title: правило  нахождения  синусов - Сборник материалов Международной научно-образовательной конференции

text:
|
правило нахождения синусов: на
пересечении продолжений мизинца и большого пальца находится бугор Луны. Измерим углы
между пальцами (пальцы развести как можно сильнее). Угол между мизинцем и безымянным
пальцем - 30º, угол между мизинцем и средним пальцем - 45º,угол между мизинцем и
указательным пальцем - 60º, угол между мизинцем и большим пальцем - 90º. И это у всех
людей без исключения. Если пальцы считать лучами, исходящими из бугра Луны на ладони,
то, если совместить пальцы с мизинцем, угол между лучами будет 0º, т.е. можно считать,
что направление мизинца соответствует началу отсчета углов, т.е. 0º. Введем нумерацию
пальцев: Безымянный - №1 соответствует 30º;Средний - №2 соответствует
45º;Указательный - №3 соответствует 60º;Большой - №4 соответствует 90º.
Нужно запомнить формулу: - половина квадратного корня из номера (n)
пальца.
Для определения косинуса угла пальцы пронумеровать с большого, а начало отсчета
углов оставить по-прежнему от мизинца.
Рекомендация пятая. Большое значение имеет умение учащихся быстро находить корни
приведенного квадратного уравнения по теореме, обратной теореме Виета. Сложнее
определить корни полного квадратного уравнения. При решении таких уравнений можно
использовать метод «переброски», позволяющих свести задачу к нахождению целых корней
вспомогательного уравнения. Этот метод состоит в следующем. Пусть требуется
решить квадратное уравнение
0
2
c
bx
ax
. Для него
a
b
x
x
2
1
,
a
c
x
x
2
1
. Умножив
обе части данного уравнения на а, перепишем его в виде
0
)
(
)
(
2
ac
ax
b
ax
. Введем замену
у = ах, тогда в полученном уравнении
0
2
ac
by
y
,
b
y
y
2
1
,
ac
y
y
2
1
. Для
решения исходного уравнения,
0
2
c
bx
ax
достаточно решить вспомогательное
уравнение
0
2
ac
by
y
. И его корни разделить на а.
Пример 9. Решите уравнение 6
2
x
+ х – 15 = 0.
Решение: Запишем вспомогательное уравнение
y
y
2
- 90 = 0. Его корни
9
,
10
2
1
y
y
.
Следовательно, исходное уравнение имеет корни
.
2
3
;
3
5
2
1
x
x
Пример 10. Решите уравнение 12
2
x
+ 13х + 3 = 0.
2
sin
n
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Решение: Запишем вспомогательное уравнение
y
y
13
2
+ 36 = 0. Его корни
9
,
4
2
1
y
y
.
Следовательно, исходное уравнение имеет корни
.
4
3
;
3
1
2
1
x
x
В дальнейшем, по мере накопления учащимся опыта в применении указанного приема
можно не записывать вспомогательное уравнение, а проводить «мысленные» рассуждения:
«Чтобы решить уравнение 3
2
x
- 11х + 6 = 0, надо подобрать два числа, сумма которых 11,
произведение 18. Это 2 и 9. Следовательно, корни данного уравнения
3
2
и 3». Этот прием
можно использовать и при решении квадратных неравенств, разложении квадратного
трехчлена на множители, при нахождении области определения функции, при решении
уравнений, сводящимся к квадратным, в решении тригонометрических и логарифмических
уравнений.
Рекомендация шестая. При решении простейших неравенств, уравнений, содержащих
неизвестное под знаком модуля, можно использовать геометрический смысл модуля.
Абсолютную величину (модуль) действительного числа х, т.е. |x|, можно
геометрически истолковать, как расстояние от точки, изображающей число х, до начала
отсчета; |x - а| означает расстояние между точками х и а на числовой прямой.
Например, если |x| = 3, то на числовой оси имеются только две точки
,
3
,
3
2
1
x
x
которые удалены от начала отсчёта 0 на расстояние, равное трем.
-3 0 3
х
Пример 12. Решите уравнение: |x - 1| = 3.
Уравнению удовлетворяют такие точки х, расстояние которых от 1 на числовой прямой
равно трём.
-2 1 4
х
Это точки -2 и 4. Ответ:
4
,
2
2
1
x
x
.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Ответ:
1
,
4
2
1
x
x
.
Рекомендация седьмая. Будьте готовы к тому, что в процессе решения вы можете
допустить ошибку. Например, полученный вами ответ не совпадает ни с одним из
предложенных вариантов. Не пытайтесь найти ошибку, проверяя свое решение. Вряд ли вы
ее заметите, а если и найдете, то потратите на это немало времени. Лучше всего на время
отложить решение этого примера, а затем решить его заново. Поиск ошибок – дело
неблагодарное!
Примечания
Рекомендуемые электронные учебники:
Современный учебно-методический комплекс. Алгебра 7-9. Версия для школьника.
Просвещение-МЕДИА. (все задачи школьной математики).
2. Современный учебно-методический комплекс. Алгебра 10-11. Версия для школьника.
Просвещение-МЕДИА. (все задачи школьной математики).
3. Современный учебно-методический комплекс. Алгебра и начала анализа.
Итоговая аттестация выпускников 11. Просвещение-МЕДИА. (все задачи школьной
математики).
Перечень сайтов:
http://www.prosv.ru
- сайт издательства «Просвещение» (рубрика «Математика»)
http:/www.drofa.ru -
сайт издательства Дрофа (рубрика «Математика»)
http://www.center.fio.ru
-
методические
рекомендации
учителю-предметнику
(представлены все школьные предметы). Материалы для самостоятельной разработки
профильных проб и активизации процесса обучения в старшей школе.
http://www.edu.kz
- Центральный образовательный портал, содержит нормативные
документы МОН, стандарты, информацию о проведение эксперимента.
http://www.internet-scool.ru
BilimLand.
kz, iTest.kz, iMektep.kz – Казахстанский образовательный портал
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ПРОЕКТНАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ КАК СПОСОБ ФОРМИРОВАНИЯ КЛЮЧЕВЫХ
КОМПЕТЕНЦИЙ УЧАЩИХСЯ НА УРОКАХ ФИЗИКИ
Губанова Наталья Николаевна
КГУ «Ильичевская СШ» акимата Тайыншинского района,
учитель математики и физики,
СКО, Казахстан
Түйін
Осы мақала заманауи мектеп бітірушілердің алдында қойылатын талаптар және
олардың негізгі құзыреттілікті айқындайтын мәселелерді қарастырады. Оқушылардың жоба
жұмысымен айналысуы оның негізгі құзыреттілікті қалыптастыруға және дамытуға үлкен
ә
сер ететінің көрсетеді.
Аннотация
Статья посвящена вопросам формирования ключевых компетенций, которые
определяют требования к современному выпускнику. Проектная деятельность один из
факторов способствующий формированию и развитию ключевых компетенций учащихся.
Ключевые слова: компетенция, проектная деятельность
«Подлинное знание нельзя подарить человеку, оно должно быть приобретено им только
ценой собственных усилий»
Франц Хоффман
Современный мир меняется достаточно быстро и с каждым днем темпы его
развития все больше ускоряются. Поэтому способность к саморазвитию, умение и желание
совершенствоваться определять в будущем успешность сегодняшнего ученика.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Наша страна заинтересована в гражданине, который обладает гибким, мобильным и
креативным мышлением. Поэтому перед школой стоит задача обеспечить будущего
выпускника общекультурным, личностным и познавательным развитием.
Главная задача современной системы образования создание условий для качественного
обучения, а важным условием повышения качественного обучения является
компетентностный подход.
Компетентностный подход в образовании связан с личностно-ориентированным и
действующим подходами к образованию, поскольку касается личности ученика и может
быть реализованным и проверенным только в процессе выполнения конкретным учеником
определенного комплекса действий. Что такое компетенция и компетентность?
Компетенция – круг вопросов, в которых кто-нибудь хорошо осведомлен, или круг
чьих-то полномочий, прав.
Компетентный – знающий, осведомленный, авторитетный в определенной отрасли
человек, т.е. специалист, владеющий компетентностью.
Компетентный специалист, компетентный человек – это очень выгодная перспектива.
В учебно-воспитательном процессе можно выделить следующие ключевые
компетентности:
Информационная компетентность - способность владеть различными видами
информационных технологий, умение работать с различными видами и источниками
информации;
Коммуникативная компетентность - практическая деятельность человека в любой
сфере жизни.
Социальная компетентность – способность действовать в социуме учитывая
позиции других людей.
Предметная компетентность – способность анализировать и действовать с
позиции отдельных областей человеческой культуры.
Продуктивная компетентность – умение работать и зарабатывать , быть
способным создавать собственный продукт. Уметь принимать решения и нести
ответственность за них.
Математическая компетенция - умение применять математику для решения
проблем возникающих в жизненных ситуациях.
Нравственная компетенция – способность жить по традиционным нравственным
законам.
Проектная деятельность учащихся - это учебно – познавательная, творческая
деятельность. Результатом такой деятельности является решение какой-либо проблемы,
предоставленной в виде подробного описания.
В ходе проектной деятельности учащиеся развиваются такие качества как
инициатива, активная жизненная позиция, находчивость и умение самостоятельно
пополнять знания, ориентироваться в огромном потоке информации. А это и есть не что
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
иное как ключевые компетентности.
Они формируются у учащихся только при условии
систематического включения его в самостоятельную познавательную деятельность,
которая в процессе выполнения им особого вида учебных заданий – проектных работ –
приобретает характер проблемно-поисковой деятельности.
Проектная деятельность:
Учит:
Ставить цели и составлять план по ее достижению;
Грамотно и правильно использовать в своей речи термины;
Добывать нужную информацию при этом использовать различные источники
информации;
Высказываться и доказывать на основании аргументов и фактов свою точку зрения.
Прививает навыки:
Самостоятельной творческой работы;
Самоконтроля и взаимоконтроля.
Обучает:
Работать в группах и мини группах;
Ответственности за принятое решение;
Как и любое другое направление обучения, проектная деятельность имеет свою
историю и свои корни в современной культуре. Метод проектов зародился в ХХ веке в
школах США. Основоположником считается американский философ Джон Дьюи.
Параллельно с американскими педагогами активно работали и российские педагоги под
руководством С. Т. Шацкого. Но в 30-е годы прошлого века как и многие другие технологии,
метод проектов был запрещен.суть идеи заключалась в том что дети, опираясь на свои
интересы, вместе с учителем выполняли собственные проекты. Таким образом решая
поставленную задачу, учащиеся включались в реальную деятельность и приобретали новые
знания.
Я считаю что в настоящее время проектная деятельность переживает второе
рождение, так как учащиеся современных школ выполняют проекты –конкретные задания,
связанные с учебным материалом.
Для меня как для учителя физики и математики наиболее привлекательным
является то, что в процессе работы над проектом учащиеся развиваются в разных
направлениях:
Они:
Формируют навыки выдвижения гипотез;
Формируют проблемы и ищут способ ее решения;
Формируют основы системного мышления;
Развивают творческие способности, воображение, фантазию;
Осуществляют возможность приблизительных действий, не оцениваемых под
строгим контролем учителя;
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Воспитывают в себе целеустремленность и организованность, расчетливость и
предприимчивость;
Воспитывают в себе способность ориентироваться в непредвиденных ситуациях.
По мимо всего в процессе проектной деятельности происходит естественное обучение.
В своей практике я использую проекты разных классификаций.
Реализация проекта в зависимости от его типа в той или иной степени способствует
развитию ключевых компетенций. Опираясь на знания об исходном уровне подготовки
учащегося, можно ясно представить, с помощью какого вида деятельности и как будут
формироваться у ребенка необходимые ему знания, умения, навыки и компетентности.
Вот несколько работ, которые выполняют учащиеся в ходе учебного и вне учебного
процесса.
7 класс:
Исследовательский проект «Диффузия в окружающем нас мире.» Учащиеся изучают
диффузию в растениях, живых организмах, в жизненных ситуациях. Так же делают выводы
о ее вреде и пользе.
Творческий проект «Фонтаны». Ребята учатся применять полученные знания на
практике, то есть изображая схематически и конструируя фонтаны.
Информационный проект «Нанотехнологии в современном мире». Ученики знакомятся с
современными нанотехнологиями.
классификация
проектов
по времени
краткосрочны
й
среднесрочный
долгосрочный
по
колличеству
участников
индивидуальн
ый
работа в
парах
по методу
творческий
исследовате
льский
информаци
онный
|
|
|


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=44#ПРОЕКТНАЯ_ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ_КАК_СПОСОБ_ФОРМИРОВАНИЯ_КЛЮЧЕВЫХ___КОМПЕТЕНЦИЙ_УЧАЩИХСЯ_НА_УРОКАХ_ФИЗИКИ


