title: Рефлексия: «Кемпірқосақ» - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
Рефлексия: «Кемпірқосақ».
Тақтадағы кемпірқосақ суретіне өз есімдері жазылған стикерлерді желімдейді. Олар ең төмендегі қызыл түстен ең жоғары орналасқан күлгін түске стикерлерді желімдеу арқылы өздерінің сабақтағы
түсінік (немесе көңіл күй) деңгейін білдіреді.
|
Ақиқат және жалған пікірлер құрастырады.
Бүгінгі сабақтағы өзінің әрекеті туралы, жаңа білімді меңгерудегі өзінің жетістіктері мен қиыншылығы туралы ой бөліседі.
|
Рефлексия:
«Кемпірқосақ».
|
|
сабақ
Бөлім:
|
|
Педагогтің аты-жөні
|
|
Күні:
|
|
Сынып:
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың
тақырыбы
|
«Үш-үштен» заттар комбинациялары
|
Оқу бағдарлама- сына сәйкес оқыту
мақсаттары
|
2.4.4.1. Қоршаған ортадағы заттардан «Үш-үштен» комбинациялар жиынын құрастыру.
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар қоршаған ортадағы нысандардан үш-үштен комбинациялар құрастырады.
Көптеген оқушылар қолда бар заттарды пайдаланып, «Үш-үштен» комбинациялар құрады.
Кейбір оқушылар комбинаторлық есептерді шығармашылықпен орындайды. Барлық мүмкін нұсқаларын сурет, сызба, кесте түрінде береді.
|
Сабақтың кезеңі/уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
Кіріспе-қызықтырушылық кезеңі Біліміңді есіңе түсір!
А) Оқушылар Маржанның 3 кесе және 2 тәрелкесінен әртүрлі нұсқалармен неше жұп ыдыс-аяқ құрастырудың мүмкін нұсқаларын ұсынады.
Мысалы,
нұсқа: бірінші кесе бірінші тәрелкемен жұптастыру.
нұсқа: бірінші кесе екінші тәрелкемен жұптастыру. 3-нұсқа: екінші кесе бірінші тәрелкеменжұптастыру. 4-нұсқа: екінші кесе екінші тәрелкемен жұптастыру. 5-нұсқа: үшінші кесе бірінші тәрелкемен жұптастыру.
6-нұсқа: үшінші кесе екінші тәрелкемен жұптастыру. Ә) Оқушылар дөңгелектерді екі-екіден қоюдың 6
|
Нысандардан екі-екіден комбинациялар құрастыру білімін еске түсіреді, практикалық жаттығу орындайды.
|
Мұғалімнің мадақтау, қолдау ілтипаты.
|
Слайд.
«Екі-екіден» заттар комбинациялары көрсетілген суреттер.
|
|
нұсқасын (Қ– Ж; Қ– С; Ж– С; Ж– Қ; С– Қ; С– Ж)
көрнекі түрде дәлелдейді.
Мақсат қою.
Қоршаған ортадағы заттардан «үшүштен» комбинациялар жиынын құруды үйренесің.
|
|
|
|
Сабақтың ортасы
|
Операционалдық-танымдық кезеңі
|
Слайд көмегімен түсіндіріледі.
|
4-тапсырма.
Критерий:
қоршаған ортадағы заттардан «Үшүштен» комбинациялар жиынынқұрады.
|
|
|
Бірінші тағам: кеспе және сорпа;
Екінші тағам: қуырдақ, қазақша ет, палау ұсынылады. Бірінші және екінші тағамдардан тұратын әртүрлі қанша түскі астың неше нұсқасын ұсынуға болады?
|
|
Дескриптор:
үшүштен берілген киімдер жиынтығынан әртүрлі киінудің бірнеше мүмкін нұсқасын құрас- тырады.
|
https://bilimland.kz/kk/subject/matematika/2-synyp/ush-ushten-kombinacziya-nusqalary?mid=f0736fe0-9ee4-11e9-a361-1f1ed251dcfe
|
|
|
|
|
|
|
Оқулықпен жұмыс.
тапсырма. 3, 5 және 7 цифрларын пайдаланып, әртүрлі екі таңбалы сандар жиынын құрады және жаза отырып, заттар комбинациясы ережесін тұжырымдайды.
33, 35, 37, 55, 53, 57, 77, 73, 75.
Заттардың комбинациясы – бұл заттардың бір- біріне қатысты әртүрлі тәсілменорналасуы.
тапсырма практикалық жұмыс түрінде ұйымдастырылады.
Қорапта бірбірден қызыл (Қ), көк (К) және жасыл (Ж) түсті қаламдар бар.
а) Қаламдардың «Екіекіден» комбинацияларының мүмкін нұсқаларын құру кестесін зерттейді.
нұсқа: қызыл қалам және көкқалам
нұсқа: қызыл қалам және жасылқалам
нұсқа: көк қалам және қызылқалам
нұсқа: көк қалам және жасылқалам
нұсқа: жасыл қалам және қызылқалам
нұсқа: жасыл қалам және көкқалам
ә) Қаламдардың «Үшүштен» комбинацияларының мүмкін нұсқаларын а) тапсырмасында берілген үлгі кесте ге қарай отырып құрады. Жауаптарын кесте түрінде көрсетіп жазады.
|
1–10-тапсырмаларды
орындау барысында:
цифрлардан әртүрлі екі таңбалы сандар құрастырады;
«Үш-үштен» комбинацияларының мүмкін нұсқаларынқұрастырады;
киімдер жиынтығынан әртүрлі киінудің 8 нұсқасын құрастырады;
практикалық жаттығулар орындайды;
екі таңбалы сандарды разрядтан аттап, аттамай қосу, азайту амалдарын орындайды;
оқылуы бойынша
|
|
«Үш-үштен» заттар комбинациялары көрсетілген суреттер.
|
|
ҚКЖ
|
ҚЖК
|
КҚЖ
|
КЖҚ
|
ЖҚК
|
ЖКҚ
|
|
теңсіздіктер жазады;
|
тапсырма қоршаған ортадағызаттардан
«үшүштен» комбинациялар жиынын құру білімін жетілдіруге, меңгертуге берілген.
тапсырма Суреттегі киімдер жиынтығынан әртүрлі киінудің 8нұсқасы:
нұсқа: жасыл белдемше, сары кеудеше, қызыл баскиім.
нұсқа: жасыл белдемше, сары кеудеше, көкбаскиім.
нұсқа: жасыл белдемше, қоңыр кеудеше,қызыл
|
комбинацияларының мүмкін нұсқаларын құрастырады, кестеде түрінде жазады.
|
|
баскиім.
нұсқа: жасыл белдемше, қоңыр кеудеше, көк баскиім.
нұсқа: қызыл белдемше, сары кеудеше, қызыл баскиім.
нұсқа: қызыл белдемше, сары кеудеше, көк баскиім. 7-нұсқа: қызыл белдемше, қоңыр кеудеше, қызыл баскиім.
8-нұсқа: қызыл белдемше, қоңыр кеудеше, көк баскиім.
тапсырма. Практикалық жұмыс. Суреттің көмегімен 3 рет әртүсті 2 дөңгелектен алып, көк дөңгелектен кейін қызыл дөңгелек болатындай етіп орналастырады.
тапсырма өзіндік жұмыс түрінде орындалады. 7, 8-тапсырмалар екі таңбалы сандармен амалдар орындау және оқылуы бойынша теңсіздіктер жазу дағдысынжетілдіреді.
9-тапсырма – үй тапсырмасы. Кестеде берілген ас мәзірінен түскі астың барлық мүмкін нұсқаларын құрастыру ұсынылады.
Кестеде берілген ас мәзірінен түскі астың барлық мүмкін нұсқаларын құрастыр.
1тағам 2тағам 3тағам
Көже Қуырдақ Шай
Борщ Палау Шырын Жауабыңды кесте түрінде жазыпкөрсет.
1-нұсқа 2-нұсқа 3-нұсқа 4-нұсқа
|
|
|
«Үш-үштен» заттар комбинациялары көрсетілген слайд.
|
Көже Көже Көже Көже Қуырдақ Қуырдақ Палау Палау Шай Шырын Шай Шырын
|
|
5-нұсқа 6-нұсқа 7-нұсқа 8-нұсқа
|
|
Борщ Борщ Борщ Борщ Қуырдақ Қуырдақ Палау Палау Шай Шырын Шай Шырын
|
|
Жауабы: 6 мүмкін нұсқасы бар.
|
|
|
10-тапсырма.
10 орындықты үшүштен бөлменiң әр қабырғасына орналастыру үлгісін зерделейді.
|
|
|
|
Сабақтың соңы
|
Рефлексиялық-бағалау кезеңі
Оқушылардың оқу мақсаттарына жету бойынша кері байланыс:
а) Жапырақтарды қызыл, сары және қызғылт түстерге әртүрлі тәсілмен бояу әдісі ұсынылады. Мысалы, қызыл, сары жәнеқызғылт;
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: қызыл, қызғылт және сары; сары - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
қызыл, қызғылт және сары; сары, қызыл және қызғылт; сары, қызғылт және қызыл; қызғылт, қызыл және сары; қызғылт, сары жәнеқызыл;
б) Саралап іріктелген тапсырмалар, нақты бір оқушыдан күтілетін нәтижелер: оқушыға дербес көмек көрсету, оқу тапсырмалары оқушылардың жеке қабілеттерін есепке ала отырып іріктеу түрінде ұйымдастырылады.
Тапсырмалар үлгісі ретінде есептер ұсынуға болады. Мысалы,
Мараттың ойыншықтарын әртүрлі ретпен неше қатарға орналастыруға болады?
Тапсырма жауаптары тақтада көрсетіледі,оқушылар өз жұмыстарынтексереді.
Рефлексия: Мен не үйрендім? «Оқушы үні».Жекелеген оқушылар өз ойларын жариялайды. Қандай тапсырмалар орындау қиындық туғызғанын,
қандай тапсырмалармен жұмыс жасау ұнағанын,
Бүгінгі сабақтағы өзінің әрекеті туралы, жаңа білімді меңгерудегі өзінің жетістіктері мен қиыншылығы туралы ой бөліседі.


title:
Бөлім

Педагогтің аты-жөні

text:
2.1.2.3.** Қосудың ауыстырымдылық, терімділік қасиеттерін тиімді есептеулер жүргізу үшін қолдану.
2.4.2.1. Тұжырымдардың ақиқаттығын немесе жалғандығын анықтау, ақиқат немесе жалған тұжырымдар құру. 2.1.1.3.** 12-ге дейін рим сандарын оқу, жазу және қолдану.
2.5.1.8.** Құрама есептердің шешуін санды өрнектер және жекелеген амалдар түрінде модельдеу.
2.4.3.2. Берілген заңдылық бойынша тізбекті құрастыру, тізбектегі заңдылықтың бұзылуын табу.
Сабақтың мақсаты
Барлық оқушылар өткен материалды қайталайды, бекітеді. Өз бетімен, жұппен, топпен жұмыс жасау дағдысын көрсетеді. Көптеген оқушыларөткен материалды қайталайды, бекітеді. Өз ойын ауызша, жазбаша жеткізе біледі. Шығармашылық мүмкіндігін көрсетеді.
Кейбір оқушылар өткен материалды қайталайды, бекітеді. Алған түсініктерін бір-бірімен байланыстырып, қарапайым жүйе жасайды.


title: Сабақтың кезеңі/уақыт - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
Сабақтың басы
|
Кіріспе-қызықтырушылық кезеңі
«А, В, С» әдісі арқылы берілген сұрақтарға жауап алынады. Өтілген тақырыптар бойынша оқушылар сұрақ қояды.
А – сұрақ қояды. В – жауап береді.
С – айтқан жауаптарды бақылайды, толық болмаса толықтырады.
Мақсат қою:
Алған біліміңді қайталайсың.
|
Сұрақтарға жауап береді, сұрақ дайындайды.
|
Қалыптастырушы бағалау.
Мұғалімнің қолдау сөздері.
|
|
Сабақтың ортасы
|
Операционалдық-танымдық кезеңі. Оқулықпен жұмыс.
Өткен тақырыптарды қайталау бағытында орындалатын тапсырмалар мазмұны:
1) Разрядтан аттамай қосу және азайту алгоритмін қолдана білу дағдыларын дамытуға және есептеу жылдамдықтарын арттыруға бағытталған тапсырмалар. Оқушылардың бірліктен бірлікті азайтуды (қосуды), ондықтан ондықты азайтуды (қосуды), амал компоненттерінің өзара байланысы негізінде қосуды азйтумен, ал азайтуды қосумен тексеруге болатынын түсінгендері, есептеулерде қолдана білгендері маңызды.
2-тапсырма тақтада жазбаша орындалады.
2) Разрядтан аттап қосу, азайту алгоритмін қолдана білу дағдыларын дамытуға және есептеу жылдамдықтарын арттыруға бағытталған тапсырмалар.
Мысалы, 37 + 53 өрнегінің мәнін есептеу үшін бірліктің астына бірлікті, ондықтың астына ондықты сәйкестендіріп жазулары, 7 бірлікке 3 бірлікті
қосамын, 10 болады. 10 санында – 1 ондық және 0 бірлік бар, мұндағы 0 бірлікті бірліктің астына жазамын, ал
1 ондықты келесі разряд бірлігіне қосу үшін ойда сақтаймын. 3 ондыққа 5 ондықты қосамын, 8 ондық,
ойдағы 1 ондықпен 9 ондық болады. Ондықтардың
|
Оқушылар тарапынан іске асатын әрекеттер:
Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай және аттап қосу және азайту алгоритмдерін қолданады, кері амалмен тексереді;
жай есеп, құрама есептерді шығару алгоритмін қолданады;
бірліктермен, ондықтармен, жүздіктермен санау, салыстыру, амалдар орындау, рим цифрларымен және шамалармен амалдар орындау, өлшем бірліктерін түрлендіру, заңдылықтарға қатысты білімі мен білігін тиімді қолданады.
|
|


title: тапсырмада - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
тапсырмада екі таңбалы сандарды қосу алгоритмін басшылыққа ала отырып, берілген өрнектің жазбаша орындалуын талдайды,қорытындылайды.
65 + 35 жағдайында қосу алгоритмін қолданады.
Сөйлемді толықтырады.
... жазамын.
... қосамын: 5 + 5 = 10 шықты. 10 бірл. = 1 онд. 0 бірл. Бірліктердің астына 0-ді жазамын, ал 1 ондықты есіме сақтап, ондықтарға қосамын.
... қосамын: 6 + 3 = 9, тағы 1 ондықты қоссақ, сонда 9
+ 1 = 10 болады. 10 онд. = 1 жүзд. Жүздік – үшінші разряд.
Ондықтардың астына 0-ді жазамын, ал 1-ді оң жақтан бастап санағанда үшінші орынға жазамын. Жауапты оқимын: ...
тапсырмада жаңа білімін қолдана отырып екі таңбалы сандарды баған түріндешығарады.
75+ 25 37+ 63 51 л + 49л
|
өз қалауынша қысқаша жазып немесе теңдеу құрып немесе сызба түрінде шығаруға болады.
Жаңа білімді меңгертуге берілген 4-тапсырмада екі таңбалы санды қосу алгоритмін басшылыққа ала отырып, 65 +35 жағдайын-дағы бағандап қосу тәсілін түсіндіреді, сөйлемді толықтырады, ауызша талдайды, қорытынды жасайды.
5 және 6-тапсырмаларда
берілген теңдеулерді шешеді, шешуін тексереді.
|
5-тапсырма.
Критерий:
екі таңбалы сандарды қосу және азайту алгоритмдерін
қолданады.
|


title: Бағалау: «Дарабоз» - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
Бағалау: «Дарабоз». Бала еңбегін сабақта бағалауға рейтинг жүйесінің қарапайым түрі. Мұғалім өзінің жеке шығармашылық журналы төмендегі бағытта бағалау жүйесін қолданады. Бұл баланың төмен баға алу қорқынышынан туатын қажетсіз әрекеттерінен арылып, шынайы еңбегімен көрінуге ұмтылуына ықпал етеді. Ұтымдылығы – бірінші орында баланың қабілетінен гөрі еңбектенуі тұратындығында.
Тынымсыз еңбек қабілетті дамытады. Баланың сенімділігі мен қызығушылығын ұштайды. Бала еңбегі мынадай бағыттардажан-
жақты бағаланғаныжөн:
Оқулық
Пысықтауға арналған тапсырмалар мазұнына сай кестелер, тірек сызбалар, модельдер, суретті таблицалар, слайдтар.
астына жазамын. Жауабын (90) оқимын. Осы үлгіде өз сөзімен түсіндіре отырып орындаулары назарға алынады, қиындық туындаған жағдайда қолдау көрсетіледі.
№1, №2, №3 тапсырмалар орындау барысында берілген сандарды пайдаланып, мәні 90-ға тең қосындылар құру
( 60 + 30, 70 + 20, 50 +40), екі таңбалы сандарды пайдаланып, осы сандардың бірліктерін қосқанда 10, ондықтарын қосқанда 7 шығатындай қосындылар жазу (48 +22, 37 +33 т.с.с.) әрекетін орындайды.
Бірліктермен, ондықтармен, жүздіктермен санауға, салыстыруға, амалдар орындау, рим цифрларымен амалдар орындау, шамалармен амалдар орындауға, өлшем бірліктерін түрлендіруге қатысты білім мен дағдыларын жетілдіру мақсатында ұсынылған№4,
№5, №6, №7, №8, №10, №11 тапсырмалар орындалады.
Жай есеп, құрама есептер шығару алгоритмін басшылыққа алып, №9 есептішығарады.
№15 тапсырманы орындау заңдылықтарға қатысты білімі мен білігін тиімдіқолданады.
Жиындар және оларға амалдар қолдану, жиындарды диаграмма арқылы көрнекі түрде кескіндеу, пікірлер, ақиқат және жалған тұжырымдарға берілген №12, №13, №14тапсырмалар талданады.


