title: Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан» - бет 181

text:
А
The main task of the modern school is the disclosure of the abilities of each student, the education
of a person who is ready for life in a high-tech world.
The goal of every teacher in a modern school is to increase his professional skills in accordance
with modern requirements.
Түйінді сөздер:
білім беру
,
жас ұрпақ
,
сабақты зерттеу
,
тәжірибе алмасу
,
әдіс
-
тәсіл
.
Ключевые слова:
образование, молодое поколение, учеба, обмен опытом, методология.
Keywords:
education, young generation, study, exchange of experience, methodology.
Баланы
өз
күшіне
сендіріп
үйрету
керек
.
М
.
Жұмабаев
Еліміздің болашақта көркейіп өркениетті елдер қатарына қосылуы бүгінгі ұрпақ
бейнесінен көрінеді. Қазіргі кездегі білім беру ісінің негізгі нысаны
-
жас ұрпақтың
біліктілігін ғана қалыптастырып қоймай, олардың бойында ақпаратты өздері іздеп
табатын және талдай алатын, сонымен қатар оны ұтымды пайдалана білетін, жылдам
өзгеріп
жатқан бүгінгі күнге лайықты өмір сүріп,қызмет етуге қабілетті тұлғаны
қалыптастыру болып отыр.
Заманауи мектептегі әр ұстаздың алдына қойған мақсаты
-
бұл өзінің кәсіби
шеберлігін заман талабына сай арттырып отыру. Сол
себепті
әр
ұстаз
өз
кәсіби
шеберлігін
әріптестермен
тәжірибе
алмасу
,
семинар
,
тренингтерге
қатысу
және
«Сабақты
зерттеу» үрдісін
жүзеге
асыру
арқылы
арттырып
отырады
.
«Сабақты
зерттеу» үрдісінің
түйінді
сипаты
кретивтілік
пен
ғылыми
дәлдік
болып
табылады
.
Креативтілікті
оқытудың
жаңа
тәсілдерін
әзірлеу
мақсатында
бірлесе
жұмыс
285
істейтін
мұғалімдердің
істерінен
көруге
болады
,
ал
ғылыми
дәлдік
жаңа
тәсілдің
тиімділігін
көрсететін
оқушының
оқуы
туралы
деректер
жинауды
көздейді
.
Lesson Study әдісі мұғалімнің практикалық білімінің дамуына бағытталған
сыныпты зерттеу нысандарының жоғарғы түрі әрі мұғалімдерді оқыту және олардың
тәжірибесін дамытудағы ынтымақтастық тәсіл болып табылады және бірнеше
қадамдардан
тұрады. Lesson Study
-
ең бастысы «сабақты зерттеу» немесе «сабақты
зерделеу» үдерісі. Зерттеу сабақтарынан кейін мұғалімдер өздерінің педагогикалық
әдістерін
жаңартады, өзгертеді. «Сабақты зерттеу» үдерісі барысында оқу сапасын
арттыру үшін белгілі бір тәсілді қалай дамытуға болатындығын анықтау мақсатында бір
топ мұғалім бірлесіп оқушылардың оқу үдерісін зерделейді. Шағын топтарда жұмыс
істеу арқылы ұстаздар бірлесе жұмыс жасауға, оқу мақсатын бірлесе талқылауға,
сабақты жоспарлауға, сонымен қатар тәжірибеде қалай жүзеге асып жатқанын
бақылауға, зерттеу қорытындысын қарастырып, оны жариялау арқылы басқа ұстаздарға
бұл үдерістің тиімділігін көруге мүмкіндік береді
[4]
«Сабақты зерттеу»
-
ол:
әріптестерге
қолдау көрсету;
әріптестер
арасында тиімді өзара қарым
-
қатынас дағдысы;
білім беру үдерісінің негізін түсінуге мүмкіндік беретін кәсіби үдеріс болып
табылады.
Сабақты зерттеу үдерісі арқылы мұғалімдер бірлескен жұмыстар атқарады,
сабақты жоспарлайды, түзету жұмыстарын жүзеге асырады, тиімді әдістер мен
стратегияларды таңдайды, бақылайды, сабаққа сараптама жасайды, АВС оқушыларын,
барлық сыныптың оқуын бақылауға, зерттеу нысанындағы оқушылардан «Оқушы үнін»
тыңдауға, сабақта қолданған әдістердің қаншалықты тиімді болғанын білуге мүмкіндік
алады.
Мына қағидалар «Сабақты зерттеу» үрдісін жүзеге асыру үшін басты назарға алынады:
топ мүшелері бір
-
бірімен сыйластық қарым
-
қатынаста болады;
зерттеудің түйінді идеяларының
келісіліп алынуы, Нені,кімді оқытамыз?
әдебиеттерді
зерделеу,
қандай
сынып және қандай «үш бақылаудағы оқушы» үлгерімі жоғары, орташа,
төмен
зерттеу сабағын жоспарлайды, жоспарда «бақылаудағы оқушылардың» сабақта
өтілетін
материалды игеруіне ерекше мән беріледі,
«бақылаудағы» үш оқушыны қадағалайды, қажет деген жерлерін белгілеп, түртіп
алып отырады,
зерттеу сабағы туралы олардың пікірін түсіну үшін бірнеше оқушымен сұхбат
жүргізеді,
зерттеу сабағы аяқталысымен бірден талқылау жүргізеді. [ (МАН. 47
-
48б)
]
«Сабақты зерттеудегі» тәсіл
-
мектептегі ұстаздар қауымының бірлесе жұмыс
жасауына мүмкіндік беретін ең тиімді тәсіл. Өз тәжірибемде де «Сабақты зерттеу»
үдерісін
жүзеге асырмас бұрын, коучингтерде осы үдеріс жайлы таныстырылым
жұмыстарын іске асырдық, осы жұмыстар негізінде ұстаздар қауымы бұл үдерістің
тиімділігін байқады. Содан кейін осы үдерісті жүзеге асыратын топ мүшелері анықталып,
топ құрылды. Топ мүшелерінің келісімімен қай сынып және қандай оқушылар бақылауға
алынатыны анықталды. Lesson Study тобы зерттеудің басты мақсаты мен міндеттерін
анықтап алғаннан соң әр пән мұғаліміне негізгі нысандарды анықтау міндеттелді.
Lesson Study нәтижесінде біз оқушылардың білімдерін жаңа тәсілдер арқылы
кеңейте алдық және оқушыларымыздың оқу үдерісіне толыққанды
қатысуына ықпал ете
білдік.Сабақ соңында өз мақсаттарымызға жеттік, қалыс қалған оқушылар болған жоқ.
Бағдарламаның жеті модулін ықпалдастыра отырып,оқушылардың сұрақтарға толық
286
жауап беруіне,ойларын ашық айтуына дағдыландырдық. Болашақта осындай әдіс
-
тәсілдерді қолдана отырып оқушыларымыздың білім, білік дағдыларын арттырамыз.
Талантты және дарынды оқушыларға күрделенген тапсырмалар беруге ізденеміз.
Осы орайда, мектебімізде «Сабақты зерттеу» әдісін өткізу үшін зерттеу
жұмыстарын жоспарлап, топ құрдық. «Сабақты зерттеу» әдісін жүзеге асыру үшін топ
мүшелерімен ақылдаса келе, «Жигсо әдісін топтық жұмыста тиімді пайдалану» тақырыбы
бойынша
6
«Б» сыныбында жүргізуді жоспарладық. Бұл сыныпты алу мақсатымыз,
сынып оқушыларының мәтінмен жұмыс жасағанда қиындықтар кездесіп жүрді, сол
олқылықтарды жою және жекелеген оқушылардың сабаққа белсенділіктерін арттыру
болды. Жалпы сыныптың білім сапасы да төмен деңгейде –26,7 % құрайды, сыныптың
белсенділігі мен бәсекелесе, жарыса оқу деңгейі орташа. Сондықтан «Жигсо» әдісі
арқылы сыныпта оқу мен оқыту үрдісінде белсенді, бәсекелестік атмосфера тудыру, пәнге
қызығушылығын
ояту, білім сапасын көтеру.
«Сабақты зерттеу» тобы сынып оқушыларымен сауалнама жүргізу арқылы
«Оқушы үнін» есепке ала, зерттеудің басты мақсаты мен міндеттерін анықтады, жоспары
құрылды. Әр топ мүшесіне «Сабақты зерттеу» әдісінің қадамдарына сәйкес бақылау
парағын толтыру, АВС оқушылароын белгілеу, сабақты талдау бойынша хаттама жүргізу
жұмыстары бөлінген көшбасшылық принциптеріне сай бөлінді. Зерттеу тақырыбына сай
«Жигсо әдісін қолдану арқылы топтық жұмыста оқушылардың белсенділігін арттыру»
мақсаты көзделді. Күтілетін нәтиже мен табыс критерийлері белгіленді. Мұғалімдер үшін:
Жигсо әдісін тиімді қолдана алу дағдысын жетілдіру; 7 модульді ықпалдастыра қолдану
арқылы кәсіби білім сыныптың білім сапасын көтеру. Оқушыларға: Жигсо әдісі арқылы
топтық, жұптық жұмысқа белсене қатысу мүмкіндігін жасау; мәтінмен жұмыс істеу
дағдыларын дамыту; пәнге деген қызығушылығын арттыру.
Жигсо әдісі үй тапсырмасын тексеруде, жаңа сөздермен танысуда қолданылды.
Әрқайсысы
өз деңгейлері жеткенше тапсырманы қызығушылықпен орындап отырды.
Бақылауда болған оқушылар
күтілген нәтижеге сай жұмыс жасағандары байқалды. Топ
мүшелерімен сабақты талдау барысында оқушылардың пікірлерін ескере отырып, жаңа
тақырыпты өз беттерімен меңгеру үшін тақырып бойынша қажетті сөздерді табу
тапсырмасы жоспарланды. Себебі, оқушылар тақырыпты өз беттерімен талдап, бір
-
бірімізге өзіміз түсіндірсек деген ұсыныс жасаған болатын. Жаңа тақырыпты меңгертуде
оқушылар Жигсо әдісі бойынша жұмыс жасады. Мәтінмен жұмыс белсенді диалог
орнады, барлық оқушылар диалогқа қатысты. Әрине, кітапқа қарап айтқан, жеткілікті
түсіндірмеген оқушылар да болды. Бақылауда болған С және А деңгейлі оқушылар табыс
критерийлеріне жетте алды. Ал, В деңгейлі оқушы үй тапсырмасы бойынша күткен
нәтижеге жете алмады, бірақ сабақтың қалған бөлімдерінде белсенді болды, дегенмен бұл
оқушыда өз біліміне сенімсіздік байқалды. Сабақ соңында оқушылармен сұхбаттасқан
кезде бақылауға алынған оқушылар сабақты меңгеруге Жигсо әдісінің тиімді болғанын
айтты.
Әр
сабақтан кейін топ мүшелері жиналып, сабақ талданып, келесі сабақтың
жоспары бойынша кеңес өткізілді. Зерттеу тақырыбымыздың мақсатына сай «Жигсо»
әдісінің
тиімділігіне көзіміз жетті. Осы әдісті сабақта қолдануға дағдыландық, әсіресе,
оқушылардың белсенділігінің артқанына куә болдық. Тәжірибедегі «белсенді емес
сыныптың» мәселесі бірден шешілмейді, бірақ оқушыны топтық жұмысқа тарта отырып,
ашық сөйлесу, пікірін тыңдау арқылы ортаға бейімдеуді және «оқушы
-
мұғалім», «оқушы
-
оқушы» үдерісін үнемі дағдыға айналдырсақ, үнемі оқушы пікірімен санаса отырып,
оларға ұнайтындай әдістерді
қолдана отырып сабағымызды жоспарласақ ғасырдың
талабына сай сындарлы ой айта алатын жеке тұлға тәрбиелей аламыз деген ойдамыз.
Бұрынғы тәжірибемізде сабақ жоспарларын бірігіп құру, сабақты бірігіп зерттеу, бақылау,
проблемаларды бірігіп шешу болмаған еді. Сондықтан, «Сабақты зерттеу» әдісі ең
287
бірінші, мұғалімдердің кәсіби біліктілігін көтерудің, білім жетілдірудің, тәжірибе
алмасудың оңтайлы әдісі екендігіне, екіншіден, оқушылардың білім сапасын арттырудың
бірден бір жолы бола алатынына көзіміз жетті.
Қорыта келе, аталған жұмыстар мектептер арасында оқыту мен оқу үдерістерін
жетілдіруге бағытталған көптеген іс шараларды жоспарлауға, жүзеге асыру және
мониторингтерін жүргізу мақсаттарына қол жеткізді. Бірлескен жұмыс нәтижесі
мұғалімдердің үздіксіз білім алуына, икемділік пен еркіндіктің болуына, бір шешімге
келмейтін проблемаларды талқылауға, қолайлы ортада тәуекелге баруға ықпал ететін
реформаның жүргізілуіне, зерттеулер нәтижесінде алынған білім құнды болып саналатын
пікірлестер қауымдастығын құруды қамтамассыз етті. Жұмыстар барысында мұғалімдер
бір
-
бірімен ашық, сенімді орта қалыптастыра отырып, көшбасшылыққа жағдай жасалды.
Сабақты зерттеу тәсілінен соң әріптестерімізбен ой бөлісіп, зерттеу жүргізу барысында
кездескен қиыншылықтарын ортаға салып, "қалай еткенде түзетуге болады?"
-
дегендей
сұрақтарға жауап алды. Сабақты зерттеу тәсілі барысында әріптестеріміз көшбасшы бола
білген, ынтамқтастық ортаны қалыптастыра білген, бағдарламаның негізін басшылыққа
ала отырып, оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау,
сыни тұрғыдан ойлау жұптық
әңгіме, өзін
-
өзі реттеу, бірлескен оқу, сыни тұрғыдан ойлауды бағалау тапсырмалары
бойынша барлығы жақсы жұмыс жүргізгенін байқадым.
Алдағы уақыттарда да әріптестеріміздің бұл әдістерді жан
-
жақты жандандыра
түсетініне көзім
жетті. Әр адамның ойлауы, ұйымдастыру әртүрлі болғандықтан әр
сабақтар сан түрлі өткізілгенін ойыма түйдім. Осы жерде, « Мұғалімдер, өз кезегінде
,
өзінің
сабақ беруіне емес, оқушылардың оқу ептілігін дамытуға назар аударуы тиіс.
Осы
мақсатта мұғалім оқыту
ортасын құру керек, соның арқасында оқушылар ақпаратты енжар
қабылдамай, оқу үдерісіне белсенді қатысатын болады» деген Выготскийдің сөзінің
ақиқаттығына көзім жетті.
Болашақта осындай әдіс
-
тәсілдерді қолдана отырып өткен сабақтарыммызбен
оқушының білім, білік дағдыларын арттыруды көздеп отырмыз және үлгерімі "С"
дәрежесіндегі оқушылармен әлі де жұмыстар жасап "В" дәрежесіне жеткізуге, "В"
дәрежесіндегі оқушыларды "А" дәрежесіне жеткізуге тырысамыз. Талантты және
дарынды оқушыларға күрделенген тапсырмалар беруде әлі де ізденуге жұмыстанамыз.
Қай
кезде де мұғалім мектептегі негізі тұлға болып қала бермек, себебі оқушы
білімді өз бетімен меңгеруі үшін оған жетекшілік қызмет атқаратын мұғалім. Мұғалім тек
өз
сабағында өз шәкірттерін жетелеуші ғана емес, кәсіби құзіретті, жан
-
жақты білімді,
заман ағымына сай жаңашыл болса, өз идеялары мен ой
-
мақсаттарын әріптестерінің де
санасына сәуледей сіңіріп, еріксіз еліктіріп, соңынан ілестіріп көшбасшы бола алады.
Сабақты зерттеу
-
оқушыға саналы білім беруді көздеген бір мақсатқа жұмылған ұстаздар
шеберханасы десек артық айтқандық емес.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Әдебиет - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
6.
Республикалық ғылыми –
әдістемелік
,
педагогикалық –
психологиялық
журнал
№3/2014ж
7.
Курт Мередит, Джинни Стил, Чарлзь Тэмпл, Скот Уолтер. Оқу мен жазу арқылы сын
тұрғысынан ойлауды дамыту.
/
Әдістемелік құрал.Алматы, 2000.
8.
Педагогика //
Разработка диагностического комплекса для
обследования речевого
развития детей раннего возраста /
Развитие речи в онтогенезе (1бет)
9. - /
https://bilim-all.kz/
-
https://www.metod-kopilka.ru/
-
http://zkoipk.kz/kz/2015smart2/1564-conf.html
289


