text:
Дескриптор:
- Құралдардың суретін қарындашпен салады.
|
ҚБ:«Жұлдызша»
|
|
|
Соңы
|
|
Оқушылар
дың бірін-бірі, өзін өзі бағалауға негізделген, бұл тәсілдің мақсаты өзін және құрбыларын әділ бағалауға үйрету.
|
|
|
Тексерілді : Х.Мүшекенова
Бөлім
|
Жақсыдан үйрен ,жаманнан жирен
|
Мұғалімнің аты-жөні:
|
Ж.Сатанова
|
Пән/Сынып:
|
Көркем еңбек 3 «Б» сынып
|
Күні
|
13.10.2023
|
Сабақтың тақырыбы
|
Жақсыдан үйрен, жаманнан жирен» бүктемелі кітабын жасаймыз.
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты
|
3.1.3.1 – орындау техникасын негіздеп таңдай отырып, шығармашылық идеялар мен сезімдерін (көңіл күйі, мінезі) көрсету;
3.2.2.1 – аса күрделі əдістер мен тəсілдерді пайдаланып, материалдарды (көркемдік, табиғи жəне жасанды) жəне құралдарды қолдану, эксперимент жүргізу;
3.2.4.1 – қауіпсіздік техникасын сақтап, материалды жəне құралдарды қолдану;
|
Сабақтың мақсаты:
|
орындау техникасын негіздеп таңдай отырып, шығармашылық идеялар мен сезімдерін (көңіл күйі, мінезі) көрсету;
|
Саралап оқыту тапсырмалары
|
Ұжымдық жұмыс
Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
|
Жеке жұмыс
Тапсырманы ұсыну, оқушылар өз бетімен орындауы
|
Кезеңдері
|
Педагогтың әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Басы
|
«Өз күлкіңмен бөліс!» жылулық шеңбер
Балалар шеңбер құрып тұрады,бір-біріне жылы сөздер айтып,әдемі күлкілерін сыйлайды.педагог үй жануарларын атап шығуды және неліктен үй жануарлары деп аталатынын естеріне түсіруін сұрайды. С андар арқылы
Ортаға бала санына қарай 3 түрлі сан қойылады Оқушылар қағазды алып, артындағы сандар бойынша топтасады.
Жұмыс ережесін келісу
Сабақта бір-бірімізді сыйлаймыз, тыңдаймыз!
Уақытты үнемдейміз!
Нақты,дәл жауап береміз!
Сабақта өзіміздің шапшаңдығымызды, тапқырлығымызды көрсетеміз!
Сабаққа белсене қатысып, жақсы баға аламыз!
Оқу мақсатын таныстыру
Күтілетін нәтижені анықтау
|
Тапсырманы орындаған оқушыны мадақтау,толықтыру жасау, тиімді кері байланыс орнату.
|
Смайликте ҚБ
|
2 3 сандар суреттері
|
Ортасы
|
Талқылауға арналған сұрақтар мен жауаптар: 1. Жағымды сезім неден көрінеді? (Қандай қасиеттерді жақсы деп айтасың?) Жауап. Достарымен араласқанда, жақсы жаңалық естігенде, қонақ келгенде, саяхатқа шыққанда, жақсы кітап оқығанда (кино көргенде, мұражайға барғанда), жақындарым мен достарыма барғанда, ауа райы жақсы болғанда қуанамын. Жақсы қасиеттерге мейірімділік, сөзде тұру, құпияны сақтай білу, өз ойын білдіре білу т.б. жатады. 2. Не нәрседен жиренесің? (Қандай қасиеттерді жаман деп ойлайсың?) Жауап. Жағымсыз жаңалықтар, өзің немесе жақының ауырғанда, бір нәрсені қатты күтіп, ол орындалмағанда, ауа райы нашар болғанда, өзің істегің келмеген нәрсені істегенде жағымсыз сезімде боласың. Жағымсыз қасиеттерге менмендік, мақтаншақтық, қорқақтық, біреуді ренжіту, сөзінде тұрмау, сөзшеңдік, дөрекілік, селқостық және т.б. жатады. 3. Кітап жасау барысында қандай әсерлегіш құралдарды пайдалануға болады? Жауап. Түс, сызық, штрих, қарама-қарсылық заңы, пішім, өлшем.
|
Тапсырманы орындаған оқушыны мадақтау,толықтыру жасау, тиімді кері байланыс орнату.
Белсенді оқу тапсырмалры
|
ҚБ:«Жұлдызша» әдісі
|
1 2 3 суреттері
|
Соңы
|
.
|
Өз ойын жеткізеді
|
ҚБ смаилик
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы:№ Сені қоршаған орта. Симметрия дегеніміз не?

text:
Мұғалімнің аты-жөні:
|
|
Пән/Сынып:
|
Көркем еңбек
|
Күні
|
|
Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:
|
|
Сабақтың тақырыбы:№
|
Сені қоршаған орта.
Симметрия дегеніміз не?
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты
|
Суреттегі штрихтің əсерлілігі. Бояу жағындысы – кескіндемеші-суретшінің əсерлегіш құралы.
|
Сабақ мақсаты:
|
Барлық оқушылар жасай алады:
• өзінің шығармашылық жұмысының идеясын, жасалу жолдары мен қолданған материалдары туралы айта алады;
Оқушылардың көбі жасай алады:
• Алған білімі бойынша жоба жасап, мұғалімнің көмегімен түсіндіре алады.
Оқушылардың кейбірі жасай алады:
• Тақырыпқа байланысты қосымша тапсырмаларды орындай алады.
|
Саралап оқыту тапсырмалары
|
Ұжымдық жұмыс
Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
|
Жеке жұмыс
Тапсырманы ұсыну, оқушылар өз бетімен орындауы
|
Уақыты
|
Кезеңдері
|
Педагогтың әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
|
Басы
|
Ынтымақтастық атмосферасы қалыптастырылады.
«Миға шабуыл» әдісі арқылы оқу мақсаттары ашылады.
-Біздің қолымыздағы суреттегілер туралы не айта аласыңдар?
- Бұл не үшін қажет
-Ендеше бүгінгі сабақта ою өрнектердің суретін салатын боламыз.
|
|
|
Су , ұлттық ою өрнектер суреттері
|
|
Ортасы
|
Ширату тапсырмасы.
Талқылауға арналған сұрақтар мен оған берілетін жауаптар: 1. Табиғат дегеніміз не? Жауап. Табиғат – адамды қоршаған орта. Табиғатты адам жасаған жоқ, ол ұзақ даму нәтижесінде пайда
болды. Теңіз, мұхит, өзен, тау мен тас, шөл дала, өсімдіктер мен жануарлардың бәрі табиғатқа жатады. 2. Табиғат нысандарын атаңдар. Жауап. Табиғат нысандары – микроағзалар, өсімдіктер мен жануарлар және адамның өзі. 3. Неліктен табиғатты басты суретші деп атайды? Жауап. Түсі, пішіні әртүрлі гүлдер мен өсімдіктерге, жануарларға назар салып қарасаң, табиғаттың нағыз суретші екеніне көзің жетеді. Суретшілердің туындыларынан көріп жүргеніміздің бәрі табиғаттан алынған. 4. Симметрия деген не? Жауап. Кез келген заттың оң жағы мен сол жағы сәйкес келсе (бірдей болса), екі жағы бірдей симметрия деп аталады. 5. Симметрия құбылысын қай жерден көруге болады? Жауап. Жан-жануарлар: аңдар, құстар, жәндіктер симметриялы. Ағаштағы жапырақтар, гүлдер, басқа да көптеген заттар симметриялы
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-seni-orshafan-orta-simmetriya-degenimiz-ne-v2.html#Оқушылардың_көбі_жасай_алады:_•_Алған_білімі_бойынша_жоба_жасап,_мұғалімнің_көмегімен_түсіндіре_алады._Оқушылардың_кейбірі_жасай_алады


Дескриптор:
- Дененің өз пішінін өзгертуін атайды -2балл.
Спорт түрлерін атайды-2балл.
Дескриптор: Фотосуреттерге қарап, олардың іс әрекетіне түсінік береді-2балл.
- Материалдың қалыңдығының серпімділік күшіне әсер етуін анықтайды-2балл.
|
Оқулық
Оқулық
|
Кері байланыс
5 мин
|
Кері байланысты «Менің сөзім» әдісі арқылы береді.
Оқу тапсырмасы: Мәтінді түсініп оқу.
|
Түсінгені туралы ой қорытады. Тапсырманы жазып алады.
|
ҚБ қойылады.
|
|
Директордың оқу ісі
жөніндегі орынбасары:_____________Р.Р.Ноғайбаева
Қысқа мерзімді жоспар
Жаратылыстану 14-сабақ
Бөлім:
|
Табиғат физикасы. Күш және қозғалыс.
|
Мұғалімнің аты-жөні
|
Адилбаева Г.Е.
|
Күні:
|
|
Сынып: 3
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы
|
Ауырлық күші дегеніміз не?
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
3.5.1.2 ауырлық күшін зерттеу және оның білінуіне мысал келтіру
3.1.2.1 ақпарат көзінің түрлерін анықтау
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар: ауырлық күшін зерттейді, оның білінуіне мысал келтіре алады.
Көптеген оқушылар: ақпарат көздерінің артықшылығы мен кемшілігін анықтай алады.
Кейбір оқушылар: тақырып бойынша сұрақтар құрастырып, жауап бере алады.
|
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі/ уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Ұйымдастыру,
өзін –
өзі тексеру
Өткен білімді еске түсіру
8 мин
|
Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру ширату жаттығуларымен өтеді.
Өткен тақырыпқа шолу:
-Неліктен дене өз пішінін өзгертеді?
-Бастапқы пішініне қайта келе алатын денені қалай атайды?
-Дене серпімділік қасиетін жоғалта ма?
-Серпімділік күш аттракционды қалай пайдаланады? Түсіндір.
-Серпімділік күші жоғалып кетсе, біздің өміріміз қалай өзгереді?
-Материалдың қалыңдығы серпімділік күшіне әсер ете ме?
Жаңа тақырыпты ашу «Ой қозғау» әдісімен жүреді.:
-Спортпен шұғылданып жүрген балаларды бақыла. Әр суретте допқа не болады?
-Неліктен доп жылдамдығы мен бағытын өзгертеді?
- Олай болса бүгінгі сабағымызда ауырлық күші туралы оқып білетін боламыз.
Сабақ мақсаты жария етіледі.
|
Ширату жаттығуларын орындайды.
Өткен тақырыпқа қатысты сұрақтарға жауап береді.
Тақырыпты шығарады.
|
Сұрақтарға жауап берген оқушыны «Ауызша мадақтау» әдісімен бағалау. Жауабын толықтыру, тиімді кері байланыс жасау.
Дескриптор:
- Өткен тақырыпқа қатысты сұрақтарға жауап береді-2балл.
|
|
Жаңа білім
15 мин
2 мин
Бекіту
15 мин
|
(Ұ) 1- тапсырма «Еркін әңгіме» әдісімен орындалады.дәптермен жұмыс болады.
А) Мәтінмен жұмыс:
Жер барлық денелерді: адамдарды, теңіз бен мұхит суын, үйлерді, Ер серіктерін өзіне тартады. Жердің денелерді өзіне тарту күшін ауырлық күші деп атайды.
Ә) Суретпен жұмыс:
-Табиғатта қандай құбылыстар ауырлық күшінің әсеріне бағынады? Сондай құбылыстарға мысал келтіріңдер.
-Зілтемір неге ауыр?
-Денені көтергенде біз оның ауырлық күшін жеңеміз. Ауырлық күші дененің массасына қалай бағынады? Түсіндіріп көріңдер.
Сергіту сәтінде қазақ күйіне билейді.
(Т, Д) 2-тапсырмада «Ойлан, жұптас, талқыла» әдісімен жүзеге асырылады.
А) Зертте.
Қай дене жерге тезірек құлайды: ауыры ма, әлде жеңілі ме?
Ә) Ойлан.
Жерді бұрғылап тесіп шығып, сол тесікке денені түсіріп алса не болады?
|
Сұрақтарға жауап береді.
Суретті талдайды.
Тапсырманы орындайды.
Билеп сергиді.
Суретті талдайды. Тәжірибе жасайды. Сұрақтарға жауап береді.
|
Дескриптор:
- Ауырлық күшінің әсеріне бағынатын құбылыстарды сипаттайды-2балл.
- Ауырлық күші дененің массасына қалай бағынатынын түсіндіреді-2балл.
Дескриптор:
- Зерттеу жүргізіп, жерге тезірек құлайтын денені анықтайды-2балл.
- Сұраққа жауап береді-2балл.
|
Оқулық
сурет
Оқулық
|
Кері байланыс
5 мин
|
Кері байланысты «Шеринг» әдісі арқылы береді.
Оқу тапсырмасы: Мәтінді түсініп оқу.
|
Түсінгені туралы айтады. Тапсырманы жазып алады.
|
ҚБ қойылады.
|
|
Бұл ҚМЖ-ны өзгелерге таратуға болмайды, авторлық құқықты сақтаңыз. Егер осындай дайын ҚМЖ немесе БЖБ, ТЖБ алғыңыз келсе, +77764531215 нөміріне ватсапқа жазыңыз (звонокқа жауап бермеймін).
3-тоқсанға 5 пәннен БЖБ, ТЖБ 2 нұсқада алуға болады.
Оның ішінде:
математикадан 3 бжб,1 тжб
қазақ тілінен 2 бжб, 1 тжб
әдебиеттен 2 бжб, 1 тжб
дүниетанудан 1 бжб
жаратылыстанудан 1 бжб, 1 тжб болады.
БЖБ-лардың мақсаты, дескрипторымен балл қою кестесі, рубрикасы болады.
ТЖБ-лардың тапсырма сипаттамасы, дескрипторымен балл қою кестесі болады.
БЖБ, ТЖБ-лар биылғы курста берілген жаңа шаблонда жасалады және ЖБ алатын уақытқа қарай почталарыңызға жіберіледі.
Достарыңызбен бөлісу: |


title:
Дескриптор:
- Дененің өз пішінін өзгертуін атайды -2балл.
Спорт түрлерін атайды-2балл.

