мысал. 8/14═ х/35
14*х═8*35
14х═ 280
х═280/14
х═20
Топтарға арналған тапсырмалар
№1. Пропорцияны жазыңдар:
16-ның 20-ға қатынасы 8-дің 10-ға қатынасына тең.
4,2-нің 6-ға қатынасы 1,4-тің 2-ге қатынасына тең.
4,2 = 1,4
6 2
1,5-тің 3,5-ке қатынасы 6-ның 14-ке қатынасына тең.
1,5 = 6
3,5 14
4) 3- тің 6-ға қатынасы 1-дің 4-ке қатынасына тең.
3 = 1 им
6 4
№2 Пропорцияның белгісіз мүшесін табыңдар
х:20 = 2:5
5х=20х2
5х=40
х=40:5
х=8
х:18=7:9
х х 9= 18 х 7
9 х=126
х=126:9
х= 14
х:18==2:3
3х=2х18
3 х=36
х=36:3
х=12
|
Таныстырылым, оқулықпен жұмыс
Оқушылар тақтаға назарларын аудару арқылы және мұғаліммен ақылдаса отырып, білімдерін толықтырады, дәптерлеріне түсіреді
, жұмыстарын өзара алмастырып жауаптарын өзара тексереді
Мысал есептерді түсіне отырып дәптерлеріне көшіріп жазады.
Пропорцияны жазады.
Пропорцияның белгісіз мүшесін таба алады.
|
|
6-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
Үлестірме
|
Сергіту сәті
|
Орнымыздан тұрамыз,
Алақанды ұрамыз.
Бiр отырып, бiр тұрып,
Тез шынығып шығамыз.
|
Сергіту сәтіне арналған жинақ
|
|
|
Аяқталуы
16 минут
Қызықты тапсырма
8 минут
|
Жұппен жұмыс. Меңгеру
Пропорцияның белгісіз мүшесін табыңдар
1) Х:14=9:18 2)х:2=15:5
18х=9х14 5х=2х15
18х=126 5х=30
х=126:18 х=30:5
х=7 х=6
3) 12:х=20:5 4) 2:10=х:25
20х=5х12 10х=2х25
20х=60 10х=50
х=60:20 х=50:10
х=3 х=5
Сыни тұрғыдан талдау (жұппен жұмыс)
Кері байланыс.
Өзара бағалау ( дескриптор бойынша)
Бағалау СГ 3. Есептердің шығару нәтижелерін көрсету
|
Оқулық, дәптерлер.
|
|
6-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
Үлестірме
|
Сабақтың соңы
5 минут
|
Жаңа сабақты түсінгенін тексеру.
Сұрақтар қою:
Пропорция дегеніміз не?
Пропорцияның негізгі қасиетін айт.
3. a, b, c, d әріптерін қолданып, дұрыс пропорция құр.а : b = c : d
b : а = d : c а : c = b : d c : а = d : b
Рефлексия
Бүгінгі сабақта болған көңіл – күйді бет – әлпеті салынған суреттерді таңдау.
Түсінбедім Сұрағым бар Түсіндім
Тақырыпты өздігінен талдап, шешім шығара білуі
Есеп шартын талдай алуы
(Берілгені, табу керек, шешуі, жауабы деген этаптарын толық анықтай алуы)
Амалдарды орындау реті және орындалуын білуі
Жеке тапсырмаларды орындауы
Топ жұмысына белсене араласуы
|
Оқушылар өткен сабақтар бойынша қойылған сұрақтарға жауап береді, ауызша берілген тапсырмаларды орындайды. Дұрыс жауап берген оқушы марапатталады.
|
Оқушылар белсенділігінба йланысты бағаланады.
Мадақтау арқылы
(жарайсың, керемет, бұданда жақсы дайындал)
|
Смайликтер
|
Дифференциация – оқушыларға көбірек қолдау көрсетуді қалай жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай тапсырмалар қоюды жоспарлап отырсыз?
|
Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін тексеру жоспарыңыз?
|
Пәнаралық байланыс
Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы
АКТ
Құндылықтармен байланыс (тәрбие)
|
Қолдау көрсету.
Қабілеті жоғары оқушылар айтылған сөздер мен сөйлемдердің көпшілігін дұрыс қайталай алады.
|
Оқушылар өздері жасаған бет-бейнелеріне қарап бір-біріне көңіл- күйлерін айтады. (қуанышты, көңілді, көңілсіз, ашулы)
|
Математика сабағы
Оқушыларды бір-біріне деген құрмет көрсетуіне тәрбиелеу.
|


title:
мысал. 8/14═ х/35
14*х═8*35
14х═ 280
х═280/14
х═20
Топтарға арналған тапсырмалар
№1. Пропорцияны жазыңдар


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-proporciya-proporciyani-negizgi-asieti-ou-bafda.html?page=3#Сыни_тұрғыдан_талдау_(жұппен_жұмыс)_Кері_байланыс._Өзара_бағалау_(_дескриптор_бойынша)_Бағалау_СГ_3._Есептердің_шығару_нәтижелерін_көрсету


title: Қысқа мерзімді жоспар - Сабақтың тақырыбы: Пропорция. Пропорцияның негізгі қасиеті Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

text:
6.1.2.3 пропорция анықтамасын білу;
6.1.2.4 пропорцияларды ажырату және құрастыру;
6.1.2.5 пропорцияның негізгі қасиетін білу және қолдану;
6.5.2.2 пропорцияны оқу және жазу;
Сабақтың мақсаты:
Пропорцияның ортанғы және шеткі мүшелерін табады. формуланы біледі, анықтаманы қолданып, есептеулер жүргізе алады.
Пропорция ұғымын күнделікті өмірмен байланыстыра отырып, түсіну;
Пропорцияның ортаңғы және шеткі мүшелері туралы пікір қалыптастыру;
Пропорцияның негізгі қасиетін мысалдар арқылы түсіну.
Балалар, бір – біріңе қарап жымиыңдар, жайланып отырып, көздеріңді жұмыңдар. Менің айтқанымды іштеріңнен қайталаңдар.
Мен бақытты баламын,
Жан дүниемде күн нұрлы
Жылуым мол бойымда.
Осы жылуды Жер бетіндегі барлық адамдарға жолдаймын. 3 мин
Үй тапсырмасын тексеру. Бөлшек сандардың қатынасын натурал сандардың қатынасы түрінде жазыңдар: 1) 2:5:1:3 2) 4:7:1:2 3)5:6:3:8
Шаттық шебері
Сабақтың ортасы
8 минут
Бейнесөз шешу арқылы төмендегі сөзді шығарып аламыз
,,,, , , , ,,,,, Я Сонда «ПРОПОРЦИЯ» деген бүгінгі сабақтың тақырыбы шығады.
Мұғалім: -Енді осы жаңа сөздің тарихына шолу жасайық,алғаш рет кім енгізген,қандай сөзден шыққан,қандай мағынаны білдіреді екен.
Пропорция туралы тарихи мәлімет беру. Біздің заманымызға дейінгі ІV ғасырда пропорцияның жалпы теориясын ежелгі грек ғалымдары жасаған, олардың ішінде аса көрнекті орын алғандары Теэтет пен Евдокс болған еді.
Пропорционалдық тәуелділік архитектура мен өнерде жиі пайдаланылады. Себебі құрылыстың, кескіннің көрнекті, үйлесімді әсем болуы ондағы пропорционал үндестіктің сақталуымен байланысты. Тіпті , Страдивари да ,өзінің ерекше скрипкасын жасағанда пропорцияны пайдаланған. Әр түрлі кезеңдерде пропорцияны әр түрлі жазған.
Орта ғасырдадағы ислам елдерінің математиктері еңбектерін араб тілінде оңнан солға қарай жазып, қазіргі түрдегі 8:15=96:180 пропорциясын 180 96 15 8 түрінде жазған, ал XVII ғасырдағы француз математигі Рене Декарт осы пропорцияны 8/15/96/180 түрінде жазған.
Пропорцияны қазіргіше жазуды 1693 жылы неміс физигі,өнертапқыш әрі математик Г.В.Лейбниц енгізген.
Сұрақ: Қатынас теңдігі мен пропорция арасында қандай байланыс бар?
Қандай жағдайда қатынастар бір-біріне тең болады?
сондықтан немесе осындай тура теңдік пропорция.
Анықтама: Екі қатынастың теңдігін пропорция деп атайды.
«а-ның в-ға қатынасы тең болады с-ның d-ға қатынасы»
Мысалы:
мұндағы бен шеткі мүшелері, пен ортаңғы мүшелері


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-proporciya-proporciyani-negizgi-asieti-ou-bafda.html?page=4#Үй_тапсырмасын_тексеру.__Бөлшек_сандардың_қатынасын_натурал_сандардың_қатынасы_түрінде_жазыңдар


* Шеткі мүшелері мен ортаңғы мүшелерінің көбейтінділерінің мәні тең.
Пропорцияның негізгі қасиеті. Шеткі мүшелерінің көбейтіндісі ортаңғы мүшелерінің көбейтіндісіне тең. Пропорцияның белгісіз мүшесін табуды қарастырайық.
1 - мысал: х белгісіз - ортаңғы мүшені табу керек
Пропорцияның белгісіз ортаңғы мүшесін табу үшін шеткі мүшелерін көбейтіп, белгілі ортаңғы мүшеге бөлеміз.
; .
2 – мысал: х белгісіз – шеткі мүшені табу керек
Пропорцияның белгісіз шеткі мүшесін табу үшін ортаңғы мүшелерін көбейтіп, шеткі мүшеге бөлеміз. ; ;
Мәтінді есептерде пропорцияның қасиетін пайдалану.
Есеп: 120 м матадан 24 көйлек тігіледі, осындай 18 көйлек қанша м матадан тігіледі?
Берілгені:
120 м матадан - 24 көйлек
? м матадан - 18 көйлек.
Табу керек белгісізді
Шешуі: Белгісізді х деп белгілеп, пропорцияны құрамыз.
120 : 24 = х:18
Пропорцияның қасиетін пайдаланып белгісіз мүшесін табамыз.
х = (120 · 18):24 = 90 ; х = 90. Жауабы: 90 м мата.
пропоциясынан жаңа пропорция алу тәсілдері: Егер пропорцияның тек ортаңғы мүшелерін орындарын ауыстырғанда, онда пропорция теңдігінің мәні өзгермейді. ;
Егер пропорцияның тек шеткі мүшелерін орындарын ауыстырғанда, онда пропорция теңдігінің мәні өзгермейді. ;
Егер пропорцияның бір мезетте шеткі мүшелері мен ортаңғы мүшелерін орындарын ауыстырғанда, онда пропорция теңдігінің мәні өзгермейді. ;
Оқушылар тақтаға назарларын аудару арқылы және мұғаліммен ақылдаса отырып, білімдерін толықтырады, дәптерлеріне түсіреді
, жұмыстарын өзара алмастырып жауаптарын өзара тексереді
Мысал есептерді түсіне отырып дәптерлеріне көшіріп жазады.
Пропорцияны жазады.
Пропорцияның белгісіз мүшесін таба алады.
Пропорцияның негізгі қасиеттін дәптеріне жазып алады.
Пропорцияның белгісіз мүшесін таба алады.
Жаңа пропорция алу тәсілдерін дәптерлеріне жазып алады.


title: Жалпы сыныппен жұмыс - Сабақтың тақырыбы: Пропорция. Пропорцияның негізгі қасиеті Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

text:
бет 6/32 Дата 03.05.2023 өлшемі 0,57 Mb. #89322 түрі Сабақ
Байланысты:
6 сынып кмж5 Жалпы сыныппен жұмыс.
№49. Ауызша тапсырма.
Пропорцияны оқып, оның ортаңғы мүшелерін, шеткі мүшелерін атаңдар:
3:6 = 4:8; 20 : 4 = 30 : 6; .
А деңгейі
№50. Пропорцияны жазыңдар:
16 – ның 20 – ға қатынасы 8 – дің 10 – ға қатынасына тең ;
4,2 – нің 6 – ға қатынасы 1,4 – тің 2 – ге қатынасына тең ;
1,5 – тің 3,5 – ке қатынасы 6 – ның 14 – ке қатынасына тең;
– тің 6 – ға қатынасы – дің 4 – ке қатынасына тең;
№51. Қатынастардан пропорция құрыңдар:
В деңгейі
№65. Төртінші санды тауып , пропорция құрыңдар:
8; 3; 24; 2) 100; 30; 48;
3) 9; 7; 28; 4) 3,5; 2,4; 4,32.
№67. Пропорцияның белгісіз мүшелерін табыңдар: (тақ бөлімдерін)
х : = 3 : 4; 3) 6 : 5 = 9 : х;
5) 6,5 : 5,2 = х : 8; 7) 4,5 : 3,6 = х : 4;
9) 96 : 2,5 = 19,2 : х.
№68. Пропорция түрінде жазыңдар: (тақ бөлімдерін)
3)
С деңгейі
№77. Берілген екі пропорцияның әрқайсысы тура болатын а – ның және б – ның мәнін табыңдар:
.
Топпен жұмыс жасайды.
Деңгейлік тапсырманы орындайды.
Топта өз шығарған есептерін алмасу арқылы бірін бірі бағалайды.
Аяқталуы
16 минут
Қызықты тапсырма
8 минут
Жеке жұмыс
№1. Мына теңдіктер пропорция бола ма:
1 : 100 = 3 : 300;
;
7 : 5 = 9 : 6;
№2. Мына теңдік дұрыс па:
6 : 13 = 10 : 2; 2) 14 : 7 = 1 : 0,5;
3) 4) 2 : 4 = : 1,6.
№3. Осы сандарды қолданып тағы да 7 пропорция құрыңдар:
20 : 5 = 100 : 25;
1,2 : 3 = 0,36 : 0,9.
№4. Пропорцияның белгісіз мүшесін табыңдар:
2) 3) ; 4)
Оқушыларға жеке тапсырма беріледі.
Оқулық, дәптерлер.
6-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
Үлестірме
Сабақтың соңы
5 минут
Үйге тапсырма: Пропорция. Пропорцияның негізігі қасиеті. №53-54.
Сабақ соңында оқушылар рефлексия жүргізеді:
Достарыңызбен бөлісу:


Ө зіңнің бүгінгі сабаққа қатысыңды бағалап, берілген фигураларды таңда.
Мен сабаққа өте жақсы қатысып, тапсырмаларды толық орындадым.
Мен бүгінгі сабаққа жақсы түсініп, қатысып отырдым.
Мен жақсы талпындым, бірақ бәрі ойдағыдай емес.
Менің бұдан да жақсы дайындалуыма болады
Мен бүгін сабаққа араласпадым
Оқушылар өткен сабақтар бойынша қойылған сұрақтарға жауап береді, ауызша берілген тапсырмаларды орындайды. Дұрыс жауап берген оқушы марапатталады.
Оқушылар белсенділігінба йланысты бағаланады.
Мадақтау арқылы
(жарайсың, керемет, бұданда жақсы дайындал)
Смайликтер
Саралау –оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?
Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?
Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы
Оқушылар сабақта жалпы сыныппен жұмысты бірлесе отырып талдайды, түсінбеген есептерін бір-біріне түсіндіреді. Жеке жұмыста оқушылар өз білімдерін тексереді.
Сабақтың әр бөлімінде оқушылардың жасаған жұмыстарына мадақтау сөздер айту. Жалпы сыныптық, жұптық жұмыста тапсырманы орындауда өзара бағалау жүзеге асады.
Тапсырмалар арасында «көзге жаттығу» жасату.
Жеке жұмыс №1. Мына теңдіктер пропорция бола ма:
1 : 100 = 3 : 300;
;
7 : 5 = 9 : 6;
№2. Мына теңдік дұрыс па:
6 : 13 = 10 : 2; 2) 14 : 7 = 1 : 0,5;
3) 4) 2 : 4 = : 1,6.
№3. Осы сандарды қолданып тағы да 7 пропорция құрыңдар:
20 : 5 = 100 : 25;
1,2 : 3 = 0,36 : 0,9.
№4. Пропорцияның белгісіз мүшесін табыңдар:
2) 3) ; 4)