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=182#ГРАФИЧЕСКИЕ__ОРГАНИЗАТОРЫ_ИНФОРМАЦИИ_КАК_ЭФФЕКТИВНОЕ_СРЕДСТВО_ФОРМИРОВАНИЯ_КРИТИЧЕСКОГО_МЫШЛЕНИЯ_В_ПРОЦЕССЕ_ЧТЕНИЯ_НА_УРОКАХ_ЛИТЕРАТУРЫ


title: E-mail - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text: E-mail: 112940@mail.ru Аннотация Бұл мақала әдебиет сабағында оқу стратегиясы ретінде қолданылатын мәліметтерді визуалды бейнелеуге арналған графикалық құралдарды зерттеуге арналған. Графикалық ақпаратты ұйымдастырушы ақпаратты жинауға, байланыстыруға және оны визуалды бейлелеп ұсынуға мүмкіндік беретін құрал. Ол ақпаратты жинауды немесе қосуды жеңілдететін идеялар мен тұжырымдамалар құрылымын қамтамасыз етуге арналған. Аяқтағаннан кейін ол презентация немесе оқу құралы ретінде қызмет етеді. Автор графикалық ақпаратты ұйымдастырушылардың негізгі түрлерінің классификациясын және оларды әдебиеттік оқу сабақтарына қалай біріктіруге болатындығын ұсынады. Аннотация Настоящая статья посвящена исследованию графических средств визуализации данных , используемых в качестве стратегии чтения на уроках литературы . Графический организатор информации представляет собой инструмент , который позволяет собирать , структурировать и представлять информацию визуально. Он предназначен для обеспечения структуры идей или концепций, облегчая сбор или добавление информации. Он служит презентацией или учебной моделью. Автор предлагает классификацию основных типов графических организаторов информации и рекомендации по способу их использования на уроках литературы. Abstract This article is devoted to the study of graphical data visualization tools used as a reading strategy in literature lessons. A graphical information organizer is a tool that allows you to collect, link and / or present information visually. It is designed to provide a structure for ideas or concepts, facilitating the collection or addition of information. Upon completion, it serves as a presentation or training model. The author offers a classification of the main types of graphic information organizers and recommendations on how to integrate them in literary lessons.


title: Түйінді сөздер - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Түйінді сөздер
:
көрнекі (визуалды) ұйымдастырушылар, ақпараттық
-
коммуникациялық
технологиялар, оқуды түсіну, оқу стратегиясы, әдебиеттер.
Ключевые
слова
:
визуальные организаторы
,
информационно
-
коммуникационные технологии,
понимание прочитанного, стратегия чтения, литература
.
Keywords:
visual organizers, information and communication technologies, reading comprehension,
reading strategy, literature.
Согласно теории двойного кодирования Аллана
Пайвио
[1]
, люди обрабатывают
информацию как в визуальной, так и в устной форме. Когда мы видим слово «книга»,
мы воображаем книгу, потому что у нас было много реального опыта с книгами. Когда
мы изучаем новые слова или понятия, полезно попытаться сформировать мысленные
образы для этих идей, чтобы усилить их значение.
В то время как некоторые подходы, такие как рисование и стратегия мышления,
применяют эту теорию, заставляя учеников создавать физические и ментальные образы
понятий, графические средства визуализации данных сохраняют
слова, но визуально
размещают их на
странице, чтобы мы лучше понимали
как эти понятия связаны.
290
Многочисленные исследования
в различных возрастных группах и областях
показали, что в целом, когда графические организаторы
информации
включены в
обучение, обучение учащихся улучшается
[2].
Графические организаторы также помогают нам удовлетворить потребности всех
учащихся. Представление информации в текстовом и графическом форматах
-
один из
основных способов сделать урок доступным для большего числа учащихся
.
Фактически, большая часть исследований по графическим организаторам была
сосредоточена на том, насколько сильно они могут влиять на обучение учеников
по
усвоению пройденного материала
[3].
В данной статье основное внимание уделяется графическим организаторам
информации (далее ГО) как эффективному средству формирования умений
критического мышления в процессе чтения на уроках литературы.
Чтение
как
критический
аспект
грамотности,
представляет
собой
взаимодействие между читателем и текстом
[4]
. Более того, чтение является
целенаправленным процессом и требует активного участия от имени читателей,
поскольку у них есть конкретная цель, которую нужно достичь
[5].
Среди различных стратегий чтения графические читаются по
-
разному по
сравнению с традиционным линейным текстовым представлением
[6].
Графические организаторы информации —
это «визуальное представление
информации в тексте»
[7
, с.34
].
Американский
исследователь и педагог по цифровой и
медийной грамотности Донна Альверманн рассматривает ГО
как «своего рода
организатора
,
который активирует предшествующее знание читателя и описывает
список ключевых слов»
[8].
Доказано, что графические
организаторы:
активизируют понимание учащихся
;
способствуют мышлению более высокого порядка;
особенно актуальны для неуспевающих учеников,
которые еще не выработали
методы эффективного обучения и стратегию мышления
.
Внимательно изучив приведенные выше определения, мы можем сказать, что:
1)
графические организаторы информации
состоят из слов;
2) они указывают на отношения между понятиями, используя текст;
3) они изображают организационный план текста
[9];
4) ГО могут быть развернуты в различных типах текстов (как повествовательных, так и
пояснительных).
Условно их можно разделить на следующие виды
(см.Рисунок 1)
:
1) сети и древовидные элементы
;
2) цепи;
3) фигуры;
4) таблицы и матрицы;
5) комбинированные виды.
291
Рисунок 1. Виды графических организаторов
На уроках литературы для анализа визуальных фреймов были взяты такие
графические инструменты как диаграмма Венна, текст в схеме, карта рассказа,
семантические карты, управляемое чтение. Рассмотрим их подробнее.
1.
Прием «Кольца Венна», или «Диаграмма Венна», стал активно применяться в
рамках технологии развития критического мышления. Впервые прием описан
английским ученым Джоном Венном в книге «Символическая логика». Это
графический способ, который используется, когда нужно сравнить два или более
понятия, явления, способа, предмета. «Кольца Венна»
помогают выявить общее в двух
или нескольких
явлениях, подчеркнуть различия и обобщить знание по заявленной
теме.
На уроках литературы этот вид ГО
уместно использовать при сравнительной
характеристике двух или более произведений.
Например, составить диаграмму Венна,
используя сравнительную характеристику
Евгения Онегина и Владимира Ленского
в
поэме Александра Сергеевича Пушкина «Евгений Онегин»
(см.Рисунок 2).
Рисунок 2. Диаграмма Венна. Сравнительная характеристика героев поэмы
А.С.Пушкина «Евгений Онегин»
.
2.
Текст в схеме.
Схема
—
способ кратко и
упрощённо изложить любую
информацию. Сложные схемы с
использованием разных шрифтов, цветов, графических
элементов, стрелок и
так далее, называют интеллект
-
картами. Они помогают быстрее
разобраться в
произведении, составить о
нём целостное представление
или написать
сочинение
(см.Рисунок 3)
.
292
Рисунок 3. Текст
-
схема сюжета поэмы А.С.Пушкина «Евгений Онегин».
3.
Карта рассказа
(интеллект
-
карта) помогает наглядно представить порядок
событий, выделить наиболее важные проблемы лично для читателя, делать анализ
произведения по определённой схеме, а не хаотично.
Карта используются для облегчения понимания повествовательных текстов,
тогда как другие типы ГО используются в основном для улучшения понимания
пояснительных текстов
.
Последовательность при составлении карты может выглядеть следующим
образом
:
заголовок –
автор –
место действия –
герои –
проблема или цель –
важность –
события или эпизоды
-
полученный опыт или вывод
(см.Рисунок 4)
.
Рисунок 4. Интеллект
-
карта «Евгений Онегин».
4. Семантические карты.
«Солнечные вспышки»
,
«Карта паука»
—
вот
некоторые из терминов, которые используются для обозначения семантических карт.
Они выглядят «как солнце или звезда с лучами из кругов»
[10
, с.164
]
. Это диаграммы,
которые можно использовать для представления слов, идей или других элементов,
которые связаны между собой и расположены вокруг центрального ключевого слова и
представляют собой обзор ключевых слов и концепций. Согласно исследованию,
проведенному
Kim, A., Vaughn S., Wanzek J., Wei, S. [11]
использование семантических
организаторов улучшает навыки понимания обучающихся (см.Рисунок 5).
293
Рисунок 5. Семантическая карта.
4.
Управляемое чтение.
При чтении текста учащиеся заполняют таблицу:
цель
для прочтения
,
перед чтением
,
после чтения. На этом этапе предполагается
использование кодированного
текста
.
Символы кодирования
могут различаться исходя
из поставленной перед учеником задачи
:
И –
интересно
?
–
вопрос
*-
важно
П –
хочу узнать
У –
удивительная информация
Л –
интересная лексика
!
–
новая идея
Подводя итоги,
стоит отметить, что графические
организаторы —
это
визуальное
представление различных мыслительных процессов.
Они наиболее удачно
используются при активном чтении текста, и в процессе написания текстов.
Все
визуальные организаторы создают на плоскости объективную форму этих
мыслительных процессов, позволяя ученикам и учителям создавать альтернативные
структуры, прорабатывать содержание, актуализировать известное, вплетать опыт и
знания в новую информацию, исправлять ошибки.
Методы визуализации организуют и направляют мыслительный процесс
,
позволяя проникнуть и понять тему, проблему ученикам с разным уровнем знаний и
способностей. Позволяют
всем ученикам оценивать и корректировать процесс своей
учебной деятельности.
Помогает
ориентироваться в ситуации и
обдумывать со всех
сторон возможные ответы на сложные вопросы.
Графические организаторы также
дают возможность
учителям
увидеть, что
ученики уже знают, умеют и опираться на эти знания и умения. Визуализации
помогают писать тексты, формулировать выводы, помогают аргументированно
выступать в дискуссиях, помогают учителям видеть и направлять учеников на
исправление ошибок и затруднений. Учитель может применять визуальные
организаторы при оценивании, оставляя незаполненные
части
или давая разрозненную
информацию, чтобы учащиеся организовали ее
в графической форме
[12].
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Список литературы - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Список литературы:
1.
Clark,
JM
&
Paivio,
A.
Теория
двойного
кодирования
и
образование.
Образовательная психология
.
Обзор
(3), 1991.-149-170
с
.
2. Hall, T. and Strangman, N, Graphic organizers, National Center on Accessing the
General Curriculum, Wakefield, 2002.
с
.82
3. Dexter, Park, & Hughes. Douglas, Ayres, Langone, & Bramlett, 2011. -98-114
с
.
294
4. Alderson, C., & Urquhart, A. H. Introduction: What is reading? In C. Alderson, &
A. H. Urquhart (Eds.), Reading in a foreign language. London & New York: Longman, 1994.
–
16-28
с
.
5. Koda, K. Insights into second language reading: A cross-linguistic approach.
Cambridge: Cambridge University Press, 2005.
–
101 с.
6. Chang, K. E., Sung, Y. T., & Chen, I. D. The effect of concept mapping to enhance
text comprehension and summarization. Journal of Experimental Education, 2002. - 5-23
с
.
7. Jiang, X., & Grabe, W. Graphic organizers in reading instructtion: Research
findings and issues. Reading in a Foreign Language, 2007. -34-55
с
.
8. Alvermann, D. E. The compensatory effect of graphic organizers on text structure.
ERIC Document Reproduction Service, ED, 1991.
–
202
с
.
9. Stull, A. T., & Mayer, R. E. Learning by doing versus learning by viewing: Three
experimental comparisons of learner-generated versus author-provided graphic organizers.
Journal of Educational Psychology, 2007. -808-820
с
.
10. Graney, M. J. A framework for using text graphing. System, 1992. - 161-167
с
.
11. Kim, A., Vaughn S., Wanzek J., & Wei, S. Graphic organizers and their effects on
the reading comprehension of students with LD: A synthesis of research. Journal of Learning
Disabilities, 2004. - 105- 118
с
.
12. МК. Развитие критического мышления средствами ИКТ
-
https://sites.google.com/site/mkiktkm/vizualnye-organizatory
(17.11.2019)
295
|


title: Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан» - бет 186

text:
Мұғалімнің зерттеушілік қызметі педагогтардың кәсіби даму тәсілі ретінде Зерттеу сабағы қарапайым идея болып табылады. Егер оқытуды жақсартқыңыз келсе, сабақ туралы бірлесе ойласу, жоспарлау және бақылау бойынша басқа мұғалімдермен ынтымақтасудан маңызды не болмақ . Lewis Мақсаты :
білім беру кеңістігінде мұғалімнің кәсіби шеберлігін дамыту және оқыту мен оқуды жетілдіруде сабақты зерттеу әдісін өз тәжірибесін зерттеу арқылы жүзеге асыруды қалыптастыру. Іске асыру : -
жаңартылған білім мазмұны жағдайында деңгейлік біліктілік курсын
аяқтаған педаготардың өзара әрекеттесу арқылы дамыту
;
-
Мектептің әдістемелік бірлестіктермен белсенді жұмыс атқаруға тарту
;
-
Сабақты зерттеуді іске асыратын ұстаздарға
қолдау көрсету
Проблема : .
Мектептің білім сапасын арттыру
,
сабақтың сапасын жақсарту
Мектеп әкімшілігі Қазақ тілі ӘБ Бастауыш сынып ӘБ Орыс тілі ӘБ Ағылшын ӘБ Тарих ӘБ Математика ӘБ БХГ ӘБ Сабақты зерттеуді іске асыру қадамдары Теориялық материал мен практикалық тәжірибені зерделеу (коучинг) Зерттеу тақырыбын анықтау мақсаттары, пәндік облыстарын анықтау Бірінші цикл зерттеуді жоспарлау және өткізу Зерттеудегі оқушылармен сұхбаттасу А
в
с
Талқылау және


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=186#Мұғалімнің_зерттеушілік_қызметі_педагогтардың_кәсіби_даму__тәсілі_ретінде__Зерттеу_сабағы_қарапайым_идея_болып_табылады.