title: Саралап іріктелген тапсырмалар - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
Рефлексиялық-бағалау кезеңі Бағалау: «Дарабоз». Бала еңбегін сабақта бағалауға рейтинг жүйесінің
қарапайым түрі. Мұғалім өзінің жеке шығармашылық
«Кім ортаға...» жаттығуы. Бүгінгі сабақтағы өзінің
әрекеті туралы, жаңа
.
журналында төмендегі бағытта бағалау жүйесін қолданады. Бұл баланың төмен баға алу қорқынышынан туатын қажетсіз әрекеттерінен арылып, шынайы еңбегімен көрінуге ұмтылуына ықпал етеді. Ұтымдылығы – бірінші орында баланың қабілетінен гөрі еңбектенуі тұратындығында.
Тынымсыз еңбек қабілетті дамытады. Баланың сенімділігі мен қызығушылығын ұштайды. Бала еңбегі мынадай бағыттарда жан-жақты бағаланғаны жөн:
сабаққақатысуы;
оғандаярлығы;
тапсырманыорындауы;
өзіндікжұмысы;
ынтасы;
сабақтағыжауабы.
Рефлексия: «Кім ортаға...» жаттығуы. Есімдері жазылған таяқшалар ішінен жауап беру үшін кез келген таяқшаны кездейсоқ тәртіппен алып, баланың есімін атау. Есімі аталған бала топ алдына шығады. Бүгінгі сабақта жаңа білімді түсінгені, қандай жаңа сөздер үйренгені, өзінің бүгінгі әрекеті туралы өзіндік ой айтады. Жаттығу осылай жалғасын
табады.
білімді меңгерудегі өзінің жетістіктері мен қиыншылығы туралы ой бөліседі.


title: тапсырма – үй тапсырмасы - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
Екі таңбалы сандарды разрядтан аттап жазбаша азайту
Оқу бағдарлама- сына сәйкес оқыту
2.1.2.8. 34 + 23, 57 – 23, 45 ± 19, 47 + 33, 80 – 47, 100 – 35 жағдайларында екі таңбалы сандарды қосу және азайту алгоритмдерін қолдану.
мақсаттары
Сабақтың мақсаты
Барлық оқушылар разрядтан аттап екі таңбалы сандарды азайту алгоритмін қолданады.
Көптеген оқушылар 80 - 49, 100 – 35, 64 – 19 жағдайында екі таңбалы сандарды азайту алгоритмін өз сөзімен түсіндіреді, қолданады.
Кейбір оқушылар екі таңбалы сандарды разрядтан аттап жазбаша азайту алгоритмін тұжырымдайды, түсіндіреді, есептеулерде қолданады.
Сабақтың кезеңі/уақыт
Педагогтің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақтың басы
Кіріспе-қызықтырушылық кезеңі
Сабақтың ортасы
Операционалдық-танымдық кезеңі Оқулықпен жұмыс. 1-тапсырмада екі таңбалы санның азайту алгоритмін басшылыққа ала отырып, берілген өрнектің жазбаша орындалуын талдайды, қорытындылайды.
а) 80 – 49 жағдайында азайту алгоритмін қолданады. Сөйлемді толықтырады.
Азайғыштың бірлігінен азайтқыштың бірлігін азайтамын. 0 < 9, сондықтан азайғыштың 1 ондығынан және 0 бірліктен 9-ды азайтамын (ұмытып қалмас үшін ондықтың үстіне нүкте қоямын). 1 онд. және 0 бірл. – бұл 10 бірлікті білдіреді. 10 – 9 =1.
Бірліктердің астына 1-ді жазамын.
Азайғыштың ондығынан азайтқыштың ондығын азайтамын. 8 онд. болған еді, 1 ондықты бірліктерге жұмсадық, сонда 7 онд. қалды. 7 – 4 = 3-ті ондықтардың астынажазамын.
ә) 64 – 19 сандарын баған түрінде азайтуды өздері орындап, түсіндіреді.
тапсырмада өрнектерді баған түрінде жазып алып есептейді, ауызшатүсіндіреді.
70 – 24 90 – 23 60 мин – 32 мин
тапсырмада мәтінді зерттейді, есеп болатындай шартына сәйкес сұрақ қояды, есеп шығару алгоритмін қолданады.
Есеп шартына сәйкес сұрақтар қояды және шығарады.
Жаңа білімді меңгертуге бағытталған 1-тапсырма 80 – 49, 64 – 19 берілген сұрақтарға жауапбереді.
сандарды баған түрінде азайтудың қалай орындалғанынзерделейді;
сандарды баған түрінде азайту амалын тақтада орындайды;
өзіндік пікірібілдіреді;
басқа оқушылардың пікірінтыңдайды.
оқулықта берілген алгоритмментанысады;
сандарды баған түрінде азайту алгоритмін тұжырымдайды.
тапсырмада берілген өрнектерді баған түрінде жазыпесептейді.
екі таңбалы сандарды азайту алгоритмін қолданады. Дескриптор:
70 – 24 өрнегінің мәнінесептейді;
83 – 26 өрнегінің мәнінесептейді;
60 мин – 32 мин өрнегінің мәнін есептейді.
CD диск
CD диск. Ондықтан аттап екі таңбалы сандарды жазбаша қосу және азайту алгоритмі.
№12 кесте .
Көрнекі кестелер:
«Ондықтан аттап екі таңбалы сандарды жазбаша азайту алгоритмі».
1-мүмкін нұсқа:
А) 2 «А» сыныбында 27 бала, ал 2 «Ә» сыныбында 25 бала бар. Екі сыныпта барлығы неше бала бар? 2 «А» сыныбы – 27 бала
2 «Ә» сыныбы – 25 бала Барлығы - ? бала
Ш: 27 +25 = 52
Ж: Барлығы 52 бала. 2-мүмкін нұсқа:
Ә) 2 «А» сыныбында 27 бала, ал 2 «Ә» сыныбында 25 бала бар. 2 «А» сыныбындағы бала 2 «Ә» сыныбындағы балаға қарағанда нешеуі артық? 2 «А» сыныбы – 27 бала ? арт. 2 «Ә» сыныбы - 25бала
Ш: 27 – 25 = 2
Ж: 2 «А» сыныбында 2 бала артық. 3-мүмкін нұсқа:
Б) 2 «А» сыныбында 27 бала, ал 2 «Ә» сыныбында 25 бала бар. 2 «Ә» сыныбындағы бала 2 «А» сыныбындағы балаға қарағанда нешеуі кем? 2 «А» сыныбы – 27 бала
2 «Ә» сыныбы -25 бала ? кем Ш: 27 – 25 =2
Ж: 2 «Ә» сыныбында 2 бала кем.
4-тапсырмадаберілген өрнектің жазбаша орындалуын талдайды, өз сөзімен түсіндіреді. Екі таңбалы санның азайту алгоритмін тұжырымдайды.
100 – 35 Сөйлемді толықтырады.
... жазамын. ... азайтамын: 0 < 5, сондықтан 5 бірлікті азайғыштың ондығынан азайту қажет, бірақ 0 < 5. Ендеше бірліктерді 1 жүздіктің 1 ондығынан азайтамын (ұмытып қалмас үшін 0 және 1 цифрларының үстіне нүкте қоямын). 10 – 5 = 5. Бірліктердің астына 5-ті жазамын. ... азайтамын: 1 жүзд. = 10 онд. 10 – 1 = 9. Азайғыштың
айналдырады, есептің сұрағына жауап береді.
Бірнеше мүмкін нұсқаларын құрып, есепті өз қалауынша қысқаша жазып немесе теңдеу құрып немесе сызба түрінде шығаруғаболады.
Жаңа білімді меңгертуге бағытталған 4-тапсырмада 100 – 35 берілген сұрақтарға жауапбереді;
сандарды баған түрінде азайтудың қалай орындалғанынзерделейді;
сандарды баған түрінде азайту амалын тақтада орындайды;
өзіндік пікірібілдіреді.
басқа оқушылардың пікірінтыңдайды;
оқулықтаберілген
3-тапсырма.
Дескриптор:
сұрақ қойып, есепті шығарады. Бірнеше мүмкін нұсқасын ұсынады.
Баған түрінде жазылған жазбаша азайту амалдары және алгоритмі жазылған кесте немесе слайд.
9 ондығы қалды, ал 9 – 3 = 6. Ондықтардың астына 6- ны жазамын.
Жауапты оқимын:...
тапсырмада өрнектерді жазбаша бағандап есептейді, ауызша түсіндіреді. Жаңа білімінқолданады.
100–34 100–56 100 см – 68см
тапсырма оқылуы бойынша өрнек құру дағдысын дамытады.
а) 90 мен 36-ның айырмасынан 22-ні азайту; (90 – 36) – 22
ә) 100-ден 40 пен d-ның айырмасын азайту, мұндағы d = 29.
100 – (40 – 29)
тапсырма – үй тапсырмасы Жаңа білімін өздігінен қолдана білу дағдысын жетілдіреді,бекітеді.
алгоритммен танысады;
7) сандарды баған түрінде азайту алгоритмін тұжырымдайды.


title:
Бөлім

Педагогтің аты-жөні

text:
Бөлім
|
|
Педагогтің аты-жөні
|
|
Күні:
|
|
Сынып
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы
|
Жүздік. Жүздіктермен санау. Жүздіктерді қосу және азайту
|
Оқу
бағдарлама-
|
2.1.1.4. Санаудың ірі бірлігі – жүзді құру, 1000-ға дейін жүздіктермен санау, жазу, салыстыру.
2.1.2.5 бір таңбалы сандарды ондықтан аттап қосу және азайту/300+200 (3 жүзд.+2 жүзд.), 170-130 (17 онд.-13 онд.) түрінде ауызша
|
сына сәйкес оқыту мақсаттары
|
қосу және азайтуды орындау.
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар санаудың жаңа бірлігі – жүздің қалай құралғанын біледі және жүздіктермен санауды, жүздіктерді жазуды, салыстыруды, қосу мен азайтуды үйренеді.
Көптеген оқушылар тапсырмаларды орындау барысында жүздіктер жайлы нумерациялық білімдері мен біліктерін тиімді қолданады.
Кейбір оқушылар берілген тапсырмалар бойынша өз ойын жүйелі, дәлелді жеткізе біледі.
|
Сабақтың кезеңі/уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
Кіріспе-қызықтырушылық кезеңі
«Ақиқат, жалған» ойыны.
Шарты: айтылған пікір ақиқат болса, оқушылар «ақиқат» деп дауыстайды, пікір жалған болса, «жалған» деп дауыстайды.
Белгісіз санды табу үшін тек бір арифметикалықамал ғана орындау керек болса, онда ол қарапайымтеңдеу.
10 – ең кіші екі таңбалысан.
9 – ең кіші бір таңбалысан.
100 – ең үлкен екі таңбалысан.
Сандарды жазудағы цифрлардың орналасуын разряд деп атаймыз.
24 санында 24 бірлікбар.
24 санында 4 ондықбар.
2, 3, 4, 5, 6, 7 – натурал сандар тізбегініңкесіндісі.
25 > 17 – теңдік.т.с.с
|
«Ақиқат, жалған» ойыны. Шарты: айтылған пікір ақиқат болса, оқушылар
«ақиқат» деп дауыстайды, пікір жалған болса,
«жалған» деп дауыстайды.
|
Кері байланыс. Мұғалімнің қолдау сөздері.
|
Слайд (тапсырмалар жазылған)
|
Сабақтың ортасы
|
Операционалдық-танымдық кезеңі Оқулықпен жұмыс.
Жаңа білімді меңгертуге бағытталған 1-2 – тапсырмада суреттерді пайдаланып, санау бірліктері – ондықты және жүздікті құрастырады. Бір түймені 1 бірлік деп қабылдап,
түймелерді санайды: бір-бірден онға дейін; ондықтармен жүзге дейін; жүздіктермен мыңға дейін.
Мың санының жазылу мен оқылуына назараударады.
|
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-eki-tabali-sandardi-razryadtan-attamaj-jazbasha.html?page=7#Сабақтың_ортасы__Операционалдық-танымдық_кезеңі_Оқулықпен_жұмыс._Жаңа_білімді_меңгертуге_бағытталған_1-2_–_тапсырмада

title:
Бөлім

Педагогтің аты-жөні


title: Кез келген разрядтың әрбір 10 бірлігі оданжоғары

text:
1 және 2-тапсырмаларды орындау барысында оқушылар тарапынан іске асатын әрекеттер: ондықты, жүздікті, мыңдықты құрастырады;
бір-бірден онға дейін, ондықтармен жүзге дейін,
жүздіктермен мыңғадейін
1-тапсырма.
Критерий:
санаудың ірі бірлігі – жүзді құру, 1000-ға дейін жүздіктермен санау, жазу, салыстыру. Дескриптор:
Мәтін мұқият оқылады.
Қазан айында кітапханадан 45 бала, ал қараша айында 44 бала кітап алды. Осы екі айда барлығы неше бала кітап алды?
Мәтіннен нетүсіндің?
Қазан айында кітапханадан 45 бала, ал қараша айында 44 бала кітап алғанынбілдік.
Есепте несұралады?
Екі айда барлығы неше бала кітап алғанысұралады.
Есептің сұрағына жауап беруге бола ма? Қандай амал орындаймыз?
Есептің сұрағына жауап беру үшін қосу амалын қолданамыз.
Өрнек құрайық: 45 +44.
Есептің шешімін, жауабын жазамыз: 45 + 44 = 89. ә) Қазан және қараша айларында кітапханадан
санайды; сұрақтарға жауап береді.
тапсырмада сандарды салыстырады, зерттейді, баяндайды, жазады, әр санның ондығын көрсететін цифрды анықтайды, ондықтарды, жүздіктерді қосу мен азайту тәсілдерін түсіндіреді, амалдар орындайды.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-eki-tabali-sandardi-razryadtan-attamaj-jazbasha.html?page=8#Критерий:__санаудың_ірі_бірлігі_–_жүзді_құру,_1000-ға_дейін_жүздіктермен_санау,_жазу,_салыстыру._Дескриптор


тапсырмада амалдарды орындайды.
тасырмада сандарды салыстырады.
тапсырмада
мәтінді оқиды, санды деректер нені білдіретінін анықтайды, есепте не белгілі, не сұралатынын зерттейді, есептің сұрағын анықтау негізінде өрнек құрады, амал таңдайды, шешуін, жауабын жазады. Тапсырмалар орындау барысында туындаған қиындықтар болса, мүғаліммен бірлесе отырып, түзету жұмыстарын орындайды.
|
құрайтынын, 10 жүздік
1 мыңдықты құрайтынын түсінеді.
3-тапсырма.Критерий: жүздіктермен қосу, азайту амалдарын орындайды.
Дескриптор:
жүздіктермен қосу, азайту амалдарын орындайды.
4-тапсырма.
Дескриптор:
жүздіктермен қосу, азайту амалдарын орындайды.
5-тапсырма.
Дескриптор:
|
Ондықты, жүздікті, мыңдықты құрастыру, санау, есептеулер орындау үшін үлестірмелер, суретті кесте, сызбалар және слайд.
|
|
бала кітап алды. Қазан айында 45 бала кітап алса, қараша айында неше бала кітап алды?
Мәтінді түсініп оқиды, бос торкөзге 89 санын қоя отырып, есептің шешуін жазады.
Ш: 89 – 45 = 44.
7-тапсырма – үй тапсырмасы талданады.
8-тапсырма. 96 – 23 = 24 +
96 – 23 = 73 73 – 24 = 49
демек, 96 – 23 = 24 + 49
Қосымша тапсырмалар.
а) Амалдарды орында.
5 жүзд. + 4 жүзд. 9 жүзд. – 5 жүзд.
500 +400 900 –500
ә) Қалып қойған өрнектерді жаз.
19 + 9, 29 + 9, ... + 9, ... + 9, ... + 9, ... + 9, ... + 9, ... + 9.
27 – 8, 37 – ..., 47 – ..., 57 – ..., 67 – ..., 77 – ..., 87 – ..., 97 –
...
Туындаған қиындықтар болса, түзету жұмыстары орындалады.
|
8-тапсырмада азайту мен қосу компоненттерінің
арасындағы байланыс негізінде торкөздің орнына тиісті санды анықтайды.
|
8-тапсырма.
Дескриптор:
|
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title:
тапсырмада амалдарды орындайды.