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=44#ХХІ_ғасырдағы_білім_және_ғылымның_өзекті_мәселелері_/Актуальные_проблемы_образования_и_науки_в_ХХІ_веке


|
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ векеХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
8 класс:
Исследование электрических свойств фруктов и овощей.
Исследование аномальных свойств воды.
Занимательный магнит
9 класс:
Влияние шума и звуков на организм подростка
Сотовый телефон и его влияние на организм человека.
Я считаю, что проектная деятельность, формирует у учащихся социальный опыт в
труде и общении, способствует интеллектуальному росту, расширяет кругозор как в
области предмета, так и за ее пределами, а так же дает возможность раскрыться как
человеку, как личности и приобрести уверенность к себе.
Список литературы:
1.
Послание Президента Республики Казахстан - Лидера нации Нурсултана Назарбаева
народу Казахстана «Стратегия «Казахстан-2050»: новый политический курс
состоявшегося государства». 14.12.2012.
2.
Государственная Программа развития образования Республики Казахстана 2011- 2020
годы от 7 декабря 2010 года.
3.
Гилева Е. А., История развития метода проектов в Российской школе // Наука и школа,
№ 4, 2007.
4.
Гилева Е. А., Егоров Ю. С., Метод проектов – эффективный способ повышения
качества образования // Школа, № 2, 2001.
5.
Громыко Ю. В., Громыко Н. В., Исследование и проектирование в образовании //
Школьные технологии, № 2, 2005.
6.
Медведева Е.Е. проектная деятельность учащихся как средство формирования
ключевых
компетенций
[Электронный
ресурс]
http://festival.1september.ru/articles/596218/
7.
Пушкина В. Что такое компетенции? Ключевые компетенции и их оценка.
Компетенции
педагога
и
учащихся.
[Электронный
ресурс]
http://fb.ru/article/210498/chto-takoe-kompetentsii-klyuchevyie-kompetentsii-i-ih-otsenka-
kompetentsii-pedagoga-i-uchaschihsya
ХХІ ҒАСЫРДАҒЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМНЫҢ ӨЗЕКТІ МӘСЕЛЕЛЕРІ
Дүйсембай Әйгерім Төребайқызы
"№13 орта мектебі" ММ,
математика пәні мұғалімі,
Ақтөбе қаласы, Қазақстан
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Түйін
Білім беру үрдісін ақпараттандыру – жаңа ақпараттық технологияларды пайдалану
арқылы дамыта оқыту, дара тұлғаны бағыттап оқыту мақсаттарын жүзеге асыра
отырып, оқу – тәрбие үрдісінің барлық деңгейлерінің тиімділігі мен сапасын жоғарлатуды
көздейді.
Елбасының Қазақстан халқына кезекті Жолдауы елімізде жүріп жатқан
реформалардың қарқынды да жүйелі дамуына айрықша серпін берді. "Қазақстан
экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында" атты бұл Жолдауда ел
ө
міріне елеулі оң өзгерістер әкелуге бағытталған саяси - экономикалык және әлеуметтік
саладағы аткарылатын жүмыстарды жеделдетудің жаңа тетіктері көрсетіліп, білім
беру мен кәсіптік мамандар даярлаудағы жаңа міндеттер айқындалады.
Нұрсұлтан Әбішұлының сөзімен айтсақ: «21 ғасыр - білікті, білімді, бәсекеге
қ
абілетті жастардікі». Бұл - нағыз әділ де дәл айтылған пікір. Жастарға берілген білім
олардың ақыл - парасатымен ұштасқанда ғана құнды болмақ. Өскелең өрендердің
жаңалыққа ұмтылысын орынды бағыттай білу - әрбір ұстаздың кәсіби қызметінің
міндеті, қоғам алдындағы парызы, абыройлы борышы.
Аннотация
Благодаря использованию новых информационных технологий в учебном процессе
информирования развивающего обучения, индивидуально-ориентированное обучение с
реализацией целей обучения направлена на повышение качества и эффективности на всех
уровнях образовательного процесса.
Сообщение интенсивных продолжающихся реформ президента в стране и дали новый
импульс развитию системы. "Экономическая, социальная и политическая модернизация"
Это послание направлено принести значительные позитивные изменения в политической и
экономической жизни страны и показывает новые механизмы ускорения работы,
проводимой в социальной сфере, образования и профессиональной подготовки специалистов,
определяемых новыми задачами.
По словам Главы государства Нурсултана Назарбаева: «В 21-м веке - опытный,
образованный, конкурентоспособного будущего". Это справедливое и чуть выше точки
зрения. Образование для молодых людей, в их сознании будет развиваться только в ценный
смысл. Способность решать чаяния молодого поколения в новое место обязанность
профессиональной ответственности каждого учителя в обществе, благородным долгом.
Қ
азақстан Республикасы білім беру жүйесі қазіргі таңда өзгермелі және өскелең
талаптар мен қажеттіліктерді қанағаттандыра отырып, отандық білім саласын әлемдік
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
білім кеңістігіне кіріктіруге бетбұрыс жасауда. Бұл білім жүйесін жетілдіру және сапалы
деңгейге көтеруді алға тартады. Осыған орай ғылыми-зерттеу барысында әлемдік озық
тәжірибелер мен отандық білім жүйесіндегі ерекшеліктер қарастырылуда. Білімді
реформалаудың басты міндеті мемлекеттік білім беру жүйесін әлемдік үздік үлгіге сәйкес
деңгейге көтеру, жеке тұлғаның білім алу және рухани қажеттіліктерін, оның
мүмкіндіктерін ескере отырып қалыптастыру. Адам білім үшін емес, білім алам дегені үшін
оқу тәрбие процесін ізгілендіру, ізгілік принциптерінің кайта түлеуі арқылы жүзеге
асырылуы тиіс, сонда ғана білімнің беделін арттыруға, білім беру саласының мемлекет пен
коғам өміріндегі басым мәртебесін нақты орнатуға болады. Реформаның негізгі бағыттары
қ
андай болу керек дегенге келсек: жалпы білім беретін орта мектепте оқытудың оңтайлы
кезеңі, білім берудің жаңа мазмұны мен технологиясына көшу, жеке тұлғаның үйлесімді
дамуына жағдай жасайтын білім дайындығының базалық компонентін анықтау; орта
мектептің қалыптасқан жағдайға тезірек бейімделу үшін оның құрылымын өзгерту, жалпы
орта білім алудың қорытынды кезеңінде бейімдік даярлыққа жол ашу; мектептің өзгермелі
жағдайларына сай және дер кезінде бейімделуіне мүмкіндік туғызуы; өз бетінше даму
механизмін қалыптастыру, тағы басқасы болып табылады. Ал реформалау принциптеріне:
білім берудің қол жетімділігі, әрбір азаматтың ұлтына, дініне, наным сеніміне, әлеуметтік
шығу тегіне, тұратын жеріне және материалдық жағдайына қарамастан, білім алуға тең
құ
кықтылығы, ұлттың және әлемдік мәдениеттің жоғарғы жетістіктерін меңгеруге бағдар
ұ
станған білім берудің ұлттык мәдени және өмірлік негіздерін біріктіру; білім беруді
ізгілендіру мен демократияландыру; білім және тәрбие міндеттерінің жүйелілігі; білім алу
жолдарының көп нұсқалылығы; жас ұрпақтың дансаулығын сақтау; білім берудің үздіксіздігі
және онын сатыларының сабақтастығы жатады. Қазіргі білім беру реформасына сай оқу
тәрбие жұмыстарын жетілдірудің өзекті мәселелерін шешуді мектептен бастау өте
орынды. Себебі, қазіргі оқушылар келешекте ел тізгінін үстайтын болашақтың барыстары.
Қ
оғамда болып жатқан саяси элеуметтік және экономикалық өзгерістер орта мектеп
жағдайында білім берудің қызметіне жаңаша қарауды, бұл бағыттағы қол жеткен
табыстарға сын көзбен саралай отырып бағалауды, оқушылардың шығармашылық әлеуетін
дамытып, осы бағыттағы оқу процесін ұйымдастырудың тәсілдері мен әдістерін,
нысандарын іздестіруді талап етеді. Қазіргі кезеңде алты жасар балаларды мектепте оқыту
заман талабына сай туындап отырған өзекті мәселе қоғам алдында тұрған мақсат: білім
беру жүйесін түбегейлі жаңарту, 21 ғасырда жалпы білім беретін орта мектептерде
оқушының жеке тұлғасын дамытуға байланысты жаңа үлгісін таңдау. Сонымен бірге, бес
сатылы 100 үздіксіз білім жүйесін кұру жэне орта білім беретін 12 жылдык мектептерге
көшу мәселелері туындалуда. Осыған орай жеке тұлғаның сүраныстары мен мүмкіндіктерін
ескере отырып, нәтижеге бағдарланған білім жүйесін қалыптастыру қолға алынуда. Жалпы
орта білім жүйесіне құрылымдық және білім мазмұндық өзгерістер енгізілуде. Бүгінгі күні
жоғарғы оқу орындарында дарынды студенттерді іріктеп, даярлау қажеттілігі - басы ашық
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
мәселе. Бакалаврды оқытудың базалық бағдарламасы магистратурада оқуын жалғастырғысы
келетін әрі онда оқуға қабілетті, сондай - ақ осының негізінде аспирантура мен
доктурантура бағдарламаларын игере алатын дарынды жастарды даярлауға ықпал етуі
тиіс. Қазіргі таңда Еуразия елдерінде студент алдағы диплом есебіне оқыған кезеңінде
кредиттер жинақтай алады. Кредиттер жинақтау студентке үнемі біліктілігін
жоғарылатып отыруға мүмкіндік жасайды. Жаңа жүз жылдыктың басында білім беру жүйесі
бүкіл әлем денгейінде қоғамдық дамудың өлшемі мен сол қоғам негізін құрайтын басты
тетіктердің біріне айналды.
Ақпараттық – коммуникациялық технологияның келешек ұрпақтың жан – жақты
білім алуына, іскер әрі талантты, шығармашылығы мол, еркін дамуына жол ашатын
педагогикалық, психологиялық жағдай жасау үшін де тигізер пайдасы аса мол.
Қ
азіргі кездегі шапшаң жүріп жатқан жаһандану үрдісі әлемдік бәсекелестікті
күшейте түсуде. Елбасы Н.Ә. Назарбаев Қазақстанның әлемдегі бәсекеге қабілетті 50 елдің
қ
атарына кіру стратегиясы атты жолдауында «Білім беру реформасы – Қазақстанның
