title: Үй тапсырмасын тексеру - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта,...

text:
Үй тапсырмасын тексеру: Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
|
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
|
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
|
Сабақтың ортасы
|
2. Өткен тақырыпқа шолу
а. Фирманың басқармасына 5 адам кіреді. Осы құрамнан фирманың президенті мен вице-президентін таңдау қажет. Осыны қанша тәсілмен орындауға болады?
Шешуі.
1 2 3 4 5
2 3 4 5
1 3 4 5 1 2 4 5 1 2 3 5 1 2 3 4
Президентті бес тәсілмен таңдауға болады, ал әрбір президентке вице-президентті төрт тәсілмен таңдауға болады. Барлығы 20 тәсілмен таңдалады.
Жауабы: 20 тәсіл.
б. 0; 2; 4 цифрларынан неше үш таңбалы сан құрастыруға болады?
Шешуі.
0 цифры бірінші орында бола алмайтынын ескеріп, «мүмкін нұсқалар ағашын» құрастырамыз:
200; 202; 204; 220; 222; 224; 240; 242; 244; 400; 402; 404; 420; 422; 424; 440; 442; 444.
Жауабы: 18
|
.Тапсырмалар.
1) Туристтер таулы өзенге саяхаттамақшы болды. Жолдың бірінші кезеңінде жаяу немесе автобуспен баруға болады. Екінші кезеңінде – қайықпен, велосипедпен немесе пойызбен баруға болады. Ал жолдың үшінші кезеңінде – жаяу немесе арқан жолмен өтуге болады. Туристтердің саяхатының неше нұсқасы бар?
2) Асан, Мұрат және Алмаста 2 алма, 2 алмұрт және 2 шабдалы бар. Әрқайсысында 2 жемістен болатындай неше тәсілмен бөлісе алады?
|
|
https://youtu.be/Yw2_HeMoqVs
|


title: Сабақтың аяғы - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта, мода, медиана, құлаш

text:
Сабақтың аяғы
|
Сабақты қорытындылау:
«Жалғасын тап» әдісі арқылы сабақты қорытындылаймын:
...
Үйге тапсырма беру: №
Рефлексия. «Алма ағашы» әдісі
«Жасыл түсті алма» – мен бүгін бәрін жақсы орындадым деп ойлаймын: менің көңіл - күйім көтеріңкі;
«Қызыл түсті алма» - мен тапсырманы орындай алмадым, көңіл - күйім жоқ.
|
кері байланыс парағы таратылады.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
|
Оқушылар бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.
|


title: Сабақ кезеңі/Уақыты - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта,...

text:
Сабақтың басы
|
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындықтарын тексеру.
Сабақты жағымды ахуалдан бастау. Оқyшылaрдa бір-бірінe болғaн доcтық ceзімдeрін оятy мaқcaтындa«Aтом жәнe молeкyлa» әдіcі aрқылы пcихологиялық жaғдaй орнaтaмын жәнe үш топқa бөлeмін.
1-топ 2-топ 3-топ
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Үй тапсырмасын тексеру: Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
|
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
|
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
|
Түрлі түсті қима қағаздар
|


Есеп. Жаяу жүргінші 4 км/сағ жылдамдықпен 2 сағатта, 3 сағатта, 4 сағатта неше километр жол жүреді?
Шешуі. Берілген жылдамдық және уақыт бойынша жүрілген жолды табайық: s= v·t. s= 4·2=8 (км)-жаяу жүргіншінің 2 сағатта жүрген жолы; s= 4·3=12 (км)-жаяу жүргіншінің 3 сағатта жүрген жолы; s= 4·4=16 (км)-жаяу жүргіншінің 4 сағатта жүрген жолы; s= v·t формуласында жылдамдық (v)-тұрақты шама, ал жол (s) және уақыт (t) – мәндері өзгеріп отыратын шамалар.
Сан мәндері өзгеріп отыратын шамалар айнымалы шамалар деп аталады. Есептің мазмұнындағы жаяу адамның 4 км/сағ жылдамдықпен жүру жолының ұзындығы (s) оның жүру уақытына (t) тәуелді.
s = 4·t тәуелді айнымалы тәуелсіз айнымалы
Есептеу нәтижесі бойынша, тәуелсіз айнымалының әрбір бір мәніне тәуелді айнымалының бір мәні сәйкес. Тәуелсіз айнымалының қабылдайтын мәндері – A жиынының әрбір элементіне тәуелді айнымалы шама мәндерінің B жиынынан бір ғана элемент сәйкес.
графиктік
Мысал. Заттың құны мен оның санының немесе мөлшерінің арасындағы тәуелділік. Егер заттың 1 кг-ның бағасы 450 тг болса, оның x кг-ының бағасы 450x тг болады.
C= 450·x тәуелді айнымалы тәуелсіз айнымалы
Тәуелсіз айнымалы x-тың берілген бір мәніне тәуелді айнымалы – C-ның бір ғана мәні сәйкес келеді.
Тапсырмалар.
№1. Квадраттың қабырғасы a см, оның периметрін (P) табыңдар. Мұндағы a=4; 2,5.
№2. Тік төртбұрыштың ұзындығы 6 см, ені x см. Тік төртбұрыштың ауданы S .
S – тің x-ке тәуелділігінің формуласын жазыңдар. Осы формуланы пайдаланып:
x=9 болғанда S – тің мәнін табыңдар;


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-derekter-jene-olardi-sipattamalari.html?page=14#_деп_аталады._Есептің_мазмұнындағы_жаяу_адамның_4_км/сағ_жылдамдықпен_жүру_жолының_ұзындығы_(s)_оның_жүру_уақытына_(t)_тәуелді.__s_=_4·t

title:
Есеп. Жаяу жүргінші 4 км/сағ жылдамдықпен 2 сағатта, 3 сағатта, 4 сағатта неше километр жол жүреді?
Шешуі


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-derekter-jene-olardi-sipattamalari.html?page=14#Тәуелсіз_айнымалының_қабылдайтын_мәндері_–_A_жиынының_әрбір_элементіне_тәуелді_айнымалы_шама_мәндерінің_B_жиынынан_бір_ғана_элемент_сәйкес.___графиктік


text:
Сабақты қорытындылау:
«Жалғасын тап» әдісі арқылы сабақты қорытындылаймын:
Үйге тапсырма беру: №
|
Оқушыларға «Білім сандығы» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
|
Оқушылар
бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.
|
https://youtu.be/Xo_AWXIT_18
|


title:
Көбейтінді

Көбейткіш - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық...

text:
Шамалардың арасындағы өзара байланысты (шамалардың өлшем бірліктері өзара келісілген болуы тиіс) сипаттайтын формулалардың маңызды ерекшелігіне назар аудару қажет.
Мысалы, егер ауданды есептеу формуласында ені – сантиметрмен, ал ұзындығы миллиметрмен өлшенген болса, онда формула дұрыс болмайды.
2-мысал. Егер тік төртбұрыштың ұзындығы 150 мм және ені 8см болса, онда тік төртбұрыштың ауданын табыңыз.
Шешуі: S=a·b формуласын пайдаланып есептейміз. Онда 150·8=1200 емес, 15·8=120 болу керек. Яғни өлшем бірліктерді сәйкестендіру маңызды. (150мм=15см)
Тапсырмалар.
№1. 5-кестедегі сағат есебімен берілген уақыттың мәндері минут есебімен жазылған. Кестені толтырыңыз. 5-кесте
«Жалғасын тап» әдісі арқылы сабақты қорытындылаймын:
Үйге тапсырма беру: №
Оқушыларға «Білім сандығы»кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
Оқушылар
бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.
https://youtu.be/4rIRyHaxSF0
6.4В Шамалар арасындағы тәуелділіктер
Мектеп:
Педагогтің аты-жөні:
Күні: №139
Сыныбы: 6
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:
Шамалар арасындағы тәуелділіктерді берілу тәсілдері:аналитикалық (формула арқылы), кестелік, графиктік тәсіл
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты
6.5.2.5шамалар арасындағы тәуелділікке есептер шығару;
6.5.2.6шамалар арасындағы тәуелділіктер-дің берілу тәсілдерін білу;
6.5.2.7сипаттамасы бойынша тәуелділіктің формуласын жазу;
6.5.2.8формуламен немесе графикпен берілген тәуелділіктердің кестесін құру;
6.5.2.9формуламен және кестемен берілген тәуелділіктердің графиктерін салу;
Сабақтың мақсаты:
шамалар арасындағы тәуелділікке есептер шығарады;
шамалар арасындағы тәуелділіктер-дің берілу тәсілдерін білу;
сипаттамасы бойынша тәуелділіктің формуласын жазу;
формуламен немесе графикпен берілген тәуелділіктердің кестесін құру;
формуламен және кестемен берілген тәуелділіктердің графиктерін салу;
Сабақ кезеңі/Уақыты
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Оқушының іс-әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақтың басы
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындықтарын тексеру.
Сабақты жағымды ахуалдан бастау. Оқyшылaрдa бір-бірінe болғaн доcтық ceзімдeрін оятy мaқcaтындa«Aтом жәнe молeкyлa» әдіcі aрқылы пcихологиялық жaғдaй орнaтaмын жәнe үш топқa бөлeмін.
1-топ 2-топ 3-топ
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Үй тапсырмасын тексеру:Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
Түрлі түсті қима қағаздар
https://youtu.be/3nU1x5WpglI
Сабақтың ортасы
формуламен немесе кестемен берілген тәуелділіктердің графиктерін салу;


title:
Медиана
белгіленуі - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта,...

text:
Медиана
белгіленуі
Ме
Өзгеру құлашы
белгіленуі
R
b) Бірнеше санның арифметикалық ортасы () деп сол сандардың қосындысын қосылғыштар санына бөлгенде шығатын бөліндіні айтады.
=
1-мысал.
Таңертең температура 10 градус болды, күндіз 18 градусқа дейін көтерілді, кешке қарай 9 градусқа түсті, түнде 3 градусты көрсетті. Тәулік бойғы орташа температураны тап.
Шешуі.
Алдымен тәуліктегі температуралардың жалпы қосындысын табамыз:
10+18+9+3 = 40
Сосын алынған қосындыны қосылғыштар санына бөлеміз:
40 : 4 = 10
Яғни, (10+18+9+3) : 4 = 10
немесе == 10
Жауабы: 10 градус
2-мысал.
Дүкенде килограмы 250 теңгеден 7 килограмм алма және килограмы 325 теңгеден 5 килограмм алмұрт сатылды. Жемістердің 1 килограмының орташа бағасы қандай?
Шешуі.
(2507 + 3255) : 12 = (1750 + 1625) : 12 = 281,25(тг)
Жауабы: 281,25 теңге
Тапсырмалар.
Сыныптағы бірнеше оқушының бойларын өлшегенде 150 см, 160 см, 145 см, 140 см, 138 см болды. Осы оқушылардың бойларының орташа ұзындығы қандай?
2)Асыл дүкеннен 75 теңгеден 4 көк қаламсап және 65 теңгеден 6 жасыл қаламсап сатып алды. Бір қаламсаптың орташа бағасын анықта.
|
Дескриптор:
-1-ші сұраққа жауап береді.
-2-ші сұраққа жауап береді.
Әрбір дұрыс жауапка 1 балл қойылады
|
«Математика», 6-сынып, 2-бөлім,
|
Сабақтың аяғы
|
|
Түсінбеген тапсырмаларды бір- біріне түсіндіреді. .
Берілген тапсырма бойынша өз ойларын ортаға салып, пікірлерін білдіріп, талдау жасайды
|


title: Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қарқын

text:
II.
Үй тапсырмасын тексеру:Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
Түрлі түсті қима қағаздар
Сабақтың ортасы
I.Берілген сандар қатарының модасы Берілген сандар қатарындағы ең көп кездесетін сан сол қатардың модасы деп аталады.
Кейбір сандар қатарында біреуден артық мода болуы немесе модасы тіпті болмауы да мүмкін.
Сандар қатарының модасы


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-derekter-jene-olardi-sipattamalari.html?page=3#Сабақтың_ортасы__I.Берілген_сандар_қатарының_модасы_Берілген_сандар_қатарындағы_ең_көп_кездесетін_сан_сол_қатардың_модасы


title: II. Берілген сандар қатарының медианасы

text:
II. Берілген сандар қатарының медианасы Реттелген сандар қатарындағы сандардың саны тақ болса – қақ ортасындағы саносы қатардың медианасыдеп аталады; ал реттелген сандар қатарындағы сандардың саны жұп болса – ортасында жазылған екі санның арифметикалық ортасы осы қатардың медианасыдеп аталады.
Берілген сандар қатарының медианасын табу үшін:
берілген сандарды өсу (кему) ретімен орналастыру керек;
Өсу (кему) ретімен орналастырылған сандарды нөмірлеу керек. Бірінші нөмірге ең кіші (ең үлкен) сан жазылады. Берілген нөмірлер санның қатардағы орнын көрсетеді.
Берілген сандар қатарының өзгеру құлашы дегеніміз ең үлкен және ең кіші мәндерінің айырмасы.
-3; 4; -8; 5; 7; 13 сандар қатары берілген.
13 – ең үлкені
-8 – ең кішісі
Берілген сандар қатарының өзгеру құлашы R=13 – (-8) = 13+8 = 21
Тапсырмалар. 6 «в» сыныбының оқушыларының бойларын өлшеген кезде мына нәтижелерді алдық: 137; 149; 150; 150; 150; 155; 160; 162; 162; 165; 165 (см). Олардың бойларының медианасын, модасын, өзгеруқұлашын тап.
Бір ісі қаңтар айында 78954 теңге, ақпан айында 127832 теңге, наурыз айында 115652 теңге табыс тапты. Осы кезеңдегі табысының өзгеру құлашы қандай болды?


text:
II.
Үй тапсырмасын тексеру:Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
Түрлі түсті қима қағаздар
Сабақтың ортасы
Тапсырма
а) 15+21+17+18+19=90, 90:5=18;
Сандар қатарының ......................18
б) 3,5; 4,8; 4,7; 4,8;
Сандар қатарының .....................4,8
в) 41; 43; 40; 39;
Сандар қатарының ......................4
г) 4,5; 4,7; 4,9; 5; 5,2.
Сандар қатарының .....................4,9
Берілген сандар қатарында қандай статистикалық сипаттама анықталған?
Көп нүктенің орнына тиісті статистикалық сипаттаманың атын жазыңыздар.
Сәйкестендір:
Берілген сандар қатарындағы ең көп кездесетін сан
арифметикалық орта
Реттелген сандар қатарындағы қақ ортасындағы сан
мода
Берілген сандардың қосындысын қосылғыштар санына бөлгенде шығатын сан
өзгеру құлашы
Берілген сандар қатарындағы ең үлкен және ең кіші мәндерінің айырмасы


text:
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындықтарын тексеру.
Сабақты жағымды ахуалдан бастау. Оқyшылaрдa бір-бірінe болғaн доcтық ceзімдeрін оятy мaқcaтындa«Aтом жәнe молeкyлa» әдіcі aрқылы пcихологиялық жaғдaй орнaтaмын жәнe үш топқa бөлeмін.
1-топ 2-топ 3-топ
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Үй тапсырмасын тексеру:Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
Түрлі түсті қима қағаздар
Сабақтың ортасы
Жаңа тақырыпқа түсініктеме
Орташа жылдамдық барлық оны жүруге кеткен уақытқа бөлгенге тең.
= Қозғалыстың орташа жылдамдығын () табу үшін:
Барлық жүрілген жолды табу керек;
Барлық жолды жүруге кеткен уақытты табу керек;
Барлық жолды сол жолды жүруге кеткен уақытқа бөлу керек;
1-мысал. Жүк машинасы 1,5 сағат 50 км/сағ жылдамдықпен, 54 км/сағ жылдамдықпен 2,5 сағ және 54 км/сағ жылдамдықпен 2 сағ жүрді. Жүк машинасының орташа жылдамдығын тап.
Шешуі:
50 + 58,5 2 + 54 2,5 = 327 (км) – барлық жүрілген жол;
1,5 + 2 + 2,5 = 6 (сағ) – барлық жолды жүруге кеткен уақыт;
327:6 = 54,5 (км/сағ) – орташа жылдамдық.
Немесе = S = 50 + 58,5 2 + 54 2,5 = 327 (км)
t = 1,5 + 2 + 2,5 = 6 (сағ)
= = 54,5 (км/сағ)
Жауабы: 54,5 км/сағ.
2-мысал.Саяхатшы 250 км жолды яхтамен 21 км/сағ жылдамдықпен жүзіп өтті. Қайтар жолда спорттық ұшақпен 567 км/сағ жылдамдықпен ұшты. Саяхатшының барлық жол бойындағы орташа жылдамдығын тап.
Шешуі:
1) S = 2 250 = 500 (км)
2) t = + = = = (сағ)
= = 40,5 (км/сағ)
Жауабы: 40,5 км/сағ
3.Тапсырмалар. 1. Автомобиль алғашқы екі сағатта 50 км/сағ жылдамдықпен, келесі сағатта 100 км/сағ жылдамдықпен, сосын екі сағат – 75 км/сағ жылдамдықпен жүрді. Автомобильдің барлық жол бойындағы орташа жылдамдығын тап.
Саяхатшы 380 км жолды яхтамен 17 км/сағ жылдамдықпен жүзіп өтті. Қайтар жолда спорттық ұшақпен 323 км/сағ жылдамдықпен ұшты. Саяхатшының барлық жол бойындағы орташа жылдамдығын тап.