Дескриптор


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-serpimdilik-kshi-ajda-pajda-boladi-ou-bafdarlam.html?page=2#Дескриптор:_-_Ауырлық_күшінің_әсеріне_бағынатын_құбылыстарды_сипаттайды-2балл._-_Ауырлық_күші_дененің_массасына_қалай_бағынатынын_түсіндіреді-2балл._Дескриптор


title: Сабақтың тақырыбы Серпімділік күші қайда пайда болады? Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
Ұйымдастыру,
өзін –
өзі тексеру
Өткен білімді еске түсіру
8 мин
|
Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру ширату жаттығуларымен өтеді.
Өткен тақырыпқа шолу: «Жедел жауап» әдісі арқылы жүреді.
- Өткен сабақта қандай тақырыпты өттік? -Созылған резеңке неліктен бастапқы пішініне қайтып келеді, ал иілген сым сол күйінде қалады? -Қозғалтқышты сөндірген соң мәшине неге алысқа кете алмайды? -Денеге бір уақытта бірнеше күш әсер ете ала ма?
-Серпімділік күші қайда бағытталады?
-Әртүрлі материалдан жасалған ұзындығы бірдей денелер қалай созылады?
Жаңа тақырыпты ашу «Мюссенберг» әдісі арқылы жүреді.
-Берілген әріптер арасынан мағыналы сөздерді тауып, тақырыпты шығарыңдар.
Раэлищнзсерпімділікндпвдпкүшіивқмқайдадпщқжпайдавдгвқболадыбқшсн
- Қандай сөйлем шықты?
- Олай болса, бүгінгі сабағымызда серпімділік күші қайда пайда болатыны жайлы оқып білетін боламыз.
Сабақ мақсаты жария етіледі.
|
Ширату жаттығуларын орындайды.
Сұрақтарға жауап береді.
Тақырыпты шығарады.
|
Дескриптор: Денеге бір уақытта әсер ететін күштер туралы әңгімелейді-2балл.
Оқушылар жауабын толықтыру, тиімді кері байланыс жасау.
|
|
Жаңа білім
15 мин
2 мин
Бекіту
15 мин
|
(Ұ) 1- тапсырма «Еркін әңгіме» әдісімен орындалады. Дәптермен жұмыс болады.
А) Сөздікпен жұмыс:
Серпімділік күші,серпімсіз,серпімді
Ә) Жедел жауап.
-Неліктен дене өз пішінін өзгертеді?
-Бастапқы пішініне қайта келе алатын денені қалай атайды?
-Дене серпімділік қасиетін жоғалта ма?
Б) Шаманы өлшеу.
-Суға секіру –спорттың бір түрі.
Сырықпен секіру-жеңіл атлетика спортының бір түрі.
Б) Суретпен жұмыс.
- Неге ағаштардың бұтақтары ауыр салмақтан сынбайды?
- Адам өсімдіктерге қалай көмектесе алады?
- Анасы кір жуып болған соң, Эврика кір жаюға көмектесті.
- Ол барлық киімдерді ілгенде не болады?
- Киім кепкенде жіп қалай өзгерді?
- Сен жіптен киімді алған кезде ше?
Сергіту сәтінде қазақ күйіне билейді.
(Т, Д) 2-тапсырмада тәжірибелік кезең жүзеге асырылады.
А) Ойлан.
Аттракциондар қалай істейді? Ойын -сауық сабағына бару ұнай ма? Саған қандай аттракцион ұнайды?
Серпімділік күш аттракционды қалай пайдаланады? Түсіндір.
-Серпімділік күші жоғалып кетсе, біздің өміріміз қалай өзгереді?
Ә) Зертте.
Материалдың қалыңдығы серпімділік күшіне әсер ете ме?
Саралаудың «Тапсырма» тәсілі жүзеге асады.
Кейбір оқушыға:
-Серпімділік күші туралы сурет салып дәлелде.
|
Сұрақтарға жауап береді.
Суретті талдайды.
Тапсырманы орындайды.
Спорт түрлерін атайды
Билеп сергиді.
Тапсырманы орындайды. Сұрақтарға жауап береді.
|
|


title: Қызыл маркерлер тобы - Сабақтың тақырыбы Серпімділік күші дегеніміз не? Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
Қызыл маркерлер тобы:
Жасыл маркерлер тобы:
Дескриптор:
серпімділік күшін зерттеу және оның білінуіне мысал келтіреді.
серпімділік күші туралы білімді түсінеді.
серпімділік күшіне мысал келтіреді.
Қ.Б:Бас бармақ арқылы бір-бірін бағалау. Талдау
Жұмыс дәптеріндегі жазылым тапсырмаларын орындау
Берілген сұраққа жауап беріп, тапсырмаларды талапқа сай орындайды.
Белсенді оқу тапсырмалары
(топта, ұжымда)
Жұмыс дәптеріндегі жазылым тапсырмаларын орындау
|
Форматив
ті бағалау
ҚБ: Бас бармақ арқылы бір-бірін бағалау.
ҚБ: От шашу арқылы бір-бірін бағалау.
|
Оқылым, жазылым тапсырмалары.
|
Соңы
|
Жинақтау
Әр бала тамшыға өзі жасаған жақсы істерін немесе өзінің бойындағы жақсы қасиеттерін стикерге жазып жеткізеді. Іліп жатқанда әрқайсысы өзгелерге, айналасына өзі жасаған жақсылықтарын, қасиеттерін жария етеді.
|
Оқулықтағы қосымша тапсырмалар.
|
ҚБ: Бағдаршам көздері арқылы бір-бірін бағалау
|
Топтық тапсырмалар.
|
Кері байланыс
|
Бағалау
Рефлексия (жеке,жұпта,топта, ұжымда)
Оқушыларға «Ашық микрофон» кері байланыс парағы таратылады. Оқушылар өздері белгілейді.
|
Сабақтан алған әсерлерін стикерге жазып, суретін жібереді.
|
«Ашық микро
фон»
|
«Ашық микрофон»
кері байланыс парағы
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-serpimdilik-kshi-degenimiz-ne-ou-bafdarlamasina.html?page=2#Қ.Б:Бас_бармақ_арқылы_бір-бірін_бағалау._Талдау_Жұмыс_дәптеріндегі_жазылым_тапсырмаларын_орындау


title: Сабақтың тақырыбы Серпімділік күші дегеніміз не? Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
Басы
|
Психологиялық ахуал қалыптастыру.
Сергіту жаттығуы
«Мен ақылды баламын» әр бала өздерінің жақсы қасиеттерін атап, қалай өсіп келе жатқандарын айтады.
Мыс: Мен Балнұр, балдай тәтті үйдің еркесімін. Мен Асқар, барлығынан біліміммен барлығынан асып түссем деймін т.б.
«Бір сөзбен» әдісі барысында оқушылар берілген сөздердің ішінен бүгінгі сабақтағы жағдайын сипаттайтын үш сөзді таңдайды. (қуаныш, немқұрайлылық, шабыт, зерігу, сенімсіздік,сенімділік,рахаттану,алаңдау)
Жұмыс ережесін келісу
Алдыңғы білімді еске түсіру (ұжымда)
|
Психологиялық ахуалға берілген тақпақтарды дауыстап айтып, тілді жаттықтыру және жаңа сабаққа назар аудару.
Оқушылар сұраққа жауап береді, жұмысты берілген түріне қарай орындайды.
|
ҚБ: От шашу арқылы бір-бірін бағалау.
|
Психологиялық ахуал.
Алдыңғы білімді еске түсірутапсырмалары.
|
Сабақтың ортасы
|
Ширату тапсырмасы. Білу
Серпімділік күші дегеніміз не?
Заттардың пішіні қандай болады?
Түсіну
Серпімділік күші – дененің сыртқы пішіні мен көлемінің өзгеруі нәтижесінде пайда болатын күш. Дененің қалпын өзгерту үшін оны созуға, қысуға, бұрауға немесе майыстыруға болады. Дененің өзгеруі серпімді және пластикалық (серпімсіз) деп бөлінеді. Сер-
пімді өзгеру кезінде сырттан әсер ететін күш өз әсерін тоқтатқанда, дененің серпімділігі жойылып, оның пішіні мен мөлшері қайта қалпына келеді. Егер сыртқы күштің әсерін алып тастағаннан кейін де дене бұрынғы пішіні мен мөлшерін қайтара алмаса, дененің мұндай өзгеруіпластикалық /серпімсіз деп аталады. Серпімділік күші денені бастапқы қалыпқа келтіруге тырысады және де-
нені өзгертетін сыртқы күшке қарама-қарсы бағытталады. Серпімділік күші дененің өзгеруіне пропорционалды: егер дене қатты өзгеріске түссе, онда серпімділік күшінің де күші қатты болғаны. Дене бастапқы қалпына қайтып келсе, серпімділік күші жоғалады.
ҚБ: Отшашу арқылы бір-бірін бағалау. Қолдану
Белсенді оқу тапсырмалары.
Көк маркерлер тобы:
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-serpimdilik-kshi-degenimiz-ne-ou-bafdarlamasina.html#ҚБ:_Отшашу_арқылы_бір-бірін_бағалау._Қолдану_Белсенді_оқу_тапсырмалары._Көк_маркерлер_тобы


title: Сабақтыңтақырыбы: Серпімділік күші,Гук заңы Оқубағдарламасынасәйкесоқытумақсаттары

text:
Сабақтың басы:
(5-7 мин)
|
Ұйымдaстыру кезеңi
Оқушылaрмен сәлемдесу, түгендеу.Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
Үй тапсырмaсын сұрау
Бағдаршам-тексеру әдісі арқылы оқушылардың өткен тақырыптaр бойынша үй тапсырмaсын тексеру
Топтaстыру: «Пазль» әдісi aрқылы 3 топқa бөлу.
1-топ: Деформация
2-топ: Серіппе
Ой шоғырландыру
«Кроссенс» әдiсі арқылы жaңа сабақтың мақсатын айқындау
|
Әр бала қолына қызыл және жасыл түсті қағаз алады. Мұғалім қойған бірнеше сұраққа байланысты балалар қолындағы қағазын көтереді. Сұраққа жауабы дайын болса, "жасыл" түсті, сұрақ жауабын білмейтін болса "қызыл" түсті қағазды көрсетеді.
элементтер арасындағы байланысты табып,реттілігін анықтайды.
|
ҚБ
Ынтaландыру әдісі арқылы
|
|


title: -тапсырма. Жұптық жұмыс - Сабақтыңтақырыбы: Серпімділік күші,Гук заңы Оқубағдарламасынасәйкесоқытумақсаттары

text:
2-тапсырма. Жұптық жұмыс.
“Диагностикалық сұрау”
әдісі бойынша кестелер тарату
3-тапсырма. Жеке жұмыс
Деңгейлік есептер (жеке)
I топқа тапсырма
1.Қатаңдығы 1кН/м қандай күштің әркетінен 4 см-ге сығылады?
2.Болат серіппе 260Н күштің әсерінен 40мм-ге созылды. Серіппенің қатаңдығы неге тең?
II топ
1.4 Н күштің әрекетінен 8 см-ге созылған серіппенің қатандығын табыңдар.
2.Егер серіппеге массасы 3 кг жүк ілсек, ол 1,5 см-ге созылады. Егер оған тағы да массасы 4 кг жүк ілсек, серіппенің ұзаруы қандай
ЕБҚ үшін тапсырма
Тест.
1.Р.Гук өзінің заңын қай жылы тұжырымдады?
A)1661
B)1660
C)1665
D)1662
2.Гук заңының өлшем бірлігі?
A)Ньютон
B)Ватт
C)Вольт
D)Джоуль
Сергіту сәті.
Деформация түрлеріне сәйкес дене мүшелерін қозғалту
Оқушылар мұғалімді мұқият тыңдайды.
Білу және түсіну
«Қобдишадағы сұрақтар» Әр топ өздеріне берілген сұрақтарға жауап жазады,қорғайды.
Оқушылар жұп болып кестелерді толтырады.
Оқушылар есептеулер жүргізу негізінде серіппенің қатаңдығын, ұзындығын анықтайды.
Жеке дәптерлеріне орындайды.
|
Дескриптор бойынша бағалау.
Әр дұрыс жауапқа 1 балдан
Дескриптор бойынша мұғалімнің бағалауы.
Бағалау критерийі Дискриптор
Гук заңына байланысты күрделі есептер шығарады.
1.Гук заңының формуласын біледі 2.Есеп шартын жазады
3.Гук заңының формуласын түрлендіріп,серіппенің қатаңдығын анықтайды
4.Гук заңы формуласынан серіппенің ұзаруын өрнектеп шығарады
|
https://youtu.be/97uXF_QB8Hk
Видеоролик Суреттер
Слайд
Оқулық
|
Сабақтың соңы:
(3 мин)
|
Рефлексия
“Эйлер шеңбері” әдісі бойынша Не? Қалай? Неге? Нәтиже? деген мәселер бойынша идеялар сараланады .
Үй тапсырмасы:
Жаңа тақырыпты қайталау
|
А-4 параққа, шағын дәптерге Эйлер шеңбері
сызылып, кезекпен идеялар талқыланып, жазылады.
|
|
А-4
|