бәсекеге нақтылы қабілеттілігін қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін аса маңызды
құ
ралдарының бірі» деп атап көрсетті.
ХХІ ғасыр – бұл ақпараттық қоғам дәуірі, технологиялық мәдениет дәуірі,
айналадағы дүниеге, адамның денсаулығына, кәсіби мәдениеттілігіне мұқият қарайтын
дәуір. Білім беру үрдісін ақпараттандыру – жаңа ақпараттық технологияларды пайдалану
арқылы дамыта оқыту, дара тұлғаны бағыттап оқыту мақсаттарын жүзеге асыра
отырып, оқу – тәрбие үрдісінің барлық деңгейлерінің тиімділігі мен сапасын жоғарлатуды
көздейді.
Заманымызға сай қазіргі қоғамды ақпараттандыруда педагогтардың біліктілігін
ақпараттық – коммуникациялық технологияны қолдану саласы бойынша көтеру негізгі
міндеттерінің біріне айналды.
Сондықтан да бүгіні күні сапалы білім алу адамның рухани қажеттіліктерінің
ішіндегі ең маңыздысы болып отыр. Сапалы білім беру арқылы білікті маман даярлау
халыкаралык білім кеңістігіне енуіне өркениеттілік белгісі әрі заман талабы десек, артық
емес. Әлемнің ұстазы Аристотель: «Білім алушы жас жетістікке жетем десе, артында
қ
алғанды күту емес, алдағыны қуып жетумен айналысу керек», деген екен. Елбасының
Қ
азақстан халқына кезекті Жолдауы елімізде жүріп жатқан реформалардың қарқынды да
жүйелі дамуына айрықша серпін берді. "Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси
жедел жаңару жолында" атты бұл Жолдауда ел өміріне елеулі оң өзгерістер әкелуге
бағытталған саяси - экономикалык және әлеуметтік саладағы аткарылатын жүмыстарды
жеделдетудің жаңа тетіктері көрсетіліп, білім беру мен кәсіптік мамандар даярлаудағы
жаңа міндеттер айқындалады. Бүгінгі күні алдымызда түрған ауқымды міндеттердің бірі -
сапалы білім беру арқылы үздіксіз білім берудің ұлттық моделін жасап, жаңаша ойлайтын
жас буынды қалыптастыру. Осы орайда Әбу Насыр әл Фарабидің: «Білім мен тәрбие жас
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ұ
рпақтың кос канаты», - деген өнегелі сөз ойымызға оралады. Жас жеткіншектерді еңбек
сүйгіш, ата салтын сақтай білетін ұлтжанды азамат болуға баулудағы тәрбие мұратын
айқындады. Білім сапасы тәрбиемен ұштасқанда ғана ұлт, мемлекет және халық мүддесіне
қ
ызмет етіп, коғам өзінің рухани дамуында үлкен серпіліс жасамақ. Тәрбие мен білім -
бірегей, қатар жүретін процесс. Сондықтан жас буынды ұлтжандылықты қалыптастыру -
жаппай жаһандану заманында ұлттық үрдістерімізді сақтап қалудың бірден - бір жолы.
Қ
азақстан Республиксының ұлттық білім беру жүйесін реформалауды табысты жүзеге
асыру барысында студент жастардың жұмысын барлық бағыттар бойынша жандандырудың
маңызы зор. Осы орайда жұмыспен қамту орталықтармен бірігіп, оқу орнында жастар
клубтарын және әлеуметтік қызметке ұйымдастыруға ұйытқы болатын еңбекпен қамту
орталықтарын кұру, студенттік өзін - өзі баскаруды жетілдіру, студенттік ғылымды,
денешынықтыру, спорт, көркемөнерпаздар жұмысын дамыту бағытында отандық оқыту
орындары арасында өзара байланыс орнататын уақыт жетті. Қазіргі жас ұрпақ өкілдері
заманның қозғаушы күші - шын мәнінде жастар екенін түсінді. Жастар саясатының рөлі
мен маңызын қоғам да мойындап отыр. Елімізде жастар саясаты туралы заңның
қ
абылдануы әлеуметтік тұрғыдан қорғалуы, олардың құқықтары мен бостандықтары,
олардың жұмыспен қамтылуы, жас отбасыларды мемлекеттік қолдау мәселелері
айқындалған. Сонымен қатар талантты жастарға, мемлекет тарапынан жасалатын
жеңілдіктер ауқымы көрсетілген. Қорыта айтқанда, 21 ғасырда білім беру жүйесіндегі
алдағы оқу жылы білім гранттарының көбеюі, әсіресе техникалық мамандықтарға көңіл
бөлу, шетелдермен студенттер алмасу сиякты шаралар жастарға жасалатын
жеңілдіктердің бір қыры ғана емес, Елбасымыздың кемеңгер саясатының қисынды жалғасы.
Нұрсұлтан Әбішұлының сөзімен айтсақ: «21 ғасыр - білікті, білімді, бәсекеге қабілетті
жастардікі». Бұл - нағыз әділ де дәл айтылған пікір. Жастарға берілген білім олардың ақыл -
парасатымен ұштасқанда ғана құнды болмақ. Өскелең өрендердің жаңалыққа ұмтылысын
орынды бағыттай білу - әрбір ұстаздың кәсіби қызметінің міндеті, қоғам алдындағы
парызы, абыройлы борышы.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Н.Ә.Назарбаевтың Қазақстан халқына жолдауы, Астана 2005 ж.
2. XXI ғасыр университетгері: инновациялары, реформалары. Е.Мәмберқызы, 2002 ж.
3. «Жас алаш», 2004 ж. 21 қазан.
4. «Егемен Қазақстан» 2005 ж. 4 маусым.
5. "Бәсекеге қабілетті маман даярлаудағы тәжірибе мен басым бағыттар". К.Бисенов, 2007
ж.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
МАТЕМАТИКА ПӘНІН ОҚЫТУДЫҢ ЗЕРТХАНАЛЫҚ ЖӘНЕ ПРАКТИКАЛЫҚ
Ә
ДІСТЕРІ
Жансүгірова Гүлшат Майлыбайқызы
Сарысай негізгі мектебі,
математика пәні мұғалімі,
Ақтөбе облысы Шалқар ауданы,
Қазақстан
Түйін
Бұл мақалада математика пәнін оқытудың зертханалық және практикалық әдістері
қ
арастырылған.Математикалық ұғымды меңгерген оқушы өз білімін практикалық іс-
ә
рекетінде қолданады деген қорытындыға келген.
Аннотация
В статье рассматриваются практические и лабораторные формы обучения на
уроках математики. Учащиеся, получая глубокое, прочные знания по математике , должны
применять эти знания на практике.
Қ
азіргі таңда мемлекетіміздің білім беру саласына қойып отырған талаптарының
бірі - білімді нәтижеге бағыттау. Қазақстан Республикасы математика пәні
бағдарламасында математикалық білім берудің мектептегі жалпы мақсаты төмендегідей
анықталады:
-практикалық қызметте пайдалануға,іргелес пәндерді оқып –үйренуге,білім алуды
жалғастыруға қажетті нақты математикалық білімді меңгерту;
-оқушыларды интеллектуалды дамыту,математикалық іс-әрекетке тән және қоғамда
қ
ызмет етуге қажетті ойлау сапасын қалыптастыру;
-математиканың идеялары мен әдістері туралы , таным әдістері және нақты нәрсені
танып-білу мен сипаттау формасы ретіндегі математика жайлы түсініктерді
қ
алыптастыру;
-жалпы адамзат мәдениетінің бөлігі ретіндегі математика туралы түсінік
қ
алыптастыру және оның қоғамдық прогресс үшін маңызын ұғындыру.
Білім игерудің нәтижелілігі таным процесіне адамның әр түрлі сезім мүшелерінің
іске қосылуы және нақты заттар мен құбылыстарға бетпе-бет келгенде оны
сезіну,қабылдауы және көре білу арқылы артады .
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Математика сабақтарында оқушылардың зертханалық жұмыс дағдысын,
шығармашылық қабілетін дамыту тұрғысынан арттыруға болады .
Оқушы қабілеті дегеніміз оның педагогикалық ықпал аясындағы білім алу әрекеті .
Жеке тұлғаны дамыту ,оқыту әдістері оның шығармашылық қабілетінің дамуына әсер
етеді . Бұл үшін оның шығармашылық ойын дамыту негізінде оқуға, өздігінен білім алуға
ү
йрету қажет.Сондықтан ,ең алдымен оқушы даяр білімді мұғалімнің түсіндіруімен
алатын дәстүрлі оқыту практикасынан бас тарту қажет. Шығармашылық үрдістегі
басты мәселе - есептің шартынан оның шешіміне барар жолдағы логикалық алшақтықты
түйсік арқылы жеңу. Толғандыратын мәселе – (есеп,зертханалық жұмыс,эксперименттік
тапсырма және т.б.) оны толық билеп,күші мен назары соған ауады .
Ү
йрену мен үйрету,оқу мен оқыту егіз жүретін үрдістер. Сондықтан да
математика дидактикасында үйрету (оқыту) әдістері мен мен формаларына үлкен орын
беріледі. Оқыту әдістері деп оқушыларға математикалық білім,білік және дағдылардың
белгілі бір жүйесін беру тәсілдерін айтады. Оқыту әдістеріне мұғалімнің дәрісі, әңгімесі
,кеңесі,түсндіру,жаттығу түріндегі өзіндік жұмысты басқару,оқушының оқу әдебиеті мен
жұмысына әсер етуі және т.б. жатады .
Математиканы оқыту формасы деп оқу процесін ұйымдастыру тәсілдері
түсіндіріледі. Олар – сынып-сабақ,сынып-топ,зертханалық және практикалық сияқты
жалпы формалар. Басқа формалар ішінен оқытудың проблемалық,дара,техникалық құрал-
жабдықты қолдану жағдайында өтетін оқу формасын және т.б. айтуға болады . Практика
жүзінде оқыту әдісі үйрену мен үйрету әдістерімен қатар жүреді .
Математиканы оқып үйренуде әр түрлі практикалық және зертханалық
жұмыстардың маңызы зор. Оқытудың зертханалық және практикалық әдістері мектеп
практикасында ХХ ғасырдың басынан бастап қолданыла бастады ,олар оқытудың жаңа
ә
дістеріне жатады.Бұлардың мектепте қолданылып келе жатқан ежелгі формаларына
сызбалық жаттығулар, жер өлшеу жұмыстары,модельдеу,есептеу техникасымен жұмыс
істеу және т.б. жатады .
Зертханалық жұмыстар өздерінің көптеген мақсаттарына қарай танымдық және
қ
олданбалы болып екіге бөлінеді . Танымдық зертханалық жұмыс оқушыларды жаңа
математикалық деректермен таныстыру үшін қолданылады .Мысалы, шеңбер
ұ
зындығының формуласын табу үшін алдымен оқушылар зертханалық өлшеу арқылы
(жіппен) шеңбер ұзындығының диаметрге қатынасы шамамен 3,14 (немесе оған жақын)
болатынын ұғынып,С=3,14 гипотезасын алады.
Қ
олданбалы зертханалық жұмыстарда оқушылар игерген білімдерін практикалық
есептер шешуге қолдануға үйренеді. Мұндай есептерге жер бетіндегі өлшеу жұмыстары
(геометриялық денелердің модельдеріне жүргізілетін өлшеулер ,есептеу жұмыстары,сандқ
масштабтар арқылы картадағы өлшеу және т.б.) жатады. Оқушылар мұндай жұмыстар
туралы есептеулер жазып,оны мұғалім бағалайды.
|
|
|