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-proporciya-proporciyani-negizgi-asieti-ou-bafda.html?page=7#Бағалау_–_оқушылардың_материалды_меңгеру_деңгейін_қалай_тексеруді_жоспарлайсыз__Денсаулық_және_қауіпсіздік_техникасының_сақталуы

title: Ө зіңнің бүгінгі сабаққа қатысыңды бағалап, берілген фигураларды таңда


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-proporciya-proporciyani-negizgi-asieti-ou-bafda.html?page=7#Саралау_–оқушыларға_қалай_көбірек_қолдау_көрсетуді_жоспарлайсыз_Қабілеті_жоғары_оқушыларға_қандай_міндет_қоюды_жоспарлап_отырсыз


title:
Жеке жұмыс
№1 - Сабақтың тақырыбы: Пропорция. Пропорцияның негізгі қасиеті Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

text:
Жеке жұмыс
№1. Мына теңдіктер пропорция бола ма:
1 : 100 = 3 : 300;
;
7 : 5 = 9 : 6;
№2. Мына теңдік дұрыс па:
6 : 13 = 10 : 2; 2) 14 : 7 = 1 : 0,5;
3) 4) 2 : 4 = : 1,6.
№3. Осы сандарды қолданып тағы да 7 пропорция құрыңдар:
20 : 5 = 100 : 25;
1,2 : 3 = 0,36 : 0,9.
№4. Пропорцияның белгісіз мүшесін табыңдар:
2) 3) ; 4)
Жеке жұмыс
№1. Мына теңдіктер пропорция бола ма:
1 : 100 = 3 : 300;
;
7 : 5 = 9 : 6;
№2. Мына теңдік дұрыс па:
6 : 13 = 10 : 2; 2) 14 : 7 = 1 : 0,5;
3) 4) 2 : 4 = : 1,6.
№3. Осы сандарды қолданып тағы да 7 пропорция құрыңдар:
20 : 5 = 100 : 25;
1,2 : 3 = 0,36 : 0,9.
№4. Пропорцияның белгісіз мүшесін табыңдар:
2) 3) ; 4)
А деңгейі
№50. Пропорцияны жазыңдар:
16 – ның 20 – ға қатынасы 8 – дің 10 – ға қатынасына тең;
4,2 – нің 6 – ға қатынасы 1,4 – тің 2 – ге қатынасына тең;
1,5 – тің 3,5 – ке қатынасы 6 – ның 14 – ке қатынасына тең;
– тің 6 – ға қатынасы – дің 4 – ке қатынасына тең;
№51. Қатынастардан пропорция құрыңдар:
В деңгейі
№65. Төртінші санды тауып, пропорция құрыңдар:
8; 3; 24; 2) 100; 30; 48;
3) 9; 7; 28; 4) 3,5; 2,4; 4,32.
№67. Пропорцияның белгісіз мүшелерін табыңдар: (тақ бөлімдерін)
х : = 3 : 4; 3) 6 : 5 = 9 : х;
5) 6,5 : 5,2 = х : 8; 7) 4,5 : 3,6 = х : 4;
9) 96 : 2,5 = 19,2 : х.
№68. Пропорция түрінде жазыңдар: (тақ бөлімдерін)
3)
Достарыңызбен бөлісу: |


title: С деңгейі - Сабақтың тақырыбы: Пропорция. Пропорцияның негізгі қасиеті Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

text:
бет 9/32 Дата 03.05.2023 өлшемі 0,57 Mb. #89322 түрі Сабақ
Байланысты:
6 сынып кмж5 С деңгейі
№77. Берілген екі пропорцияның әрқайсысы тура болатын а – ның және б – ның мәнін табыңдар:
.
А деңгейі
№50. Пропорцияны жазыңдар:
16 – ның 20 – ға қатынасы 8 – дің 10 – ға қатынасына тең ;
4,2 – нің 6 – ға қатынасы 1,4 – тің 2 – ге қатынасына тең ;
1,5 – тің 3,5 – ке қатынасы 6 – ның 14 – ке қатынасына тең;
– тің 6 – ға қатынасы – дің 4 – ке қатынасына тең;
№51. Қатынастардан пропорция құрыңдар:
В деңгейі
№65. Төртінші санды тауып , пропорция құрыңдар:
8; 3; 24; 2) 100; 30; 48;
3) 9; 7; 28; 4) 3,5; 2,4; 4,32.
№67. Пропорцияның белгісіз мүшелерін табыңдар: (тақ бөлімдерін)
х : = 3 : 4; 3) 6 : 5 = 9 : х;
5) 6,5 : 5,2 = х : 8; 7) 4,5 : 3,6 = х : 4;
9) 96 : 2,5 = 19,2 : х.
№68. Пропорция түрінде жазыңдар: (тақ бөлімдерін)
3)
С деңгейі
№77. Берілген екі пропорцияның әрқайсысы тура болатын а – ның және б – ның мәнін табыңдар:
.
Қысқа мерзімді жоспар
Бөлімі:
Қатынастар және пропорциялар.
Педагогтің аты-жөні:
Амантайқызы Айгерім
Күні:
15.09.2021 ж.
Сыныбы: 6 б
Пәні: математика
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:
Тура пропорционалдық тәуелділік. Кері пропорционалдық тәуелділік.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты
6.1.1.2 қандай шамалар тура пропорционалды болатынын түсіну және оларға мысалдар келтіру, есептер шығару ;
6.1.1.3 қандай шамалар кері пропорционалды болатынын түсіну және оларға мысалдар келтіру,есептер шығару;
Сабақтың мақсаты:
тура және кері пропорционалдық тәуелділігін ажыратады ;
тура пропорционалдықты,кері пропорционалдықты есептер шығаруға қолданады ;
Шамалардың қасиеттерін қолданып, мысалдар келтіреді.
Бекітемін:
Достарыңызбен бөлісу:


title: Сабақтың тақырыбы: Пропорция. Пропорцияның негізгі қасиеті Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

text:
6.1.2.3 пропорция анықтамасын білу;
6.1.2.4 пропорцияларды ажырату және құрастыру;
6.1.2.5 пропорцияның негізгі қасиетін білу және қолдану;
6.5.2.2 пропорцияны оқу және жазу;
Сабақтың мақсаты:
Пропорцияның ортанғы және шеткі мүшелерін табады. формуланы біледі, анықтаманы қолданып, есептеулер жүргізе алады.
Пропорция ұғымын күнделікті өмірмен байланыстыра отырып, түсіну;
Пропорцияның ортаңғы және шеткі мүшелері туралы пікір қалыптастыру;
Пропорцияның негізгі қасиетін мысалдар арқылы түсіну.
Бекітемін:
Сабақ барысы
Сабақ кезеңі/Уақыты
Педагогтің іс-әрекеті
Оқушының іс-әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақтың басы
Ынтымақтас
тық атмосферасын қалыптастыру
Балалар, бір – біріңе қарап жымиыңдар, жайланып отырып, көздеріңді жұмыңдар. Менің айтқанымды іштеріңнен қайталаңдар.
Мен бақытты баламын,
Жан дүниемде күн нұрлы
Жылуым мол бойымда.
Осы жылуды Жер бетіндегі барлық адамдарға жолдаймын. 3 мин


title: Сабақтың түрі - Сабақтың тақырыбы: Психика мен сананың дамуы. Сабақтың мақсаты

text:
Сабақтың түрі:Жаңа сабақ.
Сабақтың әдісі:баяндау, әңгіме, түсіндіру, жаттығу, кітапты пайдалану, салыстыру,жүйелеу, ауызша және жазбаша шығармашылық жұмыс.
Көрнекі құралдар:тақта,бор, кітап, кеспе карточкалар,техникалық құрал жабдықтар.
Пән аралық байланыс:анатомия, физиология,педагогика.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1.Жарықбаев Қ. Б. Психология негіздері: Оқулық. Алматы: Эверо, 2010.
2.Жарықбаев Қ. Жантану негіздері. Алматы -2002.-250 бет
3.Зимняя И.А. Педагогикалық психология. Оқулық.Алматы-2005.- 359 бет
4.Намазбаева Ж.И. Психология, оқулық Алматы-2005.- 430 бет
5.Алдамұратов А. Жалпы психология,Алматы,1996. – 300 бет
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың барысы - Сабақтың тақырыбы: Психика мен сананың дамуы. Сабақтың мақсаты

text:
Сабақтың барысы:
1.Ұйымдастыру кезеңі.
А)Оқушылармен амандасу.
Ә)сабаққа даярлықты тексеру, тақта тазалығы, жоқ оқушыларды белгілеу.
Б)Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
2.Үй тапсырмасын тексеру кезеңі.
А) топ бойынша үй тапсырмасының орындалуын тексеру.
Ә)үй тапсырмасы бойынша оқушылардың білім деңгейін анықтау.
Б)Оқушылар назарын сабаққа аудару.
3.Білімді жан-жақты тексеру.
Бұрынғы өтілген материалды қайталау.
4.Оқушыларды жаңа сабақты саналы,белсенді түрде қабылдауға даярлау кезеңі.
А)жаңа сабаққа назарын аударту.
Ә)жаңа сабақтың тақырбын мақсатын, міндетін хабарлау.
5.Жаңа сабақ. Тақырыпты сұрақ –жауап түрінде түсіндіріп өту.
Психика мен сананың дамуы.
Жоспар:
Психикаға қысқаша шолу жасау.
Психика мен сананың байланысы.
Жануарлар мен адам психикасындағы айырмашылықтар.
Жоғарғы жүйке қызметі - психиканың физиологиялық негізі. Психика - жүйке жүйесінің қасиеті болғандықтан, психикалық қасиетті түсіну үшін адам мен жануарлардың психикасының материалдық негізі болып табылатын жоғарғы жүйке қызметінің ерекшеліктерін білу керек.
Жүйке жүйесі орталық және перифериялық жүйке жүйесі болып екіге
бөлінеді. Орталың жүйке жүйесі - бүл ми (бас миы жэне омыртқа жүлыны).
Перифериялық жүйке жүйесі - жүйкелер, яғни талшық шоқтары. Осы
жүйкелер бас миы мен омыртқа жүлынынан адамның барлық денесіне
тарап жатады.
1-сурет. Жүйке жүйесінің құрылысы: 1. Бас миы. 2. Омыртқа жұлыны.
3. Жүйкелер.
Ми да, жүйкелер де, нейрондардан яғни бірімен - бірі жалғасып жататын жүйке жасушаларынан құралады. Мидың бірнеше бөліктері болады. Омыртқадағы жұлын қарапайым қозғалысты реттейді.
Жануарлардың миына қарағанда адам миының құрылысы күрделі болып келеді. Адамның миының аумағы да үлкен. Маймылдардың миының орта салмағы 400- 500 грамм болса, ал адам миының орта салмағы 1400 грамм. Ағзаның өмір сүруінде ми қызметі үлкен роль атқарады. Сонымен қатар организм тіршілігінде ми сыңарлары қыртысының маңызы зор. Адамда ол
орта есеппен алғанда 14-15 миллиард нейроннан тұрады. Ми қыртысының маңдай жазығы неғүрлым маңызды роль атқарады.
Жануар неғұрлым дамыған болса, оның ми қыртысының маңдай жағының үлесі соғұрлым көбірек болады.
Жеке адамның психикалық өмірінде мидың көлемі мен салмағының бірсыпыра маңызы бола тұрса да, ми құрылымының ерекше маңызы бар. Сондықтан мидың салмағына қарай, адамның ақылы туралы кесіп-пішіп айтуға болмайды. Мәселен, Тургеневтің миының салмағы 2120 грамм, Павловтың миы 1653 грамм, ал кейбіреуінде кем, Анатоль Франстам миының салмағы небәрі 1170 грамм. Ми сыңарларынан айырылған ит толық мүгедек болады.
Жүйке жүйесі ағзаның сыртқы ортамен байланысын жүзеге асырып отырады, айналадан келетін тітіркендіргіштерге жауап қайырады.
Жүйке жүйесі нейрон деп аталатын жеке жасушалардан құрылған. Бұл нейройдардың әрқайсысының екі түрлі тармағы болады. Олардың бірі -ұзын тармақты нейрит (немесе аксон), ал екіншісі - көптеген қысқа тармақты дендрит деп аталынады. Нейрондардың тарамдала келіп, өзара түйінделіп бітетін жерін жүйке орталықтары дейді. Бүлар орталық перифериялық (шеткі) жэне вегетативтік (ішкі) жүйке жүйелерінің өн бойында орналасқан.
Жануарлар мен адамдардың психикалық әрекетінің материалдық негізі болып табылатын мидың және оның бөліктерінің құрылысы тәжірибелік зерттеулер арқылы ғылымда жан-жақты, толық дәлелденген.
Орталық жүйке жүйесінің бөліктерінің орналасуы көп қатарлы үйдің құрылысына ұқсас, яғни олар бірінің үстіне бірі орналаса біткен. Осы бөліктердің жоғарғысы төмендегісінен құрылысы жөнінде, атқаратын қызметі жөнінде де күрделірек болып келеді. Орталық жүйке жүйесінің төменгі бөлімі -жұлын (жуандығы 1 см-дей) омыртқа қуысының ішіне орналасқан, оның ұзындығы ересек адамдарда орта есеппен 45 см-ге дейін жетеді. Жұлынның ішкі жағында сұр зат орналасқан, сұр зат нейрондардың ұзын бұтақтарынан тұратын ақ затпен қоршалған.
Жұлыннан жан-жаққа 31 жүп нерв талшықтары тарайды, олардың бір
тобы ортаға тебетін, екінші бір тобы шетке тебетін жүйке деп аталады.
Жұлын біздің саналы әрекетіміздің орталығы емес, ал қарапайым қозғалыстарымыздың (аяқ-қолды бүгу, керіп-созу т.б.) жүмысын басқаратын орталық болып табылады. Мәселен, жаңа дүниеге келген нәресте емуге әрекеттенеді, аузына сүт барғанда, ол сілекей бөледі. Мұның бәрі жұлынның шартсыз рефлекстері, олар ағзаға туысынан тән болады.
Орталық жүйке жүйесінің екінші бөлігі - ми. Оның орташа салмағы ересек адамдарда 1400 грамм. Мұндағы сопақша, ортаңғы және аралық ми, бәрі қосылып - ми бағанасын құрайды. Ми бағанасы әсіресе, омыртқалы жануарлардың өмірінде ерекше роль атқарады.
Сопақша ми - жұлынның тікелей жалғасы. Мұнда жүрек қызметінің, қан айналысы мен ас қорытудың жүйке орталықтары бар. Біздің дем алу, түшкіру, шайнау, жүту сияқты түрлі реакцияларымыз - сопақша мидың қызметі.
Сопақша мидың сырт жағында, формасы ағаштың жапырағына әқсас мишық орналасқан. Мишық ағзаның қозғалысын, оның бірқалыпты жүріс-тұрысын басқарып отырады, ол шартсыз рефлекстік сипаттағы қозғалыстардың үйлесімділігін қамтамасыз етеді. Бұлардан жоғары орналасқан орта мида құлақ пен көзден баратын тітіркендіргіштерді, скелет еттерінің қалпын реттейтін жүйке орталықтары бар.
Аралық ми көру төмпешіктерінен жэне төмпешік асты аймағынан тұрады. Мидың осы бөлігін тор тәріздес құрылым деп те атайды. Бұл бөлім дененің барлық рецепторларын ми қабығымен байланыстырады, ал мұндағы көру төмпешігі-афференттік талшықтардың жиынтығы болады.
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-psihika-men-sanani-damui-sabati-masati.html?page=3#3.Білімді_жан-жақты_тексеру.__Бұрынғы_өтілген_материалды_қайталау.__4.Оқушыларды_жаңа_сабақты_саналы,белсенді_түрде_қабылдауға_даярлау_кезеңі.


