың жеке  станоктары қоршаулармен арнайы бөліктерге бөлінеді
Арнайы қора – жай
Серуендеу алаңы
Мегежін жататын орын, торайларды жылытатын орын, азықтандыратын орын
Жеп сақталатын орын
Шөп сақталатын орын
Станок ішіндегі қоршаулар конструкциясы торайлау кезінде мыналар қарастырылады
Азықтандыру кез келген уақытта өтуі
Емізуді қадағалаусыз өтуі
Қамап қою
Ашық алаңда ұстау
Мегежін бекіту, торайлардың бос өтуін қамтамассыз ету, мегежін торайларды жылыту
Балықтарды  азықтандыру  үшін  қандай  азықтар беріледі?
Химиялық  қоспалар
Өсімдік  және  жануартектес  азықтар, құрама  жем, өнеркәсіптің  қосалқы  өнімдері
Витаминдер
Шошқа  еттері
Су
Торайлау алдында шошқалардың желініне аса назар аударады
Желінсауда шырынды азық қоспайды, массаж т.б ем шаралары
Жақпа май жағу
Құрғақ сүтпен азықтандыру
Мезгісіз тамақтандыру
Химиялық заттар
Биені қолмен сауу тәсілі қандай жағдайларда қалыптасқан?
Сауыншының саууына байланысты
Қасиеттеріне байланысты

Қазақ халқының тұрмыс ерекшеліктеріне сәйкес жағдайда, табындағы жылқыларды бағу жағдайында, табындағы жылқыларды жаю жағдайында
Сау ерекшеліктеріне байланысты
Мал шаруашылығы дамығанда
Биелерді қолмен сауу әдісін қолданғанда қандай қызметтер атқарылады?
Сүт саууға болатынын не болмайтынын анықтайды
Биені 3 күн жабық қорада бөлек ұстайды
Түнге қарай құлындарды жайлауға жібереді
Биені күніне 1 рет сауады
Күндіз құлындарды енесінен бөлек ұстайды, биені 1 – 2 сағат сайын сауады, түнге қарай құлындарды қосып жібереді
Сүттің бөлінуін тежейтін рефлекстердің қозуына қандай жағдайлар ықпал етеді?
Биені сағат сайын сауу
Биені күніне 2 рет сауу
Күндіз жайлауға жіберу
Қатты айғайлар, бөтен дыбыстар, шулар
Түнге қарай құлындарды жайлауға жіберу
Биелерді күн тәртібінде белгіленгендей уақытында саумаған жағдайда қандай өзгерістер болады?
Сүттің көп мөлшерде бөлінуі
Сүттің тартылуына әкеледі, сүттің өздігінен иіп кетуіне және сапасының төмендеуіне әкеледі, сүт безінің ауруға шалдығуына әкеледі
Биелердің сергек болуы
Сүттің сапасы артады
Сүт безі жақсарады
Қолдан сауу әдісі қай жерлерде кең таралды?
Орта Азияның көптеген жерлерінде, Қазақстанның көптеген жерлерінде, Ресейдің көптеген жерлерінде
Жоңғарияда, Жапонияда
АҚШ – та, Кореяда
Германияда, Қазақстанда
Отырарда, Ақтөбеде
Биені қандай жағдайларда машинамен саумайды?
Емшектерінің ұзындығы 3,5 – 4 см биелерді саууға
Желіндері аурудан аман болған жағдайда
Емшектерінің ұзындығы 3,5 – 5 см биелерді саууға
Емшектері ұзын әрі сүтті биелерді саууға
Мал желінсауға шалдыққанда, емшегі қысқа әрі шағын ешкі желіндес болғанда, сынар емшекті билерді саууға
Бие сүтінен әзірленетін қымыздың сапалы болуы неге байланысты?
Ферменттердің көп болуына
Химикаттарға байланысты
Ыдыс – аяқтардың таза болуына, сауын шелектің таза болуына, сауын аппаратының таза болуына
Азықтың көп болуына
Ақуыздың көп болуан
Жаңа туған құлындарды неден сақтау қажет?
Иттерден,  басқа малдардан
Микроорганизмдерден
Вирустардан, бактериялардан
Суықтан, алғашқы дымқылдан, желден
Қатерлі ісіктен, індетті аурулардан
Қыстыгүні құлындарға арналған рационды нелер болуы керек?
Сәбіз, сұлы, арпа, күнжара, жүгері, азықтық бұршақ
Мұз, қар, су
Шөптер, сабан, есек мия
Жусан, ақселеу, жоңышқа
Жемістер, сүтіген, балмия
Құлынның рационына нелер енгізіледі?
Шөптер
Жусан
Препараттар

Тұз
Витаминдер, минералды қоспалар, балық майы
Құлынды топтап баққанда неге байланысты бөледі?
Ұзындығына
Ауруына
Қоңдылығына, жасына, жынысына
Төліне
Типіне
Жұмыс жылқыларын жұмысқа тиімсіз пайдалану неге әкеліп соқтырады?
Төзімділігі артады
Жақсы өнім береді
Ауруға шалдықпайды
Жылқыны ауруға соқтырады, төзімділігі нашарлайды, жылқыдан жақсы өнім алынбайды
Жүгіргіш болады
Көлік аттарын дұрыс азықтандыру, дұрыс күтіп – бағу олардың несіне әсерін тигізеді?
Күшінің тез жиналуына, бір қалыпты болуына, төзімділігіне
Қоректенуіне
Жасына
Жынысына
Мүшелерінің әлсіреуіне
Омарта  орналасатын  жерлер  қандай  болуы  тиіс?
Құрғақ  жерде
Сулы  жерде
Салқын жерде
Ыстық  жерде
Жері шағын, су  қоймасына  жақын  маңда, ық  жерге орналасуы тиіс
Жылқыны қолда бордақылағанда не беріледі?
Минералды зат
Витамин
Ірі шөп, құрама жем, шырынды шөп
Тұз
Жусан
Ара  семьяларының  зиянкестеріне  жататындар:
Аралар
Құрттар
Паразиттер
Балауыз  күйесі, соналар, құмырсқалар, тышқандар, көк  торғайлар
Жануарлар
Түйелер шөл аймақтарда өсетін қандай өсімдіктерді жақсы пайдаланады?
Саңырауқұлақтар
Итмұрын
Алабота, бұйырғын, изен, көкпек, сексеуіл, беде
Бәйшешек
Балдырлар
Түйелер көктемде немен қоректенеді?
Сораңмен, жусанмен, біржылдық өсімдіктермен
Қына
Саңырауқұлақ
Балдыр
Тал
Уыздың құрамында нелер болады?
Тұздар
Микроорганизмдер
Бактериялар
Витаминдер, майлар, белоктар
Минералды тұздар
Дені сау төлдерді өсірудің кепілі...
Минералды заттардың жетіспеуі
Тұздардың жетіспеуі
Майдың бұзылуы
Витаминдердің жетіспеуі

Енесінің сүтімен жергілікті азықтандыру	, таза ауада емін – еркін серуендеу, үнемі күн сәулесінің әсірін қабылдау
Жылқының жұмысқа пайдалану қабілетінің жоғары болуы неге байланысты?
Сауылуына
Оның массасы, жасы, қоңдылығына, жұмысқа жаттығуы мен дайындығына, жұмыс күнінің режиміне
Жүгіруіне
Асаулылығына
Суалуына
Құлынның астауында болуы керек маңызды заттар?
Итмұрын
Жусан
Тұз, бор, кальций
Меңдуана
Қызылша
Сауын биелерді қандай аурулардан алдын ала сақтау қажет?
Туберкулез, маңқа, желінсау
Аусыл
Ауески
Құтырық
Шешек
Сауу кезінде емшекті қатты қысу және тарту нәтижесінде қандай жағдайлар туындайды?
Тынышталуы
Әсер болмайды
Биелердің ауырсынуы, тынышсыздануы, шала сауылуы
Желіндерінің еш өзгеріссіз қалуы
Желіндерінің босаңсуы
Биеден алынатын өнімдер
Тұз
Ет, қымыз, тері
Шұбат
Витамин
Минерал
Қоректілігі мен дәмділігі жағынан түйе сүті сиыр сүтінен ерекшеленеді:
Жүні
Тері
Еті
Қанттылығының жоғарылығы
Сүті
Түйенің сусыған құмда, қалың қарда жығылмай өтуіне үлкен себеп болады:
Қоңдылығы
Сусыз, жолсыз жерлерде ыңғайлы көліктік қасиеті
Аштыққа төзімділігі
Шөлге   төзімділігі
Аша тұяқтылығы, табанының мықтылығы, тілерсегінің мықтылығы
Шаруашылықта түйені пайдалануға болады:
Қолдан  сұрыптауға
Көлік ретінде жүк тасуға, арбаға, шанаға жегуге, мінуге
Өнімділігін  арттыруға
Бәйгеге  қатыстыруға
Шұбат  өндіруге
Тайлақтарды 3 жастан бастап үйрете бастайды:
Арбаға, шанағажегуге
Орнынан  тұруға
Дұрыс жүруге
Жұмысқа жегуге, мінуге, аздап жүк артуға
Бұрылуға
Жас түйелерді бір ай бойына үйретеді:
Орнынан тұруға, дұрыс жүруге, жүргізушінің даусына тоқтауға
Жүк  тасуға