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=186#Проблема_:_._Мектептің_білім_сапасын_арттыру_,_сабақтың_сапасын_жақсарту_Мектеп_әкімшілігі_Қазақ_тілі_ӘБ_Бастауыш


title: екінші, үшінші циклды - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
екінші, үшінші циклды
жоспарлау
Материалды
жинақтау және
қорытынды
\
70
80
90
СОЧ за 4
четв. 2018
-
2019 уч.г.
СОЧ за 1
четв. 2019
-
2020 уч.г.
81.3
76.4
Качество знаний (%)
КЗ (%)
0%
20%
40%
25%
32%
27%
16%
Уровень затруднений в
работе с информацией,
представленной в знаках
90%
60%
30%
Работа по методу "5
W+H"
Ученик А
Ученик В
Ученик С
Проблема
:
Учащиеся испытывают затруднения при работе с информацией,
представленной в знаках.
Исследовательский вопрос
: Какие
эффективные приемы
сформируют
навыки
работы с информацией, представленной в
знаках
на уроках истории
?
Цель исследования
:
Учащиеся 8 класса смогут
работать с информацией,
представленной в знаках.
Барамбаева Карлыгаш Айтбаевна
Жантогулова Гульзат Кенжетаевна
Сарбасова Светлана Николаевна
Носенко Александра Александровна
ЭФФЕКТИВНЫЕ ПРИЕМЫ РАБОТЫ С ИНФОРМАЦИЕЙ,
ПРЕДСТАВЛЕННОЙ В ЗНАКАХ
НА УРОКАХ ИСТОРИИ
УРОК № 1.
Методы, примененные на уроке:
Метод 5
R
, метод сравнения, метод «5
W+H»
Вопросы интервью
с учащимся
после
проведения урока
:
1.
–
Чему ты научился? Что
2.
ты сейчас можешь делать
3.
из того, что не мог делать
раньше
?
4.
-
Смог ли ты выполнить
задание по карте
?
5.
-
Вызвало ли затруднение
работа с таблицами?
Почему?
6.
Выводы, после проведения 1 урока
:
метод 5
R
способствует умению
учащихся развернуто формулировать
значимость исторического
процесса
колонизации;
использование методов
«5R»,
метод
сравнения, позволяет повысить уровень
навыков работы с информацией,
представленной в знаках на уроке
истории
.
Задание по методу
"5W+H
" для
категории учащихся
С
оказалось
трудновыполнимым, так как четко
прослеживается дифференциация
заданий.
Список использованной литературы:
1. История Казахстана/ Т.Омарбеков, Г.Хабижанова, Т.Картаева, М.НОгайбаева
-
Алматы: Мектеп, 2018.
-
184с.
2. Всемирная история/Н.Алдабек, К.Макашева, К.Байзакова.
-
Алматы: Мектеп, 2018.
-
200с.
3. https://nsportal.ru/shkola/istoriya/library/2013/09/21/ispolzovanie-skhem-i-tablits-na-urokakh-istorii
4. https://infourok.ru/masterklass-ispolzovanie-shem-i-tablic-na-urokah-istorii-i-obschestvoznaniya-2044115.html
Таблица наблюдений за учеником
В. Класс ______
Урок _____ Учитель
______
Баллы
(1-3)
Усвоение домашнего
задания
Составляет вопросы по
методу
"5W+H"
Сравнивает Казахстан
XVII
и
XVIII
по карте
Анализирует карту и делает
вывод
Составляет вопросы по
методу
"5W+H"
Заполняет таблицу
используя метод 5
R
Горбатенкова Оксана Владимировна
Есимбекова Назгуль Каирбековна
Цель: изучение, закрепление, систематизация и обобщение материала по определенной теме, проблеме, сближение предметов, нахождение общих
точек соприкосновения, более глубокого, комплексного изучения содержания учебных дисциплин.
Актуальность темы
межпредметных связей в обучении обусловлена объективными процессами в современном мире. Изменение социальной, политической
ситуации в стране, открытость общества процессу интеграции в европейское и мировое сообщество поставили перед школой новые задачи в обучении и
воспитании. Мало вооружить школьника суммой знаний и даже мало развить у него интерес к той или иной дисциплине, необходимо формировать личность,
способную активно «вписываться» в современное общество, способную к дальнейшему саморазвитию и самообразованию.
Проблема:
Снижение познавательной активности учащихся к учению и пути ее решения.
Вопрос исследования:
Как интеграция предметов повлияет на повышение познавательной активности учащихся?
Интегрированные уроки как способ повышения
познавательной активности обучающихся
Анализ
№
класс
Количество
учащихся
Как ты думаешь в
интегрированном
уроке быстрее
достичь
поставленной
задачи?
да
нет
1
5
8
7
1
6
10
6
4
7
11
11
0
2
5
8
Нравятся ли тебе
интегрированные
уроки?
да
нет
7
1
6
10
10
0
7
11
11
0
3
5
8
Как ты думаешь,
есть ли отличие в
интегрированном и
стандартном
уроках?
да
нет
7
1
6
10
8
2
7
11
11
0
4
5
8
Если тебе была бы
дана возможность,
то изменил бы что
-
нибудь на уроке?
Да
Нет
4
4
6
10
3
7
7
11
6
5
№
класс
Количество
учащихся
Легко ли было
излагать мысли,
используя прием
«
Easy hint
»?
да
нет
1
5
8
6
4
6
10
7
3
7
11
11
0
2
5
8
Что тебе
понравилось (не
понравилось) на
уроке?
Работа в
группе
Работа в паре
Индивидуальная
работа
5
2
1
6
10
6
4
7
11
7
2
2
3
5
8
Научился ли ты
чему
-
нибудь на
сегодняшнем
уроке?
да
нет
8
0
6
10
10
0
7
11
11
0
4
5
8
Какая часть
обучения была
удачна?
Начало
урока
Середина урока
Конец урока
1
5
2
6
10
2
6
2
7
11
1
3
7
5
5
8
Если тебе была бы
дана возможность,
то изменил бы что
-
нибудь на уроке?
Да
Нет
2
6
6
10
1
9
7
11
0
11
Анкетирование
Интервью
0
50
100
150
200
250
7
класс
90%Активно участвуют в обсуждении проблемы
80%Учатся принимать
самостоятельные решения
70
%Активизируется познавательная деятельность
обучающихся
0
50
100
150
200
250
6
класс
70 % Развиваются исследовательские навыки
80% Материал усваивается глубже
60%Творчество обучающихся активизируется
даже в период подготовки к уроку
0
50
100
150
200
250
5
класс
100%
Способствует меньшей
утомляемости обучающихся
100% Видны ошибки
каждого обучающегося
30%
Появляется возможность и
ндивидуальной работы
Использование различных видов работы в течение урока поддерживает внимание обучающихся на высоком уровне, что позволяет говорить о достаточной эффективности
уроков. Интегрированные уроки раскрывают значительные педагогические возможности. Такие уроки снимают утомляемость, перенапряжение обучающихся за счет
переключения на разнообразные виды деятельности, резко повышают познавательный интерес, служат развитию у школьников воображения, внимания, мышления, речи и
памяти.
1. Криволапова Е. В. Интегрированный урок как одна из форм нестандартного урока // Инновационные педагогические технологии
2.
Боярчук В.Ф. Межпредметные связи в процессе обучения.
3. Кравченко, С. И. Интегрированный урок как форма активизации познавательной деятельности ученика
|


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=187#Интегрированные_уроки_как_способ_повышения_познавательной_активности_обучающихся_Анализ


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=187#Использование_различных_видов_работы_в_течение_урока_поддерживает_внимание_обучающихся_на_высоком_уровне,_что_позволяет_говорить_о_достаточной_эффективности


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=187#Проблема:_Снижение_познавательной_активности_учащихся_к_учению_и_пути_ее_решения._Вопрос_исследования


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=187#ЭФФЕКТИВНЫЕ_ПРИЕМЫ_РАБОТЫ_С_ИНФОРМАЦИЕЙ,_ПРЕДСТАВЛЕННОЙ_В_ЗНАКАХ___НА_УРОКАХ_ИСТОРИИ__УРОК_№_1.


title: Керибаева Айгуль Мурзабаевна

text:
Керибаева Айгуль Мурзабаевна Чумаченко Ольга Игоревна «
Составление вопросов высокого порядка, как способ улучшения навыков работы с текстом у учащихся 9 класса» Исследовательский вопрос: Как научить учащихся составлять вопросы высокого порядка для улучшения работы с текстом на уроках литературы в 9 классе. Проблема : при работе с текстом не все учащиеся могут понять содержание текста, определить идею, ключевые слова. Голос ученика Наблюдения экспертов Результат исследования: Анкета (6 уч - ся) до после 1.
Руководство для учителя второй (Основной) уровень, 2012 г
http://bilim-all.kz/article/3712-Legko-li-zadavat_-nelyogkie-voprosy-po-taksonomii-
Bluma. Легко ли задавать нелегкие вопросы по таксономии Блума
Цель исследования: научить
учащихся составлять вопросы
высокого порядка,
способствующие
развитию
навыков работы с текстом.
Пути решения: Мониторинг анкеты «Умение
составлять вопросы «высокого
порядка»
Основные требования к составлению вопросов
Ясная
формулировка вопроса, его
однозначность;
Доступность используемой лексики;
Логическая последовательность
вопросов;
Избегать абстрактной
постановки
вопроса;


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=188#Исследовательский_вопрос:__Как_научить_учащихся_составлять_вопросы_высокого_порядка_для_улучшения__работы_с_текстом_на_уроках_литературы_в_9_классе._Проблема

title: Керибаева Айгуль Мурзабаевна


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=188#Пути_решения:__Мониторинг_анкеты_«Умение_составлять_вопросы_«высокого_порядка»_Основные_требования_к

title: Керибаева Айгуль Мурзабаевна


title: Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан» - бет 189

text:
Колычева Т.А.
КГУ «Средняя школа №4 им.М.Маметовой»
отдела образования акимата Федоровского района
Роль взаимодействия педагогов в развитии исследовательских навыков учителей
Цель:
выявить положительные стороны взаимодействия педагогов; проследить развитие исследовательских навыков учителей
и их
влияние на результаты обученности учеников
Педагоги не могут успешно кого
-
то учить,
если в это же время усердно не учатся сам
и.
Али Апшерон
Методы исследования
: наблюдение,
интервью, «голос ученика
»,
опрос,
собеседование, видео
-
и фотосъемка
Формы взаимодействия педагогов
:
Ожидаемые результаты:
-
рост профессионального мастерства педагогов,
-
повышение мотивации и результатов обученности учеников
-
высокий уровень профессионального взаимодействия
-
устойчивое развитие сетевого сообщества
Проблема исследования:
слабые навыки саморегуляции у обучающихся, низкий
уровень самостоятельности
Вопрос исследования
: какие виды самостоятельной работы
с информацией развивают
навыки саморегуляции у обучающихся 4,6 классов
?
Поскольку ученики 4
, 6
классов
показывали
слабые навыки самостоятельной работы
с информацией, то в ходе проводимого исследования обучающимся
предлагались
различные виды самостоятельной
работы с учебным и справочным
материалом,
анализ видеофрагментов, задания логического характера и другая информация.
Проведенный опрос учеников до и после исследования показал незначительную
положительную динамику. Учителям совместными усилиями удалось научить детей
самостоятельно добывать и обрабатывать информацию.
Роль взаимодействия педагогов
мы рассматриваем в двух аспектах:
1.
Влияние взаимодействия учителей на развитие
исследовательских навыков
.
2.
Влияние профессионального взаимодействия при решении
проблем, возникающих
в процессе обучения у учеников.
Мониторинг эффективности работы учителей показывает значительный
рост профессиональной активности педагогов. Это обусловлено
коллаборативной средой, сложившейся в коллективе, когда учителя
охвачены различными формами взаимодействия. Кроме того, в это
общение вливаются педагоги партнерских школ, происходит обмен
опытом работы, накопление новых инновационных идей, возникает
стремление к самосовершенствованию.
Сильные стороны
Слабые стороны
Взаимодействие пелагогов
-
это основной способ профессионального развития, способность к
анализу и саморефлексии, целевая направленность исследования, возможность изменить
сложившуюся систему преподавания и обучения в школе.
Совершенствуются навыки
преподавания учителей, расширяется арсенал средств, методов и приемов обучения детей.
Происходит становление навыка наблюдения у педагогов. Совместными усилиями педагоги
решают проблемы, возникающие в процессе обучения школьников
Занятость учителей, недельная нагрузка
и расписание, не всегда имеется
возможность для плодотворных встреч
учителей.
Выводы:
Все педагоги, применяющие в своей работе педагогический подход
Исследование урока (
Lesson study)
отмечают, что
совместное
коллегиальное обучение способствует разрешению возникающих проблем,
дает четкие ответы на возникающие вопросы,
появляется видение
дальнейшей работы
.
Различные формы взаимодействия педагогов способствуют развитию исследовательских
навыков учителей, которые проявляются в умении организовать
и
проводить исследования на уроках, вовлекать в исследовательскую и
проектную
деятельность учеников. Учащиеся, где было проведено исследование, отмечают возросший уровень самостоятельности в
работе с учебным материалом, что очень важно для формирования функционально грамотной личности.
Список использованных источников:
Пит Датли, Великобритания:
Ltssjn study
: теория и практика применения; Астана, 2013
http://lessonstudy.kz/ Lesson Study Kazakhstan
http://lessonstudy.kz/?cat=93 Ресурсы —
Lesson Study Kazakhstan
Достарыңызбен бөлісу:


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=189#Использование_стратегий_критического_мышления_для_развития_умений_учащихся_устанавливать_причинно_-_следственные_связи


title: Этап 2: Наблюдение - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Затем исследовательская группа планировала очередной урок.
Второй исследовательский урок был на тему «Ел ертеңі білімді жастар».
В
начале урока с целью определить уровень эмоционального состояния учащихся проведён
психологический настрой, так как
климат в классе имеет большое значение для обучения.
С этой целью был проведён тренинг «Круг радости». Урок включает следующие этапы
урока: организационный момент, информация о домашнем задании, объяснение нового
материала, закрепление новых знаний, подведение итогов урока, рефлексия
.
На стадии вызова, с целью определения темы и целей урока, был предложен
метод «Беглый диктант», где
поделившись на пары ребята
писали четверостишия, таким
образом была сформулирована тема и цели урока.
Чтобы повторить изученное на
предыдущем уроке, я использовала метод под названием «Кубизм». Упражнение было
довольно успешным, так как все ученики были активно вовлечены.
Ученик группы А
на стадии вызова достаточно четко доносит своей паре нужную
информацию,
на стадии осмысления, изучения нового материала без затруднения давал
ответы на вопросы, но при обобщении материала участвовал не активно
и не проявил
заинтересованность. В подведении итогов отвечал неуверенно и тихо, так как нет
лидерских качеств.
Ученик группы В
на данном уроке стал активнее и хорошо работал в паре, отвечал
на вопросы, работал с текстом, находил опорные слова
.
Объективно делал взаимооценку
товарищей и самооценку.
Недостаточный словарный запас не позволял ученику отвечать
на казахском
языке.
Ученик группы С
на протяжении всего урока работал на низком уровне. Был
пассивным и не мог выполнить
поставленную задачу. При обобщении
материала не
участвовал, но пытался ответить на вопросы во время работы в паре.
Планируя следующий исследовательский урок, мы решили
поставить акцент на
улучшение результатов обучения.
Третий урок был посвящен теме «Мағжан –
ұлы ақын». Урок
начался с
правила
работы в группе, были даны дескрипторы для того чтобы в группе работали сильные и
слабые ученики.
На стадии вызова, с целью определения темы урока, было предложено
ребятам разгадать кроссворд, таким образом была сформулирована тема урока.
Просмотрев видеоролик
по теме я применила приём критического мышления
«Мозговой
штурм» для постановке цели урока. На этапе рефлексии был предложен метод
«Светофор». Из этого можно сделать вывод, что практически все учащиеся справились с
задачами урока. На уроке использовались листы оценивания, где учащиеся сами
фиксировали свои оценки за разные виды деятельности, соотнося оценки с критериями
оценивания, которые были им показаны
перед выполнением того или иного вида задания.
Ученик группы А
смог продуктивно работать в течении всего урока, благодаря
использованию в процессе обучения активных методов обучения. Работал активно и с
интересом. Работал самостоятельно, выполнял правильно задания оценивая себя по
дескрипторам.
Ученик группы В
показал хорошее понимание темы и активно участвовал в
групповой работе. В отличие от предыдущего урока достиг прогресса на уроке, активно
работал на всех этапах урока
,
сделав правильный вывод. Проявлял творческие
способности. Активно взаимодействовал со своими товарищами по команде и иногда
высказывал свои мысли по конкретным вопросам.
Ученик группы С
на данном уроке старался быть активным, выполнив
индивидуальное задание. При подведении итога урока оценил себя на хорошо, но при
этом за весь урок выполнил только одно задание, при самооценивании оценил себя не
адекватно.
Задания выполнял при содействии одноклассников, при работе в группе
проявлял пассивность, т.к. не привык усердно работать. Из
-
за слабого словарного запаса
самостоятельно не мог справляться с творческими заданиями.
Достарыңызбен бөлісу:


title: https://uchitelya.kz/ - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
ТЕМА:
ФОРМИРОВАНИЕ НАВЫКОВ
ВЫСОКОГО УРОВНЯ ВЫПОЛНЕНИЯ
ДОМАШНЕГО
ЗАДАНИЯ
ПО ИСТОРИИ В 10 КЛАССЕ
85%
15%
75%
25%
0%
20%
40%
60%
80%
100%
Анкетирова
ние
родителей
20%
50%
До
После
ГУ «Жалгысканская СШ» отдела образования
акимата
Карасуского района
Тасбулатов Сагындык Маликович
Тасбулатова Сандугаш Камбаровна
Лукович Наталья
Васильевна
Достарыңызбен бөлісу:


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=190#Коллаборативная_среда_школы_привела__к_росту_профессионального_мастерства_педагогов_школы


Проблема
: 80%
учащихся 10
класса не
выполняют
домашнее
задание
Цель исследования:
учащиеся 10 класса
выполняют домашние
задания
по истории,
используя
инфографику и
QR-
code.
Вопрос
исследования:
Как
повысить уровень
выполнения
домашнего задания,
через применение
инфографики и
QR-
code?
Критерии успеха:
100% учащихся
выполняют
домашнее задание по
предмету история.
Изменения
:
4 ученика
составляют
тестовые
задания к
параграфу.
2 ученика по
параграфу
создают свой
проект.
Вывод после предварительного
урока
:
1. В групповой работе не все
учащиеся вовлечены в процесс
обучения;
2.
Задания,
составленные учителем к
уроку
с помощью
QR-code,
вызвало
интерес у учащихся;
3. Из 10 учеников 2 ученика
проявили желание выполнить
домашнее
задание с помощью
QR-
code.
Вывод
после 1 урока
:
Работая в паре, ученик С
проявил
интерес к
работе с инфографикой,
создает свои первый
проект.
Ученики А и В
проявили
желание выполнить
домашнее задание в
программе
Canva.com
Рекомендации:
необходимо
продумать распределение
ролей в группе.
Рекомендации:
необходимо
ученикам С
давать более
точные
инструкции к
заданиям
Список литературы:
1.
Грушевская В.Ю., Грибан О.Н. «Использование онлайн
-
сервисов при
подготовке мультимедийных учебных материалов в учебном процессе»,
2014 г.
2.
Проценко И. «
Canva -
обзор онлайн
-
сервиса для веб
-
дизайна», 2018
Итоговая
диагностика
ГУ
«Карамырзинская
средняя школа» отдела
образования акимата
Карасуского района
Туткушева Д.М.
Проблема:
Из
-
за
небольшого
лексического запаса
теряется качество
понимания содержания
прочитанного текста по
английскому языку
Цель исследования:
повысить лексический
запас учащихся 9 класса
на английском языке
через
приемы и методы
диалогового обучения.
Исследовательский
вопрос:
Как
использование
приемов
и методов
диалогового обучения
способствуют
увеличению
лексического запаса и
понимания
прочитанного текста?
Тема исследования
:
Эффективные приемы диалогического обучения,
увеличивающие лексический запас учащихся и повышающие качество понимания
текстов на английском языке
План
исследования
Стартовая диагностика на базе
сайта
Test Your English
http://testyourvocab.com
0
1
2
3
4
Активный словарный запас
учеников 9 класса на начальном
этапе исследования
2
4
3
более 1000
слов
более 500
слов
менее 500
слов
Урок
№ 1 с
использованием приемов
«Questions» и «Look, think
and answer»
Прием
«Questions»
демонстрирует умение
учеников использовать свой
активный словарный запас,
задавая вопросы и отвечая на
них
Прием
«Look, think
and answer»
позволяет
ученикам в наибольшей
степени применить
лексику. Наблюдатели
могут видеть умение
учеников правильно
использовать полученную
лексику, отслеживать
произношение
Интервью
учащихся
Из 9 учащихся
положительно ответили
на 1 вопрос 7
5 ученикам понравился
прием «
Look, think and
answer
», 3 –
Questions, 1
–
воздержался, сложным
для учеников оказалось
самостоятельно
составить вопрос
Урок
№ 2 с
использованием приемов
«Third wheel»
и «
Key
words
»
Прием
«Third wheel»
демонстрирует умение
учеников использовать свой
активный словарный запас,
распознавать тематику и
определять лишнее.
Обосновывать свое мнение.
Прием
«Key words»
позволяет ученикам,
используя активный
словарный запас прийти к
теме урока. Наблюдатели
могут замерить количество
изученных слов по теме.
Опрос учащихся
–
Незаконченное
предложение
Урок
№ 3 с использованием
приемов «Compliments» и
«Entrance ticket»
Прием
«Compliments
»
способствует
создание
колаборативной
среды. ученикам
предлагается
выбрать карточку
с цветом (orange –
happy, glad, green
–
funny, black
–
sad). После этого
ученики должны
поделиться
настроением и
сделать
комплимент
своему соседу по
парте
Прием
«Entrance
ticket»
демонстрирует и
наблюдателям, и
самим учащимся
накопляемость
словарного запаса, так
как каждый учащийся,
входя в кабинет,
должен назвать
столько слов по
изучаемой теме,
сколько он запомнил.
От количества
произнесенных слов
учащийся получает
билет в
ту или иную
группу.
Поменять
место можно только
при активной работе
на уроке. Заработав
определенное
количество баллов,
ученик может
поменять их на
лучшее место. Группы
«
Lions
», «
Cats
»,
«
Mice
»
-
«Львы»,
«Кошки», «Мышки»
Анкетирование
учащихся
0
1
2
3
4
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Отеты учеников на последний вопрос
анкеты
0
2
4
Активный словарный запас учащихся на
финальном этапе исследования
3
4
2
более 1000 слов
более 500 слов
менее 500 слов
Анализ проведенного
исследования, выводы,
разработка рекомендаций,
распространение
Вывод:
использование
различных приемов и методов
диалогического обучения
способствуют увеличению
лексического запаса и
понимания прочитанного текста
Document Outline - Итог6.pdf
- Итог5
- Оглавление + доклад
- ИТОГ1
- Shushakova Aliya Saymanovna
- Абдиркенова Акбидаш Капановна
- Абдулина Алия Тулегеновна
- Абдыкасымова Галия Жумановна
- Абусагитова, Бегманова, Игілік, Нұрғожина
- Абуталипова Асемгуль Багитбаевна
- Аканбаев Баглан Нурланович
- Алматова Эльвира Садерхановна
- Ардабаева Б.К.статья в сборник конференции 06.12.2019
- Багирова С.К. (1)
- Байкунов Валерий Шаймуханович
- Бекенова Р.Б. статья
- Белошапкина Татьяна Юрьевна
- Бикенова А.Ф, Буркитбаева А.М.
- Биримжанова Айгуль Каримовна
- Бірманова Қымбат Исланбекқызы
- Боженко Оксана Григорьевна
- Бухарбай Қауя Сапарбекқызы
- Василенко Т.В. Кушмурунская СШ121
- Васильева Ольга Михайловна
- Грудупс Ксения Яновна,
- Дандыбаева Гульфия Тулегеновна
- Дарьева Олейник Интеграция
- Дейнега Галина Геннадьевна
- Демесенов Бейбит Мерекеевич
- Дмитровская Татьяна Владимировна
- ЕДРЕВСКАЯ От исследования урока к улучшению обучения детей (pdf.io) (1)
- Ерекешева Улмекен Тлемысовна
- Жаулебаева Гульжан Ескендировна
- Запорожану О.Л.
- Зелепухина Марина Анатольевна
- Ибраева Алтын Зарлыкановна
- Ивышева Эльмира
- Иманбекова Н. Lesson Study бойынш?
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Этап 3: Обсуждения и размышления

text:
Этап 3: Обсуждения и размышления
Несмотря на незначительное повышение активности работы учащихся, интерес к
изучаемому предмету возрос, появилось желание работать сообща (в группах), учиться
самостоятельно добывать знания.
Не смотря на все минусы влияния данной стратегии на
учащихся 7 класса
стоит
отметить, что цель LS была достигнута. Все ученики
были
вовлечены в работу, хотя и не сразу.
21
Отрицательной стороной явилось
-
неумение всё еще всех учеников работать в
группах и соблюдать общие правила, а также немаловажно отметить неумение учеников
дать внятный полный ответ на вопрос при его понимании. Это говорит о слабом
словарном запасе, неумении
отвечать на проблемные вопросы. Полученные результаты и
наблюдения привели к выводу о том, что применять данную стратегию необходимо как
можно чаще, для того, чтобы развивать у учащихся умение объяснять, осмысленно читать,
находить собственные пути решения, отстаивать свою точку зрения. Возможно, стоит
предлагать разноуровневые задания на этапе осмысления. Тогда сильным учащимся будет
некогда отвлекаться.
Конечно же, не всё складывалось
на уроках так, как мы планировали
и за три
урока не возможно тщательно изучить эффективность всех педагогических методов,
приёмов, обучить учеников объективному пониманию индивидуального развития.
Заключения
Так, по итогам проведённых уроков нами были сделаны следующие выводы:
1.
На всех этапах урока обязательное
использование разноуровневых заданий
,
требующих творческого подхода и развития речевых навыков.
2.
Избегать однотипных заданий, применять разные интерактивные подходы при
чтении текстов и отработки лексико
-
грамматических навыков.
3.
Рассчитывать дозировку времени на каждом этапе урока.
4.
Включить в содержание урока индивидуальные, дифференцированные задания
.
5.
Домашние задания должны
быть креативными
и индивидуальными для
учеников групп «А», «В», «С»
.
Исследование «Lesson study» было эффективно для всех его
участников.
Поскольку, в результате совместного планирования, совместного наблюдения,
совместного анализа учителя сформировали «совместное представление» об обучении и
это
помогло осознать вещи, которым мы обычно не придавали значения.
Подход
«Исследование в действии» помог учителям совершенствовать методику преподавания,
повысить эффективность урока
и
улучшить уровень знаний учащихся.
Что касается
меня, то я
отметила, что совместное планирование
уроков заставило
задуматься над ожидаемыми результатами
каждого этапа урока. При планировании
необходимо
учитывать возможности и потребности каждого ученика. Я
стала
задумываться над эффективностью выбираемых упражнений. Важно
помнить о
положительных и неудачных моментах предыдущего урока, чтобы избежать ошибок при
новом планировании.
Мое мнение по поводу исследования неоднозначное. Идея проведения подобных
совместных исследований бесспорно актуальна и эффективна. Подход «Lesson study»
позволяет улучшать практику как опытных, так и молодых учителей и дети от этого
имеют только выгоду.
Но в тоже время, у учителей нет единого обучающего времени для
взаимного сотрудничества
(время для совместного планирования и совместного
обсуждения)
.
Список используемой литературы:
1. Lesson Study:
руководство
Pete Dudley 2011
, С 2.
2.
Руководство для учителя. Четвертое издание, Астана 2015 год С 184.
22
|