title: ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=45#ХХІ_ғасырдағы_білім_және_ғылымның_өзекті_мәселелері_/Актуальные_проблемы_образования_и_науки_в_ХХІ_веке


text:
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Практикалық жұмыстар кезінде кейде нақты обьектіге барып, өндірістік немесе
басқадай өмірлік-практикалық маңызды нақты есептер құрып, шешу деректері
жинақталады. Мұндай жұмыстарды математикалық немесе кешендік (бір мезгілде
бірнеше пән бойынша ) серуендемемен ұштастыруға болады.
Жер бетінде өлшеу жұмыстары негізінен геометрия (үшбұрыштардың
ұқ
састығы,аудандар өлшемі және т.б.) немесе үшбұрыштарды тригонометриялық шешу
(алыстағы нүктенің қашықтығын есептеу,заттың биіктігін табу және т.б) мәселелерімен
байланысты . Жұмыс 5-7 оқушыдан құралған топтар бойынша жүргізіледі [1,93 бет].
Жер бетінде өлшеу жұмыстарын жүргізу үшін мектепте өлшеу құралдары
(эккер,астролябие,мензула және т.б.) болуы қажет.Сыныпта және далада қашықтықтарды
ө
лшеу тапсырмаларын орындауға болады .Мысалы, «Жер бетінен кез келген екі нүктенің
арасын көзбен мөлшерлеңдер де, ол аралықты жіппен,рулеткамен немесе т.б. құралдармен
ө
лшеңдер. Көзбен мөлшерлеудің және өлшеудің нәтижелерін салыстырыңдар». Өлшеу
жұмыстарына масштаб бойынша есептеу жұмыстары,нәрсенің биіктігін анықтау, жер
бөлігінің сызбасын түсіру,ауданын табу, табанына баруға болмайтын нүктеге дейінгі
арақашықтықты өлшеуді алуға болады.
Математика ғылымының ерекшеліктеріне оның абстрактылығы,логикалық
жүйелілігі және қаталдығы, қолданысының кең көлемділігі жатады . Математиканың
абстрактылығы жайлы Ф.Энгельс былай деп жазады: « Барлық басқа ғылымдар сияқты
математика да адамдардың практикалық мұқтаждықтарынан ,жер учаскелерінің ауданы
мен ыдыстардың сыйымдылығын өлшеуден,уақытты есептеуден және механикадан
шықты» және « Сан және фигура ұғымдары басқа ешқайдан емес ,тек шындық дүниеден
алынған...Санау үшін саналуға тиісті нәрселердің болуы ғана емес ,сонымен бірге бұл
нәрселерге көз жібергенде,олардың санынан басқа қасиеттеріне алаңдамайтын қабілет те
болуы керек,ал ол қабілет тәжірибеге сүйенген ұзақ тарихи дамудың нәтижесі» [2,11 бет].
Математика пәнін оқытуда халық педагогикасының тәлім-тәрбие процестерін
негізге алу - оның білімдік және тәрбиелік мақсатын жүзеге асырумен қатар, халқымыздың
салт-дәстүрін,әдет-ғұрпын қастерлеп,оқушыларды ұлттық мақтаныш рухында
тәрбиелеуде маңызы зор. Оқушыларды қазақ халқының ұлттық бұйымдарымен,халық
педагогикасы элементтерімен таныстыру сабаққа тек ұлттық сипат қана беріп қана
қ
оймай,оның қызықтылығы мен мағыналылығы арта түседі. Сонымен қатар, оқушылар
айналадағы қоршаған ортадағы заттарды және қолөнер бұйымдарындағы,киіз үй
жабдықтарындағы
математикалық
ерекшеліктерді
байқап,зерттеп,салыстырып,математикалық тұжырым жасауға жетелейді.
Қ
азақ халқының сан ғасырлық ақыл-ойының,өмірлік тәжірибесінің ,шынайы аңбек
пен табиғатты түсіне білуінің,сонымен қоса шын шеберлік пен даналық суреткерлігінің
құ
діретті туындысы – киіз үй [3,5 бет]. Халқымыздың қолданбалы өнер түрлері ішінде бір
жүйеге келтірілгені – ою-өрнек. Өрнектің жай немесе күрделі элементтері бәрнеше рет
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
қ
айталанса да симметрия заңы,тең пропорциясы және тепе-теңдігі қатаң
сақталады[4,66 бет]. 6-сыныпта «Осьтік және центрлік симметрия» тақырыбын өткенде
осы деректерді келтіру оқушы қызығушылығын арттырары сөзсіз.Функция графиктері
жөнінде ұғымдарды меңгертуде кереге желісінің профилі кубтық парабола және уық
параболаның бір тармағы тәрізді екенін, шаңырақ беріктігінің параболаға ұқсастығын,ал 6-
сыныпта жазықтықтағы түзулердің орналасуы тақырыбын меңгертуде кереге желілерінің
ө
зара параллель орналасатындығын және т.б. мысалдар келтіру арқылы ұлттық
дүниетанымын дамытуға болады.(1-сурет) Сонымен қатар,киіз үйдің сықырлауығы түзуге
қ
арағанда симметриялы фигура екендігі айтылады. 8-сыныпта төртбұрыш түрлері
ұғ
ымдарымен таныстыруда киіз үй беті түрлі геометриялық фигуралардан тұратындығы
жөнінде дерек келтіру оқушының сабаққа деген ынта-ықыласын оятады. Мысалы,керегені
жабатын туырлық пішіні трапецияға , уықты жабатын үзік қиық конусқа және
шаңырақты жабатын түндік шаршы ұқсас екендігін ,кереге желілерінің параллелограммға
мысал болатынын практикалық жұмыстар жасау арқылы зерттеуге,табуға ,есептеуге
және өлшеуге болады. [3,23 бет]. Қазақ халқының математикалық білімдерінің қолданыс
жағы басымдау.Қазақ педагогикасының математикалық астарлары ерекше . [5,37 бет].
Математиканың маңызды міндеті - барлық оқушыларға математикалық
дайындықтың кепілдік деңгейін қамтамасыз ету . Кез келген адам өз өмірінде кездесетін
күрделі есептерді шешуді, есептеуіш техниканы қолдануды, геометриялық өлшемдердің
және салудың практикалық тәсілдерін меңгеруді ,кесте ,диаграмма,график түріндегі
ақпараттарды оқуды, кездейсоқ оқиғалардың ықтималды сипатын түсінуді ,күрделі емес
алгоритмдерді құрастыруды және т.б. білуі қажет.
Оқушылардың танымдық қабілеттерін шыңдау үшін оқу үрдісінде төмендегідей
талаптар қойылады:
-бірінші деңгей-«үйренушілік». Оқушылардың жаңа тақырыптан алған білімдерін бекіту
ү
шін ,еске түсіріп,қайталау үшін алған білімдері практикада қолдана білуге
жаттықтырады.
-екінші деңгей-«алгоритмдік».Мұнда кері байланысқан функцияларды орындау үшін
тексеру тапсырмалары,материалды жүйеге келтіруге ,реттеуге арналған мазмұны
ө
згертілген жағдайдағы тапсырмалар беріледі .
-үшінші деңгей-«эвристикалық».Оқушыларға берілген тапсырмалар танымдық ізденіс
түрінде ,игерген білімдерін тереңдету үшін әр түрлі логикалық опрацияларды
(анализ,синтез,салыстыруды) керек етеді.
-төртінші деңгей-«шығармашылық». Әр тапсырманы өз бетімен түсініп,талдай отырып
орындау ,ғылыми-шығармашылық тұрғыдан шағын зерттеу жұмысын жүргізу,
«кішкентай» жаңалық ашқанмен парапар.[6,9 бет].
Осындай талаптарға сәйкес әрбір оқушының тұлға ретінде қалыптасуы ,дамуы
математикалық білім барлық оқушының қажетін өтеуін көздейді десек, математикалық
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
білімнің ізгіліктік қағидаларын басшылыққа алып,математиканың негізгі мақсаттары
жүзеге асырылуы керек:
1.Ақыл-ойды дамыту;
2.Математикалық іс-әрекеттің сипатына сай ойлауды қалыптастыру;
3.Қоғамдық өмір практикасына қажетті математикалық ойлауды қалыптастыру;
4.Математикалық білімді игеру процесінде тұлғаны тәрбиелеу;
5.Практикалық іс-әрекетінде қолдану үшін ,кәсібіне сәйкес ,нақытылы білім алу;
6.Болмысты , табиғат пен қоғамды тануда математикалық мазмұндай (модельдей) білу;
7.Болмысты ,табиғат пен қоғамды тануға қажет математикалық идеялар мен
ә
дістермен таныстыру;
8.Алдына қойылған сұрауға немесе есепті шығаруға оптимальды (жылдам,сенімді және
дұрыс) жауап беруге дағдылану,ұмтылу. [7,2 бет].
Ә
дебиеттер тізімі:
1. А.Әбілқасымова.«Математиканы оқыту теориясы мен әдістемесі» Алматы,Білім.2005
2.А.Көбесов. «Математика тарихы».Алматы,Қазақ университеті.1993
3.А.Құралұлы.Қазақ дәстүрлі мәдениетінің анықтамалығы. Алматы. «Сөздік-словарь»,1998
4.Өмірбекова М.Ш.Энциклопедия.Қазақтың ою-өрнектері.Алматы, «Кітап»,2003
5.А.Құралұлы.Ұлттық дүниетаным.Алматы.«Өнер»,2002
6.«Математика және физика» журналы.№1,2003 жыл
7 .«Математика және физика» журналы.№1,2005 жыл
ЖАҢАША ОҚЫТУҒА - ЖАҢАША КӨЗҚАРАС
Жусупбекова Сандугаш Инкарбековна
№6 ЖББОМ,
физика пәні мұғалімі
Қ
арағанды қаласы, Қазақстан
Түйін
Қ
азіргі таңда біздің елдің басым бағыты әлем елдерінің арасында көшбасшы бола
алатын білімге көшу болып табылатындықтан, әлем елдерінің, атап айтқанда, Сингапур,
Финляндия, Улыбритания елдерінің білім беру жүйесіндегі жетістіктері сараланды.
Мұғалімдердің педагогикалық тәжірибелерін жетілдіру мен бағалай білуге көмектесу,
сындарлы оқуға бағыттау іс-шаралары туралы ой қозғалды.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Аннотация
Поскольку в настоящее время приоритетным направлением является переход нашей
страны к знаниям, которые могут стать лидером среди стран мира, стран мира, в
частности, Сингапур, Финляндия, Великобритания, проанализировали достижения в