Мінуге
Арбаға  жегуге
Аздап  жүк артуға
Түйе үйретуші түйені алғаш қолға үйреткенде көңіл аударуы тиіс:
Қамшылау
Дауыс  көтермеу
Қатты ауыздықтамау, қамшыламау, қорқытпау
Міну
Азықтандырмау
Жұмыстан кейін түйені 2 – 3 сағат суытқан аралықтағы күйі:
Қызуы  көтеріледі
Шаршап  қалады
Қан  тамырлары  ұлғаяды
Дем алады, ішкі қызуы қалыпқа келеді, тынысы қалыпта болады
Дем  алысы нашарлайды
Құстарды күтіп – бағу үшін бірқатар жұмыстар жүргізу қажет:
Ауа құрамының зоогигиеналық нормативке сай келуін қадағалау
Ферманы жайылымға жақын орналастыру керек
Қорадағы микроклимат жағдайын қалыпқа келтіру
Жасанды жарықты пайдалану қажет
Құс шаруашылық өндірістерінің  құрылыс жағдайын өзгерту, өндіріс жабдықтарын түбегейлі өзгерту, құстарды күтіп – бағудың озық тәсілдерін енгізу
Құс қораларының едені салынады:
Пенопласттан
Бетоннан
Тақтайдан, жұқа тақтайшадан, асфальттан
Цементтен
Жартылай  тақтайдан
Құс қорада құс жұмыртқалайтын ұялар салынады:

25 – 25 тауыққа, 10 – 15 күркетауыққа, 7 – 8 үйрекке
10 – 12 тауыққа, 7 – 8 күркетауыққа, 3 – 4 үйрекке
4 – 8 қазға, 35 – 36 тауыққа, 15 – 17 үйрекке
5 – 8 тауыққа, 25 – 50 күркетауыққа, 2 – 3 үйрекке
8 – 10 тауыққа, 100 қазға
Қора ішіндегі төсеніш:
Санитарлық – гигиеналық жағдайды жақсартады, құстың астынан сыз өткізбейді	, тері ауруынан және жарақаттанудан сақтандырады
Жұқпалы  аурулардың алдын алады
Ылғалдылықты  сақтайды
Температура көрсеткішін қалыпта ұстайды
Түрлі  тыныс жолдары ауруларына себепші
Құс қоралары жылытылады:
Жылытқыш батареялармен
Инфрақызыл – сәулелі қондырғылармен
Лампалармен
Ауамен
Пешпен, ыстық бумен, электр қуатымен
Механикалық желдеткіш орнатылады:
Қосалқы қора бөліктеріне
Топтастырылған  және жекелеген шарбақтарға
Қораның жеке залдарына
Балапандарды торда бағып – күтетін қораларға, инкубаторлардағы құс соятын цехтарға, 	құс еденде бағып күтетін қораларға
Терезе алдына
Салыстырмалы ылғалдылығы 60 – 70 % болып келетін құстар:
2 – 3 апталық бройлер балапаны
Күркетауықтар
14 – 22 апталық тауық балапандары
7 – 9  апталық бройлер балапаны
Қаздар

Құс қораларындағы микроклимат жағдайы байланысты:
Желдеткіш жұмысына
Сыртқы ауа райына, азықтандыру тәсілдеріне, қоршаулардың түрлеріне
Канализация жүйелерінің жұмысына
Құс саңғырығының дер кезінде тазаланып тұруына
Қалыпты температураның сақталуына
Балапан өсірілетін құс қоралардың типі:
Жұмыс  көлемінің жобалануына
Климат жағдайына, құстарды орналастыру мөлшеріне қарай, құрылыстың тиісті алаңдарының мөлшеріне
Жергілікті  құрылыс материалдарының түрлеріне
Азықтандыру  тәсілдеріне
Қалыпты  температураның сақталуына
Торлы батареялардың функциясы:
Саңғырықты тазалау
Ылғалдандыру
Азықтандыру, суару, жұмыртқа жинау
Жем – шөп таратқыш
Мөлшерлеу
Торлы батареялар бөлінеді:
Ұзын
Қиғаш
Горизонтальді
Тік
Вертикальді, сатылы немесе жартылай сатылы	, көлденең
Тауықтар таза болуы керек:
Инвазиялық аурулардан
Инфекциялық аурулардан
Бактериялық аурулардан
Вирустық аурулардан
Жұқпалы аурулардан, паразитті аурулардан, жұқпалы емес аурулардан
Құс азығының сапасын бақылау әдістерімен жүзеге асырады:
Азық қорын сырттай қарау, санитарлық – гигиеналық зерттеу, химио – токсикологиялық зерттеу
Бактериологиялық зерттеулер
Эпидемиологиялық зерттеу
Микробиологиялық зерттеу
Клиникалық зерттеу
Тауықтарды азықтандыру .... байланысты
Түріне
Жынысына
Қоңдылығына
Жасына, өнімділігіне, тұқымына
Орналастыру тығыздығына
Құстарға арналған су ...... болуы тиіс
Жарамды, мөлдір, иіссіз
Бактериялық қоспалар болуы тиіс
Лас
Жағымсыз иісті
Микробтары  көп
Инкубатор құрамына кіреді:
Ауа  камерасы
Инкубация залы, жұмыртқа салынатын орын, жуып тазартатын және қызмет істейтін бөлмелер
Жұмыртқа алатын орын
Амнион қуысынан
Сары уыз қабынан
Инкубаторға салынатын жұмыртқа жұқпалы аурулардан таза болуы тиіс:
Некроз
Оба
Пуллороз, қылау, нейролимфоматоз
Гиперемия
Құтырық
Қораны жарықтандыру қарқындылығы:

Сонғысында 30 лк
5 тәуліктен 15 тәулікке дейін 45 лк
Алғашқыда 10 лк
21 тәулікте 60 лк
Алғашқы күндері 50 лк , 4 тәуліктен 20 тәулікке дейін,  30 лк, одан ары қарай  15 лк
Қаздарды ұстаудың қандай әдістері қолданылады?
Салқын тартқыш
Тасты еден
Жұқа төсеніш
Қалың төсенішті еден,  торлы еден, торлы батарея
Шедтік
Қаздың рационына қажетті өнім?
Қатты азық
Витамин, минералды зат, балауса шөп
Ұйысқан жүн
Қарағаш
Қылқан жапырақ
Судың жетіспеуінен балапандардағы өзгеріс
Бойының аласа болуы
Тұмсығы жеммен бітеледі, азықтың қорытылмауы, өлімге ұшырауы
Сүтінің мол болуы
Іштің кебуі
Көзінің нашарлауы
Құс шаруашылығында қатаң орындалуы тиіс ветеринарлық – санитариялық шаралар
Жұмыртқаны инкубациялау, 	жас балапандарға микроклиматтық жағдай жасау, санитариялық – гигиеналық жағдайдың орындалуы
Шаңның көтерілуі
Ет және тері өнімін күту
Қорада өртеу
Суландыру
Қоянды бағу жүйесі жергілікті жердің климатына тікелей байланысты. Себебі ..... тікелей әсерін тигізеді.
 Ауа температурасы
 Шаңның көтерілуі
 Азыққа
 Денсаулығына, өсімталдығына, ет және тері өніміне
 Ауа ылғалдылығына
Қояндар үшін тор қандай материалдан жасалады?
Қағаз
Мыс
Жәшік
Қамыс
Ағаш, пластмасса, метал
Шед (сарай) –
Тор блоктарының 2 қатармен ыңғайлы орналасуы, жануарларды бағуға ыңғайлы және қолайлы жағдай туғызады, ауа температурасы – 30С төмен түспейтін аймақтарда қолданылады
Физиологиялық процесс
Түнгі нәжісті жеу
Қоректендіру элементтерін жақсы қорытатын оң нәтижелі құбылыс
Биологиялық ерекшелік
Өндірістік жүйемен қояндарды қора жағдайында ұстау ...... жабдықталуды талап етіледі.
Тоңазытқыш
Сою цехы
Қи жинайтын сайман, автосуарғыш, жасанды микроклимат жүйелерімен
Резервтік  электростанция
Утильдеу
Ірі қоян өсіру кешендерінің құрамына қоян ұстау қоралары мен қоймалардан басқа қандай орындар кіреді?
Шырша, қарағай жапырақтары
Жасанды микроклимат жүйелері
Қи жинайтын сайман
Автосуарғыш
Тоңазытқышпен жабдықталған сою цехы, өлексені өртеу пеші бар ветсанөткізгіш, резервтік электростанция
Қоян қораларында қиды жинау және шығару әдістері байланысты
Инфекцияға
 Жылуға
 Ауа ылғалдылығына
 Тор түріне	, қоян басына, қора – жай түріне
 Азыққа
Қоян қораларында ауа ылғалдылығы төмен болса, онда....
Іш тастау болады
Құрама жем аз болады
Малдан жылу көп бөлінеді, тыныс жолдарының кілегей қабықтары кеуіп кетеді, инфекцияға қарсы төзімділігі төмендейді
Жасанды микроклимат жүйелерімен
Қатты шөлдеу болады
Қояндардың негізгі азықтары?
Қарағаш
Ұйысқан жүн
Сабан
Қатты азық
Көк азық, құрама жем, минералды, витаминді азық
Қояндарда ішектерінің қабынуының себебі –
Ұрықтың сорылып кетуі
Ингредиенттерді рационға аздап қосу
Көжектерінің өлуі
Сүтсіз азықтарға ерте ауыстыру, рационға антибиотиктерді көптеп қосу, құрама жеммен азықтандыру
Көжектер кеміс туылуы
Асқорытудың бұзылуы кезінде рацион құрамына қандай азықтарды енгізеді?
Шырша, қарағай жапырақтары, емен бұтақтары, қарағаштар
Шырмауықпен азықтандыру
Қант
Қауырсын ұны
Көкөністер
Азықтандыру барысында мына талаптар сақталуы тиіс:
Суда  жүзу
Ингредиенттерді рационға мол қосу
Тор блоктарының 2 қатармен ыңғайлы орналасуы
Азықты уақытында тарату, ингредиенттерді рационға аздап қосу, шөпті кептіргеннен кейін азықтандыру
Шырмауықпен азықтандыру
Ұрықтың дұрыс дамуы үшін рацион құрамында белок, минералдық зат, витаминдердің жеткіліксіздігінен туындайтын өзгерістер
Сүттілігінің төмендеуіне
Жануарларды бағуға ыңғайлы және қолайлы жағдай туғызады
Көжектер кеміс туылады, іштастау	, ұрықтың сорылып кетуі
Азықты уақытында тарату
Салмағы енесінің тірі салмағының 1% шамасында болады
Коприфагия –
Жануарларды бағуға ыңғайлы және қолайлы жағдай туғызады
Тор блоктарының 2 қатармен ыңғайлы орналасуы
Қоректендіру элементтерін жақсы қорытатын оң нәтижелі құбылыс
Жасанды микроклимат жүйелері
Физиологиялық процесс, түнгі нәжісті жеу, биологиялық ерекшелік
Қояндарды капрофагия құбылысынан ажырату кезінде .....
Іштастау болуы
Қоректік заттардың сіңірілуін төмендетеді, зат алмасу процесі бұзылады, салмағы төмендейді
Түнгі нәжісті жеуі
Қоректендіру элементтерін жақсы қорытатын оң нәтижелі құбылыс
Ауа температурасы – 30С төмен түспейтін аймақтарда қолданылады
Қояндарда судың жетіспеушілігі  неге әкеп соқтырады?
 Ұяда өлі көжектің болуы
Микроэлементтердің жетіспеуіне
Туудың қиын болуы
Салмағы енесінің тірі салмағының 1% шамасында болады
Азықтың қорытылмауына, сүттілігінің төмендеуіне, көптеген ауруларға шалдығуына
Қоян сүтінің қоректілігі:
Ақзат – 15%, май – 10-20%, қант – 2%, минералды тұз – 2,5%
Аммиак – 20%
Май – 10 – 20%,  кальциий - 5%
Акуыз – 25%
Фосфор 45%
Көжектеу процесі өтеді:
Тек қана таңертен өтеді
Көптеген ауруларға шалдыққаннан соң
10 – 40 мин созылады, 	түнде жиі болады, ұрғашы қоян қатты шөлдейді
Ауа райына байланысты
Тек қана түнде көжектейді
Жаңадан туылған көжекке сипаттама
Құлағы 5 тәулікте шығады
Денесі ыстық
Қара болады
Салмағы енесінің тірі салмағының 1% шамасында болады, жүндері 5тәулікте өседі, 10 – 11 тәуліктен кейін көздері көре бастайды
Салмағының енесінің салмағымен бірдей болуы
Ұрғашы қояндардың көжектегеннен кейін өздерінің көжектерін жеп қою себебі:
Ауа температурасының жоғарылауы
10 – 11 тәуліктен кейін көздері көре бастайды
10 – 20 мин созылады
Ауа райына байланысты
Қатты шөлдеу, туудың қиын болуы, ұяда өлі көжектің болуы
Бұлғындарға арналған рационда болуы тиіс азық
Қауырсын ұны
Қарағаш
Емен
Кедр жаңғағы, кептірілген жеміс, жас піскен жеміс
Қылқан жапырақтар
Қандай  буаз  жануарларды  үйшіктері  бар торларда  жеке бағады?
Жылқы,сиыр
Балық
Шошқа
Түлкі	, поляр түлкісі, саз  кәмшаты
Ешкі
Аңдардың  күшіктері  әлсіз болып туылғандағы  белгілерін  көрсетіңіз:
Көздері  өте жақсы көреді
Жүрексіз
Құлақсыз
Жүзе алады
Көзі көрмейді, есту жолы  бекілген, тіссіз
Күшіктердің  аштан  өлуінің  алдын  алу үшін әлсіз  күшіктерге сүтті  қалай береді?
Диета сақтайды
Тамақ  береді
Сүтті аузына сауады, ыдысқа сауады, жылы күйінде емізік арқылы береді
Витаминдер береді
Укол салады
Тауарлы балықты қайда өсіреді?
Мал қораларында
Арнайы  тоған шаруашылықтарында, өзенді – тауарлы  шаруашылықтарында, су қоймаларында
Фермада
Бөлмеде
Аквариумда
Балық  шаруашылық  тоғандарды  қызметіне  қарай   қандай түрлері  болады?
Сумен  қамтылатын,өндірістік, санитариялық – профилактикалық қосалқы түрлері
Өндірістік емес
Балық шаруашылық  тоғандары
Өзенді – тауарлы  шаруашылық
Су  қоймалары
Жазғы   өндірістік   тоғандардың  түрлері?
Майда  балық  өспейтін тоғандар
Қысқы  өндірістік тоғандар
Күзгі  өндірістік  тоғандар
Уылдырық  шашатын, майда  балық  өсірілетін, семіртетін, ата – аналық  тоғандар
Балықтардың  жасына  байланысты  тоғандар
Уылдырық  шашылатын  тоғандар қандай  болуы  керек?
Карантиндік болуы керек
Сумен  қамтылатын – өндірістік
Көлік  жүретін  жолдардан  алыс орналасуы керек, жер  алабы  батпақтанбаған, сәл ғана сілтілі  немесе  бейтарап  топырақты  болуы  керек
Жасанды  су керек
Химиялық заттар
Балық  тіршілігіне  қажетті  көптеген  қоршаған  орта факторлары?
Су  температурасы, газ  мөлшері, тұз   мөлшері
Көмірқышқыл мөлшері
Ыстық су
Топырақ құнарлығы
Судың  химиялық  көрсеткіштері
Тұщы  су  қоймаларында судың  температурасы  неге байланысты  болады?
Желді  ауа – райына
Судың  химиялық  құрамына
Қоршаған  орта  факторларына
Тоғандардың  гигиеналық  талаптары
Географиялық  аймақтарға, ауа райына, жыл  мезгіліне, тәулікке  байланысты
Суық  сулы  тоғанды  шаруашылықтарда қандай  балықтарды  өсіреді?
Шортан, бекіре
Тұқы, сазан
Қызыл балық, жайын
Көл көк  шұбарын, сүйрік, албырт  тұқымдас  балықтар
Акула
Судың  жоғары  температурасы (30 С жоғары)...
Тұншығады
Балық  жақсы өсіп, дамиды
Балық  өсуін  тежейді, барлық  тіршілік  функцяларын  әлсіретеді, жаппай  өлімге ұшыратады
Балықтың  личинкалары  жойылады
Желбезек  аппараттары  зақымдалады
Қыс кезінде  жас карптарға  төменгі температура  ұзақ  уақыт әсер еткенде  қандай белгілер болады?
Тері некрозға ұшырайды
Қан кетулер мен қанталаулар болады
Балық  терісінде кілегейлі ақшыл жұқа  қабат пайда  болады
Желбезектері  шырышпен қапталады
Желбезек  аппараттары  зақымдалады, балық  қанына оттегінің  түсуі  қиындайды, балық  оттегінің  жетіспеуінен  өлімге  ұшырауы  мүмкін
Жоғары  температура кезіндегі  балықтың белгілері?
Балық дистрофияға  ұшырайды
Терісінде  ақшыл кілегейлі  жұқа  қабат пайда  болады, желбезектері  анемияға  ұшырап, шырышпен  қапталады, майда  қан  тамырлары  жарылып  қан  тоқтамайды
Балық асфиксиямен  өледі
Геморрагияға ұшырайды
Балықтың  ішкі ағзасы  қабынады
Жазда  төменгі  температура  балықтарға  әсері?
Балықтар жаппай  өледі
Анемиямен  ауырады
Аурушаң  болып келеді
Балыққа  ауа  жетіспейді
Қоректену  қабілетін, қондылығын  төмендетеді, өсіп – өнуін төмендетеді, әртүрлі  ауруларға  төзімділігін  төмендетеді
Судың  pH  мәні  су  қоймаларына тигізетін  әсері қандай?
Өлімге ұшыратады
Тигізетін  әсері  жоқ
Әртүрлі  ауруларға  алып келеді
Өнімділігіне, гидробиоттардың  құрамына, тиімді  фауна мен  флораға, паразитофаунаның  түзілуіне
Балыққа ауа жетіспейді
Құрамында  оттегісі  аз суда  балықтарды ұзақ  уақыт ұстау неге алып келтіреді?
Олардың  белсенділігін төмендетеді, балықтар  азықты  аз  пайдаланады, әлсірейді, арықтайды.
Иммунитеті күшті
Анемияға алып келеді
Биоценозға  ықпалын тигізеді
Карп  шешегіне ұшырайды
Органикалық  заттардың  ыдырауы  нәтижесінде  түзілетін  қауіпті  элементтерді  ата
Кальций, калий
Хлор, натрий
Цинк, хром
Күкіртсутек, метан, аммиак
Сутегі, мырыш