url: http://emirsaba.org/sabatitairibi-serpimdilik-kshiguk-zai-oubafdarlamasinasejkesoi.html#Сабақтың_ортасы:_35_мин__Жaңа_тaқырыпты_меңгеру_Білім_алушыларға_жаңа_білімді_меңгерту_үшін_«Түсіндіру_және_сипаттау»


title: Дескриптор - Сабақтың тақырыбы: Серпімді механикалық толқындар. Бойлық және тұрғын толқындардың теңдеуі. Бөлімі

text:
Дескриптор
-сұрақтарға жауап береді
Жалпы балл -2
|
Оқулық 11 – сынып
|
«Миға шабуыл» әдісі
5 мин
|
1-тапсырма
77–78-суреттерде көрсетілген толқын
көзінің графигі мен толқын графигін қарастырыңдар. Толқын
көзі тербелісінің амплитудасын, периоды мен жиілігін, толқын ұзындығын және оның таралу
жылдамдығын анықтаңдар.
|
Оқушылар бұрынғы білімдерін пайдалана отырып, берілген графикке талдау жасайды.
|
Дескриптор:
- Толқын
көзі тербелісінің амплитудасын, периоды мен жиілігін, толқын ұзындығын және оның таралу
жылдамдығын анықтайды
Жалпы балл - 2
|
ДЭ
Презентация
Оқулық 11-сынып.
|
Сабақтың ортасы.
10 мин
|
2-тапсырма
1. Тербеліс жиілігі 440 Гц камертон тудырған ауадағы дыбыстық қума толқынның теңдеуін
жазыңдар. Тербеліс амплитудасы 2 мм, дыбыстың ауада таралу жылдамдығы 340 м/с.
2. Циклдік жиілік пен толқындық санды анықтаңдар.
|
Оқушылар берілген теңдеуден туынды алады, дәптерге жазады.
|
Дескриптор:
- Циклдік жиілік пен толқындық санды анықтайды
Жалпы балл -2
|
ДК экраны
11-сынып оқулығы
|
Сабақтың соңы.
«Білгеніңмен бөліс»әдісі
Жеке жұмыс
5 мин
Рефлексия
3 мин
|
Білім дағдысы: Түсіну
Кестені толтырыңыз.
Еркін
|
Еріксіз
|
Гармониялық
|
Ішкі күштердің әсерінен пайда болады
|
Сыртқы күштердің әсерінен пайда болады
|
Физикалық өлшемі косинус немесе синус заңымен өлшенеді.
|
«Бағдаршам» әдісі арқылы кері байланыс. Бүгінгі сабақта қандай жаңа, қызықты нәрселер білдіңдер?
Сабақ кезіндегі белсенділігіне қарай бағдаршам түстерін таңдаймыз.
Үй тапсырмасы: 12 жаттығу
|
Оқушылар берілген кестені толтырады.
|
Дискриптор: -тербеліс түрлерін ажырата алады.
Жалпы балл -1
|
ДК экраны
11-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
|


title: Сабақтың тақырыбы: Серпімді механикалық толқындар. Бойлық және тұрғын толқындардың теңдеуі. Бөлімі

text:
Серпімді механикалық толқындар. Бойлық және тұрғын толқындардың теңдеуі.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты
11.5.1.1 - ауадағы тұрғын дыбыс толқындарының пайда болуын зерттеу;
11.5.1.2 - графикалық әдісті қолданып түйіндер мен шоғырларды анықтау және тұрғын толқындардың пайда болуын түсіндіру
Сабақтың мақсаты:
Барлық оқушылар істей алады: ауадағы тұрғын дыбыс толқындарының пайда болуын зерттей алады;
Көптеген оқушылар істей алады: графикалық әдісті қолданып, түйіндер мен шоқтықтарды анықтай аласыңдар және тұрғын толқындардың пайда болуын түсіндіре алады;
Кейбір оқушылар істей алады: Гюйгенс прин ципін және механикалық толқындарда дифракциялық көріністі бақылаудың шарттарын түсіндіруді үйренесіңдер.


title: Сабақтың тақырыбы Сәулет жобасын жасаймыз (макет) Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
Педагогтің аты-жөні
|
|
Күні:
|
|
Сынып:
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы
|
Сәулет жобасын жасаймыз (макет)
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
3.2.3.2 әртүрлі тәсілдермен және материалдармен (ермексаз,
қолданыстан шыққан, қағаз материалдары) көлемді пішіндер
жасау;
|
Сабақтың барысы.
|
|
Сабақтың
уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Басы
|
Психологиялық ахуал қалыптастыру.
«Ғажайып жылулық шынжыры» жылулық шеңбері.Балалар бір-біріне жмиып күлу арқылы ,жылы күлкілерін сыйлайды.Педагог күлкінің маңызына тоқтайды.
Жұмыс ережесін келісу
Сабақта бір-бірімізді сыйлаймыз, тыңдаймыз!
Уақытты үнемдейміз!
Нақты,дәл жауап береміз!
Сабақта өзіміздің шапшаңдығымызды, тапқырлығымызды көрсетеміз!
Сабаққа белсене қатысып, жақсы бағааламыз!
Алдыңғы білімді еске түсіру (ұжымда)
|
Психологиялық ахуалға берілген тақпақтарды дауыстап айтып, тілді жаттықтыру және жаңа сабаққа назар аудару.
.
|
ҚБ: От шашу арқылы бір-бірін бағалау.
|
Психологиялық ахуал.
Алдыңғы білімді еске түсірутапсырмалары.
|
Ортасы
|
Сәулет кешендерін суреттеу, өз ойын түсіндіру,
мұғалімнің және оқулықтағы сұрақтарға жауап беру.
Тірек сөздер: сәулет кешендері, сәулет ансамблі, сәулет өнері, өнер туындылары, кезең-кезеңімен сурет салу, жобаны біртіндеп жақсарту.
Талқылауға арналған сұрақтар мен оған берілетін жауаптар:
Сәулет өнері дегеніміз не?
Жауап. Сәулет өнері – түрлі ғимараттарды жобалау және тұрғызу.
Сен тұратын қалада әдемі сәулет туындылары көп пе? Жауап. Оқушылардың тұратын жеріне қарай жауаптар әртүрлі болуы мүмкін. Кейбір жауаптарды түсіндіріп өткен дұрыс.
Есіңде қалған әдемі ескерткіштер бар ма? Оларды атап, суреттеңдер. Ол ғимараттарды қай қалада көрдің- дер?
Жауап. Тек қаланы атап қоймай, ғимараттарды да суреттеп, қандай ғимараттар екенін айтуды тапсырады (стадион, театр, мұражай, тұрғын үй және т.б.).
Қалаларыңда алуан түрлі және әдемі ғимараттар болғанын қалайсыңдар ма?
Жауап. Толық жауап беріп, қалаларға әр алуан және әдемі ғимараттар не үшін керек екенін түсіндіру керек Сәулет құрылыстары қандай болу керек?
Жауап. Олар берік болуы тиіс (қауіпсіз, ыңғайлы, әдемі).
Барлық оқушылар: суретті кезең-кезеңімен салу мүмкіндіктерін біледі. Кезеңмен жұмыс істеп, жұмыстарын жақсарта алады.
Оқушылардың көпшілігі: құрылыс нобайын жасау барысында әсерлегіш құралдарды пайдалана алады.
Кейбір оқушылар: болашақ құрылыстың қызметін, идеясын анықтай отырып, нобайын жасайды.
|
Берілген сұраққа жауап беріп, тапсырмаларды талапқа сай орындайды.
Белсенді оқу тапсырмалары(ұжымда)
Жұмыс дәптеріндегі жазылым тапсырмаларын орындау
|
Форматив
ті бағалау.
ҚБ: Бас бармақ арқылы бір-бірін бағалау.
|
Оқылым, жазылым тапсырмалары.
|
Соңы
|
Жаңа білім мен тәжірибені қолдану
Топтық жұмыс. «Галлерияда ой шарлау»
Берілген тақырыпта топтық жұмысы жүргізіліп, әр топтың жұмысы қабырғаға ілінеді де, оқушылар жүріп, аралап, оған әр оқушылар кішкене жапсырма қағазға бағасын беріп, пікірін жазып жабыстырып кетеді. Ең жақсы баға алған топтың жұмысы қаралады.
|
Оқулықтағы қосымша тапсырмалар.
|
ҚБ: Бағдаршам көздері арқылы бір-бірін бағалау.
|
Топтық тапсырмалар.
|
Кері байланыс
|
«Рефлексия» кері байланыс.
|
Сабақтан алған әсерлерін стикерге жазып, суретін жібереді.
|
«Рефлексия»
|
Кері байланыс тақтай
шасы.
|


title: Сабақтың тақырыбы: Сфераға жүргізілген жанама жазықтық Бөлімі

text:
Бөлімі:
|
11.3.А Айналу денелері және олардың элементтері
|
Педагогтің аты-жөні:
|
Асан Гүлназ Асанқызы
|
Күні:
|
02.03.23ж
|
Сыныбы: 11 «Ғ»
|
Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Сфераға жүргізілген жанама жазықтық
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты
|
11.3.9-сфераға жанама жазықтықтың анықтамасын және қасиетін білу;
11.3.10- шар мен сфераның жазықтықпен қималарына байланысты есептер шығару;
|
Сабақтың мақсаты:
|
Барлық оқушылар істей алады: сфераға жанама жазықтықтың анықтамасын және қасиетін біледі;
Көптеген оқушылар істей алады: сфераға жанама жазықтықтың қасиетін пайдаланып және шар мен сфераның жазықтықпен қималарына байланысты есеп шығару барысында дұрыс қолданады;
Кейбір оқушылар істей алады: сфераға жанама жазықтықтың қасиетін пайдаланып және шар мен сфераның жазықтықпен қималарына байланысты есептер шығарады.
|
Құндылықтарға баулу
|
Тақырып бойынша меңгерген білімдерін өмірдегі қолдану аймағын, қайда қолданылатындығы және дамытатындығы туралы түсіндіру арқылы өмір бойы білім алу құндылығы қалыптасады.
|


title: Сабақтың барысы - Сабақтың тақырыбы: Сфераға жүргізілген жанама жазықтық Бөлімі

text:
Сабақтың басы
2 мин.
«Миға шабуыл» әдісі
5 мин
|
І. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылармен амандасу, түгендеу
Шаттық шеңберіне тұрып, бір-біріне жақсы тілектер айтады.
ІІ. Оқушылардың назарын сабаққа аудару және алдыңғы сабақты жаңа сабақпен байланыстыру мақсатында сұрақ қоюды ұйымдастыру:
1. Сфера мен жазықтық қалай орналасуы мүмкін?
2. Егер сфера мен жазықтықтың бір ғана ортақ нүктесі бар болса, онда ол жазықтықты қалай атаймыз?
3. Егер жазықтық сфераны қиып өтетін болса, онда қима қандай фигура болады?
4. Шеңбердің ұзындығын қай формуламен табамыз?
5. Егер жазықтық шарды қиып өтетін болса, онда қима қандай фигура болады
6. Дөңгелектің ауданын қай формуламен табамыз?
|
Оқушылар бұрынғы білімдерін жаңғыртып еске түсіреді .
1) [ 1. Жазықтық сфераны қиып өтеді;
2. Жазықтық сфераны қимайды;
3. Жазықтық сфераны бір нүктеде қияды;]
2. [ Оқушылар өз ойларын білдіреді.]
3. [ Қима шеңбер болады]
4. [ ]
5. [ Қима дөңгелек болады]
6. [ ]
|
Дескриптор
-сұрақтарға жауап береді
Мадақтау сөз арқылы бағалау
|
Оқулық 11 с
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-sferafa-jrgizilgen-janama-jaziti-bolimi.html?page=2#І._Ұйымдастыру_кезеңі__Оқушылармен_амандасу,_түгендеу__Шаттық_шеңберіне_тұрып,_бір-біріне_жақсы_тілектер_айтады.___ІІ.