title: Сабақты зерттеу - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Сабақты зерттеу - кәсіби жаңарту жолы Абдыкасымова Галия Жумановна,
бастауыш сынып мұғалімі
Алшимбаева Саулеш Абишхановна,
Қазақ
тілі пәнінің мұғалімі.
Қостанай
қаласы, № 15 мектеп.
E-mail:zhumanovna61@mail,ru
Аңдатпа. Замануи мектептегі әр ұстаздың алдына қойған мақсаты – бұл өзінің кәсіби шеберлігін заман талабына сай арттырып отыру. «Сабақты зерттеу» үрдісінің түйінді сипаты креативтілік пен ғылыми дәлдік болып табылады. ҚР тұңғыш Президенті Н.Назарбаев халыққа жолдауында: «Қазіргі таңдағы басты міндетіміз түрлі тиімді бағдарламалар есебінен білім беру мазмұнын жаңартуды жалғастыру болып табылады»деп атап өтті. Білім беру саласында оқушылардың танымдық білімін қалыптастырумен қатар білік - дағдыларын дамыту да тең дәрежеде қарастыру қажеттілігі танылып отыр. Білім берудің жаңа мазмұны бойынша сабақ үрдісінде берілетін теориялық білімді оқушылардың өмірде қолдана білуіне жан - жақты басымдық берілген. Аннотация. Целью каждого учителя в современной школе является повышение его профессиональных навыков в соответствии с современными требованиями. Ключевой характеристикой процесса изучения является креативность и научная точность. Первый Президент Республики Казахстан Н.Назарбаев в своем послании народу отметил: «Наша главная задача сегодня - продолжить модернизацию содержания образования с помощью различных эффективных программ». В области образования возникает необходимость развития умений учащихся, а также формирования познавательных знаний учащихся. Особое внимание уделяется способности применять теоретические знания в жизни учащихся в контексте нового содержания образования. Abstrakt. The purpose of each teacher at the modern school is to upgrade his professional skills in line with the modern requirements. The key characteristic of the process study is the creativity and scientific accuracy. The First President of the Republic of Kazakhstan, N.Nazarbayev, noted in his message to the people: "Our main task today is to continue the modernization of the content of education through various effective programs." In the field of education there is a need to develop the skills of the students, as well as the formation of cognitive knowledge of the students. There is a comprehensive emphasis on the ability to apply the theoretical knowledge in the life of the learners in the context of the new content of education.


title: Түйін сөздер - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
сабақ барысында қолданып, оқушының сыни тұрғыдан ойлау қабілетін жетілдіре түсу
жұмыстарын қолға алып, оны сабақ сайын күрделендіре түсу
жоспарланды.
Жоспар
бойынша сыныпқа математика пәнінен зерттеу сабақтары жүргізілді. Шығармашылық
топ болып, оның ішінде үш А, В, С деңгейіндегі оқушыларды таңдап алдық. С деңгейіндегі
оқушы «Үлгерімі жақсы» оқушы, В деңгейінде «Үлгерімі орташа» оқушы, А деңгейінде
«Үлгерімі төмен» оқушыны таңдап алып, талдау жұмыстарын жүргіздік. Бірінші, екінші
сабақтарда оқушылар ашыла алмады, өз ойларын еркін жеткізе алмады, себебі, бұл үрдіске
дағдыланбағандықтан деп ойладық. Бұл бірінші сабақта топпен жұмыс жасау тиімділігі,
диалогтік оқыту әдісінің тиімділігі анықталып, келесі сабақ жоспарланып іске асты. Әр сабақта 3
баланы үнемі бақылауда ұстап, сабақтан соң талқылау болып отырды. Бізге топпен оқыту
әдісінің тиімді екені белгілі болып, келесі сабақты оқушылардың қызығушылығын арттыру
мақсатында ойын түрінде өткізуді жоспарладық.
Одан кейінгі сабақтарда
зерттеу сабағы әдебиеттік оқу пәнінен өткізілді. Осы сабақ
барысында анықталып алынған А,В,С деңгейіндегі оқушылардың сабақ барысындағы іс
-
әрекеттерін шығармашылық топ зерттеп шықты. Блум токсономиясына байланыстырып
құрылған сабақ жоспары мен сыни тұрғыда ойлау қабілетін дамыту үшін берілген сұрақтар
жауаптарымен сәйкес келе ме, жоқ па сабақ барысында анықталды. Сабақ сәтті өтті.
А деңгейдегі
оқушы өз білімін дәлелдей алатынын көрсетті. Жетелеу сұрақтары арқылы, жеке жұмыстар мен
тапсырмалар беру арқылы сабаққа деген қызғушылығы
мен
топ арасында көшбасшылық
қабілетін көрсете білді .
Ал С деңгейдегі оқушының
ынтасын
ашатын түрткі сұрақтарды қоя
отырып,
алға қарай ілгерілеуге жетеледі. В деңгейіндегі оқушы
бастапқыда сұрақтарға онша
араласпады,
кейіннен
оның белсенділік қабілеті арта түсіп, топпен тапсырма берілгенде топ
басшының берген тапсырмасын
өз деңгейінде
орындап шығып, өзін көрсете білді. Оқушы үнін
тыңдаған кезде А деңгейдегі оқушы
тұжырым жасаған кезде
,
тақырыптағы кейіпкерлердің
мінез
-
құлқын өзгертіп, сәл де болса мәтіннің мазмұнын жаңалап өз ойынша аяқтағысы келетінін
айтты . Мәтіндегі кейіпкерлерді ақылды, мейірімді қылып көрсетер едім деп тұжырымдады.
Яғни, сыни тұрғыда ойлау қабілетінің жоғары екендігін аңғарта түсті.
В деңгейдегі оқушы
-
«Сабақ ұнады, бірақ мен бұл сабақта өзімді
көрсете алмадым.»
-
деген тұжырым жасады. Келесі
сабақта белсендірек болатынын айтып өтті. С деңгейдегі оқушы
–
«Маған өте қызықты болды
.
Алдағы уақытта да осындай сабақ болса, мен белсене қатысамын »
-
деп жауап берді .
Қорыта келгенде, бұл тәсілдің нәтижесінде біз оқушылардың білімдерін жаңа тәсілдер
арқылы кеңейте алдық. Сабақ соңында өз мақсаттарымызға жеттік, қалыс қалған оқушылар
болған жоқ. Бағдарламаның жеті модулін ықпалдастыра отырып, оқушылардың сұрақтарға
толық жауап беруіне, ойларын ашық айтуына дағдыланды. Топтық жұмыс арқылы ойларын
ортаға салып талқылау, талдау, өз
пікірін ашық айтуға дағдылана отырып, оқуға деген
қызығушылығы артты
.
Достарыңызбен бөлісу:


title: Қолданылған - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Қолданылған әдебиеттер: 1. Абдраманова Ж.Б., Биярова С.Б., Зейнолдина Г.Т. Lesson Study: өз сабағын зерттегісі келетіндер үшін:
әдістемелік
ұсыным. –
Астана: «Назарбаев Зияткерлік мектептері» ДББҰ Педагогикалық шеберлік
орталығы, 2015.
–
52 б.
2. Әлімов А. Интербелсенді әдістемені мектепте қолдану.Алматы, 2015. –
180 б.
3.
Я.Ланина. Не уроком единым
4. http://yandex.kz/clck/jsredir?bu=e8oj36&from=yandex.
26
САБАҚТЫ ЗЕРТТЕУ (LESSON STUDY) ТОПТАРЫ МҰҒАЛІМДЕРДІҢ КӘСІБИ БІЛІКТІЛІГІН ДАМЫТУДЫҢ ТИІМДІ ҚҰРАЛЫ РЕТІНДЕ Абусагитова Айгүл Саматқызы мектеп тренері, математика пәнінің мұғалімі Бегманова Кульзейнеф Дюсембайқызы математика пәнінің мұғалімі Игілік Арайлым Досымханқызы математика пәнінің мұғалімі Нұрғожина Айтолқын Саматқызы тарих пәнінің мұғалімі №28 ҚҰСМҰРЫН ОРТА МЕКТЕБІ Әулиекөл ауданы, Құсмұрын поселкесі Е -mail: aiga_0891@mail.ru Аннотация Мақалада №28 Құсмұрын орта мектебінде «Сабақты зерттеу» әдісін іске асыру кезіндегі тәжірибе негізінде мұғалімдердің кәсіби біліктілігінің дамуының бірден - бір тиімді жолдардың бірі ретінде сабақты зерттеу әдісінің ұтымды тұстары қарастырылады. Сабақты зерттеу үдерісі барысында жинақтаған тәжірибе ортаға салынып, фокус тобының мүшелерінің атқарған жұмыстары мен жетекшінің ролі туралы баяндалады. Мектеп қабырғасында сабақ зерттеу үдерісінің тиімді тұстары айқын ашылып, беріледі.


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=22#САБАҚТЫ_ЗЕРТТЕУ_(LESSON_STUDY)_ТОПТАРЫ_МҰҒАЛІМДЕРДІҢ_КӘСІБИ_БІЛІКТІЛІГІН_ДАМЫТУДЫҢ_ТИІМДІ_ҚҰРАЛЫ_РЕТІНДЕ___Абусагитова_Айгүл_Саматқызы


title: Аннотация - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
«Lesson Study» (Сабақты зерттеу) әдісін жүргізу. Бұл жаңашыл бағыт
-
мұғалімдер
тәжірибесінде білім жетілдіруге бағытталған ынтымақтастық педагогикалық тәсіл болып
табылады, бұған мектебімізде өткен бірнеше Lesson Study
-
лер дәлел бола алады. Осы
орайдағы ең маңыздысы аспектісі мұғалімдердің зерттеу қабілеті жетіле түседі. «Сабақты
зерттеу» әдісіне мұғалімдерге жоспарлау, оқыту, қадағалау, оқыту мен оқуды талдау, өз
қорытындыларын
тұжырымдап,
құжаттарды
бірлесіп
жинақтауды
жүзеге
асырады.
Әрине
бұл
әдістің толық циклін өткізген соң мұғалімдер тәжірибе алмасу мақсатында өз еңбектерін,
рефлексиялық есептерін баспада жариялап, пән бірлестіктерінде немесе әдістемелік кеңесте
ой бөлісіп, талқыға салуларына болады. Осы кезекте, мектебіміздің қабырғасында «Сабақты
зерттеу» әдісін өткізу үшін зерттеу жұмыстарын жоспарлау алдында сынып жетекшілердің,
пән
мұғалімдерінің
ұсыныстары
бойынша
және
психологтың
талдауларынан
кейін
мәселелері
бар немесе зерттеуді қажет ететін сыныптар анықталады. Сонан соң ерікті түрде сабақты
зерттеуге ат салысамын деген мұғалімдер таңдалып, фокус топтарына
бірігеді.
Бұндай
түсініктер
қалыптасар
алдында
тәжірибемізде
алғашқы
сабақ
зерттеу
әдісін
қазақ
тілінің мұғалімімен өткізіп көрген болатынбыз. Алғашқы қадамымыз әліде болса сабақты
зерттеу әдісі туралы білімімізді толықтыруды қажет ететіндігіне көз жеткізді. Осыдан кейн
мектеп
басшымыз
тиімді
басқару
менеджменті
аясындағы
курстың
теориялық
бөлімінен
алып
келген материалды мектеп басшысымен бірлесе тренерлердің қатысумен танысу және
талқылау кезінде түсініктерімізді кеңейте түстік. Сонан соң мектеп қабырғасында осы
тәжірибені енгізуге
бекіндік.
Бұл іспеттес жұмыстардың реттілігін таңдау және оны дұрыс ұйымдастыру, сәтті, әрі
нәтижесін берер зерттеу таырыбын таңдау тәжірибеден өткен бірнеше сабақ зерттеулерінің
қатарынан түзелген болатын. Бастапқыда мұғалімдер сабақ зерттеу үдерісіне қатысудан
қашқақтап, фокус тобына кірген кезде әліде болса толыққанды түсініктері
қалыптаспағандықтан, сабақтарды өткізер алдында мектеп тренерлері мен мектеп басшысы
біріге отырып, түсіндіру жұмыстарын жүргізген болатынбыз. Оның ішінде «Lesson Study
дегеніміз не?», «Cабақты зерттеуде мәселені қалай анықтаймыз және тақырыпты қалай
дұрыс
таңдаймыз?» деген тақырыптарда коучингтер өткізіп, сабақты зерттеу әдісімен толық
таныстырып өттік. Бұл өз жемісін беріп алғашқы 9 а
сыныбында ерікті түрде фокус тобы
құрылып, қазақ тілі
,
математика және тарих пәндерінің аясында «
Достарыңызбен бөлісу:


title: Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан» - бет 24

text:
Қалыптастырушы
бағалауды жүзеге асыратын әдістердің оқушының өзін
-
өзі бағалауына әсері
» тақырыбында
сабақты зерттеуіміздің алғашқы қадамын бастадық. Бұл фокус тобының жетекшісі өзім болып,
фокус тобындағы қазақ тілі пәні мұғалімі Ахметбекова Б.Р.
,
математика
пәнінің мұғалімі
Бегманова К.Д.
28
және тарих пәнінің мұғалімі Нұрғожина А.С.
мұғалімдермен сабақтарды өткізу реттілігін,
сабақты зерттеу кестесін талқылап. Алдағы жұмыстар кезеңдерін бекіттік.
Фокус тобы –
зерттеу тақырыбы бойынша іс
-
әрекет атқаратын бірлескен мұғалімдер
тобы.
«Сабақты зерттеу» тобы сынып оқушыларымен сауалнама жүргізу арқылы «Оқушы
үнін» есепке ала отырып, зерттеудің басты мақсаты мен міндеттерін анықтады,
жоспары
құрылды. Әр топ мүшесіне «Сабақты
зерттеу» әдісінің қадамдарына сәйкес
бақылау
парағын
толтыру,
АВС
оқушыларын белгілеу, сабақты талдау
бойынша хаттама жүргізу жұмыстары
бөлінген көшбасшылық принциптеріне сай
бөлінді. Осы орайда
жетекшінің
атқарар ролі үлкен мұғалімдерге тек бағдар беріп қана қоймай, сонымен қатар әдістемелк
көмек ұсыну, дұрыс әдіс
-
тәсілді біріге отырып таңдау сыңды жұмыстар атқарады. Cабақтар
құру барысында фокус тобы біріге отырып сыныптың ерекшеліктері мен таңдалған тақырып
бойынша сабақта қолданылатын әдіс тәсілдерді таңдайды, бұл кезде сабақтың сәтті немесе
сәтсіз
өтуіне
фокус
тобы
жауапты
болады,
яғни
бұрыңғы
ашық
сабақтағыдай
барлық
жауапкершілік сабақ беруші мұғалімнің мойнында емес, фокус тобындағы мүшелерге де
жауапкершілік жүктеледі. Бірлесе отырып сабақ құрастыру кезінде менің байқағаным
мұғалімдер оқушы үнін ескере өтырып сабақты талқылау барысында идеялар генерациясы
үлкен, сабақтың әр кезеңінде мұғалімдер бойында жаңадан әдіс тәсілдер таңдау
қызығушылығы арта түсті.
Lesson Study-
да
барғысы
келетін
мұғалімдер
ғана
емес,
барлық
мұғалімдер
ашық
сабаққа
қатысып, содан кейін кеңеске қатысуы тиіс. Lesson Study комиссиясы тақырыпты таңдап, кесте
құрады. Оларда ашық сабақ болатын күні оған қатысатын бір сынып қана мектепте қалады,
қалғандары үйлеріне ертерек қайтады. Осылайша, мектепте барлық мұғалімдер
ашық сабаққа
және бұдан кейінгі талқылауға қатыса
алады.
Тәжірибедегі сыныптың бірін
-
бірі бағалауда әділдік таныту және кері байланыс беруде
тиімді кері байланыс ұсыну дағдыларын қалыптастыру мәселесі бірден шешілмейді, бірақ
оқушыны топтық жұмысқа тарта отырып, ашық сөйлесу, пікірін тыңдау арқылы ортаға
бейімдеуді және «оқушы
-
мұғалім», «оқушы
-
оқушы» үдерісін үнемі дағдыға айналдырсақ,
үнемі оқушы пікірімен санаса отырып, оларға ұнайтындай әдістерді қолдана отырып
сабағымызды жоспарласақ ғасырдың талабына сай сындарлы ой айта алатын жеке тұлға
тәрбиелей аламыз деген сенімдеміз. Бұрынғы тәжірибемізде сабақ жоспарларын бірігіп құру,
сабақты
бірігіп
зерттеу,
бақылау,
проблемаларды
бірігіп
шешу
болмаған
еді,
бұл
жаңашылдық
мұғалімлдерге ұнады. Сондықтан, «Сабақты зерттеу» әдісі ең бірінші, мұғалімдердің кәсіби
біліктілігін көтерудің, білім жетілдірудің, тәжірибе алмасудың оңтайлы әдісі екендігіне,
екіншіден, оқушылардың білім сапасын арттырудың бірден бір жолы бола алатынына көзіміз
жетті. Қай кезде де мұғалім мектептегі негізі тұлға болып қала бермек, себебі оқушы білімді
өз бетімен меңгеруі үшін оған жетекшілік қызмет атқаратын мұғалім. Мұғалім тек өз
сабағында өз шәкірттерін жетелеуші ғана емес, кәсіби құзіретті, жан
-
жақты білімді, заман
ағымына сай жаңашыл болса, өз идеялары мен ой
-
мақсаттарын әріптестерінің де санасына
сәуледей
сіңіріп,
еріксіз
еліктіріп,
соңынан
ілестіріп
көшбасшы
бола
алады.
Сабақты
зерттеу
-
оқушыға саналы білім беруді көздеген бір мақсатқа жұмылған ұстаздар шеберханасы десек
артық айтқандық
емес.
Сабақты зерттеу (Lesson Study) әдісінің өз тәжірибемнен туындаған мынандай негізгі
ұстанымдарына тоқталған орынды деп ойлаймын:
сабақ
беру
барысында
туындаған
қандай
да
бір
өзекті
мәселені
(теориялық,
әдістемелік
немесе қарым
-
қатынас саласындағы проблеманы) шешу мақсатында сабақты бірлесе
жоспарлау,
29
сабаққа қатысу барысында оқушылардың үйрену әрекеттерін бақылау, олардың
жетістіктері мен қиындықтарын
айқындау,
оқушылармен сабақтан кейін (сабаққа дейін де болады) сұхбаттасу арқылы олардың
мұң
-
мұқтаждарын, сұраныс
-
тапсырыстарын анықтау, оларды сабақ барысында
ескеру,
жүзеге
асыру,
сабақтан кейінгі талқылауда оқушыларды бақылау мен сұхбаттасу нәтижелерін
қолданып, сабаққа жағымды өзгерістер енгізу, сабақ жоспарын
жақсарту.
Мұғалімдердің жұмысы осылайша мынандай айналым аумағында жалғаса береді: «проблема
айқындау –
проблеманың теориялық мәселелері мен шешу жолдарын коучинг арқылы
айқындау –
бірлесе жоспарлау –
өзара сабаққа
қатысу –
сабақты талдау –
сабақ жоспарын
жақсарту».
Олардың
кәсіби
әрекеттері
«Бірлесу,
ақылдасу,
қолдау»
ұғымдары
аясында
жүзеге
асырылады. Осылайша Сабақты зерттеу (Lesson Study) әдісі мұғалімдерді тұрақты түрде,
толассыз кәсіби шеберлігін дамытуға ынталандырып, ұжымдағы ынтымақтастықты дамыта
түседі.
Lesson Study тобының жұмысын мынандай қадамдардан ұйымдастырдық:
Достарыңызбен бөлісу: |


title: І. Сабаққа дейін - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Бұл жерде тек фокус топтарының жұмыс нәтижелерін алдын
-
ала айқындап алған дұрыс болар.
Мысалы, сондай құралдардың бірі ретінде фокус топтарының портфолиосын атауға тұрарлық.
Белгіленген мерзім соңында (тоқсан немесе оқу жылы) әр Lesson Study тобы мектептің алқалы
бір жиынында өз портфолиоларымен барша жұртты таныстырып, жұмыстарын
қорытындыласа.
Портфолиоға жиналатын құжаттар мен дәлелдемелерді қиындатпаған жөн, оның мазмұнын
мұғалімдердің өздері айқындауы керек. Портфолиоға қойылатын талаптар алдын
-
ала
елдің
назарына
ұсынылып,
талданып
-
талқыланып,
педагогикалық
кеңесте
бекітілсе
дұрыс болар еді.
Мұнда мынандай дәлелдемелердің болғаны орынды: сабақ жоспарлары (әсіресе әр сабақтың
алғашқы жоспары мен оның өзгертілген, жақсартылған нұсқаларының болғаны дұрыс:
бұл
оларды
салыстыру
мүмкіндігін
береді),
бақылау
мен
интервью
парақтары,
сабақты
талқылаудың хаттамасы (егер жүргізілсе), оқушылардың сабақтағы жазбаша жұмыс үлгілері,
фотосуреттер, видеожазбалар (егер жүргізілсе), теориялық материалдар мен ресурстар,
коучингтердің жоспарлары, оқушылардың сабаққа берген кері байланысы мен сабақ туралы
рефлексиясы, қатысушылардың жазбаша пікірлері,
т.б.
Фокус топтарының жұмыс нәтижелерін қорытындылауды ықшам
сабақтар көмегімен де
жүзеге
асыруға
болады.
Фокус
топтары
сабақ
жоспарларын
құрастырғаннан
кейін
тақ
нөмірлі
топтар жұп санды топтарға барып, оларға өздері құрастырған сабақтарының 20 минуттық
үзіндісін көрсетеді. Сабақ үзіндісі аяқталғаннан кейін екі топ бірігіп, 20 минут ауқымында
сабақты талқылайды, сабақ жоспарына өзгерістер енгізеді. Талқылаудан кейін енді жұп
нөмірлі топтар тақ санды топтарға барып, дәп осылай өз сабақтарының үзіндісін көрсетіп,
талқылайды.
Осы
іс
-
шараның
басынан
аяғына
дейін
мектеп
әкімшілігі
мүшелерінен
(немесе
деңгейлік курс
аяқтаған тәжірибелі мұғалімдерден) құралған сарапшылар тобы әр фокус топтарының
жұмысын бақылап, олардың қалай жұмыс жасап жатқандарын алдын
-
ала қабылданған
критерийлер
бойынша
бағалайды.
Сонымен, мектеп мұғалімдерінің кәсіби біліктілігін тұрақты түрде дамыту ісін 4
-6
адамдық фокус топтары ауқымында ұйымдастырған тиімді деп есептеуге тұрарлық. Өзін
-
өзі
басқару, реттеу мен дамытудың ұтымды құралы ретінде фокус топтары ұстаздарға бірлесе
жоспарлау, тәжірибеде туындаған проблемаларды коучинг пен тәлімгерлік арқылы шешу,
сабақ жоспарларын жақсарту үшін сабақтарды бірлесе талдау мен талқылау секілді тиімді
әдіс
-
тәсілдерді қолдану дағдыларын үздіксіз дамыту мүмкіндігін ұсынады.
Қорыта келе, белгілі педагог К.Ушинскийдің «Мұғалім –
өзінің білімін үздіксіз көтеріп
отырғанда ғана мұғалім, ал оқуды, ізденуді тоқтатысымен оның мұғалімдігі де жойылады»
деген пікірімен аяқтағымыз келеді.
Достарыңызбен бөлісу:


title: Қолданылған әдебиет тізімі

text:
Абуталипова Асемгуль Багитбаевна,
Қазақ тілі мен әдебиетінің мұғалімі, педагог
-
зерттеуші,
Серикова Лаззат Салмаганбетовна,
математика пәнінің мұғалімі,
Нурканова Мариям Дуйсеновна,
қазақ тілі мен әдебиетінің мұғалімі, педагог
-
зертеуші
Құсмұрын ауылы, Әулиекөл ауданы
E-mail: 03_abutalib_03@ mail.ru
Аннотация
Өзектілігі.
Қазіргі таңда әлемдік деңгейдегі білім беру үрдісінің жоғары бәсекеге ие тәжірибені
еліміздің білім беру үрдісіне эксперимент ретінде енгізу жолында түрлі кәсіби шыңдалу және
сабақ пен іс
-
әрекетті зерттеу бойынша мектепішілік және мектептен тыс курстар өткізілуде. Осы
орайда барлық тыңдаушылар өз тарапынан қалыптасқан білім мен білік бойынша рефлексиялық
есеп жазу міндет болып табылады. Осы орайда, «Мұғалім тәжірибесіндегі зерттеу» мектепішілік
кәсіби даму курсының білім беру бағдарламасы бойынша
рефлексиялық есеп жазуда
басшылыққа алуға болатын жетекші сұрақтарды ойластырып, жүйеге келтірген болатынбыз. Бұл
идеямыздың жүзеге асырылуына негіз болған ПШО тренері К.Б. Сагадиева еді.
Мақсаты:
Мұғалімдерге «Мұғалім тәжірибесіндегі зерттеу»
мектепішілік кәсіби даму
курсының білім беру бағдарламасы бойынша рефлексиялық есеп жазу бойынша
басшылыққа
алуға болатын жетекші сұрақтарды ұсыну арқылы мұғалімнің кәсіби шыңдалуына жағдай жасау.
Достарыңызбен бөлісу:


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=26#Абуталипова_Асемгуль_Багитбаевна,__Қазақ_тілі_мен_әдебиетінің_мұғалімі,_педагог_-_зерттеуші

title: Қолданылған әдебиет тізімі


title:
Аннотация
Актуальность - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Аннотация Актуальность. В настоящее время проводятся внутришкольные и внешкольные курсы по
изучению занятий и деятельности, разного профессионального совершенствования и
экспериментального внедрения высококонкурентного опыта образовательного процесса
мирового уровня в образовательном
процессе
страны. При этом все слушатели должны написать
рефлексивный отчет по сформированным знаниям и умениям со своей стороны. В связи с этим,
по образовательной программе внутришкольного профессионального развития «исследование в
практике учителя» мы продумали и систематизировали ведущие вопросы, которыми можно
руководствоваться при составлении рефлексивного отчета. Основой для реализации этой идеи
стала тренер ЦПМ Сагадиева К. Б.
Цель: создание условий для профессионального роста учителя путем представления учителям
ведущих вопросов, которыми можно руководствоваться по написанию рефлексивного отчета по
образовательной программе внутришкольного профессионального развития «исследование в
практике учителя".
Annotation Urgency. Currently, in-school and out-of-school courses are held to study classes and activities, various
professional improvements and experimental implementation of highly competitive experience of the
world-class educational process in the educational process of the country. At the same time, all students
should write a reflective report on the formed knowledge and skills on their part. In this regard,
according to the educational program of intra-school professional development "research in the practice
of teachers" we have thought through and systematized the leading questions that can guide the
preparation of a reflective report. The basis for the implementation of this idea was the coach of the
CPM Sagadieva K. B.
Objective: to create conditions for professional growth of teachers by presenting teachers with leading
questions that can guide the writing of a reflective report on the educational program of intra-school
professional development " research in...
32