системе образования стран. Совершенствование педагогического опыта учителей, ценить и
помогать, направлять на обучение в конструктивных мероприятий возбуждено мысли.
Қ
азіргі кезде егемен елімізде әлемдік білім беру кеңістігіне енуге талпыныс басым. Білім
беру парадигмасы өзгеріп, білім берудің жаңа мазмұны пайда болды.
Мұғалімнің кәсіби дамуы үшін тәжірибелік дағдыларды қалыптастыруға, сонымен
қ
атар оқушылардың бойында қалыптастыратын дағдыларға қойылатын талаптарды
түбегейлі өзгертуге ерекше көңіл бөлініп отыр. XXI ғасыр дағдылары жүйесі мұғалімдер
арасында ынтымақтастық аясын кеңейтуді көздейді. Оқытудағы жаңа тәсілдер мұғалімнің
де өзгеруін талап етеді.
Тәуелсіз еліміз дүние жүзінің алдыңғы қатарлы елдеріне қосылуы үшін заман талабына
сай жаңа мазмұнды білім алуға жігерлі күш қайратымызды салып, білімді, ғылымды
дамытуымыз керек.
Бұл тұрғыдан зерделер болсам, көреген А.Байтурсынов «Білімсіз халық қанша бай болса
да байлығы басқа халықтың қолына көшеді» деп біліктілікпен айтып кеткен өсиетін тиек
ете келе, халықаралық зерттеулерге қатысқан әлем елдерінің нәтижелі көрсеткіштеріне зер
салдым.(4)
Әр елдің білім беру жүйесі қандай да бір мақсатты міндеттерді көздейді және
қ
айталанбас сипат беретін, қалыптасуы мен дамуының өзіндік тарихы бар екен.
«Әлем елдерін тану-білім азығы» деп ойлай отыра өзім зерделеген Сингапур елінің
білім беру жағдайына үңіле келе түсінгенім, Сингапур елінің білім жүйесіндегі табысты
жақтары бізге үлгі болатындай екен. Сингапур елінің соңғы 45 жыл ішінде құрылып, әлемдік
білім деңгейіндегі жетістіктерімен әлемді таң қалдырғаны баршамызға мәлім (5).
Сингапурдағы білім жүйесіндегі жетістіктеріне тоқтала кетсем: біріншіден, оқу,
санау, екіншіден, екі тіл білу міндеттілігін көздейді, үшіншіден, дене және адамгершілік
тәрбиесіне, төртіншіден, шығармашыл және тәуелсіз ойлауды дамыту. Білім жүйесіндегі
көрсеткіштерінің нәтижесіне тоқталатын болсақ, халықаралық тестілеуде үнемі жоғары
көрсеткіштерге иеленген.
«Болмасаң да, ұқсап бақ»-деп ұлы Абай атамыз айтқандай, біздің мектепте оқыту
мен оқуда білім сапасын арттыру жағдайында, өзіндік сыни көзқарастарын арттыру
жағдайында қолдануға болатын іс-әрекеттерге тоқталатын болсам: «сыныпты зерттеу»
(Lesson study) үрдісін, қалыптастырушы бағалауды, бағалаудың өзіндік критерийлерін,
математиканы оқытудың заманауи тәсілдерін, сыныпта бірлескен оқу әдісі мен ұжымдық
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
оқу әдістерін, сабақ беру барысында диалогтік оқыту, ақпараттық-коммуникативтік
технологиялар, сындарлы ойлау әдістерін қолдануды қолға алдым.
Сындарлы ойлау барысының тиімділігі: біріншіден ортақ проблема болады, олар бұл
мәселе бойынша бірлескен түсінік қалыптастырады, екіншіден идеялармен пікір алмасып,
бір-бірінің идеяларын талқылайды баға береді, үшіншіден ұжымдық білім мен түсінік
қ
алыптасады, төртіншіден өз ойларын дауыстап айтады, болжам, ұсыныстарын талқылап
ү
йренеді.
Бұл модуль оқушылардың да, мұғалімдердің де сын тұрғысынан ойлауды дамытуды
саналы және оймен қабылдауын көздейді.
Сингапурда білім жүйесінде АКТ-ны пайдалану кеңінен қолданыс тапқан. Атап
айтсақ: Интернет желісімен, өзіндік ізденіс жұмыс түрлерін ұйымдастырулары, оны
логикалық өңдеу мақсатында көздейтіндіктері, онлайн режимінде желі бойынша өздеріне
қ
ажетті мәліметтерді білікті мамандармен байланыс жасай отыра тауып білуге
толықтай жағдай жасалған.
Келесі еліміз-Финляндия дүние жүзіндегі білім берудегі бірден-бір көшбасшы ел.
«Финляндия елі нені жақсартты?» деген сұраққа жауап іздесек, бұл елдің реформасы
білімнің табысты болуы мен баланың қоғамға бейімделуіне ықпалдандырылған. Реформаның
негізгі аспектілері оқу бағдарламасын қайта құру, реформаның дидактикасы, мектепті
және білім сапасын басқару. Жас финдер тек сауаттылық бойынша ғана емес, сонымен
қ
атар математика және жаратылыстану ғылымдары бойынша көшбасшыларының бірі
болып саналады (3).
Менің ойымша, баланың қоғамға бейімделуі өз-өзіне деген сыни көзқарасының жоғары
болуында, деп ескере келе, оқушыларды сыни тұрғыдан ойлауға, іс-әрекетті зерттеу
ү
дерісін, қалыптастырушы бағалауды енгізу, математиканы оқытудың заманауи тәсілдерін
қ
олдану тиімді деп ойлаймын.
Финляндияда оқушыға сенім, мұғалімге сенім және мектепке сенім деген принциппен
жұмыс істейтінін анықтадым. Фин мектептерінде барлық бала бірдей, шағын топтарда
бірін-бірі оқыту арқылы оқыту жұмысы ұйымдастырылған. Егер оқушы бір пәннен
ү
лгермесе, мектеп оған жан-жақты көмектесуге міндетті, мысалы оған «мектеп
көмекшісі» жәрдем береді, әр сыныпта мұғалімнен басқа тәрбиешілері де болады екен.(3)
Мен мектепте оқушылардың сеніміне кіру үшін, «Сенім дәптерін», бағалау кезеңіндегі
формативті бағалауды, өзін–өзі бағалау критерийлерін қолдана отыра сендіру іс-әрекетін
жасауды ұсындым.
Бұл әрекет барысында оқушылар құрбы-құрдастарымен қарым-қатынас жасауға,
идеяларды ұсынуға және қорғауға, әртүрлі ұстанымдармен алмасуға, басқа
тұжырымдамаларға күмәнмен қарауға және талқылауға белсенді қатысуға мүмкіндік алады.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Айтылған жағдайлар мұғалім мамандығының мәртебесін көтеріп, әлеуметтік
жағынан қолдау мәселесін нұсқайды. Қазіргі таңда біздің елдің басым бағыты әлем елдерінің
арасында көшбасшы бола алатын білімге көшу болып табылады.
Келесі еліміз–Ұлыбритания. Білім беру жүйесі бойынша назар аударғаным, бұл
мектептің білім беру саласы төрт сатыға бөлінеді екен: мектепке дейінгі білім, міндетті
бастауыш, орта білім беру, мектептен кейінгі орта және жоғарғы білім беру. Бастауыш
мектеп сегіз жастан бастап оқытылады.(4)
Менің түсінігім бойынша, Британдық мектептің басты мақсаты-шығармашыл,
ө
зіне-өзі сенімді өз бетімен жұмыс істей алатын адам тәрбиелеу.
«Бұл ел білім саласын қалай дамытты?» деген ойға келетін болсақ, оқушыларды өз
беттерімен оқу дағдыларына қалыптастырылуы, оқу бағдарламалары оқушы талабы мен
қ
ызығушылықтарын ескере құрылуы, өз бетімен оқитын пәнді оқушының өзінің таңдауы,
алдарына қойған мақсатқа жетуге тынбай еңбектенуі жолдарын тілге тиек етуге болады.
«Жақсы дерлік те, жаман дерлік те бір әдіс жоқ. Олақтықтың белгісі–бір ғана әдісті
болу, шеберліктің белгісі-түрлі әдісті болу. Мұғалім орында жоқ әдісті табу керек, оларды
ө
зіне сүйеніш, қолғабыс нәрсе есебінде қолдану керек» - деген Л.Толстой сөзі өткен ғасырда
айтылса да, қазіргі ұстаздарға айтылғандай, әлі өз мәнін жоймаған асылдығымен қымбат
сөз (5).
Әлем елдерінің білім жүйесіндегі нәтижелі жетістіктеріне үңілетін болсақ, баланы
жеке тұлға ретінде қалыптастыра отыра, өздігінен білім алуға дағдыландырып, алған
білімдерін өмірде шынайы қолдана білуіне қолдау көрсетулері бізге үлгі.
Ә
лем елдеріндегідей жетістіктерге жетуге ұмтылуымызға бізге мемлекет тарапынан
барлық жағдай жасалған.
Білім беру мен білім алудағы жаңа тәсілдер, сыни тұрғыдан ойлануға үйрету; білім
беру үшін бағалау және оқытуды бағалау; білім беруде ақпараттық-коммуникациялық
технологияларды пайдалану; талантты және дарынды балаларды оқыту; оқушылардың жас
ерекшеліктеріне сәйкес білім беру және оқыту; білім берудегі басқару және көшбасшылық.
Сын тұрғысынан ойлау-ой жүгірту, тұжырым жасау, проблеманы шешу ұғымдарын
ашады. Неге сенуге болады?, Не істеу керек?, Қалай ойластыруға болады?, Қалай шешуге
болады? деген сұрақтар төңірегіндегі мағыналы ойды ашады. Сыни ойлау қай нәрсені де
болмасын терең ойлап, салыстыра талдау жасап, өз ой көзқарастарын білдіріп, өз ойларын
нақты да тұжырымды жеткізе білуі деп ойлаймын.
Оқушымен бірге мұғалімнің өзі де сыни ойлау арқылы оқытудың тиімділігін
арттыруға ықпалдасатынына көз жеткіздім. Қазақстан Республикасының педагог
қ
ызметкерлерінің біліктілігін арттыру курсының бірінші (ілгері) деңгей бағдарламасын
тәмамдау барысында мұғалімдердің бойындағы төмендегі дағдыларды қалыптастыру
мақсатын жүзеге асыруды жоспарладым. Іс-әрекеттегі зерттеуді жоспарлау және жүргізу;
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=46#ХХІ_ғасырдағы_білім_және_ғылымның_өзекті_мәселелері_/Актуальные_проблемы_образования_и_науки_в_ХХІ_веке