Жауаптары


title: 429 Too Many Requests

filepath: files/


title: Презентация "Использование приемов профилактики плоскостопия на уроках физкультуры" 6 класс

extracted_text:
Третьякова Ирина Владимировна, учитель физкультуры, С(К)ОШ -7
Использование приемов профилактики плоскостопия на уроках физкультуры
Здоровье смолоду
Стопа является одним из важнейших звеньев опорно-двигательного аппарата человека, морфо-функциональное состояние которого имеет большое значение для формирования всего опорно-двигательного аппарата, и особенно в детском возрасте.
Слабость мышц, поддерживающих своды стопы, является одним из условий нарушений нормального свода стопы, что в конечном счете может привести к патологическим изменениям не только в стопе, но и в других звеньях опорно-двигательного аппарата, а также и к другим нарушениям нервной и сердечно-сосудистой систем.
На ногах находятся точки, которые отвечают практически за все наши органы. Воздействуя на них мы улучшаем  кровообращение, а значит и самочувствие.
Причины плоскостопия:
Наследственность
Ношение «неправильной обуви»
Большая нагрузка на стопу (вес тела, поднятие тяжестей)
Слабость мышц и связок стопы
Рахит
Паралич мышц стопы (ДЦП)
Травмы стопы

  последствия

Слабая стопа
плоскостопие

Проблемы позвоночника
(нарушение осанки,
походки)

Нежелательно : длительный        медленный бег, спрыгивание; ограничения в отдельных видах ходьбы и прыжков (по рекомендации врача), ходьба на внутренней стороне стоп.

Натягивание носков в направлении к себе и от себя

    Максимально возможное разведение носков в    стороны и натягивание стопы на себя.
Рисование картины ногами,удержание листа бумаги пальцами
Ходьба по гимнастической палочке

Наряду с упражнениями для стопы, рекомендуется выполнять массаж ног.
 Эти упражнения можно выполнять с помощью специальных массажных приспособлений: массажных шариков, роликов и массажных ковриков

При массировании стопы обычно движутся по направлению от пальцев к пятке. При массаже используются следующие приемы:
Разминание, поглаживание, надавливание, выжимание, сдавливание, надавливание, рубление, отглаживание.
Массаж стоп помогает справиться с таким неприятным  явлением, как судороги в икро-ножных  мышцах. Воздействуя на определенные точки в организме улучшается:
   кровообращение, снимается усталость,  снимается стресс,   нормализуется процесс распада продуктов  и  обмена веществ..
.
Правильная обувь – здоровая стопа
Предпочтение желательно отдать кожаной обуви. Подошва по возможности тоже должна быть из кожи.
В обуви должен быть каблук, обычно средних размеров. В детской обуви он должен иметь высоту 0,5 сантиметров и по площади занимать не меньше трети всей подошвы. Носок должен быть широкий.
Подошва должна быть гибкой, хорошо гнуться при ходьбе.
      Здоровья Вашим ножкам!
Систематическая работа по профилактике плоскостопия в условиях школы является одним из важных факторов укрепления здоровья детей. Успешность ее проведения может быть обеспечена лишь в тесном контакте учителя и родителей.


title: Презентация "Календарь развития ребёнка: кризис трёх лет"

extracted_text:
КАЛЕНДАРЬ РАЗВИТИЯ РЕБЁНКА: КРИЗИС ТРЁХ ЛЕТ
Советы дефектолога
БАГРАТИОНОВСК
2018
МБУ «Центр ППСП Багратионовского городского округа»
И.В. Смирнова,
учитель-дефектолог
Физиология трехлетнего ребенка
3 года – первая ступенька взросления. Ребенок все больше начинает походить на взрослого – и внешне, и психологически.

Рацион и режим дня:
 Режим питания и отдыха остается прежним:
продолжительный ночной сон,
один дневной сон,
четырехразовое питание.
можно познакомить ребенка со сладким.

Регулярные медосмотры:
с трёхлетнего возраста медосмотры можно проходить раз в год,            но не реже.

Психология ребенка трех лет жизни
Он меняется прямо на глазах. И самое главное — в худшую сторону. Как будто кто-то подменил ребенка и вместо уступчивого, мягкого и податливого, как пластилин, человечка, подсунул вам вредное, своенравное, упрямое капризное существо.

Психология ребёнка трёх лет
      На подходе к кризису присутствует четкая когнитивная симптоматика:
острый интерес к своему изображению в зеркале;
ребенок озадачивается своей внешностью, заинтересован тем, как он выглядит в глазах других:
    Девочки: проявляют интерес к нарядам;
    Мальчики озабочены своей эффективностью (например, в конструировании). Остро реагируют на неудачу.

Кризис? Кризис!
Кризис 3-х лет относится к числу острых.
Ребенок неуправляем, впадает в ярость.
Поведение почти не поддается коррекции.
Период труден как для взрослого, так и для самого ребенка.
Симптомы называют семизвездием кризиса 3 лет .
Семизвездие кризиса трёх лет
Негативизм
Упрямство
Строптивость
Своеволие
Протест-бунт
Симптом обесценивания
Деспотизм
Семизвездие кризиса трёх лет
Негативизм – реакция не на содержание предложения взрослых, а на то, что оно идет от взрослых. Стремление сделать наоборот, даже вопреки собственному желанию.

Семизвездие кризиса трёх лет
Упрямство . Ребенок настаивает на чем-то не потому, что хочет, а потому, что он этого потребовал, он связан своим первоначальным решением.

Семизвездие кризиса трёх лет
Строптивость . Она безлична, направлена против норм воспитания, образа жизни, который сложился до трех лет.

Семизвездие кризиса трёх лет
Своеволие. Стремится все делать сам.

Семизвездие кризиса трёх лет
Протест-бунт. Ребенок в состоянии войны и конфликта с окружающими.

Семизвездие кризиса трёх лет
Симптом обесценивания проявляется в том, что ребенок начинает ругаться, дразнить и обзывать родителей.

Семизвездие кризиса трёх лет
Деспотизм . Ребенок заставляет родителей делать все, что он требует. По отношению к младшим сестрам и братьям деспотизм проявляется как ревность.

Я САМ!
Кризис протекает как кризис социальных отношений и связан со становлением самосознания ребенка.
Появляется позиция "Я сам".
Ребенок познает различие между "должен" и "хочу".