title: ІІІ. Жаңа материалды меңгерту

text:
ІІІ. Жаңа материалды меңгерту. Сферамен тек бір ғана ортақ нүктесі болатын жазықтық сфераға (шарға) жанама жазықтық деп аталады, ал жазықтық пен сфераның ортақ нүктесі жанасу нүктесі деп аталады.
Сфераға жанама жазықтықтың қасиеті: сфера мен жазықтықтың жанасу нүктесінде жүргізілген сфераның радиусы жанама жазықтыққа перпендиеуляр болады.
Теорема. Шардың жазықтықпен қимасы дөңгелек болады. Бұл дөңгелектің центрі шардың центрінен қиюшы жазықтыққа түсірілген перпендикулярдың табаны болып табылады.
Теорема дәлелденді.
Мысал – 1. Сфераның радиусы 2 см. Оның центрінен қашықтықта жазықтық жүргізілген. Сфераның қимасына іштей сызылған квадраттың қабырғасының ұзындығын есепте.
қиманың радиусы,
тік бұрышты.
Қимаға іштей сызылған квадраттың қабырғасының ұзындығын формула бойынша тап:
Жауабы: см
Сыныптық (ұжымдық) жұмыс ұйымдастыру, № 1. Жазықтық сфераны қиып өтеді. Қиылысу сызығының бір нүктесінен жүргізілген сфераның диаметрінің ұзындығы см және қима жазықтығымен бұрыш жасайды. Қиылысу сызығының ұзындығын тап.
Жауабы: см
№ 2. Сфераның радиусы см. Сфераға жанама жазықтықта жататын нүкте жанасу нүктесінен см қашықтықта орналасқан. Осы нүктеден ең жақын орналасқан сфера нүктесіне дейінгі ара қашықтықты тап.
Жауабы: см.
Жұппен жұмыс тапсырмалары. № 3. Сфераның радиусы см. Сферадан тысқары нүктесінен сферадағы ең жақын нүктеге дейінгі қашықтық см. нүктесінен барлық нүктелері
см қашықтықта орналасқан сферада жатқан шеңбердің ұзындығын тап.
Жауабы: см.
Оқулықтан деңгейлік тапсымаларды орындау: А деңгейі: В деңгейі: С деңгейі:


title:
Дескриптор:
- қиманың радиусын табады;
- қимаға іштей сызылған квадраттың қабырғасын есептейді.
Жалпы балл – 3

text:
Дескриптор: - сфера нүктесіне дейінгі ара қашықтықты табады;
- шешімін жазады.
Жалпы балл -3
Дескриптор: - сферада жатқан шеңбердің ұзындығын табады;
-есептің жауабын жазады.
Жалпы балл – 4
Оқулық 11с
11-сынып оқулығы
Сабақтың соңы.
5 мин
Білім дағдысы: Түсіну
«Бағдаршам»әдісі арқылы кері байланыс. Бүгінгі сабақта қандай жаңа, қызықты нәрселер білдіңдер? Сабақ кезіндегі белсенділігіне қарай бағдаршам түстерін таңдаймыз.
Үйге тапсырма: №


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-sferafa-jrgizilgen-janama-jaziti-bolimi.html?page=4#Жалпы_балл_-3___Дескриптор:_-_сферада_жатқан_шеңбердің_ұзындығын_табады;_-есептің_жауабын_жазады._Жалпы_балл_–_4


title: Сабақтың тақырыбы: Сфераға жүргізілген жанама жазықтық Бөлімі 02.03.23ж геом 11с жарт


title: Сабақтың тақырыбы: Сфералық айналар, сфералық айна көмегімен кескін алу 8сынып 04-07.04

text:
Ұйымдастыру
Өзін-өзі тексеру
Сабақтың басы
10 минут
Өткен білімді еске түсіру
Жаңа білім
10 минут
Бекіту
10 минут
Кері байланыс
Сабақтың соңы
10 минут
|
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен сәлемдесу, оқушыларды түгелдеу. Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру. Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
Сабақ тақырыбын және оқу мақсатын таныстыру
Үй тапсырмасын сұрау «Веер» әдісі
«Веер» әдісі арқылы оқушылардың тыңдалым, оқылым, жазылым дағдылары дамиды.
1. Жазық айнада қандай кескін алады?
2. Жазық айнадағы кескінінің ерешеліктерін ата
3. Көз әйнекті сүрту үшін оны неге бірінші дымқылдайды
4. Күн көкжиекке батқанда неге бірден қараңғы түспейді?
5.Жарық шоғы жазық айнадан шағылғандақалай өзгереді?
Жаңа сабақ
Жаңа сабақ
«Fil кестесі» бойынша жаңа білімді меңгерту.
«Fil кестесі» арқылы оқушыларда тыңдалым, айтылым, оқылым дағдыларын қалыптастырады. Мұғалім бағыт беріп отырады
Мәтінмен нақты мәліметтерді жазады (факт)
|
Мәтін және өз идеяңызды жазыңыз (идея)
|
Сұрақтар қойыңыздар
|
|
|
|
«Вен диаграммасы» бойынша сабақты бекіту. Осы диаграмма арқылы екі мәселені, екі нәрсені қиылысқан екі шеңберлі сызбамен салыстыру арқылы мағынаны тани алады. Сфералық айналар мен жазық айналарды салыстырады.
Оқушылар «Бас бармақ» әдісі арқылы бағалайды
Сипаттамасы
|
Ойыс айна
|
Дөңес айна
|
Айырмашылығы
|
|
|
Кескінін сипатта
|
|
|
Деңгейлік тапсырмалар
А деңгей
1. Сфералық айна деп нені атайды?
2.Сфералық айналардың негізгі сипаттамаларын атаңыз.
В деңгейі
4.Сфералық айналардың негізгі қолданылатын жерлерін атаңыз.
5.Сфералықайналардыңқайсысыөзінетүскенпараллельсәулелердіңшоғынжинайды, алқайсысыосышоқтышашыратады?
6.Нәрсе мен айнаның арақашықтығы өзгергенде нәрсенің ойыс айнадағы шын кескініні ңшамасы қалай өзгереді?
С деңгейі
7. Неге айнада нәрсенің дәл кескіні шығады?
8. Кедір-бұдыр бетті және оған түсетін бірнеше параллель сәулелерді кескіндеңіз
Үйге тапсырма §38 тақырыпты оқу
|
Оқушылар үй тапсырмасы бойынша сұрақтарға тез-тез жауап беріп белсене қатысып отырады
Оқушылар жаңа тақырыпты меңгереді Оқушылар бекіту тапсырмаларын орындайды
Әр жұп бір тапсырмаға жауап береді, басқа жұп өз тапсырмаларын бағалайды.
Оқушылар кері байланыс береді
|
Дескриптор
1.Жазық айнаданқандай кескін алатынын біледі.
2.Жазық айна тақырыбын біледі
«Смайлик» әдісі арқылы бағала
Дескрипто
1. Сфералық айнаның анықтамасын біледі
2. физикалық мағынасыни түсіеді
1.Сфералық айналардағы кескінді ажырата алады.
2.Сұрақтар қоя алады
Дескриптор
Есептің шартын түзеді
ХБЖ-ға келтіреді
Есептің формуланысын түрлендіріп
Есептің жауабын табады
3 бал
Формативті бағалай 10 балл
|
ФИЗИКА 8 сынып оқулық
«Дидактикалық материалдар
Смайликтер
|


title: Сабақтың тақырыбы: Сфералық айналар, сфералық айна көмегімен кескін алу


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-sferali-ajnalar-sferali-ajna-komegimen-keskin-a.html#Деңгейлік_тапсырмалар_А_деңгей_1._Сфералық_айна_деп_нені_атайды_2.Сфералық_айналардың_негізгі_сипаттамаларын_атаңыз._В_деңгейі


title: Сабақтың тақырыбы Сфера, шар және оның элементтері. Сфераның ауданы

text:
Сабақтың ортасы
33 минут
|
Ой қозғау.
1. Шеңбер мен дөңгелектің қандай айырмашылығы және ұқсастығы бар?
2. Радиус, диаметр, хорда, сектор дегеніміз не?
Жаңа тақырыпты түсіндіру.
Жарты шеңбер өз диаметрінен айналғанда шығатын фигураны сфера деп атайды.
Жарты дөңгелек өзін шектейтін диаметрден айналғанда шығатын фигураны шар деп атайды
Сфера шар
Шардың беті – сфера.
Сфераның(шардың) кез келген екі нүктесін қосатын кесіндіні хорда, ал центрі арқылы өтетін хорданы диаметрі деп атайды.
Жер шар тәріздес. Жердің ең үлкен қимасының шеңбері экватор, ал қалған кіші шеңберлер параллельдер деп аталады. Жарты шеңберлер меридиандар деп аталады.
Шарды(сфераны) жазықтықпен қиғанда пайда болатын кез келген қима дөңгелек(шеңбер) болады. Бұл дөңгелектің(шеңбердің) центрі шардың(сфераның) центрінен қиюшы жазықтыққа түсірілген перпендикулярдың табаны болып табылады.
|
Сұрақтарға жауап береді
1. Шардың радиусі 8 см - ге, ал қиманың радиусі см - ге тең. Шардың центрінен қима жазықтығына дейінгі қашықтықты табыңыз.
R=OB=8 см
AB= см
AO -?
Шешуі: AO2=OB2 - AB2 AO2=64 - 15=49; AO=7см
Жауабы: 7 см
2. Радиусы 41 см шар центрінен 9 см қашықтықты жазықтықпен қиылған. Қиманың ауданын табыңыз.
R=OB=41 см
AO=9 см
AB2=OB2 - AO2
AB2=1681 - 81=1600
S= R2
S=1600
3. Шар бетінің ауданы 36. Шардың көлемін табыңыз.
S=4 R2
36 =4 R2
R=3
V= R3= *33=36. Жауабы: 36п
Ой қорыту. Кестені толтыру.
-
фигура
|
жазықтық
|
кеңістік
|
Радиус, диаметр
|
ұзындық
|
аудан
|
көлем
|
шеңбер
|
|
|
|
|
|
|
дөңгелек
|
|
|
|
|
|
|
сфера
|
|
|
|
|
|
|
шар
|
|
|
|
|
|
|
|
баллдық жүйеде бағаланады
сұрақ 2б
Есептер 5б
Кестені толтыру 3б
|
Bilimland
Платформасы
Слайдтар
|
Сабақтың соңы
2 минут
|
V. Қорытынды
Жетістіктер критерийлеріне байланысты оқушылар өз жұмыстарын бағалады, мұғалім жұмысты жақсарту үшін ұсыныс жасайды.
Рефлексия
Оқушылар өз ойларын карточкаға жазады:
Бүгін мен білдім …
Қызық болды …
Мен мынаны түсіндім …
Маған не түсініксіз болып қалды …
Мен тағы білгім келеді …
Үй жұмысы:
Тақырыпты оқу
есеп
|
Өзін – өзі қорытындылау сұрақтары:
- Сфера мен шеңбердің, шар мен дөңгелектің қандай ортақ қасиеттері бар?
- Олардың қандай айырмашылығы бар?
- Үлкен дөңгелек қандай денеде болады?
- Сферадағы үлкен шеңбер не деп аталады?
- Сфера мен шардың ауданы және көлемі неге байланысты өзгереді?
|
Өзін өзі бағалау
|
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-sfera-shar-jene-oni-elementteri-sferani-audani.html#V._Қорытынды_Жетістіктер_критерийлеріне_байланысты_оқушылар_өз_жұмыстарын_бағалады,_мұғалім_жұмысты_жақсарту_үшін_ұсыныс_жасайды._Рефлексия


title: Жүгіру, жүгіру жаттығулары - Сабақтың тақырыбы: Шабуылға тосқауыл қою әдістері (біртіндеп және жұптап), қорғаныста...

text:
Жүгіру, жүгіру жаттығулары:
Тізені көтеріп жүгір.
Аяқты жанбасқа тастап жүгір.
Аяқ ұшын көтеріп жүгір.
Оң жақ қапталмен қолды алға айналдырып секіреміз.
Сол жақ қапталмен қолды артқа айналдырып секіреміз.
Артқа қарап жүгір.
Жеңіл жүгіру.
Жай жүру дем жинау, қатар қою
Жалпы дамыту жаттығулары орнындау:
1. Б.Қ. Аяқ иық көлемінде қол белде
С.Б. 1-4 басты солға қарай айналым қимыл жасау,
1-4 басты оңға қарай айналым қимыл жасау.
2. Б.Қ. Аяқ иық көлемінде қол иықта
С.Б. 1-4 қолды алға айналдыр,
1-4 қолды артқа айналдыр.
3. Б.Қ. Аяқ иық көлемінде сол қол жоғары, оң қол төменде
С.Б. 1-2 сол қол жоғарыда, оң қол төменде сермеледі,
3-4 оң қол жоғарыда, сол кол төменде сермеледі.
4. Б.Қ. Аяқ иық көлемінде қол кеудеде бүгулі
С.Б. 1-2 қол кеудеде артқа сермеледі,
3-4 қол сол жағымызға жазып сермеледі
1-2 қол кеудеде артқа сермеледі,
3-4 қол оң жағымызға жазып сермеледі
Достарыңызбен бөлісу: |