Жануар мен адам психикасындағы айырмашылықтар
Сонымен, тіршілік дамуы қоршаған болмыс, дүниені бейнелеуді қамтамасыз етуге арналған жануарлардың тән құрылымын пайда етіп, сол қызметке қажетті ағзаларды жікке салды. Бейнелеу қызметінің сипаты неге тәуелді? Неліктен бір жағдайда ол жеке қасиеттерді қабылдайды да, екіншісінде затты тұтастай бейнелейді? Бұл жануарды қоршаған дүниемен байланыстыратын сол жануардың әрекет-қылығының объектив құрылысына тәуелді. Тіршілік жағдайының өзгермелілігіне жауап бере отырып, жануардың дене құрылысы мен әрекеті де өзгеріске келеді, соның салдарынан психикалық бейнелеудің жаңа формаларының туыңдауына себепші тән мүшелері мен олардың қызметі өзгерген (биологиялық талаптарға орай икемдеседі. Жануар психикасы мен әрекетінің және адам іс-әрекеті мен санасының сапалық ерекшеліктері төмендегідей:
1. Жануарлар әрекет-қылығының бәрі адам іс-әретінің өзінің тікелей биологиялық, табиғи сипатымен ажыратылады, яғни жануар әрекеті тек тіршілікке қажет затқа байланысты өрбіп, табиғатта болған инстинктік қатынас шеңберінен аса алмайды. Осыған орай тіршілік иесінің шындықты психикалық бейнелеу мүмкіндігі шектеліп, өзіне биологиялық тараптан қажет болған заттардың қасиеттері мен сапаларын ғана қабылдау қабілеттеріне ие. Сондықтан да жануарларда заттарды сол күйінде тұрақты, объектив бейнелеу тәсіл қалыптасады. Қоршаған ортаның барша заттары олар үшін инстинктік қажет аймағында ғана танылуы мүмкін.
2. Жануарлардың өзі тектес тіршілік түрлеріне қатынасы басқа тысқы объекттерге, нысандарға қатынасынан бөлектенбейді, яғни жануарларда қоғамдық сезімнің болмауына байланысты бұл қатынас та биологиялық инстинкт сипатында болады. Жануарларда шын мәніндегі еңбек бөлісі атымен жоқ, ал олардың әртүрлі қызметті шеберлікпен орындай алуы табиғи жағдай қажеттіліктеріне орай тума берілген қасиет.
3. Жануарлардың өзара қатынас түрлері олардың "тіліндегі" ерекшеліктерді де анықтап отырады. Көбіне жануарлар бір-біріне дыбыстар көмегімен әсер етеді. Мұндай процестің адамдардың тілдесу қатынастарына ұқсастығы қандай? Әлбетте, қандай да бір сыртқы ұқсастық бар. Бірақ олар ішкі мағыналық тарапынан бір бірінен мүлде басқаша. Адам тілдесу барысында объектив мазмұнды білдіріп, өзіне қаратылған ауызша сөзді әншейін бір дыбыс ретінде қабылдап қоймастан, қоршаған болмыс шындығын бейнелеген ақпарат деп таниды. Ал жануарлардың дыбыстық әрекеті белгілі мазмұнға сай сараланбай, барша биологиялық қажеттіліктің бәріне бірдей қолданылады (көректі қажетсіну, үрку, қорғаныс т.б.) да, инстинктік, тума бекіген қылықтар шегінен аса алмайды.
Адамның санасының пайда болуы мен оның сипаты психика дамуының ең жоғары, жаңа сатысынан дерек береді. Жануарларға тән психикалық бейнелеуден саналық бейнелеудің айырмашылығы бұл заттасқан шындық болмысты бейнелеу. Ішкі психикалық құбылыстардың болуы, әлемнің субъектив бейнеге енуі адам психикасының мәңгі зерттелетін сыры (А. Н. Леонтьев).
Сана психикасының ерекше сапалық формасы тіршілік эволюциясында өзінің ұзаққа созылған тарихына ие болғанымен, ол алғашқы рет еңбек пен қоғамдық қатынастарға түскен адамда ғана пайда болды. Адамның саналы әрекетінің үш айрықша белгісі бар. Олар: 1) адамның саналы іс-әрекеті биологиялық себеп-салдармен байланысы жоқ, Кейбір жағдайларда адам биологиялық қажеттікке бойұсынбай, оған қарсы шығады. Мысалы, ерлік пен жан пидалылыққа бару; 2) Адамның саналы әрекеті жануарлардағыдай заттың сыртқы көрінісімен ғана қанағаттанбастан, оны тереңірек, жан-жақты тануға бағытталады. Адам нақты көрнекіліктен абстрактық бейнелеуге өтіп, объектердің астарлы байланыстарына үңіле көз жіберіп, тысқы бейне формасын ғана емсс, терендегі зандылықтарын тануға ұмтылады да соларға орай өз әрекет-қылығына бағыт таңдайды; 3) Жануар әрекет қылықтары биологиялық байланыспен бірге, туа беріліп отырса, адамнын біліктері мен ептіліктері қоғамдық-тарих желісінде топталған адамзаттық тәжірибені игеру үйрену негізінде қалыптасып, олар оқу арқылы ұрпақтан ұрпаққа жеткізіледі. Яғни адам иелігіндегі әрекет-қылық тәсілдері оның өз тәжірибесінің өнімі емес, өткен әулеттің тарихи-қоғамдық іс әрекетіи игеруден. Адамдағы бұл құбылыс жануарлар болмысында тіпті де болуы мүмкін емес.
Жануар қылығынан мүлде өзгеше, адамның саналы әрекетін қалыптастыратын шарттар: 1) тіршіліктің әлеуметтік-тарихи сипаты; 2) өмірдің қоғамдық еңбекпен байланысы; 3) еңбек кұралдарын дайындап, пайдалана білу; 4) тілдік катынастың пайда болуы.
Достарыңызбен бөлісу: |


6.Жаңа материал бойынша дағдыландыру жұмыстарын жүргізу.Жаттығулар мен жағдаяттарды орындату.Жаттығулар жүргізу.
1. Психология ғылымының дамуы неше кезеңнен тұрады:
а) 3 .
б) 4.
в) 2 .
г) 5.
д) 6 .
2.Психология өз алдында дербес гылым болып қашан қалыптасты:
а) б.э.д.
б) 3 ғасырда.
в) 17 ғасырда.
г) 19 ғасырда.
д) 20 ғасырда.
3. Адам санасының пайда болуында шешуші жағдай:
а) еңбек.
б) қоршаған орта.
в) жалпы көзқарас.
г) бас ми.
д) қарым-қатынас жасау.
4.Тауықтың басып отырған жұмыртқасын алып , орнына тас салса да мерзімді уақыт біткенге дейін отыра береді .бұл :
а) Инстинкт.
б) Дағды.
в) Әдет.
г) Қажеттілік.
д) Интеллект.
5. Дағдының алмасуын қалай атайды:
а) Индукция.
б) Интерференция.
в) Иррадиация.
г) Интериоризация.
д) Экстериоризация.
6.Психология бұл :.
а) Адамның мінез құлқы туралы ғылым.
б) Психикалық процестердің даму және өту заңдылықтары туралы ғылым.
в) Адамның жан дүниесі туралы ғылым.
г) Сана туралы ғылым.
д) Ми әрекеті туралы ғылым..
7. Маймылдың сүйікті тағамы банан жемісін оның қолы жетпейтін жерге іліп қойса , маймыл жемісті алуға қолы жетпейтіндіктен ол жәшіктерді алып бірінің үстіне бірін қойып , бананды алады. Бұл мысал жануарлардаға қай әрекетке сәйкес келеді:
а) Дағды.
б) Инстинкт.
в) Интеллектуалдық қылық - әрекет.
г) Икемділік.
д) Тропизм.
8. Сананы қалыптастырудың негізгі факторлары:
а) Қарым - қатынас және тіл.
б) Еңбек құралдарын даярлау.
в) Еңбек және тіл.
г) Ой жіне білімдерін беру.
д) Тәрбие және тіл.
9. Сананың пайда болу негізі:
А. Тума беріледі;
В. Табиғаттан;
С. Табиғаттан тыс күштен;
Д. Еңбек пен қоғамдық қатынастардан;
Е. Адамның өзіндік әрекетінен.
10.Сәйкес келетін дұрыс жауапты табыңыз.
Сана бұл:
А. Табиғат өнімі;
В. Қоғамдық болмыс;
С. Инстингтің өнімі;
Д. Дағдыланудан пайда болады;
Е. Табиғаттан тыс берілетін қасиет.
7.Бекіту сұрақтары.
1.Психикалық құбылыстардың механизмі, табиғаты туралы түсінік беріңіз
2.Сана туралы түсінік беріңіз
3.Сананың пайда болуы мен дамуына тоқталыңыз
8.Үй тапсырмасын беру.
Психика мен сананың дамуы тақырыбын оқып келу.Терминдермен жұмыс.
9.Оқушыларды бағалау: біліміне, сабақта берген жауабына қарай бағалау
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Жаңа материал бойынша дағдыландыру жұмыстарын жүргізу


Күні:
Топ: ББМ-02
Пән: Психология
Сабақтың тақырыбы: Психика мен сананың дамуы.
Сабақтың мақсаты:
Психика мен сананың дамуы тақырыбын толық жан-жақты ашып түсіндіре отырып,теориялық жағын практикамен байланыстыра отырып оқушыларға меңгерте білу.
Білімділік мақсаты:
Әрбір оқушыны өздігінен білім алуға үйрету, және оқыту. Білім алудағы негізгі талаптарды іске асыру,білімді терең толық жүйелі саналы түрде игерту.
Дамытушылық мақсаты:
А) Оқушының сөйлеу қабілетін, сауаттылығын дамыту,сөздік қорын арттыру,ойлау қабілетін арттыру,өз ойын нақты ,дәл жеткізе білуге үйрету.
Ә)Оқушының дүниетанымын және ғылымға деген қызығушылығын тудырып ,дамыту.
Тәрбиелік мақсаты:
Халықтық салт сана мен халықтық тәлім тәрбие беру.Өз Отанын ,ұлтын, туған жерін сүйе білуге,ерлікке ,адамгершілікке ,тіл өнеріне тәрбиелеу.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: Психика мен сананың дамуы. Сабақтың мақсаты


text:
Күні: Топ: Пән: Психология
Сабақтың тақырыбы: Психика мен сананың дамуы.
Сабақтың мақсаты: Психика мен сананың дамуы тақырыбын толық жан-жақты ашып түсіндіре отырып,теориялық жағын практикамен байланыстыра отырып оқушыларға меңгерте білу.
Білімділік мақсаты: Әрбір оқушыны өздігінен білім алуға үйрету, және оқыту. Білім алудағы негізгі талаптарды іске асыру,білімді терең толық жүйелі саналы түрде игерту.
Дамытушылық мақсаты: А) Оқушының сөйлеу қабілетін, сауаттылығын дамыту,сөздік қорын арттыру,ойлау қабілетін арттыру,өз ойын нақты ,дәл жеткізе білуге үйрету.
Ә)Оқушының дүниетанымын және ғылымға деген қызығушылығын тудырып ,дамыту.
Тәрбиелік мақсаты: Халықтық салт сана мен халықтық тәлім тәрбие беру.Өз Отанын ,ұлтын, туған жерін сүйе білуге,ерлікке ,адамгершілікке ,тіл өнеріне тәрбиелеу.
Сабақтың түрі:Жаңа сабақ.
Сабақтың әдісі:баяндау, әңгіме, түсіндіру, жаттығу, кітапты пайдалану, салыстыру,жүйелеу, ауызша және жазбаша шығармашылық жұмыс.
Көрнекі құралдар:тақта,бор, кітап, кеспе карточкалар,техникалық құрал жабдықтар.
Пән аралық байланыс:анатомия, физиология,педагогика.
Пайдаланылған әдебиеттер: 1.Жарықбаев Қ. Б. Психология негіздері: Оқулық. Алматы: Эверо, 2010.
2.Жарықбаев Қ. Жантану негіздері. Алматы -2002.-250 бет
3.Зимняя И.А. Педагогикалық психология. Оқулық.Алматы-2005.- 359 бет
4.Намазбаева Ж.И. Психология, оқулық Алматы-2005.- 430 бет
5.Алдамұратов А. Жалпы психология,Алматы,1996. – 300 бет
Сабақтың барысы: 1.Ұйымдастыру кезеңі. А)Оқушылармен амандасу.
Ә)сабаққа даярлықты тексеру, тақта тазалығы, жоқ оқушыларды белгілеу.
Б)Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
2.Үй тапсырмасын тексеру кезеңі. А) топ бойынша үй тапсырмасының орындалуын тексеру.
Ә)үй тапсырмасы бойынша оқушылардың білім деңгейін анықтау.
Б)Оқушылар назарын сабаққа аудару.


title: Білімді жан-жақты тексеру

text:
3.Білімді жан-жақты тексеру. Бұрынғы өтілген материалды қайталау.
4.Оқушыларды жаңа сабақты саналы,белсенді түрде қабылдауға даярлау кезеңі. А)жаңа сабаққа назарын аударту.
Ә)жаңа сабақтың тақырбын мақсатын, міндетін хабарлау.
5.Жаңа сабақ.Тақырыпты сұрақ –жауап түрінде түсіндіріп өту.
Психика мен сананың дамуы.
Жоспар:
Психикаға қысқаша шолу жасау.
Психика мен сананың байланысы.
Жануарлар мен адам психикасындағы айырмашылықтар.
Жоғарғы жүйке қызметі - психиканың физиологиялық негізі. Психика - жүйке жүйесінің қасиеті болғандықтан, психикалық қасиетті түсіну үшін адам мен жануарлардың психикасының материалдық негізі болып табылатын жоғарғы жүйке қызметінің ерекшеліктерін білу керек.
Жүйке жүйесі орталық және перифериялық жүйке жүйесі болып екіге
бөлінеді. Орталың жүйке жүйесі - бүл ми (бас миы жэне омыртқа жүлыны).
Перифериялық жүйке жүйесі - жүйкелер, яғни талшық шоқтары. Осы
жүйкелер бас миы мен омыртқа жүлынынан адамның барлық денесіне
тарап жатады.
1-сурет. Жүйке жүйесінің құрылысы: 1. Бас миы. 2. Омыртқа жұлыны.
3. Жүйкелер.
Ми да, жүйкелер де, нейрондардан яғни бірімен - бірі жалғасып жататын жүйке жасушаларынан құралады. Мидың бірнеше бөліктері болады. Омыртқадағы жұлын қарапайым қозғалысты реттейді.
Жануарлардың миына қарағанда адам миының құрылысы күрделі болып келеді. Адамның миының аумағы да үлкен. Маймылдардың миының орта салмағы 400- 500 грамм болса, ал адам миының орта салмағы 1400 грамм. Ағзаның өмір сүруінде ми қызметі үлкен роль атқарады. Сонымен қатар организм тіршілігінде ми сыңарлары қыртысының маңызы зор. Адамда ол
орта есеппен алғанда 14-15 миллиард нейроннан тұрады. Ми қыртысының маңдай жазығы неғүрлым маңызды роль атқарады.
Жануар неғұрлым дамыған болса, оның ми қыртысының маңдай жағының үлесі соғұрлым көбірек болады.
Жеке адамның психикалық өмірінде мидың көлемі мен салмағының бірсыпыра маңызы бола тұрса да, ми құрылымының ерекше маңызы бар. Сондықтан мидың салмағына қарай, адамның ақылы туралы кесіп-пішіп айтуға болмайды. Мәселен, Тургеневтің миының салмағы 2120 грамм, Павловтың миы 1653 грамм, ал кейбіреуінде кем, Анатоль Франстам миының салмағы небәрі 1170 грамм. Ми сыңарларынан айырылған ит толық мүгедек болады.
Жүйке жүйесі ағзаның сыртқы ортамен байланысын жүзеге асырып отырады, айналадан келетін тітіркендіргіштерге жауап қайырады.
Жүйке жүйесі нейрон деп аталатын жеке жасушалардан құрылған. Бұл нейройдардың әрқайсысының екі түрлі тармағы болады. Олардың бірі -ұзын тармақты нейрит (немесе аксон), ал екіншісі - көптеген қысқа тармақты дендрит деп аталынады. Нейрондардың тарамдала келіп, өзара түйінделіп бітетін жерін жүйке орталықтары дейді. Бүлар орталық перифериялық (шеткі) жэне вегетативтік (ішкі) жүйке жүйелерінің өн бойында орналасқан.
Жануарлар мен адамдардың психикалық әрекетінің материалдық негізі болып табылатын мидың және оның бөліктерінің құрылысы тәжірибелік зерттеулер арқылы ғылымда жан-жақты, толық дәлелденген.
Орталық жүйке жүйесінің бөліктерінің орналасуы көп қатарлы үйдің құрылысына ұқсас, яғни олар бірінің үстіне бірі орналаса біткен. Осы бөліктердің жоғарғысы төмендегісінен құрылысы жөнінде, атқаратын қызметі жөнінде де күрделірек болып келеді. Орталық жүйке жүйесінің төменгі бөлімі -жұлын (жуандығы 1 см-дей) омыртқа қуысының ішіне орналасқан, оның ұзындығы ересек адамдарда орта есеппен 45 см-ге дейін жетеді. Жұлынның ішкі жағында сұр зат орналасқан, сұр зат нейрондардың ұзын бұтақтарынан тұратын ақ затпен қоршалған.
Жұлыннан жан-жаққа 31 жүп нерв талшықтары тарайды, олардың бір
тобы ортаға тебетін, екінші бір тобы шетке тебетін жүйке деп аталады.
Жұлын біздің саналы әрекетіміздің орталығы емес, ал қарапайым қозғалыстарымыздың (аяқ-қолды бүгу, керіп-созу т.б.) жүмысын басқаратын орталық болып табылады. Мәселен, жаңа дүниеге келген нәресте емуге әрекеттенеді, аузына сүт барғанда, ол сілекей бөледі. Мұның бәрі жұлынның шартсыз рефлекстері, олар ағзаға туысынан тән болады.
Орталық жүйке жүйесінің екінші бөлігі - ми. Оның орташа салмағы ересек адамдарда 1400 грамм. Мұндағы сопақша, ортаңғы және аралық ми, бәрі қосылып - ми бағанасын құрайды. Ми бағанасы әсіресе, омыртқалы жануарлардың өмірінде ерекше роль атқарады.
Сопақша ми - жұлынның тікелей жалғасы. Мұнда жүрек қызметінің, қан айналысы мен ас қорытудың жүйке орталықтары бар. Біздің дем алу, түшкіру, шайнау, жүту сияқты түрлі реакцияларымыз - сопақша мидың қызметі.
Сопақша мидың сырт жағында, формасы ағаштың жапырағына әқсас мишық орналасқан. Мишық ағзаның қозғалысын, оның бірқалыпты жүріс-тұрысын басқарып отырады, ол шартсыз рефлекстік сипаттағы қозғалыстардың үйлесімділігін қамтамасыз етеді. Бұлардан жоғары орналасқан орта мида құлақ пен көзден баратын тітіркендіргіштерді, скелет еттерінің қалпын реттейтін жүйке орталықтары бар.
Аралық ми көру төмпешіктерінен жэне төмпешік асты аймағынан тұрады. Мидың осы бөлігін тор тәріздес құрылым деп те атайды. Бұл бөлім дененің барлық рецепторларын ми қабығымен байланыстырады, ал мұндағы көру төмпешігі-афференттік талшықтардың жиынтығы болады.