text:
Сабақтың басы
|
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындықтарын тексеру.
Сабақты жағымды ахуалдан бастау. Оқyшылaрдa бір-бірінe болғaн доcтық ceзімдeрін оятy мaқcaтындa«Aтом жәнe молeкyлa» әдіcі aрқылы пcихологиялық жaғдaй орнaтaмын жәнe үш топқa бөлeмін.
1-топ 2-топ 3-топ
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Үй тапсырмасын тексеру: Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
|
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
|
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
|
https://bilimland.kz/kk/subject/matematika/6-synyp/eki-ajnymalysy-bar-syzyqtyq-tengdeuler-zhujeleri?mid=%info%
|


text:
Сабақтың аяғы
|
Сабақты қорытындылау:
Сабақтың соңында алған білімдері бойынша қорытынды математикалық тест (2 тапсырма) аламын. Жауаптар тақтада корсетіледі
Үйге тапсырма беру: №
|
Оқушыларға «Білім сандығы» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
|
Оқушылар
бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.
|


title: -6 сыныптардағы математика курсын қайталау


title: Өткен тақырыпқа қысқаша шолу - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық...

text:
Сабақтың аяғы
|
Сабақты қорытындылау:
Сабақтың соңында алған білімдері бойынша қорытынды математикалық тест (2 тапсырма) аламын. Жауаптар тақтада корсетіледі
Үйге тапсырма беру: №
|
Оқушыларға «Білім сандығы» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
|
Оқушылар
бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.
|
|


text:
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындықтарын тексеру.
Сабақты жағымды ахуалдан бастау. Оқyшылaрдa бір-бірінe болғaн доcтық ceзімдeрін оятy мaқcaтындa«Aтом жәнe молeкyлa» әдіcі aрқылы пcихологиялық жaғдaй орнaтaмын жәнe үш топқa бөлeмін.
1-топ 2-топ 3-топ
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Үй тапсырмасын тексеру:Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер.
Мақсаты:теңсіздіктерді шешуді қайталау
Өткен тақырыпқа қысқаша шолу
ах b, ах b ( немесе ах ≤ b, ах ≥ b) түріндегі теңсіздіктер бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер деп аталады.
Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу үшін:
Теңсіздіктің сол жағына айнымалысы бар мүшелерді, ал оң жағына бос мүшелерді жинақтау керек;
Ұқсас қосылғыштарды біріктіру керек;
Теңсіздіктің сол және оң жақ бөліктерін айнымалының алдындағы коэффициентке ( егер ол 0-ге тең болмаса) бөлу керек;


title: Тапсырмалар - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта, мода, медиана, құлаш


text:
ax+b=0 түріндегі теңдеу (мұндағы х –айнымалы, a және b қандай да бір сандар) бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу деп аталады.
Теңдеу
а-ның мәні
b-ның мәні
Теңдеудің түбірі
ax+b=0
а
b
х=
ax+b=0
а=0
b
Түбірлері болмайды
ax+b=0
а=0
b
Түбірі – кез келген сан
Тапсырмалар. Теңдеулерді шеш:
а) 2,5х – 4,3 = 2,7 – 1,5х; ә) б)
Сабақтың аяғы
Сабақты қорытындылау: Сабақтың соңында алған білімдері бойынша қорытынды математикалық тест (2 тапсырма) аламын. Жауаптар тақтада корсетіледі
Үйге тапсырма беру: №
Оқушыларға «Білім сандығы» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
Оқушылар
бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.
5-6 сыныптардағы математика курсын қайталау
Мектеп:
Педагогтің аты-жөні:
Күні: №169
Сыныбы: 6
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:
5-6 сыныптардағы математика курсын қайталау Қатынастар және пропорциялар
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты
5-6 сыныптардағы математика курсын қайталау
Сабақтың мақсаты:
5-6 сыныптардағы математика курсын қайталау
Сабақ кезеңі/Уақыты
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Оқушының іс-әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақтың басы
I.Ұйымдастыру кезеңі.
Сәлемдесу, түгелдеу, сабаққа дайындықтарын тексеру.
Сабақты жағымды ахуалдан бастау. Оқyшылaрдa бір-бірінe болғaн доcтық ceзімдeрін оятy мaқcaтындa«Aтом жәнe молeкyлa» әдіcі aрқылы пcихологиялық жaғдaй орнaтaмын жәнe үш топқa бөлeмін.
1-топ 2-топ 3-топ
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Үй тапсырмасын тексеру:Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
Сандардың қатынасы, пропорция, шамалары тура және кері пропорционалдыққа байланысты есептер шығару
Өткен тақырыптарға қысқаша шолу
Пропорцияның негізгі қасиеті = ad = bc а : b = c :d
Егер шамалар тура пропорционал болса, онда бір шаманың екі мәнінің қатынасы келесі шаманың сәйкес мәндерінің қатынасына тең болады.
=
Егер шамалар кері пропорционал болса, онда бір шаманың екі мәнінің қатынасы басқа шаманың сәйкес мәндерінің кері қатынасына тең болады.
=
Тапсырмалар. Пропорцияның белгісіз мүшесін табыңдар:
а) = ; ә) ; б)
Сабақтың аяғы
Сабақты қорытындылау: Сабақтың соңында алған білімдері бойынша қорытынды математикалық тест (2 тапсырма) аламын. Жауаптар тақтада корсетіледі
Үйге тапсырма беру: №
Оқушыларға «Білім сандығы» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
Оқушылар
бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-derekter-jene-olardi-sipattamalari.html?page=76#Егер_шамалар_кері_пропорционал_болса,_онда_бір_шаманың_екі_мәнінің_қатынасы_басқа_шаманың_сәйкес_мәндерінің_кері_қатынасына_тең_болады.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-derekter-jene-olardi-sipattamalari.html?page=76#Егер_шамалар_тура_пропорционал_болса,_онда_бір_шаманың_екі_мәнінің_қатынасы_келесі_шаманың_сәйкес_мәндерінің_қатынасына_тең_болады.


title: https://youtu.be/wVCoO_1xEAw - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық...

text:
Сабақтың аяғы
|
Сабақты қорытындылау:
«Жалғасын тап» әдісі арқылы сабақты қорытындылаймын:
...
Үйге тапсырма беру: №
Рефлексия. «Алма ағашы» әдісі
«Жасыл түсті алма» – мен бүгін бәрін жақсы орындадым деп ойлаймын: менің көңіл - күйім көтеріңкі;
«Қызыл түсті алма» - мен тапсырманы орындай алмадым, көңіл - күйім жоқ.
|
кері байланыс парағы таратылады.
Мақсаты: Өз ойын айтып, сабақты бекіту, қорытындылау.
Тиімділігі:Оқушы алған білімін жинақтап, саралай білуге дағдыланады.
Саралау: Бұл тапсырмада саралаудың «Қорытынды» тәсілі көрініс табады.
|
Оқушылар бір-бірінің сабаққа қатысу белсенділігіне қарай «Мадақтау сөздері» әдісі арқылы бірін-бірі бағалайды. Жарайсың!, Керемет!, Жақсы!, Талпын!,.
|
|


title: Ермек, Ермек, Ерлан - Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта,...

text:
Ермек, Ермек, Ерлан, Ерлан, Азамат , Азамат Сонымен, үш оқушыдан екі оқушыны үш жолмен бөліп алуға болады екен.
Жауабы: 3.
2-мысал. Жазылуында тек 1, 2 цифрлары ғана қолданылатын барлық үш таңбалы сандарды жаз.
1 2
3.Тапсырмалар. Әр түрлі екі күміс теңге лақтырылсын. Ең болмағанда бір күміс теңгенің елтаңба жазылған жағымен шығуының қанша мүмкіндігі бар?
Жазылуында тек 5 және 7 болатын неше үштаңбалы сан жазуға болады?
https://youtu.be/Yw2_HeMoqVs
Сабақтың аяғы
Сабақты қорытындылау:
«Жалғасын тап» әдісі арқылы сабақты қорытындылаймын:
...
Үйге тапсырма беру: №
Рефлексия. «Алма ағашы» әдісі
«Жасыл түсті алма» – мен бүгін бәрін жақсы орындадым деп ойлаймын: менің көңіл - күйім көтеріңкі;
«Қызыл түсті алма» - мен тапсырманы орындай алмадым, көңіл - күйім жоқ.


title: Сабақтың тақырыбы: Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта, мода, медиана, құлаш

text:
II.
Үй тапсырмасын тексеру:Тақтада тапсырма дұрыс жауабымен көрсетіліп тұрады.
«Мен саған, сен маған» арқылы оқушылар бір-бірінің үй тапсырмасын тексереді.
Шаттық шеңберін құрып «Өзіңе тілегенді,өзгеге тіле»! әдісі арқылы бір-біріне тілек айтып,жақсы көңіл күй сыйлайды.
Мақсаты: Оқушылар бойында идея немесе тілек білдіру, тыңдау дағдыларын дамытуға бағыттау, сондай-ақ барлық оқушыларды қатыстыру арқылы оқыту жағдайларын теңестіру.
Тиімділігі: Оқушыны бір-біріне тілек айту арқылы жақындастырады, көңіл -күйін көтереді, бауырмалдығын оятады.
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісіарқылы бағалайды: «Жарайсың! Жақсы! Өте жақсы! Талпын!»
Түрлі түсті қима қағаздар
Сабақтың ортасы
Жаңа тақырыпқа қысқаша түсініктеме а) Статистика - қоғам мен шаруашылық салаларының дамуындағы өзгерістер туралы мәліметтерді жинақтау, зерттеу және жариялаумен айналысатын ғылым; сандық есептеулер әдісі.
СТАТИСТИКАЛЫҚ СИПАТТАМАЛАР


title: Сабақтың тақырыбы Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта, мода, медина, құлаш

text:
«Жақсы қасиеттер түзуі» арқылы жағымды орта қалыптастыру
Classroomscreen қосымшасы арқылы үй тапсырмасын тексеру.
«Көршіңді тексер» әдісімен балалар бір-бірінің дәптерлерін алмастырып тексереді.
Сабаққа қаншалықты дайын екенін анықтау мақсатында, өткен тақырыпты еске түіреміз және жаңа тақырыпқа байланысты шолу жасап кетеміз.
« Сұрақ -жауап» әдісі арқылы жаңа сабақ тақырыбын ,мақсатын анықтау
Арифметикалық орта дегеніміз не?
Мода дегеніміз не?
Медиана дегеніміз не?
Өзгеріс ауқымы дегеніміз не?
Бүгінгі сабақта: - Статистикалық деректер және олардың сипаттамалары: арифметикалық орта, мода, медина, құлаш
«Жақсы қасиеттер түзуі»
Құс белгі әдісі арқылы Classroomscreen қосымшасы арқылы жүзеге асады
сұрақтарға жауап береді
Мұғалім ұйымдастыру кезеңінде белсенділік танытқан оқушыларды «Мадақтау сөз» әдісі арқылы бағалайды:
1,3; 1,4; 1,5; 1,6; 1,6; 1; 2,6; 3,2; 3,8
ЕБҚ бар оқушылар жұппен жұмыс жүргізеді.
Жеке жұмыс «Таза тақта» әдісі.
2-тапсырма
Нұрбектің екі ай ішінде апта сайын (8 рет) тапсырған байқау сынағында математикадан алған ұпайлары:
«21», «24», «22», «23», «24», «24», «23», «25».
Нұрбектің екі ай ішінде алған ұпайларының модасын тап.
Талқылау сұрақ
Мода дегеніміз не?
3-тапсырма
1,3; 1,5; 1,7; 0,5; 0,9; 3,2; 2,7; 1,8 сан қатарының медианасын табыңыз.
Талқылау сұрақ
Медиана дегеніміз не?
4-тапсырма
Төменде бір тәуліктегі ауа температурасының өзгерісі берілген
15℃, 18℃, 24℃, 28℃, 25℃, 22℃. Тәулік ішіндегі температураның өзгеріс ауқымын табыңыз.
Талқылау сұрақ
Өзгеріс ауқымы дегеніміз не?
ЕБҚ бар оқушылар жеке жұмыс жүргізеді.
Сабақты қорытындылау
Арифметикалық орта дегеніміз не?
Мода дегеніміз не?
Медиана дегеніміз не?
Өзгеріс ауқымы дегеніміз не?
Оқушыларды бағалау
Рефлексия: "БББ" әдісі


title: Сабақтың тақырыбы Статистикалық жиынтық. Жиынтық бірліктері. Бас жиынтық, таңдама жиынтық және оларды ұйымдастыру