Если кризис протекает вяло – это плохо!
Если кризис протекает вяло, это говорит о задержке в развитии аффективной и волевой сторон личности.
У детей начинает формироваться воля, которую              Э. Эриксон назвал автономией (независимостью, самостоятельностью).
Дети перестают нуждаться в опеке со стороны взрослых и стремятся сами делать выбор.
Чувство стыда и неуверенности вместо автономии возникают тогда, когда родители ограничивают проявления независимости ребенка, наказывают или высмеивают всякие попытки самостоятельности.
Чему должен научится ребёнок во время кризиса?
Зона ближайшего развития ребенка состоит в обретении "могу": он должен научиться соотносить свое "хочу" с "должен" и "нельзя" и на этой основе определить свое "могу".
Почему кризис затягивается?
Кризис затягивается, если взрослый стоит на позиции "хочу" (вседозволенность) или "нельзя" (запреты).
Что делать?
Следует предоставить ребенку сферу деятельности, где бы он мог проявлять самостоятельность.
Эта сфера деятельности – в игре. Игра с ее особыми правилами и нормами, которые отражают социальные связи, служит для ребенка тем "безопасным островом, где он может развивать и апробировать свою независимость, самостоятельность" (Э.Эриксон).

«Безопасный полигон» для ведения военных действий – игра  
Игра с ее особыми правилами и нормами, которые отражают социальные связи, служит для ребенка тем "безопасным островом, где он может развивать и апробировать свою независимость, самостоятельность" (Э.Эриксон).

Совет родителям – играйте!


title: Конспект занятия в средней группе "Наши зубы"

extracted_text:
Конспект занятия в средней группе «Наши зубы»
Цели и задачи:
-- Познакомить детей с живым органом—зуб.
-- Формировать у детей ценности здоровья, чувство ответственности за сохранение и укрепление своего здоровья.
-- Закрепить знание о вредных и полезных продуктах.
-- Познакомить с правилами ухода за зубами.
-- Воспитывать уважение к профессии стоматолога.
Оборудование и материалы:
Д/И «Вредно—полезно», доктор «Пилюлькин», набор стоматолога: зубная щетка, паста, стакан с питьевой водой, иллюстрации с изображением зубов (схема).
Предварительная работа: Чтение отрывков из стихотворений К. Чуковского «Мойдодыр», «Айболит», С. Михалкова «Как у нашей Любы», рассматривание иллюстраций, беседы с детьми.

Ход занятия:
Воспитатели надевают маску здорового и больного зуба:
Воспитатель№ 1 «Доброе утро всем, кто проснулся,
Доброе утро, кто улыбнулся!
Доброе утро людям и птицам,
Доброе утро приветливым лицам.
И каждый становится добрым, доверчивым,
Ведь доброе утро длится до вечера.»
Воспитатель №2: Ребята, улыбнитесь друг другу, улыбнитесь нашим гостям. Как приятно посмотреть на красивую улыбку.
Когда вы улыбались, я видела у вас что-то интересное:
«Тридцать два веселых друга,
Уцепившись, друг за друга
Вверх и вниз несутся в спешке
Хлеб грызут, грызут орешки.
Вы догадались, кто мы?»
Дети: да, зубики
Воспитатель №2 Правильно. А как вы думаете, для чего вам нужны зубы?
Ответы детей
Я пришел к вам не просто так, а пришел просить у вас помощи. Помочь моего другу. Ведь он у меня совсем не слушается.
Воспитатель №1 (достает шоколад и начинает его есть)
Воспитатель №2 Вот-вот посмотрите ребята. Он опять за старое. Он столько ест сладкого и всегда забывает чистить зубы. Вот что мне с ним делать?
Воспитатель №1: А что здесь такого?
Воспитатель №2. Как? Разве ты не знаешь, что за зубами нужно ухаживать. А вы ребята знаете, что нужно сделать, чтобы зубы были здоровыми?
Дети: да (ответы детей)
Воспитатель №2: Тогда давайте покажем нашему сладкоежке, что нужно для того, чтобы зубы были здоровыми.
Дети:да
Игра «Хорошо-плохо» (игра с карточками: если хорошо-карточка здорового зуба, если плохо-карточка больного зуба)
1. Ходить к стоматологу? (хорошо)
2. Есть много сладкого? (плохо)
3. Чисть зубы зубной щеткой? (хорошо)
4. Грызть твердые предметы? (плохо)
5. После еды всегда полоскать рот? (хорошо)
6. Грызть зубами орешки (плохо)
7. Чистить зубы утром и вечером (хорошо)
Воспитатель №1: нет, нет и нет, вы меня не убедили. Ну вот еще, зачем их чистить?
Воспитатель№2: Тогда я вам что-то покажу. Может тогда, зуб захочет ухаживать за своими зубами и перестанет есть много сладкого.
Показ презентации на мультимедийном оборудование. «Для чего нужно чистить зубы»
Воспитатель№2: Ну что зубик мы тебя убедили?
Воспитатель №1: Ну может убедили, а может и не убедили… А давайте лучше поиграем
Физ минутка.
Трям! Все жители проснулись,
Потянулись, улыбнулись
Побежали быстро в ванну, зубы чистить неустанно.
Причесались аккуратно,
Приоделись все опрятно,
Пуговицы застегнули,
Уголки все отогнули.
Стол накрыли не спеша,
Съели кашу. Хороша!
Промокнули рот салфеткой,
Отмахнули муху веткой.
Вымыли свою посуду.
Чисто вытерли повсюду.
А потом пошли гулять,
Чтоб скорее всё узнать (2 раза)
Воспитатель№ 2: А если у Вас все-таки заболели зубки, что нужно сделать?
Дети: Идти к врачу.
Воспитатель №2: Правильно. Есть врач, который лечит только зубы -стоматолог. (приход стоматолога) Сегодня он пришел к нам в гости.
Показ мультимедиа (сказка про стомотолога)
Воспитатель№1: Да, убедили. Я буду ухаживать за своими зубами. Вот только у меня нет не щетки не пасты!
Воспитатель№2: А мы вот все для тебя уже приготовили: вот зубная щетка, вот паста, вот стаканчик. (уходит чистить зубы, после чего больной зуб становится здоровым)
Воспитатель №2: А вы все запомнили, что говорил доктор? А какой он дал совет? А вы все будите выполнять?
Воспитатель №1: Смотрите, смотрите, я стал совсем здоровым!
«как поел, почисти зубки, делай так два раза в сутки,
Предпочти конфетам – фрукты – очень важные продукты
К стоматологу идем в год два раза на прием
И тогда улыбки свет сохранишь на много лет!»


title: Конспект НОД "Как ребята Василису выручали"

extracted_text:
                     КОНСПЕКТ НОД ОО «Социализация»
По патриотическому воспитанию дошкольников
Тема: «Как ребята Василису выручали»

Образовательные задачи: формировать гражданскую принадлежность, патриотические чувства, расширять представления детей о родной стране и городе.

Цели: продолжать развивать у детей познавательную активность через закрепление уже знакомого материала; закреплять знания детей о том, что наша страна большая, красивая, необъятная; познакомить детей с географическим расположением нашей страны, материка, где мы живем, используя карту мира; закрепить знания детей о государственной символике России (герб, флаг, гимн); обогатить словарный запас у дошкольников по данной теме; учить объяснять суть пословиц о Родине, развивать диалогическую речь, умение слушать своих товарищей; развивать двигательную активность.
Оборудование:  презентация по теме: «Россия – наша Родина», карта мира, глобус; иллюстрации с изображением государственных символов России (герб, флаг) Дидактические игры: «Найди пару», «Геральдика». Физкультурное оборудование: канат, нарисованные камни, кегли, 2 обруча, кощеево яйцо, сувениры.
Предшествующая работа:
– рассматривание иллюстраций по заданной теме;
– чтение художественной литературы о богатырях, о родной стране;
– заучивание стихотворений о родине;
– беседы по темам и рассматривание фотографий: «Моя Родина», «Москва – столица нашего Отечества», «Моя семья», «Мой любимый город», «Достопримечательности нашего города»;
–  рисование по теме «Мой город».
                                       Ход деятельности
Дети сидят полукругом перед экраном.
– Ребята, мы с вами так много говорили о нашей Родине, читали рассказы и стихи о ней, рисовали рисунки, слушали и пели песни. Сегодня, я вам предлагаю проверить свои знания, посмотреть, как хорошо вы знаете свою Родину, может сегодня, кто-то узнает что-то новое для себя. Вы готовы  проверить свои знания? Итак, начнем…
Задаю вопрос: где мы живем?
Дети: мы живем в огромной, прекрасной стране. Это - большая Родина. Называется она – Россия.
- Правильно, Россия. Посмотрите на карту: наша страна самая большая. Вот такую территорию она занимает. А это другие страны. Они маленькие.
Ребенок рассказывает стихотворение: Как велика моя земля!
                                                                  Как широки просторы,
                                                                   Озера, реки и поля,
                                                                   Леса и степь и горы.
Много красивых мест в России. Есть леса и степи, моря, озера и реки, горы и равнины. Показ слайдов.
Много красивых городов в нашей стране. Какие города вы знаете?
Дети называют города России. Что еще есть в России?
У нашей страны есть символы. Это: герб России, флаг России и гимн России.
Показ слайдов.
Ребята, встанем и послушаем гимн.
Звучит отрывок гимна.
Что еще мы знаем о своей Родине?
Родину нужно не только любить, но и защищать. Когда я вырасту, то тоже буду служить в армии, меня научат защищать свою Родину.
Молодец! Сейчас нашу Родину защищают солдаты Российской армии, а кто защищал Родину раньше, в давние времена.
Очень давно Родину защищали богатыри. Правильно. Показ слайда.
Давным-давно на месте городов и деревень, где мы сейчас живем, были непроходимые леса, полные зверей и птиц. Многие территории занимали топкие болота. На этих землях жили славяне, свое государство они называли Русью. А защитников Руси называли русичами. Они были очень сильные, выносливые и храбрые. Были среди них и богатыри – защитники нашей Родины в древности. Кто знает, как их звали?
Появляется слайд с изображением Кощея.
Ой, ребята, посмотрите, кто это? Как он сюда попал. Мне кажется, он хочет нам что-то сказать. А вот и письмо, прочитаем.
«Это письмо написал вам Кощей Бессмертный. Я спрятал клад и заколдовал прекрасную царевну Василису. И достанется клад тому, кто сможет ее освободить. Если среди вас есть смелые и находчивые отправляйтесь в путь по этой карте.»
Ребята, давайте освободим Василису, и найдем клад Кощея.
Дети идут по карте в музыкальный зал.
У дверей их встречает Баба-Яга.
-Куда это вы собрались? (ответы детей)
Баба Яга помоги нам освободить Василису, ее заколдовал Кощей.
- Василиса, это внучка моя, и поэтому, я вам помогу. Вам нужно найти золотое яйцо с иглой. В игле погибель Кощея. Вам нужно найти яйцо, сломать иглу, и тогда Василиса будет снова свободна. Но путь вас ждет нелегкий, нужно выполнить задания. Готовы зайти в зал?
Но в зал я вас просто так не пущу. Сможет войти тот, кто назовет пословицу о Родине и объяснит мне, что она обозначает.
Дети говорят пословицу, объясняют ее и заходят в зал.