Жануар мен адам психикасындағы айырмашылықтар Сонымен, тіршілік дамуы қоршаған болмыс, дүниені бейнелеуді қамтамасыз етуге арналған жануарлардың тән құрылымын пайда етіп, сол қызметке қажетті ағзаларды жікке салды. Бейнелеу қызметінің сипаты неге тәуелді? Неліктен бір жағдайда ол жеке қасиеттерді қабылдайды да, екіншісінде затты тұтастай бейнелейді? Бұл жануарды қоршаған дүниемен байланыстыратын сол жануардың әрекет-қылығының объектив құрылысына тәуелді. Тіршілік жағдайының өзгермелілігіне жауап бере отырып, жануардың дене құрылысы мен әрекеті де өзгеріске келеді, соның салдарынан психикалық бейнелеудің жаңа формаларының туыңдауына себепші тән мүшелері мен олардың қызметі өзгерген (биологиялық талаптарға орай икемдеседі. Жануар психикасы мен әрекетінің және адам іс-әрекеті мен санасының сапалық ерекшеліктері төмендегідей:
1. Жануарлар әрекет-қылығының бәрі адам іс-әретінің өзінің тікелей биологиялық, табиғи сипатымен ажыратылады, яғни жануар әрекеті тек тіршілікке қажет затқа байланысты өрбіп, табиғатта болған инстинктік қатынас шеңберінен аса алмайды. Осыған орай тіршілік иесінің шындықты психикалық бейнелеу мүмкіндігі шектеліп, өзіне биологиялық тараптан қажет болған заттардың қасиеттері мен сапаларын ғана қабылдау қабілеттеріне ие. Сондықтан да жануарларда заттарды сол күйінде тұрақты, объектив бейнелеу тәсіл қалыптасады. Қоршаған ортаның барша заттары олар үшін инстинктік қажет аймағында ғана танылуы мүмкін.
2. Жануарлардың өзі тектес тіршілік түрлеріне қатынасы басқа тысқы объекттерге, нысандарға қатынасынан бөлектенбейді, яғни жануарларда қоғамдық сезімнің болмауына байланысты бұл қатынас та биологиялық инстинкт сипатында болады. Жануарларда шын мәніндегі еңбек бөлісі атымен жоқ, ал олардың әртүрлі қызметті шеберлікпен орындай алуы табиғи жағдай қажеттіліктеріне орай тума берілген қасиет.
3. Жануарлардың өзара қатынас түрлері олардың "тіліндегі" ерекшеліктерді де анықтап отырады. Көбіне жануарлар бір-біріне дыбыстар көмегімен әсер етеді. Мұндай процестің адамдардың тілдесу қатынастарына ұқсастығы қандай? Әлбетте, қандай да бір сыртқы ұқсастық бар. Бірақ олар ішкі мағыналық тарапынан бір бірінен мүлде басқаша. Адам тілдесу барысында объектив мазмұнды білдіріп, өзіне қаратылған ауызша сөзді әншейін бір дыбыс ретінде қабылдап қоймастан, қоршаған болмыс шындығын бейнелеген ақпарат деп таниды. Ал жануарлардың дыбыстық әрекеті белгілі мазмұнға сай сараланбай, барша биологиялық қажеттіліктің бәріне бірдей қолданылады (көректі қажетсіну, үрку, қорғаныс т.б.) да, инстинктік, тума бекіген қылықтар шегінен аса алмайды.
Адамның санасының пайда болуы мен оның сипаты психика дамуының ең жоғары, жаңа сатысынан дерек береді. Жануарларға тән психикалық бейнелеуден саналық бейнелеудің айырмашылығы бұл заттасқан шындық болмысты бейнелеу. Ішкі психикалық құбылыстардың болуы, әлемнің субъектив бейнеге енуі адам психикасының мәңгі зерттелетін сыры (А. Н. Леонтьев).
Сана психикасының ерекше сапалық формасы тіршілік эволюциясында өзінің ұзаққа созылған тарихына ие болғанымен, ол алғашқы рет еңбек пен қоғамдық қатынастарға түскен адамда ғана пайда болды. Адамның саналы әрекетінің үш айрықша белгісі бар. Олар: 1) адамның саналы іс-әрекеті биологиялық себеп-салдармен байланысы жоқ, Кейбір жағдайларда адам биологиялық қажеттікке бойұсынбай, оған қарсы шығады. Мысалы, ерлік пен жан пидалылыққа бару; 2) Адамның саналы әрекеті жануарлардағыдай заттың сыртқы көрінісімен ғана қанағаттанбастан, оны тереңірек, жан-жақты тануға бағытталады. Адам нақты көрнекіліктен абстрактық бейнелеуге өтіп, объектердің астарлы байланыстарына үңіле көз жіберіп, тысқы бейне формасын ғана емсс, терендегі зандылықтарын тануға ұмтылады да соларға орай өз әрекет-қылығына бағыт таңдайды; 3) Жануар әрекет қылықтары биологиялық байланыспен бірге, туа беріліп отырса, адамнын біліктері мен ептіліктері қоғамдық-тарих желісінде топталған адамзаттық тәжірибені игеру үйрену негізінде қалыптасып, олар оқу арқылы ұрпақтан ұрпаққа жеткізіледі. Яғни адам иелігіндегі әрекет-қылық тәсілдері оның өз тәжірибесінің өнімі емес, өткен әулеттің тарихи-қоғамдық іс әрекетіи игеруден. Адамдағы бұл құбылыс жануарлар болмысында тіпті де болуы мүмкін емес.
Жануар қылығынан мүлде өзгеше, адамның саналы әрекетін қалыптастыратын шарттар: 1) тіршіліктің әлеуметтік-тарихи сипаты; 2) өмірдің қоғамдық еңбекпен байланысы; 3) еңбек кұралдарын дайындап, пайдалана білу; 4) тілдік катынастың пайда болуы.


text:
6.Жаңа материал бойынша дағдыландыру жұмыстарын жүргізу.Жаттығулар мен жағдаяттарды орындату.Жаттығулар жүргізу.
1. Психология ғылымының дамуы неше кезеңнен тұрады:
а) 3 .
б) 4.
в) 2 .
г) 5.
д) 6 .
2.Психология өз алдында дербес гылым болып қашан қалыптасты:
а) б.э.д.
б) 3 ғасырда.
в) 17 ғасырда.
г) 19 ғасырда.
д) 20 ғасырда.
3. Адам санасының пайда болуында шешуші жағдай:
а) еңбек.
б) қоршаған орта.
в) жалпы көзқарас.
г) бас ми.
д) қарым-қатынас жасау.
4.Тауықтың басып отырған жұмыртқасын алып , орнына тас салса да мерзімді уақыт біткенге дейін отыра береді .бұл :
а) Инстинкт.
б) Дағды.
в) Әдет.
г) Қажеттілік.
д) Интеллект.
5. Дағдының алмасуын қалай атайды:
а) Индукция.
б) Интерференция.
в) Иррадиация.
г) Интериоризация.
д) Экстериоризация.
6.Психология бұл :.
а) Адамның мінез құлқы туралы ғылым.
б) Психикалық процестердің даму және өту заңдылықтары туралы ғылым.
в) Адамның жан дүниесі туралы ғылым.
г) Сана туралы ғылым.
д) Ми әрекеті туралы ғылым..
7. Маймылдың сүйікті тағамы банан жемісін оның қолы жетпейтін жерге іліп қойса , маймыл жемісті алуға қолы жетпейтіндіктен ол жәшіктерді алып бірінің үстіне бірін қойып , бананды алады. Бұл мысал жануарлардаға қай әрекетке сәйкес келеді:
а) Дағды.
б) Инстинкт.
в) Интеллектуалдық қылық - әрекет.
г) Икемділік.
д) Тропизм.
8. Сананы қалыптастырудың негізгі факторлары:
а) Қарым - қатынас және тіл.
б) Еңбек құралдарын даярлау.
в) Еңбек және тіл.
г) Ой жіне білімдерін беру.
д) Тәрбие және тіл.
9. Сананың пайда болу негізі:
А. Тума беріледі;
В. Табиғаттан;
С. Табиғаттан тыс күштен;
Д. Еңбек пен қоғамдық қатынастардан;
Е. Адамның өзіндік әрекетінен.
10.Сәйкес келетін дұрыс жауапты табыңыз.
Сана бұл:
А. Табиғат өнімі;
В. Қоғамдық болмыс;
С. Инстингтің өнімі;
Д. Дағдыланудан пайда болады;
Е. Табиғаттан тыс берілетін қасиет.
7.Бекіту сұрақтары. 1.Психикалық құбылыстардың механизмі, табиғаты туралы түсінік беріңіз
2.Сана туралы түсінік беріңіз
3.Сананың пайда болуы мен дамуына тоқталыңыз
8.Үй тапсырмасын беру. Психика мен сананың дамуы тақырыбын оқып келу.Терминдермен жұмыс.
9.Оқушыларды бағалау: біліміне, сабақта берген жауабына қарай бағалау


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-psihika-men-sanani-damui-sabati-masati-v2.html?page=4#8.Үй_тапсырмасын_беру._Психика_мен_сананың_дамуы_тақырыбын_оқып_келу.Терминдермен_жұмыс._9.Оқушыларды_бағалау


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-psihika-men-sanani-damui-sabati-masati-v2.html#Тәрбиелік_мақсаты:_Халықтық_салт_сана_мен_халықтық_тәлім_тәрбие_беру.Өз_Отанын_,ұлтын,_туған_жерін_сүйе_білуге,ерлікке_,адамгершілікке_,тіл_өнеріне_тәрбиелеу._Сабақтың_түрі


Оқу-сабағының жоспары Модуль-пән атауы: Психология
Сабақтың тақырыбы: Психологияның мазмұнын, міндеттерін, әдістерін, тұлғаның психикалық қасиеттерінің ерекшеліктері.
Сабақтың түрі: дәріс
Мақсаты: Білімділік: · Психология пәнінің маңыздылығын түсіндіру;
· Психология тарихына шолу жасау;
· Психология ғылымның даму сатылары мен зерттеу тәсілдерімен таныстыру.
Дамытушылық: · Психология-психика ғылымының қалыптасуы және даму заңдылықтары туралы білімдерін кеңейту;
· Жаңа тақырыпты меңгерту барысында жеке тұлғаның қабілетін, қызығушылығын, ынтасын дамыту;
· Жеке тұлғаның жалпы қабілеттерін салыстыра білу, негізгісін ажырата білу және өмір жолын талдау, өз мақсатына жетуге ынталандыру.
Тәрбиелік: · Өзін-өзі білу, бағалау, бақылау, тәрбиелеуге үйрету;
· Шапшаңдыққа, өз ойын айта білуге қалыптастыру;
· Ұжымдық ауызбіршілікке баулып, шағын топта жұмыс істеуге үйрету;
· Дүниетаным шеңберін кеңейтіп, өз бетінше жұмыс істеуге дағдыландыру.
2. Негізгі материал. Психология дегеніміз не? Ол нені зерттейді? Қандай зерттеу әдістерін қолданады? Толығырақ тоқталайық.
Ең алдымен “Психология” сөзінің этимологиясынан бастайық. “Психология” термині грек тілінен аударғанда psyche (жан) және logos (сөз, білім, ғылым), “жан туралы білім” немесе “жан туралы ғылым” дегенді білдіреді.
Психология тарихында адамның ішкі дүние құбылыстары жан немесе жан құбылыстары ұғымын білдірді. Тарихшылар “Психология” ұғымының шығуы жайлы әртүрлі пікірлер айтты. Кейбіреулері “психология” сөзінің авторы Меланхтон пікірлесі Лютер Ф. деп санаса, енді біреулері – философ Гоклениус деп санайды. “Психология” сөзі ғылыми әдебиетте XVIII ғасырда пайда болған. Философиялық тілге бұл терминді ең алғаш неміс философы Христиан Вольф өзінің 1732–1734 жылдары жарыққа шығарылған “Рациональная психология” және “Эмпирическая психология” еңбектерінде енгізген болатын
Психология – бұл адамның ішкі дүниесі ретіндегі психика және адамның мінез-құлқын анықтайтын психологиялық себептер туралы білімдер.
Психолгия- психикалық құбылыстардың (жан қуаттарының) пайда болу, даму және қалыптасу заңдылықтарын зерттейтін ғылым. Психикалық құбылыстар бізді қоршап тұрған сыртқы дүние заттары мен құбылыстардың мидағы әр түрлі бейнелері болып табылады.
Психология ұғымының бірнеше мағыналары бар:
Біріншіден, психология деп психика және оны танудың айрықша әдістері, фактілері, заңдылықтары мен механизмдері туралы ғылымды айтады.
Екіншіден, “психология” сөзі адамға ғылыми-психологиялық ұсыныстар жасап, көмек көрсетумен нәтижеленетін жұмыстың практикалық тәсілдерін белгілеуде қолданылады. Мәселен, өзіндік басқару психологиясы, мінез-құлық психологиясы, қарым-қатынас және сөйлесу психологиясы, кәсіби іріктеу психологиясы, т.с.с. Бұл ұғымдармен психологияның “қолданбалы психология”, “практикалық психология”, “психопрактика” салалары байланысты.
Үшіншіден, психология деп психикалық құбылыстар туралы ғылыми білімдерді айтады. Психикалық құбылыстар деп ішкі субъективті тәжірибе фактілерін санайды. Бұл фактілерге адам жан дүниесінің (психикалық) түрлі көріністерін, соның ішінде олардың объективті формаларын (мінез-құлық актілері, тән процестерін, ойлау әрекеті жемісін, әлеуметтік-мәдени құбылыстарды т.б.) жатқызады Психологиялық білімдер түрлі ғылымдарда, адамзаттың түрлі қызмет салаларында қалыптасты.
Алғашқы психологиялық ойлар діни және мифологиялық жүйеде қалыптасты.
Жан туралы білім жүйесі ежелгі Шығыс елдерінде (Қытайда, Үндіде, Египетте), Ежелгі Грецияда және Ежелгі Римде пайда болды. Ежелгі философтар “жан” ұғымымен тіршілікті, дене мүшелерінде болатын физиологиялық құбылыстарды (жүрек қызметі, қан айналымы, тыныс алу т.б.) түсіндірді.
Ежелгі Грецияда психикалық құбылыстар туралы түсініктер атақты философтар Гераклит, Демокрит, Анаксагор, Гиппократ, Сократ, Платон және Аристотель еңбектерінде берілді.
Жан туралы алғашқы философиялық түсінікті (шамамен б.з.б. 520–460 ж.ж.) Гераклит Эфесский айтқан. Антикалық философияға дүниеге космоцентрлік көзқараспен қарау тән. Гераклит Космосты мәңгі от бейнесінде, ал жанды (“психея”) оттың ұшқындары бей–несінде түсіндірді. Антикалық көзқарастар Космос құрылғысы мен адам дүниесінің ұқсастығы туралы түсініктерге негізделді. Сондықтан да Гераклит “шағын дүние (микрокосм) жан барлық әлем дүниесі макрокосмға ұқсас”, – деп тұжырымдады.
Келесі грек ойшылы Демокрит (б.з.б. 430–370) пікірінше, жан – шар тәрізді от атомдарынан тұратын материалды зат. Демокрит барлық жан құбылыстарын физикалық және механикалық себептермен түсіндіруге тырысты.