тасырмада


title: Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту

text:
сабақ
Бөлім
|
|
Педагогтің аты-жөні
|
|
Күні
|
|
Сынып
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы
|
Екі таңбалы сандарды разрядтан аттамай жазбаша қосу және азайту
|
Оқу бағдарлама- сынасәйкес
оқыту мақсаттары
|
2.1.2.8. 34 + 23, 57 – 23, 45 ± 19, 47 + 33, 80 – 47, 100 – 35 жағдайларында екі таңбалы сандарды қосу және азайту алгоритмдерін қолдану.
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар разрядтан аттамай екі таңбалы сандарды қосу және азайту алгоритмін есептеулерде қолданады. Көптеген оқушылар 34 + 23, 57 – 23 жағдайында екі таңбалы сандарды қосу, азайту алгоритмін өз сөзімен түсіндіріп береді, қолданады.
Кейбір оқушылар екі таңбалы сандарды разрядтан аттап жазбаша қосу және азайту алгоритмін тұжырымдайды, түсіндіреді, есептеулерде қолданады.
|
Сабақтың_кезеңі/уақыт__Педагогтің_әрекеті__Оқушының_әрекеті__Бағалау'>Сабақтың кезеңі/уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
Кіріспе-қызықтырушылық кезеңі
«Алтын балыққа арналған аквариум» әдісі. (Топтық
жұмыс.)
|
Сұрақтарға жауап береді, сұрақ құрастырады.
|
Кері байланыс:
«Оқушы – оқушыға».
|
Ойынға арналған заттар.
|
|
Оқушыларға жасырын суреттер таратылады, кімге балық түссе, сол алтын балық болады, оқушы алтын балықтың маскасын киіп, ортаға шығады. Басқа оқушылар оған өткен тақырып бойынша сұрақтар қояды. Егер жауап беруден
қиналса, топ мүшелері көмектесуіне болады.
|
|
|
|
Сабақтың
|
Операционалдық-танымдық кезеңі
|
|
|
|
ортасы
|
Оқулықпен жұмыс.
|
|
|
|
1-тапсырма жаңа білімді меңгертуге бағытталған. Екі
|
1-тапсырмада
|
|
|
таңбалы сандарды қосу мен азайтудың әртүрлі ауызша
|
екі таңбалы сандарды
|
|
|
тәсілдерін салыстыруға сүйеніп, амалдарды разрядтар
|
қосу мен азайту
|
|
|
бойынша орындау тиімді деген қорытынды жасауға
|
алгоритмдерінің
|
|
|
бағыттау. Екі таңбалы сандарды қосу мен азайту
|
ұқсастығы мен
|
|
|
алгоритмдерінің ұқсастығы мен айырмашылығын
|
айырмашылығын
|
|
|
тағайындауға және есептеу дағдыларын машықтандыруға
|
анықтайды, қорытынды
|
|
|
назар аудару.
|
жасайды.
|
|
|
34 + 23 = (30 + 4) + (20 + 3) = (30 + 20) + (4 + 3) = 50 + 7 = 57.
|
|
Баған түрінде
|
|
Неліктен 30ға 20нықостық?
|
|
жазылған
|
|
Неліктен 4ке 3тіқостық?
|
|
жазбаша қосу,
|
| |
|
азайту амалдары
|
|
Қосылғыштарды разрядтық қосылғыштардың қосындысы
|
|
және алгоритмі
|
|
түрінде жазу:
|
|
жазылған кесте
|
|
34 = 30 + 4; 23 = 20 + 3.
|
|
немесе слайд.
|
|
34 + 23 = (30 + 4) + (20 + 3).
|
Сұрақтарға жауап береді,
|
|
|
Қосудың терімділік қасиетін пайдаланып, ондыққа ондықты,
|
тұжырым жасайды.
|
|
|
бірлікке бірлікті қосу:
|
|
|
|
(30 + 4) + (20 + 3) = (30 + 20) + (4 + 3).
|
|
|
|
Ондықтардың қосындысының мәні мен бірліктердің
|
|
|
|
қосындысының мәндерін қосу:
|
|
|
|
(30 + 20) + (4 + 3) = 50 + 7 = 57.
|
|
|
|
57 – 23 = (50 + 7) + (20 + 3) = (50 – 20) + (7 – 3) =
|
|
|
|
= 30 + 4 = 34.
|
|
|
|
Неліктен 50ден 20-ныазайттық?
|
|
|
| |
|
|
| |
|
CD диск .
|
|
Әр өрнектің нені білдіретінін атайды. Қорытынды жасайды.
|
|
Ондықтан
|
|
2-тапсырма және 4-тапсырма.
|
|
аттамай екі
|
|
Кестедегі баған түрінде жазылған сандарды оқиды.
|
|
таңбалы
|
|
34 + 23 = 57
Сұрақтарға жауап береді.
Қай цифр санның ондықтарын, қайсысы – бірліктерін көрсетеді? Қосылғыштар қалай жазылған?
Қай цифр сандардың ондықтарының қосындысын көрсетеді? Қай цифр сандардың бірліктерінің қосындысын көрсетеді?
Қосындының мәні қалай жазылған? Бірінші қосылғышты жазу.
Бірліктерді бірліктердің, ондықтарды ондықтардың астында болатындай етіп, екінші қосылғышты бірінші қосылғыштың астынажазу.
Сол жаққа сандардың арасына «+» таңбасынжазу,
екінші қосылғыштың астына сызықжүргізу.
Сандардың бірліктерді қосу: 4 + 3 = 7. Қосылғыштардың бірліктерінің астына 7-ніжазу.
Сандардың ондықтарды қосу: 3 + 2 = 5. Қосылғыштардың ондықтарының астына 5-тіжазу.
Жауабы: қосындының мәні 57-гетең.
57 – 23=34
Азайғыш пен азайтқыш қалай жазылған?
Қай цифр сандардың ондықтарының айырмасын көрсетеді? Қай цифр сандардың бірліктерінің айырмасын көрсетеді?
Айырманың мәні қалай жазылған?
Алгоритмнің әр кезеңіне (ондықтарды баған түрінде жазу, ондықтарды, бірліктерді қосу, азайту, ондықтан аттау, жауапты жазу, оқу) сәйкес жұмыс ұйымдастыру.
Екі таңбалы сандарды жазбаша қосу мен азайту кезіндегі сандардың жазылу реті, амалдардың орындалу реті және нәтижесі туралы қорытынды жасайды.
|
2-және 4- тапсырмаларда 34 + 23 = 57
берілген сұрақтарға жауапбереді;
сандарды баған түрінде қосудың қалай орындалғанын зерделейді;
сандарды баған түрінде қосу амалын тақтада орындайды;
өзіндік пікірібілдіреді.
басқа оқушылардың пікірінтыңдайды;
оқулықта берілген алгоритмментанысады;
сандарды баған түрінде қосу алгоритмін тұжырымдайды.
–
берілген сұрақтарға жауапбереді;
сандарды баған түрінде азайтудың қалай орындалғанын зерделейді;
сандарды баған түрінде азайту амалын тақтадаорындайды;
өзіндікпікірі білдіреді;
|
|
сандарды жазбаша қосу және азайту алгоритмі
№10 кесте
Баған түрінде жазылған жазбаша қосу, азайту амалдары
және алгоритмі жазылған кесте
|
|
Бірліктерді бірліктердің, ондықтарды ондықтардың астында болатындай етіпжазу.
Сол жаққа сандардың арасына «–» таңбасын жазу, астына сызықжүргізу.
–
Сандардың бірліктерінен бірліктерді азайту: 7 – 3 = 4. Бірліктердің астына 4-тіжазу.
Сандардың ондықтарынан ондықтарды азайту: 5 – 2 = 3.
Ондықтардың астына ондықты 3-ті жазу.
–
Жауабы: айырманың мәні 34-кетең.
3-тапсырма.
Қосу мен азайту алгоритмін тұжырымдайды.
Жаңа білімін қолдана отырып, келесі өрнектердің мәнін есептейді.
52 + 16, 34 + 65, 25 см + 43 см
Ойсергек: «Көрші».
Мақсаты: бір-біріне жылылық сыйлау. Көршіңді оң жақтан құшақта, Көршіңді сол жақтан құшақта.
Оң жақтағы көршіңе жымиып, Сол жақтағы көршіңе жымиып, Бүгінгі жаттығу барысы,
Біз – үлкенотбасы.
5-тапсырманы орындау барысында жаңа білімді қолданады. 6-тапсырма. Қосындыны табуға берілген есептің шешу білігінжетілдіреді.
тапсырма – үй тапсырмасы. Оқушылар ондықтан аттамай екі таңбалы сандарды қосу, азайту білімінпайдаланады.
тапсырмада 1, 9, 6 және 3 цифрларын бір рет қана пайдаланып, ең үлкен (96) және ең кіші (13) екітаңбалы
|
басқа оқушылардың пікірінтыңдайды;
оқулықта берілген алгоритмментанысады;
сандарды баған түрінде азайту алгоритмін тұжырымдайды.
3-тапсырмада жаңа білімін қолдана отырып, өрнектердің мәнін есептейді.
Қозғалыс жаттығуын орындайды.
5-тапсырмада жаңа білімін пайдалана отырып, мысалдарды баған түрінде есептейді. 6-тапсырмада қосындыны табуға берілген есептің шығарады.
|
3-тапсырма.
Критерий:
екі таңбалы сандарды қосу және азайту алгоритмдерін қолданады. Дескриптор:
52 + 16 өрнегінің мәнінесептейді;
34 + 65 өрнегінің мәнінесептейді;
25 см + 43 см өрнегінің мәнін есептейді.
5-тапсырма.
Критерий:
екі таңбалы сандарды қосу және азайту алгоритмдерін қолданады. Дескриптор:
|
немесе слайд.
CD диск. Ондықтан аттамай екі таңбалы сандарды жазбаша қосу және азайту алгоритмі.
№10 кесте.
|
|
сандарын жазады, осы екі санның айырмасын баған түрінде
|
7-тапсырма – үй
| |
|
жазады.
|
тапсырмасы.
|
мәнін есептейді.
|
96 – 13
|
Ондықтан аттамай екі
| |
|
таңбалы сандарды қосу,
|
мәнін есептейді.
|
|
азайту алгоритмін
| |
|
қолданады.
|
өрнегінің мәнін
|
|
8-тапсырмада 1, 9, 6
|
есептейді.
|
|
және 3 сандарын
|
|
|
пайдаланып, ең үлкен
|
|
|
және ең кіші екі таңбалы
|
|
|
сандар жазады. Осы екі
|
|
|
санның айырмасының
|
|
|
мәнін баған түрінде
|
|
|
жазып есептейді.
|
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы сандардың құрылуы. Ондықтармен санау

text:
Сабақтың ортасы
|
1-тапсырмада натурал сандар қатары туралы білімдерін есіне түсіреді және толықтырады.
Сыныпта неше оқушы бар?
Сыныпта неше парта, тақта, орындық бар?
Сенде неше оқулық бар?
Осы сұрақтарға жауап беру барысында қандай сандарды атадың?
Оқушылар сұрақтарға жауап бере отырып, сандар «Неше зат? Зат нешеу?» деген сұрақтарға жауап беруге көмектесетінін және бұл сандар натурал сандар деп аталатынын естеріне түсіреді.
Оқулықпен жұмыс.
2-тапсырма оқушыларды екі таңбалы санның құрылуы туралы өз тұжырымын жасауға жетелейді. Тапсырма жаңа тақырыпты ойын ойната отырып, меңгерту мақсатында орындалады.
3-тапсырманы топтық жұмыс түрінде орындау ұсынылады.
Бұл тапсырмада сандарды анықтау амалдары жүзеге асады. Мысалы,
5 ондық пен 6 бірліктен тұратын сан қандай сан? (56)
6 ондық пен 9 бірліктен тұратын санды анықта.
Неше таңбалы санды анықтадың? (екі таңбалы)
Бірлігі нешеу, ондығы нешеу?
8-тапсырма. Үй тапсырмасы сыныпта түсіндіріліп беріледі.
Дескриптор:
жауабы 15-ке тең болатын мысалдарды анықтайды.
|
1-тапсырмада оқушылар сұрақтарға жауап бере отырып, натурал сандар туралы білімдерін естеріне түсіреді және толықтырды.
тапсырмада бірліктермен, ондықтармен санай отырып, шаршы санын анықтайды,
шаршы санын қалай анықтағанын түсіндіреді. Бірін-бірі тыңдайды, жауабын толықтырады. Бір разрядтың 10 бірлігі келесі өзінен кейінгі разрядтың 1 бірлігін құрайтынын түсінеді.
Қосымша ақпаратпен танысады. «Разряд» терминімен танысады, санның жазылуында әрбір цифрдың белгілі бір орны болатыны, оның разряд деп аталатынын түсінеді.
|
Қол шапалақтау әдісі арқылы бағаланады.
Бағдаршам әдісі бойынша бағалайды.
|
Кітаптар
Бағдаршам суреті.
|


title: Сабақтың ортасы - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы санның разрядтық құрамы Оқу

text:
Сабақтың ортасы
|
Операционалдық-танымдық кезеңі Оқулықпен жұмыс.
1-тапсырма оқушылардың жаңа білімді меңгеру деңгейін жетілдіруге, тұжырым жасауға көмегін тигізеді. Бұл тапсырмада оқушылардың бірліктер - бірінші разряд бірліктері, ондықтар – екінші разряд бірліктері екенін түсіне белгендері маңызды. Екі таңбалы санның разрядтық кестесін пайдаланып, екі таңбалы санның разрядтық құрамын анықтайды, атайды.
Кестеде екінші қатарда берілген санды ата. Жазып көрсет.
Кестеде ... қатарда берілген санды ата. Жазып көрсет.
Бірліктер нешінші разряд бірліктері деп аталады?
Ондықтар нешінші разряд бірліктері деп аталады?
Оқушылар тақтада көрсетілген күнтізбеден өздерінің туған күндерін көрсетеді.
Марат, күнтізбеден туған күніңді көрсете аласың ба? Санды ата.
Неше таңбалы сан атадың?
Бірлігі мен ондығын атап бере аласың ба?
Ал, анаңның туған күні ше? Қай күн?
2-тапсырма разрядтық қосылғыштардың қосындысы туралы ұғымды түсіндіруге негізделген. Суретке қарап, сұрақтарға жауап береді және тапсырманы орындайды.
Сұрақтарға жауап беру негізінде екі цифрды пайдалана отырып, екі таңбалы сан жазады, оқиды, санның ондығы мен бірлігін көрсетіп тұрған санды анықтайды.
– Мәдидің туған күні қыргүйек айының нешесі?
|
Оқулықпен жұмыс.
1-тапсырмада екі цифрды пайдалана отырып, екі таңбалы сан жазады, оқиды, санның ондығы мен бірлігін көрсетіп тұрған санды анықтайды.
Тілдік қатынаста «бірліктер
– бірінші разряд бірліктері», «ондықтар – екінші разряд бірліктері» орынды қолданады.
2-тапсырмада жаңа білімдерін қолдана отырып, күнтізбеден Мәдидің туған күнін анықтайды, санның ондықтары мен бірліктерін ажыратады, сұрақтарға жауап береді.
Разрядтық қосылғыштардың
қосындысы туралы ұғымды
|


title: Қалыптастырушы - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы санның разрядтық құрамы Оқу

text:
Осы санды цифрмен жаз. Оның разрядтық құрамын анықта және разрядтық қосылғыштардың қосындысына жікте.
Бұл санды жазу үшін сен неше цифр қолдандың? (1 және 7 цифрлары.)
Қай цифр санның ондықтарының санын білдіреді?
Қай цифр санның бірліктерінің санын білдіреді?
Кез келген екі таңбалы санның ондықтар мен бірліктерден тұратынын және оны разрядтық қосылғыштарға жіктеуге болатыны, яғни ондықтар мен бірліктердің қосындысы түрінде өрнектеуге болатыны пысықталады. 17 саны
1 ондықтан, 7 бірліктен тұрады. Мұнда 10 және 7 сандары – 17 санының разрядтық қосылғыштары. Қосындының бірінші қосылғышы (10 саны) қосынды мәнінің
(17 саны) ондықтары санына тең. Ал екінші қосылғышы ( 7 саны) қосынды мәнінің
(17 саны) бірліктері санына тең.
Оқушылар жаңа ақпарат бойынша мәлімет алады. Жаңа ақпаратты өзінде бұрыннан бар біліммен байланыстырады.
Қандай тұжырым ұсынасың? Түсіндір.
– Оқулықта берілген тұжырыммен танысайық және толықтырайық.
Екі таңбалы санның әрбір цифры сәйкесіншебірінші және екінші разрядтың бірліктеріболыптабылады. Екі таңбалы санды разрядтық қосылғыштар-дың, яғни разрядтық сандардың (ондықтармен бірліктердің) қосындысы түрінде жазуғаболады. 3-тапсырмада санның разрядтық құрамын
зерделеуге назар аударылады. Санның ондықтары мен бірліктерін анықтайды. Әр санның ондықтары мен бірліктерін атай отырып, бос торкөзді толтырады.