Для начала разомнитесь,
По верёвочке пройдитесь,
Со ступать с неё нельзя
Пропасть вас там ждёт друзья.
На полу разложен канат, по которому детям нужно пройти, руки на поясе.
На мольберте символы России – флаг и герб.
ИГРА « ЗНАТОКИ ФЛАГА И ГЕРБА»
Нужно правильно ответить на вопросы.
Что обозначают цвета полос Российского флага?
Белый цвет - березка,
Синий – неба цвет,
Красная полоска – солнечный рассвет.
    2. Какая птица изображена на гербе РФ?
У России великой
На гербе орел двуглавый
Чтоб на запад и восток
Он смотреть бы сразу мог
Сильный, мудрый он и гордый.
Он России дух свободный
Орел – сильная птица, все видит и все знает.
   3. Кто изображен на гербе РФ? – добрый всадник с копьем в руке.
Им он убивает дракона. Дракон – это зло. Значит добро побеждает зло.
  4.  Выложить флаг из полос.

2.  Вот преграда на пути
     Её так просто не пройти,
     Надо быстро вспоминать,
     О родном городе сказать!
 У каждого из нас есть на земле место, где он родился, и впервые увидел дома, улицы, мамины глаза и ласковое солнце.
Это место называется Малая Родина. Моя малая Родина – город Каменск-Шахтинский.
Это флаг и герб нашего города. На гербе два цвета: белый и красный. В центре синий прямоугольник с оленем, которого пронзила стрела. Синяя волна обозначает нашу реку – Северский донец.
                                                 ИГРА "НАЙДИ ПАРУ"
 Дети берут из коробки карточки с видом нашего города в двойном экземпляре. Нужно как можно быстрее отыскать себе пару, рассказать, что за место или какая достопримечательность у них на карточках изображена.

3.Вот и речка на пути,
   Не проехать, не пройти
   Соловей - разбойник злой
   Мост сломал здесь над рекой.
Нужно перейти через реку по камушкам, перекладывая их.
Ребята, вот мы и перебрались на другой берег. Посмотрите, здесь растет огромный дуб. А под дубом что-то блестит. Так это яйцо, о котором нам говорила Баба Яга. Откроем его. Здесь игла. Нужно сломать иглу и тогда мы освободим Василису.
Звучит русская народная музыка. В зал входит Василиса.
-Здравствуйте, ребята. Спасибо, что освободили меня от колдовства злого Кощея. Вот и кощеев клад. Ваша смелость, дружба и знания помогли освободить меня и найти клад. И от радости такой давайте спляшем. Русская народная пляска.
До свидания, ребята! Уходит.


Презентация "Гигиена детей и подростков как область практического здравоохранения"


Презентация "Валентина Осеева «Что легче?»"


title: Презентация "РР.  Письмо" 5 класс

extracted_text:
Двадцать седьмое октября.
Классная работа.

РР.  Письмо.

Подготовила и провелаЗалунина Людмила Юрьевна,преподаватель русского языка и литературыФГКОУ « Уссурийское СВУ МО РФ»

Повторить
Узнать
Научиться

   Цели урока:
Учебные: дать понятие письма, познакомить с правилами оформления конверта и написания письма.
Развивающие: развивать умение правильно составлять письма, совершенствовать умение выделять обращения в тексте, развивать умение использовать различные типы речи.
Воспитательные: воспитывать любовь к русскому языку, литературе, эпистолярному жанру.

Материальное обеспечение урока: компьютер, учебник, аудиозаписи, конверты
Методы работы: словесный, практический, иллюстративный.
Формы работы: общеклассная, индивидуальная.
Формы контроля: самоконтроль,  взаимоконтроль, контроль преподавателя.

Из истории  письма
Почта Вавилонского царства и Римской империи;
«Голубиная почта»;
Почта французских королей;
Полевая почта в годы Великой Отечественной войны;
Электронное письмо.

Адресат-

Адресант-

Индекс-

Каллиграфия-

Алгоритм написания письма:
1.     Приветствие или обращение – имя того, кому предназначено письмо (здравствуйте…).
2.     Вступление – вопросы, отражающие интерес к жизни адресата, добрые слова в его адрес, пожелания.
3.     Основная часть – изложение информации, интересующей адресата.
4.     Заключение – выражение уважения, любви, преданности, формулы прощания.
5.     Подпись. Дата.

1. А что интересного вы, ребята, можете рассказать про свои города, сёла?
2. Дорогие ребята!
3. Вот мы и рассказали про свой город.
4. Мы очень любим свой город, в нём много зелени, старинных домов. И мы гордимся, что в нашем городе много музеев. Вообще в нашем городе есть много хорошего и даже университет. Наш город Томск называют студенческим.
5. Пишут вам Юля и Дима.
6. До свидания, будем с нетерпением ждать ваших писем.

Станция Теоретическая

Близкие, родные
Дорогой, дорогая, дорогие мои
До свидания
Любимый, любимая, любимые
Милый, милая, милые
Уважаемый,уважаемая, уважаемые
Родной мой, родная моя, родные мои
Взрослые, незнакомые
Добрый день
Здравствуй
С приветом
Здравст-вуйте
С уважением
Жму руку
Целую
До скорой    встречи
Добрый день
1. О,…      2. О!...       3. …, О.     4. …, О,…
Рефлексия

Я сегодня узнал…

Я сегодня научился…

Задание на самоподготовку:

упр. 215,
написать письмо.
Список литературы
1. Ладыженская Т. А. Русский язык. 5 класс.- М., Просвещение, 2011.
      2.Ладыженская Т. А. и др. Книга для учителя.- М., Экзамен,  2009.
     3. Г. А. Богданова. Уроки русского языка в 5 классе.- М., Просвещение, 2011.
     4. http://knigge.ru/etiket_pisma.html
     5. http://minusovki.mptri.net/pages/102/10295.shtml
 6.https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%98%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%8F_%D0%BF%D0%BE%D1%87%D1%82%D1%8B
   7.http://go.mail.ru/search_images?q=%D0%BA%D0%BE%D0%BD%D0%B2%D0%B5%D1%80%D1%82%20%D0%BA%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8&fr=web&rch=l

      8.http://go.mail.ru/search_images?q=%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%82%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BD%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D0%BE%D1%87%D1%82%D0%B0%20%D0%BA%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B8%D0%BD%D0%BA%D0%B8&fr=web&rch=l#urlhash=2933789691126803113


title: Контрольная работа "Зарубежная Европа"

extracted_text:
                         Контрольная работа по теме
                              Зарубежная Европа

                                 Вариант №1

1.По административно-территориальному устройству большинство стран
Зарубежной Европы:
А) федеративные                                                    Б)
унитарные