text:
Онлайн сабақтың жоспары (синхронды оқыту)№
Сабақтың тақырыбы
|
Статистикалық жиынтық. Жиынтық бірліктері. Бас жиынтық, таңдама жиынтық және оларды ұйымдастыру
|
Педагог
|
Жакупова Ұ.Т.
|
Курс
|
II курс
|
Тобы
|
КББ19-9.1
|
|
|
|
|
|
Сабақтың өткізілетін күні
|
07.10.20
|
|
|
|
|
|
Сабақтың түрі
|
Онлайн сабақ
|
Сабақтың мақсаты
|
Статистикалық жиынтық. Жиынтық бірліктері. Бас жиынтық, таңдама жиынтық және оларды ұйымдастыруды біледі.
|
Оқу - әдістемелік құралдар, әдебиеттер
|
Қ. Бектаев «Ықтималдылықтар теориясы және математикалық статистика» 1991ж
|
Техникалық құралдар, материалдар
|
АҚТ,ZOOM.WHATSAAP
|
Сабақ барысы
|
Сабақ кезеңдері
|
|
1 Ұйымдастыру кезеңі:
|
-Студенттерге платонус платформасы арқылы тапсырма жүктеу.
- Whatsapp желісі арқылы кері байланыс орнатып,сабақ барысын түсіндіру
|
2. Жаңа материалды түсіндіруге дайындық кезеңі
Практикалық /зертханалық жұмысқа дайындық кезеңі
(жаңа тақырыпты болжау)
|
Ватсап желісінде тақырыпқа қысқаша түсінік.
1.Cабақ-Мұғаліммен оқушының шығармашылық іс-әрекеті
2.Сабаққа қойылатын талаптар
|
3. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі Практикалық /зертханалық жұмысты орындау кезеңі
|
Статистикалық жиынтық.
Жиынтық бірліктері.
Бас жиынтық, таңдама жиынтық және оларды ұйымдастыру
|
4. Үй тапсырмасы туралы ақпараттандыру кезеңі
|
Есептерді шығару.
1. Сандық қатарлардың арифметикалық ортасын табыңдар:
а) 24,22,27,20,16,31;
б) 11,9,7,6,2,0,1;
в) 30,5,23,5,28,30;
г) 144,146,114,138.
|
Бөлім меңгерушісі : Унеров Б.
Педагог: Жакупова Ұ.
Статистикалық жиынтық. Жиынтық бірліктері. Бас жиынтық, таңдама жиынтық және оларды ұйымдастыру.
Статистикалық жинақ ұғымын анықтау күрделі де қолайсыз. Өйткені, бір шаманы тексеру керек болғанда жүргізілетін тәжірибелер табиғаты жағынан түрлі-түрлі болуы мүмкін: не өлшеу, не бақылау және т.б. Біз статистикалық жинақ ұғымын мысалдар арқылы түсіндіреміз.
Екі объектінің қашықтығы 10 рет өлшенген болсын. Өлшеу нәтижелерін 1-кестеге орналастырайық:
1-кесте
Өлшеу-лер
№
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
Топтар
(метр)
|
Жиіліктер
|
Топтардың арифметикалық ортасы
|
8930-8980
8980-9030
9030-9080
9080-9130
9130-9180
9180-9230
9230-9280
9280-9330
9330-9380
|
1
4
11
21
27
22
10
3
1
|
8955
9005
9055
9105
9155
9205
9255
9305
9355
|
Қашық-тық
(метр)
|
9050
|
9240
|
9100
|
9240
|
9140
|
9060
|
9140
|
9100
|
9140
|
9140
|
2-кестедестатистикалық жинақ тоғыз топтан тұрады. Әдетте, топтардың саны көп болмауы керек (мысалы 8 бен 20-ның арасы). 1, 4, 11, ... сандары жиіліктер деп аталады, ал олардың қосындысы (ол кестеде 100-ге тең) жинақ көлемі деп аталады.
Статистикалық жинақтың қатардан айырмашылығы – жинақтағы сандар топтарға бөлінген. Топтарды құру жолы былай: алдымен таңдамадағы ең кіші мәнді аламыз, мұны арқылы белгілейміз. Содан кейін таңдамадағы ең үлкен мәнді аламыз, мұны арқылы белгілейміз. айырымын қарыш деп айтады.Егер қарышты арқылы белгілесек, біздің мысалымызда (2-кестеде) =9380-8930=450. мен арасындағы сандарды ұзындықтарын тең етіп интервалдарға бөлеміз. Интервал ұзындығы арқылы белгілейік. Қарыштың топтар санына қатынасына тең болатын санын топтардың қадамы деп атайды. 2-таблицада =50. Негізінен алғанда статистикалық жинақтар мен қатарлар осылай құрылады.
Таңдалымға енетін элементтер санын таңдалымның көлемі деп атайды. Мысалы, оқушының алгебрадан алған бағалар көлемі 13-ке тең.
Дисперсия және орташа квадраттық ауытқу
Кейде таңдалымның арифметикалық ортасы бойынша жалпы жиынтық жөнінде толық мәлімет алу мүмкін бола бермейді. Мысалы, көлемі 10-ға тең төмендегідей екі таңдалымды қарастырайық
және
Онда және болады. Мұнда және арқылы сәйкес таңдалымдардың арифметикалық орталары белгіленген. Бұл екі таңдалымның арифметикалық орталары өзара тең болғанымен олардың құрамына енетін элементтер әр түрлі. Бірінші таңдалым мәндері арифметикалық ортаға жақын болғанымен, екінші таңдалым элементтері нөлден тым алшақ орналасқан. Сонымен арифметикалық орта берілген кездейсоқ шаманы толық сипаттай алмайды. Сондықтан арифметикалық ортамен бірге кездейсоқ шаманың өзге де санды сипаттамаларын қарастырады. Мысалы, бізге кездейсоқ шаманың мүмкін мәндері арифметикалық орта маныңда орналасу ының «шашыраңқылығын» білу қажет. Бұл шашыраңқылықты дисперсия арқылы бағалайды. Таңдалым дисперсиясын қарастырмастан бұрын кездейсоқ шама мәндерінің таңдалымның арифметикалық ортасынан ауытқуы түсінігін қарастырайық. Айталық, көлемі п-ге тең таңдалым құрамында х1 m1рет, х2 m2 рет және т.с.с. хk mk рет қайталанып, яғни х1 , х2, ..., хk элементтерінің абсолют жиіліктері сәйкесінше m1,m2,..., mk болсын. Онда және бұл таңдалымның абсолюттік жиілік кестесі былай жазылады
Х
|
x1
|
x2
|
…
|
xk
|
mi
|
m1
|
m2
|
…
|
mk
|
(1)
Мұнда, , (і=1, 2,..., k) сандарын хі элементінің жиілігі (салыстырмалы жиілігі) деп атайды. Сонда (1) кестемен бірге таңдалымның жиілік кестесі де қарастырылады
Х
|
x1
|
x2
|
…
|
xk
|
pi
|
p1
|
p2
|
…
|
pk
|
(2) Мұнда . Осыдан таңдалымның арифметикалық ортасы былай анықталады (3) немесе
(4)
Х кездейсоқ шамасы үшін айырмасын кездейсоқ шаманың арифметикалық ортадан ауытқуы деп атайды. де өз алдына кездейсоқ шама болады. (1) және (2) кестелер бойынша оның абсолюттік жиілік және жиілік кестелері және
Осы сияқты ауытқу квадратының да абсолюттік жиілік және салыстырмалы жиілік кестелері төмендегідей жазылады
және
кездейсоқ шамасының арифметикалық ортасын Х кездейсоқ шамасының таңдалым дисперсиясы деп атайды. Оны D(X) арқылы белгілейді. Сонымен анықтама бойынша
(5) немесе
. (6) і=1, 2,..., k мәндері үшін
теңдіктері орындалатынын ескере отырып, (4) және (6) формулалардан мынаны аламыз
.
Мұнда болатынын ескеріп, белгілеуін енгізсек, онда
(7)
формуласын аламыз. Мұнда өрнегі – Х кездейсоқ шамасы квадраты таңдалымының арифметикалық ортасы, ал - арифметикалық орта квадраты. Жалпы дисперсия мен арифметикалық ортаның өлшем бірліктері бірдей емес, себебі дисперсия ауытқу квадратының орта мәні болғандықтан, ол квадраттық өлшем бірлігімен анықталады. Сондықтан кездейсоқ шаманың мүмкін мәндерінің арифметикалық орта маңындағы шашыраңқылығын анықтайтын өзге санды сипаттамалар бар. Олардың қатарына орташа квадраттық ауытқу енеді. Таңдалым дисперсиясынан алынған арифметикалық квадрат түбірді таңдалымның орташа квадраттық ауытқуы деп атайды. Оны арқылы белгілейді. Сонымен, . (8)
1-мысал Жоғарыда қарастырылған оқушының ІІІ тоқсандағы алгебрадан алған бағаларының: 1) абсолюттік жиілігі кестесін; 2) салыстырмалы жиілігі кестесін; 3) арифметикалық орта мәнін; 4) дисперсиясын; 5) орташа квадраттық ауытқуын; 6) модасын; 7) медианасын анықтайық.
Шешуі 1) Абсолюттік жиілік кестесі
2) Салыстырмалы жиілік кестесі
3) Арифметикалық орта мәні
.
4) Дисперсиясын анықтау үшін, алдымен -тың орта мәнін табу керек. үшін жиілік кестесі былай жазылады
Осыдан .
Онда .
5) – орташа квадраттық ауытқуы. 6) Мода – кездейсоқ шама жиілігінің ең үлкен мәні: М0=5. 7) Көлемі 13-ке тең мәндерді (бағаларды) өсу тәртібімен тізіп жазамыз: 3, 4, 4, 4, 4, 4, 5, 5, 5 ,5 ,5 ,5 ,5. Мұнда мүшелер саны тақ және дәл ортасында 5 саны орналасқан, яғни кездейсоқ шама медианасы 5-ке тең: Мl=5 Таңдаманың сипаттамалары
a) Жиіліктер полигоны
Жазықтықтағы координаталары (;), (;), ..., (;) нүктелерін қосатын кесінділерден тұратын қисық сызық полигон деп аталады.
б) Таңдамалық орташа
(1)
в) Таңдамалық дисперция
(2)
г) Таңдамалық орташа квадраттық ауытқу
(3)
https://youtu.be/HRoF-AB5v7Q
https://youtu.be/c_thO6IF8ZQ
https://youtu.be/9F6omb5kZ90
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-jiinti-jiinti-birlikteri-bas-jiint.html#Статистикалық_жиынтық._Жиынтық_бірліктері._Бас_жиынтық,_таңдама_жиынтық_және_оларды_ұйымдастыру


title: Тілдік мақсаттар - Сабақтың тақырыбы Статистикалық мәліметтер. Абсалютті және салыстырмалы сілтемелерді қолдану

text:
Тілдік мақсаттар:
|
Абсолют, варианта, вариация жиілік, пайыз.
Абсолют жиілік, салыстырмалы жиілік, жиілік кестесі, варианта, вариация анықтамасын біледі.
|
Құндылықтарға баулу
|
Жақсы қарым – қатынас орнату. Ынтымақтастық дағдысын қалыптастыру.
|
Пәнаралық байланыс
|
Физика, география
|
Алдыңғы білім
|
Вариациялық қатар, варианта
|
Сабақ барысы
|
Сабақтың жоспарланған кезеңдері
|
Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
5 минут
|
І. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылардың сабаққа дайындығын қадағалау .
Шаттық шеңбері
Шеңбер болып тұрайық жылы жүзбен
Бізге келсін, қуаныш нұр іздеген
Шуақ толған жанымыз, жүрегіміз
Үлгі алсын көрген жан мына бізден.
Электрондық кестеде сілтемелерді қолдана білу қабілеттерін тексеру
№
|
x
|
k
|
y1=x^3-1
|
y2=x^2+1
|
y=k*y1/y2
|
|
|
|
|
|
|
А1 ұяшығына кестенің тақырыбын жазыңыз:
Кестенің тақырыбы деген со кестенің бағаналар аты көрсетілген, жоғарғы қатары. Яғни есептің берілгені бойынша:
А1 ұяшығына № енгіземіз (кестенің бірінші бағанасының аты);
В1 ұяшығына Х енгіземіз (кестенің екінші бағанасының аты);
С1 ұяшығына k енгіземіз (кестенің үшінші бағанасының аты);
D1 ұяшығына y1=x^3-1 енгіземіз (кестенің төртінші бағанасының аты);
Е1 ұяшығына y2=x^2+1 енгіземіз (кестенің бесінші бағанасының аты);
F1 ұяшығына y=k*(y1/y2) енгіземіз (кестенің алтыншы бағанасының аты);
бағаналардың енін барлық жазулар көрініп тұратындай етіп өзгертіңіз.
Топқа бөлу:
Оқушыларды сандар арқылы екі топқа бөлеміз
І – топ «Жұп сандар»
ІІ – топ «Тақ сандар»
«Фишбоун» әдісін пайдаланы отырып талдау жасату
Әр топтың оқушылары Фишбоун әдісі бойынша проблемелық сұрақтарды шешу жолдары мен қорытынды шығарады талдау жасай отырып түсініп, өз ойларымен жазады, басқалары бағалайды
1 топ: Ұяшықтардың абсолют және салыстырмалы сілтемелері не үшін қолданады?
ІІтоп:Excel ұяшықтарындағы мәліметтердің орнын ауыстыру және олады көшіру операциялары қалай ерекшеленеді?
ІІІ топ:Excel дің аралас сілтемесінің мүмкіндіктері қандай?
Сәйкестендіру» әдісімен жинақтау Мақсаты Бүгінгі сабақтан алған білімдерін жинақтап, ой елегінен өткізуді ұсыну.
Сілтеме түрі
|
|
Сілтеме типі
|
$A$9
|
Абсолютті сілтеме
|
A$9
|
Аралас сілтеме қатар бойынша
|
$A9
|
Аралас сілтеме баған бойынша
|
=F1+F5, =K1+K5
|
Саластырмалы сілтеме
|
A9
|
Қалыпты режим
|
1-деңгейлік тапсырма
Автоқосынды көмегімен бос ұяшықтарға көлденеңнен қосындыларын есептеу керек.
|
28
|
26
|
41
|
|
36
|
35
|
13
|
|
45
|
56
|
75
|
|
12
|
89
|
64
|
|
2-деңгейлік тапсырма
V=S/t формуласы бойынша жылдамдықты есепте.
|
S
|
120
|
590
|
78
|
1268
|
|
|
|
|
|
t
|
2
|
6
|
0,7
|
28
|
|
|
|
|
|
V
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3-деңгейлік тапсырма
Мектеп асханасының бір күндік ас мәзірін жасаңдар
Тамақ
|
Саны
|
Бағасы, тг
|
Жалпы құны
|
% -пен көрсетілген пайданың үлесі
|
Самса
|
60
|
25
|
|
|
Нан
|
4
|
50
|
|
|
Сүт
|
12
|
150
|
|
|
Сәбіз салаты
|
60
|
10
|
|
|
Тәтті тоқаш
|
30
|
25
|
|
|
ІІ. Өткен сабақты пысықтау
“Конверт - сұрақ” әдісін қолдану.
Вариациялық қатар дегеніміз не?
Варианта дегеніміз не?
Бағалау критерийі
-Вариациялық қатарды біледі. -Варианта анықтамасын біледі
|
Оқушылар шеңберде жиналып,мұғаліммен бірге бүгінгі сабаққа сәттілік тілейді.
Сандар
«Конверт- сұрақ» әдісі
|
Сабақтың ортасы
15 минут
10 минут
5 минут
|
Бізге вариациялық қатарда кейбір варианталар бірнеше рет қайталанған сандар берілді.
-12º, -12º, -11º, -10º , -10º, - 9º, -7º, -7º, -6º, -3º, -3º, 0º, 0º, 0º.
Анықтама. Вариантаның қанша рет бақыланғанын көрсететін сан вариантаның абсолюттік жиілігі деп аталады.
Кестені толтыруды үйренейік
Варианта
|
-12º
|
-11º
|
-10º
|
- 9º
|
-7º
|
-6º
|
-3º
|
0º
|
Варианта ның
абсолюттік
жиілігі
|
2
|
1
|
2
|
1
|
2
|
1
|
2
|
3
| Қарастырылып отырған мысалда барлығы 14 бақылау бар. Егер вариантаның абсалюттік жиілігін бақылаудың жалпы санына бөлсе, онда вариантаның салыстырмалы жиілігін аламыз.
Варианта лар
|
х
|
29
|
27
|
26
|
25
|
24
|
22
|
21
|
20
|
Вариантаның абсолюттік жиілігі
|
n
|
4
|
4
|
5
|
6
|
4
|
4
|
2
|
1
|
Вариантаның салыстырмалы жиілігі
|
W
|
≈
0,13
|
≈
0,13
|
≈
0,33
|
≈
0,20
|
≈
0,13
|
≈
0,13
|
≈
0,07
|
≈
0,03
|
Вариантаның салыстырмалы жиілігін кейбір жағдайда пайыз арқылы жазылады.
Статистикалық мәліметтер жиілік кестесі арқылы беріледі.
Жиілік кестесінің қасиеттері:
Вариантаның абсолюттік жиілігінің қосындысының мәні бақылаудың жалпы санына тең;
салыстырмалы жиілігінің қосындысының мәні 1- ге тең.
«Қарлы кесек» ойыны арқылы екі топқа есептер беріледі.
І топ №1 есеп
2, 2, 3, 3, 3, 3, 4, 2, 3, 3, 2, 3, 2, 3, 2, 3, 2, 4, 3, 2, 2, 3, 2,4,5,2,3,3,2,4,3,2,3,4,3,3,2,3,5,3 стастикалық қатарын пайдаланып, вариациялық қатар жазыңдар. Варициялық қатарды қолданып «3», варианталардың абсолюттік және салыстырмалы жиіліктерін табыңдар
ІІ – топ №2 2, 2, 3, 3, 3, 3, 4, 2, 3, 3, 2, 3, 2, 3, 2, 3, 2, 4, 3, 2, 2, 3, 2,4,5,2,3,3,2,4,3,2,3,4,3,3,2,3,5,3 стастикалық қатарын пайдаланып, вариациялық қатар жазыңдар. Варициялық қатарды қолданып «4», варианталардың абсолюттік және салыстырмалы жиіліктерін табыңдар
«Лото» ойыны Кестені толтыру .
І – топ .№ 1 есеп
20,20,30,10,10,20,30,20,30,20 нәтижелерді қолданып, вариантаның абсолюттік жиілігін және салыстырмалы жиілігін табыңдар.
ІІ – топ №2 есеп
Солтүстік Қазақстан облысындағы 2016 жылдың шілде айындағы орташа ауа температурасының мәндері берілген. W Салыстырмалы жиілігін 0,01 дәлдікпен тауып, кестені толтырыңдар.
Варианталар
|
х
|
29
|
27
|
26
|
25
|
24
|
22
|
21
|
20
|
Вариантаның абсолюттік жиілігі
|
n
|
4
|
4
|
5
|
6
|
4
|
4
|
2
|
1
|
Вариантаның салыстырмалы жиілігі
|
W
|
≈
0,13
|
≈
0,13
|
≈
0,33
|
≈
0,20
|
≈
0,13
|
≈
0,13
|
≈
0,07
|
≈
0,03
|
Ортақ тапсырма №3 есеп
2, 2, 3, 3, 3, 3, 4, 2, 3, 3, 2, 3, 2, 3, 2, 3, 2, 4, 3, 2, 2, 3, 2,4,5,2,3,3,2,4,3,2,3,4,3,3,2,3,5,3 стастикалық қатарын пайдаланып, вариациялық қатар жазыңдар. Варициялық қатарды қолданып «3», «4» варианталардың абсолюттік және салыстырмалы жиіліктерін табыңдар.
|
Оқулық
Анықтамалар
Кестелер
Кестелер
Қарлы кесек ойыны
Оқулық
Үлестірмелі парақшалар
Кестелер
|
Сабақтың соңы
5 минут
|
«Сұрақ – жауап» әдісі арқылы
сұрақтар қойылады.
Mic. Excel бағдарламасында формуламен есептер шығару үшін алдына қандай таңба қоясың?
Формуламен есептегенде нәтижесін алу үшін қандай перне басу керек?
Барлық санды қосу үшін яғни суммасын шығару үшін, құрал-саймандар тақтасынан қандай белгішені басу керек?
Ұяшықтарды қалай кеңейтуге болады?
Формуланың жазу түрін интербелсенді тақтамен көрсет...
Формуламен жұмыс кезінде «=» таңбасы қандай жұмыс атқарады?
Mic.Excel бағдарламасының белсенді ұяшығын қалай табуға болады?
Mic. Excel бағдарламасындаfxбелгісі нені білдіреді?
Ұяшықтарды неге кеңейту керек?
Ауқымды ұяшық дегеніміз не?
Ұяшықтардың абсолют немесе салыстырмалы сілтемелері не үшін қолданылады?
Ұяшықтағы мәліметтерді қалай көшіруге болады?
Excel-де жаңа құжатты қалай құрамыз, сақтаймыз?
Excel ұяшықтарындағы мәліметтердің орнын қалай ауыстырады?
Көшіру операциялары қалай ерекшеленеді?
Вариантаның абсолют жиілігін қалай табамыз?
Вариантаның салыстырмалы жиілігін қалай табамыз?
Жиілік кестесін қалай құрамыз?
|
«Сұрақ - жауап» әдісі
|
Кері байланыс :
5 минут
|
|
«Бас бармақ» тәсілі
|
Саралау
|
Бағалау
|
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
|
Оқушыларға берілген тапсырмаларды орындауда, вариантаның абсолюттік және салыстырмалы жиілікті табуды кестеге толтыра алады.
|
Оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау
|
АКТ – ның пайдалануы техникасын, электр желілерінің қауіпсіздік ережесін сақтау
|
Сабақ бойынша рефлекция
|
|
Жалпы бағалау
Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты)?
1:
2:
Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?
1:
2:
Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері , қиыншылық тары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?
|
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-melimetter-absalyutti-jene-salisti.html?page=2#Топқа_бөлу:_Оқушыларды_сандар_арқылы_екі_топқа_бөлеміз_І_–_топ_«Жұп_сандар»_ІІ_–_топ_«Тақ_сандар»