5. Б.Қ. аяқ иық көлемінде оң қол жоғарыда, сол қол белде
С.Б. 1-4 оңнан солға қарай иілеміз,
1-4 солдан оңға қарай иілеміз.
6. Б.Қ. Аяқ иық денгейінен сәл алшақ, қолдарымыз алда сәл жанымызға ашамыз
1-оң аяқты сол қолға тигіземіз,
2-бастапқы қалып
3-сол аяқты оң қолға тигіземіз
4-бастапқы қалып
7. Б.Қ. Қолдарымыз белімізде аяқ иық деңгейінде
С.Б. 1-4 белді оңнан солға қарай айналым қимыл жасаймыз.
1-4 белді солдан солға қарай айналым қимыл жасаймыз.
8. Б.Қ. Аяқ иық деңгейінен сәл алшақ 1, 2 оң қолды сол аяққа тигіземіз, 3, 4 сол қолды оң аяққа тигіземіз (мельница)
9. Б.Қ. Аяқ иық көлемінде қолдарымыз қалыпты жағдайда
С.Б. 1 - қолды жоғары көтереміз 2 - төмен қарай еңкейеміз 3 – отырамыз 4 бастапқы қалыпқа тұрамыз.
10. Б.Қ. Аяқ иық көлемінен алшақ
С.Б. 1-сол аяқты жазып оң аяққа отырамыз,
2-бастапқы қалып
3-оң аяқты жазып сол аяққа отырамыз.
4-бастапқы қалып
Достарыңызбен бөлісу: |


title:
Ер баллар 40 рет еденге қолды бүгіп жазамыз, қыз баллар 20 рет отырып тұрамыз

12

text:
Саптың түзулігіне, студенттердің спорттық киіміне назар аудару.
студенттерді түгелдеу.
Жаттығуды баста
Жоғары түзу созыламыз
Шынтақты жазамыз
Кеудені тік ұстаймыз
Ысқырық белгісіне қарап орында
Денені, қолды түзу ұстаймыз
Қолдарымыз еркін
Қолдарымыз белде
Жаттығуды топпен бірге орында
Қол алда бүгулі
Жаттығуды қатесіз орындаймыз
Секірген кезде тізені жоғары көтереміз
Аяқтың ұшымен қатарды бұзбай
жүгіреміз
Басты айналым қимыл жасағанда көзіміз ашық болады
Қолмен айналым қимыз жасағанда шынтақты бір-біріне тигіземіз
Қол сермелгенде шынтақты жазып қолды түзу ұстаймыз
Қол иық тұсында алақан төмен
Құлашымызды ашықан кезде алақан жоғары қарай орындалады
Жаттығуды санақ бойынша орында
Иілген кезде жоғары созылған қолымызды бүкпейміз. Жаттығуды толық иілу арқылы орындаймыз
Жаттығуды орындау кезде қолдарымызды түсірмейміз және тіземізді бүкпейміз
Белді айналым қимыл жасалған кезде басымыз бір орында тұрады
Жаттығуды орындағанда денемізді бірге бұрамыз
Жаттығуларды санақ бойынша бірдей орындаймыз
Бір аяқтан екінші аяққа отырып тұру кезінде аяқты орнынан қозғалтпаймыз және тізе бүгілмейді
Жаттығуларды орындау кезінде басқа оқушыларға кедергі келтірмейміз
Секіргеннен кейін жерге аяқтың ұшымен түсеміз
|


title: Бақылау нормативтері - Сабақтың тақырыбы: Шабуылға тосқауыл қою әдістері (біртіндеп және жұптап), қорғаныста либероның...

text:
6. Бақылау нормативтері:
1. Шабуылға екінші аймақтан жекелеп және жұптасып тосқауыл қою әдістерін көрсетіңіз
2. Шабуылға үшінші аймақтан жекелеп тосқауыл қоюды орындаңыз
3. Шабуылға төртінші аймақтан жекелеп және жұптасып тосқауыл қоюды көрсетіңіз
4. Тосқауылдан өткен допты аймақтардан қабылдау
7. Қауіпсіздік техникасымен еңбекті қорғау ережесі:
1. Жалпы дамыту жаттығуларын орындау әдістемесіне толық назар аударып орындау
2. Допты алып жүру барысында ұқыптылықты сақтау.
8. НЕГІЗГІ ӘДЕБИЕТТЕР
1. Дене шынықтыру мен спорттың жалпы тарихы.Ж.Оңалбек., Б.Мұхамеджанов., Ш.Оразов. Түркістан,-2014ж
2. Дене тәрбиесіндегі спорттық жаттығулар жүйесі. Ш.Б.Оразов.ХҚТУ.Түркістан,-2014ж
3. Дене тәрбиесінде жеке тұлғаның қозғалыс сапаларының дамуы. Ш.Б.Оразов.ХҚТУ. Түркістан,-2014ж
4. Дене тәрбиесі мен спорт түрлерінің физиологиялықнегіздері. А.Қыдырмолдина. Алматы,-2014ж
5. Дене тәрбиесін үйретудің әдістері. С.Тайжанов.,А.Қарақов. Алматы,-2019ж
6. Спорттық ойындар.О.К.Дүйсенов.,А.И.Исаев.ХҚТУ.Түркістан,-2019ж
7. Емдік дене шынықтыру. Оқу әдістемелік құралы. Сабырбек.Ж. Қазақ университеті.Алматы,-2011ж
8. Волейбол ойынының әдістері. Оқу әдістемелік құрал. Р.Т.Нарықбай., М.С.Дайрабаев., Н.Қ.Қалиев.,
Б.Ү.Абдукаримов.ХҚТУ.Түркістан,-2016ж
9. Жеңіл атлетика. Д.М.Баетов.,Б.К.Баетов.Түркістан,-2018ж
ҚОСЫМША ӘДЕБИЕТТЕР
1.Физическая культура (часть 1) учебное пособие для студентов вузов. С.Ю.Иванова., Е.В.Сантьева.,
Ю.В.Гребнникова., Н.С.Ржова., Т.А.Михайлова., Кемерова,-2016г
2.Физическое воспитание студентоввтехническом ВУЗЕ. В.Ф.Кошелев., О.Ю.Малоземов., Ю.Г.Бердникова., А.В.Минаев., С.И.Филимонова. Екатеренбург,-2015г
3. Основы профессионально-прикладной физической подготовки в образовательныхучреждениях.
Х.Т.А.Киспаев. Караганда,-2013г
4. Theory end techniques or physical training and sport. B.S.Omarov. Shymkent,-2018
5. Theory endtechniquesorphysicaltraining. B.S.Omarov.,Y.Y.Seidakhmetov. Shymkent,-2019
Достарыңызбен бөлісу: |


Сабақ жоспары №11
Сабақтың тақырыбы: Шабуылға тосқауыл қою әдістері (біртіндеп және жұптап), қорғаныста
либероның ойын әдіс-тәсілдерін үйрету.
Сабақтың мақсаты: Білімгерлердің ептілік, күш, жылдамдық, төзімділік,
шыдамдылық, иілгіштік қабілеттерін арттыру, денсаулықтарын нығайту. Сабақ тақырыбына сай білімдерін игерту.
Сабақтың міндеті: Білімгерлерді салауаттылыққа, адамгершілікке,
имандылыққа, инабаттылыққа, тәрбиелеу.
Өткізілетін орны: Стадион, ойын залы
Қажетті құрал-жабдықтар: Сабақ тақырыбына сай спорттық инвентарлармен ойын
доптары, ысқырық, секундомер т.б.
С/б
|
Өтілетін сабақтың мазмұны
|
Уақыт мөлшері
|
Ұйымдастыру әдістемелік нұсқаулар мен сабақ барысындағы ескертулер
|
15’
Д
а
й
ы
н
д
ы
қ
б
ө
л
і
м
і
|
Сапқа тұрғызу.
Кезекші мәліметі.
Сәлемдесу.
Сабақтың мақсатын және міндеттерін түсіндіру.
Оңға бұрыл, жүр!
Қолдарымыз жоғары аяқ ұшында жүр.
Қолдарымсыз желкеде өкшемен жүр.
Қолдарымыз белде табан сыртымен жүр.
Қолдарымыз белде табан ішімен жүр.
Қолды алға созып жартылай отырып жүр.
Толық отырып жүр.
Алға отырған қалыпта секіру.
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: Шабуылға тосқауыл қою әдістері (біртіндеп және жұптап), қорғаныста либероның ойын әдіс-тәсілдерін үйрету


title: Сабақтың тақырыбы - Сабақтың тақырыбы: Шағын жинақталған мектеп және оның ерекшелігі

text:
Сабақтың тақырыбы: Бастауыш шағын комплектілі мектептегі оқу пәндері бойынша күнтізбелік-тақырыптық жоспарлау
ШЖМ оқу барысын жоспарлау оқу жоспары, оқу бағдарламасы, күнтізбелік жоспар және оқулықтарда көрсетілген бағдарламалық материалдардың мазмұнымен анықталады.
Оқу жоспары негізінде күнтізбелік-тақырыптық жоспар жасалады, онымен толық сәйкестікте белгілі бір тақырып бойынша мысалы, математиканың әр сабағының жоспары дайындалады.
Мұғалімнің сабаққа дайындалуы төмендегідей болуы мүмкін:
Сабақтың тақырыбы мен типіне, сондай-ақ сол сынып оқушыларының жас ерекшеліктеріне қарай сабақтың мақсаты мен міндеттері анықталады:
білімділік міндеттері: жаңа білімді меңгеру, білік және дағды қалыптастыру, бастауыш математика курсының материалдарын игеруге арналған өткенді қайталау, жүйелеу, жетілдіру, тереңдету, кеңейту және тиянақтау.
дамытушылық міндеттері: балалардың танымдық қабілеттерін, зейіндерін, есін, логикалық ойын; өзіндік, шығармашылық белсенділігін дамыту; бақылау, салыстыру, ұқсастық пен айырмашылықты бөліп көрсете алу, талдау, жинақтау, жалпылау, абстрактілеу сияқты ой операцияларын орындай алу біліктерін дамыту; ауызша санау дағдыларын дамыту; дұрыс, нақты, логикалық математикалық тілді дамыту.
тәрбиелік міндеттері: оқытудың өмірмен, ғылымның практикамен байланысын нығайтуға мүмкіндік туғызатын ғылыми диалектикалық көзқарасты тәрбиелеу; математиканы оқып-үйренуге қызығушылықты арттыру, пәнге сүйіспеншілікке тәрбиелеу; Отанына – Қазақстан Республикасына, туған жерге, туған өлкеге сүйіспеншілікке; біздің республикамызда тұратын халықтарды құрметтеу және сүюге тәрбиелеу; халқымыздың салтын, дәстүрін және мәдениетін құрметтеу; дәптермен жұмыс, практикалық жұмысты орындау кезінде ұқыптылыққа тәрбиелеу; әдемілікті (әдемі көрнекілік, мұғалімнің сырт көрінісі) көре және сезіне білу; жолдастық өзара көмек, жәрдемдесу, қиындыққа ортақтасу сезімі (топтық, пармен жұмыс, жарыс); еңбек етуге, еңбексүйгіштікке, тәртіптілікке, еңбекті дәл ұйымдастыруға баулу; дербестікке, ұқыптылыққа, ден қоюшылыққа, шыдамдылыққа тәрбиелеу, істі аяғына дейін жеткізе білуге үйрету және т.б.
практикалық мақсаттары: алынған теориялық білімді практикада, математика тақырыптары бойынша білімді келесі сыныптарда және басқа пәндерді оқуда қолдана алу; оқулықты, оқу құралдарын, кестелерді, өлшеу және сызба құралдары мен аспаптарын қолдана алуға үйрету; оқу және қосымша әдебиеттерден өз бетінше білім алу біліктеріне дағдыландыру.
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-shafin-jinatalfan-mektep-jene-oni-ereksheligi.html?page=10#Сабақтың_тақырыбы_мен_типіне,_сондай-ақ_сол_сынып_оқушыларының_жас_ерекшеліктеріне_қарай_сабақтың_мақсаты_мен_міндеттері_анықталады


title: Сабақтың құрылымын анықтау - Сабақтың тақырыбы: Шағын жинақталған мектеп және оның ерекшелігі

text:
Сабақтың құрылымын анықтау: әр кезеңге бөлінетін уақыт пен сабақтың барлық кезеңдері:
Алдыңғы және кейінгі сабақтар арасындағы байланысты ескере отырып, әр кезеңдегі жұмыс мазмұнын іріктеу. Мұндайда мұғалім:
оқу-әдістемелік топтаманы (ОӘТ);
сабақтың жоспарын шығармашылық тұрғыдан дайындауды жүзеге асыру үшін қосымша әдебиетті пайдалануы тиіс.
Сабақта оқушылардың іс-әрекетін ұйымдастыруды, яғни оқушылармен жұмыс формасын ойластыру. Ұйымдастырудың негізгі формаларына сынып жұмысы, сыныптан тыс жұмыс, үй жұмысы жатады. Ұйымдастырудың қосымша формаларына ұжымдық жұмыс, жаппай жұмыс, топтық жұмыс, пармен жұмыс, жеке-дара жұмыс, өзіндік жұмыс, практикалық жұмыс, бақылау жұмысы жатады.
Сонымен бірге, жұмыс дербес, өзіндік, практикалық та болуы мүмкін.
Қандай жұмыс формаларын біріктіруге болады, сабақтың тығыздығын (мысалы, бір уақытта карточка бойынша дербес жұмысты, тақтада өзіндік жұмысты және барлық сыныппен жаппай жұмысты өткізуге болады) көтеру үшін бір уақытта қандай жұмыс атқаруға болатындығы жан-жақты ойластырылуы қажет.
Әсіресе өзіндік жұмысты өткізу және оны тексеру (өзара тексеру, өзін-өзі тексеру, шапшаң тексеру және т.б.) жұмысына ерекше назар аударылады.
5. Сабақтың әрбір кезеңдеріндегі жұмыстың әдістемесін анықтау. Алдымен оқушының білім, білік, дағдыны өз бетімен алуына, өзін көрсете білуіне, сондай-ақ оқыту мазмұнына сай субъективті қатынастарды жүзеге асыруға себепші болатын қазіргі заман оқыту әдістерін қолдануды; кіші жастағы оқушылардың зейіні 5-7 минут қана тұрақтанатындығын ескеріп, олардың жалығып кетпеуі үшін іс-әрекет түрлерін ауыстырып отыруды жоспарлау; жаңа материалды қарастыру әдістемесін ойластыру: оны түсіндіру, оқулықпен, дәптермен, оқушылардың дара ерекшеліктеріне сай дидактикалық материалдармен жұмыс, сондай-ақ жаңа материалды алғашқы бекіту мақсатында практикалық жұмыс жүргізу; қандай жаттығулар ауызша, ал қандай жаттығулар жазбаша орындалуы қажеттігін шешу қажет.
6. Сабақтың көрнекілігін дайындау: - алдын-ала дайындау, қажет материалдар өз уақытында көрсетіліп, артық зат баланың назарын аудармас үшін уақытында алынуын қадағалап, оларды тиімді орналастыруды ойластыру;
- тақтаға жазуды ойластыру: қандай жазулар алдын-ала жазылып, жабылады; қандай жазулар сабақ барысында жазыладыжәне оларға арнайы орын қалдыру, тақтадағы артық жазуды өшіру;
- дидактикалық материалдарды қолдану әдістемесін дайындау және олардың сапасына назар аудару: әдемілігі, ұқыптылығы, көркемдігі, қолжетерлігі, әсерлілігі.