title: Кезең сабақ/Уақыты - Сабақтың Тақырыбы: PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм)

text:
Кезең сабақ/Уақыты
|
Әрекеті мұғалімнің
|
Әрекеті оқушының
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Начало сабақ
(0-5 мин)
|
Мотивациялық кезең
Қолдайды оқушы. Тексереді қатысуы, оқушылардың сабақта.
|
Құптайды мұғалім.
|
-
|
-
|
А ктивити "Hello, bonjour"
Ұсынады стикерлер таңдау.
Стикерде көрсетілген ел және әдісі сәлемдесу осы елде.
|
Таңдайды стикер және қосылады тобы. Құптайды сыныптасын әдісімен тіркелген стикерде.
|
Сөздік
|
Стикерлер
Менің диск – Google Диск
|
(К)тақырыпқа Кіріспе сабақ. Білімді актуалдандыру
" Иллюстрациялық сауалнама"
1: Warcraft
2: Minecraft
3: World of tanks
4: бағдарламаның коды
Сұрақ: қалай байланысты 4 суреттер бір-бірімен?
Қалай ойлайсыз біз зерттеп, бүгінгі сабақта?
|
Сұраққа жауап
Түсіндіреді арасындағы байланыс суреттермен жұмыс.
Анықтайды, сабақтың тақырыбын
|
Сөздік
Like
|
, Интерактивті тақта
warcraft лого: 2 мыңға жуық суреттер табылған Суреттегі Яндекс (yandex.kz)
|
Ортасы сабақтың
(6-36 мин)
|
Операциялық кезеңі
Техника қауіпсіздік
ережелері туралы Ескертеді ТБ сабақта жұмыс істеу кезінде ӨК
(Г) Топтық жұмыс - Әдісі "Джигсо"
(1-Қосымша)
1-топ: Кітапхана PyGame
2-топ: Терезе ойындар PyGame
3 топ: Негізгі модульдер PyGame
бағалау Критериі
- біледі қосылу әдісі кітапхана PyGame (пайгейм)
Дескриптор
білім Алушы:
зерделейді ақпаратты оқулықа – 1б
құрайды постер – 1б
түсіндіреді /тыңдайды ақпаратты – 1б
|
Орындайды тапсырма тобында
|
"2 лайка 1 сұрақ"
|
Оқулықтар
Постерлер
Үлестірмелі материалдар
|
Практикум
(Және) Әдісі,"Insert the word"
Тапсырма 1
Дастан " атты курс бойынша құру ойын PyGame құрды бірінші коды. Анықтаңыз операторы қосу кітапхана PyGame және операторы жұмыс аяқталғаннан.
import pygame
pygame.ini()
size = pygame.display.set_mode(size)
while pygame.event.wait().type != pygame.QUIT:
pass
pygame.quit()
Операторы қосу кітапхана PyGame: _____________________
Оператор жұмысты аяқтау: __________________________________
Бағалау критериі
білім Алушы
біледі қосылу алгоритмі кітапхана PyGame
Дескриптор
білім Алушы
анықтайды алгоритмі код бағдарламасы PyGame – 1б
|
карточкасын Толтырады
|
Стикер
|
Карточкалар
Компьютерлер
|
(П) 2 Тапсырма
Орнатыңыз дұрыс кезектілігін кодын құру үшін бағдарламаның терезесінің ойындар PyGame.
|


title: Бағдарламаның коды - Сабақтың Тақырыбы: PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм)

text:
Бағдарламаның коды
|
№ кезек
|
pygame.display.set_mode((600, 400))
|
|
FPS = 60
|
|
pygame.display.set_caption("Game")
|
|
import pygame
|
|
while True:
clock.tick(FPS)
for i in pygame.event.get():
if i.type == pygame.QUIT:
quit()
|
|
clock = pygame.time.Clock()
pygame.display.update()
|
|
pygame.init()
|
|
бағалау Критериі
білім Алушы
біледі қосылу алгоритмі кітапхана PyGame
Дескриптор
білім Алушы
- анықтайды алгоритмі орындау кодын бағдарлама PyGame – 1балл;
Физминутка "Just dance!"
Қамтиды видео би жаттығулар.
(Мен) 3 Тапсырма. Алия саласында кәсіби дағдыларын дамыту үшін IT шешті құру терезесі ойындар "Сroco" көмегімен ЖАПОН Pythonпайдалана отырып, кітапханаға PyGame, онда терезе көлемі – 600, 400. Бірақ ойын қосылғаннан кейін Әлия алмады терезені жабу бағдарламасы. Жасаңыз бағдарламасын терезелер мен ойындар примените модуль терезесін жабу.
бағалау Критериі
білім Алушы
- пайдаланады кітапханаға PyGame;
- қолданады дайын модульдер кітапхана PyGame.
Дескриптор
- жазады операторлары қосу кітапхана PyGame;
- пайдаланатын модульдер қол жеткізу дисплею және модуль уақытты басқару;
- қолданады модуль жұмысы аяқталғаннан терезе ойындар.
|
Заполняют кестені жұпта
Қайталайды, қозғалыс
Орындайды тапсырма компьютерде
|
Взаимооценивание
Апплодисменты
Сөздік
|
Карточка
Just Dance 2020: Shakira - Waka Waka (This Time for Africa) Versión Futbolera - (MEGASTAR) - YouTube
Компьютерлер
карточкалар
|


title: сабақтың Соңында - Сабақтың Тақырыбы: PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм)

text:
Нұсқаулық:
1. Танысыңыз, жаңа материалмен бірі-оқулық.
2. Жылжып басты сәттері ұсынылған ақпарат.
3. Рәсімдеңіз постер: жазып алыңыз анықтау, операторлар, код мысалдар.
4. Мұқият тыңдаңыз ақпаратты спикері, ол түсіндіреді сізге тақырыбында олардың топтары.
5. Егер сұрақтар мазаласа жаңа материал қойыңыз, олардың спикері.
Бағалау критериі
- біледі қосылу әдісі кітапхана PyGame (пайгейм)
Дескриптор
білім Алушы:
- зерттейді, жаңа материал бөледі негізгі аспектілері;
- түсіндіреді оқылған материал басқа тобы/тыңдайды жаңа материал спикері басқа топтарға
|
Нұсқау:
1. Танысыңыз, жаңа материалмен бірі-оқулық.
2. Жылжып басты сәттері ұсынылған ақпарат.
3. Мұқият тыңдаңыз ақпаратты спикері, ол түсіндіреді сізге тақырыбында олардың топтары.
4. Егер сұрақтар мазаласа жаңа материал қойыңыз, олардың спикері.
Бағалау критериі
- біледі қосылу әдісі кітапхана PyGame (пайгейм)
Дескриптор
білім Алушы:
- зерттейді, жаңа материал бөледі негізгі аспектілері;
- деп түсіндіреді оқылған материал басқа тобы/тыңдайды жаңа материал спикері басқа топтарға
|
Нұсқау:
1. Танысыңыз, жаңа материалмен бірі-оқулық.
2. Жылжып басты сәттері ұсынылған ақпарат.
3. Рәсімдеңіз постер: жазып алыңыз анықтау, операторлар, код мысалдар.
4. Таңдаңыз спикері топ түсіндіреді изученную сізбен тақырыбында келесі топқа.
5. Мұқият тыңдаңыз ақпаратты спикері, ол түсіндіреді сізге тақырыбында олардың топтары.
6. Егер сұрақтар мазаласа жаңа материал қойыңыз, олардың спикері.
7. Сұрақтарға топтың сіз түсіндірді " атты педагогикалық олимпиада өтті.
|


title: Бағалау критериі - Сабақтың Тақырыбы: PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм)

text:
Нұсқау:
1. Кейбір бағдарламасын
import pygame
pygame.ini()
size = pygame.display.set_mode(size)
while pygame.event.wait().type != pygame.QUIT:
pass
pygame.quit()
2. Жазыңыз атаулары оператор:
Оператор қосылу кітапхананың
PyGame: _____________________
Оператор жұмысты аяқтау: _____________
бағалау Критериі
- біледі қосылу әдісі кітапхана PyGame (пайгейм)
Дескриптор
білім Алушы
анықтайды операторы қосу кітапхана PyGame – 1б
- анықтайды операторы орындарындаршения жұмыс терезе ойын – 1б
|
Нұсқаулық:
1. Кейбір бағдарламасын
import pygame
pygame.ini()
size = pygame.display.set_mode(size)
while pygame.event.wait().type != pygame.QUIT:
pass
pygame.quit()
2. Жазыңыз атаулары оператор:
Оператор қосылу кітапхананың
PyGame: _____________________
Оператор жұмысты аяқтау: _____________
бағалау Критериі
- біледі қосылу әдісі кітапхана PyGame (пайгейм)
Дескриптор
білім Алушы
анықтайды операторы қосу кітапхана PyGame – 1б
- анықтайды операторы орындарындаршения жұмыс терезе ойын – 1б
|
Нұсқаулық:
1. Кейбір бағдарламасын
import pygame
pygame.ini()
size = pygame.display.set_mode(size)
while pygame.event.wait().type != pygame.QUIT:
pass
pygame.quit()
2. Жазыңыз атаулары оператор:
Оператор қосылу кітапхананың
PyGame: _____________________
цикл Операторы оқиғалар _________________
Оператор жұмысты аяқтау: _____________
|


title: бағалау Критериі - Сабақтың Тақырыбы: PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм)

text:
бағалау Критериі
- біледі қосылу әдісі кітапхана PyGame (пайгейм)
Дескриптор
білім Алушы
анықтайды операторы қосу кітапхана PyGame – 1б
- анықтайды цикл операторы оқиғалар – 1б
- анықтайды операторы орындарындаршения жұмыс терезе ойын – 1б
2 Тапсырма: орнатыңыз дұрыс кезектілігін кодын құру үшін бағдарламаның терезесінің ойындар PyGame.
|
Нұсқау:
1. Орнатыңыз дұрыс кезектілігін белгілеу кодтарын құру үшін терезе ойындар PyGame.
Бағдарламаның коды
|
№
|
pygame.display.set_mode((600, 400))
|
|
FPS = 60
|
|
pygame.display.set_caption("Game")
|
|
import pygame
|
|
while True:
clock.tick(FPS)
for i in pygame.event.get():
if i.type == pygame.QUIT:
quit()
|
|
clock = pygame.time.Clock()
pygame.display.update()
|
|
pygame.init()
|
|
бағалау Критериі
білім Алушы
біледі қосылу алгоритмі кітапхана PyGame
Дескриптор
білім Алушы
анықтайды алгоритмі орындау кодын бағдарлама PyGame – 1б
|
Нұсқаулық:
1. Орнатыңыз дұрыс кезектілігін белгілеу кодтарын құру үшін терезе ойындар PyGame.
Бағдарламаның коды
|
№
|
pygame.display.set_mode((600, 400))
|
|
FPS = 60
|
|
pygame.display.set_caption("Game")
|
|
import pygame
|
|
while True:
clock.tick(FPS)
for i in pygame.event.get():
if i.type == pygame.QUIT:
quit()
|
|
clock = pygame.time.Clock()
pygame.display.update()
|
|
pygame.init()
|
|
бағалау Критериі
білім Алушы
біледі қосылу алгоритмі кітапхана PyGame
Дескриптор
білім Алушы
анықтайды алгоритмі орындау кодын бағдарлама PyGame – 1б
|
Нұсқаулық:
1. Тралы " қр заңына кезектілігі модульдер PyGame
2. Көрсетіңіз, қандай блокта бағдарламасы пайдаланылады өңдеу циклі оқиғалардың
Бағдарламаның коды
|
№
|
pygame.display.set_mode((600, 400))
|
|
FPS = 60
|
|
pygame.display.set_caption("Game")
|
|
import pygame
|
|
while True:
clock.tick(FPS)
for i in pygame.event.get():
if i.type == pygame.QUIT:
quit()
|
|
clock = pygame.time.Clock()
pygame.display.update()
|
|
pygame.init()
|
|
өңдеу Циклі оқиғалар: __________________
_________________________________________
_________________________________________
_________________________________________
Бағалау критериі
білім Алушы
біледі қосылу алгоритмі кітапхана PyGame
Дескриптор
білім Алушы
анықтайды алгоритмі орындау кодын бағдарлама PyGame – 1б
- жазады коды цикл өңдеу күнтізбесі – 1б
|
барлық оқушылар
|
Үшін және сайттарынже еоқ бар.
Диагноз: көрудің бұзылуы
|
Үшін балалардыңорындайтын тапсырма оза отырып,
|
Тапсырма 3. Алия саласында кәсіби дағдыларын дамыту үшін IT шешті құру терезесі ойындар "Сroco" көмегімен ЖАПОН Pythonпайдалана отырып, кітапханаға PyGame, онда терезе көлемі – 600, 400. Бірақ ойын қосылғаннан кейін Әлия алмады терезені жабу бағдарламасы. Жасаңыз бағдарламасын терезелер мен ойындар примените модуль терезесін жабу.
|
Нұсқау:
1. Жазыңыз коды бағдарламаның PyGame.
2. Бағдарламасын іске қосыңыз.
3. Кодын өзгертіңіз бағдарламасының талабына сәйкес тапсырмалар.
import pygame
FPS = 60
pygame.init()
pygame.display.set_mode((500, 300))
pygame.display.set_caption("Game")
, clock = pygame.time.Clock()
pygame.display.update()
while True:
clock.tick(FPS)
for i in pygame.event.get():
if i.type == pygame.QUIT:
quit()
pygame.display.update()
|


text:
бағалау Критериі білім Алушы қолданады кітапханаға PyGame;
- қолданады дайын модульдер кітапхана PyGame жақсарту үшін бағдарламалар.
Дескриптор - жазады операторлары қосу кітапхана PyGame – 1б
- пайдаланады модульдер қол жеткізу дисплею және модуль уақытты басқару – 1б
- қолданады модуль жұмысы аяқталғаннан терезе ойын – 1б
- тері коды бағдарлама – 1б
Нұсқаулық (ірі шрифт): 1. Жазыңыз коды бағдарламаның PyGame.
2. Бағдарламасын іске қосыңыз.
import pygame
pygame.init()
pygame.display.set_mode((500, 300))
pygame.display.set_caption("Game")
pygame.display.update()
while True:
for i in pygame.event.get():
if i.type == pygame.QUIT:
quit()
pygame.display.update()
бағалау Критериі білім Алушы қолданады кітапханаға PyGame;
- қолданады дайын модульдер кітапхана PyGame.
Дескриптор - жазады операторлары қосу кітапхана PyGame – 1б
- пайдаланады модульдер қол жеткізу дисплею және модуль уақытты басқару – 1б
- қолданады модуль жұмысы аяқталғаннан терезе ойын – 1б
Нұсқаулық: 1. Жазыңыз коды бағдарламаның PyGame.
2. Бағдарламасын іске қосыңыз.
3. Кодын өзгертіңіз бағдарламасының талабына сәйкес тапсырмалар.
4. Түсіндіріңіз не үшін қолданылады pygame.display.set_caption("Game").
import pygame
FPS = 60
pygame.init()
pygame.display.set_mode((500, 300))
pygame.display.set_caption("Game")
, clock = pygame.time.Clock()
pygame.display.update()
while True:
clock.tick(FPS)
for i in pygame.event.get():
if i.type == pygame.QUIT:
quit()
pygame.display.update()
бағалау Критериі білім Алушы қолданады кітапханаға PyGame;
- қолданады дайын модульдер кітапхана PyGame.
Дескриптор - жазады операторлары қосу кітапхана PyGame – 1б
- пайдаланады модульдер қол жеткізу дисплею және модуль уақытты басқару – 1б
- қолданады модуль жұмысы аяқталғаннан терезе ойын – 1б
- тері коды бағдарлама – 1б


title: Бағалау парағы оқушының - Сабақтың Тақырыбы: PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм)

text:
|
|
бет | 8/8 | Дата | 28.07.2023 | өлшемі | 1,52 Mb. | | #104865 | түрі | Сабақ |
| Байланысты: PyGame (пайгейм)Бағалау парағы оқушының
ФИ оқушы: ________________________________
Тапсырма
|
Балл
|
Бағалау мұғалім
|
Топтық жұмыс
|
|
|
1 Тапсырма
|
|
|
2 Тапсырма
|
|
|
3 Тапсырма
|
|
|
Жиынтығы:
|
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |
|
|


title: Сабақтың Тақырыбы: PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм)

text:
Бөлім: 5
|
Құру 2D ойындар тілінде Python (пайтон)
|
педагогтың аты-ЖӨНІ:
|
Аубакирова Диана Жолдбаевна
|
Күні:
|
|
Сынып: 9
|
қатысушылардың Саны: 12
|
Саны жоқ: 0
|
сабақтың Тақырыбы:
|
PyGame (пайгейм). Кітапхана PyGame (пайгейм).
|
Оқу мақсаттары сооттветствии оқу бағдарламасы:
|
9.3.3.3 қосуға кітапханаға PyGame (пайгейм)
9.3.3.4 пайдалануға дайын модульдерді кітапхана PyGame (пайгейм) құру үшін арналған терезе ойындар
|
сабақтың Мақсаты:
|
- білу тәсілі қосылу кітапханасында PyGame (пайгейм);
- пайдалануға кітапханаға PyGame (пайгейм) құру кезінде терезе ойындар.
|
Оқушылар үшін ерекше білім беру қажеттіліктері бар (негізінде қысқартылған бағдарлама)
|
көрудің Бұзылуы (слабовидящий бала)
- қосады кітапханаға PyGame (пайгейм);
- терезе жасайды ойындар пайдалана отырып, дайын модульдер кітапхана PyGame (пайгейм).
|
Бағалау критерийлері (дағдысы ойлау қызметінің)
|
Білу және түсіну:
- қосады кітапханаға PyGame (пайгейм);
Қолдану:
- терезе жасайды ойындар пайдалана отырып, дайын модульдер кітапхана PyGame (пайгейм);
- тері бастапқы коды бағдарлама.
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-pygame-pajgejm-kitaphana-pygame-pajgejm.html#Оқушылар_үшін_ерекше_білім_беру_қажеттіліктері_бар_(негізінде_қысқартылған_бағдарлама)


title: Сабақтың тақырыбы: PyGame (пайгейм) кітапханасы Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары 9 сынып инф 4 тоқсагн

text:
Сабақтың ортасы
|
Миға шабуыл сұрақтарымен жұмыс істеу
Қандай компьютерлік ойындарды ойнауды
жақсы көресің?
Бұл ойындардың қандай программа
көмегімен жасалғанын білесің бе?
Компьютерде өз сценарийіңмен ойын
жасағың келе ме?
Компьютерде ойын жасау үшін қандай
білімдер қажет деп ойласың?
Оқулықпен жұмыс
Жаңа ақпаратпен танысу.
PyGame кітапханасы – 2D ойындарын және басқа мультимедиялық қосымшаларды әзірлеуге арналған Рython программалау тілінің модулі. РyGame көп теген платформалар мен операциялық жүйелерде жұмыс істеуге мүмкіндік беретін SDL (Simple DirectMedia Layer) ойындарын жасау үшін басқа кітапхана негізінде жасалды. PyGame – Python программалаушыларына осы қуатты кітапхананы пайдалануға мүмкіндік беретін SDL байланысы.
PyGame өте ыңғайлы болғанымен Python-ның стандартты кітапханасына кірмейді, яғни ол орнату бумасымен бірге жеткізілмейді, оны бөлек орнату қажет. Ол үшін өзіміз қолданып отырған Python 3.4. нұсқасына сәйкес PyGame кітапханасын www.pygame.org сайтынан жүктей аламыз немесе Пуск-Программы- Стандартные-Командный строка командасын орындап, командалық жолға төмендегі команданы жазып, Enter пернесін басамыз
Рython – m pip install – U pygame – user немесе
Python – m pip install pygame командасын орындаймыз.
https://www.youtube.com/watch?v=k7r6lqI3Lew сілтемесі арқылы PyGame кітапханасын орнатуды көруге болады.
Ойын әзірлеу кезінде бірінші қадам – терезені құру, яғни ойын алаңы болып табылады. PyGame кітапханасында дисплей терезесі мен экранды басқаруға арналған дайын pygame. display модулі бар.16-кестеде осы модульдің кейбір ерекшеліктері көрсетілген: «Арман-ПВ» баспасы, 2019 ж (127б)
Дескриптор
-шеңбер салу командасын анықтайды;
-тіктөртбұрыш салу командасын анықтайды;
-түзу салу командасын анықтайды
Компьютермен жұмыс
Шеңбер, тіктөртбұрыш, түзу салу командасын
компьютерде орындаңдар.
3-код
import pygame
pygame.init()
screen = pygame.display.set_mode([360, 320])
screen.fill([255,255,255])
pygame.draw.circle(screen, [93,68,255],[170,60], 50,
0)
pygame.draw.rect(screen, [255,0,0], [80, 130, 180,
180], 0)
pygame.draw.line (screen, [0,255,33], [50, 100], [50,
300],5)
pygame.display.flip()
running = True
while running:
for event in pygame.event.get():
if event.type == pygame.QUIT:
running = False
pygame.quit()
|