title: -тапсырмада - Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы санның разрядтық құрамы Оқу

text:
4-тапсырмада сандарды атайды.
Қай цифр ондықты білдіреді?
Қай цифр бірлікті білдіреді?
5-тапсырмада мысалдарды шығара отырып, алдыңғы білімін пысықтайды.
6- тапсырма оқылуы бойынша теңдеуді оқу, жазылуы мен оқылуын сәйкестендіру білімін жетілдіреді.
|
түсінеді.
17 санын разрядтық қосылғыштарға жіктеп жазады.
3-тапсырмада санның разрядтық қосылғыштарын анықтайды.
4-тапсырмада сандарды атай отырып, осы сандардың әрқайсысында неше бірлік бар екенін анықтайды.
тапсырмада
мысалдарды шығарады.
6- тапсырмада математикалық жазба мен теңдеудің оқылуын ауызша сәйкестендіреді.
|
сұрақтарын қойылады:
«Неліктен? Қалайша? Қалай?..».
17 саны неліктен екі таңбалы сан деп аталады? (17 саны екі цифрдан құралған)
Ондықтер немесе бірліктер санын білдіретінін цифрларды қалай анықтадың? т.с.с.
3-тапсырма.
Критерий:__санның_разрядтық_құрамын_анықтайды._Дескриптор'>Критерий:
39 санының разрядтық құрамын анықтайды.
4-тапсырма.
Критерий:
санның разрядтық құрамын анықтайды, оқиды, жазады. Дескриптор:
48, 33, 50, 74
сандарды атайды;
осы сандардың әрқайсысында неше бірлік бар екенін анықтайды.
6-тапсырма.
Дескриптор:
теңдеу мен теңдеудің оқылуын байланыстырады.
|


9-тапсырма оқушылардан ойлануды қажет етеді. Бұл тапсырманы
«Рөлдік ойын» түрінде ұйымдастырған тиімді болады. Әр баланың рөлін бөліп алған оқушы есепте берілген деректер бойынша әрекет етеді.
Саматттың Айдостан кейін, ал Айдостың Жанардан кейін келгені белгілі, демек Самат Айдос пен Жанардан кейін келген. Ал Әлия Саматтан бұрын келген жоқ, ендеше Әлия Саматтан кейін келген. Есептің жауабы: Жанар, Айдос, Самат, Әлия.
Қосымша тапсырма:
Қабілеті жоғары оқушыларға арналған тапсырма үлгісі: «Менің сұрағым».
Кесте бойынша «... ондық», «... бірлік» сөздерін қолданып, сұрақтар құрастырады. Мысалы, 8 ондығы және 5 бірлігі бар санды атап бере аласың ба?
97 санында бірлікті көрсететін цифрды ата т.с.с.
Ондықтар Бірліктер (екінші разряд) (бірінші разряд)
... ...
«Үй тапсырмасы» айдарымен берілген
8-тапсырма екі таңбалы сандардың разрядтық
|
9-тапсырманы рөлдік ойын түрінде орындайды.
Қосымша тапсырма Сұрақтарға жауап бере отырып, жаңа білімін бекітеді.
Үй тапсырмасы. Екінші разрядтың 3 бірлігінен және бірінші разрядтың 5 бірлігінен
|
9-тапсырма.
Дескриптор:
оқушылар рөл таңдап алады;
рөл таңдап алған оқушылар өз орындарын анықтайды.
Мұғалімнің оқушылармен кері байланысы:
«Мадақтама». Тапсырмаларды белсенді орындаған, орындауда талпынған, өз ойларын жеткізген балалар еңбегі және ұтымды жауаптары- мен, ойлау дағдыларымен ерекшеленген балалар еңбегі мадақталады.
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-eki-tabali-sanni-razryadti-rami-ou.html?page=5#Дескриптор:__оқушылар_рөл_таңдап_алады;__рөл_таңдап_алған_оқушылар_өз_орындарын_анықтайды.___Мұғалімнің

title:
-тапсырма оқушылардан ойлануды қажет етеді. Бұл тапсырманы
«Рөлдік ойын»


title: Сабақтың тақырыбы Екі таңбалы санның разрядтық құрамы Оқу

text:
2.1.1.3.** Екі таңбалы сандардың разрядтық құрамын анықтау, разрядтық қосылғыштарға жіктеу.
2.5.2.1. Екі таңбалы сандардың графикалық моделін құру, разрядтық кестені қолдану.
Сабақтыңмақсаты
Барлық оқушылар екі таңбалы сандардың разрядтық құрамын анықтайды, разрядтық қосылғыштардың қосындысы түрінде жазады. Көптеген оқушылар екі таңбалы сандардың разрядтар кестесін қолданады, ең кіші және ең үлкен екі таңбалы сандарды анықтайды, оларды ондық пен бірі таңбалы санның қосындысы түрінде, яғни ондықтар мен бірліктердің қосындысына жіктеуге болатынын түсінеді, білімін қолданады.
Кейбір оқушылар екі таңбалы санның разрядтық құрамы туралы білімін тапсырмалар орындау барысында тиімді қолдана алады, басқаларға да түсіндіре алады.
Сабақтыңкезеңі/уақыт
Педагогтіңәрекеті
Оқушыныңәрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақтыңбасы
Кіріспе-қызықтырушылықкезеңі «Өрмекші» әдісі Оқушылар өрмекшіні өздері сызып, оқытушы ортасына өткен тақырып жазады.Өрмекшінің аяқтарына берілген тапсырманы орындайды.
1-сыныптағы білімі пысықталады.
Ондықтармен және бірліктермен санау, мұнда 20-ға дейінгі екі таңбалы сандардың бір ондықтан және бір немесе бірнеше бірліктерден тұрады, оларды ондық пен бір таңбалы санның қосындысы түрінде, яғни ондықтар мен бірліктердің қосындысына жіктеу пысықталады.
20 көлеміндегі екі таңбалы сандардың разрядтық құрамын анықтау пысықталады.
20 көлеміндегі екі таңбалы сандардың разрядтық қосылғыштардың қосындысына жіктеу пысықталады.
11-ден 20-ға дейінгі сандар үшін «ондыққұрам» мен разрядтық құрам» терминдері –синонимсөздер.
«11-ден 20-ға дейінгі сандарды разрядтыққосылғыштарға жіктеу» мен «сандыразрядтық қосылғыштарға жіктеу»тапсырмаларыбірдейәрекетті анықтайды.


Сабақтың тақырыбы: «ЭкоАсар»
Мақсаты: Табиғатты қорғау, экологиялық тәрбие негіздерін қалыптастыру
Білімділік: Қоршаған ортаның сапасы және ластануы туралы, сыртқы ортаның барлық факторларының бір-біріне байланыстылығы, оның ішінде бііз және табиғат байланыстылығын білуге үйрету;
Дамытушылық: Оқушылардың сабаққа деген қызығушылығын, белсенділігін арттыру, өз бетімен жұмысқа дағдылануға, өзін-өзі тануға, тіл мәнерін, ой-өрісін дамытуға бейімдеу.
Тәрбиелік: Табиғатты қорғай алатын адамгершілігі мол, ізгілікті, мәдениетті ұрпақ тәрбиелеу
Көрнекілігі: Табиғат туралы қанатты сөздер, слайдтар, түрлі суреттер, мақал мәтелдер, жұмбақтар.
Сабақтың әдіс-тәсілдер: сұрақ-жауап, талдау, түсіндіру, топпен жұмыс.
Сабақ барысы:
Ұран:ЭКО-сағат – Қазір баста!
Ұйымдастыру кезеңі:
Бәрі хормен:
Амансын ба, Алтын күн!
Күннің көзі ашылсын,
Көкке шуақ шашылсын
Құтты қонақ келіпті
Төрімізге еніпті
Ал, қанікей бәріміз
Сәлем дейік үлкенге
Сәлеметсіздер ме, апайлар!
Кіріспе сөз:
Табиғат - қоғамның қорғаны. Алғашқы қауымнан қазіргі ғарыш дәуіріне дейін адам баласының өмір сүруге қажет барлық мұқтажын табиғат өз қазынасымен жомарттықпен өтеуде. Өміріне, экономикалық –географиялық жағдайына, тарихи дамуына қарай қазақ халқы табиғат қойнауында бірге өсіп, біте қайнасып келе жатыр.
Мұндай жақындық оларды табиғатың бауыры, жанашыры етіп жіберген. Халықтың табиғатты қадірлеп-қастерлеуге сезімін бүкіл өмір тағылымынан кездестіреміз.
Балалар табиғат дегенде ойымызға не келеді?
Қамқоршы
Емші
Сұлулықтың көзі
ТАБИҒАТ
Жер - Ана
Өмір өзегі
Жасыл желек
Табиғат — ол Өсімдік. Өсімдік — бұл жасыл желек, көк майса құрақ, қызыл-жасыл гүлдер. Өсімдік ашыққанда — тамақ, шөлдегенде — сусын, ыстықта — көлеңке сая, суықта- пана, ауырғанда — дәрі, ренжігенде — қуантатын табиғаттың сұлу көркі — гүл. Өсімдік таза ауа, еліміздің дәулеті — жасыл желек, орман.
Кезекті оқушылардың табиғат туралы тақпағына берейік:
Су деген тіршіліктің қаны емес пе,
Су деген табиғаттың жаны емес пе!
Су жоқ жерде өмір жоқ, ол, ақиқат,
Күміс су, қара жердің сәні емес пе!
Топырақтан өмір иісі шығады
Оны денең тиіп кетсе ұғады.
Еңбегіңді есесіне беретін,
Жақсылық та топырақтан шығады.
Табиғат сенде бәрі ортақ,
Аспаның, күнің, айың да.
Тегінде жаның жомарт — ақ,
Ізгілік жатыр бойында.
Табиғат, қызығам сенің суретіңе,
Бас ием сенің құдіретіңе.
Тұрасың күллі әлемге нұр таратып,
Тұтқасы тіршіліктің күн бетінде.
Бүгінгі тақырып табиғатқа, Жер экологиясына, оның ішінде Қазақстан экологиясына яғни біздің өлкеміздің экологиясына арналғанын ұққан шығарсыңдар.
Сөздік жұмыс
Экология - «эйкос» - үй, «логос» - білім – қоршаған орта туралы білім деген сөзді білдіреді. Ал енді, біз табиғаттың бөлшектерін қарастырып шығайық. Қоршаған ортаның экологиясын зерттейік.
— Балалар, қазір біз Қазақстанның әсем табиғаты туралы және оған тиіп жатқан зардаптар туралы видеофильм көреміз.
(талдау жұмысын жүргізу)
— Келесі кезекті тапсырмаларға береміз.
1-жағдаят. Арман бақ ішінде келе жатыр еді, терек бұтақтарын сындырып, жатқан ба-лаларды көрді-де, тұрып қалды…
Сұрақ:
1. Арман не істеді деп ойлайсыңдар?
2. Арман қандай бала?
3. Бұтақ сындырып жатқан балалар қандай екен?
2-жағдаят. Серік достарымен бірге ауыл сыртындағы бұлаққа келді. Ол бұлақтың көзінің қалдық шөптер, босаған ыдыстар мен қоқыстардан бітеліп қалғанын көрді…
Сұрақ:
1. Серіктің әрекеті қанда болады деп ойлайсыңдар?
2. Серіктің бойынан қандай қасиеттерді көруге болады?
3. Бұлақтың көзінің бітеліп қалуына кімдер кінәлі деп ойлайсыңдар?
Оқушылардың орындауында «Атамекен» әні.
Осы табиғатымызды сақтап қалу, кейінгі ұрпаққа қалдыру біздің азаматтық борышымыз. Ендеше осы істе сендер қандай үлес қосар едіңдер?
1. «Бір, ағаш кессең, он, ағаш ек» — жасыл желек бағдарламасына ат салысамыз;
2. «Судың да сұрауы бар» — суды ысырапсыз пайдалануға жол бермейміз,
ластамаймыз
3. Орман-тоғайды, бақтарды күл — қоқыстан тазалап, өрттен қорғаймыз.
4. Аң, құстарды рұқсатсыз атуға тиым саламыз, қамқорлық жасаймыз.
Қызығушылықты ояту.
— Балалар, мына сөзжұмбақты шешсек, бүгінгі сабағымыздың тақырыбы шығады екен.
Сөзжұмбақ сұрақтары.
1. Аң патшасы.
2. Қазақстанның әсем қаласы.
3. Қазақтың қарт, ақыны.
4. Қазақтың батыр қызы.
5. Қазақстандағы көмір өндіретін жер.
6. Ай аты.
Қорытынды
Қорыта келгенде, адамның табиғатсыз тіршілік ете алмайтынына көз жеткіздік қой дейміз. Табиғатты сүйе білу үшін табиғат туралы мол білу керек. Ал мол білім — кітапта, әр пәнді жақсы оқуда. Қашанда табиғатқа қамқорлық керек. Оған қалай болса, солай қарайтын адамдар қайда да болса кездеседі. Мысалы: сөндірілмей тастал ған шырпы, темекі тұқымы жайқалып тұрған орман тоғайды құртып жіберуі мүмкін. Ал бір, ағаштың өсуіне қаншама көп жылдар керек екендігін біз білеміз. Мұндай жағымсыз қылықтардан өзімізді аулақ ұстайық, табиғатты аялайық! Табиғатты сүйе білмеген, туған жерін, елін-де сүйе алмайды.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: «ЭкоАсар» Мақсаты: Табиғатты қорғау, экологиялық тәрбие негіздерін қалыптастыру Білімділік