title: Жұмысты қорытындылау - Сабақтың тақырыбы: Шағын жинақталған мектеп және оның ерекшелігі

text:
7. Жұмысты қорытындылау: - сабақтың әр кезеңінің соңында қандай қорытынды (мұғалім өзі қорытындылайды) жасауға болатынын ойластыру;
- сабақтың соңында қорытынды жасау және жалпылау, мұғалімнің жетекші сұрақтарына жауап бере отырып, оқушылардың қорытынды жасауы: жаңа не білдік? Есептеудің қандай тәсілімен таныстық? Не үйрендік? Не қайталадық? Не ұнады? Нені естеріңде сақтап қалдыңдар?
8. Сабақтың нәтижесін хабарлау: - қандай оқушылардың жұмыстары бағалануы керектігі алдын-ала ескеріледі;
- мадақтау түрлерін: мақтау, ұялту, жүлде беру және т.б. анықтау.
9. Үй тапсырмасын ойластыру:
- сабақ тақырыбымен қалай байланысты (өтілетін материалдың күрделілігі мен оны игеру деңгейіне байланысты)?
- тапсырма қандай мақсатпен беріледі?
- балаларға қандай нұсқаулар (оны орындауға арналған) беру қажет: нені қайталау керек, кейде оны орындау үлгісін де беруге болады.
Мұғалімнің тәжірибесіне байланысты сабақта жұмыстың жазбаша жоспары жасалады:
а) сабақ жоспары – мұғалімнің сұрақтары және тапсырмаларымен, оқушылардың шамамен беретін жауаптарымен жазылған толық жоспар.
б) ашық жоспар – оқушылардың жауаптарынсыз, әлдеқайда қысқа жоспар.
в) қысқаша жоспар, мұнда мұғалімнің сұрақтары мен оқушылардың


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-shafin-jinatalfan-mektep-jene-oni-ereksheligi.html?page=2#9,_11-сыныптар_бiтiрушi_сыныптар_болғандықтан,_олардағы_бала_саны_аз_болған_жағдайда_да_өзге_сыныптармен_қосып_оқытылмайды

text:
Білім беру мекемесінің бұлай ерекшеленуінің басты критерийі – ондағы оқушы санының аздығы, ал қалған ерекшеліктер осы критерий негізінде туындайды. Шағын жинақты мектептің жоғарыда келтірілген түрлерге жіктелуі нормативтік құжаттарға сай жүзеге асырылады: «Тұрғындарының саны аз әрбір елді мекенде:
1) бастауыш шағын жинақты мектеп – білім алушылардың саны 5-тен 40 адамға дейін;
2) негізгі шағын жинақты мектеп – білім алушылардың саны 41-ден 80 адамға дейін;
3) орта шағын жинақты мектеп – білім алушылардың саны 81-ден 180 адамға дейін болған жағдайда жұмыс істейді»
«Шағын жинақты мектеп қызметінің тәртібіне» сәйкес 1-сынып оқушылары жеке оқытылады. Себебі мектепке енді қадам басқан оқушылардың оқу әрекетiне бейiмделуі, талаптануы, зейіні тұрақтануы мен ынтасының артуы үшiн оларды сынып-кешеніне қоспай, жеке оқыту керек.
9, 11-сыныптар бiтiрушi сыныптар болғандықтан, олардағы бала саны аз болған жағдайда да өзге сыныптармен қосып оқытылмайды [3].
Сыныптарды бiрiктiру тәжiрибесi екi нұсқада қарастырылады: аралас және әр жастағыларды бiрiктiру. Әртүрлі жастағы оқушылары бар сыныптарды ұйымдастыру педагогикалық тұрғыдан неғұрлым тиімді, өйткенi ол балалардың ауыспалы жұптарда жұмыс iстеуіне, жоғарғы сынып оқушыларының өзiндiк жұмыстарын ұйымдастыруға, сөйтiп көбiрек көңiл бөлудi керек ететiн төменгі сынып оқушыларына сабақ түсiндiру үшiн уақыт бөлiп алуға мүмкiндiк бередi.
Шағын жинақты мектептегі оқу-тәрбие үдерісін ұйымдастырудың ерекшеліктері: - сабаққа дайындалуда оқытушы шектен тыс жүктеме орындайды, басқаша айтқанда, бір сыныппен жұмыс істегенде сабақтың мақсаты, логикалық құрылымы оқушы мен оқытушыға бірдей, ал бірнеше сыныппен жұмыс істеуде бір сабақ әрқайсысы бір сабақ ретінде бірнеше кішкентай сабақтардан тұрады да, мұғалім бір күнде 8-16 сабаққа, оның әр бөлігін санағанда, 32-40 сабақшаларға, олардың логикалық байланысы әр кезеңнің мақсаты мен міндетіне қарай уақытында тиянақты дайындалуы қажет;
- мұғалімнің зейіні екі немесе одан да артық сынып оқушыларына бөлініп отырады, себебі бір сабақтың үстінде мұғалім әр түрлі жастағы, ой-өрісі мен білім дәрежесі әр түрлі оқушылармен жұмыс жүргізеді, сондықтан ол балалардың психологиясын жақсы білуі тиіс;
- мұғалімдер ұжымының аздығына қарай, әрбір мұғалімнің шығармашылық белсенділігінің артуына жол болмайды, яғни, шағын жинақты мектептер орта мектептерден алшақ орналасады, сондықтан мұғалімнің басқа оқытушылардың сабақтарына қатысып, араласу, тәжірибе алмасу, үлгі алу мүмкіндіктері аз болады, шыңдалудан гөрі жауапкершіліктері төмендеп, сабақ тиімділігін төмендету қаупі туады;
- мұғалім әрбір сыныппен сабақтың белгілі бір бөлігінде ғана жұмыс жасауға мүмкіндігі бар, ал қалған уақытта тек оқушылардың өздік жұмысын ұйымдастыруға, оны басқаруға ғана жұмсалады, сол үшін мұғалім сабақ барысында ұйымдастырылатын өздік жұмыстардың мазмұнын, көлемін, оларды орындау әдіс-тәсілдерін түрлендіріп, оқушылардың білім деңгейіне, жас ерекшеліктеріне, орындау жылдамдықтарына қарай лайықтап, орындау уақытын белгілеп, оны тиянақты пайдалануды ойластыруы қажет. Өз бетімен жұмысты орындау әрбір оқушыға түсінікті болуы керек және де көрнекі құралдар, карточка, перфокарта, дидактикалық материалдар саны барлық балаларға жететіндей болуын қадағалау керек;
- біріктірілген сыныптарда мұғалім бір сыныпқа сабақтың жарты уақытын ғана жұмсайтындықтан, көбінесе, әдебиет пәнінде (6-8 және 7-9 сыныптар) қиынға соғады. Өйткені берілген тақырыптар аумақты, сондықтан уақыт жетіңкіремейді;
- өзіндік жұмысты орындау барысында оқушылар мұғалім тарапынан жеткілікті мөлшерде көмек ала алмайды;
- белгілі бір жастағы балалар болмағандықтан, ұжымдық жұмыс ұйымдастыруға мүмкіндік жоқ;
- оқушылардың өздік жұмысы басқа сынып оқушыларының шуылы, кедергі жасауы барысында жүргізіледі, мұның өзі оқушының тапсырманы түсіне отырып орындауына кері әсер етеді;
- оқушылар, әсіресе, бастауыш сынып оқушылары көпке дейін өз ойын ашық айтуға, қандай да бір мәселені ауызша талдауға, өзгенің талдауын, талқылауын, ойын тыңдаудан кенде, кейін қалады;
- бір мезгілде бірнеше сынып жұмыс істейтін шағын жинақты мектепке арналған оқыту әдістемесінің жасалмаған;
- шағын жинақты мектепте сабақ өздік жұмыс арқылы ұйымдастырылады, ал өздігінше жұмыс істеу әдісі бүгінгі күнге дейін кең қолданыс таппаған;
- шағын жинақты мектеп мұғаліміне арнап жазылып, баспадан шыққан әдістемелік және көрнекілік құралдары өте аз, сонымен бірге шағын жинақты мектептердің кітапханалық қоры нашар.


title: Білім беру мекемесінің бұлай ерекшеленуінің басты критерийі


Шағын жинақты мектептің бірнеше өзіне тән тиімді жақтары да бар: - балалардың саны аз, сондықтан мұғалім әрбір оқушыны, оның қызығушылығын арттыруына, отбасын тез, жақсы тануына көп мүмкіндік бар;
- дәптер тексеруге, жеке-дара өздік жұмысқа арналған жаттығулар іріктеуге аз уақыт жұмсалады;
- оқушылардың тәртіп бұзушылығы аз болады;
- оқушылар бірінші сыныптан бастап, өз бетімен жұмысқа бейімделеді;
- бір оқу бөлмесінде күнделікті бірге болғандықтан, жоғары сынып (3-4) оқушылары кіші сынып оқушыларына көмек береді;
- әрбір баланың білім деңгейлерін анықтап, олардың білім, білік, дағдыларының деңгейлерін көтеруге мүмкіндік мол;
- аталмыш мектеп мұғалімі пәнаралық байланысты жүзеге асыруға, кеңінен қолдануға тырысады;
- оқушылар әртүрлі сыныпта оқығанымен, олардың назарын бір пәннің мазмұнындағы ұқсас тақырыптарға аударуға мүмкіндік жасалады;
- оқушылардың бірін-бірі тексеруін, өзін-өзі тексеруін және бағалауын жүзеге асырылады;
- үлкен сынып оқушысы төменгі сыныптың жұмысын тексеріп бағалау арқылы өз білімін іс жүзінде қолдануына мүмкіндік туады.
Екі немесе үш сыныпты бiрiктiру қажет болған жағдайда, сабақтың белгiлi бiр бөлiгiн әрбiр сыныппен жеке өткiзу үшiн жағдай жасау мақсатында сабақтың жылжымалы кестесiн қолданған дұрыс.
Біріктірілген сыныптағы сабақ – оқу-тәрбие үдерісінің негізгі нысаны. Ол сабаққа қойылатын жалпы тақырыпқа бағынады, бірақ өзгешеліктері бар. Сабақ құрылымы: - мұғалім басшылығымен жұмыс;
- өздік жұмыс.
Сөздік және көрнекілік әдістерді ұштастыру уақытты тиімді пайдалануға және оқыту мен тәрбиелеуге көмектеседі.
Мұғалім тақырыпты түсіндіргеннен кейін өздік жұмысты қалай орындау керектігі туралы қысқаша нұсқау беріп, оқушылардың жұмысқа әзірлігін тексеріп, келесі сыныппен жұмыс істеуге көшеді, тақырыпты түсіндіріп болған соң сыныпқа өздік жұмыс береді.
Оқу жұмысының түрлерін ауыстырып, өздік жұмысты орындау процесін бақылап, мұғалім сабақты жүргізіп отырады.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-shafin-jinatalfan-mektep-jene-oni-ereksheligi.html?page=3#Біріктірілген_сыныптағы_сабақ_–_оқу-тәрбие_үдерісінің_негізгі_нысаны._Ол_сабаққа_қойылатын_жалпы_тақырыпқа_бағынады,_бірақ_өзгешеліктері_бар._Сабақ_құрылымы