Қарағанды облысы, Сәтбаев қаласы
«№7 жалпы орта білім беретін мектебі» КММ
Математика пәнінің І санатты мұғалімі
Турсынова Орниса Турсыновна
Сабақтың тақырыбы: Рационал көрсеткішті дәреже
Сабақтың мақсаты:
Білімділік: Рационал көрсеткішті дәреже. ұғымы және оның қасиеттеріне түсінік беру, санның дәрежесі бойынша білімдерін кеңейту, есептер шығаруда қасиеттерін қолдануды үйрету.
Дамытушылық: Ойлау, шығармашылық қабілетін дамыту
Тәрбиелік: Оқушыларды дәлдікке, зеректілікке, ұйымшылдыққа , өз бетінше еңбектенуге тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: жаңа білім беру
Сабақтың көрнекілігі: интерактивті тақтада формулалар, тест сұрақтары
Сабақтың жоспары:
1.Ұйымдастыру бөлімі
2. Үй тапсырмасын тексеру
3. Натурал көрсеткішті дәреже, қасиетін еске түсіру.
4. Жаңа сабақты түсіндіру
5. Жаңа сабақты бекіту
6. Тест жазу
7. Үйге тапсырма
8. Бағалау
Үйымдастыру. Оқушыларды түгендеу, сабақтың мақсатымен таныстыру
Үй тапсырмасын тексеру.
1. а санының n-ші дәрежелі түбірі деген не?
2. n-ші дәрежелі арифметикалық квадрат түбір дегеніміз не?
3.n- ші дәрежелі түбірдің қасиеттерін атаңдар
4.- квадрат түбірінің мағынасы болады?
5. = b теңдеуінен а-неге тең?
6. ( )2 - өрнегі неге тең?
7. , , : , ...
Жаңа сабақты түсіндіру
Егер m саны n-ге қалдықсыз бөлінетін болса, онда = теңдігі орындалатынын көрейік.
Мысалы,
Анықтама. а> о және r = рационал саны берілсін. Мұнда m- бүтін сан, ал n-натуралсан. Онда
ar = =
Мысалы? (0,2 = ; =
2,1 = 21/10 = )21 , = 0
Рационал көрсеткішті дәреженің қасиеттері
1. a р ∙ a q=a p+q
2. a p : a q=a p-q
3. ( )n =
4. a0=1
5. (a∙b) p =a p∙b p
6. (am)n=a mn
Бекіту кезеңі: Есептер шығару
1-есеп. Рационал көрсеткішті дәрежені түбірлер арқылы жазу:
2) 3) 31,7
2-мысал. Рационал көрсеткішті дәреженің мәнін есептеңіз:
2) 3) 12
Оқулықпен жұмыс: № 239(2бағанды), №240 (а,б,г)
Тест слайд
Есепте:
а) 16 б) 32, с) 8 д) 4
2. өрнегінің мәнін есепте:
а) 56 б) 18 с) 12 д) 36
3. теңдеуін шешіңдер.
а) 0, в) 49 с) 50 д) 53
4. өрнегіндегі көбейткішті түбір таңбасының астынан шығарыңдар
а) б)
с) д)
5.Есепте:
а) 10 б) 50 с) 100 д) 25
Үйге тапсырма 239(1 бағаны), 240(ә,в,ғ)
Бағалау
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: Рационал көрсеткішті дәреже Сабақтың мақсаты: Білімділік


title: Сабақ жоспары - Сабақтың тақырыбы Рационал өрнектерді тепе-тең түрлендіру Сабақтың мақсаты мен міндеттері

text:
Сабақ жоспары
|
|
Сабақтың этаптары
|
Оқыту материалының мазмұны
|
Дидактикалық міндеттер
|
1. Сабақты ұйымдастыру
| |
|
2. Өтілген материалдар бойынша оқушы білімін
жан-жақты тексеру
|
1) Теориялық білім тексеру
2) Ауызша жаттығулар орындау:
|
|
3. Практикалық кезең
№573 А тобы
№574 А тобы
№579 В тобы
№580 В тобы
|
№573 А тобы. Өрнекті ықшамдаңдар.
1.
3. .
№574 А тобы. Өрнекті ықшамдаңдар.
1. . ( ;
3. ; . .
№579 В тобы. Өрнекті ықшамдаңдар.
1.
.
№580 В тобы. Өрнекті ықшамдаңдар.
1.
.
|
|
«Жинақтау» тапсырмасы
|
Блок-схеманы толтыр:
|
|
4.Үйге тапсырма
|
№ 573(1-2) ,№574(1-2) А тобы, №579(1), №580(1) В тобы.
Рационал өрнектерді теңбе-тең түрлендіру тақырыбын түсініп оқу.
|
|
5. Сабақты қорыту
|
1. Айырмашылықты тап(талдау тапсырмасы):
1) өрнегінің өрнегінен айырмашылығы неде?
2) өрнегінің өрнегінен айырмашылығы неде?
2. Сабақтың мақсатқа жетуіне баға қою.
|
|


title: Сабақтың тақырыбы Рационал өрнектерді тепе-тең түрлендіру Сабақтың мақсаты мен міндеттері

text:
Рационал өрнектерге амалдарды аралас қолдана білу қабілеттері қалыптасады;
Өрнектерді ықшамдай білу бейімділігі қалыптасады.
Математикалық тілдерін дамыту міндеттері
Осы тақырып бойынша терминологияларды (рационал өрнектер, рационал өрнектерді көбейту, бөлшекті бөлшекке бөлу, бөлшекті дәрежеге шығару, көпмүше) жақсы меңгереді, терминдердің этимологиясын біледі.
Оқытуда қолданылатын әдіс -тәсілдер
Салыстыру-талдау, өз бетінше жұмыс істеу , диалогтық оқыту, сыни тұрғыдан ойлауға үйрету, деңгейлік тапсырмаларды орындау, оқыту үшін бағалау.
Ресурстар (дереккөздер)
1.Шыныбеков Ә.Н. Алгебра-7 сынып (Атамұра)
2.Шыныбеков Ә.Н. Алгебра-7, Дидактикалық материалдар (Атамұра)
3.Шыныбеков Ә.Н. Алгебра-7, Оқыту әдістемесі (Атамұра)
Сабақтың типі
Жаңа сабақ
Сабақтың түрі
Дамыта,саралап, деңгейлеп оқыту
Сабақтың эпиграфы
Адамның басшысы- ақыл, шолушысы-ой, жетекшісі-талап, қорғаушысы –сабыр, сынаушысы-халық, таусылмайтыны-арман, ең қымбаттысы-ар сақтау, бәрінен ардақтысы-өмір сүру, соның ішінде ең тәттісі-сыйластық.
Төле би
Оқытудағы әдістемелік нұсқау
Рационал өрнектерге қосу, азайту, көбейту және бөлу амалдарын қолдану арқылы өткен тақырыптарды (қысқаша көбейту формуласын) қайталап, оларды іс жүзінде қолдана білу бейімділігін қалыптастыру қажет. Оқушыларға есептерді шығарту барысында тиісті ережелерді еске салып, қайталап отыру қажет.
Күрделі өрнектерді ықшамдау барысында онда кездесетін амалдарды орындау ретін белгілеп алған тиімді. Алғашында оқушылар біліктілік дәрежелерді өсіп, бейімділіктері қалыптасқанша, күрделі өрнектерді белгіленген ретпен, жолдарға бөліп орындаған орынды.


title: Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
7 сынып Алгебра
Тақырып:Рационал сандарға амалдар қолдану. 6 сыныпты қайталау №1
Тарау немесе бөлім атауы:
|
6.1В Рационал сандар және оларға амалдар қолдану
|
Мұғалімнің аты-жөні:
|
|
Пән/Сынып:
|
7 сынып қатысқандар саны: қатыспағандар саны:
|
Күні:
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы
|
оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
|
6.1.2.14 рационал сандарды азайтуды орындау;
|
Сабақтың мақсаты:
|
- Рационал сандарды азайтуды біледі;
-Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығын таба алады;
|
Сабақтың барысы
|
Уақыты
|
Кезең дері
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
5 минут
|
Ұйым
дастыру
|
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:
- Рационал сандарды азайтуды біледі;
-Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығын таба алады;
|
Амандасады.
Үй жұмысын айтады.
|
оқушы белсенділігіне қарай педагогтің ауызша бағалауы
|
Оқулық
|
8 мин
|
Тақырыптың мағынасын ашу
|
Таңбалары әр түрлі сандарды қосу
Таңбалары әр түрлі сандарды азайту. a – (-b) = a + b, - a – (+b) = -a – b
Таңбалары бірдей сандарды азайту. -a – (-b) = -a + b
Координаталық түзудегі кесіндінің ұзындығы
Бір саннан екінші санды азайту үшін, азайғышқа азайтқышқа қарама-қарсы санды қосу керек:
a – b = a + (- b )
Азайту амалының ерекше жағдайлары:
а – а = 0; 0 – а = - а; а – 0= а.
Мысалы: -5 – ( -5) = - 5 + 5 = 0; 0 – 2,7 = - 2,7; -4,1 – 0 = - 4,1
Координаталық түзудегі кесіндінің ұзындығын табу үшін оның оң жақ шеткі нүктесінің координатасынан сол жақ шеткі нүктесінің координатасын азайту керек.
|
Сұрақтарға жауап береді
Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады
|
|
Тақта
Бор
Кітап
Дәптер
Интерактивті тақта
Бағалау парақтары
|
30
минут
|
Бекіту тапсырмасы
|
Тапсырма:
№1. Сарамандық жұмыс.
№ 1
1.а+(-в)—(-2а)=а-в+2а=3а-в
2.-а-(+а)+(2в)-(-в)=-2а+3в
3.-а-(-в)-4а=-5а+в
4.-а-(+3а)+(-в)-в=-4а-2в
Сандарды салыстырыңдар:
-312 және -369 -415 және 426
-5,4 және 3,2 -1,8 және 3,2
7,8 және -13,2 6,4 және -11,3
Сандардың қосындысын табыңдар:
427 + 263 125 + 69
-128 + (-12) -144 + (-25)
-0,6 + (-1,24) -(1,4 + 1 – 3,76)
11 + (-44) 6 + (-18)
17,8 + (-14,7) -5,2 + 4,8
-3 + (-7/8) 2 + (-5/7)
Өрнектің мәнін табыңдар:
418,3 – 217,48 + 75,07 – 0,097 6,5 – 4,965 – 2, 864 + 1,991
Сергіту сәті. Логикалық есептер.
Оқулықтан № 435, №436
|
Жеке жұмыс/карточкамен/
№1
379 + 948 =
- 0,81 + 0,66 =
- 7,6 + 19,2 =
- 2,6 – (- 1,4) =
№2.
3,2 – 6,28 =
- 1408,7 + 408 =
-817 + 817 =
- 13,25 – 11,05 =
№3.
42 + 18 =
- 3, 91 + 3,91 =
15,3 + (- 2,3)=
12 – (-2) =
|
Дескриптор:
-Таңбалар ережесін қолданады.
Дескриптор:
-Сандарды салыстырады
Дескриптор:
Тақырыпқа қатысты есептер шығарады, талдайды
Дескриптор:
-Координаталық түзу сызып, кесінді ұзындығын табады
|
Тақта
Бор
Кітап
Дәптер
Интерактивті тақта
Бағалау парақтары
|
|
Жеке жұмыс
|
Жеке жұмыс. Карточка тарату арқылы
Тапсырмаларды орындау алдында үлгі көрсетеді:
№1 есеп
1) 19*6+14*6 = 6*(19+14) = 198
2) 9*7+7*3 =
3) 8*13+8*9 =
4) 10*5+5*9 =
№2 есеп
1) 9*(21-8) = 9*21-9*8 = 117
2) 31*(5-9) =
3) (40-29)*12 =
4) (51-15)*19 =
5) 8*(19-3) =
6) (62-3)*6 =
|
Тапсырманы орындайды
№1 есеп
1) 19*6+14*6 = 6*(19+14) = 198
2) 9*7+7*3 = 7*(9+3) = 84
3) 8*13+8*9 = 8*(13+8) = 168
4) 10*5+5*9 = 5*(10+9) = 545
№2 есеп
1) 9*(21-8) = 9*21-9*8 = 117
2) 31*(5-9) = 31*5-31*9 = 124
3) (40-29)*12 = 40*12-29*12 = 132
4) (51-15)*19 = 51*19-15*19 = 684
5) 8*(19-3) = 8*19-8*3 = 128
6) (62-3)*6 = 62*6-3*6 = 361
|
Дескриптор:
-Рационал сандарды қосу мен көбейтудің ауыстырымдылық және терімділік қасиеттері ережесін қолданып шығарады.
|
Тақта
Бор
Кітап
Дәптер
Интерактивті тақта
Бағалау парақтары
|
2 минут
|
|
Бүгінгі сабақта:
- Рационал сандарды азайтуды білді;
-Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығын табады;
Рефлексия
Бас бармақ» әдісі арқылы тақырыпты қорытындылау.
Басбармақ жоғарыға қарай = Мен түсінемін.
Басбармақ көлденең = Мен түсінгендеймін.
Басбармақ төмен қарай = Мен түсінбедім.
Үйге тапсырма. №
|
Тақырыпты меңгергенін анықтау
Кері байланыс.
|
|
|
Сабақ жоспары №2
Тақырып: 6 сынып қайталау. Өрнектерді тепе-тең түрлендіру. Тепе-теңдік
Мұғалімнің аты-жөні:
|
|
Пән/Сынып:
|
7 сынып Қатысқандар саны. Қатыспағандар саны.
|
Күні:
|
|
Тарау немесе бөлім атауы:
|
6.2В Алгебрлық өрнектер
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Өрнектерді тепе-тең түрлендіру. Тепе-теңдік
|
Оқу мақсаты:
|
6.2.1.8
тепе-теңдік және тепе-тең түрлендіру анықтамаларын білу;
6.2.1.9 алгебралық өрнектерді тепе-тең түрлендіруді орындау;
|
Бағалау критериі:
|
Өрнекті теңбе - тең түрлендіру үшін негізгі ережелерді білу
Көбейтудің қосуға қатысты үлестірімділік қасиетін пайдаланып. алгебралық өрнектерді тепе-тең түрлендіруді үйрену.
|
Сабақ барысы:
|
Уақыты
|
Кезең дері
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
5 минут
|
Ұйым
дастыру
|
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Өрнектерді тепе-тең түрлендіру. Тепе-теңдік тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:
Өрнекті теңбе - тең түрлендіру үшін негізгі ережелерді білу
Көбейтудің қосуға қатысты үлестірімділік қасиетін пайдаланып. алгебралық өрнектерді тепе-тең түрлендіруді үйрену
Үй тапсырмасын тексеру. №.
|
Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.
|
оқушы белсенділігіне қарай педагогтің ауызша бағалауы
|
Тақта
Бор
Кітап
Дәптер
Интерактивті тақта
Бағалау парақтары
|
10 мин
|
Жаңа сабақты бекіту.
|
«Ойлан тап» әдісі арқылы жаңа тақырыпты түсінгенін тексеру
1-тапсырма
5a-8a+7a=(5-8+7)a=4a - ұқсас мүшелерді біріктіру нәтижесінде түрлендірілген теңбе-теңдік
2-таспырма
6-(a+10-b)=6-a-10+b=-4-a+b -жақшаларды ашу ережесін пайдаланып түрлендірілген теңбе-теңдік
3-тапсырма
7a*8b*5c=(7*8*5)abc=280abc – көбейтудің ауыстырымдылық және терімділік қасиеттерін пайдаланып түрлендірілген тепе-теңдік
Жаңа сабақты бекіту. Бекіту тапсырмаларын орындайды.
|
Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады
Жауабы:
|
Дескриптор
-Тапсырманың қай түрде тұрғанын табады
|
Интернет ресурстары
|
25
минут
|
Бекіту тапсырмасы
|
1. Топтық жұмыс.
№1. Жақшаларды ашып, ықшамдаңыз:
2)
№2. Өрнекті ықшамдаңыз:
2) .
№3. Есепті шығару өрнегін құрастырып, мәнін табыңыз:
Жәшіктің ұзындығы а см, ені ұзындығының 75 % - іне, ал биіктігі енінің 80 % - іне тең. Жәшіктің көлемін табыңдар. Мұндағы a = 20.
Жауабы: 1) ; . 2) ; .
3) 3600 см3.
2. Оқулықпен жұмыс. №721, №723, №724.
3. Жеке жұмыс.
№2.Жақшаны ашып жазып, өрнекті ықшамдаңдар:
1) 3(a+1,2)-10=________;2) 7-2-( b-3))=______;
3) 8+5(-с-6)= _____;4) 1,7(d+8)-5,6= _____.
№3.Ортақ көбейткішті сыртына шығарыңдар:
1) 2a+4b = ______________; 4) 3ab -2а = ______________;
2) 15b-12с)=______________; 5) 4b+12bс= ______________;
3) 21х-35у= ______________; 6) 5ас-3с= ______________;
=
|
Оқушылар тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.
Өз бетімен жұмыс.
№1. Теңдеуді шешіңіз:
;
;
;
.
|
Дескриптор:
-Теңбе-теңдік ережесін біледі
-Тақырыпқа қатысты есептер шығарады, талдайд
«Басбармақ» әдісімен бір – бірін бағалау жүргізіледі
Дескриптор:
-Есеп шартына сәйкес математика лық моделін құра алады;
-Ұқсас қосылғыштар ды біріктіреді ережені пайдаланып;
-Жауабының дұрыстығын негіздейді..
|
Тақта
Бор
Кітап
Дәптер
Интерактивті тақта
Бағалау парақтары
Тақта
Бор
Кітап
Дәптер
Интерактивті тақта
Бағалау парақтары
|
|
Жеке жұмыс
|
Хайролла Тілеубек тапсырмасы.
№1. «Орнына қой» әдісі арқылы жоқ санды немесе таңбаны табу керек.
3*(2a+9b+10c)=6a+27b+30c жақшаларды ашу
15x-7х+4x-9x=3x ұқсас қосылғыштарды біріктіру
x(3+…)=3x+ax көбейтудің үлестірімділік қасиеті
Жауабы: 1)3 2)7х 3)а
|
№2. Дұрыс тепе-теңдікті тап?
a*0=0
a*(-1)=a
a-a=0
7x*2y=14xy
2(m+n)=2m+n
a-(b+c)=a-b-c?
Жауабы: 1,3,4,6
|
Дескриптор:
-Тапсырмадағы жоқ санды немесе таңбаны табады
Қай теңдік теңбе-теңдік болатыны табады
|
Тақта
Бор
Кітап
Дәптер
Интерактивті тақта
Бағалау парақтары
|
5 минут
|
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Негізгі бөлім - Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
Сұрақ-жауап әдісі арқылы оқушылармен пікір алмасу
(Графикалық диктант: иә- жоқ
- Негіздері бірдей дәрежелерді бөлгенде негізін өзгеріссіз қалдырып, бөлінгіштің дәреже көрсеткішін бөлгіштің дәреже көрсеткішіне қосамыз (азайтамыз)
- (а 3)2 = а 5 тең (а 6)
- (- 3х2у8)2 = 9х4у16
- Дәрежені дәрежеге шығарғанда, негізін өзгертпей дәреже көрсеткіштері қосылады.
- 3-5 ∙ 33 = тең ( )
- Бөлшекті дәрежеге шығарғанда, оның аламының да, бөлімінің де әрбір көбейткішін осы дәрежеге шығарады.
- (2999+ 3001)0 = 6000 –ға тең?
- Негіздері бірдей дәрежелерді көбейткенде, олардың дәреже көрсеткіштерін қосып, негіздерін өзгеріссіз қалдырамыз .
- (-а)10 ∙ а5 ∙ (- а)3 = а 18 (- а 18)
Сәйкестендіру» тесті
Оқушыларға кеспе қағаздар таратылады.
|
Өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау. Оқушыларға жалпылама төмендегі сұрақтар және жаттығу түрлері беріледі. Әр оқушы өз оймен бөліседі.
Өзгенің пікірін толықтырады
|
|
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам суреттері бейнеленген қима қағаздар топтамасы
ДК экраны
|