text:
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
-
Мектеп мұғалімдерінің тобына коучинг жүргізу;
-
Тәлімгерлік арқылы мектеп коучтеріне қолдау көрсету;
-
Мектеп тәжірибесін түрлендіру;
-
Ә
ріптестерге желілік қоғамдастық пен мұғалімдердің кәсіби
қ
оғамдастығы арқылы қолдау көрсету. [1,б.7]
Желінің даму басымдылығы: «Диалогтік оқыту арқылы оқушылардың ойлау
дағдыларын қалыптастыру». Ескерілетін табыс критерийлері: желілік қоғамдастықта
ө
зара байланыс орнайды, бірлескен оқу жүйесі құрылады, оқыту мен оқу үдерісінде мұғалімнің
іс-тәжірибесіне өзгеріс енгізу үшін кәсіби дағдысы жетіледі. Бұл баяндамада жаңа
форматтағы біліктілікті арттыру курсынан алған жеті модульді сабақ үрдісінде
ү
йлестіре пайдаланудың кейбір жолдары, практикада қолданылуы туралы ой қозғалады. Бұл
модульдерді сабақта мұғалім ұтымды пайдалана білсе, оқушының пәнге деген қызығушылығы
артып, шығармашылықпен жұмыстануға үйренетіндігі, сонымен бірге оқушы мен мұғалім
арасында ынтымақтастық орнап, сабақтың тиімділігі арта түсетіндігі айқындадған.
Оқыту мен оқудағы жаңа тәсілдердің ішінде ақпараттық- коммуникациялық
технологияларды пайдалану қоғамдағы өзгерістерді танып білуге және оларды тез
қ
абылдауда мол мүмкіндік береді. Жоспарланған сабақты тиімді өткізуге көмектеседі,
оқушының ой өрісінің дамуына, зерттеулік жұмыстар жүргізуіне ықпал етеді. Қазіргі білім
жүйесінің ерекшелігі - тек біліммен қаруланып қоймай, өздігінен білім алуды дамыта
отырып, үздіксіз өз бетінше өрлеуіне қажеттілік тудыру. Алдағы басты міндетіміз
мұғалімдердің педагогикалық тәжірибелерін жетілдіру мен бағалай білуге көмектесу,
сындарлы оқуға бағыттау екендігін естен шығармауға тырысайық.
Қ
орыта келе, белгілі педагог К.Ушинскийдің «Мұғалім – өзінің білімін үздіксіз көтеріп
отырғанда ғана мұғалім, ал оқуды, ізденуді тоқтатысымен оның мұғалімдігі де жойылады»
деген пікірімен аяқтағымыз келеді.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1.Мұғалімге арналған нұсқаулық . Бірінші (ілгері) деңгей. «Назарбаев Зияткерлік
мектептері» ДББҰ. Педагогикалық щеберлік орталығы, 2014
2.Үлестірме материалдар бірінші апта. Бірінші (ілгері) деңгей. Екінші басылым. 2014
3. ru.Wikipedia org/wiki. Образование в Финляндии
4. Шуканова Ф.К. // «Білім берудегі менеджмент», 2010, №4, 59-бет
5. кк.Wikipedia.org/wiki/ Сингапур. «Сингапурдың білім беру жүйесі»
ИСПОЛЬЗОВАНИЕ МОДУЛЕЙ НА УРОКАХ НОВОГО ФОРМАТА.
ИЗ ОПЫТА РАБОТЫ
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Иргибаева Гульмира Тлимисовна
ГУ «Октябрьская средняя школа»,
учитель математики
Карасуский район, Костанайскай область,
Казахстан
Түйін
Қ
азіргі әлемде болып жатқан өзгерістер, мұғалімге де әсер етеді, сондықтан
педагогика саласында мұғалімдерге қойылатын талаптар артты. Заманға сай мұғалім
негізгі үш сұрақты пайдалану керек. Педагогика саласында неге өзгеріс қажет? Оны қалай
іске асырады? Қандай іс әрекет жасау қажет? Мұғалім осы сұрақтарға іздене отырып,
мектепте жаңарады. Мұғалім білім жүйесінде оқыту барысында тиімді тәсілдерді қолдана
отырып, оқушының білімін жоғары нәтежеге жетелейді. Дарынды оқушыны тәрбелеу үшін,
мұғалім мектепте көшбасшы болу керек «Мұғалім - көшбасшы». Ол үшін мұгалім үнемі
кәсіби даму қажет, оқыту барысында тиімді тәсілдерді қолдану, әріптестермен
ынтымақты ортада жұмыс жасау, өз тәжірибесімен бөлісу.
Мұғалімнің міндеті оқушыны қалай оқу керектігін үйрету және оны жеке тұлға
ретінде қалыптастыру, өз біліміне жауапты болуға, қоршаған ортаға бейімдеу.
Ә
р бір іс-әрекет нәтижелі болу үшін, алдымен тиянақты жоспар құру қажет. Сапалы
сабақтар - сыныптың деңгейлеріне бейімделе құрылған ортамерзімді және қысқа мерзімді
жоспарлар, дұрыс пайдаланған модульдер және тәсілдер.
Төмендегі берілетін келесі сабақтар жеті модульді байланыстырып құрылған.
Тізбектелген сабақтар бір жүйеге қалаптастырылған, сондықтан сабақтарда тиімді
тәсілдер қолданып және мазмұны терең қарастырылған. Модульдарды тиімді пайдалана
отырып мұғалім өз мүмкіндіктерін жетілдіріп, сонымен қатар оқушының дамуына және
білім алу нәтижесіне ықпал етеді.
Аннотация
В современном мире востребован успешный человек, поэтому необходимо изменить
подходы в преподавании, следовательно, необходим «Успешный учитель». Современный
учитель обязательно должен знать три основополагающих вопроса: Почему должен
изменить подходы в преподавании? Как мы будем это делать? Что мы должны делать в
классе? И только в таком порядке произойдёт обновление школьного преподавания. Учитель
примет наиболее эффективные приёмы и формы обучения, в целях достижения высоких
результатов, которые в свою очередь приведут к лидерству ученика. В процессе воспитания
успешного ученика, на учителя ложится большая ответственность, то есть учитель
должен быть лидером «Учитель-лидер», профессионально развит, владеть всеми подходами
и методами эффективного преподавания, сотрудничать с другими учителями в рамках
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
лидерских групп и своих сетевых сообществ, распространять свои знания, которым могут
доверять учителя.
Задача учителя состоит в том, чтобы обучить учеников тому, как учиться, и
сформировать их как самоуверенных, независимых личностей с развитым критическим
мышлением и обладающих нравственными качествами, проявляющих компетентность в
цифровых технологиях. Любое дело, любой проект не может быть успешным, не будет
результативности, если не будет тщательно обдуман и к нему не будет составлен план.
Исходя из этих требований, составляются планы. Качественный урок – это качественно
спланированные среднесрочный и краткосрочный планы, правильно подобранные модули и
технологии в процессе обучения в аутентичных классах.
Данные последовательные уроки составлены в контексте семи модулей. Серии
последовательных уроков, обеспечивает целостность уроков, которые помогают учителю
более точно и целесообразно распределить материал. Таким образом, правильное
использование модулей, увеличивается образовательный потенциал учителя, которые в
свою очередь, приводят к положительной динамике результатов учеников.
Уроки составлены для 6 класса, предмет математика, Рассматривается раздел
«Функции», повторение пройденного материала. Повторение состоит из 4
последовательных уроков такие как, «Координатная плоскость», «Линейные функции» - 2
урока и «Система линейных уравнений».
Первый урок «Координатная плоскость», в котором основной упор ставится на
модуль «Информационно – коммуникационных технологий в преподавании и учении»
(ИКТ). Способность учащихся к применению в реальных жизненных ситуациях ИКТ во
многом зависит от эффективного преподавания учителя. Следование модулю
«Преподавание и учение в соответствии с возрастными особенностями учеников» поможет
учителю сконцентрировать мысли не на учебной программе, а на процессе обучения детей.
Используя модуль «Обучение критическому мышлению», планируется поэтапное
усложнение заданий. В завершении планируется применить модуль «Оценивание для
обучения и оценивание учения» в данном случае используется критериальное оценивание.
Фрагмент из урока.
Задание: По координатам построить рисунок «бабочка»
(0;0), (0;1), (0,5;1,5), (1,5;3), (1;2), (4;0), (6;3), (5,5;4,5), (2;3), (0,4;0,6),
(2,-1), (3,5;-1,5), (3; -3,5), (1,5; -3,5), (0,3;2,3), (0;-2), (0;-3).
Соединить в следующей последовательности:
(0;0)- (0,4;0,6)- (2;3)- (5,5;4,5)- (6;3)- (4;0)- (2,-1)- (3,5;-1,5)- (3; -3,5)- (1,5; -3,5)- (0,3;2,3)- (0;-2).
(0,3;2,3)- (0;-3).
(0,4;0,6)- (0;1)- (0,5;1,5)- (1;2)- (1,5;3).
Данные точки лежат в 1, 4 четвертях. Необходимо построить точки симметричные
данным, относительно оси Оу и соединить.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Второй урок «Линейные уравнения» - основным модулем является «Оценивания
для обучения и оценивание учения». Применяется критериальное оценивание, таким
образом, активизируется участие учеников в обучении. Используя данный модуль на
уроке, учитель и ученик смогут определить качество полученных знаний по данной теме
в целом, то есть дискрипторы помогут поэтапно выявить «пробелы».Выполнить
коррекцию выводов поможет модуль «Критического мышления». Фрагмент из урока.
Задание: Изобразите эскизы графиков функций в зависимости от чисел k и b.
Учащиеся заполняют таблицу.
Третий урок «Линейные уравнения» - основным модулем является «Критическое
мышление», где применяется таксономия Блума - это модель навыков мышления. Задания
подбираются таким образом, что будут развивать навыки: анализ - проверка и
классификация информации, систематизации информации, формулировка выводов, оценка
качества работы. Планируется провести самостоятельную работу. Индивидуальная
работа демонстрирует оперативное обрабатывание информации или рациональное
решение заданий, что помогает выявить одарённых и талантливых учеников. Фрагмент из
урока.
Задание:
Выбери, какая из формул задаёт описание следующей ситуации:
Турист проехал на автобусе 15 км от пункта А до пункта В, а затем продолжил движение
из пункта В в том же направлении, но уже пешком, со скоростью 4 км/ч. На каком
расстоянии от А будет турист через Х ч ходьбы?
а) у= 15х +4 в) у= 4х -15 с) у= 15х-4 d) у= 15 + 4х
Четвёртый урок - «Система линейных уравнений». Основной модуль «Новые
подходы в преподавании и обучении», способствующий созданию коллаборативной среды, в
котором ученики являются равноправными партнёрами, происходит процесс «Обмен
мыслями», применяется комулятивная беседа. Так же применяется модуль «Новые
подходы в преподавании», учитель должен стремиться создать такие условия, при которых
ученик стремился бы к самомотивации. Фрагмент урока. Обучающимся раздаются
карточки с заданиями, которые они решают в парах сообща.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Задание: Для спортивного зала привезли 5 сеток с баскетбольными мячами и 2 сетки с
волейбольными мячами, всего 23 мяча. Через неделю привезли 3 такие же сетки с
баскетбольными и 1 сетку с волейбольными мячами, причем баскетбольных мячей привезли на 5
больше, чем волейбольных. Сколько мячей в каждой сетке?
Актуальность модуля «Оценивание для обучения и оценивание учения»
заключается в создании учителем условий для максимального влияния образовательного
процесса на развитие саморегуляции ребёнка. Различные формы оценивания должны влиять
на развитие потенциала ученика для улучшения обучения. Оценивание объективно если
есть измерители, такие как тестёры или определены критерии оценивания любого вида
деятельности ученика.
В каждом уроке учитывается возрастные особенности учеников – модуль
«Преподавание и учение в соответствии с возрастными особенностями учеников»,
рассматривается бихевиористический подход в обучении, в котором основой является
среда. Когниативный подход в обучении – интерес к знанию, процесс получения знания.
Для решения этих задач могут применяться следующие компоненты:
· создание положительного эмоционального настроя на работу всех учеников в ходе
урока;
· использование проблемных творческих заданий;
· стимулирование учеников к выбору и самостоятельному использованию разных
способов выполнения заданий.
Таким образом, серия последовательных уроков, требует от ученика проявления
определенных умений и навыков: проблематизации, целеполагания, организации и
планирования деятельности, самоанализа и рефлексии, презентации, коммуникативности,
толерантности. Именно эти качества помогут ученику успешно реализоваться в
обществе.
Список литературы:
1.
Руководство учителя. 2016г
2.
«Психология думающего учителя» А.Бизяев.
3.
Интернет ресурсы.
ОБЛАЧНЫЕ ТЕХНОЛОГИИ В ОБРАЗОВАТЕЛЬНОМ ПРОЦЕССЕ
Коваленко Марина Васильевна
КГУ «СШ №14 имени Ю.А. Гагарина»,
учитель физики, информатики и вычислительной техники,
город Петропавловск, Казахстан
Түйін
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Осы жұмыста білім беру кеңістігіндегі ақпараттық технологияның орны көрініс ереді,
бұлттық технология туралы түсінік беріліп, аса мәлім оқытудың интерактивті
сервистері ұсынылған. Сонымен қатар физика пәнін оқытуда Web-технологиясы үрдісін
қ
олданудың артықшылығы ерекшеленген.
Аннотация
В данной работе представлено место информационных технологий в образовательном
пространстве, дано понятие облачных технологий, представлены наиболее популярные
образовательные интерактивные сервисы. А также выделены преимущества использования
Web-технологий процессе преподавания физики.
Общеизвестно, что нельзя двигаться вперед с
головой, повернутой назад, а потому недопустимо в
школе XXI века использовать неэффективные,
устаревшие технологии обучения, изматывающие и
ученика, и учителя, требующие больших временных
затрат и не гарантирующие качество образования...
М. Поташник
Важным прогрессирующим фактором многих происходящих в обществе процессов и
явлений, вызванных глобальным изменениями в мире является процесс информатизации. И
как следствие внедрение информационных технологий во все отрасли современного
производства, в быт и общественную жизнь. Владение современными информационными
технологиями так же естественно как читать и писать. Эта совокупность умений
рождает у современного человека новый стиль мышления. Он по новому подходят к
решению возникающих задач, к организации собственной деятельности.
Эти изменения не могли не затронуть современную систему образования. Переход
всего общества от постиндустриального общества к информационному ставит перед
образовательной сферой огромную проблему - повышение качества и увеличение количества
учебной информации при оставшемся прежнем учебном времени, за которое должна быть
изучена вся эта информация. Благодаря внедрению в процесс обучения информационных
технологий появились неограниченные возможности для индивидуализации и
дифференциации учебного процесса, переориентирование его на развитие мышления,
воображения как основных процессов, необходимых для успешного обучения. Возможность
работы на компьютере обеспечивает эффективную организацию познавательной
деятельности учащихся. Повышается качество обучения и результативность знаний.
Активными сторонами образовательного процесса и субъектами деятельности
являются учитель и ученик, при этом происходит их взаимодействие. Взаимодействие -
это сущностная характеристика образовательного процесса, особый тип отношений его
субъектов, процесс деятельностного и личностного обмена между учителем и учеником
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
студентами, постоянно развивающийся процесс интеграционной деятельности субъектов,
включающей в себя целевой, мотивационный, деятельностный, процессуальный аспекты [1].
На современом этапе образования ученику определяется центральное место в
образоваетльном процессе. При таком подходе главным итогом образовательного процесса
являются результаты обучения с точки зрения знания, понимания и способностей, а не
средства и методы обучения, которые используют педагоги для достижения этих
результатов. Происходит смещение акцентов с преподавания на учение как активную
образовательную деятельность ученика.
Такой подход учитывает личностные особенности и потребности учащихся, делает
упор на самостоятельную деятельность и рефлексию, на повышение личной
ответственности за результаты обучения.
И сама роль учителя претерпевает изменения. Ему необходимо сгенерировать
партнерские отношения с учеником, позволяющие достичь ясности и прозрачности
требований, не только к уровню учебных достижений, но и к процессу контроля.
Необходимо наладить «обратную связь» с учеником, сделать доступными для всех
заинтересованных сторон результаты обучения и их анализ.
В свою очередь образовательный процесс требует от ученика большей степени
вовлеченности, развития своих умений работать с оригинальной информацией,
пользоваться разнообразными формами доступа к информации и ее оценке [2].
Реализация данных направлений возможна благодаря внедрению в образовательный
процесс инноваций. Здесь, несомненно, особая роль принадлежит информационно-
коммуникативным технологиям (ИКТ), которые выступают средством интерактивного
обучения. Информационные технологии – это совокупность современной компьютерной
техники, средств телекоммуникационной связи, инструментальных программных средств,
обеспечивающих интерактивное сопровождение современных технологий обучения [3].
В последние время активную позицию среди средств ИКТ занимают облачные
технологии, с помощью которых можно осуществлять электронное взаимодействие.
Оказывается «Облако» — это не всегда продукт конденсации водяного пара, плывущего по
небу.»[4] Облачные технологии – форма обработки данных, в которой компьютерные
ресурсы предоставляются пользователю как Интернет-сервис. Пользователь имеет доступ
к собственным данным, но не может управлять и не должен заботиться об
инфраструктуре, операционной системе и собственно программном обеспечении.
Огромное количество Web-сервисов в данный момент разработано специально для
наполнения
образовательного
процесса.
Использование
и
внедрение
этих
сервисов
в
образовательный
процесс
позволяет
разнообразить
уроки,
обучать
на
практике
владению
информационными
технологиями,
расширять
возможности
преподавания,
что
доказывает
необходимость
активной
работы
в
новом
направлении
-
«облачных»
технологиях.
|