title: Сабақтың тақырыбы Эко және smart-city. Болашақ қалалар

text:
Бөлім
|
Геосаясат
|
Педагогтың аты-жөні
|
Туланали Азамат, Оңайбаева Нариман
|
Күні
|
28.04. 2023ж
|
Сынып
|
Қатысушылар саны 23
|
Қатыспағандар саны 0
|
Сабақтың тақырыбы
|
Эко және smart-city. Болашақ қалалар
|
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)
|
Қазақстанның болашақтағы қалалары. Өнеркәсіптік революция
|
Сабақтың мақсаты
|
Қазақстанның болашақтағы эко және smart қалаларына шолу
|
Бағалау критерииі
|
Қазақстанның болашақ қалаларын талдайды.
|
Сабақтың кезеңі/ уақыты
|
Мұғалімнің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Басы
|
Қызығушылықты ояту үшін миға шабуыл.
Сабақты бастамас бұрын топқа бөліп алу
Сыныптағы бала санына қарай бөлу
Әр оқушы өзіне ұнаған түсті алады
Суреттерінде не бейнеленгенін сипаттайды
Берілген суреттерді біріктіріп, мәтін құрастырады.
Өткен сабақты пысықтау:
Ширату жаттығуы: Оқушыларды сыни тұрғыдан ойландырту үшін «Ой қозғау» әдісі арқылы сұрақ қоямын. Осы сұрақтар арқылы сабақтың тақырыбын айқындаймын.
|
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
|
Қол шапалақ
|
Ұялы телефон
Және интернет желілері
Кітап
|
Ортасы
|
«Ми шабуылы»:
Қазақстан дүниежүзі елдерімен қатынасының маңызы қандай?
Дүниежүзі елдерімен қандай байланыс орнатылды? Қарым-қатынас орнату неліктен маңызды?
Оқушыларды топтарға бөлу. Топқа бөлу үшін елдердің тулары суреттері арқылы бөлуге болады.
Топтық жұмыс.
1 топ - Қазақстан және Солтүстік Америка елдерімен қарым-қатынасы
2 топ – Қазақстан және Оңтүстік Америка елдерімен қарым-қатынасы
3 топ – Қазақстан және Азия елдерімен қарым-қатынасы
4 топ – Қазақстан және Еуропа елдерімен қарым-қатынасы
Тапсырма. Оқушылар Қазақстан және дүниежүзі елдерімен қарым-қатынасы мен байланысын зерттейді. Зерттеу жоспары:
Таңдалған елмен қатынас түрін талдау.
Таңдалған елмен қатынастың Қазақстан үшін маңыздылығын талдау
Таңдалған елмен байланысты күшейту жолдарын ұсыну.
Оқушылар зерттеген жұмыстарын ұсынады. Ұсыну жолдарын өздері таңдайды. Рөлдік ойын, репортаж, постер, инфорграфика.
Бағалау. Топтар бірін-бірі бағалайды.
Дескриптор:
Қазақстан және таңдалған елмен қатынас түрін талдайды
Қазақстан және таңдалған елмен қатынастың маңыздылығын талдайды
Қазақстан және таңдалған елмен байланысты күшейту жолдарын ұсынады.
Топтық жұмыс
Мұғалім оқушыларға мәтінмен танысып шығуға тапсырма береді.
1 топ: Дүниежүзі елдерінің басқару формасы мен мемлекет құрылымындағы айырмашылықтарын ауызша анықтайды.
2 топ: Тәуелді аумақтарды қандай аумақтарға бөлуге болатынын, Дүниежүзінің саяси картасынан әр дүние бөлігіндегі тәуелді аумақтарды тауып, олардың қай мемлекеттердің қарамағында екендігін карта бойынша анықтайды.
3топ: Халықаралық ұйымдардың түрлерін анықтайды, және Қазақстанмен осы ұйымдар арасындағы байланыс түрлеріне талдау жасайды. 3 топ мәтінді бөліп оқи отырып түртіп отырады.
Сосын әр топқа конверт беріледі . Конвертте 5 сұрақ берілген . Оқушылар сұрақтарға тақырып бойынша жауап бере отырып , 5 минут ішінде мәтін дайындайды . Оны қорғауға 1 минут уақыт беріледі .
|


title: % Ереже - Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер

text:
Мысалы , егер қоян 10 кг шөп жесе , онда оның жеке салмағы 1кг –ға артуы мүмкін. Түлкі не қасқыр, 1кг қоянды жеп, салмағы тек 100 граммға өскен, ал келесі жыртқыш 10 граммға. Міне сондықтан болар қоректену тізбегінде 4-6 саннан артық ағзалардың болмауы. Ал экологиялық пирамидалар саны үлкен қабаттардан құрылуы мүмкін емес.
Табиғатта негізгі энергия көзі - күн сәулесінен бастау алған
№1 тапсырма
Шымшықтардың (екінші реттік консумент) 1кг массасында 4000 ккал энергиясы бар делік, ал
ормандағы фотосинтездің ПӘК-і (КПД) 2% ды құрайды. Үстінен 2*107 ккал күн энергиясы түскен бірлестікте салмағы орташа 20гр. осы құстардың қанша жоғарғы саны тамақтана алады
Установлено, что в 1 кг массы тела соловьев (консументы второго порядка) содержится 4000 ккал энергии, а КПД фотосинтеза в лесу составляет 2%. Какое максимальное количество этих птиц со средней массой 20 г сможет прокормиться в сообществе, на поверхность которого поступает 2*107 ккал солнечной энергии?
№1 тапсырма шешуі:
1. Фотосинтез үрдісі нәтижесінде ормандағы өсімдіктер пайдаланған күн сәулесінің энергия мөлшерін табу; пропорция құрамыз:
2*107 ккал – 100%
Х – 2%
Х = (2*107 *2)/100 = 4*105
жалғасы бар
2. Екінші реттік консументтер қорекпен бірге қабылдайтын энергия мөлшерін анықтаймыз.
Ол үшінЛиндеман ережесін ескереміз :
4*105 ккал * 0,01 = 4*103 ккал (4000 ккал)
3. Массасы 20 гр бір шымшық денесіндегі энергия мөлшерін тауып аламыз:
4000 ккал – 1кг (1000г)
Х – 20 г
Х = (4000*20)/1000 = 80 ккал
4. Енді орман бірлестігінде қанша шымшық саны қоректенуі мүмкін болатынын табамыз.


title: Х – 4000 ккал  Х = 4000/80 = 50 шымшық

text:
Жауабы: Аталған бірлестікте 50 шымшық қоректенуі мүмкін.
№2 тапсырма
Бір айда шөпқоректі жануар 15 кг екінші реттік өнім жасады . Продуценттермен бірінші реттік өнімнің (кг) қанша мөлшері түзілді, егерде олардың тыныс алуына 75%, 20% бірінші реттік өнім пайдаланбаған болса, ал биомасса бірінші трофикалық деңгейден екіншіге өтуі 10 % ережеге бағынады. Какое количество валовой первичной продукции (кг) было образовано продуцентами, если их трата на дыхание составили 75%, 20% первичной продукции осталось неиспользованной, а переход биомассы с первого трофического уровня на второй подчиняется правилу 10%?
№2 тапсырма шешуі:
Жануардың,яғни бірінші реттік консументтің (Р) жеген шөп мөлшерін анықтаймыз. Линдеман ережесіне ережесіне сәйкес бұл:
Р = 15 кг * 10% = 150 кг
2. Тыныс алуға кеткен мөлшерін (R): анықтаймыз:
150 кг – 100%
Х (R) – 75%
Х = (150*75)/100 = 112,5 кг
№2 тапсырма шешуі:
3. Бастапқы өнімнің қанша мөлшері пайдаланбай қалғанын табамыз (F):
150 кг – 100%
Х (F) – 20%
Х = (150*20)/100 = 30 кг
4. Продуценттер түзген жалпы өнімнің мөлшерін анықтаймыз,формуламен:
Определяем количество валовой продукции, образованной продуцентами, по формуле
С = Р+ R + F = 150+112,5+30 = 292,5 кг
жауабы: Продуценттермен 292,5 кг жалпы бастапқы өнім түзілген. Продуцентами образовано 292,5 кг валовой первичной продукции
Суқоймасында массасы 8кг шортан өсу үшін қанша мөлшерде планктон (кг) қажет?
Суқоймасында массасы 8кг шортан өсу үшін қанша мөлшерде планктон (кг) қажет?
№3 тапсырма
шешуі: I. трофикалық тізбек сызбасы :
Продуцент (…………….) Консумент-1 (…………..) Консумент-2 (………….)
шортан планктон Торта балық II. Берілген сызбаға есептің ережесін жазамыз


title:
кг
8 кг х 10 - Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер

text:
8 кг 8 кг х 10 (8 кг х 10) х 10 III.Есептеу : Планктон массасы = (8кг х 10) х 10 = 800 кг
жауабы: массасы 8 кг.шортан өсу үшін ,800 кг планктон қажет
№4 тапсырма
Туғанда 1айда бөлтіріктің массасы 1 кг болды, ол тек қояндармен ғана (орташа массасы 2 кг) қоректенді дейік, қасқыр 40кг салмақ жинау үшін қанша қоян жеді? Ал қояндар қанша(кг) шөп жеген болар еді?
шешуі: I. трофикалық тізбек сызбасы :
Продуцент (…………….) Консумент-1 (…………..) Консумент-2 (………….)
қасқыр өсімдік қоян II. Қасқырдың жинаған салмағы: Масса, қасқыр жинаған = 40 кг – 1 кг = 39 кг
II. Есептегі берілген есептелгендерді есеп шартына сай сызбаға жазамыз : 39 кг 39 кг х 10 (39 кг х 10) х 10 III. Есептеу: Масса (қоян) = 39 кг х 10 = 390 кг;
масса (шөп) = (39 кг х 10) х 10 = 3900 кг
Қояндар саны= 390 кг : 2 кг = 195 дана;
жауабы: қасқыр195 қоян жеді, қоян 3900 кг шөп жеген еді.
Қоректік тізбектерді құра білеміз бе?
Төменгі суреттерден әр тізбектегі ағзаның экологиялық құрылымдағы орнын айтыңыз.
Water plant Fly Frog Small fish Big fish Sea bird Jackal Rabbit Lion
Суреттен өз қоректік тізбегіңді құр:
КӨМЕК:
Қоректік тізбек 2 типке бөлінеді:
Жайылымдық қоректік тізбек (жеп құрту) цепь выедания
Детриттік қоректік тізбек (ыдырау)
«ИӘ » немесе «ЖОҚ» деп белгіле
Продуценттер – автотрофтар
Жасыл балдырлар – продуценттер
Адамдар – автотрофтылар
Қоңыз—көлбақа—жылан—бүркіт—бактерия
Редуценттер – органикалық заттарды түзеді
Өсімдікқоректілер – І реттік консументтер
Етқоректілер – тұтынушылар
Консументтер (лат. consumo – тұтынамын), бейорганикалық заттардан органикалық зат құраушылар.


title: Өзіңді- өзің тексер! - Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер

text:
Консументтер (лат. consumo – тұтынамын), бейорганикалық заттардан органикалық зат құраушылар.
оқу мақсаты:
9.3.1.3 - Энергия, биомасса және сандар пирамидаларын салыстыру
Экологиялық пирамиданың негізгі үш түрі болады:
Пирамида негізін
1-ші деңгей (продуценттер деңгейі) құрайды, ал келесі деңгейлері пирамиданың қатар және төбесін түзеді.
1927 жылы Ч.Элтон зерттеді.
Сандар пирамидасы (Ч.Элтон 1927ж)
Биомасса пирамидасы (көл)
Биомасса пирамидасы-(г/м2)әрбір қоректік деңгейдегі тірі заттардың жалпы құрғақ салмағын сипаттайды.Экожүйеде өте ұсақ продуценттер мен ірі консументтердің жалпы салмағынан кез келген уақытта продуценттердің жалпы салмағы жоғары, яғни биомасса пирамидасы да төнкерілген болуы мүмкін.
Энергия пирамидасы
Энергия пирамидасы
Энергия пирамидасы- (Дж/м2 жыл)-қоректік деңгейдегі энергия ағынының немесе "өнімділігінің" шамасын көрсетеді. Жүйеге қорекпен келетін энергияның барлық көзі ескерілген жағдайда, энергия пирамидасы жоғары қарай үшкірленеді.Экологиялық пирамидаларының үш түрінің ішінен энергия пирамидасы ғана бірлестіктің қызметтік ұйымдасуы туралы толық мәлімет береді. Қандай да бір қоректік деңгейді бір жағдайларда қолдауы мүмкін организмдер саны мен массасы керек уақытта ілгері тұрған деңгейдегі жинақталған энергияның санына емес, оның қоректі өндіру жылдамдығына байланысты. Жүйенің есебін бейнелейтін сандар мен биомасса пирамидалары емес, энергия пирамидасы қоректік тізбек арқылы қорек массасының өту жылдамдығын көрсетеді.
Энергия пирамидаларынсыз биомасса және сан пирамидаларын құрастыру популяцияның қызметтік ролін, күшті ажыратылатын метаболизм қарқынын, яғни особьтардың мөлшерін сенімсіз бағалауға әкелуі мүмкін. Саны жағынан көрсеткіштер - ұсақ организмдердің белгілерін қайта санауға, ал биомасса жағынан көрсеткіштер - ірі организмдердің ролін қайта бағалауға әкеледі. Жүйенің мөлшері мен күрделілігін өзін-өзі қолдайтын энергия шығыны тежейді. Егер өзін-өзі қолдауға кеткен энергия оның түсуімен тең болса, жүйе өсуі тоқталады. Осындай тепе-теңдік жағдайда қолдауы мүмкін биомасса саны орта қолдаушы максимальды сыйымдылығы деп аталады.


title: Суретте қандай пирамида түрі көрсетілген?

text:
Осы пирамидаларға қарап , сандық, биомасса, энергия пирамидалар түрін құрастырып көріңіз.
Рефлексия
Мен енді білемін .....
Маған ұнағаны .....
Менің түсінбей қалғаным ....
Мен жақсы түсіндім .....
Менің келесі сабақта білгім келетіні ....
Үй тапсырмасы :
Экожүйенің энергетикалық құндылығына есеп шығарып үйреніңіз.
Шарты:
Дүкендегі пакеттегі сүттің сыртындағы массасы мен энергетикалық құндылығын қараңыз . 10% ережеге сай кеткен шөп мөлшерін массасын есептеп шығарыңыз.Адам денесінің ұлпаларына сүттің қанша мөлшері (граммен және энергиямен) сіңіріледі?


Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер
бет 1/6 Дата 12.09.2022 өлшемі 5,8 Mb. #38927 түрі Сабақ
Тарау: 9.1В Тірі ағзалардың көп түрлілігі. Биосфера және экожүйе Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер. Экологиялық пирамида түрлері. Оқу мақсаты : Бағалау критерийлері: Экожүйе құрылымын талдайды Қоректік тізбектер құра біледі Қарапайым қоректік тізбектегі энергия ағымын сипаттай алады Экожүйе арқылы энергия ағыны тұрғысынан экологиялық пирамиданы сипаттап , мысалдар келтіре алады Сандар, биомасса мен энергия пирамидасын сызба түрінде көрсетіп түсіндіре алады Экожүйе құрылымын еске түсірейік! Биоценоздың негізгі функциясы – биосферадағы зат айналымын қамтамасыз ету. Ол түрлердің қоректік арақатынасына негізделген. - Түзушілер (продуценттер) Producers - Тұтынушылар (консументтер) Consumers - Ыдыратушылар ( редуценттер) Decomposer Керекті сөз тіркестері: Ecological pyramid -экологическая пирамида primary consumer-консумент первого порядка-1- реттік консумент Pyramid of numbers-сандық пирамида Pyramid of biomass-биомасса пирамидасы Pyramid of energy- энергия пирамидасы.
глюкоза
Энергия Солнца
О2
СО2
продуцент
Қарапайым қоректік тізбекте энергия ағымы сипатталады Заттар мен энергия тасымалдануының әрбір кезеңінде шамамен 90 %- і жоғалады және олардың 1/10 бөлігі ғана келесі тұтынушыға көшеді. Организмдердің қоректік тізбегіндегі энергияның берілу заңы «10 % ереже» деп аталады. Бұл заңды 1942 жылы Р.Линдеман ашқандықтан, кейде оны «Линдеман заңы» деп те атайды. Достарыңызбен бөлісу:


title: Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер


text:
Мысалы , егер қоян 10 кг шөп жесе , онда оның жеке салмағы 1кг –ға артуы мүмкін. Түлкі не қасқыр, 1кг қоянды жеп, салмағы тек 100 граммға өскен, ал келесі жыртқыш 10 граммға. Міне сондықтан болар қоректену тізбегінде 4-6 саннан артық ағзалардың болмауы. Ал экологиялық пирамидалар саны үлкен қабаттардан құрылуы мүмкін емес.
ормандағы фотосинтездің ПӘК-і (КПД) 2% ды құрайды. Үстінен 2*107 ккал күн энергиясы түскен бірлестікте салмағы орташа 20гр. осы құстардың қанша жоғарғы саны тамақтана алады
Установлено, что в 1 кг массы тела соловьев (консументы второго порядка) содержится 4000 ккал энергии, а КПД фотосинтеза в лесу составляет 2%. Какое максимальное количество этих птиц со средней массой 20 г сможет прокормиться в сообществе, на поверхность которого поступает 2*107 ккал солнечной энергии?
№1 тапсырма шешуі:
1. Фотосинтез үрдісі нәтижесінде ормандағы өсімдіктер пайдаланған күн сәулесінің энергия мөлшерін табу; пропорция құрамыз:
2*107 ккал – 100%
Х – 2%
Х = (2*107 *2)/100 = 4*105
жалғасы бар
2. Екінші реттік консументтер қорекпен бірге қабылдайтын энергия мөлшерін анықтаймыз.
Ол үшінЛиндеман ережесін ескереміз :
4*105 ккал * 0,01 = 4*103 ккал (4000 ккал)
3. Массасы 20 гр бір шымшық денесіндегі энергия мөлшерін тауып аламыз:
4000 ккал – 1кг (1000г)
Х – 20 г
Х = (4000*20)/1000 = 80 ккал
4. Енді орман бірлестігінде қанша шымшық саны қоректенуі мүмкін болатынын табамыз.