title: Оқулықпен жұмыс - Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
Бүгінгі сабақта санды бүтін көрсеткішті дәреже арқылы стандарт түрде жазуды үйренеміз және есептер шығарамыз.
Санның (мұндағы және n –бүтін сан) көбейтіндісі түрінде жазылуын санның стандарт түрі деп атайды.
Мысалы, жердің массасын беретін санның стандарт түрі 5,976 г, мұндағы n=27, ал су атомының массасын беретін санның стандарт түрі 1,674 г, мұндағы және n= - 24.
Егер сан тандарт түрде жазылса, онда n-ді санның реті деп атайды.
М: берілген сандарда санның реті нешеге тең?
О: 27 және 24
М: Дұрыс. Кез келген оң санды стандарт түрде жазуға болады.
Мысалы, 2 000 000 деген санды алайық. Бұл санды түріне келтірейік.
болу керек, сонда 2*1 000 000 және болады. Ал 1 000 000-ды 10-ның дәрежесіне жазу үшін неше нөл бар сонша дәреже аламыз, яғни n=6, 106 . Сонда стандарт түрде 2 000 000 = 2*106 .
2-мысал. 0,00000047
М: Қандай сан берілген?
О: Ондық бөлшек
М: Бұл санды стандарт түрде жазу үшін мәнін табамыз. . Енді n –ді табу үшін үтірден кейін қанша орын жылжыттық 10-ның сонша дәрежесі деп аламыз. Бұл жағдайда n –ның мәні теріс болады. n= - 7. Сонда 0,00000047 = 4,7*10-7 .
М: Натурал көрсеткішті дәреженің қасиеттері бүтін көреткішті дәреже үшін де қолданылады:
№41 Санды стандарт түрде жазыңдар
1) 506,4 = 5,06 *102
2) 0,0328 = 3,28 *10-2
3) 11000 = 1,1 *104
4) 0,0005 = 5 *10-4
№48
1) 396=3,96*102
2) 821=8,21*102
3) 34562=3,4562*104
4) 60074=6,0074*104
5) 340200=3,402*105
6) 800700=8,007*105
№49
1) 0.0055=5,5*10-3
2) 4200,3=4,2003*103
3) 347,37=3,4737*102
4) =0,0002=2*10-2
5) 0,03041=3,041*10-2
6) =0,00125=1,25*10-3
№51
1) 3*105 +7*104+2*103 +4*102+9*10+4=3*100000 + 7*10000 + 2*1000 + 4*100 + 9*10 + 4=300000+70000+2000+400+90+4=372494
2) 9*105 + 4*105 +8*104+7*103 +5*10+3=9*1000000 + 4*100000 + 8*10000 + 7*1000 + 5*10+3=9000000+400000+80000+7000+50+3=9487053
3) 5*105 +1*103 +3*102+6 = 5*100000 + 1000 + 3*100 + 6 = 500000+1000 + 300+6=501306
4) 2*105 +3*103 +1 = 2*100000 + 3*1000+1 = 200000+3000+1=203001
|
Бағалау кртитериі
|
Дескриптор
|
Кез келген есептерді шығару тәсілдерін мен анықтамаларды пайдаланады
|
Қосымша ақпарат көздерін пайдалана отырып тексереді
|
Шығарылған есептердің дұрыстығын бақылайды
|
Тапсырмалардың нәтижесін тексеру
|
Шығарылған есептердің жақсы үлгілерін көрсетеді
|
|
|
|
Жұлдызша арқылы бір-бірін бағалау.
|
Үлестірмелі қағаздар
|


title:
Соңы
5 минут

Сабақты бекіту

text:
Соңы
5 минут
|
Сабақты бекіту Қ)Сабақты қортындылау мақсатында мұғалім оқушылармен кері байланыс орнатады.Оқушылар сабақ барысында нені білгенін, қалай жұмыс істегенін ,не қызықты әрі жеңіл болғанын, не киындық туғызғаны туралы ой-пікірлерін білдіре алады.
Үйге тапсырма: №
|
Сабақты пысықтау тапсырмаларын орындау.
|
|
|
Кері байланыс
|
Рефлексия
|
Оқушыларға
«Тазалық» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
|
«Тазалық» әдісі
|
Кері байланыс парағы.
|
Алгебра 7сынып Сабақ № 14
Күні:
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Мәтінді есептерді шығару
|
Сынып:7
|
Сабаққа қатысқандар саны:
|
Сынып:7
|
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)
|
7.1.2.10шамаларды бір өлшем бірліктен екінші өлшем бірлікке айналдыру және оны стандарт түрде жазу;
7.1.2.11шамалардың жуық мәндерін табу және оларды стандарт түрде жазу;
|
Сабақтың мақсаты:
|
Барлық оқушылар:
Натурал және бүтін көрсеткішті дәрежелер» тарауы бойынша алған білімдерін жалпылап, тиянақтау, қосымша мәліметтер беру.
|
Оқушылардың басым бөлігі:
Оқушыларда санды стандарт түрге келтіру ережесін пайдалана отырып есептер шығару дағдысын қалыптастыру
|
Кейбір оқушылар:
Логикалық ойлау қабілеті мен есептеу дағдыларын жетілдіру, өз бетінше еңбектену, белсенділіктерін арттыру, пәнге қызығушылығыг ояту, оқушылардың құзыреттілігін қалыптастыр.
|
|
Сабақтың тақырыбы:
Кезең
|
Мұғалімнің іс-әрекеті
|
Оқушының іс-әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
5мин
|
Ұйымдастыру кезеңі.
Психологиялық дайындық. «Жаттығу сұрақтары»:
|
1.қазақ алфавитінде неше әріп бар? (40 әріп, 2 белгі, 42 әріп)
2.Математикада неше цифр бар? (10)
3. Велосипедпен жолда неше жастан бастап жүруге болады? (14)
4. «Миллион» санында неше нөл бар? (6)
5. Сабақтан неше рет қалуға болады? (ешқашан)
|
«Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
|
|
|
|
«Түртіп ал» әдісі арқылы жаңа мәліметпен өз бетінше оқып танысады. Нақты анықтамаларға (+) белгісін қояып отырады. Сабақта мұғалім оқушылармен кері байланыс орнатады.
|
ҚБ: oқyшылaрды мaдaқтay (дұрыс, жaрaйсын, өте жaқсы...)
|
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
|
|
Деңгейлік тапсырманы орындау
«А» деңгейінің есептер
«В»Деңгейіндегі есептер
«С»деңгейіндегі есептер
|
|
ҚБ: «ТӨДК» әдісі арқылы оқушылар бірін бірі бағалайды. Толықтырады, өзгертеді, дамытады, күрделендіреді.
|
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
|
Қосымша тапсырма
|
I топ.
1) Қабырғасы 7 см квадраттың периметрін табыңдар. Квадраттың периметрінің мәні жай сан ба, әлде құрама сан ба?
2) Мына сандарды екі жай сандардың қосындысы түрінде жазыңдар.
а) 10 ә) 12 б) 24.
II топ.
1) Қыры 5 см кубтың көлемін табыңдар. Кубтың көлемінің мәні жай сан ба, әлде құрама сан ба?
2) Мына сандарды екі жай сандардың көбейтіндісі түрінде жазыңдар.
а) 22 ә) 65 б) 69.
III топ.
1) Тіктөртбұрыштың ұзындығы 11 см, ені 7 см. Тіктөртбұрыштың ауданын табыңдар. Тіктөртбұрыштың ауданының мәні жай сан ба, әлде құрама сан ба?
2) 1) а санының бөлгіштері:1, 2, 3, 5, 6, 10, 15, а;
2) d санының бөлгіштері:1, 2, 4, 8, 11, 22, 44, d. Мұндағы a, d қандай сандар?
|
|
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
|
Сабақтың соңы
5мин
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title:
Рефлексия
«Бір минут» - Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
Рефлексия «Бір минут» әдісі.
Мақсаты: Оқушылардың сабақта оқылған материалдан түйінді, басты ақпаратты іріктей білу дағдыларын қалыптастыру. Оқушылар шеңбер бойымен тұрып бүгінгі өткен тақырыптар төңірегінде бір-бірлеріне сұрақтар қою арқылы сабақты қорытындылайды.
Рефлексия БББ кестесін қолдану. БББ тәсілін қолдану оқушылардың оқу жетістіктерін сыни бағалауға,
өзінің танымдық ойы туралы ойлауын дамытуға және шығармашылық
қабілеттерін жетілдіруге мүмкіндік береді.
«БББ кестесі» Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын тыңдайды.


title: Сабақтың мақсаты - Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
Сабақтың мақсаты:
|
Барлық оқушылар:
Бірмүше, бірмүшенің коффициентін, стандарт түрін, ұқсас бірмүшелерді біріктіруді түсіндеді, өз бетінше және топпен жұмыс істеу дағдыларын қалыптастырып дамытады
|
Оқушылардың басым бөлігі:
Нұсқауларды пайдаланып, есептерге арналған тапсырмаларды орындайды..
|
Кейбір оқушылар:
Жеке, топтық жұмыс жасауға үйренеді, білгенін, түсінгенін салыстыруға, талқылауға, ой елегінен өткізуге дағдыланады, бірмүшеге байланысты есептер шығаруды меңгереді
|
|
Сабақтың тақырыбы:
Кезең
|
Мұғалімнің іс-әрекеті
|
Оқушының іс-әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
Ұйымдастыру кезеңі.
Психологиялық дайындық. «Жаттығу сұрақтары»:
Тапсырма беру
1. * m∙ 2х=4mх
2. х5у ∙ ху3 * = х6у4z
3. (-0,3 *) ∙ (-5 *) = 1,5 mn
4. 1,2хуz ∙ 5* = 6х2уz
Жауаптары:1. 2m∙ 2х=4mх
2.х5у ∙ ху3z= х6у4z
3.(-0,3 m) ∙ (-5 n) = 1,5 mn
4.1,2хуz ∙ 5х = 6х2уz
|
Пікірталас сұрақтарымен жұмыс
Әрбір теңдіктің тұсына дұрыс, бұрысын +; -белгісін қоюларыңыз керек.
1.(5а3 ) 2 =25 а6
2. (3а 2х) 3 =27а 4 х3
3. (13x 2) 3 =39x6
4.(-3х2)2 = -9х4
5.(-2а4в2)3= -8а12в6
6.(0,5а2х)2 = 0,25а4х2
Әр оқушыға үлестірме парақтар беріліп, оқушылар осыған сәйкес тапсырмаларды орындайды және әркім өз жауаптарымен алмасып бір-бірін тексереді
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-racional-sandardi-azajtu-koordinatali-tzude-kes.html?page=14#Оқушылардың_басым_бөлігі:_Нұсқауларды_пайдаланып,_есептерге_арналған_тапсырмаларды_орындайды..__Кейбір_оқушылар