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=47#ГУ_«Октябрьская_средняя_школа»,___учитель_математики___Карасуский_район,_Костанайскай_область,___Казахстан


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=47#ОБЛАЧНЫЕ_ТЕХНОЛОГИИ_В_ОБРАЗОВАТЕЛЬНОМ_ПРОЦЕССЕ___Коваленко_Марина_Васильевна____КГУ_«СШ_№14_имени_Ю.А._Гагарина»


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=47#ХХІ_ғасырдағы_білім_және_ғылымның_өзекті_мәселелері_/Актуальные_проблемы_образования_и_науки_в_ХХІ_веке


text:
|
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ векеХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Условно
большинство
образовательных
интерактивных
сервисов
можно разделить на следующие большие группы:
1.
Виртуальные доски: Popplet, WikiWall, Writeboard, RealtimeBoard.
2.
Графические редакторы (+анимация, коллажи): artPad, FotoTricks,
Glogster, ImageChef, Photoshop, Picadilio, Smore.
3.
Презентации, публикации, видеоролики (mix): Animoto, Calameo,
Magnoto, Prezi, PhotoPeach, Slideshare.
4.
Офисные
технологии,
документ-сервисы:
DocMe,
Google
Документы, SkyDrive.
5.
Органайзеры, информеры: DreamsBoard, Google календарь, LinoIt.
6.
Работа с группами, планировщики, закладки: BobrDobr, Google
группы, Symbaloo, Stixy.
7.
Визуализация данных: Сacoo, Mind42, Mindomo, WordCloud, Word It
8.
Вебинары,
конференции,
встречи:
AnyMeeting,
Joint.me,
Onwebinar,Tinychat.
9.
Карты: Googleкарты, Quickmaps, Wikimapia.
10.
Сайты, блоги, визитки: Blogger, OnePage, Tumblr, Wix.
11.
Тесты, опросники: Google форма, Pollservice, Simpoll, Webanketa.
12.
Мультимедиа сервисы: Mp3Cut, Playcast, Widgetbox, ZooBurst,
Loopster.
13.
Ленты времени: Dipity, Timerime, Timetoast.
14.
Дидактические игры и занятия: BrainFlips, Flashcard Machine,
JeopardyLabs, JigsawPlanet, LearningApps, ProProfs, PuzzleCreation, Wixie,Zondle,
15.
Фабрика кроссвордов и т.д. [5]
Подобные сервисы активно применяются на уроках физики. Создан
целый
ряд
web-сервисов,
адаптированных
на
потребности
данной
дисциплины. Н.В. Апросинкина [6] полагает, что ускорить и упростить
работу ученикам и учителю на уроке позволит:
использование мультимедиа-технологий при изучении учебного материала;
интенсивное
использование
компьютеров
как
инструмент
повседневной учебной работы учащихся и педагогов;
изменение содержания обучения физики;
реализация межпредметных связей физики с другими учебными предметами;
разработку
методов
самостоятельной
поисковой
и
исследовательской
работы
учащихся
в
ходе
выполнения
учебных
тпоиск
и
обработка
информации
в
рамках
изучаемого
материала
с
использованием Интернета
использование электронных таблиц для решения задач;
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
проведение виртуальных практикумов и лабораторных работ;
подготовку учителей к работе с новым содержанием, новыми методами и
организационными формами обучения.
Сервисы стали популярны среди учеников, так как позволяют решать
необходимые им задания и автоматически генерировать готовые решения. Внедрение
облачных технологий в образование активизирует мотивации учащихся к изучаемому
предмету, помогает развивать внимание, память, повышает вербальные способности и
умение анализировать полученную информацию. Применение облачных технологий
позволяет сделать урок интересным и продуктивным.
Облачные технологии эффективно использовать в обучении не только на
различных этапах занятий, но и в самостоятельной работе учащихся. Высока их роль в
реализации проектной и исследовательской деятельности, особенно, в коллективной. С
помощью облачных технологий реализуется непрерывность общения сразу в нескольких
направлениях: учитель - ученик, ученик - ученик и ученик - компьютер.
Безусловно,
подобные
сервисы
дают
огромное
преимущество,
но
использовать их нужно аккуратно, так как это может привести к негативным
результатам.
Говоря о преимуществах «облачных» технологий, не стоит умалчивать
и об опасностях, которые они таят.
Первая опасность – зависимость от наличия сети. Неосмотрительно
надеяться на Интернет, имея единственную копию вашего выступления в
облаке, особенно, если вы, к примеру, отправляетесь на конференцию в
другой город. Надо сохранять копии документов и в локальных папках на
компьютере, и на мобильных носителях. Вторая проблем – незащищенность
персональных данных: не стоит хранить в облаке ценную конфиденциальную
информацию. Есть прекрасная поговорка, согласно которой давать в долг
можно только ту сумму, которую вы готовы подарить. Аналогично и с
облачными технологиями. Доверять им можно только те данные, с которыми
вы без особого сожаления готовы расстаться.
Подводя итог, можно сделать вывод: сервисы Web 2.0. раскрывают огромные
возможности
для
физического
образования.
Внедрение
и
активное
использование новых образовательных технологий в учебном процессе изменяет методику
обучения,
позволяя,
наряду
с
традиционными
методами,
приемами
и
способами
взаимодействия,
использовать
персональный
компьютер,
анимации,
моделирование
физических
процессов,
способствующие
развитию
творческого
мышления,
созданию
наглядных
образов
на
уровне
сущности,
межпредметной
интеграции
знаний,
активизируя учебную деятельность учащихся.
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Литература:
1. Витвицкая, Л.А. Деятельностный подход к проблеме взаимодействия
субъектов образовательного процесса. // Высшее образование сегодня. – 2009. – № 6. - С.
.55 – 58.
2. Витвицкая, Л.А. Развитие взаимодействия субъектов образовательного
процесса университета: автореф. дис. …докт. пед. наук/ Л.А. Витвицкая, Оренбург, 2012
3. Красильникова, В.А. Информатизация образования: понятийный аппарат //
Информатика и образование, 2003. - N4. - С.21-27.
4.
Емельянова О. А.
Применение облачных технологий в образовании // Молодой
ученый. — 2014. — №3. — С. 907-909
5. Гуманова М.В., Щипанкина Е.С. Использование «облачных технологий» на
уроках физики //Академия педагогических идей «Новация». – 2015. – № 07 (декабрь). – АРТ
59 эл. – 0,2 п. л. –URL: http://akademnova.ru/page/875548
6. Апросинкина Н.В. Современные образовательные технологии на уроках физики.
URL: http://festival.1september.ru/articles/609257/
МАТЕМАТИКА САБАҒЫНДА БЕЛСЕНДІ ӘДІС-ТӘСІЛДЕРДІ ҚОЛДАНУ
Қуанбаева Аманкелді
"№13 орта мектебі" ММ,
математика пәні мұғалімі,
Ақтөбе қаласы, Қазақстан
Түйін
Білім беру үрдісін ақпараттандыру – жаңа ақпараттық технологияларды пайдалану
арқылы дамыта оқыту, дара тұлғаны бағыттап оқыту мақсаттарын жүзеге асыра
отырып, оқу – тәрбие үрдісінің барлық деңгейлерінің тиімділігі мен сапасын жоғарлатуды
көздейді.
Елбасының Қазақстан халқына кезекті Жолдауы елімізде жүріп жатқан
реформалардың қарқынды да жүйелі дамуына айрықша серпін берді. "Қазақстан
экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында" атты бұл Жолдауда ел
ө
міріне елеулі оң өзгерістер әкелуге бағытталған саяси - экономикалык және әлеуметтік
саладағы аткарылатын жүмыстарды жеделдетудің жаңа тетіктері көрсетіліп, білім беру
мен кәсіптік мамандар даярлаудағы жаңа міндеттер айқындалады.
Аннотация
Благодаря использованию новых информационных технологий в учебном процессе
информирования развивающего обучения, индивидуально-ориентированное обучение с
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
реализацией целей обучения направлена на повышение качества и эффективности на всех
уровнях образовательного процесса.
Сообщение интенсивных продолжающихся реформ президента в стране и дали новый
импульс развитию системы. "Экономическая, социальная и политическая модернизация"
Это послание направлено принести значительные позитивные изменения в политической и
экономической жизни страны и показывает новые механизмы ускорения работы,
проводимой в социальной сфере, образования и профессиональной подготовки специалистов,
определяемых новыми задачами.
Қ
азіргі уақытта Қазақстанда білім берудің өзіндік ұлттық үлгісі қалыптасуда. Бұл
процес білім парадигмасының өзгеруімен қатар жүреді. Білім берудегі ескі мазмұнның орнына
жаңасы
келуде.
А.Я.Коменскийдің,
И.Гербардтың
дәстүрлі
объект-субъектілі
педагогикасының орнын басқасы басты, ол – балаға оқу қызметінің субъектісі ретінде өзін өзі
ө
зектілендіруге, өзін танытуға және өзін өзі жүзеге асыруға ұмтылатын дамушы
тұлға ретінде қарауға бағытталған. Мұндай жағдайда педагогикалық процестің маңызды
құ
рамы – оқу ісіндегі субъектілер – оқытушы мен оқушының тұлғалық бағытталған өзара
ә
рекеті болып табылады.
Жаңа технология әдістері әрбір оқушының шығармашылықпен жұмыс істей білуіне, өз
бетімен жұмыс істеп, қорытынды жасай алуына, адамгершілік қасиеттерін
қ
алыптастыруға, жүйелі білім алуға жетектейді. Яғни оқытудың дамытушы және
тәрбиелеуші ықпалының пәрменділігін арттыру көзделеді. Қандай да бір жаңа
технологияны алсаңыз да, ондағы қолданылатын әдіс-тәсілдер бір-бірімен байланысты
немесе ұқсас деуге де болады. Мысалы, ұжымдық оқыту тәсілі сабақты ұйымдастыруда
төрт түрлі тәсілді пайдалануды ұсынады:
1.
Жекелей жұмыс – сыңары ауыспайтын жұп.
2.
Жұптық жұмыс – сыңары ауысатын жұп.
3.
Топтық жұмыс – тақырып алмасу.
4.
Ұ
жымдық жұмыс – білімді есепке алу, тексеру, жазба жұмысы.
Ал, модульдік оқыту технологиясында оқытуды ойын түрінде ұйымдастыру
және әр түрлі белсенді формаларды (топтық, жеке және жұппен жұмыс, диспуттар,
пікірталастар) қолдану оқытудың міндетті шарты болып табылады.
Оқытудың жаңа технологияларын қарастыра келе, мен модульдік оқыту
технологиясын математика пәніне де лайық технология деп таныдым.
8-сыныптағы алгебра пәніндегі жаңа ұғымдарды енгізуге арналған тарауларға
берілген сағат сандарын жекелей де, екі тарауды біріктіріп те модульге енгізуге болады. Бұл
пән мұғалімінің өз шеберлігіне байланысты. Кіріспе бөлімінде тірек сызбаларды жасап, сол
белгілік үлгілерге сүйене отырып түсіндіру тиімді және аталмыш модульдің кіріспе
бөлімінде оқушылар бағдарламаның осы тарауын неге және не үшін оқып үйренулері
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
керектігін, өздері нені меңгеріп үйренулері тиіс, алдағы жұмыстың негізгі оқу міндеті
қ
андай екенін түсінеді.
Модульдік оқытудың сөйлесу бөліміндегі оқыта үйрету ойындарына қатыса
отырып, оқушылар неғұрлым аз шаршайды, оқу қызметінен көбінесе жағымды эмоциялар
алып, қанағаттанады. Сондықтан сөйлесу бөлімінде қай ойынды қай кезеңде пайдалануға
көңіл бөлу керек. Мысалы, «Қарлы кесек» ойынын сөйлесу бөлімінің 1, 2, 3-ші сабақтарында
пайдалану тиімді. Сееббі бұл ойында тақырыпты тақырыпты көру, оқу, сөйлесу, тыңдау
мүмкіндігі іске асады.
Егер сабақ танымдық қызметтің өзінен жағымды эмоциялар алатындай
ұ
йымдастырылса, жақсы нәтиже береді. Бұл үшін мұғалім әр сабақта балаға психологиялық
қ
олдау көрсетуі, психологиялық жйлы орта туғызуы қажет. Ол үшін мынадай қағидаларды
басшылыққа алуы тиіс:
1.
Балаларға әрқашан сенім көрсетуі.
2.
Оқушыларға оқытудың мақсаттары мен міндеттерін белгілеп, нақтылауға
көмектеседі.
3.
Оқушылардың оқуға деген ішкі қызығушылығына мән беру.
4.
Оқушы қиындыққа кездескенде әрқашан кеңес алуға болатын тұлға ретінде
тұруы.
5.
Мұғалім мен әрбір оқушы үшін осындай рольде болуы.
6.
Топтық өзара әрекетке белсенді түрде қатысуы.Топтың көңіл-күйін сезіну,
қ
абылдау қабілетін дамыту.
7.
Топтың өз сезімін ашық білдіруі.
8.
Ө
зін өзі жақсы білуі.
Ол үшін мұғалім берілген модуль бойынша оқу материалдарының тұтас
мазмұнын оқып, зерттеуі тиіс, Екіншіден, негізгі мағынаны білдіретін түйінді ұғымдарды,
сөздерді табуы керек , олардың өзара байланысын анықтауы керек. Тұтас тақырып бойынша
тірек сызбаларын құрастыра білуі тиіс. Оқу модулінің тұтас мазмұны бойынша тестілік
тапсырмалар құрастыру, т.б. жұмыстар даярлау қажет.
Сыни тұрғыдан ойлауға үйрету стратегиясы оқушылардың жаңа білімді
меңгеруде берілген ақпарат туралы ойлау, талдау, бағалауда алынған ақпаратты одан әрі
жетілдіруге бағытталған пәндік шешім болып табылады. Сыни
тұрғыдан
ойлауын
жетілдіру барысында сабақта әр түрлі әдіс –тәсілдерді қолданам: жоғары төмен мәртебелі
сұрақтар, Венн диаграммасы, ыстық орындық, семантикалық карта, бесжолды өлең.
Аталған тапсырмаларды орындау кезінде оқушылардың жауаптарын талдай отырып
ойларын еркін, ашық жеткізетіндігін, болжам жасай алатындығын, ұшқыр ойлап оны
дәлелдеуге мүмкіндіктерінің артқанын байқалады. Мысалы: Венн диаграммасы арқылы «Жай
бөлшектерді
қ
осу»
және
«Жай
бөлшектерді
азайту»
ережелерін
пайдаланып айырмашылығы мен ерекшеліктерін постерға түсіріп салыстыру біледі және
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
оларды бір ортақ бөлімге келтіруге болатына арқылы сыни түрде сипаттама бере алатыны
анық.Осы тапсырманы орындау барысында ерекше көзге түскен оқушылар өзінің постерін
жақсы қорғайды. Бекітуге барлық топтарға постер берліп, мысалы "теңдеу" деген сөзге
бесжолды өлең құрастыруға тапсырма берілді. Бес минуттың ішінде тапсырмаларын
орындап, қорғайды.Осы тапсырма оқушылардың математикалық тілін дамытуға жақсы
көмектеседі.
Сабақты
қ
орытындылау
мақсатында
"Ыстық
орындық"
ә
дісін
пайдаланып ойын ойнатам.Ортаға өз еркімен бір оқушы шығып, оған басқа топтар
сұрақтар қояды.Барлық сұрақтарға жауап беруге тырысады. Оқушыларды сын тұрғысынан
ойлауға, тақырыпты талдауға,салыстыруға, сол арқылы есептердің шешімін табуға,
ө
здерінің іс-әрекетін ұйымдастыра отырып талдауға, жинақтауға, шешім қабылдауға
ұ
йретудемін. Қызығушылықты ояту мақсатында оқушыларға тақырапқа сай сұрақтар
қ
ойып, сол сұрақтарға жауап беріп, осы қойылған сұрақтар арқылы ассоциация жасатып,
постер қорғауға мүмкіншілік беремін.Осы тапсырманы орындай отырып топтастыру
жасап постерлерін қызығушылықпен орындап, қорғайды. Постерлерін қорғай отырып, екі
топ бір-біріне «Екі жұлдыз, бір ұсыныс» әдісі бойынша бір-бірін бағалап, екі жетістікетері
мен бір ұсыныстарын айтып кетеді.Сәтті жерлерін екі жұлдыз,ал болашақта кемшіліктер
жібермесе
деген
ұ
сыныс
ә
дісі
бойынша
бағалауда
қ
атты
қ
ызығушылық
танытқаны байқалады.
Білім беруге заман талабы тұрғысынан жеке тұлғаны дамытудағы қоғамның
рухани және адамгершілік құндылықтарын қалыптастыруда білім беру саласына – баса
назар аударарлық мәселе. Баланың қызығушылық қабілеттерін дамыту «қабілет» ұғымының
мәнін терең түсініп алуды талап етеді. Қазіргі кезде бұрын тәжірибеде болмаған жаңаша
оқытудың тиімді тәсілдерін қолданып, жетістікке қол жеткізіп,оқушының сабаққа деген
қ
ызығушылығы артып келе жатқанына көз жеткіздім.
Достарыңызбен бөлісу: |
|
|