text:
Консументтер (лат. consumo – тұтынамын), бейорганикалық заттардан органикалық зат құраушылар.
оқу мақсаты:
9.3.1.3 - Энергия, биомасса және сандар пирамидаларын салыстыру
Экологиялық пирамиданың негізгі үш түрі болады:
Пирамида негізін
1-ші деңгей (продуценттер деңгейі) құрайды, ал келесі деңгейлері пирамиданың қатар және төбесін түзеді.
1927 жылы Ч.Элтон зерттеді.
Сандар пирамидасы (м2/даралар саны) - әртүрлі қоректік деңгейдегі организмдердің санын көрсетеді.
Биомасса пирамидасы-(г/м2)әрбір қоректік деңгейдегі тірі заттардың жалпы құрғақ салмағын сипаттайды.
Энергия пирамидасы- (Дж/м2 жыл)-қоректік деңгейдегі энергия ағынының немесе "өнімділігінің" шамасын көрсетеді.
Сандар пирамидасы (Ч.Элтон 1927ж)
Биомасса пирамидасы (көл)
Биомасса пирамидасы-(г/м2)әрбір қоректік деңгейдегі тірі заттардың жалпы құрғақ салмағын сипаттайды.Экожүйеде өте ұсақ продуценттер мен ірі консументтердің жалпы салмағынан кез келген уақытта продуценттердің жалпы салмағы жоғары, яғни биомасса пирамидасы да төнкерілген болуы мүмкін.
Энергия пирамидасы
Энергия пирамидасы
Энергия пирамидасы- (Дж/м2 жыл)-қоректік деңгейдегі энергия ағынының немесе "өнімділігінің" шамасын көрсетеді. Жүйеге қорекпен келетін энергияның барлық көзі ескерілген жағдайда, энергия пирамидасы жоғары қарай үшкірленеді.Экологиялық пирамидаларының үш түрінің ішінен энергия пирамидасы ғана бірлестіктің қызметтік ұйымдасуы туралы толық мәлімет береді. Қандай да бір қоректік деңгейді бір жағдайларда қолдауы мүмкін организмдер саны мен массасы керек уақытта ілгері тұрған деңгейдегі жинақталған энергияның санына емес, оның қоректі өндіру жылдамдығына байланысты. Жүйенің есебін бейнелейтін сандар мен биомасса пирамидалары емес, энергия пирамидасы қоректік тізбек арқылы қорек массасының өту жылдамдығын көрсетеді.
Энергия пирамидаларынсыз биомасса және сан пирамидаларын құрастыру популяцияның қызметтік ролін, күшті ажыратылатын метаболизм қарқынын, яғни особьтардың мөлшерін сенімсіз бағалауға әкелуі мүмкін. Саны жағынан көрсеткіштер - ұсақ организмдердің белгілерін қайта санауға, ал биомасса жағынан көрсеткіштер - ірі организмдердің ролін қайта бағалауға әкеледі. Жүйенің мөлшері мен күрделілігін өзін-өзі қолдайтын энергия шығыны тежейді. Егер өзін-өзі қолдауға кеткен энергия оның түсуімен тең болса, жүйе өсуі тоқталады. Осындай тепе-теңдік жағдайда қолдауы мүмкін биомасса саны орта қолдаушы максимальды сыйымдылығы деп аталады.


text:
Экожүйенің энергетикалық құндылығына есеп шығарып үйреніңіз.
Шарты:
Дүкендегі пакеттегі сүттің сыртындағы массасы мен энергетикалық құндылығын қараңыз . 10% ережеге сай кеткен шөп мөлшерін массасын есептеп шығарыңыз.Адам денесінің ұлпаларына сүттің қанша мөлшері (граммен және энергиямен) сіңіріледі?


text:
Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер
бет 1/6 Дата 22.11.2022 өлшемі 5,8 Mb. #51741 түрі Сабақ
Байланысты:
9.1В экожүйедегі энегия тасымалы Тарау: 9.1В Тірі ағзалардың көп түрлілігі. Биосфера және экожүйе Сабақтың тақырыбы: Экожүйедегі энергия тасымаланың тиімділігі. Энергия ағыны және қоректік тізбектер. Экологиялық пирамида түрлері. Оқу мақсаты : Бағалау критерийлері: Экожүйе құрылымын талдайды Қоректік тізбектер құра біледі Қарапайым қоректік тізбектегі энергия ағымын сипаттай алады Экожүйе арқылы энергия ағыны тұрғысынан экологиялық пирамиданы сипаттап , мысалдар келтіре алады Сандар, биомасса мен энергия пирамидасын сызба түрінде көрсетіп түсіндіре алады Экожүйе құрылымын еске түсірейік! Биоценоздың негізгі функциясы – биосферадағы зат айналымын қамтамасыз ету. Ол түрлердің қоректік арақатынасына негізделген. - Түзушілер (продуценттер) Producers - Тұтынушылар (консументтер) Consumers - Ыдыратушылар ( редуценттер) Decomposer Керекті сөз тіркестері: Ecological pyramid -экологическая пирамида primary consumer-консумент первого порядка-1- реттік консумент Pyramid of numbers-сандық пирамида Pyramid of biomass-биомасса пирамидасы Pyramid of energy- энергия пирамидасы.
глюкоза
Энергия Солнца
О2
СО2
продуцент
Қарапайым қоректік тізбекте энергия ағымы сипатталады Заттар мен энергия тасымалдануының әрбір кезеңінде шамамен 90 %- і жоғалады және олардың 1/10 бөлігі ғана келесі тұтынушыға көшеді. Организмдердің қоректік тізбегіндегі энергияның берілу заңы «10 % ереже» деп аталады. Бұл заңды 1942 жылы Р.Линдеман ашқандықтан, кейде оны «Линдеман заңы» деп те атайды. Достарыңызбен бөлісу:


|
Сабақтың тақырыбы: Экожүйелер №2-сабақ. Бөлім: 4а экология және тұрақты даму
|
бет | 1/5 | Дата | 05.04.2022 | өлшемі | 1,01 Mb. | | #29983 | түрі | Сабақ |
| Байланысты: 6-сынып 2-сабақ
Қысқамерзімді жоспар
Сабақтың тақырыбы: Экожүйелер
№2-сабақ.
Бөлім:
|
6.4А Экология және тұрақты даму
|
Педагогтің аты-жөні:
|
Тохтарова Анель Бейбитовна
|
Күні:
|
06.04.2022
|
Сыныбы: 6 В, 6 Г, 6 Д
|
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Экожүйелер
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты
|
6.6.1.1 экожүйе құрамдас бөліктерінің өзара байланысын график түрінде көрсету және түсінду
|
Сабақтың мақсаты:
|
Барлық оқушылар үшін:
Білім алушылар экожүйенің құрамдас бөліктерінің өзара байланысын график түрінде көрсете алады.
|
Құндылықтарға баулу:
|
«Мәңгілік ел» жалпыұлттық идеясы бойынша «Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына баулу. Бұл арқылы оқушыларда шығармашылық және сын тұрғысынан ойлауы, функционалдық сауаттылығы, қарым-қатынас жасау қабілеті мен жауапкершілігі артады. Сонымен қатар өмір бойы оқуға, еңбеу етуге, Қазақстандық патриотизм және азаматтық жауапкершілікке деген дағдысы қалыптасады.
|
Достарыңызбен бөлісу: |
|
|


title: Сөздік жұмыс - Сабақтың тақырыбы: «Экология және біз»

text:
Сөздік жұмыс Экология - «эйкос» - үй, «логос» - білім – қоршаған орта туралы білім деген сөзді білдіреді. Ал енді, біз табиғаттың бөлшектерін қарастырып шығайық. Қоршаған ортаның экологиясын зерттейік. — Балалар, қазір біз Қазақстанның әсем табиғаты туралы және оған тиіп жатқан зардаптар туралы видеофильм көреміз.
(талдау жұмысын жүргізу)
— Келесі кезекті тапсырмаларға береміз.
1-жағдаят. Арман бақ ішінде келе жатыр еді, терек бұтақтарын сындырып, жатқан ба-лаларды көрді-де, тұрып қалды…
Сұрақ:
1. Арман не істеді деп ойлайсыңдар?
2. Арман қандай бала?
3. Бұтақ сындырып жатқан балалар қандай екен?
2-жағдаят. Серік достарымен бірге ауыл сыртындағы бұлаққа келді. Ол бұлақтың көзінің қалдық шөптер, босаған ыдыстар мен қоқыстардан бітеліп қалғанын көрді…
Сұрақ:
1. Серіктің әрекеті қанда болады деп ойлайсыңдар?
2. Серіктің бойынан қандай қасиеттерді көруге болады?
3. Бұлақтың көзінің бітеліп қалуына кімдер кінәлі деп ойлайсыңдар?
Оқушылардың орындауында «Атамекен» әні. Осы табиғатымызды сақтап қалу, кейінгі ұрпаққа қалдыру біздің азаматтық борышымыз. Ендеше осы істе сендер қандай үлес қосар едіңдер?
1. «Бір, ағаш кессең, он, ағаш ек» — жасыл желек бағдарламасына ат салысамыз;
2. «Судың да сұрауы бар» — суды ысырапсыз пайдалануға жол бермейміз,
ластамаймыз
3. Орман-тоғайды, бақтарды күл — қоқыстан тазалап, өрттен қорғаймыз.
4. Аң, құстарды рұқсатсыз атуға тиым саламыз, қамқорлық жасаймыз.
Қызығушылықты ояту.
— Балалар, мына сөзжұмбақты шешсек, бүгінгі сабағымыздың тақырыбы шығады екен.
Сөзжұмбақ сұрақтары.
1. Аң патшасы.
2. Қазақстанның әсем қаласы.
3. Қазақтың қарт, ақыны.
4. Қазақтың батыр қызы.
5. Қазақстандағы көмір өндіретін жер.
6. Ай аты.
Қорытынды
Қорыта келгенде, адамның табиғатсыз тіршілік ете алмайтынына көз жеткіздік қой дейміз. Табиғатты сүйе білу үшін табиғат туралы мол білу керек. Ал мол білім — кітапта, әр пәнді жақсы оқуда. Қашанда табиғатқа қамқорлық керек. Оған қалай болса, солай қарайтын адамдар қайда да болса кездеседі. Мысалы: сөндірілмей тастал ған шырпы, темекі тұқымы жайқалып тұрған орман тоғайды құртып жіберуі мүмкін. Ал бір, ағаштың өсуіне қаншама көп жылдар керек екендігін біз білеміз. Мұндай жағымсыз қылықтардан өзімізді аулақ ұстайық, табиғатты аялайық! Табиғатты сүйе білмеген, туған жерін, елін-де сүйе алмайды.


title: Сынып: 7 «А» - Сабақтың тақырыбы: «Экология және біз»

text: Тәрбие сағатында психологиялық дайындық арқылы оқушылар көңіл – күйін сабаққа аударды. Оқушылар сабаққа белсене қатысты. Табиғаттың төрт құдіретіне ерекше түсінік берді.Табиғаттың адамға тигізер пайдасы мен адамның табиғатқа тигізер зиянын ашып айтты. Табиғатқа байланысты жағдаяттарды қызығушылықпен талқылады. Тәрбие сағатында өз мақсатыма жеттім. Берілген тапсырмаларды оқушылар толық меңгерді.


title: Сабақтың тақырыбы: «Экология және біз»

text:
Сабақтың тақырыбы: «Экология және біз»
Мақсаты: Табиғатты қорғау, экологиялық тәрбие негіздерін қалыптастыру
Білімділік: Қоршаған ортаның сапасы және ластануы туралы, сыртқы ортаның барлық факторларының бір-біріне байланыстылығы, оның ішінде бііз және табиғат байланыстылығын білуге үйрету;
Дамытушылық: Оқушылардың сабаққа деген қызығушылығын, белсенділігін арттыру, өз бетімен жұмысқа дағдылануға, өзін-өзі тануға, тіл мәнерін, ой-өрісін дамытуға бейімдеу.
Тәрбиелік: Табиғатты қорғай алатын адамгершілігі мол, ізгілікті, мәдениетті ұрпақ тәрбиелеу
Көрнекілігі: Табиғат туралы қанатты сөздер, слайдтар, түрлі суреттер, мақал мәтелдер, жұмбақтар.
Сабақтың әдіс-тәсілдер: сұрақ-жауап, талдау, түсіндіру, топпен жұмыс.
Сабақ барысы:
Ұйымдастыру кезеңі:
Бәрі хормен:
Амансын ба, Алтын күн!
Күннің көзі ашылсын,
Көкке шуақ шашылсын
Құтты қонақ келіпті
Төрімізге еніпті
Ал, қанікей бәріміз
Сәлем дейік үлкенге
Сәлеметсіздер ме, апайлар!
Кіріспе сөз:
Табиғат - қоғамның қорғаны. Алғашқы қауымнан қазіргі ғарыш дәуіріне дейін адам баласының өмір сүруге қажет барлық мұқтажын табиғат өз қазынасымен жомарттықпен өтеуде. Өміріне, экономикалық –географиялық жағдайына, тарихи дамуына қарай қазақ халқы табиғат қойнауында бірге өсіп, біте қайнасып келе жатыр.
Мұндай жақындық оларды табиғатың бауыры, жанашыры етіп жіберген. Халықтың табиғатты қадірлеп-қастерлеуге сезімін бүкіл өмір тағылымынан кездестіреміз.
Балалар табиғат дегенде ойымызға не келеді?
Қамқоршы
Емші
Сұлулықтың көзі
ТАБИҒАТ
Ж - Ана
Өмір өзегі
Жасыл желек
ер
Табиғат — ол Өсімдік. Өсімдік — бұл жасыл желек, көк майса құрақ, қызыл-жасыл гүлдер. Өсімдік ашыққанда — тамақ, шөлдегенде — сусын, ыстықта — көлеңке сая, суықта- пана, ауырғанда — дәрі, ренжігенде — қуантатын табиғаттың сұлу көркі — гүл. Өсімдік таза ауа, еліміздің дәулеті — жасыл желек, орман.
Кезекті оқушылардың табиғат туралы тақпағына берейік:
Су деген тіршіліктің қаны емес пе,
Су деген табиғаттың жаны емес пе!
Су жоқ жерде өмір жоқ, ол, ақиқат,
Күміс су, қара жердің сәні емес пе!
Топырақтан өмір иісі шығады
Оны денең тиіп кетсе ұғады.
Еңбегіңді есесіне беретін,
Жақсылық та топырақтан шығады.
Табиғат сенде бәрі ортақ,
Аспаның, күнің, айың да.
Тегінде жаның жомарт — ақ,
Ізгілік жатыр бойында.
Табиғат, қызығам сенің суретіңе,
Бас ием сенің құдіретіңе.
Тұрасың күллі әлемге нұр таратып,
Тұтқасы тіршіліктің күн бетінде.
Бүгінгі тақырып табиғатқа, Жер экологиясына, оның ішінде Қазақстан экологиясына яғни біздің өлкеміздің экологиясына арналғанын ұққан
шығарсыңдар.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: «Экология және Біз»