title: Түйінді сөздер - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
орайластырылған зерттеу тақырыбы мен мақсатын, сонымен қатар жалпы
күтілетін нәтижелердің мақсатқа қаншалықты деңгейде болды? Мақсатқа жетті
ме? Сабақ барысындағы сәтті және сәтсіз тұстарын, сонымен бірге зерттеу
сабағының жұлдызды тұстарын айқара ашып жазып көріңіз. (150 сөз)
9.
Зерттеу нәтижеңіз қандай деңгейге жетті деп ойлайсыз? Зерттеу нәтижеңізде
зерттеу сұрағына қаншалықты деңгейде жемісті жауап таба алдыңыз? Зерттеу
нәтижеңіз бойынша жинақталған шеберлігіңізді кәсіби түрде не түрінде бере
алдыңыз? Не түрінде (семинар, коуч т.б.) бөлісер едіңіз? Өзіңіздің әдістемелік
тақырыбыңызға қаншалықты деңгейде байланысы бар, үйлесімді бола білді ме?
Әлде сіздің әдістемелік тақырыбыңызға ешқандай байланысы болмады ма?
Зерттеу нәтижесін қандай ортада, кімдермен, қандай формада бөлісер едіңіз? (150
сөз)
10.
Өзіңіздің тараптан осы зерттеу сабағы бойынша қандай тиімді ұсыныстар жасар
едіңіз? Осы зерттеу сабағы сізді неге үйретті? Осы зерттеу сабағы сізге кәсіби
деңгейде өсуіңізге ықпал етті ме? Әлде ешқандай өзгеріс байқалмады ма?
Байқамадыңыз ба? Егер өзгеріс болса, сіздің кәсіби өсуіңізге ықпал еткені болса,
оны қалайша және қай кезеңде байқадыңыз? Қалайша байқадыңыз? (150 сөз)
11.
Осы зерттеу сұрағы бойынша сіз өзіңіздің әдістемелік жүйеңізге өзгерісті енгізер
ме едіңіз? Бұл
үрдіс сіздің әдістемелік жұмысыңызға, зерттеуіңізге қаншалықты
деңгейде әсер етті? Болашақта осы зерттеу сұрағына, тақырыбына қатысты
мәселелерді қарастырар ма едіңіз? Осы тақырыпқа туыстас тақырыптарды алар
ма едіңіз? қай сыныпқа алар едіңіз? неге? Неліктен? Себептерін көрсетсеңіз. (150
сөз)
12.
Жинақталған тәжірибеңізді қалай және қай ортада таратар едіңіз? Сіз басқа да
әріптестеріңізге үйретеріңіз бар ма? Өз пәніңіз бойынша жеткен жетістігіңізбен
жеке шеберлік сыныбын берер ме едіңіз? Шебер түрде тәжірибені таратуда
қандай әдістерді қолданар едіңіз? неге басымдылық жасар едіңіз? Қалайша
жеткізер едіңіз? (150 сөз)
13.
Осы зерттеу тақырыбы бойынша жинақталған тәжірибеңізден қандай өнім
шығарар едіңіз? Оны қай мерзімде орындар едіңіз? Өніміңізді қандай формада
жеткізер едіңіз? Қай деңгейде осы өнімді жария етер едіңіз? (150 сөз)
Осы сұрақтардың барлығын ескере келе, тыңдаушылар кез келген рефлексиялық
есепті жазуда қиыншылық тумайтынын сезіну керек. Осы мақалада берілген жетекші
сұрақтардың барлығына жетене үңілетін болсақ, барлық сұрақтарға ерекше назар
аударып, әрбір сұрақты оқу және оқыту үрдісіне байаныстыра отыра әр педагогтың
әдістемелік, ізденіс және ғылыми тараптарын үйлесімді түрді бір жерден түйістіруге
болады. Сонымен бірге осы сұрақтар көптеген іс
-
әрекеттегі атқарылған жетістіктер
мен кездескен қиыншылықтардың ашылуына, оны шешу немесе тарату бойынша
қабылданған және жасалған іс
-
шаралар легі бойынша тың ақпараттың пайда болуына
ықпал етеді.
Достарыңызбен бөлісу:


title: Әдебиет - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
Әдебиет тізімі: 1.
Мұғалімге арналған нұсқаулық 2016ж.
2.
Орта мерзімді жоспарлау: талап, түйсіну, рефлексия. Астана 2014ж.
34
МЕКТЕП МҰҒАЛІМДЕРІНІҢ ЭМОЦИОНАЛДЫ КҮЙІП КЕТУІНІҢ АЛДЫН АЛУ ШАРАЛАРЫ Аканбаев Баглан Нурланович Ө.Сұлтанғазин атындағы Қостанай мемлекеттік педагогикалық университеті, педагогикалық ғылымдар магистры baga_a_n@mail.ru Дюсекова Тулеухан Ауезхановна Совхоз орта мектебі, бастауыш сынып мұғалімі Аннотация Мақалада педагогтардың эмоционалдық күйіп кету мәселелері қарастырылған. Педагогтердің эмоционалдық күйіп кетуінің өзіндік ерекшеліктері, өзін - өзі бағалау төмендейтін және эмоциялық күйіп кету сатысы қалыптасатын жұмыстың негізгі саласы мен шарттары талданды. Эмоционалдық күйіп кетудің алдын алудың қажетті, ең алдымен, сыртқы ортаның стрессогендік факторларының әсерін төмендететін әдістері анықталып, негізделді. Аннотация В статье рассматриваются проблемы эмоционального выгорания педагогов. Были проанализированы специфические особенности эмоционального выгорания педагогов, основные области и условия работы, в которых формируется стадия эмоционального выгорания и снижения самооценки. Были определены и обоснованы необходимые методы профилактики эмоционального выгорания, прежде всего, снижающие влияние стрессогенных факторов внешней среды.


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=29#Дюсекова_Тулеухан_Ауезхановна___Совхоз_орта_мектебі,___бастауыш_сынып_мұғалімі__Аннотация


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=29#МЕКТЕП_МҰҒАЛІМДЕРІНІҢ__ЭМОЦИОНАЛДЫ_КҮЙІП_КЕТУІНІҢ_АЛДЫН_АЛУ_ШАРАЛАРЫ__Аканбаев_Баглан_Нурланович


title: МАЗМҰНЫ СОДЕРЖАНИЕ - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
МАЗМҰНЫ СОДЕРЖАНИЕ CO N TE N T 1. Shushakova A. S., Sabanova B. A. Online service Kahoot as a means of activating cognitive interest of
students. ..................................................................................................................................................................
5 2. Абдиркенова А . К. Ахметова Ж. Ж. Мектепте медиа білім беру жобасын ұйымдастыру
...................
15 3. Абдулина А. Т. Исследование по теме «Вовлечение учеников в процесс изучения казахского языка с
помощью применения подхода
Lesson Study
»
...............................................................................................
19 4. Абдыкасымова Г. Ж ., Алшимбаева С . А. Сабақты зерттеу
-
кәсіби жаңарту жолы
.............................
23 5 .Абусагитова А. С., Бегманова К. Д., Игілік А. Д., Нұрғожина А. С. Сабақты зерттеу (
Lesson Study)
топтары мұғалімдердің
кәсіби біліктілігін дамытудың тиімді құралы ретінде
...........................................
27 6. Абуталипова А. Б. , Серикова Л. С. , Нурканова М . Д. Мұғалім тәжірибесіндегі зерттеу
................
32 7. Аканбаев Б. Н ., Дюсекова Т. А., Мектеп мұғалімдерінің эмоәионалды күйіп кетуінің алдын алу
шаралары
.............................................................................................................................................................