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=48#ХХІ_ғасырдағы_білім_және_ғылымның_өзекті_мәселелері_/Актуальные_проблемы_образования_и_науки_в_ХХІ_веке


title:
Қ

олданылған әдебиет - Сборник материалов Международной научно-образовательной конференции

text:
|
Қ
олданылған әдебиет:
1. Мұғалімге арналған нұсқаулық.
2. «Математика» республикалық ғылыми-әдістемелік журнал
3.
«Мектептегі
математика
тарихы»,
авторы
Г.И.Глейзер
4.«Матемтика тарихынан», авторы А.Собалақов
Мукашева Шынар Сабитовна
, Ақтөбе қаласы
№51 гимназия
КВАДРАТ ИРРАЦИОНАЛДЫҚТЫҢ ЛАЙЫҚТЫ БӨЛШЕКТЕРІНІҢ
РЕКУРРЕНТТІК ҚАСИЕТТЕРІ
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
Мукашева Шынар Сабитовна
№51 гимназия,
математика пәні мұғалімі,
Ақтөбе қаласы, Қазақстан
Түйін
Бұл мақалада егер
квадрат иррационал сан болса, онда
-ның шексіз тізбек
бөлшекке жіктелуінде лайықты бөлшектердің алымдары және бөлімдері
-шы ретті
рекуррентті тізбектер құрайтындығы дәлелденген.
Аннотация
В работе доказана теорема: если
квадратичная иррациональность в разложении
которой в бесконечную периодическую цепную дробь длина периода равна двум, то
последовательности
знаменателей
и
числителей
являются
рекуррентными
последовательностями четвертого порядка.
Кез келген
иррационал саны,
...
1
...
1
1
2
1
0
n
a
a
a
a
бір ғана әдіспен шексіз тізбек бөлшекке жіктелетіндігі белгілі. Мұнда
,...
2
,
1
,
,
0
i
N
a
Z
a
i
Анықтама. Егер
нақты иррационал саны бүтін коэффициентті квадрат
көпмүшеліктің түбірі болса, онда
саны квадрат иррационал сан деп аталады. [1]
Теорема (Эйлер-Лагранж). Кез келген квадрат иррационал сан шексіз периодты тізбек
бөлшекке жіктеледі. Және керісінше: кез келген шексіз периодты тізбек бөлшек квадрат
иррационал санға тең болады.[2]
Теорема. Егер
квадрат иррационал сан болса, онда
-ның шексіз тізбек бөлшекке
жіктелуінде лайықты бөлшектердің алымдары және бөлімдері
-шы ретті рекуррентті
тізбектер құрайды. Мұнда
-ның шексіз тізбек бөлшегінің периоды. [1]
Теореманың жалпы дәлелдемесі
2
болғандағы жағдайға ұқсайтындықтан тек осы
жағдаймен шектелеміз.
Теореманың дәлелдемесі. (
2
)
квадраттық иррационал сан болсын және
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
...
1
1
1
1
1
...
1
1
2
1
0
b
a
b
a
b
b
b
b
k
деп аламыз.
;
1
0
0
0
b
Q
P
;
1
1
0
1
1
1
b
b
b
Q
P
…
,
1
,
0
0
0
Q
b
P
,...,
,...,
1
1
1
0
1
1
b
Q
b
b
P
,
,
2
1
2
1
k
k
k
k
k
k
k
k
Q
Q
b
Q
P
P
b
P
,
,
2
1
1
1
k
k
k
k
k
k
Q
aQ
Q
P
aP
P
,...
,...
1
2
1
2
k
k
k
k
k
k
Q
bQ
Q
P
bP
P
,...
,
1
,
1
k
k
k
Q
Q
Q
тізбегінің рекуррентті екендігін дәлелдейміз. Ыңғайлы болғандықтан
'
,...,
'
,
'
,
'
1
2
1
1
0
1
n
k
n
k
k
k
Q
Q
Q
Q
Q
Q
Q
Q
белгілеуін енгіземіз. Теореманы дәлелдеу үшін
,...
'
,...,
'
,
'
1
0
n
Q
Q
Q
тізбегінің тудырушы функциясын қарастырамыз, яғни
...
'
...
'
'
'
2
2
1
0
n
n
x
Q
x
Q
x
Q
Q
x
f
Мұнда
'
'
'
'
'
'
'
'
'
'
'
'
3
4
5
2
3
4
1
2
3
0
1
2
Q
bQ
Q
Q
aQ
Q
Q
bQ
Q
Q
aQ
Q
(1)
x
f
x
f
x
f
1
0
қосындысы ретінде жазамыз [3]. Мұнда
...
'
'
'
...
'
'
'
5
5
3
3
1
1
4
4
2
2
0
0
x
Q
x
Q
Q
x
f
x
Q
x
Q
Q
x
f
Енді осы функцияларды түрлендіреміз:
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
.
'
'
'
'
0
2
1
0
1
2
2
2
2
'
1
2
1
2
1
2
'
0
1
2
2
2
'
1
2
1
2
'
0
2
1
2
2
'
1
2
'
0
1
2
2
'
'
0
0
x
f
x
x
axf
Q
x
Q
x
x
Q
ax
Q
x
Q
x
aQ
Q
x
Q
aQ
Q
x
Q
Q
x
f
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
Осы секілді
.
'
'
'
'
'
...
'
'
'
1
2
0
0
1
1
1
2
1
2
'
1
1
2
2
'
1
1
2
1
1
2
'
2
'
1
1
1
2
1
2
'
1
5
5
3
3
1
1
x
f
x
Q
x
f
bx
x
Q
x
Q
x
bQ
x
Q
x
Q
bQ
x
Q
x
Q
x
Q
x
Q
x
Q
x
Q
x
f
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
n
Осы екі теңдіктен
x
f
0
және
x
f
1
функциялары үшін мынадай теңдеулерсистемасына
келеміз
x
Q
bxQ
x
f
x
x
bxf
Q
x
axf
x
f
x
'
'
1
'
1
1
0
1
2
0
0
1
0
2
Бұл системаны
x
f
0
,
x
f
1
белгісіздері бойынша Крамер ережесімен шешеміз.[1]
.
1
2
1
2
1
1
2
4
2
2
4
2
2
x
ab
x
abx
x
x
x
bx
ax
x
.
1
'
1
'
'
'
1
'
'
'
'
1
'
0
2
2
0
2
1
0
0
2
1
0
0
0
Q
bQ
ax
x
Q
x
x
Q
bQ
ax
Q
x
x
Q
bxQ
ax
Q
.
'
'
'
'
1
'
'
'
1
0
'
1
'
0
3
1
0
0
2
1
0
0
2
1
bx
Q
Q
Q
b
x
x
x
Q
bQ
bx
Q
x
x
Q
bxQ
bx
Q
x
Олай болса,
;
0
0
x
f
1
1
x
f
және
Рекуррен
тті
тізбектердің
жалпы теориясы
0
1
0
1
2
2
'
'
3
'
'
0
0
1
0
1
0
'
'
3
'
'
'
2
0
1
0
0
1
1
0
4
2
1
'
1
'
'
'
2
1
f x
f
x
f x
Q
x
ax
bQ
Q
x
x b Q
Q
Q bx
Q
Q bx
Q
abQ
aQ
x
bQ x Q
x
ab
x
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
ХХІ ғасырдағы білім және ғылымның өзекті мәселелері /Актуальные проблемы образования и науки в ХХІ веке
бойынша
x
f
-тің коэффициенттер тізбегі төртінші ретті рекурренттік тізбек
құ
райды. Ол тізбек
санының лайықты бөлшектерінің бөлімдерінің тізбегі. Дәл осы секілді
алымдар тізбегі де 4-ретті рекурренттік тізбек болатындығын дәлелдеуге болады.
Ә
дебиеттер тізімі
1.
Л.Эйлер. Введение в анализ бесконечных. Том І. Издание второе. Государственное
издательство физико-математической литературы. М.,1961
2.
Д. Пойа. Математика и Правдоподобные рассуждение, изд. иностранной
литературы, М.1957.
3.
А.И.Маркушевич. Возвратные последовательности. Популярные лекции по
математике. Издательство «Наука». Главная редакция физико-математической
литературы, М.,1975
4.
А.Кофман. Введение в прикладную комбинаторику. Издательство «Наука».
Главная редакция физико-математической литературы, М.,1975
5.
Н.Н. Воробьев. Числа Фибоначчи, изд. «Наука», главная редакция физико-
математической литературы, М.,1969
6.
Г.Полиа, Г.Сеге, Задачи и теоремы из анализа, изд., «Наука», главная редакция
физико-математической литературы, М.1978
ЕКІ ЖӘНЕ ҮШ ТАҢБАЛЫ БІРДЕЙ ЖӘНЕ ДЕ АЙНАЛЫҚ ТҮРДЕГІ
САНДАРДЫҢ АЙЫРМАСЫНЫҢ ФОРМУЛАСЫ
Орын Миржан Досымұлы
№8 орта мектебі,
математика пәні мұғалімі,
Ақтөбе қаласы, Қазақстан
Түйін
Бұл ғылыми мақалада екі және үш таңбалы бірдей және де айналық
түрдегі сандардың формулалары қорытылған. Олардың орындалуы үшін
шарттар көрсетілген. Сонымен қатар кестеде түрінде жүйеленген.
Достарыңызбен бөлісу: |
|
|


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=49#ЕКІ_ЖӘНЕ_ҮШ_ТАҢБАЛЫ_БІРДЕЙ_ЖӘНЕ_ДЕ_АЙНАЛЫҚ_ТҮРДЕГІ___САНДАРДЫҢ_АЙЫРМАСЫНЫҢ_ФОРМУЛАСЫ______Орын_Миржан_Досымұлы


url: http://emirsaba.org/sbornik-materialov-mejdunarodnoj-nauchno-obrazovatelenoj-konfe.html?page=49#ХХІ_ғасырдағы_білім_және_ғылымның_өзекті_мәселелері_/Актуальные_проблемы_образования_и_науки_в_ХХІ_веке