title: Сабақтың тақырыбы Статистикалық мәліметтер. Абсалютті және салыстырмалы сілтемелерді қолдану

text:
Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы: Мектеп: №72 Жалпы білім беретін мектеп
Мұғалімнің аты – жөні : Бапақов Е.Б.
Күні: Қатысқандар: Қатыспағандар:
Сынып: 8
|
Сабақтың тақырыбы
|
Статистикалық мәліметтер.Абсалютті және салыстырмалы сілтемелерді қолдану
|
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)
|
8.2.2.2 абсолютті және салыстырмалы сілтемелерді қолдану
8.2.2.1 электронды кестеде есептерді шешу үшін мәліметтердің әр түрлі типі мен форматын қолдану
|
Сабақ мақсаты:
|
Барлық оқушылар: Салыстырмалы, абсолютті және аралас сілтемелердің арасын ажырата білу
Оқушылардың вариантаның басым бөлігі: Абсолюттік жиілігі мен салыстырмалы жиілігін таба алады.
Кейбір оқушылар: Абсолютті салыстырмалы және аралас сілтемелер түрлерімен таныстыру, игерту
|
Бағалау критерийі
|
* Нұсқаулықтың абсалютті және салыстырмалы жиіліктерін есептей алады.
* Статистикалық деректерді жинақтайды және оны кесте түрінде көрсетеді.
Редактор командаларымен жұмыс істей алады;
Адрестерді дұрыс көрсетуді үйренеді
Кестені көркемдеу әдістерін меңгереді
Сілтемелерді ажырата пайдалана біледі
|
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-melimetter-absalyutti-jene-salisti.html#Сабақтың_тақырыбы__Статистикалық_мәліметтер.Абсалютті_және_салыстырмалы_сілтемелерді_қолдану


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-statistikali-melimetter-absalyutti-jene-salisti-v2.html#Сабақтың_тақырыбы__Статистикалық_мәліметтер.Абсалютті_және_салыстырмалы_сілтемелерді_қолдану


title: Сабақтың тақырыбы Статистикалық мәліметтер. Оқу мақсаттары (қысқа) 8 класс Маршрутный лист

text:
Оқушыларға арналған бағыт парағы Нұсқаулық: маршрут парағы электронды түрде толтырылып, мұғалімге «Күнделік» жүйесі немесе кез келген қол жетімді мессенджер арқылы тексеру үшін жіберіледі.Мұндай мүмкіндік болмаған жағдайда тапсырмалар дәптерде орындалады, суретке түсіріліп, қол жетімді хабар алмасу құралы арқылы тексеру үшін мұғалімге жіберіледі.
Пән
Информатика
Мұғалімнің аты- жөні
Толеуова Айдана Ерлановна
Сабақтың тақырыбы
Статистикалық мәліметтер.
Оқу мақсаттары (қысқа)
8.2.2.2 абсолютті және салыстырмалы сілтемелерді қолдану
8.2.2.1 электронды кестеде есептерді шешу үшін мәліметтердің әр түрлі типі мен форматын қолдану
Оқушының аты - жөні(оқушы толтырады)
Әрекет реті
Ресурстар (мұғалім толтырады)
орындалуы (оқушы толтырады)
Оқу
Оқулықтың 54-57 беттер аралығын мұқият оқу;
https://youtu.be/ztFqinYCQM8 сілтеме арқылы өтіп видеосабақты мұқият қарау;
https://onlinemektep.org/ Сілтеме арқылы онлайн мектеп платыформасына кіріп видеосабақты қарап, тапсырмаларды орында;
Сөздікті дәптеріңе жазып ал
Танысқан материалыңды«+» белгісінмен белгіле
Тақырыппен танысып, дәптерге конспект жазып ал
Тапсырма
Сұрақтарға жауап бер Тапсырма №2. 60 беттегі «Үйтапсырмасы» тапсырмасы
Назар аудар!!!Тапсырмаларды толық орындап, жекеме бүгін кешкі 17:00-ге дейін жібереміз. Сіздердің кері байланыстарыңыз күнбе күн бағаланады. Бағыт парағымен толық жұмыс істеп, барлық орындалған іс-ірекеттерді фотаға түсіріп, жеке чатқа жібереміз.


title: Сабақтың тақырыбы Статистикалық мәліметтер. Оқу мақсаттары (қысқа)