title: Шағын жинақты мектептің бірнеше өзіне тән тиімді жақтары да бар


Шағын жинақты мектептердің басты мәселелерін былай көрсетуге болады:
- қосалқы сыныптарда оқу өткізудің ыңғайсыздығы;
- аз толтырылған сыныптарда оқытудың дәстүрлі әдістемелерінің артық болуы;
- кәсіптік білім беруді ұйымдастыруға мүмкіндік жоқтығы;
- қосымша білім беру ұйымдарының және мәдени орталықтардың жоқтығы;
- арнайы ғылыми-әдістемелік кешендердің болмауы;
- мұғалімдердің, әсіресе, тәжірибесіз жас мамандардың шағын жинақты мектеп ерекшелігіне байланысты оқыту үдерісіне дайын болмауы;
- мұғалімдердің біріктірілген сыныптардағы сабаққа дайындалу, өткізу барысында шамадан тыс жүктеме орындағанына қарамастан, еңбекақыларына үстемеақы қосылмауынан, ынталарының төмендеуі;
- әмбебап кәсіби педогогикалық мамандардың жетіспеушілігі;
- мұғалімдер ұжымының орташа жас көрсеткішінің жоғарылығы;
- материалдық-техникалық базаның нашарлығы;
- оқу үдерісінің интерактивті-мультимедиялық құралдармен, зертханалар мен компьютерлік сыныптармен жасақталмауы, жасақталған күнде де мұғалімдердің барлығының бірдей ондай заманауи құрылғылармен жұмыс істеуге дайын болмауы;
- сыныптағы оқушы санының аздығына қарамастан, жыл санап ҰБТ көрсеткішінің төмендігі.
Республика бойынша шағын жинақты мектептердің жұмысын ұйымдастыруға кедергі болатын мәселелер ортақ, сондықтан да оларды шешуде де барлық осындай деңгейдегі мектеп ұжымы ортақтасып еңбек еткені абзал.
Шағын жинақты мектеп саны жыл өткен сайын көбеймесе, азаймай отырғаны белгілі. Олай болса, бұндай мектептегі оқу сапасы барлық ел азаматтарының білім көрсеткішіне әсер етеді. Ал оқу сапасы оқу үдерісінің дұрыс ұйымдастырылуына байланысты. Сондықтан да ғылыми жұмыс тақырыбы бүгінгі таңда өзекті болып саналады.
Сабақтың тақырыбы: Бастауыш шағын жинақталған мектептегі педагогикалық үдерістің ерекшелігі
Сабақтың тақырыбы: Сынып. Сынып-комплект құрастыру
Нақты айтқанда, 1999-жылғы маусымның 7-сінде (№389-І ҚРЗ) бекітілген Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңында ШЖМ-ке мынадай анықтама беріледі: «шағын жинақталған мектеп - сынып-жинақтамалары аралас және оқу сабақтарын ұйымдастырудың өзіндік нысаны бар, оқушылар саны шағын жалпы білім беретін мектеп». ШЖБМ-те мұғалім бір уақытта бірнеше сыныппен сабақ жүргізеді: екі комплектілі мектепте – екі сынып, ал бір комплектілі мектепте – үш немесе төрт сынып біріктіріліп, бір сыныпты құрайды.
Сыныптарды комплектіге біріктіру, оның негізінде сабақ кестесін құру, соған байланысты сабақтың күнтізбелік жоспарын жасау, сабақтың жоспарын жасау, сабақтың уақытын дұрыс, тиімді пайдалану мәселелері бұндай мектептердің мәнді белгісі болып табылады.
Егер мектепте барлық балалар саны 15-тен аспайтын болса, 1- сынып комплект, 15-тен жоғары 2 немесе 3-сынып комплект болуы тиіс. Мұнда 1 сынып-комплект 20 оқушыдан аспауы керек делінген.
Мұнда екінші сынып-комплект өте дұрыс, оларды біріктіргенде 1+3 сыныптарды, 2+4 сыныптарды біріктіру қажет делінген. Егер де бала санының аздығына байланысты, яғни 5-тен 15-ке дейін ғана бала болса, онда 1 сынып-комплект - 1, 2, 3, 4 сынып оқушылары бірге оқитын жағдайда тиімді жылжымалы сабақ кестесін жасау керек болады делінген.
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-shafin-jinatalfan-mektep-jene-oni-ereksheligi.html?page=4#Сабақтың_тақырыбы:__Бастауыш_шағын_жинақталған_мектептегі_педагогикалық_үдерістің_ерекшелігі_____Сабақтың_тақырыбы

title: Шағын жинақты мектептердің басты мәселелерін былай көрсетуге болады


text:
Оқу жылындағы оқушы мен оқытушының күнбе-күнгі оқу еңбегі сабақ кестесімен анықталады. Шағын жинақты мектептерде оқыту, тәрбиелеу жұмысын тиімді ұйымдастыру үшін дұрыс, жан-жақты ой елегінен өткізілген сабақ кестесін жасау қажет. Сабақ кестесі мектептегі балалар мен сынып санына байланысты жасалады. Егер мектепте барлық балалар саны 10-нан аспайтын болса, онда бір оқытушы немесе бір комплектілі мектеп, ал 12 оқушы болса, екі комплектілі, 15-тен артық болса, ол үш комплектілі болып есептеледі. Егер мектепте барлық сыныпқа бір оқытушы болса, яғни бір комплектілі мектеп болса, тиімді сабақ кестесін жасау керек болады. Мектепте екі оқытушы болса, әр сыныптың оқушылар саны мен білім деңгейі, дайындықтарына байланысты біріктіріледі. Дұрыс сабақ кестесін жасау үшін оқытушылар қандай пәндерді біріктіргенде, өзіндік жұмысты ұйымдастыруға барынша мүмкіндік беретін принципті ескеру керек. Екі сыныппен жүргізілетін сабақтың сапалы болуы үшін сабақ кестесіндегі пәндерді қалай болса солай біріктіре салуға болмайды. Екі сыныпта екі түрлі пәнді жүргізгеннен гөрі, екі сыныпта да бір пән бойынша, мәселен, қазақ тілін қазақ тілімен, арифметиканы арифметикамен біріктіріп өткізген жеңіл болатынын тәжірбие көрсетіп отыр. Бұл өзінен өзі түсінікті, өйткені пәндерді біріктіріп жүргізгенде мұғалімнің зейіні бір пәнге бағытталған болады, сол себептен де жұмыс сапалы жүргізіледі. Өзбетінше жұмыс істеуді ұйымдастыруға барлық пәндердің бірдей дәрежеде мүмкіндік бере бермейтінін есте ұстау керек. Мысалы: музыка мен денешынықтыру сабақтарын біріктіруге болмайды, тек сабақты топқа бөліп өткізуге болады.
Тиімді сабақ кестесін құрастыру үшін комплект құру, пәндерді біріктіру проблемасы негізгі сұрақ болып табылады. Аптаның сейсенбі, сәрсенбі, бейсенбі күндері – оқушылардың ең жоғарғы деңгейде жұмыс істей алатын күндері. Бірдей жағдайда екінші, үшінші сабақ оқушылардың іскерлігіне әсер ететін, нәтижелі сабақтар болып саналады. Барлық жағдайда екі, үш, төрт сыныппен барлық сабақтарды біріктіріп, сабақ кестесінің түрлерін әр нұсқада ұсынуға болады. Сабақ кестесінің түрлері қатар оқытылатын сыныптардағы оқытылатын пәндердің ретіне байланысты. Қатар оқытылатын сыныптарда бір пәнді бір мезгілде оқытуға, әр пәндік, бір тақырыптық негізде өткізуге болады. Сонымен бірге, бір сыныпты жеке оқытып, 2-3 сыныпты қатар оқытуға болады.Сабақ кестесін жасағанда 1-топпен 2-топты біріктіріп жасауға да болады. Қазақ тілі сабақтарында барлық сыныпқа ортақ сұрақтар беру, диктант, қызықты тапсырмалар, дидактикалық ойындар жүргізуге болады. Көп жағдайларда 2-3 сыныпты біріктіріп сабақ өткізуге тура келеді. Келесі сыныптарда 3-сабаққа ауыстыруы керек. Мысалы: қатар оқитын 1-4, 1-3 үшін күніне 1 пән немесе 2 пән қатар оқытылады. Ал қалған пәндер 2 сыныпта 30 мин бөлек жүргізеді. Мұндағы негізгі мақсат 1-сынып оқушыларының жас ерекшелігін ескеріп, 1-сыныпқа 30 минут бөлек уақыт беру керек. Қатарынан 1-2-3 сынып үшін, 1-3-4 сыныптар үшін, 2-3-4 сынып үшін бұл жағдай сабақ өткізудің қиындығын болдырады. Сондықтан, күніне 1 рет 1 пәнді қатар өткізеді. Қалғанына өзіндік жұмыстар беріледі. Оқушылардың санына байланысты, сынып комплектісін құру, сабақ кестелерінің үлгілерін оқушыларға түсіндіріп оқыту керек. Мысалы: бақылау жұмысы мен диктант сабақтарын біріктіру, математика сабақтары үшін тиімді болады. Ал, кей жағдайларда тиімді бола бермейді. Мұндай кезде еңбек, бейнелеу сабақтарын бірге өткізіп, аталған пәндерді бөлек оқыту керек.
Сабақ кестесі жарты жылдық уақытқа арналып құрастырыладыҚорыта келгенде Тәуелсіз мемлекетіміздің ертеңі ұрпақтың рухани байлығы, мәдениеті, саналы ұлттық ойлау қабілеті мен біліміне, іскерлігіне байланысты. Осыған орай мектептегі оқу үдерісінде оқушылардың танымдық қызығушылықтарын арттыру, дамыту болашақта білімді өз бетінше жинап алу қабілеттерін дамытуда жетекші рөл атқарады және пәндерді оқыту барысында көзделетін білімділік, дамытушылық, тәрбиелік міндеттерді жүзеге асыруда оқушылардың танымдық қызығушылығын дамыту және қалыптастыруда сабақта әртүрлі әдіс - тәсілдерді қолданудың тиімділігіне көз жеткізуге болады.


text:
Сабақтың тақырыбы: Бір пәнділік, бір тақырыптық жүйе бойынша құрылған сабақтар
Шағын жинақты мектептердегі оқу үдерісін ұйымдастырудың тиімділігі төмендегі жағдайларға байланысты: сыныптарды бiрiктiрудiң педагогикалық ұтымдылығы мен дұрыстығы;
сабақ кестелерiнiң оңтайлы жасалуы;
сабақтың белгiленген мақсатқа сай неғұрлым тиiмдi құрылуынын анықтау;
оқу-тәрбие жұмысының сабақ үстіндегі және сабақтан тыс түрлерiн дұрыс үйлестiру;
оқушылардың өзiндiк жұмысы мен мұғалім басшылығымен атқаратын жұмысының ұтымды алмастырылуы;
оқушылардың бойында бiлiм алу және өздiгiнен оқып бiлу дағдыларын қалыптастыруға баса назар аудару;
оқушылардың бiлiмі мен тәрбиелілік деңгейлерi дамуының ғылыми диагностикасы;
оқушылардың бiлiм, бiлiктерiн iзгiлiктi педагогикалық ұстанымдарға негiзделген жүйелi бақылау.
Екі, үш сыныппен жүргізілетін сабақ сапалы болуы үшін сабақ кестесінде пәндерді қалай болса солай қоса салуға болмайды. Екі сыныпта екі түрлі пәнді жүргізгеннен гөрі сабақты бір пән бойынша өткізген жеңіл болатынын тәжірибе көрсетіп отыр. Өйткені пәндерді біріктіріп жүргізгенде, мұғалім білімнің бір саласынан екінші бір саласына көшпей, оның назары бір пәнге бағытталады. Бірпәндік оқыту жүйесі іс жүзінде біртақырыптық сабақтар жүргізуге мүмкіндік беретінін атап өткен жөн. Қазіргі шағын жинақты мектеп тәжірибесінде мұндай сабақтарды ұйымдастырудың тиімділігі арта түсуде.
Осыған орай, шағын жинақты мектеп мұғалімдері оқыту үдерісін мүмкіндігінше біртақырыптық жүйеде құрастырғаны дұрыс. Өйткені белгілі бір ортақ тақырып бойынша барлық сыныпқа бірдей бір мезгілде түсіндірген мұғалімге де, оқушыларға да тиімді. Біртақырыптық сабақтар дегеніміз – бір пән ішіндегі мазмұны ұқсас тақырыптарды екі сыныпта қатарынан оқыту. Біртақырыптық сабақтарды ұйымдастырудың бірқатар артықшылығы қарастырылды. Біріншіден, шағын жинақты мектеп төменгі сынып оқушыларының оқуға деген ықыласын табысты дамытуға жағдай жасайды.
Екіншіден, біртақырыптық сабақтарды өткізгенде, оқушылардың оқу әрекетін табысты жоспарлау білігі, бір-бірін тексеру немесе өзін-өзі бақылау кезінде жұмыстың барысын
бақылау, яғни оқушыны өзіндік жұмыстарға даярлығын анықтайтын біліктер қалыптасады.Үшіншіден, біртақырыптық сабақтар оқушының сөйлеу мәдениетін қалыптастырады, жолдастарының жауаптарын тыңдау, диалог жүргізу мәдениетіне үйретеді, сөйлеу қабілеттерін дамытады. Осыған байланысты сөйлеу қарым-қатынасының аясы кеңейеді, бұл, әсіресе, шағын жинақты мектептер жағдайында өте маңызды. Төртіншіден, біртақырыптық сабақтар практикалық және оқу әрекеттерінде ұжымда жұмыс істей білуге, басқа оқушылардың пікіріне құрметпен қарауға, өз пікірін дәлелдеуге мүмкіндік береді. Әрбір сыныппен тақырып бойынша жүргізілетін сабақтар оқу материалы мазмұнының күрделілігімен анықталады.
Әрине, біртақырыптық сабақтарды әзірлеу және өткізу мұғалімнен педагогикалық шеберлікті талап етеді. Бұл жерде, бір жағынан, оқу материалын жоспарлау жұмысы тұрса, екінші жағынан, сабақ құрылымын жетілдіру және оны ұйымдастыру жұмысы тұрады. Оқушылардың белсенділігі, ең бірінші кезекте, сабақ кезеңдерінің реттілігін қатаң сақтауынан емес, сабақты тақырып бойынша жоспарлап, оны әрбір сабаққа сәйкес мақсаты нақты анықталған жағдайда көрінеді. Біртақырыптық сабақтарды жоспарлау оқу бағдарламасының белгілі бір тақырыбы немесе тарауы бойынша өтілетін сабақтар мен сабақтан тыс оқу жүйесіндегі оқу-тәрбие үрдісі білім беру, дамыту және тәрбие беру қызметтерін іске асыруының қолайлы жолдарын анықтау үшін қажет. Бұл жүйеге негізгі дидактикалық мақсатына байланысты сабақтың әр алуан тұрпаты және түрлерімен қоса, оқушылардың сыныптан тыс және оқудан тыс жұмыстарының басқа түрлері де кіреді. Шағын жинақты мектепте біртақырыптық жоспарлаудың ойдағыдай іске асырылуы, көбінесе, мұғалімнің оқушылар нені білуі керек, қалай оқыту керек, т.б. мәселелерді қаншалықты терең ойластырғанына байланысты.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-shafin-jinatalfan-mektep-jene-oni-ereksheligi.html?page=6#Осыған_орай,_шағын_жинақты_мектеп_мұғалімдері_оқыту_үдерісін_мүмкіндігінше_біртақырыптық_жүйеде_құрастырғаны_дұрыс