title: «Мадақтау сөз» әдісі - Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
«Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
|
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
|
2. сабақтың ортасы
|
«Шешуші сәт».
1) 3a²b·4a⁴ 4)12a³b⁵ 7)7a²b⁴ 10) 12a²b⁴
2) -5x³y³·2xy 5)-7x³y⁴ 8) -7x³y⁴ 11)-3x³y³
3) 10bc²·3b³c⁴ 6)30b⁴c⁶ 9)13b³c⁶ 12)30b³c⁴
Сәйкестендіру кестесі(2оқушы тақтаға шығып орындайды)
I топ. II топ.
4a²·3ab 24a⁴b² 1)5a³·2a²b -32x³y³
-7xy²·3x 12a³b 2)-8x²y³·4x 18a⁶b²
8a³b·3ab (-21x²y²) 3)9a⁴b²·2a² 10a⁵b
|
Симантикалық карта.(топ басшылары тақтада)
№
|
Бірмүше
|
Көбейту
|
Бірмүше
|
Көбейтінділер мәні
|
|
|
|
|
1
|
4a²b
|
*
|
3ab²
|
|
+
|
|
|
2
|
-5xy³
|
*
|
2x²
|
+
|
|
|
|
3
|
10y
|
*
|
2y³
|
|
|
|
+
|
4
|
6c²
|
*
|
3c²
|
|
|
+
|
|
Оқулықпен жұмыс №1.151
№1.152
|
Бағалау: Топтар арасындағы бағалау максимум 3 балл.
|
Оқулық: Алгебра 7 сынып
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
|
Сабақ соңы
|
Интервью әдісі
Соңында интервью әдісін пайдалану арқылы жаңа тақырыпты меңгерту және сабақты талдату
Оқушылардың мақсаты мұғалімді тыңдау, өз ойлары мен пікірлерін айту
Әдіс бойынша бір- біріне жаңа тақырып көлемінде интервью арқылы сұрақ- жауап жүргізу
Ол үшін әр топтан ортаға оқушы шығып интервью сәтін жүргізеді
Әр топтан бір-бір оқушыдан тақтада есеп шығару жолдарын көрсетеді.
|
)Өрнекті ықшамдаңдар: (0,2m2n)3∙1000m4n7
А) 8m10n10В) 200m10n10C)0,008m9n10Д) 8m12n12
2)Бірмүшені стандарт түрге келтіріңдер: -7c8∙(-0,4c3)2
А) 2,8с13 В) -2,8с13C)1,12с14Д) -1,12с14
3)Бірмүшенің мәнін табыңдар: 5х3 , х=2
А) 30 В) 40C)20 Д)50
4) Бірмүшенің квадраты түрінде өрнектеңдер: 144a4y2
А) (12а2у2)2 В) (-12а2у2)2C) (12ау2)2Д) (12а2у)2
5) Өрнекті стандарт түрдегі бірмүшеге келтіріңдер:0,2a2b3∙ (-5a3b)2
А) 5а8в5В) -5а8в5C) -5а5в8Д) 5а5в5
Жауаптары: 1.А
2.Д
3.В
4.Д
5.А
|
Сабақтағы белсенділігіне сәйкес бағаланады
|
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
|
Алгебра 7сынып Сабақ № 16
Күні:
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Бірмүшелер және оларға амалдар қолдану. Бірмүшенің дәрежесі және стандарт түрі
|
Сынып:7
|
Сабаққа қатысқандар саны:
|
Сынып:7
|
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)
|
7.2.1.2бірмүше анықтамасын білу, оның коэффициенті мен дәрежесін табу;
7.2.1.3бірмүшені стандарт түрде жазу;
7.2.1.4бірмүшелерді көбейтуді орындау және бірмүшенікөбейткіштердің көбейтіндісі түрінде көрсету;
|
Сабақтың мақсаты:
|
Барлық оқушылар:
Бірмүше, бірмүшенің коффициентін, стандарт түрін, ұқсас бірмүшелерді біріктіруді түсіндеді, өз бетінше және топпен жұмыс істеу дағдыларын қалыптастырып дамытады
|
Оқушылардың басым бөлігі:
Нұсқауларды пайдаланып, есептерге арналған тапсырмаларды орындайды..
|
Кейбір оқушылар:
Жеке, топтық жұмыс жасауға үйренеді, білгенін, түсінгенін салыстыруға, талқылауға, ой елегінен өткізуге дағдыланады, бірмүшеге байланысты есептер шығаруды меңгереді
|
|
Сабақтың тақырыбы:
Кезең
|
Мұғалімнің іс-әрекеті
|
Оқушының іс-әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
Амандасу, оқушылардың зейінін сабаққа шоғырландыру;
Оқушыларды екі топқа бөлу үшін алдын ала үлестірмелі қағаздарға мына сандарды әзірлеп алып, таратамын. (4,25,36,49,100), (8,27,125,216,1000). Оқушыларды топқа бөлу: Үлестірмеде берілген сандардың қандай заңдылықпен берілгенін өздері анықтап, екі топқа бөлінеді. Топ аттары: «Бірмүше», «Дәреже».
|
Өтілген тақырыпты қайталау мақсатында «Тапсырмадан-шешімге» әдісі арқылы екі топқа қайталау тапсырмаларын ұсынамын
(Өткен тақырыпты еске түсіру)
1. Бірмүше дегеніміз не?
2. Бірмүшенің стандарт түрі деген не?
3. Бірмүшенің коэффициенті және
дәрежесі деген не?
Топтық тапсырма.
Әр топқа бір сұрақ беріледі. Алдымен өзі,сосын жұптасып, топтасып ойланып жауап береді.
Бір оқушы тақтада мысал жазады.
1-топ оқушылары кезектесіп сұрақтарды оқып, жауап береді.
2-топ оқушылары кезектесіп сұрақтарды оқып, жауап береді.
3-топ оқушылары кезектесіп сұрақтарды оқып, жауап береді
|
«Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
|
|
2. сабақтың ортасы
|
. Есептеңіздер:
а) б) в)
2. Өрнектің мәні оң немесе теріс сан болатынын анықтаңыздар:
а) б) в)
3. Дәреже түрінде жазыңыздар:
а) б) в)
Дескриптор:
а) бүтін көрсеткішті дәреженің формулаларын қолданады;
б) дәреженің қасиеттерін қолданады;
в) дәреже түрінде берілген өрнектің мәнін дұрыс табады.
Бағалау:
Интербелсенді тақтада көрсетілген жауаппен сәйкестендіріп, әрбір оқушы өзін-өзі тексеру арқылы бағалайды
тапсырма
|
коэффициенті
|
дәрежесі
|
|
|
|
|
|
|
|
Дескриптор:
а) берілген өрнектегі бірнеше тең көбейткіштерді топтастырады;
б) санды өрнектердің көбейтіндісін есептейді;
в) тең көбейткіштерді дәрежеге шығарады;
г) алынған бірмүшенің коэффициентін жазады;
д) алынған бірмүшенің дәрежесін көрсетеді.
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Жаңа тақырыпты ашу - Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
Жаңа тақырыпты ашу: Сабақтың тақырыбы мен мақсатын айқындау үшін әр топтағы оқушыларға төмендегі тапсырмаларды беремін. «Ой қозғау»
1. Жазыңыз: 1) х және у сандарының екі еселенген көбейтіндісін;
2) х және у сандарының квадраттарының көбейтіндісін;
3) а санының квадраты мен үш еселенген b санының көбейтіндісін;
4) m мен n сандарының үш еселенген көбейтіндісін.
Дескриптор: а) есеп шартына сәйкес сандарға амалдар қолданады;
б) санды дәрежелейді;
в) бірмүшенің түрін дұрыс жазады.. Көбейтіндіні дәреже түрінде жазыңыз:
Дескриптор: а) тең көбейткіштердің көбейтіндісін дәрежеге шығарады;
б) көбейтіндіні дәреже түрінде жазады.
Бағалау Оқушылардан тапсырманы орындап болғаннан кейін жауаптарын топтағы жұбымен тексеруді сұраймын. Жауаптары бірдей ме?, әлде өзгешелік бар ма? Өзгешелік болса, неге? Қате кімнен кетті?-деген сұрақтар қою арқылы сұрау, содан кейін барып таныстырылымнан дұрыс жауапты көрсетемін.
Оқушыларға сабақ тақырыбы мен мақсаттарды айтылып, бағалау критерийлері таныстырылады..
Жаңа тақырыпты меңгерту үшін BilimLand.kz сайтынан ресурстарды қолданамын.
Ширату: «Айна» әдісі арқылы жүргізіледі. Оқушылар жұптасып тұрады. Екеуінің бірі уақытша айна болады, яғни өз жұптасының барлық қимылын қайталайды. Содан кейін жұптағылар рөлдерін өзара ауыстырады. Олардың бірі орындаушы, ал екіншісі оның айнадағы бейнесі.
Жеке жұмыс:Сыныптағы оқушылардың барлығының білім деңгейі бірдей болмайды.Сондықтан оқушылардың қажеттілігін анықтау мақсатында «Бір шешімге келеміз!» әдісі арқылы төмендегідей саралау тапсырмаларын беремін.
1. Бірмүшені стандарт түрге келтіріп, мәнін табыңыз:
Дескриптор: а) берілген бірмүшені стандарт түрге келтіреді;
б) стандарт түрдегі бірмүше айнымалыларының
мәндерін дұрыс қояды;
в) Өрнектің мәнін дұрыс табады.
2. Бірмүшені стандарт түрде жазып, коэффициенті мен дәрежесін анықтаңыздар:
Бағалау: Топтар арасындағы бағалау максимум 3 балл.
Оқулық: Алгебра 7 сынып
Сабақ соңы
Терезе тік төртбұрышты үш бөліктен тұрады. Суретте көрсетілген өлшемдерін пайдаланып, әрбір бөлігінің және терезенің жалпы ауданын табыңыз:
Дескриптор:
а) берілген суреттегі тіктөртбұрыштың бірінші, екінші, үшінші бөліктерінің ауданын есептейді;
б) берілген суреттегі тіктөртбұрыштың жалпы ауданын дұрыс табады.


title: Бағалау - Сабақтың тақырыбы: Рационал сандарды азайту. Координаталық түзуде кесіндінің ұзындығы

text:
Бағалау: Оқушылар мұғалімнің берген жауаптары арқылы өздерін тексеріп, критерийлер бойынша +/- таңбаларын қойып, оқу мақсатына жеткен жетпегендерін анықтайды.
Оқушылар өздерінің жұмысы мен сыныптастарының жұмысын тақырып критерийлері бойынша бағалайды.
Рефлексия: Бүгінгі сабақ сіздерге ұнады ма?
Бүгінгі тақырып бойынша алған керекті ақпараттарыңызды чемоданға салыңыздар (жазыңыздар), бүгіні сабақтағы керек емес болған, артық дүниені қоқыс жәшігіне салыңыздар (жазыңыздар). Ал бүгіні ақпараттың ішінде әлі оқуым керек, толықтыруым керек дегендері болса, еттартқышқа салыңыздар (жазыңыздар)
Ең соңында оқушыларда ненің сәтті шыққандығы және әлі де нені жетілдіру керектігі жөнінде сындарлы кері байланыс беремін.


text:
Жаңа тақырыпты ашу: Сабақтың тақырыбы мен мақсатын айқындау үшін әр топтағы оқушыларға төмендегі тапсырмаларды беремін. «Ой қозғау»
1. Жазыңыз: 1) х және у сандарының екі еселенген көбейтіндісін;
2) х және у сандарының квадраттарының көбейтіндісін;
3) а санының квадраты мен үш еселенген b санының көбейтіндісін;
4) m мен n сандарының үш еселенген көбейтіндісін.
Дескриптор:
а) есеп шартына сәйкес сандарға амалдар қолданады;
б) санды дәрежелейді;
в) бірмүшенің түрін дұрыс жазады.. Көбейтіндіні дәреже түрінде жазыңыз:
Дескриптор:
а) тең көбейткіштердің көбейтіндісін дәрежеге шығарады;
б) көбейтіндіні дәреже түрінде жазады.
Бағалау Оқушылардан тапсырманы орындап болғаннан кейін жауаптарын топтағы жұбымен тексеруді сұраймын. Жауаптары бірдей ме?, әлде өзгешелік бар ма? Өзгешелік болса, неге? Қате кімнен кетті?-деген сұрақтар қою арқылы сұрау, содан кейін барып таныстырылымнан дұрыс жауапты көрсетемін.
Оқушыларға сабақ тақырыбы мен мақсаттарды айтылып, бағалау критерийлері таныстырылады..
Жаңа тақырыпты меңгерту үшін BilimLand.kz сайтынан ресурстарды қолданамын.
Ширату: «Айна» әдісі арқылы жүргізіледі. Оқушылар жұптасып тұрады. Екеуінің бірі уақытша айна болады, яғни өз жұптасының барлық қимылын қайталайды. Содан кейін жұптағылар рөлдерін өзара ауыстырады. Олардың бірі орындаушы, ал екіншісі оның айнадағы бейнесі.
Жеке жұмыс:Сыныптағы оқушылардың барлығының білім деңгейі бірдей болмайды.Сондықтан оқушылардың қажеттілігін анықтау мақсатында «Бір шешімге келеміз!» әдісі арқылы төмендегідей саралау тапсырмаларын беремін.
1. Бірмүшені стандарт түрге келтіріп, мәнін табыңыз:
Дескриптор:
а) берілген бірмүшені стандарт түрге келтіреді;
б) стандарт түрдегі бірмүше айнымалыларының
мәндерін дұрыс қояды;
в) Өрнектің мәнін дұрыс табады.
2. Бірмүшені стандарт түрде жазып, коэффициенті мен дәрежесін анықтаңыздар:
Бағалау: Топтар арасындағы бағалау максимум 3 балл.
Оқулық: Алгебра 7 сынып
Сабақ соңы
Терезе тік төртбұрышты үш бөліктен тұрады. Суретте көрсетілген өлшемдерін пайдаланып, әрбір бөлігінің және терезенің жалпы ауданын табыңыз:
Дескриптор:
а) берілген суреттегі тіктөртбұрыштың бірінші, екінші, үшінші бөліктерінің ауданын есептейді;
б) берілген суреттегі тіктөртбұрыштың жалпы ауданын дұрыс табады.


text:
Бағалау: Оқушылар мұғалімнің берген жауаптары арқылы өздерін тексеріп, критерийлер бойынша +/- таңбаларын қойып, оқу мақсатына жеткен жетпегендерін анықтайды.
Оқушылар өздерінің жұмысы мен сыныптастарының жұмысын тақырып критерийлері бойынша бағалайды.
Рефлексия: Бүгінгі сабақ сіздерге ұнады ма?
Бүгінгі тақырып бойынша алған керекті ақпараттарыңызды чемоданға салыңыздар (жазыңыздар), бүгіні сабақтағы керек емес болған, артық дүниені қоқыс жәшігіне салыңыздар (жазыңыздар). Ал бүгіні ақпараттың ішінде әлі оқуым керек, толықтыруым керек дегендері болса, еттартқышқа салыңыздар (жазыңыздар)
Ең соңында оқушыларда ненің сәтті шыққандығы және әлі де нені жетілдіру керектігі жөнінде сындарлы кері байланыс беремін.
Алгебра 7сынып Сабақ № 19
Күні:
Сабақтың тақырыбы:
Көпмүшелер. Көпмүшенің дәрежесі және стандарт түрі
Сынып:7
Сабаққа қатысқандар саны:
Сынып:7
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)


text:
Барлық оқушылар: Бірмүше, бірмүшенің коффициентін, стандарт түрін, ұқсас бірмүшелерді біріктіруді түсіндеді, өз бетінше және топпен жұмыс істеу дағдыларын қалыптастырып дамытады
Оқушылардың басым бөлігі: Нұсқауларды пайдаланып, есептерге арналған тапсырмаларды орындайды..
Кейбір оқушылар: Жеке, топтық жұмыс жасауға үйренеді, білгенін, түсінгенін салыстыруға, талқылауға, ой елегінен өткізуге дағдыланады, бірмүшеге байланысты есептер шығаруды меңгереді
Сабақтың тақырыбы:
Кезең
Мұғалімнің іс-әрекеті
Оқушының іс-әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақтың басы
Сұрақ-жауап әдісі арқылы оқушылармен пікір алмасу
(сөйлесу).
.Ой қозғау.
-
Қандай өрнекті бірмүше деп атайды?
- Бірмүшенің стандарт түрі қалай жазылады?
- Стандарт түрдегі бірмүшенің коэффициенті деп нені айтады?
- Бірмүшенің дәрежесі қалай анықталады?
- Бірмүшелер қалай көбейтіледі?
- Бірмүшелерді дәрежеге қалай шығарады?
Оқулық, жұмыс дәптері
Кітап, дәптер, қалам
2. сабақтың ортасы
) Оқулықпен жұмыс жүргізу.
Бірмүше құрамындағы айнымалылардың дәреже көрсеткіштерінің
қосындысы бірмүшенің дәрежесі деп аталады.
Анықтама1: Бірмүшелердің қосындысы көпмүше деп аталады.
Анықтама2: Бірдей немесе коэффициенттері ғана өзгеше бірмүшелерді ұқсас мүшелер деп атайды.
Анықтама3: Ұқсас мүшеледің алгебралық қосындысын оған теңбе-тең бірмүшемен алмастыруды ұқсас мүшелерді біріктіру деп атайды.
Анықтама4: Көпмүшенің дәрежесідеп оның құрамындағы бірмүше дәрежелерінің ең үлкенін айтады
- .Ассоциациялық карта құру. (Берілген тапсырмаларды топпен шығарып, бірін бірі тексеріп, есепті постерға түсіру және оны қорғау).