title: Сабақтың тақырыбы : Ұстаз

text:
Menu
MENU
Ұстаз туралы ашық сабақ
Бастауыш сынып ашық сабақтар
Сабақтың тақырыбы : Ұстаз
Мақсаты : Білімділігі :Оқушыларға тақырыптың мазмұнын түсіндіру,негізгі идеяны ашу. Оқиғаның мазмұнын айтуға төселдіру.Топта жұмыс істей білу, өзбетінше жұмыс істей білу дағдыларын шыңдау.
Дамытушылық : Балалардың сын тұрғысынан ойлауын дамыту, шығармашылықпен жұмыс істеуге, өз ойын еркін айтып, дәлелді сөйлеп,дисскусия жүргізе білуге үйрету.
Тәрбиелік:Ұстаздың өлшеусіз еңбегін бағалай білуге, ұйымшылдыққа тәрбиелеу.
Әдіс –тәсілдері : Сұрақ –жауап, әңгімелеу, тест,аквариум, ассоциация, дөңгелек үстел.
Түрі : интегративтік сабақ
Формасы : жалпы оқушылармен, топпен жұмыс.
Пәнаралық байланыс: Ана тілі, музыка.
Техникалық құрал: теледидар, ямаха, бейнетаспа, слайд.
Көрнекілігі : Слайтдан тірек схема, топшамалар.
Сабақтың барысы : І . Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
Психологиялық дайындау.
Мұғалім: «Сәттілік тілеймін»
ІІ . Үй тапсырмасын сұрау.
Үйге берілген «Алғашқы қоңырау» тақырыбы бойынша сабақ сұралады. (Ямахадан «Сыңғырла қоңырау» атты өлеңнің музыкасы естіліп тұрады.)
ІІІ . Өткенді пысықтау.
І топ Тест алынады.
Қазақстанда «Қызыл кітап» қай жылы шыққан?
А) 1957 жылы ә) 1997 жылы б) 1998 жылы
Омыртқа жотасы неше омыртқадан тұрады?
А) 25-26 Ә) 33-34 б) 29-30
Отбасына кімдер жатады?
А) Әке , ана, ұл,қыз
ә) достар,ұстаздар
б) көрші, бөле.
ІІ топ Жұптық жұмыс
Сезім мүшелерін жаз :
Жауабы : көз, құлақ, мұрын, тіл, тері
Табиғаттағы су неше күйде болады?:
Ж: қатты,сұйық, газ
Пайдалы қазбалар дегеніміз не?
Табиғат құбылыстары дегеніміз не?
ІІІ топ Сөзжұмбақ шешу
Есту мүшесі
Адам денесінің тірегі
Жердің өсімдік өсетін беткі ,құнарлы қабаты
І топтың жауабы бойынша ата-аналардың суреті
ІІ топтың жауабы бойынша оқушылардың суреті
ІІІ топтың жауабы бойынша Ұстаздың суреті шығады.
Слайдтан бүгінгі тақырыптың суреті шығады.
ІҮ. Жұмбақ
Шәкіртке жанашыр,
Мейірман кім жаны асыл?
(Ұстаз)
Ән: «Ұстазым»
Ү. Жаңа сабақ
1) Қызығушылықтарын ояту.
І топ «Топтау» әдісін жүргізу.
AD
Ұстаз
AD
ІІ топ «Дөңгелек үстел » әдісі
Ұстаз туралы өлең, мақал –мәтел , тақпақ айту.
ІІІ топ «Болжау » әдісі
Слайдтан шыққан сурет бойынша бүгінгі тақырып туралы өз ойларын айту. (АТА-АНА, ОҚУШЫ, МҰҒАЛІМ)
Жаңа сабақ бойынша мағлұмат беру.
AD
Ұстаз болу — жүректің батырлығы,
Ұстаз болу- сезімнің ақындығы.
Ұстаз болу- мінездің күншуағы,
Азбайтұғын адамның алтындығы.
Ұстаз! Осы бір сөздің өзінде қаншама мән мағына , құдіретті күш, қасиетті ұғым жатыр.Ұстаз алдынан өтпейтін ешкім жоқ.
AD
«Жақсы мұғалім – мектептің жүрегі» деген Ы.Алтынсарин атамыз. Жүрексіз өмір болмаса, ұстазсыз білімнің де, тәрбиенің де іске аспайтыны белгілі. Ұстазсыз нақты өмірдің тұтқасын ұстау мүмкін емес.
ҮІ. Оқулықпен жұмыс.
Іштей оқыту.
Аквариум әдісі бойынша үш топтан үш оқушы шығып түсінгендерін айтады.
ҮІІ. Сергіту сәті.
«Құпия хат»
Биылғы оқу жылында дүниетану оқулығы жетіспейді. Базардағы оқулықтың бағасы 500 теңге. Ұстазым маған өте ескі мұқабасы жыртық кітап берді. Менің бұл көне кітапты ұстағым келмейді. Шынымды айтсам ұстазыма ренжіп қалдым.
Достар , мен не істерімді білмей жүрмін. Маған қандай ой қосар едіңдер?
ҮІІІ. Шығармашылық тапсырма.
І топ . Пантомимо көрсету
(ұстаздың еңбегіне байланысты)
ІІ. топ Ұстазға байланысты өлең, жұмбақтар шығару.
ІІІ топ Алғашқы ұстаз неге ерекше «ыстық»?
(Өз ойларын айтады)
ІХ. Сабақты бекіту
1.Ұстаз сендерге несімен ұнайды?
2.Бейнетасадан оқушылардың алғаш мектепке келген кездерін көрсету.
Сандықта не бар деп ойлайсыңдар?
(Слайдтағы сандықтан ақыл –кеңестер жазылып шығады.)
Мұғалім өлең оқып береді.
Әріптерді үйретіп,
Жақын болған кім бізге.
Жамандықтан жирентіп,
Ақыл болған кім бізге?
Десек ол жан –мұғалім,
Таласады сірә кім ?
Қапастағы елдердің,
Мұңын айтқан кім бізге?
Көрікті сан жерлердің,
Сырын айтқан кім бізге?
Десек ол жан –мұғалім,
Таласады сірә кім ?
Аңыз , ертек, ән жырдың,
Бәрін бойға құйғыздың.
Санамызға сен біздің ,
Бар асылды сыйғыздың.
Жақтың білім шырағын,
Рахмет саған мұғалім!
Х. Үйге
Мәтінді түсініп оқу.
Ұстаз туралы әңгіме жазу.
ХІ. Бағалау, мадақтау.
Қазақстанның жарқыраған жарық жұлдызы болыңдар! – деп оқушыларға жұлдызша беріледі.
Хор: «Бастауыш мектеп»
Навигация по записям
« Қонақжай. Сыйластыққа себеп көпДҮНИЕТАНУ ПӘНІНЕН ОРТА МЕРЗІМДІ ЖОСПАРЛАУ »
2
Жаңа мақалалар
Ұстаздарға арналған жаңа мүмкіндік
Сертификаттарды қалай тегін алуға болады? Тегін сертификаттар мұғалімдерге
Жаңғақтың балаларға пайдасын біле жүріңіз
Балаларды жарнамадан алыс ұстаңыздар
Африкадағы балалар неліктен тез жетіледі?
«Менің атам – шежіре» атты тақырыптағы ғылыми еңбек
АНА ТІЛІМ: Бала тәрбиесіндегі орны
Жетістікке жету жолдары
Қайырымдылық
Қазақ күресі
Электронды мұрағат
Авторлық бағдарлама
Ұстаздарға
Баяндама
Коучинг жоспары, МДЖ
Мектеп әкімшілігі
Мектептен тыс мекемелер
Оқу жылы
Стихи для детей
Сыныптан тыс жұмыс
Тәрбие сағаты
Шығарма
Эссе
Өлеңдер
Ұстаздарға арналған жаңа мүмкіндік
Құрметті ұстаздар сіздерге жаңа Ustaz tilegi – Ұстаз тілегі Республикалық ұстаздар сайтын ұсынамыз. Ust.kz Сайтта қазіргі уақытта 30 000 астам сабақтар жинақталып салынды. Барлық жарияланған материалдарды барлық ұстаздар тегін жүктеп сабақ барысында қолдана алады. Барлық құжаттар біздің сайттарда сақталып 24 сағат бойы кез-келген ұстаз тегін жүктеп ала алады. ustaz tilegi Қазақ тіліндегі жаңа сайт. Сайттың негізгі мақсаты Қазақстандағы білім деңгейін көтеріп жаңа технолгияларды қолданып […]
» Read more
Сертификаттарды қалай тегін алуға болады? Тегін сертификаттар мұғалімдерге
16 желтоқсан – Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігі күні мерекесімен шын жүректен құттықтаймыз! Құрметті әріптестер, құрметті ұстаздар! Халқымызға ғасырлар бойғы арман болған тәуелсіздік, егемендік ұстанымдарын биікке көтеретін бұл күн – біздің Отанымыздың әрбір азаматы үшін қастерлі мереке. Осыған орай сіздерге жұмыстарыңызға табыс, отбасыларыңызға бақыт тілейміз. Әрқашан Тәуелсіздігімізді тойлап елдің болашағы үшін адал қызмет атқарайық. Тәуелсіздіктің құрметіне ұстаздарға арнап АКЦИЯ ұйымдастырамыз. https://ust.kz Ұстаз […]
» Read more
Авторская программа
Урок
Эссе
Сборник стихов
Материалы партнеров
Контакты
Источник: https://www.tarbie.kz/4127
Ұстаздар сайты u-s.kz
Сайттың атауы www.u-s.kz
Кіру
Немесе Сайтқа тіркелу
Басты бет » Уроки » Ұстаз- ұлағатты есім
Ұстаз- ұлағатты есім
Сайттан жүктеу
Ұстаз- ұлағатты есім
Тақырыбы: Ұстаз- ұлағатты есім
Тәрбие сағатында қолданылатын оқу құралдары: Қанатты сөздер жазылған плакаттар, ішіне қырық тілек жазылған түрлі-түсті қырық шар, интерактивті тақта
Сабақтың мақсаты:Оқушыларды білім нәрімен сусындатқан ұстаздарына, мектебіне деген балалық алғыстарын, сүйіспеншіліктерін білдіру.
Сабақтың барысы:
Құрметті ұстаздар қауымы! Төл мерекелеріңіз құтты болсын! Сіздерді қазан айында аталып өтетін Мұғалімдер күнімен шын жүректен құттықтаймыз! Бүгінгі мейрам күнінде ұстаздармен ата - аналарға мықты төзім, отбасыларыңызға ырыс пен береке, шығармашылық мол табыс, бірлік пен бейбітшілік, ал балдырғандарға жақсы оқу, сәттілік пен бақыт, асқақ армандармен және мықты мектеп достығын тілеймін.
Елбасы «Тәуелсіздік туы - білімді ұрпақ қолында» - деп атап көрсеткен болатын. Тәуелсіздігіміздің тірегі, еліміздің ертеңі болатын сол білімді ұрпақтың ұстазы – Сіздерсіздер! Бұл бір жағынан үлкен абырой, екінші жағынан жоғары жауапкершілік. Сіздердің бала көңілдеріңіз əр оқушының жан дүниесін нұрландырып, жүрегіне шапағат нұрын төгуде. Мұғалімнен өнеге - білім алып, өмір теңізіне құлаш ұрған кез келген шәкірт ұстазымен мақтанады. «Мектептің жүрегі», «Бала жанының бағбаны»
… Иə, бұл мектеп мұғалімі — ұстазға арналған теңеулер. Мұндай мадақтауларды жалғастыра берсек, даналық сөздер тізбегі шексіздікке ұласады. Мерейлі мерекеде дендеріңізге саулық, отбасыларыңызға амандық, істеріңізге сәттілік тілеймін!
Сахна сыртынан Ұстаз туралы өлең оқылады
Гүлжан:Данышпан да, дана да оқып сенен,
Атақ-даңқын асырды бар әлемнен.
“Ұстаз” деген аяулы, асыл жанды,
Жақсы көрем, арнаймын жақсы өлең!
Жүргізушілер шығады.
1- жүрг. Армысыздар, бармысыздар, Қош келдіңіздер, Құрметті де аяулы ұстаздар!
2-жүрг.
Ұстаз деген – жарық күні ғаламның,
Ұстаз деген – анасы ол адамның.
Бүкіл әлем мойындайды еңбегін,
Сен де одан адам болып жаралдың.
Ұстазыңды түсінген сен тереңнен,
Бар әлемге еңбегімен еленген.
Сенің бағың өрге қарай өрлесе,
Ол да бірге қуанышқа кенелген.
Сол арқылы сен де өмірді жалғадың,
Ізгі іс қой, ұстаз тілін алғаның.
Мақтау алсаң ұстаздардың алдында,
Ол өзіңнің орындалған арманың.
Ұстаз сөзін айтып жүрдік ән қылып,
Одан басқа жүрген кім бар жанды ұғып.
Ұстаз деген – ұлылардың ұлысы,
Қасиеті бас иерлік мәңгілік!
1- жүрг. Досжан Бүгін бізде үлкен мереке. Бүгін ұстаздар қауымының төл мерекесі. Олай болса бүгінгі күн ұстаздарға арналмақ. Ұстаз -ұлағатты есім. Күн сәулесі өмірге қандай жарық берсе, ұстаз есімі де шәкірттерге күндей жарық береді.
Ақырын жүріп анық бас.
Еңбегің кетпес далаға
Ұстаздық еткен жалықпас,
Үйретуден балаға, – деп Абай атамыз айтқандай, шәкірттерінің өзінен озғанын калаған ұстаздар қауымы, мерекелеріңіз құтты болсын!
II жүргізуші: Денсаулықтарыңыз мықты болсын, шаңырақтарыңыз шаттыққа толсын, біздей шәкірттеріңіз көп болсын!
БІРГЕ: Мерекелеріңіз құтты болсын!
Ұстаз туралы ән сіздерге арналады, аяулы ұстаздар, қабыл алыңыздар!
Алдарыңызда «Ұстазым менің» әнімен Қабыл Гүлжанды қол соғып, қошеметтеп қарсы алыңыздар.
1-жүргіуші: Сен қалай ойлайсың, Рыскүл Менің ойымша, кез-келген адам ұстаз бола алмайды. Себебі ұстаздық-өнер, тағылымы терең өнер. Ал өнерлі болу кез-келген адамға қона бермейді. Олай болса, шын ұстаз болу үшін табиғи дарын ізгілікті ізденіс пен ерен еңбекке ұштастырылуы шарт. «Шәкіртсіз ұстаз тұл» деген сөз тегін айтылмаса керек.
2-Жүргізуші:Досжан, мен осы сөзің дәлелді бола түсу үшін мына жыр шумақтарын қосайын.
Ұстаз болу – жүректің батырлығы,
Ұстаз болу – сезімнің ақындығы,
Ұстаз болу – мінездің күн шуағы,
Азбайтұғын адамның алтындығы –
деп ақын Ғафу Қайырбеков ағамыз жырлағандай, біздің мектебімізде сөзі маржан, үні ән ұстаздардың бар болғанын мақтаныш етемін. Әрине, ұстаз жүгі–ауыр жүк. Адамның жан дүниесін түсініп, ренжітпей, қателігін сездіре білу – бұл нағыз шеберлік емес пе?!
1-Жүргізуші:
Ендеше, Ұрпақпен өмір жолы жалғанады,
Көңілді күндер тусын алдан әлі
Ән-шашу әсем әуен, түрлі өнер,
Бүгінгі күн сіздерге арналады.
Хор:Ұстазым
2-жүрг. Күллі өмірін жеткіншекке арнаған
Мұғалімді ардақтайды барша жан
Ол мектептен шықпаса да қыс- жазы,
Жемісі оның жердің жүзін шарлаған
Бала десе ойламайды өз қамын
Керсем дейді күнге де кол созғанын
Шәкірттерін өзінен де озғанын.
1- жүрг. Ұстаздар! Қандай ғажап халықсыздар!
Шәкіртке шыңдай биік алыпсыздар.
Жан біткен жанарына нұр сыйлаған,
Күндей боп күлімдеген жарықсыздар.
2-жүрг. Досжан. екеуміз ұстаздар туралы нақыл сөздер айтып жарысып көрсек қайтеді?
1-жүргізуші: Ал ендеше баста.
2-Жүргізуші: «Ұстаз болу-өз уақытын аямау, өзгенің бақытын аялау»,
1-Жүргізуші: «Ұстазға қарап шәкірт өседі»
2-Жүргізуші: «Аспаз көрген ат таныр, ұстаз көрген хат таныр»
1-Жүргізуші: «Ұстазыңды ұлы әкеңдей сыйла»
2-Жүргізуші: «Ұстазы жақсының-ұстамы жақсы»
1-Жүргізуші: Рыскүл. екеуміз Ұстаз туралы қанша мақтау сөз айтсақ та тауыса алмаспыз. Ендеше, қымбатты ұстаздар, шәкірттеріңіздің өздеріңізге арналған өлең-шумақтарына кезек берелік.
1-оқушы: Қазыбек
Әр сабағың өтіп жатыр білінбей,
Перне басқан оркестрдің үніндей
Әр баланың жүрегіне жол тауып,
Тұрасың сен, дирижер боп күлімдей.
Әр сабаққа кіресің сен сыйынып,
Жыр оқисың нөсер болып құйылып
Қас-қабағын қалт жібермей шәкірттің,
Қарайсың-ау нұр жүзіне сүйсініп
Жалын атып, от боп, бірге жанасың,
Білім беріп, содан бақыт табасың
Бар өмірің өрнектеліп баламен,
Жасарып бір мәңгі жас боп қаласың.
2-оқушы: Меруерт
Мұғалімді анамдай жақсы көрем,
Қиналамын қымбат теңеу таба алмай
Өз баласын тастап кетіп үйіне,
Ел баласын оқытады, ой Алла-ай.
Мұғалімді жақсы көрем сезімтал,
Үлгі етемін өнегелі сөзін бал
Мұғалімнің мұғалімін танимын,
Көкіректе көретұғын көзім бар.
3-оқушы: Заңғар
Ұстаздарға мың алғыс
Алғыстарым көп менің,
Асыл анам, мектебім!
Үйреткені адалдық,
Ұсынғаны адамдық,
Текті мінез, даналық
Бар ұстазға тілейміз:
Бақыт, табыс, амандық!
4-оқушы: Ұлбосын
Мұғалім-ұстазысың балалардың,
Болашақ ғалымдардың, даналардың
Өмірде сенің алар орыныңды
Бәрі де жеткізе алмас бағалардың
Өткізіп өз алдыңнан талай бала,
Бойына құйдың ақыл , ой мен сана
Сарп етіп сан жылдық еңбегіңді,
Ақылшы, тәрбиеші, болдың аға
Атағым Алатаудай болып биік,
Тұрса да төбем өсіп көкке тиіп
Алдыңда әрқашанда тағзым етіп,
Тұрармын «Ұстазым!» деп басымды иіп.
3-оқушы Ардақ
Сары үрпек балапандай жапырласып,
Алғаш біз мектеп кірдік есік ашып
Күлімдеп өзің сонда қарсы алғансың,
Еппенен әр жүректің кілтін басып
Жылынған қызғалдақтай күн көзіне,
Жаутаңдап қарайтын ек біз өзіңе
Ержетіп біз де сондай болсақ дедік
Еліктеп қимылыңа, мінезіңе
Сонда да қажымадың, қамықпадың,
Сонда да мәпелеуден жалықпадың
Күнде ойлап келешегін әр бөбектің
Арманның қанатында қалықтадың.
Аққу биі:Орындайтын кішкентай биші қыздарымыз Гүлназым мен Қасиетті қарсы алыздыр!
4-оқушы Бексұлтан
Ақкөңіл ізгі қамқоршым,
Ақылшым,асыл,ұстазым!
Ашып тұр Отан құшағын,
Алғыспен оны құшамын.
Ұстазым, маған, сене бер,
Биікке талмай ұшамын.
Бар баланың сенгені өздеріңіз
Сол сенімді ақтаумен өрледіңіз.
Құтты болсын, ұстазым, жемісіңіз
Жана берсін жасампаз еңбегіңіз.
5-оқушы Ақбілек
«А» әрпін алғаш рет үйреткен
Оқушысын еркелеткен, билеткен
Білім менен тәрбиенің ордасы
Мектебіме бас иемін ізетпен
Мектеп – ана қанатымды шыңдадың
Сырын аштың сыр сандықтай шыңдардың
Дәл сол үшін әлі саған қарыздар
Оқып жүрген ұлдарың мен қыздарың.
1 жүргізуші:
Табан тіреп төзгенсің қанша ауырға
Тарап демде кетеді шаршауың да
Бал-бұл жанған балғын жүз, жәудір көздер
Тұрғанында солардың қоршауында
2 жүргізуші:
Қиындықта кезіксең көп асу да
Қанша терің төгіліп жол ашуға
Сен шәкірттің ұстазы болмайсың тек,
Сен өмірдің ұстазы боласың да!
1 жүргізуші: «Ұстаз» ұлағатты есім. Шәкірттерін білім нәрімен сусындатып, тәлім-тәрбие беру, жақсы қасиеттерді бойына дарытып, адамгершілік рухта бағыт-бағдар беруде ұстаздың еңбегі зор.
2 жүргізуші: Ия, ұрпаққа айтар ақылы, көрсетер өнегесі бар, аналық, әкелік сезімнің, дана ойдың ыстық лебі бар аға ұрпақ өкілдері, ортамызда отыр. (қонақтарды таныстырады)
1 жүргізуші: Құрметті апайлар мен ағайлар, сіздер салып кеткен сара жол-ұстаз жолы – ұлы жол. Өткен жолдарыңызға көз жіберіп, еске ала отырып, өздеріңізге бірнеше сұрақ қоюға рұқсат етіңіздер.
1 қонаққа сұрақ:Дәмеш апай, Ұстаздық өмірге қалай келдіңіз? Жүрек қалауымен бе, әлде осы мамандықты таңдауға себепші оқиға немес бір жағдай болды ма?
2 қонаққа сұрақ:Райқан апай, «Ұстаз болу жүректің батырлығы» дейді, осы ұстаздық қызметті таңдауда батырлық пен қандай қасиет адам бойынан табылу керек деп ойлайсыз?
Ән: « Құтты болсын мереке » орындайтын Сенбек Бексұлтан
2-жүргізуші: Ұстаз-шәкірт алдында сыйлы адам. Ұстаз жайлы айтылар сыр да, жыр да көп. Ұстаз сенімін ақтау-адамгершіліктің белгісі. Мұғалімнің жүрегі соғып тұруы үшін: жауаптылық, қажырлылық,, білімділік, жүректілік, сүйіспеншілік, сабырлылық керек екен.
1-жүргізуші: Шәкірттер санасына сәуле шашып, шырақ отын маздатқан ұстаздар қауымына ақ лебіз, жылы тілегін білдіру үшін директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары Ізбалаева Бидаш апайға сөз береміз ортаға шақырамыз.
2-жүргізуші:
Асыға сәлем жолдап жүректен біз
Бірге өсіп ен жайлаған ұл менен қыз,
Тәтті күй, асқақ ән мен әсем биді,
Сіздерге тарту етіп ұсынамыз,-дей келе алдарыңызда мектебіміздің мың бұралған бишілерін ортаға шақырамыз.7-сынып оқушылары «Жез киік»
Сағыныш сазы толқытқан,
Арнамақ сөздің мәйегін.
Шәкірттерің оқытқан,
Келіп тұр жолдап сәлемін
1.Досжан
Суретшілік мамандығы-мектебімнің басшысы,
Сауаттылық, іскерлікке талап қояд ол кісі.
Мейрам ағай, өзіңіздей болса егер,
Шәкірттердің алға басар бар ісі!
2.Сәния
Тәрбие мен білім егіз қашанда,
Мықты тірек керек әрбір ұжымға.
Шәкірттерің мектеп атын шығарар,
Бидаш апай ортамызда сіз барда.
3.Ұлбосын
Өміріме қажетті орыс тілі,
Көп тіл білу-артық емес бұл күні.
Гүлзабира апай әрқашан еңбектеніп,
Қиын тілдің үйретті қыр мен сырын.
4. Меруерт.
Ана тілдің қасиетін үйреткен,
Сөз сөйлетіп, жыр жаттатып, мәнермен.
Райхан, Жәудір ұстаздарым сіздерді,
Құттықтаймыз ұстаздар күніменен
5.Қазыбек
Математика-күрделі пән мектепте,
Ұстаздарым үйретеді еңбекпен.
Шархан ағай, Жанар апай үнемі
«Рахмет» деп бас иеміз сіздерге!
6. Ардақ
Ағылшын тілі-жаңа заман талабы,
Біздің Дәмеш апайымыз сол саланың маманы.
Апайымыз сияқты
Жетік білу шет тілін
Әр баланың арманы.
7. Заңғар
Жаратылыстың сырларын бізге жетік ұқтырған,
Химия мен биология қызықты пән.
Мейірбек ағай сізге рахмет айтамыз
Элементтер қасиетін жаттатқан
8. Досжан
Ізденімпаз мұғалім-Сәуле апай,
Шәкіртері қалған емес жүлде алмай.
Ұстаздардың бәрі болса тек сіздей,
Жетістіктер біз алатын бар талай!
9. Жанерке
Әскери ант, сап түзеуді жаттатқан.
Сырлыбай ағай әр кез тыным таппаған
Азаматқа жемісті еңбек тілейміз,
Бүгінгі кеш қонақтары атынан
10..Ақбілек
Бізбен бірге мұңайып, бізбен бірге қуанған,
География, тарих маманы
Нағима мен Әлия апай
Жаны жайсаң ізгі жан.
Біз тілейміз әрқашанда сіздерге
Алдыңыздан күліп атсын, аппақ таң!
11.Бексұлтан
Білім басы басталар бастауыштан,
Әліппені оқытып, әріптерді танытқан.
Сұлтанбай мен Дәуренбек ағайларды
Құрметтейміз бас иіп, біз әрқашан!
12.Думан
Шынықтырып денені,
Сау болсын деп деніміз.
Мұратжан ағай үнемі
Талап қоя біледі.
Жүгіру де, секіру,
Допты тепкен тепкен күндерді.
Бізбен бірге ағай да
Бала болып жүреді.
13.Үкілай
Бастауыштың мамандары-
Күлпаш, Базаркүл,Гүлмира, Шынар. апайлар.
Бала мінез, жаны жайсаң, адамдар,
Бүлдіршінге ең сүйікті апайлар,
Жетістіктер толып жатыр,
Мақтан тұтып айта алар.
Мерекелік құттықтьауды
Шын жүректен ақ тілекті қабыл ал!
14.Ханым
Интернеттен ақпаратты қарайды,
Медет ағай өз пәнінің маманы
Еңбегіңіз жана берсін әрқашан,
Сусындатып біліміңмен талайды
12. Заңғар
Оқушының сүйікті бір пәні бар
Сурет, еңбек, өзін-өзі тану бар
Гүлжан Лес ұстаздар,
Шәкірттердің сіздерге айтар әні бар
Ән: «Бір тілек» Орындайтын Айнабекқызы Ұлбосын
2-Жүргізуші: Ендігі кезекті мектептегі қызықты көріністерге берсек.
Жүргізуші:Мұғалім, ғазиз мұғалім,
Сарқылмас мәңгі бұлағым
Ұланың бүгін тойыңда,
Арнайды саған бұл әнін.
Ән: «Ертегілер» орындайтын; Пернебай Сәния
1-2 жүрг. Бірге
Біз сіздердің шыдамдылықтарыңыз үшін
Кешірімді мінездеріңіз үшін
Мазасыз күндеріңіз үшін
Біз үшін ағарған шаштарыңыз үшін
Қашанда қарыздармыз.
1-жүрг.. Қара сөздің дауылы,
Құрмет еткен ауылы.
Сыйымызға риза бол,
Мұғалімдер қауымы!
2-жүрг.Қадірменді ұстаздар осымен сіздерге арналған мерекелік концертіміз аяқталды. Мерекелеріңіз мерейлі, абыройларыңыз жоғары болсын, қадірлі ұстаздар!
Соңғы жарияланған материалдар тізімі
Ұстаз болу- жүректің батырлығы
Ұстаз болу- жүректің батырлығы
Мектеп-білім тірегі, Ұстаз-оның жүрегі.
Бастауышпен қоштасу.
Ұстаз - ұлы тұлға
МЕКТЕП БІТІРУ КЕШІ
Ұстаз аты биік, әрі мәңгілік
Ұстаз-ұлы тұлға
Жырлаймын ұстаз өзіңді
Ұстаз - ұлы тұлға
Бөлім: Уроки / Ашық сабақтар | Көрсетілім: 7801 | Қосты: Бөрқұлақова Ботакөз Айтуғанқызы | Ілмек сөздер:
Информация
Посетители, находящиеся в группе Гости, не могут оставлять комментарии к данной публикации.
Бөлімдер
История
открытые уроки по истории
Педагогика
открытые уроки по педагогике
Биология
открытые уроки по биологии
Информатика
открытые уроки по информатике
Математика
открытые уроки по математике
Физика
открытые уроки по физике
Химия
открытые уроки по химии
Разное
открытые уроки
География
Открытые уроки по географии
русский язык
Ұстаздарға
Материал жариялау
Сертификат алу
Ақша аудару
Конкурс туралы ұсыныс
Ұстаздар сайты
Кері байланыс
Жарнама беру
Жоба туралы
Бізге қосыл
Ұстаздар сайты барлық құқықтар қорғалған. Сайттағы мәліметтерді көшіру кезінде белсенді сілтеме көрсету міндетті
GOOGOL.UZ
Madhiyani kuylaylik. Sinf soati dars ishlanmasi
Kategoriya: Sinf soati
Madhiyani kuylaylik. Sinf soati dars ishlanmasi
Sana: 14-mavzu: “Madhiyani kuylaylik”
(10-dekabr-O`z.Res.Davlat madhiyasi qabul qilingan kun munosabati bilan)
I.Kirish:
Tarbiyaviy mashg`ulotning maqsadi:
O`quvchilarda ona – Vatanga, davlat ramzlariga hurmat,g`ururlanish tuyg`ularini tarbiyalash; o`quvchilardagi o`zi tug`ilib o`sgan Vataniga bo`lgan mehr-muhabbatini rivojlantirish.
Ijtimoiy faol fuqarolik kompetensiyasi — jamiyatda bo‘layotgan voqea, hodisa va jarayonlarga daxldorlikni his etish va ularda faol ishtirok etish, o‘zining fuqarolik burch va huquqlarini bilish, va huquqiy madaniyatga ega bo‘lish layoqatlarini shakllantiradi.
Milliy va umummadaniy kompetensiya — vatanga sadoqatli, insonlarga mehr-oqibatli hamda umuminsoniy va milliy qadriyatlarga e’tiqodli bo‘lish, badiiy va san’at asarlarini tushunish, orasta kiyinish, madaniy qoidalarga va sog‘lom turmush tarziga amal qilish layoqatlarini shakllantiradi.
Kun shiori: Ellar aro yangrayver madhiyam ¡
Tarbiyaviy mashg`ulotning jihozi:DVD,disk,plakatlar
Tarbiyaviy mashg`ulotning borishi:
Tashkiliy qism:O`quvchilarning darsga tayyorgarligi, navbatchi axboroti.
O`quvchilarni guruhlarga ajratish
II.Asosiy qism:
Mashg`ulot savol va topshiriqlarni ketma-ket bajarish orqali o`tadi.
1-savol.Ushbu rasmlardan foydalanib, mustaqillik bayrami bilan bog`liq
belgilarni ko`rsating. (1-rasm.)
O`quvchilarning taxminiy javoblari: paxta, bug`doy, tabiat, quyosh, tiniq
suv, bayroq, gerb.
2-savol.Davlatimiz bayrog`ida necha xil rang bor va ular nimani
anglatadi? Ushbu rasmlar orqali davlatimizning bayrog`iga ta`rif berishga harakat qiling. (2- rasm. Davlat bayrog`ining rasmi)
O`quvchilarning tahminiy javoblari: 4 xil, oq, yashil, ko`k, qizil....
3-savol: Davlatimiz gerbini bilasizmi? Gerbimizda nimalarning rasmi bor?
Ushbu rasmlar asosida davlatimiz gerbiga ta`rifberishga harakat qiling. (3-rasm)
4-savol: Davlatimiz madhiyasini bilasizlarmi? Kelinglar, davlatimiz madhiyasini birga ijro etamiz. (Davlat madhiyasining musiqasi (minusovkasi) ijro etiladi, o`quvchilar unga jo`r bo`ladilar.)
O`zbekiston Respublikasining Davlat madhiyasi qachon qabul qilingan?
-O`zbekiston Respublikasining Davlat madhiyasi 1992 yil 10 dekabrda qabul qilingan. O`zbekiston Respublikasining Davlat madhiyasi – davlat mustaqilligining ramzlaridan biridir.
Davlat madhiyasi musiqasini kompozitor Mutavakkil Burxonov, so`zini shoir AbdullaOripov yozgan.
III.Yakuniy qism:
Topshiriq:
Madhiya matnini ketma-ket to`g`ri joylashtiring
Yashnagay to abad ilmu-fan, ijod,
Shuhrating porlasin toki bor jahon!
Serquyosh hur o`lkam, elga baxt, najot,
Sen o`zing do`stlarga yo`ldosh, mehribon!
Ajdodlar mardona ruhi senga yor!
Oltin bu vodiylar – jon O`zbekiston,
Ulug` xalq qudrati jo`sh urgan zamon,
Olamni mahliyo aylagan diyor!
Haqsevar, ona yurt, mangu bo`l obod!
Bag`ri keng o`zbekning o`chmas iymoni,
Erkin, yosh avlodlar senga zo`r qanot!
Istiqlol mash`ali, tinchlik posboni,
Ulug` xalq qudrati jo`sh urgan zamon,
Oltin bu vodiylar – jon O`zbekiston,
Ajdodlar mardona ruhi senga yor!
Olamni mahliyo aylagan diyor!
Davlat madhiyasi ijro etilayotganda qanday ahloqiy qoidalarga amal qilish kerak deb o`ylaysiz? Nima uchun?
5- savol: Davlatimiz siz bolajonlarga qanday g`amxo`rlik qilmoqda?
O`quvchilarning taxminiy javoblari: maktablar qurib bermoqda, bog`chalar
qurib bermoqda, sport maktablari bor. va hokazo.
O`qituvchi bolalarning javoblarini birma-bir umumlashtirib boradi. Bunda u
Avvaldan tayyorlab qo`ygan rasmlaridan unumli foydalanadi va ular yordamida mustaqillik, davlat gerbi, davlat bayrog`I degan tushunchalarga izoh berib o`tadi.
O`qituvchi bolalar bilan birga davlat madhiyasini ijro etishayotganida, vatanimiz go`zalligini, buyukligini aks ettiruvchi videofilmni namoyish etish maqsadga muvofiqdir.
Davlat tomonidan o`quvchilarga berilayotgan imkoniyatlarni birma-bir sanab
o`tadi. (o`qituvchi 1-sinflarga Davlatimiz rahbari tomonidan berilgan sovg`alarni
eslatadi)
Prezidentimizning sovg`asi ushbu imkoniyatlardan biri ekanligi, ularga
bildirilayotgan yuksak ishonch ekanligini aytib, bu ishonchni oqlash uchun a`lo o`qish va
namunali xulq bilan javob berish lozimligini tushuntiriladi.
Dars so’ngida o’quvchilarni rag’batlantirish
To'liq faylni mana bu yerdan Yuklab oling
Rasmdagi kabi holatda yuklab olasiz:
Teglar dars ishlanma 1-sinf sinf soati 186
Reklama
gh.uz
AD
3х -ком квартира со скидкой до 110 млн сум
Видовые квартиры с террасами. Виды на горы. Ландшафтный двор без машин с бассейнами.
Получить предложение
Подробнее
Получить консультацию
Планировки
Узнать больше
Reklama
TAVSIYA ETAMIZ
To'yda aytiladigan tilaklar#1
To'yda aytiladigan tilaklar#1
24 apr, 2019
9-sinflar uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
9-sinflar uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
24 yan, 2019
8-sinf uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
8-sinf uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
23 yan, 2019
KO'P KO'RILGAN
5-sinf Sinf soati ish rejasi
5-sinf Sinf soati ish rejasi
24 sen, 2022
8-sinf Sinf soati ish rejasi
8-sinf Sinf soati ish rejasi
23 sen, 2022
6-sinf Tabiiy (SCIENCE) fandan yillik ish reja
6-sinf Tabiiy (SCIENCE) fandan yillik ish reja
16 sen, 2022
MASHXUR MAQOLALAR
To'yda aytiladigan tilaklar#1
To'yda aytiladigan tilaklar#1
24 apr, 2019
9-sinflar uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
9-sinflar uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
24 yan, 2019
8-sinf uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
8-sinf uchun barcha fanlardan elektron darsliklar
23 yan, 2019
Izlash
Bosh sahifa
Darsliklar
O'qituvchilarga
Fanlar
Hujjatlar
Dasturlar
Hunarlar
Rasmlar
Oila va ayollarga
Qiziqarli
Yangiliklar
AD
2х -ком квартира со скидкой до 63 млн сум
gh.uz
Узнать больше
PROYEKT XAQIDA
TAVSIYA ETAMIZ
O'qituvchilarga
Darsliklar
Go'zallik
Pazandachilik
XIZMATLAR
Dasturlash
SEO xizmati
Kontent menejment
BIZ BILAN BOG'LANISH
www.googol.uz
admin@googol.uz
Telegram
Murojaat qilish
© 2023 Proyekt Xudayberdiyeva Maqsudaxon tomonidan tuzilgan
Яндекс.Метрика
tiara-residence.uz
AD
Элитный ЖК Tiara Residence - в Ташкенте
Qarshi shahar xalq ta'limi bo'limiga qarashli 39-sonli umumiy o'rta ta'lim maktabi
Bayroq
Gerb
Madhiya
39.qarshishxtb.uzMENU
Qarshi shahri
O'zbekiston k. 1 uy
Du-Sh: 08:00- 18:00
Yakshanba: Dam olish
Gerb
«O’zbekiston Respublikasi Davlat gerbi to’g’risida»gi Qonun 1992 yil 2 iyulda O’zbekiston Respublikasi Oliy Kengashining X sessiyasida qabul qilingan.
O’zbekiston Respublikasining Davlat gerbi gullagan vodiy uzra charaqlab turgan quyosh tasviridan hamda so’l tomonida bug’doy boshoqlari, o’ng tomonida ochilgan paxta chanoqlari suvrati tushirilgan chambardan iborat.
Gerbning yuqori qismida respublika jipsligining ramzi sifatida sakkiz qirrali yulduz tasvirlangan: sakkiz qirra ichida joylashgan yarim oy va yulduz musulmonlarning qutlug’ ramzidir.
Gerbning markazida himmat, olijanoblik va fidoyilik timsoli bo’lgan afsonaviy Xumo qushi qanotlarini yozib turibdi. Ushbu ramz va timsollar xalqimizning tinchlik, yaxshilik, baxt-saodat, farovonlik yo’lidagi orzu-umidlarini ifodalaydi.
Gerbning pastki qismida respublika Davlat bayrog’ini ifoda etuvchi chambar lentasining bandiga «O’zbekiston” deb yozib qo’yilgan.
ASOSIY SAHIFALAR
MAKTAB HAQIDA
Maktab tarixi
Rahbariyat
Maktab pasporti
O’qituvchilar
Ta’lim muassasalari
MAKTAB HAYOTI
Yangiliklar
Tadbirlar
Yutuqlar
Fotolavhalar
Videolavhalar
O’QUVCHILARGA
Dars jadvali
Qo’ng’iroqlar dajvali
Darsliklar
To’garaklar
Sport seksiyalari
O’QITUVCHILARGA
Meyoriy xujjatlar
Dars ishlanmalari
Video darslar
Metodik tavsiyalar
OTA-ONALARGA
Maktabga qabul
Huquq va majburiyatlar
Ota-onalarga tavsiya
Ota-onalarga eslatma
Ota-onalar qo’mitasi
ALOQA
PRIZIDENTIMIZNING SO'ZLARIAbout us image
Shavkat Mirziyoyev Miromonovich
Ilm-fan va texnologiyalarning jadal rivojlanishi, global dunyoda raqobatning ortishi sharoitida har bir davlat va jamiyatning bu jarayonda raqobatbardoshligi yoshlarning intellektual rivoji hamda ularning iste'dodi va qobiliyatlarini to‘liq amalga oshirishga e'tibor berishga bog‘liqdir.
Biz Telegramda!
Davlat saytlari
ZiyoNET.uz UzEdu.uz EduPortal.uz Lex.uz
Kalendar
YANVAR 2023
Du Se Ch Pa Ju Sh Ya
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31
« Apr
Ob-havo
QASHQADARYO
1°
clear sky
55% humidity
wind: 2m/s SW
H 1 • L 1
1°
SAT
1°
SUN
2°
MON
2°
TUE
Картаны екі саусақпен жылжытыңыз
BIZ HAQIMIZDA
Qashqadaryo viloyat Qarshi shahar xalq ta’limi bo’limiga qarashli 39-sonli umumiy o’rta-ta’lim maktabining rasmiy veb sayti. Veb saytdan materiallar olib foydalanilganda veb sayt nomi (manzili bilan birga) ko’rsatib o’tilishi shart. Barcha huquqlar himoyalangan.
FOYDALI
DARS JADVALI
TA’LIM MUASSASALARI
QO’NG’IROQLAR DAJVALI
SPORT SEKSIYALARI
ALOQA
TO’GARAKLAR
MATEMATIKA
FIZIKA
INGLIZ TILI
RUS TILI
TARIX
KIMYO
YANGILIKLARGA OBUNA BO’LISH
Elektron pochtangiz...
Yuborish
Siz email yangiliklarga obuna bo'lib hech qanaqa yangiliklarni o'tkazib yubormaysiz ! Siz bizning email yangiliklarga obuna bo'lsangiz maktabimiz haqida bo'lib o'tayotgan tadbirlar va tanlovlardan xabardor bo'lishingiz mumkin !
39.qarshishxtb.uz 2020-yil. Ishlab chiquvchi: QASHQADARYO-AKT.UZ
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Шығармашылық жұмыс - Сабақтың тақырыбы Ұстазым-қамқорым менің, баулыған асыл өнерге Сабақтың мақсаты