text:
Сабақтың тақырыбы: «Экология және Біз»
Мақсаты: өсіп келе жатқан ұрпақты табиғи ресурстарға ұқыпты қарауға тарту Міндеті – табиғи ресурстарына қатысты экологиялық тұрғыдан саналылықты тәрбиелеу, нақты айтқанда:
суға ұқыптылықпен қарау;
ауаны сақтау;
жерді ластанудан сақтау.
Көрнекілігі: Табиғат туралы қанатты сөздер, слайдтар, түрлі суреттер, мақал мәтелдер, жұмбақтар.
Сабақтың әдіс-тәсілдер: сұрақ-жауап, талдау, түсіндіру, топпен жұмыс.
Сабақ барысы:
Ұран:ЭКО-сағат – Қазір баста!
Ұйымдастыру кезеңі: Кіріспе сөз: Табиғат - қоғамның қорғаны. Алғашқы қауымнан қазіргі ғарыш дәуіріне дейін адам баласының өмір сүруге қажет барлық мұқтажын табиғат өз қазынасымен жомарттықпен өтеуде. Өміріне, экономикалық –географиялық жағдайына, тарихи дамуына қарай қазақ халқы табиғат қойнауында бірге өсіп, біте қайнасып келе жатыр.
Мұндай жақындық оларды табиғатың бауыры, жанашыры етіп жіберген. Халықтың табиғатты қадірлеп-қастерлеуге сезімін бүкіл өмір тағылымынан кездестіреміз.
Балалар табиғат дегенде ойымызға не келеді?
Табиғат — ол Өсімдік. Өсімдік — бұл жасыл желек, көк майса құрақ, қызыл-жасыл гүлдер. Өсімдік ашыққанда — тамақ, шөлдегенде — сусын, ыстықта — көлеңке сая, суықта- пана, ауырғанда — дәрі, ренжігенде — қуантатын табиғаттың сұлу көркі — гүл. Өсімдік таза ауа, еліміздің дәулеті — жасыл желек, орман.
Экологияға қатысты дүниежүзілік мерекелерді білеміз бе?
11 қараша – Халықаралық энергия үнемдеу күні
11 қаңтар – Халықаралық қорықтар және ұлттық парктер күні
11 ақпан – Халықаралық ізгілік эко-білім беру күні
22 наурыз – Дүниежүзілік су күні
15 сәуір – Халықаралық эко-білім күні
22 сәуір – Дүниежүзілік Жер күні
5 маусым – Дүниежүзілік қоршаған ортаны қорғау күні
16 қыркүйек – Халықаралық озон қабаты күні
6 қазан - Дүниежүзілік Мекендеу жерлерін қорғау күні
Бүгінгі тақырып табиғатқа, Жер экологиясына, оның ішінде Қазақстан экологиясына яғни біздің өлкеміздің экологиясына арналғанын ұққан
шығарсыңдар.
1-топ: Өлкеміздегі судың тапшылығы экологиялық мәселесіне SWOT талдау жаса.
2-топ: Өлкеміздегі полигонның зардабы экологиялық мәселесіне SWOT талдау жаса.
— Балалар, қазір біз Қазақстанның әсем табиғаты туралы және оған тиіп жатқан зардаптар туралы видеофильм көреміз.
(талдау жұмысын жүргізу)
— Келесі кезекті тапсырмаларға береміз.
1-жағдаят. Арман бақ ішінде келе жатыр еді, терек бұтақтарын сындырып, жатқан балаларды көрді де, тұрып қалды…
Сұрақ:
1. Арман не істеді деп ойлайсыңдар?
2. Арман қандай бала?
3. Бұтақ сындырып жатқан балалар қандай екен?
2-жағдаят. Серік достарымен бірге ауыл сыртындағы бұлаққа келді. Ол бұлақтың көзінің қалдық шөптер, босаған ыдыстар мен қоқыстардан бітеліп қалғанын көрді…
Сұрақ:
1. Серіктің әрекеті қанда болады деп ойлайсыңдар?
2. Серіктің бойынан қандай қасиеттерді көруге болады?
3. Бұлақтың көзінің бітеліп қалуына кімдер кінәлі деп ойлайсыңдар?
Оқушылардың орындауында «Атамекен» әні. «Тірі табиғаттын ластануы» слайд көрсету. Осы табиғатымызды сақтап қалу, кейінгі ұрпаққа қалдыру біздің азаматтық борышымыз. Ендеше осы істе сендер қандай үлес қосар едіңдер?
1. «Бір, ағаш кессең, он, ағаш ек» — жасыл желек бағдарламасына ат салысамыз;
2. «Судың да сұрауы бар» — суды ысырапсыз пайдалануға жол бермейміз,
ластамаймыз
3. Орман-тоғайды, бақтарды күл — қоқыстан тазалап, өрттен қорғаймыз.
4. Аң, құстарды рұқсатсыз атуға тиым саламыз, қамқорлық жасаймыз.
Қорытынды
Қорыта келгенде, адамның табиғатсыз тіршілік ете алмайтынына көз жеткіздік қой дейміз. Табиғатты сүйе білу үшін табиғат туралы мол білу керек. Ал мол білім — кітапта, әр пәнді жақсы оқуда. Қашанда табиғатқа қамқорлық керек. Оған қалай болса, солай қарайтын адамдар қайда да болса кездеседі. Мысалы: сөндірілмей тасталған шырпы, темекі тұқымы жайқалып тұрған орман тоғайды құртып жіберуі мүмкін. Ал бір, ағаштың өсуіне қаншама көп жылдар керек екендігін біз білеміз. Мұндай жағымсыз қылықтардан өзімізді аулақ ұстайық, табиғатты аялайық! Табиғатты сүйе білмеген, туған жерін, елін-де сүйе алмайды.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-ekologiya-jene-biz-v2.html#Оқушылардың_орындауында_«Атамекен»_әні._«Тірі_табиғаттын_ластануы»_слайд_көрсету.

title: Сабақтың тақырыбы: «Экология және Біз»


title:
-тапсырма
Жұптық жұмыс - Сабақтың тақырыбы: Экологиялық апат Бөлім

text:
4-тапсырма
Жұптық жұмыс
Қарқыны баяу оқушыларға жетелеуші, түрткі сұрақтар қояды. Қарқыны жылдам оқушыларға бағыттаушы сұрақтар қойып қолдау көрсетеді, қадағалайды, бағыт-бағдар береді.
Ойтаразы
Жеке жұмыс
|
Айтылым
Наурызда тойлауда халықтың қандай ұлттық танымын байқадыңыздар? Сұраққа жұптасып жауап береді.
Оқушылар бір-бірімен ойталқы жасайды.
Жазылым
«Балық қаңқасын» толтырып, бүгінгі сабаққа баға береді.
|
Дескриптор:-Сұрақтың
мағынасын түсінеді.
-Ойталқы жасайды.
-Пікір алмасады.
Жалпы-4 балл
Дескриптор
3-балл
-қорытынды жасайды.
|
Сабақтың соңы
Ой толғаныс.
Рефлексия
7 мин.
|
«Бір ауыз сөз» әдісі.
Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.
Мақсаты:Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.
Тиімділігі:Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.
Саралау: «Қорытынды» тәсіл.
|
Жеке жұмыс:
Оқушылар бір ауыз сөзбен сабақ туралы өз ойларын түсіндіріп береді. Бір ауыз сөздеріне сабақты бағалайтын келесі сөздерді айтуға болады ұнады, пайдалы, қажет, білдім, үйрендім, қызықтым, ұмтылдым, есте сақтадым, жасай аламын. т.б.
|
Мұғалім оқушылардың сабаққа қатысқан белсенілігіне қарай 1-10 баллдық жүйе бойынша әр оқушының өзіне тиісті баллын қойып бағалайды. СОнымен қатар, оқушыларды ынталандыру үшін
«Қошеметтеу» әдісі арқылы бағалайды.
|
|


title: Қысқа мерзімді жоспар №36-сабақ

text:
Сабақтың басы
Қызығушылықты ояту
7 мин.
|
І.Ұйымдастыру кезеңі:
а) Оқушылармен сәлемдесу, түгендеу. Психологиялық жағымды ахуал туғызу үшін «Өрмекшінің торы» әдісін пайдаланып, оқушылар бір- біріне жақсы тілектер айту арқылы жіпті лақтырады.
ә). Топта жұмыс жасау ережені еске түсіру.
б). Топтастыру.
|
Оқушылар мұғалімнің нұсқауы бойынша екі топқа бірігеді.
І-топ:
ІІ-топ
Топтың ережесі:
ТҚЕ сақтау.
Топ басшысына бағыну.
Белсенді болу.
Бір-бірін тыңдау, өз пікірімен ашық бөлісу, басқалардың пікіріне құрметпен қарау.
Уақыт шегінде жұмыс жасау.
|
Мақсаты: Оқушылар бір-біріне тілек білдіреді, тыңдау дағдыларын дамытуға бағытталады, сондай-ақ барлық оқушылардың қатыстырылуы арқылы сабаққа белсенділігі артады.
Тиімділігі: Оқушылар бір-біріне тілек айту арқылы жақындасады, көңіл күйін көтереді және бауырмалдығын оятады.
|
Тоқыма жіп
|


Мақсаты: Жылдам әрі функционалды түрде сыни ойлануды дамыту.
Тиімділігі: оқушының танымдық дағдысы артады. Сонымен қатар оқушыға сабақтың өмірмен байланысын көрсетеді және сабақтың тақырыбы мен мақсатын анықтауға мүмкіндік береді.
|
Қалыптастырушы бағалау: Өз ойын дұрыс мағынада білдіріп, талқылауға белсенділікпен қатысқан оқушыға «Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру.
|
Сабақтың ортасы
Мағынаны ашу.
26 мин.
|
5-тапсырма
Жеке жұмыс
Мұғалім оқушыларды қадағалайды.
6-тапсырма
Топтық жұмыс
|
Жазылым
Мәтінде қандай әлеуметтік мәселе орын алған?
Ойын дәлелдеп, көзқарасын жазады.
Тыңдалым
Мәтінді тыңдайды, оқуылықта берілген тапсырманы топта орындап, постер қорғайды.
|
Дескриптор:
-ойын дәлелдейді
-көзқарасын жаазды
Жалпы - 4 балл
|
10-сынып оқулығы
Жұмыс дәптерлері.
|
Жұптық жұмыс
|
7-тапсырма
Жұптық жұмыс
Мұғалім оқушыларға жұптық жұмыс ұсынады. Қадағалайды.
8-тапсырма
Жеке жұмыс
9-тапсырма
Жеке жұмыс
|
Айтылым
Диалог құрады, сұраққа жауап береді.
Оқушылар тапсырманы жұп болып орындайды. Жұптық жұмыс байқалады.
Айтылым
Хабарлама қандай стильде жазылған?
Талқылап, өз ойын айтады.
Жазылым
Осы мәтіннің стиліне ұқсас хабарлама дайындайды.
|
Дескриптор:
-Жұппен жұмыс жасайды.
-Пікір алмасады.
Жалпы - 6 балл
Дескриптор
3-балл
-талқылайды
-өз ойын айтады
|
10-сынып оқулығы
Жұмыс дәптерлері
|
Сабақтың соңы
Ой толғаныс.
Рефлексия
7 мин.
|
«Еркін микрофон» әдісі. Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.
Мақсаты:Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.
Тиімділігі:Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.
Саралау: Бұл кезеңде саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрінеді.
|
Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсаты, тақырыбы бойынша өз ойын айту арқылы сабаққа қорытынды жасайды.
|
Мұғалім оқушыларды «Жапондық бағалау» әдісі арқылы бағалайды. Яғни «Дұрыс келісемін», «Толықтырамын, басқа көзқарасым бар», «Менің сұрағым бар». Сонымен қатар 1-10 баллдық жүйе бойынша оқушылардың сабаққа қатысу белсенділігі бойынша бағаланады.
|
|
Саралау. Сіз қандай тәсілмен көбірек қолдау көрсетпексіз? Сіз қабілетті оқушылардың алдына қандай тапсырмалар қоясыз?
|
Бағалау. Сіз оқушылардың материалды игеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлап отырсыз?
|
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
|
«Диалог және қолдау көрсету», «Тапсырма», «Жіктеу».
|
«Мадақтау сөз» әдісі. 1-10 баллдық жүйе бойынша бағаланады.
|
Денсаулық сақтау технологиялары.
Сабақта сергіту жаттығулары мен белсенді жұмыс түрлерін қолданамын.
Осы сабақта қолданылатын
Қауіпсіздік техникасы ережелері.
|


title: Қысқамерзімді жоспар - Сабақтың тақырыбы: Экологиялық апат Бөлім

text:
Сабақтың басы
Қызығушылықты ояту
7 мин.
|
(Ұ). Ұйымдастыру кезеңі:
1.Оқушылармен амандасу, түгендеу. Сынып реттілігін қадағалау.
2.Топта жұмыс жасау ережені еске түсіру.
3.Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыруда шаттық шеңбері жүзеге асырылады.
|
Шеңбер бойынмен тұрған оқушыларға тапсырма:Бір-бірімізді тыңдаймыз десек 1 рет қол шапалақтаймыз! Ұйымшыл боламыз десек 2 рет. Белсенділік танытамыз десек 3 рет шапалақтаймыз!
3.Оқушыларды топтарға біріктіру.
Конфеттер арқылы 2 топқа бірігеді.Оқушыларға 2 түрлі конфет таратылады. Өздерінің қалаған конфетін алып топтасады.
|
Мақсаты: Оқушылар бір-біріне тілек білдіреді, тыңдау дағдыларын дамытуға бағытталады, сондай-ақ барлық оқушылардың қатыстырылуы арқылы сабаққа белсенділігі артады.
Тиімділігі: Оқушылар бір-біріне тілек айту арқылы жақындасады, көңіл-күйін көтереді және бауырмалдығын оятады.
|
|


title:
Мақсаты: Жылдам әрі функционалды түрде сыни ойлануды дамыту.
Тиімділігі

text:
Сабақтың ортасы
Мағынаны ашу.
ин.
|
1-тапсырма
Жеке жұмыс
Тапсырманы орындатады. Қарқыны баяу оқушыларға жетелеуші, түрткі сұрақтар қояды. Қарқыны жылдам оқушыларға бағыттаушы сұрақтар қойып қолдау көрсетеді. Нұсқау береді.
2-тапсырма
Топтық жұмыс
3-тапсырма
Жеке жұмыс
4-тапсырма
Жұптық жұмыс
Ойтаразы
Жеке жұмыс
|
Айтылым
Ойтүрткі
Әлемде қандай діндер бар?
Еліміздегі бір діннің екінші діннен артықшылығы бар ма?
Оқылым
Елбасының сөзін оқып, ондағы мәселелерді талдау арқылы негізгі ойды анықтайды.
Постер қорғайды
Жазылым
Мәтіннен тірек сөздерді теріп жазып, мағынасын ашады.
Айтылым
Парталасымен жұптасып, Елбасының сөзіндегі мәселерді топтап, пікірталас- полилог ұйымдастырады.
Айтылым
«ББҮ» кестесін толтырып, бүгінгі сабақтан алған әсерімен бөліседі, қорытынды жасайды.
|
Дескриптор:
-салыстырады
-Пікір алмасады.
Жалпы-3 балл
Дескриптор
5-балл
-негізгі ойды анықтайды
-постер қорғайды
Дескриптор
3- балл
-тірек сөздерді жазады
Дескриптор
4- балл
-пікірталасқа қатысады
-ой-пікірімен бөліседі.
Дескриптор
3-балл
-қорытынды жасайды.
|
Оқулық, жұмыс дәптерлері.
|


title: Жаңа сабаққа кіріспе - Сабақтың тақырыбы: Экологиялық апат Бөлім

text:
Жаңа сабаққа кіріспе
(Ұ) «Миға шабуыл» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау.
|
Сыныптастырының пікірін толықтырады.
Өз ойымен бөліседі.
Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, өзара ұжымдық талқылау жасағаннан кейін мұғалім оқушыларға сабақтың тақырыбы, мақсатымен таныстырады.
|
Мақсаты: Жылдам әрі функционалды түрде сыни ойлануды дамыту.
Тиімділігі: оқушының танымдық дағдысы артады. Сонымен қатар оқушыға сабақтың өмірмен байланысын көрсетеді және сабақтың тақырыбы мен мақсатын анықтауға мүмкіндік береді.
|
Қалыптастырушы бағалау: Өз ойын дұрыс мағынада білдіріп, талқылауға белсенділікпен қатысқан оқушыға «Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру
|
Сабақтың ортасы
Мағынаны ашу.
26 мин.
|
4-тапсырма
Жеке жұмыс
Мұғалім оқушылардың оқулық бойынша тапсырманы орындауын қадағалайды.
6-тапсырма
Топтық жұмыс
|
Жазылым
Сұраққа жауап береді, сәйкестендіріп жазады.
Айтылым
Топқа бөлініп берілген тапсырманы орындайды, постер қорғайды, өз ой, пікірлерімен бөліседі.
|
Дескриптор:
-сұраққа жауап береді.
-сәйкестендіреді.
Жалпы - 4 балл
Дескриптор
5-балл
-ізденеді
-ойын негіздеп айтады
|
11-сынып оқулығы
Жұмыс дәптерлері.
Кесте
Смайликтер
|
Жұптық жұмыс
|
|


title: «Бір ауыз сөз» әдісі - Сабақтың тақырыбы: Экологиялық апат Бөлім

text:
«Бір ауыз сөз» әдісі.
Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.
Мақсаты:Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.
Тиімділігі:Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.
Саралау: Бұл кезеңде саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрінеді.
|
Жеке жұмыс:
Оқушылар бір ауыз сөзбен сабақ туралы өз ойларын түсіндіріп береді. Бір ауыз сөздеріне сабақты бағалайтын келесі сөздерді айтуға болады ұнады, пайдалы, қажет, білдім, үйрендім, қызықтым, ұмтылдым, есте сақтадым, жасай аламын. т.б.
|
Мұғалім оқушылардың сабаққа қатысқан белсенілігіне қарай 1-10 баллдық жүйе бойынша әр оқушының өзіне тиісті баллын қойып бағалайды. СОнымен қатар, оқушыларды ынталандыру үшін
«Қошеметтеу» әдісі арқылы бағалайды.
|