2.Промышленность стран Зарубежной Европы в основном базируется на ресурсах:
А) собственных                                                       Б)
привозных

3.Национальный состав населения характеризуется:
А) относительной однородностью                        Б) пестротой

4.Зарубежная Европа имеет высокий уровень развития:
А) промышленности
Б) промышленности и транспорта
В) промышленности, транспорта и непроизводственной сферы

5.Крупнейший по грузообороту порт Зарубежной Европы располагается на
территории:
А) Германии                                                             Б)
Нидерландов
В) Франции

6.Из рек Зарубежной Европы наибольшая часть грузов перевозится по реке:
А) Дунай
Б) Сена
В) Рейн

7.В большинстве стран Зар.Европы преобладают ландшафты:
А) природные                                                             Б)
антропогенные

8.Примерами старых промышленных районов в Европе могут служить:
А) БАМ
 Б) Рур, Верхняя Селезня
В) Альпы
 Г) Дельта Волги

9.«Лесной цех» Зап.Европы – это:
А) Швеция и Финляндия                                          Б) Германия
и Франция
В) Швейцария и Австрия                                          Г) Польша и
Чехия

10.Рыболовство – отрасль международной специализации:
А) Исландии
Б) Испании
В) Франции
Г) Великобритании

11.Большинство всех иностранных рабочих трудится на предприятиях:
А) Великобритании                                                   Б)
Германии
В) Франции
Г) Австрии

                         Контрольная работа по теме
                              Зарубежная Европа

                                 Вариант №2

1.Зарубежная Европа относится к районам:
А) с миграционным приростом населения

Б) с миграционной убылью

2.Уровень урбанизации в Зарубежной Европе:
А) средний                   Б) высокий                        В) один из
самых высоких

3.Из отраслей непроизводственной сферы высокий процент развития имеют:
А) международный туризм
Б) международный туризм и банковское дело

4.В северной части региона имеются полезные ископаемые:
А) рудные
Б) топливно-энергетические
В) рудные и топливно-энергетические

5.Легкая промышленность развита в основном в странах:
А) Южной Европы                                                  Б)
Северной Европы
В) Средней Европы

6.В крупных портах Зап. Европы из отраслей промышленности развиты:
А) нефтепереработка

Б)  нефтепереработка и металлургия

7.Дополните:
 Наиболее высокоразвитая страна Зар. Европы - ……………

8.Ведущая отрасль экономики европейских стран:
А) растениеводство                                                    Б)
банковские услуги
В) машиностроение                                                    Г)
лесная промышленность

9.Лидер химической промышленности в Европе:
А) Германия
Б) Франция
В) Великобритания                                                   Г)
Бельгия

10.Страна -  мировой банкир:
А) Великобритании                                                    Б)
Швейцария
В) Швеция
Г) Австрия

11.Крупнейший морской порт в Европе:
А) Лондон
Б) Роттердам
В) Гамбург
Г) Гавр


title: Контрольная работа "Циркуляция воздушных масс. Атмосферные фронты, циклоны и антициклоны" 8 класс

extracted_text:
8 класс тема «Циркуляция воздушных масс. Атмосферные фронты, циклоны и
антициклоны».
|Вариант 1                                                   |Вариант 2                                                   |
|Воздушная масса, формирующаяся между 40⁰с.ш. и 65⁰с.ш. ,    |Воздушная масса, формирующаяся между 65⁰с.ш. и 90⁰с.ш. ,    |
|сухая, теплая летом и холодная зимой:                       |сухая  и холодная:                                          |
|А. Арктическая                                 Б. Умеренная |А. Арктическая                                 Б. Умеренная |
|морская                                                     |морская                                                     |
|В. Умеренная континентальная  Г. Тропическая                |В. Умеренная континентальная  Г. Тропическая                |
|                                                            |                                                            |
|2. Атмосферный фронт формируется между воздушными массами:  |2.  Атмосферный фронт, образующийся между арктической       |
|А. разными по своим свойствам   Б. одинаковыми по своим     |воздушной массой и умеренной воздушной массой, называется:  |
|свойствам                                                   |А. Арктическим  фронтом   Б. Полярным фронтом               |
|                                                            |                                                            |
|3. При прохождении теплого атмосферного фронта              |3. При прохождении холодного атмосферного фронта            |
|А. образуются слоистые облака, идут моросящие затяжные      |А. образуются слоистые облака, идут моросящие затяжные      |
|осадки                                                      |осадки                                                      |
|Б. образуются кучевые облака, проходят ливневые дожди и     |Б. образуются кучевые облака, проходят ливневые дожди и     |
|сильные снегопады, сопровождаемые грозами                   |сильные снегопады, сопровождаемые грозами                   |
|                                                            |                                                            |
|4.  Циклон – это атмосферный вихрь, который образуется      |4.  Антициклон – это атмосферный вихрь, который образуется  |
|А. вокруг области низкого давления                          |А. вокруг области низкого давления                          |
|Б. вокруг области высокого давления                         |Б. вокруг области высокого давления                         |
|                                                            |                                                            |
|5. В центральной части антициклона                          |5. В центральной части циклона                              |
|А. воздух опускается    Б. воздух поднимается               |А. воздух опускается    Б. воздух поднимается               |
|                                                            |                                                            |
|6. В северном полушарии круговое движение воздуха в циклоне |6. В северном полушарии круговое движение воздуха в         |
|происходит:                                                 |антициклоне происходит:                                     |
|А. по часовой стрелке    Б. против часовой стрелки          |А. по часовой стрелке    Б. против часовой стрелки          |
|                                                            |                                                            |
|7. При формировании циклона зимой устанавливается погода:   |7. При формировании антициклона летом устанавливается       |
|А. ясная солнечная и теплая    Б. пасмурная и прохладная    |погода:                                                     |
|В. пасмурная с потеплением  Г. ясная и морозная             |А. ясная солнечная и теплая    Б. пасмурная и прохладная    |
|                                                            |В. пасмурная с потеплением  Г. ясная и морозная             |
|8. При циклональной погоде могут возникнуть такие стихийные |8. При антициклональной погоде могут возникнуть такие       |
|бедствия:                                                   |стихийные бедствия:                                         |
|А. Ураган   Б. Суховей   В. Наводнение  Г. Засуха  Д. Шквал |А. Ураган   Б. Суховей   В. Наводнение  Г. Засуха  Д. Шквал |
|Е. Сильные морозы                                           |Е. Сильные морозы                                           |
|                                                            |9. В антициклоне воздух движется                            |
|9. В циклоне воздух движется                                |А. от центра к краям    Б. от краев к центру                |
|А. от центра к краям    Б. от краев в центр                 |10. В полярных широтах нашей страны дуют следующие  ветры:  |
|                                                            |А. Западные    Б. Муссоны  В. Пассаты   Г. Стоковые         |
|10. В умеренных широтах нашей страны дуют следующие  ветры: |                                                            |
|А. Западные    Б. Муссоны  В.Пассаты   Г. Стоковые          |                                                            |


title: Протоколы общешкольных родительских собраний на 2018-2019 уч. год

extracted_text:
ПРОТОКОЛ №1
общешкольного родительского собрания
МКОУ «ООШ №16 п. Селивановка»