text:
2.Шығармашылық жұмыс. Топқа бөлініп, әр топ «Менің ұстазым» тақырыбына шағын постер құрап және әр топ өздерінің жұмысын жария етеді.
3.Тыныштық сәті. Балалардың денесі, ойы тынықтырылады. Балалар денелерінді түзу, бастарынды жоғары көтеріп,ыңғайланып отырайық. Көздеріңді жұмуға да болады.Ауаны терең жұтып, еркін тыныстаймыз, денелеріңді бос ұстап,
айналадағы барлық тіршілік иесі оларды аялап, қоршап, қамқор болып жатқанын сеземіз. ( 2 минут)Балалар, ойланып болсақ көзімізді ашайық.
4. Ребус шешу. Бізде бүгін Ы. Алтынсаринның дәйексөзін сурет арқылы шешіп көрейік.
« Мұғалім – мектептің жүрегі »
- Ыбырай Алтынсарин қазақ жерінде тұңғыш мектеп ашқан ағартушы-педагог. Оның «Мұғалім – мектептің жүрегі» деп айтқаныңда көп мән бар. Өйткені оқушы мектепте мұғалімнің еңбегі арқылы оқу, білім, тәлім алады. Мұғалім оқушыны жақсылыққа, ізгілікке, бақытқа жетелейді.
5. Жаңа ақпарат. Ұстаз мектепте білім – тәрбие беріп, адамгершілік нұрын төгеді. Мұғалім жас ұрпаққа өз өнерін,тәжірибесін, білімін үйретеді. Адамдардың айналаға, достарына, табиғатқа деген дұрыс көзқарасын қалыптастырады.Ол адамның өмірге деген сенімін арттырады, өмірден өз жолын дұрыс таба білуге көмектеседі.
Қағазға сол жақ бөлігінде ұстаздың суреті салынған. Оң жақ бөлігінде берілген бос торкөздерге өз ұстазыңа сыйлағың келетін суретті салып, бояңдар.
- Ия, балалар, жалпы біз кімнен немесе неден, тәлім-тәрбие, өнеге алсақ, үйренсек өзімізге соларды ұстаз санаймыз.
Біз ұстаздан көп нәрсе үйренеміз. Ұстаз өмірдегі құбылыстар мен әрекеттерді, құндылықтарды танып білуге, ажырата алуға
үйретеді. Ұстаздан алған білімді бойына сіңіре білген, оны өмірде дұрыс қолдана алған шәкірт нағыз білімді болады.
6. Жүректен-жүрекке жылы лебіз білдіру. Жүрекше арқылы бір – бірімізге жүрек жарды тілегімізді айтайық.
Ұстаз – тек оқу, жазу үйретіп, білім беретін мұғалім ғана емес. Ол қиналған сәтте қол ұшын беретін көмекші, қамқор, іздеген
сұраққа, бастаған іске ақыл-кеңес беретін ақылшы, бірге еңбек ететін сенімді дос бола алады.
Оқушы ақпараттық мәтінмен жұмыс жасайды
Оқушы өз жұмыстарының қорытындыларын сынып алдында қорғайды.
Оқушы бір-біріне қосымша сұрақтар, қойып, бір-бірін толықтырады.