title:
А
bstract - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
А
bstract
The article deals with the problems of emotional burnout of teachers. The specific features
of teachers ' emotional burnout, the main areas and working conditions in which the stage of
emotional burnout and self-esteem decline is formed were analyzed. The necessary methods of
prevention of emotional burnout, first of all, reducing the influence of stress factors of the
environment, were identified and justified.
Кілттік сөз:
кәсіби күйіп кету, стресс, эмоционалды таусылу, қызмет шарттары
Ключевые слова:
профессиональное выгорание, стресс, эмоциональное истощение,
условия деятельности
Keywords:
professional burnout, stress, emotional exhaustion, working conditions
Еліміздегі әлеуметтік
-
экономикалық жағдайдың өзгеруі мен ақпараттық процестердің
күрделенуіне байланысты
елімізде эмоциялық күйіп кетудің
кері салдарына қатысты
зерттеулер күннен
-
күнге өзекті болып келе жатыр. Олар әсіресе оқытушылар мен мұғалімдер
үшін барынша өзекті. Эмоциялық күйзеліс жағдайына деген конструктивті қарым
-
қатынас
құра білу және оның салдарының кері әсерін барынша азайту шеберлігі оқытушының кәсіби
тұрғыда маңызды қасиеттерінің біріне айналуы тиіс. Педагогке заманауи кәсіби ортаның
эмоциялық факторлар әсеріне қарсы тұруына тура келеді. Яғни оған кәсіптің талап етілетін
барлық талаптарын орындай отырып, өзін онда оңтайлы түрде жүзеге асыруға және өз
еңбегінен ләззат алуға тура келеді.
Оқытушының іскерлігі үздіксіз түрде қарым
-
қатынаспен байланысты, біртіндеп жүріп
өтетін
эмоциялық шаршау мен таусылу нышандарына тәуелді, ал ол кәсіби іскерліктің
орындалуына, психикалық, физикалық және эмоциялық көңіл
-
күйдің нашарлауына кері әсер
етеді
.
35
Эмоциялық күйіп кету синдромы эмоциялық, ақыл
-
ойдың таусылуы, физикалық
шаршау, тұлғалық оқшаулану және жұмысты орындаудан қанағаттанбау нышандарынан
көрінетін экспансивті, когнитивті және физикалық күш
-
қуатты біртіндеп жоғалту процесі
болып табылады. Ол жұмыс орнындағы күйзелісті сәтсіз шешу нәтижесі ретінде
қарастырылады. Бұл синдром құрамына үш компонент кіреді:
Эмоциялық таусылу тұлғаның физикалық ресурстарын төмендетеді, ағзаның күйзеліс
агенттеріне қарсы тұруын нашарлатады, басқа да даму көздерін іздеу мүмкіндігін шектейді,
соның нәтижесінде өзіндік даму, өзіндік өсу қажеттіліктерінің туындауына кедергі келтіреді.
Жеке жетістіктер редукциясы (өзінің құзіретсіздігін, кәсіби іскерлігіндегі жетістігі
жоқтығын сезіну) жалпы ынталану процесін нашарлатады, адамның мамандық арқылы тұлға
ретіндегі шығармашылық дамуын тоқтатады. Деперсонализация жеке тұлғалық оқшаулану
бола отырып, тұлғаның қағидалары мен құндылықтар жүйесіне енеді, сол арқылы әлемге
деген оң қарым
-
қатынасты теріске шығара отырып, тұлғалық дамудың интегративтік
құраушы бөлігін бұзады.
Оқытушының эмоцияға кедейлігімен, эмоцияны үнемдеу саласын кеңейтуімен, жеке
тұлғалық оқшаулануымен, оқушылардың жеке ерекшеліктерін ескермеумен сипатталатын
күйіп кету синдромы маманның кәсіби қарым
-
қатынасы сипатына біршама қатты әсер етеді.
Аталған кәсіби бұзушылық оқу процесін толыққанды басқаруға, қажетті кәсіби көмек
көрсетуге, кәсіби ұжымның қалыптасуына кедергі келтіреді. Шынайы педагогикалық
тәжірибе көрсеткендей, қазіргі таңда студентке тұлға ретіндегі қызығушылықтың жоғалуы,
оны қалай болса солай қабылдаудың жоғалуы, кәсіби қарым
-
қатынастың эмоциялық
жағының төмендеуі
біршама айқын көрінеді
.
И.Ф.Исаев атап көрсеткендей, оқытушының
кәсіби мәдениетінің төмен деңгейлігі педагогикалық мамандыққа деген ынталық
-
құндылықтық қарым
-
қатынастың қалыптасуына кедергі келтіруі мүмкін.
О.Н.Гнездилова кәсіби күйіп кетуге апаруы мүмкін факторлар ретінде мінез
-
құлықтың
интроверт болуын, тұйықтық пен ұялшақтықтың, мамандық талаптарына
келіспеуін келтіреді.
Көптеген зерттеулер оқытушыларда кәсіби іскерліктің тұрақтылығын бұзушы
жағдайлардың болуын көрсетеді (уайымдау, көңіл
-
күйдің болмауы, басыңқылық, апатия,
көңіл қалу, үнемі шаршау).
Психология тұрғысынан оқытушыларда эмоциялық күйіп кетуге қарсы тұра білуін
қалыптастыру мәселесіне біршама көңіл аударылған, алайда бұл мәселенің педагогикалық
жағына келетін болсақ, біз арнайы әдебиеттердің жетіспеушілігіне тап болдық. Психология
-
педагогикалық әдебиеттерде эмоциялық күйіп
кету үлгісін әзірлеуге (К.Маслач, С.Джексон
және т.б.), күйіп кетудің құрылымдық компоненттерін атап көрсетуге (Э.Пайнс, Т.Кокс)
және кәсіби «күйіп кетудің» негізгі көріністеріне (О.Н.Гнездилова, Т.В.Форманюк) арналған
еңбектер жарияланған
.
Сонымен қатар, білім беру барысында оқытушылар мен мұғалімдерде эмоциялық
күйіп кету ерекшеліктеріне зерттеу мәселесі әлі де жеткілікті түрде зерттелмеген қалпы
қалуда.
Қызметкердің
денсаулығы тіршілігін сақтау барысында кәсіби еңбектің тиімділігін
арттыру қажеттілігіне байланысты біз үшін оқытушылар мен мұғалімдердің эмоциялық
күйіп кету ерекшеліктерін зерттеу маңызды болып көрінеді.
Зерттеу анықтағандай, көптеген мұғалімдердің эмоциялық күю көрсеткіштері
«Эмоциялық таусылу» және «Жеке тұлғалық қатынастар редукциясы» шкаласы бойынша
жоғары,
ал ол мұғалімдердің келесі ерекшеліктерімен түсіндіріледі:
1) өзін теріс бағалау (мұғалім көптеген жағдайда өзін оқытушыға қарағанда теріс
бағалайды, мұғалімде оның қоғамдағы алатын орынының әділетті еместігі, қоршаған
ортаның оны
жеткілікті бағаламайтындығы жайлы ойлары болады);
2) жүйке
-
психикалық жүктемелер (біздің пайымдауымызша, олар оқушылардың ата
-
аналары мен басшылық тұрғысынан мұғалімге деген қарсылықтарына деген сезімталдығы).
36
Алайда оқытушылардың эмоциялық күйіп кетуінің
жоғары көрсеткіштері
«Эмоциялық таусылу» шкаласы бойынша ғана бар, ал ол келесі ерекшеліктерді меңзейді:
1) бәрінен шаршау (көңіл
-
күйдің басыңқылығы, қорғансыздық, ешбір құлқының
болмауы, қателік жасаудан қорқу, өзі басқара ала алмай қалатын белгісіз жағдайлардан
қорқу, жеткілікті түрде күшті бола алмаудан, құзіретсіз болудан, басшылық тұрғысынан
берілетін жоғары талаптарға сәйкес келмеуден қорқу);
2) оқытушылық еңбектің өзі (күнделікті көру, есту және дауыс аппараттарына деген
жоғары жүктеме; семинар және
тәжірибелік сабақтарды өткізу тұрақты «сананың белсенді
жұмысын» талап етеді; жауаптардағы оң сәттерді бағалау және қателіктерді түзету;
қорытынды жасау және қысқаша түйіндемелер тарату).
Осылайша, біз мұғалімдер мен оқытушылардың кәсіби іскерлігінің сипаты эмоциялық
күйіп кету мәселесіне әсер ететін ерекшеліктерді анықтадық. Эмоциялық күйіп кетуді
төмендету үшін педагогтар мәселенің анық
-
қанығына жетуі қажет, ал ол үшін тек қаласаң
болды, бәрінің аяқталатындығын түсінетіндей семинарлар, ағартушылық іс
-
шаралар
ұйымдастыру маңызды. Егер нышандар қатты көрінетін болса, онда сұраныстар бойынша
түзету жұмыстары мен кеңестер қажет болады
.
Айта кететін жайт, аталған мәселе бойынша көптеген әдебиеттерге талдау барасында
біз мұғалімдердің күйіп кетуінің барлық көрсеткіштері оқу жылы бойы жоғары болып, жыл
соңына қарай одан сайын артатындығын, ал оқытушыларда ол нышандар оқу жылының
ортасына қарай дамитындығы жайлы тұжырымға келдік. Мұғалімдерге күйіп кету
оқытушыларға қарағанда қарқындырақ, жүйелі және кешенді түрде, олардың эмоциялық
деңгейін жанап, өзіне деген, қоршаған орта мен мамандығына деген қатынасына да тиеді; ал
оқытушыларда күйіп кету нышардары эмоция тұрғысынан өзіне, өз жетістіктеріне, қоршаған
адамдар мен жұмысына деген қатынасында теріс өзгерістер ретінде көрініс табады.
Педагог іскерлігінің ең маңызды құраушыларының бірі біртіндеп артып отыратын
эмоциялық шаршау мен таусылумен бірге жүретін қарым
-
қатынас болып табылады, ал ол
кәсіби міндеттердің орындалуына, психикалық және физикалық көңіл
-
күйдің нашарлауына
алып барады. Педагогикалық жағдаяттардың стандартты болмауы, мұғалімнің кәсіби
еңбегінің жауапкершілігі мен күрделілігі себепті «эмоциялық күйіп кетудің» даму қауіпі
артады және аталған синдромды зерттеу оның кері салдарларының қоршаған адамдармен
қарым
-
қатынасына әсерінің алдын алу тұрғысынан қажетті болып отыр.
Негізінен, эмоциялық күйіп кету психиканы жарақаттаушы әсерлерге деген эмоцияны
толықтай немесе жартылай болдырмау түріндегі психологиялық қорғаныс механизмі болып
табылады, бұл психикалық, көптеген жағдайда кәсіби мінез
-
құлықтың жүре пайда болатын
стереотип. В.Е.Орел күйіп кетуді ұзақ уақыттық күйзеліс негізінде дамитын және жұмыс
жасаушы адамның эмоциялық күш
-
қуаттық және жеке тұлғалық ресурстарының таусылуына
апаратын синдром ретінде қарастырады. Ю.М.Кузнецова бойынша, күйіп кету әлеуметтік
сала мамандықтарында көрінетін физикалық, психикалық және ақыл
-
ой таусылуының
жағдайы. Бұл синдром үш құраушы бөліктен тұрады: эмоциялық таусылу, деперсонализация
(кертартпалық) және кәсіби жетістіктер редукциясы
[21,7
б].
К.Маслач психикалық күйіп кетуді жұмысқа деген қызығушылық пен мұқияттылықты
жоғалту ретінде қарастырған. К.Маслач және С.Джексонның пікірлері бойынша, психикалық
күйіп кету құрамына психикалық таусылу, деперсонализация және жеке жетістіктер
редукциясынан тұратын үш өлшемді құрылым. Психикалық таусылу психикалық күйіп
кетудің негізгі құраушысы ретінде қарастырылады және эмоциялық фонның төмендеуі,
бейжайлық немесе эмоциялық қанығу түрінде көрінеді.
Аталған мәселелерді шешуші технологияның бастапқы сатысы ретінде К. Маслач и С.
Джексонның Н.Е. (Водопьянованың бейімделуімен) мұғалімдердің кәсіби
-
эмоционалды
күйіп кету деңгейін анықтауға арналған сауалнамасын, (МВІ) сараптау жүйесін,
«Эмоционалды күйіп кету» шкаласы бойынша деңгейге бөлуді қолдануды қолдаймыз.
Аталған зерттеу жұмыстарының нәтижесінде төмен, орта және жоғары күйіп кету
деңгейіндегі мұғалімдерге бөлуге болады.
37
Соған орай эмоционалды күйіп кетуді алдын алудың жүйелі арт
-
терапиялық
технологиясы (әрі қарай ЖАТ) бойынша жұмыс жасауға кеңес береміз. Жүйелі арт
-
терапиялық технологияға сәйкес ең алдымен оның мақсаттары мен міндеттері анықталып,
жұмыс барысындағы ережелер бекітіледі.
Жүйелі арт
-
терапиялық технология бойынша жаттығу барысында үш негізгі әсер
туындайды:
– тыныштандыру әсері (эмоционалды алаңдаушылықты басу);
– қалпына келтіру әсері (шаршаңқылықтың көрінуін әлсірету);
– белсенділікті арттыру әсері (психофизиологиялық реактивтіліктің артуы).
ЖАТ технологиясында қолданылатын әдістер, визуалды образдарды құрып
онымен жұмыс жасаудан бөлек, жұмыс авторы, психолог және топтың басқа қатысушылары
арасындағы қарым
-
қатынас іске асырылады. Осылайша бірнеше міндеттер өз шешімін
табады. Бейнелік іс –
әрекеттер, топтың қатысушыларына өздерінің ішкі қорларының
белсенділігін арттырып оны қолдануға, өзін көрсетуге мүмкіндік береді және бұндай
амалдарды көп адамдар бұрын соңды демалыс және өз күштерін қалпына келтіруші құрал
ретінде қолданып көрмеген. Соған қоса топтағы шығармашылық жұмыстар топ ішіндегі
қарым
-
қатынасқа ғана емес, топ сыртындағы қарым
-
қатынастардың да реттелуіне септігін
тигізеді. Топқа қатысушылардың айтуы бойынша бұндай іс
-
әрекеттер топ ішінде ыңғайлы
жағдай туындатады, қатысушылардың қал
-
жағдайына жақсы әсер етіп қана қоймай олардың
бір
-
бірімен қарым
-
қатынасын да дұрыс жолға қояды және жалпы өмірге деген позитивті
көзқарас қалыптастырады
.
Атап кететін жайт, вербалды психологиялық түзетуге келмейтін кейбір клиенттер
санаты (олигофрендер; ауыр психикалық науқасқа шалдыққандар немесе сөйлеу қабілетінде
кемістігі бар жандар; жады мен назарында ақауы бар орта жастан асқан адамдар) белгілі бір
жағдайда арт
-
терапевпен жеке немесе топ ішінде біршама нәтижелі жұмыс жасай алады. Ол
вербалды коммуникацияға деген қабілеттерінің төмендігіне қарамастан, олар өз сезімдерін
бейнелеу формасында жеткізе алуымен байланысты. Тіпті егер олардың кейбіреулері көркем
бейнелер жасай алмаса да, қарапайым манипуляция мен бейнелеу материалдарымен
байланысты әр түрлі ойындар мұндай клиенттер үшін өте маңызды болып шығады, себебі
мұндай жаттығулар олардың сенсомоторлық дағдыларын жаттықтырады, вербалды емес
ойлау қабілеті мен басқа да функцияларын дамытады.
Алайда өзіндік емдеу
-
түзету әдісі ретінде арт
-
терапия ең алдымен невроз немесе жеке
тұлғалық бұзылыстар тәрізді ауыр емес психикалық ауытқушылығы бар клиенттерге
барынша жарайтындығын аталып өтеді.
Жаттығулар мен тапсырмаларды орындау үшін қатысушылардан әсем суреттей алу
немесе бейнелеу өнерінен, жалпы арнайы шығармашылық қабілеттер талап етілмейді.
Бұндай топта жұмыс жасау барысында тек қана дәстүрлі қағаз, қарындаш пен бояу ғана емес,
сонымен қоса қатысушылардың өздері арнайы әзірлеген табиғи материалдар да қолданылуы
мүмкін. Бір топта қатысушылар болашақта қажет болу мүмкін барлық материалды өздері
дайындайды. Әр түрлі заттар мен өсімдіктерді жинау барысындағы серуен де топтық жұмыс
үшін пайдаланылуы мүмкін.
Қорытындылай
келе эмоциялық «күйіп кетудің» алғышарты құрамына педагогтың
жеке тұлғалық психологиялық ерекшеліктері мен эмоциялық тұрғыдағы кәсіби іскерліктің
өзіне тән ерекшеліктері кіретін бірқатар факторлар болып табылады. Күйіп кетудің дамуына
әсер ететін факторларға шолу жасай отырып, біз аталған факторларға жасалған көптеген
зерттеу жұмыстары аталған құбылыстың пайда болуындағы басты нәрсе не деген сұраққа
жауап бермегендігін
көре аламыз. Оның негізгі себебі қайсысы –
жеке тұлғалық қасиеттер ме
әлде іскерлікке тән сипаттары, адамдармен өзара әрекеттесу ерекшеліктер немесе жұмыс
ортасының факторлары ма? Аталған мәселелерді шешу ең алдымен «күйіп кетудің» алдын
алу үшін ерекше маңызды болып отыр.
Айта кететін жайт, эмоциялық «күйіп кету»
-
біршама қауіпті процесс, себебі бұл
синдромға шалдыққан адам оның нышандарын байқай бермейді. Ол өзін сырттан көріп, не
38
болып жатқандығын түсіне алмайды. Сондықтан да ол конфронтация мен кінәлауды емес,
керісінше, қолдау мен көңіл бөлуді қажет етеді
.
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=30#Кілттік_сөз:_кәсіби_күйіп_кету,_стресс,_эмоционалды_таусылу,_қызмет_шарттары__Ключевые_слова


title: Әдебиеттер - Сборник Докладов «Исследование урока: опыт школ Казахстан»

text:
«Мұғалімдердің зерттеу қызметі: артықшылықтары және кедергілері»
Алматова Эльвира Садерхановна,
биология мұғалімі
Қостанай
облысы, Әулиекөл
ауданы,
№2
Қазанбасы орта мектебі
Аннотация
Сабақты зерттеу (Lesson Study) –мұғалімдік тәжірибе саласындағы білімдерді жетілдіруге
бағытталған сабақтарда іс
-
әрекеттегі зерттеудің айрықша нысанымен сипатталатын
педагогикалық тәсіл. Бұл мақалада
өз мектебіміздегі «Сабақты зерттеу» үдерісінің алғашқы
кезеңдерінің өтілу ерекшеліктерімен бөліседі.
Мақсаты: мектеп мұғалімдерінің ынтымақтастығы мен кәсіби өзара әрекеттесуінің,
өзінің
оқыту тәжірибесін жақсарту және кәсіби бірлестіктерді қалыптастыру болып табылады.
Оқушылардың сын тұрғысынан ойлауға, білімін тәжірибе жүзінде қолдану білуі, өзін
-
өзі оқыту
және өзін
-
өзі бағалау дағдыларын дамытуға үйренуді жүзеге асыру бұл мақаланың өзектілігі деп
ойлаймын.
Достарыңызбен бөлісу:


text:
«Көшбасшылық және шағын жинақты мектепті басқару» педагог қызметкерлер
мен шағын жинақты мектеп басшыларының біліктілігін арттыру курсының екі бетпе
-
бет
кезеңінде білім алдым. Бағдарламаның мақсаты: шағын жинақты мектеп басшыларының
педагогикалық және басқару шеберлігін жетілдіру, білім беру салалары мен деңгейлері
бойынша жаңартылған оқу бағдарламалары мен критериалды бағалау жүйесін енгізу
мәнмәтінінде оларға
әдістемелік қолдау көрсету болып табылады. Мен осы курсты оқи
отырып, тренерімнен ұстаздарға
өзгермелі
қоғамда өмір
сүруге бейім, жаһандық
көзқарасы, XXI ғасырда талап етілетін дағдылары қалыптасқан тұлға ретінде оқыту мен
тәрбиелеу міндеті қойылып отырғаны туралы ұғындым. Сондықтан да, осыған сай
мектепті түбегейлі өзгеріске ұшырату біздің қолымызда екенін түсіндім.
Сабақты зерттеу (Lesson study) тәсілі
-
мұғалімнің кәсіби білімін үздіксіз жетілдірудің
тиімді әдістерінің бірі. Lesson study Жапонияда 19
-
ғасырда жаңа жалпы білім беретін
жүйе орнатқан уақытта мектеп базасында, сонымен қатар өңірлік және ұлттық деңгейде
пайда болды. Тәсілдің негізі Батыста қолданылатын «Іс
-
әрекеттегі зерттеу»
тәсілдемесінен 140 жыл бұрын XIX ғасырдың 70
-
Жапонияда құрылған. Lesson Study
аясында өзінің қорытындыларын құжаттап, оқытумен оқуды жоспарлауды, оқытуды,
талдауды бірлесіп жүзеге асыратын мұғалімдер тобы қатысады (Дадли, 2011). Зерттеу
сабағы шынайы сыныптағы сабақ; қатысушы мұғалімдер оқушылардың ойлау, оқу
әрекеттерін, мінез
-
құлқын зерделейді. Сонымен қатар, мұғалімдердің үздіксіз білім
алып, үздіксіз өз тәжірибелерін жетілдірудің бірден
-
бір жолы. Сабақты зерттеу үдерісі
үш
кезеңнен: жоспарлау кезеңі, зерттеу сабағы, сабақтан кейінгі шаралардан тұрады.
Бірінші кезеңнің мұғалім үшін тиімділігі: топ құру арқылы ынтымақтастықта жұмыс
жасай білу, бірлесе жоспарлай алу, мінсіз
сабақ жоспарын құруды үйренеді. Осы кезеңде
пән бойынша ұзақ мерзімді оқу мақсаттарын, оқушылардың академиялық, әлеуметтік
дамуын талқылау арқылы пәндік білімдерін дамытады.
Екінші кезеңде мұғалімдердің оқушыларды бақылау дағдылары артады. Үшінші кезең
сабақты талдау мен білімді жинақтаудан тұрады. Сондықтан, сабақты зерттеу
мұғалімнің үздіксіз кәсіби дамуының қуатты құралы.
Бірінші бетпе
-
беттен мектеп тәжірибесінен өтуге келген кезден бастап, мектеп
басшысының қолдауымен сабақты зерттеу үдерісін
бастап кеттім. Ол үшін ең алдымен
мектеп мұғалімдерін жинап «Lesson study» тәсілінің ұғымы, өткізу кезеңдері туралы
тізбектелген коучингтер өткізіп алдым.
Достарыңызбен бөлісу:


url: http://emirsaba.org/sbornik-dokladov-issledovanie-uroka-opit-shkol-kazahstan.html?page=32#Түйінді_сөздер:_Сабақты_зерттеу,_рефлексия_жасай_білу,_кері_байланыс,_дағды,_ынтымақтастық,_талқылау_._Ключевые_слова