от  16 октября 2018 года
Присутствовали: 33 человека
Приглашены: инспектор по пропаганде ОГИБДД ОМВД России по Советскому городскому округу Еремина Ольга Сергеевна
Повестка дня:
Безопасность дорожного движения. Последствия ДТП с участием детей.
Профилактика вредных привычек. Краевое тестирование несовершеннолетних на предмет употребления ПАВ. Меры ответственности родителей за несовершеннолетних.
О пользе чтения. Воспитание у ребенка интереса к чтению.
По первому вопросу слушали инспектора по пропаганде ОГИБДД ОМВД России по Советскому городскому округу Еремину Ольгу Сергеевну. Она рассказала родителям о страшной статистике детской смертности и повреждения здоровья в результате ДТП на дорогах. Чаще всего причиной дорожно-транспортных происшествий являются сами дети, поэтому необходимо обучать детей правилам дорожного движения, безопасного перехода проезжей части дороги. Вместе с ребенком обсуждать наиболее безопасные пути движения из дома в школу и обратно. Ольга Сергеевна предложила решение проблемы – создать родительский патруль, рассказала о принципах работы родительского патруля, рекомендовала принимать участие в мероприятиях, направленных на предупреждение безнадзорности, беспризорности, правонарушений и антиобщественных действий несовершеннолетних. В завершении своего выступления Ольга Сергеевна ответила на вопросы родителей о перевозке детей в специальных сидениях в автомобиле, как правильно переходить перекресток, если нет тротуара и пешеходного перехода, а также напомнила родителям о светоотражающих предметах в темное время суток.
Решили: Принять к сведению данные о ДТП с участием подростков и систематически напоминать родителям и учителям о ПДД, поведениях на дорогах и приобретение родителями светооражающих элементов для передвижения в темное время суток. Создать родительский патруль для охраны общественного порядка и предупреждения правонарушений ПДД И ДДТТ.
По второму вопросу выступила социальный педагог Андрияшкина Наталья Николаевна. В своем выступлении она познакомила родителей с ответственностью несовершеннолетних и их родителей за употребление подростком табака, алкоголя и других ПАВ. Особое внимание было уделено употреблению электронных сигарет, психотропных медикаментов, так как данный вид зависимости наиболее популярен среди подростков. Наталья Николаевна обратила внимание на то, что педагогами школы ведется усиленная работа в данном направлении профилактики. Также ею были озвучены советы родителям о том, как поступить правильно, если обнаружится, что ребенок увлекся ПАВ. Наталья Николаевна довела до сведения родителей, что в первой четверти нового учебного года будет проходить тестирование учащихся от 13 лет и старше на предмет употребления ПАВ. Она познакомила родителей с процедурой тестирования, с методикой тестирования и обработки результатов и призвала родителей не остаться безучастными и посодействовать в проведении данной работы.
Решили: Родителям принять во внимание меру ответственности за ненадлежащее исполнение обязанностей по содержанию и воспитанию несовершеннолетних.
	По третьему вопросу слушали учителя русского языка и литературы, библиотекаря Збанацкую Ларису Александровну. Выступление сопровождалось мультимедийной презентацией. Лариса Александровна рассказала о важности чтения, о том, что приобщение к книге – одна из основных задач художественно-эстетического воспитания, о преимуществах чтения: богатый словарный запас помогает ребенку лучше понимать и усваивать информацию; хорошие результаты в обучении, успешная сдача любых экзаменов и тестов; умение анализировать, делать выводы и предположения; у регулярно читающих детей развиваются память, воображение. Читающий ребенок -  улучшает показатели по всем предметам учебной деятельности.
Решение: Родителям информацию о пользе чтения принять к сведению. Содействовать воспитанию любви к чтению у школьников. Родителям обсуждать с детьми прочитанные произведения.

Секретарь _________________________ /Збанацкая О. Б./


Презентация "День неизвестного солдата?"


title: План-конспект самоподготовки "Все профессии важны" 7 класс

extracted_text:
Государственное бюджетное общеобразовательное учреждение Республики Крым
«Лозовская специальная школа-интернат»

                                 План-конспект самоподготовки в 7 классе.
                                  По теме: «Все профессии важны»

                                                                                Воспитатель 7-Б класса
                                                                                Иванова Е.Н

                                                      г.Симферополь
                                                       2018г.
 Цель: продолжать формировать потребность в усвоении новых знаний, способствовать развитию мышления, привитие навыков самообразовательной работы.
Задачи:
Коррекционно-образовательные:
- организация качественного закрепления и повторения системы знаний, полученных на уроках;
- обучение детей работать в коллективе, строго соблюдая режим работы;
- расширить общий кругозор воспитанников.
Коррекционно-развивающие:
- содействовать формированию  самостоятельной познавательной деятельности;
- создать условия для развития  коммуникативных навыков через разнообразные виды речевой деятельности (монологическая, диалогическая речь).

Коррекционно-воспитательные:
- воспитание добросовестного отношения к учебе, сознательной дисциплины, самостоятельного выполнения заданий; содействовать развитию интереса к различным видам профессий.
1.Организационный момент
Приветствие, проверка готовности  к занятию, актуализация цели самоподготовки.
Здравствуйте, ребята!  Прочитайте, пожалуйста, тему нашей сегодняшней самоподготовки.
Проверьте у себя на партах наличие всех необходимых принадлежностей, сядьте ровно.
2.Коррекционно-логопедическая работа.
Цель: развивать связную речь, обогащать активный словарь, учить учащихся точно употреблять слова в речи; формировать умения наблюдать, делать выводы, развивать психические процессы.
Задачи: уточнение и закрепление грамматических знаний;
Уточнение, расширение, активизация словаря;
Закрепление навыков работы с предложениями и словосочетаниями, совершенствование связной речи.
Начнем нашу работу с дыхательных упражнений.
Дыхательное упражнение.
•  Стать прямо, руки вытянуть перед собой.
•  Сделать глубокий вдох через нос, задержать дыхание на 2-3 секунды.
•  Быстро махнуть руками, делая ими круг назад. Затем сделать такое же движение руками в обратную сторону, все время удерживая дыхание.
•  С силой выдохнуть воздух через рот.
• Повторите эту процедуру шесть раз, и вы убедитесь, что стали спокойнее и невозмутимее.
Упражнение «Воздушный шар»
Встать, ноги врозь, держа в руках воображаемый шар. На счет «раз, два» — сделать глубокий вдох через рот. На счет «три, четыре» — усиленный выдох через рот, имитируя движениями рук увеличивающийся шар. Повторить 3—4 раза в медленном темпе.
А теперь давайте приступим к коррекционной работе.
I.  Исправь ошибки в словах.
УчитИль, врачЬ, дЕректор, архитектАр, автогонЧик, шАфер, врачЬ-Акулист, шахмОтист, бАксер, пЕлот, учЯстковый, почталЁн. (Учитель, врач, директор, архитектор, автогонщик,  шофер, врач-окулист, шахматист, боксер, пилот, участковый, почтальон).
II. Разгадай ребусы.

III. Игра «Соедини слова».

IV. Игра «Образуй новое слово»
На автомобиле ездит автомобилист.
Кто играет в баскетбол? (баскетболист).
Кто ездит на мотоцикле? (мотоциклист).
Кто играет в шахматы? (шахматист).
Кто занимается фигурным катанием? (фигурист).
Кто работает на такси? (таксист).
Кто играет в футбол? (футболист).
Кто учится в гимназии? (гимназист).
Кто работает на тракторе? (тракторист) .
Стеклит окна – стекольщик.
Багаж носит - носильщик.
Чинит часы – часовщик.
Рубит дрова – дровосек.
Играет на гармони – гармонист.
Кто водит машину – водитель.
Кто учит детей – учитель.
Кто читает книги – читатель.
Кто играет на барабане – барабанщик.
Кто прогуливает уроки – прогульщик.
Кто охраняет границу – пограничник.
Кто учится на «отлично» – отличник.
Кто следит за лесом – лесник.
Кто танцует – танцор.
V. Собрать пословицы.

У плохого мастера всегда
Не молот железо куёт,
Какова пряха,
такова на ней рубаха.
инструмент виноват.
а кузнец.

3. Выполнение домашней работы.
Актуализация знаний, полученных на уроке.
Давайте вспомним, о чем вы говорили сегодня на уроке русского языка.
- повторение правила.
Переходим к выполнению задания по русскому языку.
- задание по русскому языку (что задано?),
- разбор упражнения,
- выполнение упражнения,
Самостоятельное выполнение домашнего задания (оказывается индивидуальная помощь)
Физкультминутка (проводит ученик), для формирования правильной осанки.
У меня спина прямая
У меня спина прямая, (Ходьба на месте, руки за спину.)
Я наклонов не боюсь: (Наклон вперед.)
Выпрямляюсь, прогибаюсь, (Наклон назад, выпрямиться.) Поворачиваюсь. (Повороты туловища.)
Раз, два. три. четыре.
Три. четыре, раз. два. (Наклон вперед и выпрямиться.)
Я хожу с осанкой гордой. (Повороты туловища.)
Прямо голову держу, (Наклон вперед и выпрямиться.)
Никуда я не спешу. (Ходьба на месте, руки за спину.)
Раз. два. три. четыре, (Повороты туловища.)
Три. четыре, раз, два. (Ходьба на месте, руки за спину.)
Я могу и поклониться. (Поклон и выпрямиться.)
И присесть, и наклониться, (Присед, наклон вперед.)
Повернись туда - сюда! (Повороты туловища направо -налево.) Ох, прямешенька спина! (Наклон вперед и выпрямиться.)

А теперь начнем выполнение домашнего задания по алгебре.
Актуализации знаний, полученных на уроке.
Читаем и повторяем правило.
Открыли учебники на странице …
Разбираем задание.
Всем все понятно?
Приступаем к самостоятельной работе.
Проверка выполненных работ.
 Взаимопроверка  домашнего задания в  парах.
Проверка домашнего задания с дифференцированным подходом (сильный проверяет у слабого).
 Проверка  домашнего задания воспитателем.
Подведение итогов
- Подведем итог нашей работы на самоподготовке.
Рефлексия. Ребята, что вы скажите о сегодняшней самоподготовке? Что было вам интересно, а что показалось трудным? Что нового вы узнали для себя?


Презентация "Новороссийск" 8-10 класс