title:
Дескриптор:
 өзгерістерін жіктейді

ҚБ

text:
ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады
ҚБ «Мадақтау сэндвичі»
ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады
ҚБ
Ақпараттық мәтін
Слайд-2
Үлестірмелі қағаздар,фломастер
Қорытынды: Ия, шәкіртерінің тек қана жақсы жақтарынан көрінуі, үлкен жетістіктерге жетуі – ұстаз үшін үлкен қуаныш.
Сондықтан ұстаздарыңды ренжітпеңдер деп бүгінгі сабағымызды аяқтаймыз!
Кері байланыс.
Табыс сатысы» әдісі: сатының суреті, сатының
1 - баспалдағы Мен.............. БІЛЕМІН
2 - баспалдағы Мен.................. ТҮСІНЕМІН,
3 - баспалдағы Мен............. ЖАСАЙ АЛАМЫН


title: Сабақтың тақырыбы Ұстазым-қамқорым менің, баулыған асыл өнерге Сабақтың мақсаты

text:
- Дұрыс айтасыңдар. Тәрбие, тәлім, білім, ақыл беретін адамдарды біз ұстаз дейміз.
Ата-ана – ұстаз, мұғалім – ұстаз, үлкендер – ұстаз, кітап – ұстаз. Олар біздің жақсы адам болып өмір сүруімізге көмектеседі.
Оқушы өз ойларын ортаға салады.
Оқушы жауаптары арқылы жаңа тақырыпқа көшу
Оқушы өз болжамдарын айтып, талқылау жүргізеді
ҚБ
смайликтер
Тақырыптық суреттер
сілтемеде
суреттер
Слайд-1
Сабақтың ортасы
1. Мәтінмен жұмыс. Адырбек Сопыбеков «Ұстаз» өлеңі Ақылмен ой-санаңа нақты ұстайтын,
Жарқырап өмір-бақи тот баспайтын.
Шамшырақ жолындағы – білім болса,
Ұстаз ол – сол білімге жол бастайтын.
Мектепке тұңғыш рет басқан қадам,
Бәйгеге сендердің ол қосқан балаң.
Білімнің басып алғаш баспалдағын,
Танып ап оң мен солын аспандағы.
Бармасаң әр баланы білімге алып,
Болады сол баланың күні кәріп.
Оқысаң көзің сонда ашылады,
Әрдайым білімдіге – дүние жарық.
Ал онсыз айта алмайсың білеп деп те,
Ап барар білімсіздік кереңдікке.
Қарасаң шығады тек білімдіден,
Ақылда да, даналық та, тереңдік те.
Сондықтан данышпан да, ақылды адам,
Ұстаздың ұлылығын мақұлдаған.
Олардың жарқырап бір лаулайтыны,
Сендерден түскен ұшқын лапылдаған.
Біз үшін білім нәрін арнадыңдар,
Қандай бір қиындыққа бармадыңдар.
«Инемен құдық қазған» ұстаздарым,
Күн болып жүректерге орнадыңдар.
Өздерің құт мекенді тұрақ еткен,
Өмірге тұлпар баптап, пырақ еткен.
Сендердей бақытты жан жоқ-ау, сірә,
Шәкірттері жер шарына тарап кеткен!
Сұрақтар? 1.Адырбек Сопыбеков «Ұстаз» өлеңде ұстаз деп кімді айтып отыр?
2. Өлеңде ұстаз бойындағы қандай қасиеттер айтылған? деген сұрақтарға қандай пікір айта аласыңдар?


title: Сабақ бөлімінің атауы - Сабақтың тақырыбы: «Стерильді фильтрациялау»

text:
Сабақтың барысы: 1.Сабақты ұйымдастыру: Оқушыларды түгендеп,сыртқы формаларын және оқу бөлмесінің,оқу құралдарын,сабаққа дайындығын тексеру.
2.Осы теориялық сабақтың тақырыбы бойынша сұрақтардың тізімі. 1. Стерильді фильтрациялау.
2.Ультракүлгін сәулелерімен стерильдеу.
3. Иондаушы сәулелерімен стерильдеу.
4. Стерильдеудің химиялық тәсілі.
Стерильді фильтрациялау.Жылуға және радияциялық әсерге сезімтал дәрілік заттардың ерітінділері үшін, майда саңылаулы фильтрлер арқылы фильтрлеп стерильдеу әдісін қолдануға болады. Микроорганизмдердің тек қана өмір сүру қабілетін жоятын стерильдеудің басқа әдістеріне қарағанда, фильтрлеп стерильдеу ерітіндінің толығымен апирогендігін қамтамасыз етеді. Фильтрлеп стерильдеу кезінде толық таза ерітінді алу үшін, терең қабатта сүзетін және мембрандық фильтрлер сәйкес фильтрлеуші орталар қолданылады. Терең қабатты (глубинные) фильтрлер: керамикалық және фарфор (саңылауының көлемі 3-4 мкм), шыны (шамамен 2 мкм), қағазды-азбесті (1-1,8 мкм), сонымен қатар мембрандық (ультра) фильтрлер «Владипор» (0,3 мкм) және т.б. қолданылады.


title: Шыны микросаңылаулы - Сабақтың тақырыбы: «Стерильді фильтрациялау»

text:
Шыны микросаңылаулы фильтрлердің диаметрі 2 мкм, балқытылған шыны түйіршігінен дайындалады. Фильтрлер шыны түтікке бекітілген, диск немесе пластина формалы болады. Шыны фильтрлер басқа кіші саңылаулы фильтрлермен салыстырғанда дәріхана іс-тәжірибесінде қолдануға ыңғайлы. Фильтрлеуші пластиналарды жұмыстан соң, бетіндегі механикалық бөлшектерден аластау үшін, тазартылған су ағынында жуады.
Керамикалық және фарфор фильтрлерінің кемшілігі стерильдеу уақытының ұзақтығы, ертіндінің қалың фильтр саңылауларында жоғалуы, фильтрдің сынғыштығына байланысты микрожарықтардың пайда болуы, демек стерильдеудің сенімсіздігі сонымен қатар, фильтрлерді ұзақ қолданғанда, оларда микроорганизмдер өсіп кетуі мүмкін. Фильтрлерді ерітінді қалдығынан тазарту өте қиын, сондықтан әр ерітіндіге бөлек фильтр қолдану керек.
Қағаз-асбесті фильтр пластина түрінде, фильтрлеуші беті, (Сальников фильтрі) екі сфералық дискінің арасына қосылған металл рамадан тұрады. Басқа түрі Зейц фильтрі, ол клетчаткалы пластиналардан және саңылауының мөлшері 1-1,8 мкм болатын асбестен тұрады. Бұл фильтрлер шаншуға арналған ерітінділерді өндірісте дайындаған кезде қолданылады, бірақ емдеу-профилактикалық мекемелерінің үлкен дәріханаларында да қолданылуы мүмкін.
Микросаңылаулы мембраналық фильтрлердебұл кемшіліктер жоқ. Олар (100-150 мкм) полимер материалынан тұратын жұқа пластиналар. Стерильді фильтрат алуға мүмкіндік беретін фильтр саңылауларының орташа мөлшері 0,3 мкм. Мембраналардың тез бітелуін болдырмау үшін, олар саңылаулары ірілеу фильтрлермен бірге қолданылады.
Қазіргі кезде әртүрлі полимерлер негізінде синтетикалық қара сағыздардан (смола) микросаңылаулы фильтрлер шығарылып жатыр. РФ экспериментальды зауытында МФА типті целлюлоза ацетатынан тұратын «Владипор» мембраналық фильтрлер жасалынды. Саңылау мөлшерлері 0,05 тен 0,95 мкм диапазонында 10 нөмірі (түрі) шығарылады.
Ультракульгін (УК) саулелермен стерильдеу. УК-сәуле микроорганизмдердің вегетативті және споралық формаларын жоюға қабілетті. Қазіргі кезде УК-сәулелері бөлме ауасын тазарту үшін халық шаруашылығының әртүрлі салаларында қолданылады. Ультракүлгін радиация - толқын ұзындықтары 300 нм төмен күн сәулелерінің көрінбейтін қысқа толқынды бөлігі. УК-радиация микробтық клеткалардың ферментік жүйелерінің фитохимиялық бұзылуын тудырады, клетка протоплазмасына улы органикалық қоспалар түзе отырып әсер етеді. Дәріхана іс-тәжірибесінде УК-сәулелерінің көзі - арнайы БУВ (Бактерицидная увиолевая лампа) лампалары болып табылады. Дәріхана іс-тәжірибесінде УК лампалары ауаны, тазартылған суды, қосымша материалдарды және т.б. стерильдеу үшін қолданылады. БУВ лампалары барий және стронций гидрокарбонаттарымен жабылған, ультракүлгін сәулелерін өткізетін ұзын вольфрам спиралімен электроды бар, арнайы увиолды шыныдан жасалған түзу түтік. Түтікте сынаптың аз ғана бөлігі және қысымы сынап бағанасы бойынша бірнеше мм болатын инертті газ аргон бар. Ультракүлгін сәулелерінің көзі кернеу берген кезде электродтар арасынан шығатын, сынап разряды болып табылады. Увиолды шыны құрамына 72% дейін кремний, алюминий, барий тотықтары кіреді.