title: Сабақтың барысы - Сабақтың тақырыбы: Экологиялық апат Бөлім

text:
Сабақтың басы
Қызығушылықты ояту.
7 мин.
|
(Ұ). Ұйымдастыру кезеңі:
1. Оқушылармен амандасу, түгендеу.
2. Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыруда шаттық шеңбері жүзеге асырылады.
3.Оқушыларды топтарға біріктіру.
|
Мұғалім таратқан қима қағаздар бойынша топқа бірігеді. Әр оқушы қима қағаздарды таңдау арқылы ұқсас құралдармен 3 топқа бірігеді.
1 топ;
2 топ;
3 топ.
|
Мақсаты: Оқушылар бір-біріне тілек білдіреді, тыңдау дағдыларын дамытуға бағытталады, сондай-ақ барлық оқушылардың қатыстырылуы арқылы сабаққа белсенділігі артады.
Тиімділігі: Оқушылар бір-біріне тілек айту арқылы жақындасады, көңіл-күйін көтереді және бауырмалдығын оятады.
Саралау: Бұл жерде саралаудың «Жіктеу» тәсілі көрінеді.
|
Оқулық, жұмыс дәптерлері
ДК экраны
Қима қағаздар
|


text:
Мақсаты: Жылдам әрі функционалды түрде сыни ойлануды дамыту.
Тиімділігі: оқушының танымдық дағдысы артады. Сонымен қатар сабақты өмірмен байланыстырады.
|
Қалыптастырушы бағалау: Өз ойын дұрыс мағынада білдіріп, талқылауға белсенділікпен қатысқан оқушыға «Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру.
|
Сабақтың ортасы
Мағынаны ашу.
26 мин.
|
5-тапсырма
Жеке жұмыс
Мұғалім оқушыларға бағыт береді.
6-тапсырма
Жұптық жұмыс
Мұғалім оқушыларға ережені түсіндіреді.
|
Айтылым
Мәтіннен адам баласына ортақ идеяны білдіретін сөйлемдерді табады. Сұраққа жауап береді.
Жазылым
Оқулықта берілген ереже бойынша жұмыс жасайды.
|
Дескриптор:
-Оқушылар ойларын айтады;
-сұрақты талқылайды.
Жалпы-4 балл.
Дескриптор
4-балл
-сөйлем құрайды
-есімшеге айналдырады.
|
Оқулық
11-сынып
Интербелсенді тақта
|
Топтық жұмыс
|
7-тапсырма
Топтық жұмыс
«Ромбтық жіктелім» әдісімен топтарға
бөліп, тақы рып бойынша талдап көруіне нұсқау береді.
8-тапсырма
Жеке жұмыс
|
Жазылым
Оқылым мәтініндегі сан есімдер мен есімшелерді тауып, олардың қолданылу мақсатын түсіндіреді.
«Дінаралық келісім- қоғам тұрақтылығының кепілі» деген тақырыпта пікірталас ұйымдастырады.
Айтылым
Сұрақтарға жауап береді.
|
Дескриптор:
-Топқа бөлінеді.
-Ерекшеліктерін саралайды.
-пікірталаста ойын айтады.
Жалпы-6 балл
Дескриптор
3-балл
-қорытынды жасайды
|
Оқулық
11-сынып
Презентациялық слайдтар
Кесте
Схемалар
Смайликтер
|
Сабақтың соңы
Ой толғаныс.
Рефлексия
7 мин.
|
|


title: «Еркін микрофон» әдісі - Сабақтың тақырыбы: Экологиялық апат Бөлім

text:
«Еркін микрофон» әдісі. Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.
Мақсаты:Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.
Тиімділігі:Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.
|
Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсаты, тақырыбы бойынша өз ойын айту арқылы сабаққа қорытынды жасайды.
|
Мұғалім оқушыларды «Жапондық бағалау» әдісі арқылы бағалайды. Яғни «Дұрыс келісемін», «Толықтырамын, басқа көзқарасым бар», «Менің сұрағым бар». Сонымен қатар 1-10 баллдық жүйе бойынша оқушылардың сабаққа қатысу белсенділігі бойынша бағаланады.
|


text:
7-тапсырма
Жұптық жұмыс
Мұғалім оқушыларға жұптық жұмыс ұсынады. Қадағалайды.
8- тапсырма
Жеке жұмыс
Ойтаразы
|
Жазылым
Оқушылар тапсырманы жұп болып орындайды. Жұптық жұмыс байқалады. Сұрақтарға жауап береді, таныстырылым жасайды. Үлгіні пайдаланады.
Айтылым
Сұрақтарға жауап береді.
Қорытындылайды.
|
Дескриптор:
-Жұппен жұмыс жасайды.
-Пікір алмасады.
Жалпы - 6 балл
Дескриптор
3-балл
-қорытынды жасайды.
|
11-сынып оқулығы
Жұмыс дәптерлері
Суреттер топтамасы
Интербелсенді тақта
|
Сабақтың соңы
Ой толғаныс.
Рефлексия
7 мин.
|
«Еркін микрофон» әдісі. Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.
Мақсаты:Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.
Тиімділігі:Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.
Саралау: Бұл кезеңде саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрінеді.
|
Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсаты, тақырыбы бойынша өз ойын айту арқылы сабаққа қорытынды жасайды.
|
Мұғалім оқушыларды «Жапондық бағалау» әдісі арқылы бағалайды. Яғни «Дұрыс келісемін», «Толықтырамын, басқа көзқарасым бар», «Менің сұрағым бар». Сонымен қатар 1-10 баллдық жүйе бойынша оқушылардың сабаққа қатысу белсенділігі бойынша бағаланады.
|
|
Саралау. Сіз қандай тәсілмен көбірек қолдау көрсетпексіз? Сіз қабілетті оқушылардың алдына қандай тапсырмалар қоясыз?
|
Бағалау. Сіз оқушылардың материалды игеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлап отырсыз?
|
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
|
«Диалог және қолдау көрсету», «Тапсырма», «Жіктеу».
|
«Мадақтау сөз» әдісі. 1-10 баллдық жүйе бойынша бағаланады.
|
Денсаулық сақтау технологиялары.
Сабақта сергіту жаттығулары мен белсенді жұмыс түрлері.
|


text:
Сабақтың басы
Қызығушылықты ояту
7 мин.
|
(Ұ). Ұйымдастыру кезеңі:
1.Оқушылармен амандасу, түгендеу. Сынып реттілігін қадағалау.
2.Топта жұмыс жасау ережені еске түсіру.
3.Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыруда шаттық шеңбері жүзеге асырылады.
|
Шеңбер бойынмен тұрған оқушыларға тапсырма:Бір-бірімізді тыңдаймыз десек 1 рет қол шапалақтаймыз! Ұйымшыл боламыз десек 2 рет. Белсенділік танытамыз десек 3 рет шапалақтаймыз!
3.Оқушыларды топтарға біріктіру.
Конфеттер арқылы 2 топқа бірігеді.Оқушыларға 2 түрлі конфет таратылады. Өздерінің қалаған конфетін алып топтасады.
|
Мақсаты: Оқушылар бір-біріне тілек білдіреді, тыңдау дағдыларын дамытуға бағытталады, сондай-ақ барлық оқушылардың қатыстырылуы арқылы сабаққа белсенділігі артады.
Тиімділігі: Оқушылар бір-біріне тілек айту арқылы жақындасады, көңіл-күйін көтереді және бауырмалдығын оятады.
|
|
Жаңа сабаққа кіріспе
|
(Ұ) «Миға шабуыл» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау.
Сұрақтар:
1.Өлең кімге арналып жазылған? 2.Өлеңнің құрылысы қандай? Мысал келтіріңдер.
|
Сыныптастырының пікірін толықтырады.
Өз ойымен бөліседі.
Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, өзара ұжымдық талқылау жасағаннан кейін мұғалім оқушыларға сабақтың тақырыбы, мақсатымен таныстырады.
|
|


text:
Мақсаты:Жылдам әрі функционалды түрде сыни ойлануды дамыту.
Тиімділігі: оқушының танымдық дағдысы артады. Сонымен қатар оқушыға сабақтың өмірмен байланысын көрсетеді.
Қалыптастырушы бағалау: Өз ойын дұрыс мағынада білдіріп, талқылауға белсенділікпен қатысқан оқушыға «Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру.
Сабақтың ортасы
Мағынаны ашу.
ин.
1-тапсырма Жеке жұмыс Тапсырманы орындатады. Қарқыны баяу оқушыларға жетелеуші, түрткі сұрақтар қояды. Қарқыны жылдам оқушыларға бағыттаушы сұрақтар қойып қолдау көрсетеді. Нұсқау береді.
2-тапсырма Топтық жұмыс
3-тапсырма Жұптық жұмыс
4-тапсырма Жеке жұмыс
Ойтаразы Жеке жұмыс
Айтылым Ойтүрткі
Берілген сұрақтарға жауап береді.
Пікір алмасады. Ой бөліседі.
Тыңдалым Өлеңді тыңдап, топта талқылайды, өлеңнің идеясын талдап, постер қорғайды. Тірек сөздерді қолданады.
Айтылым Қ.Мырзаәлінің «Арал» және «Аралым» өлеңін венн диаграммасы арқылы салыстырады.
Жазылым Өлең мәтініндегі табиғатқа қатысты атауларды тіркескен сөздерімен теріп жазып, сөйлем құрайды.
Жазылым «Плюс-минус-қызықты» тәсілін пайдаланып сабақты қорытады.
3-балл
-сөйлем құрайды.
-сөз тіркесін жазады.
Дескриптор
3-балл
-қорытынды жасайды.
Оқулық, жұмыс дәптерлері.
Интербсенді тақта
Презентациялық слайдтар
Кесте
Схемалар
Смайликтер
Сабақтың соңы
Ой толғаныс.
Рефлексия
7 мин.
«Бір ауыз сөз» әдісі. Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.
Мақсаты:Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.
Тиімділігі:Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.
Саралау: Бұл кезеңде саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрінеді.
Оқушылар бір ауыз сөзбен сабақ туралы өз ойларын түсіндіріп береді. Бір ауыз сөздеріне сабақты бағалайтын келесі сөздерді айтуға болады ұнады, пайдалы, қажет, білдім, үйрендім, қызықтым, ұмтылдым, есте сақтадым, жасай аламын. т.б.
Мұғалім оқушылардың сабаққа қатысқан белсенілігіне қарай 1-10 баллдық жүйе бойынша әр оқушының өзіне тиісті баллын қойып бағалайды. СОнымен қатар, оқушыларды ынталандыру үшін
«Қошеметтеу» әдісі арқылы бағалайды.
4- бөлім. Ұлттық экологиялық мәдениет. Қадыр Мырза Әлі «Аралым» өлеңі
Педагогтің аты-жөні:
Күні:
Сыныбы:10
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:
Қ.Мырза Әлі. «Аралым» өлеңі
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты:
10.3.2.1. Ғылыми –көпшілік және публицистикалық стильдегі мәтіндердің (баспасөз парағы) құрылымы мен рәсімделуін білу, жанрлық және тілдік ерекшеліктерін талдау
10.4.1.1.Публицистикалық және ғылыми стильдің жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай тілдік құралдарды орынды қолданып, тезис жазу
10.5.1.3.Сан есімнің жасалу жолдарын білу, мәтін құруда орынды қолдану
Сабақтың мақсаты:
Барлық оқушылар үшін: Ғылыми –көпшілік және публицистикалық стильдегі мәтіндердің (баспасөз парағы) құрылымы мен рәсімделуін білу, жанрлық және тілдік ерекшеліктерін талдайды;
Кейбір оқушылар үшін: Публицистикалық және ғылыми стильдің жанрлық және стильдік ерекшеліктеріне сай тілдік құралдарды орынды қолданып, тезис жазады.


text:
Сабақтың басы
Қызығушылықты ояту
7 мин.
|
Ұйымдастыру кезеңі:
(Ұ) “Гүлмен тілек” әдісі арқылы оқушылардың бір-біріне жақсы тілек айту арқылы жағымды ахуал қалыптастыру.
Топта жұмыс жасау ережені еске түсіру.
Топтастыру.
|
Оқушыларды топтарға біріктіруді ұйымдастыру:
Фигуралар көмегімен оқушыларды 3 топқа біріктіру.
I – Үшбұрыштар тобы
II – Дөңгелектер тобы
III – Төртбұрыштар тобы
|
Мақсаты: оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Тиімділігі: оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл күйін көтереді.
|
Фигуралар салынған конверт
|
Жаңа сабаққа кіріспе
|
(Ұ) «Миға шабуыл» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау.
|
Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, өзара ұжымдық талқылау жасағаннан кейін мұғалім оқушыларға сабақтың тақырыбы, мақсатымен таныстырады.
|
Мақсаты: Жылдам әрі функционалды түрде сыни ойлануды дамыту.
Тиімділігі: оқушының танымдық дағдысы артады. Сонымен қатар оқушыға сабақтың өмірмен байланысын көрсетеді және сабақтың тақырыбы мен мақсатын анықтауға мүмкіндік береді.
|


title: Саралау: Бұл жерде саралаудың «Диалог және қолдау көрсету»

text:
Сабақтың ортасы
Мағынаны ашу.
26 мин.
|
5-тапсырма
Топтық жұмыс
Мұғалім оқушыларға тақырыпты түсіндіреді. Жаңа ақпараттан хабардар етеді.
6-тапсырма
Жұптық жұмыс
|
Оқылым
Мәтіндегі заман көрінісі мен қазіргі заман көрінісін салыстыра талдап,
бағалайды. «Кейс-стади» әдісі бойынша мәтінді кезекпен бөліп-бөліп оқиды, қалғандары талқылау жасап, өз ойларын ортаға салады.
Айтылым
Жұптасып диалог құрады, сұрақтарға жауап береді.
|
Дескриптор:
-Топтық талқылау жасайды.
-Бір-бірімен пікір алмасады.
-Ойларын ортаға салады.
Жалпы-6 балл
Дескриптор
4-балл
-сұрақтарға жауап
береді
|
Кітап
Әдістер топтамасы
Интербелсенді тақта
схемалар
|


title:
Айтылым
Сұрақтарға жауап беріп, бүгінгі сабақ туралы ойларын қорытындылайды.

Дескриптор

text:
Сабақтың соңы
Ой толғаныс.
Рефлексия
7 мин.
|
«Аяқталмаған сөйлем» әдісі.
Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.
Мақсаты:Оқушы алған білімін саралай білуге дағдыланады.
Тиімділігі:Тақырып бойынша оқушылардың пікірін анықтайды. Жинақталған деректердің құнды болуын қадағалайды.
Саралау: Бұл кезеңде саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрінеді.
|
Жеке жұмыс: - бүгінгі сабақта мен....түсіндім, ...білдім, ....көзімді жеткіздім.
- бүгін сабақта қуантқаны.....
- мен өзімді.....үшін мақтар едім.
- маған ерекше ұнағаны.....
- сабақтан соң маған........келді
- бүгін маған..........сәті түсті.
- қызықты болғаны.....
- ......қиындық тудырды.
- менің түсінгенім.....
- енді мен......аламын.
|
Мұғалім оқушыларды «Бас бармақ» әдісі арқылы бағалайды. Жарайсың!
Жақсы!
Талпын!
Сонымен қатар 1-10 баллдық жүйе бойынша оқушылардың сабаққа қатысу белсенділігі бойынша бағаланады.
|
|


title: Сабақтың тақырыбы - Сабақтың тақырыбы: Экологиялық апат Бөлім

text:
4- бөлім. Ұлттық экологиялық мәдениет. Қадыр Мырза Әлі «Аралым» өлеңі
Педагогтің аты-жөні:
Жумабаева А.К
Күні:
16.11.2021ж
Сыныбы:10
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:
Арал экологиясын жақсарту
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты:
10.1.2.1.Мәтінді тыңдай отырып, негізгі идеяларды (ақпараттарды) қысқаша түртіп жазу (конспектілеу), жазбаға сүйеніп мәтін мазмұнын түсіндіру
10.2.2.1. Ғылыми - көпшілік және публицистикалық мәтіндерге сүйеніп, монолог және диалог құрау, сөз әдебі мен сөйлеу этикеті формаларын орынды қолданып, тыңдаушыға әсер ету
Сабақтың мақсаты:
Мәтінді тыңдай отырып, негізгі идеяларды (ақпараттарды) қысқаша түртіп жазу (конспектілеу), жазбаға сүйеніп мәтін мазмұнын түсіндіру
Ғылыми - көпшілік және публицистикалық мәтіндерге сүйеніп, монолог және диалог құрау, сөз әдебі мен сөйлеу этикеті формаларын орынды қолданып, тыңдаушыға әсер ету