Иондаушы сәулемен стерильдеу (радиациялық әдіс).Жоғары эффективті және перспективті стерильдеу әдісі болып табылады. Иондаушы сәулелердің бактерицидті эффектісі клеткалардағы метаболизмдік процестеріне әсер ету натижесінде көрінеді. Сәулемен стерильдеуге 60Со және 137Со изотоптарының гамма-сәулелері, сонымен қатар антимикробты әсері бірдей сызықты жеделдеткіштерден жылдам элетрондар қолданылады. Стерильденетін доза материал табиғатына, сонымен қатар объектінің инициалды контаминациясына байланысты.
Негізгі артықшылықтары: жоғары дәрежедегі микроорганизмдер инактивациясы, төмен температурада эффективтілігі, процессті автоматтандыру мүмкіндігі, заттарды орамасынмен стерильдеу мүмкіндігі. Радиациялық стерильдеу үлкен өндірістерде жоғары эффективті болып табылады.
Стерильдеудің химиялық тәсілі. Резина, полимер материалдары, шыны, коррозияға төзімді металдардан жасалынған бұйымдарды стерильдеу үшін газдармен, ерітінділерді пайдаланып, стерильдеудің химиялық әдістерін қолданады. Газбен стерильдеу үшін таза этилен тотығын қолданады (бромды метил, көміртегі қос тотығы, фреондар және т.б.) Стерильдеу газды стерилизаторларда жүргізіледі.
Стерильденетін объектілерді алдын-ала полиэтилен пленкалардан тұратын пакеттерге немесе пергамент қағазға орамдайды. Газды әдіспен стерильденген бұйымдарды олардың түріне және белгілеуіне байланысты бірнеше тәулік бойына вентиляциялық бөлмелерде ұстайды.
Ерітінділермен химиялық стерильдеу үшін 6% сутек асқын тотығы ертіндісі және қышқылға айналатын қосылыстар (кетондар, альдегиттер: дезоксан-1) қолданылады. Стерильдеу шыныдан, пластмассадан жасалынған жабық ыдыстарда жүргізіледі. Бұйымдарды толығымен ерітінділерге салып, біраз уақыт ұстап, сонан соң асептикалық жағдайда стерильді сумен шаяды.
Химиялық жолмен стерильдеу микрофлораға химиялық затпен әсер ету арқылы жүргізіледі. Осы заттардың кейбіреулері микроорганизмдерді өлтіреді, яғни оларға бактерицидті әсер етеді. Ондай химиялық заттарды антисептиктер деп атайды. Кейбір заттар микроорганизмдерді өлтірмейді, бірақ олардың әрі қарай дамуын тоқтатады. Бұл заттарды консерванттарға жатқызады. Қазіргі кезде медицинада антисептикалық және консервілеуші заттар ассортименті кеңеюде. Фармацевтік іс-тәжірибеде келесі консерванттар қолданылады:


title: Иондаушы сәулемен стерильдеу (радиациялық әдіс)


Нипагин – параоксибензой қышқылының метил эфирі 0,25% дейінгі концентрацияда қолданылады.
Нипазол – параоксибензой қышқылының пропил эфирі. Іс-тәжірибеде 7 бөлік нипагиннен және 3 бөлік нипазолдан тұратын 0,07% ерітінді қоспасын қолданылады.
Хлорбутанол гидрат – (хлорэтон) - 0,5% дейінгі концентрацияда қолданылады.
Трикрезол – метилфенол - фенолға қарағанда бактерицидтік әсері жоғары (0,3% дейін).
Фенол – 0,5% дейінгі концентрацияда қолданылады. Консерванттар ретінде сонымен қатар спирт, глицерин, кейде сулы сығындыларына қосылатын хлороформ, салицил қышқылы (0,1%) қолданылады.
Химиялық стерильдеудің ерітіндімен стерильдеуінде бақылау параметрлік әсер етуші заттың бастапқы және жұмысшы ерітінділердегі құрамын, сонымен бірге жұмысшы ерітіндінің температурасы анықтау арқылы жүргізіледі.
Стерильдеудің жаңа әдісі температураны бірден төмендету, немесе жоғарылатуға негізделген. Микроорганизмдер температураның бірден өзгеруіне өте сезімтал болады. Объектіні 155-160°С дейін 20-40 секунд жылдамдықта қыздырады, 0,25 секунд уақыт ұстап, 50-40 секунд жылдамдықпен температураны тез төмендетеді. Барлық процесс 5 секунд аралығында жүргізіледі Бұл кезде микроорганизмдер өліп, ал дәрілік заттар ыдырап үлгермейді.
Дәріханада дайындалатын инъекциялық дәрілік препараттардың стерильділігін бақылау, ҚР ДСМ санитарлық бас дәрігерінің 25.04.2002 ж. № 9 «Дәріхана ұйымдарын орналастыру, жабдықтау және пайдалану, санитарлық ережелері мен нормалары» бұйрығының 12 қосымшасына сәйкес санитарлық-эпидемиялық станцияларда (СЭС) жүргізіледі. СЭС тоқсанына екі рет инъекциялық ерітінділердің, көз тамшыларының, оларды дайындауға қажетті инъекциялық сулардың стерильділігін бақылайды; тоқсанына бір рет іріктеп суды және инъекциялы ертінділерді МФ XІ басылымына сәйкес, пирогендікке тексереді.
1. Дәріханада дайындалатын иньекциялық дәрілік препараттардың стерильділігін бақылау қай бұйрық бойынша жүргізіледі?
ҚР 25.03.2003ж№9
ҚР 25.04.2002ж№9*
ҚР 27.11.2006ж №907
ҚР 01.11.1996ж №481
2. Терең қабатты фильтрлер?
Ультрафильтрлер, шыны фильтрлер


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-steriledi-filetraciyalau.html?page=5#Дәріханада_дайындалатын_инъекциялық_дәрілік_препараттардың_стерильділігін_бақылау

title:
Нипагин – параоксибензой қышқылының метил эфирі 0,25% дейінгі концентрацияда қолданылады.
Нипазол


title: Сабақты қорытындылау - Сабақтың тақырыбы: «Стерильді фильтрациялау»

text:
5.Сабақты қорытындылау . Оқушылардың белсенділігі,сабаққа қатысы,еңбек мәдениеті бағаланады. (оқытушы әрбір жұмысты, әрбір оқушының жауабын бағалайды. Бұл жерде мыналар ескерілуі керек: еңбек мәдениеті: оқушы мен жұмыс орнының тазалығы, пайдаланған материалдар саны, жұмыстың дұрыс орындалуы, тапсырманы орындауға жұмсаған уақыты).
Оқушыларды алған бағаларымен таныстырамын.
6.Рефлексия.Сабақты қорытындылай келе, төмендегі кестеге, сабақтан алған әсерлері мен ой пікірлерін білдіреді.
Білемін
Білгім келеді
Біліп шықтым
7.Үйге тапсырма. Стерильді дәрі-дәрмектерге қойылатын талаптар.Қайталау: Стерильді фильтрациялау .
Оқулықтармен қосымша жұмыс жасау.
ҚР мемлекеттік фармакопеясы.-Т.1.-Алматы: "Жібек жолы" баспа үйі, 2008.
2. ҚР мемлекеттік фармакопеясы.-Т.2.-Алматы: "Жібек жолы" баспа үйі, 2009
3. Сағындықова Б.А., Анарбаева Р. М. Дәрілердің дәріханалық технологиясы: оқулық. Шымкент, 2008.
4. Руководство к лабораторным занятиям по аптечной технологии лекарственных форм. Под ред. Кондратьевой Т.С., - М.: Медицина, 1986 г.
5. Р.М. Анарбаева. Дәріханалық дәрілік түрлер технологиясы бойынша зертханалық сабақтарға арналған оқу құралы.– Шымкент.– 2013
6. Государственная фармакопея СССР ХІ издания. В 2-х томах, 1990 г.
7. Лекция материалы.
Оқытушы Құрмангалиева Л.М.
Жұмыс бағдарламасынан көшірме Оқу әдістемелік кешеннің құрамы: Жұмыс бағдарламасынан көшірме


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-steriledi-filetraciyalau.html?page=6#Оқытушы_Құрмангалиева_Л.М.__Жұмыс_бағдарламасынан_көшірме_Оқу_әдістемелік_кешеннің_құрамы


title: Стандарт №1 - Сабақтың тақырыбы: «Стерильді фильтрациялау»

text:
|
|
бет | 7/7 | Дата | 26.11.2023 | өлшемі | 43,61 Kb. | | #128486 | түрі | Сабақ |
| Байланысты: f629af38ae393aСтандарт №1. Стерильді фильтрациялау.
Стандарт №2. Ультракүлгін сәулелермен стерильдеу.
Стандарт №3. Иондаушы сәулелермен стерильдеу.
Стандарт №4. Стерильдеудің химиялық әдістері.
Стандарт №5. Стерильдеудің жаңа әдісі.
Стандарт №6. Дәріханада дайындалатын иньекциялық дәрілік препараттардың стерильдігін бақылау.
Жұмыс бағдарламасынан көшірме
Теория 2 сағат 5 Семестр
№
|
Құзіреттілік аймағы. Модуль атауы
Бөлімдер мен тақырыптар атауы
|
Сағат саны
|
Когнитивті домен
(Білім)
|
Психомотор-лы домен
(білік)
|
Аффектив-ный домен
(қарым қатынас, тәртіп)
|
1
|
Стерильді фильтрациялау.
|
2
|
Берілген рецептер бойынша олардың дайындау технологиясының ерекшеліктерін жіті меңгеру
|
Берілген рецептер бойынша олардың дайындау технологиясының ерекшеліктерін жіті меңгеру
|
Қазіргі кезде көп қолданылатын препараттардың сапасын айтып түсіндіру.
|
1. Дәріханада дайындалатын иньекциялық дәрілік препараттардың стерильділігін бақылау қай бұйрық бойынша жүргізіледі?
ҚР 25.03.2003ж№9
ҚР 25.04.2002ж№9
ҚР 27.11.2006ж №907
ҚР 01.11.1996ж №481
2. Терең қабатты фильтрлер?
Ультрафильтрлер, шыны фильтрлер
Керамикалық және фарфор фильтрлер
Қағаз-асбесті фильтр және мембрандық фильтрлер
Шыны және фарфор фильтрлер
3. Шыны микросаңылаулы фильтрдің диаметрі?
3мкм
5мкм
4мкм
2мкм
4.Диаметрі 100-150 мкм тұратын фильтр?
Керамикадан жасалған фильтр
Қағаз –асбесті фильтр
Мембраналық фильтр
«Владипор»
5. РФ экспериментальды зауытында МФА типті целлюлоза ацетатынан тұратын фильтр?
«Владипор»
Қағаз –асбесті фильтр
Мембраналық фильтр
Керамикадан жасалған фильтр
6. Параоксибензой қышқылының метил эфирі қанша пайызға дейінгі концентрацияда қолданылады?
0,15%
0,2%
0,18%
0,25%
7. Хлорбутанол гидрат қанша пайызға дейінгі концентрацияда қолданылады?
0,8%
0,1%
0,5%
0,7%
8. Газбен стерильдеу үшін қолданылатын заттар?
Таза этилен тотығы
Алюминий, барий
Сутектің асқын тотығы
Апоморфин гидрохлориді
9. Ультракүлгін сәулелермен стерильдеу не үшін қолданылады?
Мембраналардың тез бітелуін болдырмау үшін
Микроорганизмдердің вигетативті және споралық формаларын жоюға
Механикалық бөлшектерден аластау үшін
Микроорганизмдерді өлтіреді
10. Ауаны стерильдеу уақыты?
1-2сағ
60-90мин
2-3сағ
1,5-2сағ
Достарыңызбен бөлісу: |
|
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-steriledi-filetraciyalau.html?page=7#Құзіреттілік_аймағы._Модуль_атауы_Бөлімдер_мен_тақырыптар_атауы____Сағат_саны


Теориялык сабақтың әдістемелік талдауы
Пән «Дәрілік нысандар технологиясы»
Мамандық: 0306000 «Фармация»
Біліктілік: 0306013 «Фармацевт»
Сабақтың тақырыбы: «Стерильді фильтрациялау».
Сабақтың мақсаты:
Білімділік – Анықтамасы. Сипаттамасы. Оларға қойылатын талаптар
Тәрбиелік – Оқушылардың бойындағы жауапкершілікті, әдептілікі, кішіпейілділікті, науқасқа ілтипатпен қарауды, еңбексүйгіштікті,адамгершілікті дамыту.
Дамытушылық–Оқушылардың сөз байлығын,өздігінен шешім шығару, сараптамалық ойлау, жақсы мен жаманды ажырату, байқағыштық сияқты қабілеттерін дамыту. Пәнге, мамандығына қызығушылығын ояту.
Сабақтың түрі : аралас сабақ
Сабақтың әдісі: түсіндірмелі-иллюстративті
Сабаққа бөлінген уақыт: 90 минут
Пәнаралық байланыс: Фармакология.
Пәнішілік байланыс: Фармация ісін ұйымдастыру, латын тілі.
Сабақтың жабдықталуы: Оқулықтар,дәрістер,тестілер,мәселе,есептер,кестелер
Қолданылған әдебиеттер: ҚР мемлекеттік фармакопеясы.-Т.1.-Алматы: "Жібек жолы" баспа үйі, 2008. ҚР мемлекеттік фармакопеясы.-Т.2.-Алматы: "Жібек жолы" баспа үйі, 2009.Сағындықова Б.А., Анарбаева Р. М. Дәрілердің дәріханалық технологиясы: оқулық. Шымкент, 2008. Қосымша:Руководство к лабораторным занятиям по аптечной технологии лекарственных форм. Под ред. Кондратьевой Т.С., - М.: Медицина, 1986 г. Р.М. Анарбаева. Дәріханалық дәрілік түрлер технологиясы бойынша зертханалық сабақтарға арналған оқу құралы.– Шымкент.– 2013
Сабақтың хронологиялық картасы
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: «Стерильді фильтрациялау»


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-steriledi-filetraciyalau.html#Пән_«Дәрілік_нысандар_технологиясы»__Мамандық:_0306000_«Фармация»_Біліктілік:_0306013_«Фармацевт»___Сабақтың_тақырыбы


title: Сабақтың барысы - Сабақтың тақырыбы: С. Торайғыров «Алаш ұраны»

text:
(Ұ). Ұйымдастыру кезеңі: 1.Оқушылармен амандасу, түгендеу. Сынып реттілігін қадағалау.
2.Жұмыс жасау ережені еске түсіру.
3.Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру
Мақсаты:Оқушылар бір-біріне тілек білдіреді, тыңдау дағдыларын дамытуға бағытталады, сондай-ақ барлық оқушылардың қатыстырылуы арқылы сабаққа белсенділігі артады.
Тиімділігі: Оқушылар бір-біріне тілек айту арқылы жақындасады, көңіл-күйін көтереді және бауырмалдығын оятады.
Саралау:Бұл жерде саралаудың «Жіктеу» тәсілі көрінеді. Оқушылардың оқуға деген қызығушылығын арттыру мақсатында мүмкіндігінше оларға таңдау еркіндігі беріледі.
Жаңа сабаққа кіріспе
(Ұ) «Миға шабуыл» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау. Бір-біріне сұрақтар қояды. Сыныптастырының пікірін толықтырады.
Өз ойымен бөліседі.
Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, өзара ұжымдық талқылау жасағаннан кейін мұғалім оқушыларға сабақтың тақырыбы, мақсатымен таныстырады.
Айтылым. Ел есінде қалған қандай алаш азаматтарын білесіңдер?
Осы тапсырманы орындау арқылы оқушылардың айтылым дағдысы қалыптасады.