Біріктірілген сыныптардағы біртақырыптық сабақты жоспарлауға қажетті ұстанымдар: Әртүрлі жастағы оқушыларды оқыту міндеттері, мазмұны мен оқыту құралдарының кірігуі мен саралануы. Әр сынып оқушыларында түрлі деңгейде меңгерілетін сұрақтар, құбылыстар мен түсініктер туралы ортақ ұғым болуы.
Оқушылардың оқу әрекетін ұйымдастыру – бірқатар педагогикалық қызметтерді жоғары сынып оқушысының атқаруы (бақылау, жаңа материалды түсіндіру, қиындықтарды жеңуде төменгі сынып оқушыларына көмектесу). Дайындық жұмыстары: ақыл-кеңесшілерді іріктеу, ақыл-кеңес беру, олардың әрекетінің маңыздылығын көрсету, атқаратын қызметтерді бөлу, сабаққа және сабақ үстіндегі дайындық кезеңінде тапсырмалар беру.
Өзара оқыту. Өзара бір-бірін оқыту процесінде оқу әрекеттері және қарым-қатынасы арқылы білім, білік, дағдыларын меңгеру негізі. Оқыту кезінде мұғалім рөлін атқара отырып, оқушы ақпаратты беріп қана қоймайды, қарым-қатынас жасауда өз білімін өзектендіреді.
Өзара әрекет ету еркіндігі. Оқушылардың ортақ әрекеті мен қарым-қатынасын ұйымдастыру сыныптағы барлық оқушыларға жағымды қарым-қатынас жасау қабілеттерін дамытуға көмектеседі.
ШЖБМ ерекшелігіне байланысты қалыпты мектептерде қолданылып жүрген жоғарыда аталған сабақ түрлерінен басқа оларды қамтитын мынадай сабақ түрлері бар: бір пәндік, әр пәндік және бір тақырыптық сабақтар.
Бір пәндік сабақ дегеніміз әр біріктірілген сыныптарда бір ғана математика сабағын өткізу сабағы. Бұл сабақты өту кезінде мұғалім бір салада жұмыс істегендіктен, ол назарын бір сыныптан екінші сыныпқа оңай көшіруге септігін тигізеді.
Әр пәндік сабақтар дегеніміз математика сабағын басқа бастауыш сынып пәндерімен біріктіріп өткізуге болатын сабақтар. Кейбір әдіскерлер пәндерді екі топқа бөледі де, бірінші топқа математика, қазақ тілі, орыс тілі, еңбек, бейнелеу өнері, яғни өз бетімен жұмысты ұйымдастыруға үлкен мүмкіндіктері бар пәндерді, ал екінші топқа дүниетану, ана тілі, ән-күй, дене шынықтыру сабақтарын жатқызады. Сабақ кестесін құрастырған кезде бірінші топты екінші топ пәндерімен біріктіруге болады. Қазақ тілі мен математиканы оқытуда өзбетінше жұмыс істеуді кеңінен қолдануға болады, өйткені оқу, дұрыс жазу, санай білу және дұрыс есептей білу дағдысын дамыту көп жаттығу жұмыстарын жүргізуді талап етеді, бұлардың нәтижелі болуы көбінесе оқушылардың өздігінен жұмыс істей алу қабілетіне байланысты.
Ал екінші топқа жататын ана тілі, табиғаттану пәндері жөнінде іс басқаша. Бұл пәндерді оқыту балалардың сабақта өзбетінше жұмыс істеуін керек етпейді емес, қайта бұл пәндер бойынша оқушылардың білімін оқулық бойынша пысықтауды өте-мөте керек етеді. Бастауыш мектеп жасындағы балалармен аталмыш пәндерді оқытқан кезде мұғалімнің ауызекі әңгімесін, көрнекті құралдарды көрсетуін, т.б. басқаша айтқанда, балалармен тікелей жұмыс істеуді талап етеді. Сабақ кестесін жасағанда 1-топпен 2-топты біріктіріп жасауға да болады. Қазақ тілі сабақтарында барлық сыныпқа ортақ сұрақтар беру, диктант, қызықты тапсырмалар, дидактикалық ойындар жүргізуге болады. Бір тақырыптық сабақтар дегеніміз қатар өткізілетін сыныптарда мүмкіндігінше бірдей тақырыптарды таңдау қажет болатын сабақтар. Бір тақырыптық сабақтарда оқушылардың өзіндік жұмыстарын да тиімді басқаруға болады. Жалпы оқытушының ортақ әңгімесін оқушылар ықыласпен тыңдап, өз ойларын айтып, сабаққа белсенді қатысуға тырысады, сонымен бірге бір пәндік, бір тақырыптық сабақтар ретінде біріктіріп өткізуге де болады. Мұндай ортақ сабақтардан оқушылардың ой-өрісі кеңейіп, сабақтың сапасы артады. Оқушылармен бірге отырып, көрнекі құралдар, кестелер, суреттер, диафильмдер мен кинофильмдер, үнтаспа т.б. құралдарын қарауға болады.


title: Біріктірілген сыныптардағы біртақырыптық сабақты жоспарлауға қажетті ұстанымдар


text:
Сабақтың тақырыбы: Бастауыш шағын комплектілі мектептерде сабақтарды жоспарлау мен өткізу ерекшеліктері
Екі сыныппен жүргізілетін жұмыстың сапалы болуы үшін күнұзаққа жүргізілетін жұмыстың дұрыс ұйымдастырылуының да шешуші маңызы бар. Кейбір мұғалімдер екі сыныпты бір мезгілде оқытудан қашып, сабақты екіге бөліп жүргізеді. Бұлай жасауға үзілді-кесілді қарсы болу керек.
Мұғалім күніне сегіз сағат жұмыс істейтін болса, онда ақырғы сабақтарда мұғалім жұмысының сапасы төмендейтіндігі сөзсіз, сабақты бұлай етіп жүргізу көбінесе сабақтың жетілік сағат санын азайтуға әкеліп соғады. Сонымен бірге, ауылдық жерлерде сабақты екіге бөліп жүргізу кейде мектепке 2-3 км қашықтықтан келетін балалар үшін бірқатар қолайсыздық туғызады.
Шағын жинақты бастауыш мектептің оқу-тәрбие ісінде уақытты дұрыс пайдалану − ең маңызды мәселелердің бірі. Уақытты дұрыс пайдалану үшін, мұғалім ең алдымен, орындалатын жұмыс түрлерін: мазмұндама, шығарма жоспарын, қазақ тілі, дүниетану, орыс тілі, сурет, еңбек сабағына керекті сызбалар, лото, түрлі-түсті суреттер сериясын күні бұрын даярлап алудан бастайды. Бұл жерде уақытты үнемдеудің оқушылардың сабаққа деген ынтасына да елеулі ықпалы барын ескерген жөн. Мысалы, балалар бірден жұмысқа кірісіп кету үшін 5-10 минут шамасында тапсырма берілді. Бұл кезде басқа сынып оқушылары өздігінен орындайтын жұмыстармен айналысады. Ал өздігінен орындалатын тапсырманың мақсаты айқын болуы тиіс. Екі немесе үш сыныппен өткізілетін сабақты ұйымдастырғанда оқушының білімін бағалау, жеке жұмыс жүргізу, тапсырманы өздігінен қалай орындағандықтарын бақылап, жұмыстарын тексеріп отыру да педагогикалық шеберлікті, жете мән беруді талап етеді. Яғни, 45 минуттық бір сабақтың ішінде шағын жинақты мектеп мұғалімі 3, тіпті кейде 4 сабақты өткізіп, 3 не 4-сынып оқушыларын қатар оқытуға әрі әрбір «кіші сабақтың» білімділік, тәрбиелік, дамытушылық мақсаттарының орындалуын қадағалауға мәжбүр болады. Осыған орай сабақтың құрылымы да өзгереді. Бүгінгі күнге дейін сабақтың екі кезеңі анықталған болатын: мұғалім басшылығымен жұмыс және өздігінен орындалатын жұмыс. Бұл екі кезең «үлкен сабақтың» өн бойында бірнеше рет қайталанып отырады. Енді осы сабақтардың ұйымдастыру барысына тоқталайық: ортақ тақырыптық қағиданы ұстанғандықтан белгілі бір тақырыпты барлық сыныпқа бір мезгілде өткізуге болады. Ал, жаңа сабаққа байланысты жаттығулар мен тапсырмаларды жас ерекшеліктеріне қарай әрбір сыныпқа лайықтап, саралап, әрқайсысына жеке орындатуға болады. Мұнда сабақ екі кезеңнен: біріктірілген (ортақ) бөлімнен және сараланған (дифференцияланған) бөлімнен тұрады. Енді осы екі жағдайды салыстырайық:
2-сынып
|
3-сынып
|
4-сынып
|
М
|
Ө
|
Ө
|
Ө
|
М
|
Ө
|
Ө
|
Ө
|
М
|
(М − мұғалім басшылығымен орындалатын жұмыс, Ө − өздігінен орындалатын жұмыс).
2-сынып
|
3-сынып
|
4-сынып
|
Біріктірілген (ортақ) бөлім
( жаңа тақырыпты түсіндіру кезеңі)
|
Сараланған бөлім
(жаттықтыру кезеңі)
|
Біріктірілген (ортақ) бөлім
(бекіту кезеңі)
|
Көріп отырғанымыздай, бірінші жағдайда жаңа тақырыпты түсіндіру 4-сыныпта сабақтың ең соңына түсуі мүмкін. Ал психологиялық еңбектердн бастауыш сынып оқушыларының жаңа материалды шамамен сабақтың алғашқы 10-15 минутында ғана жақсы қабылдайтыны туралы пікірлерді кездестіреміз. Сондықтан сабақты бұл жолмен жоспарлау көп қиындық туғызатыны сөзсіз.
Екінші жағдайға келсек, мазмұны, идеясы жақын тақырыптарды алдын-ала іріктеп, оны барлық сыныпта бір мезгілде өту барысында мұғалім жаңа материал жайлы кіріспе әңгімесін, тіпті материалдың өзін барлығына бірдей түсіндіре алады және оқушыларды қатыстыра отырып, сұрай алады.
Мұғалім бір сыныпта сабақты түсіндірген кезде, екінші бір сыныптың балалары мұғалім басшылығымен жүргізілетін жұмысқа өз бетімен әзірленеді. Төменгі сыныпта да, жоғары сыныптарда да жаңа материалды түсіндіру балаларға өздігінен істейтін жұмыстарды тапсырумен аяқталады. Балалар өздігінен істейтін жұмыстарды, алдымен мұғалімнің жетекшілігімен орындайды. Бұл үшін жаңа сабақты түсіндіруге арналған уақыттың бірнеше минуты бөлінеді. Содан кейін балалар өздігінен жұмыс істеуге көшеді. Олар уақытқа байланысты тапсырманың біразын сыныпта орындайды, біразын үйде орындайды. Мұғалім сабақтың екінші жартысында жаңа материалды түсіндірген сыныптың балалары сыныпта өздігінен орындайтын жұмыстың аз ғана бөлігін орындайды − жұмысты сыныпта бастап, үйде аяқтайды.
Бір сыныпта жаңа материалды түсіндіру, ал екінші сыныпта өткенді пысықтау немесе қайталау, оқушылардың білімін есепке алу сабағын жоспарлағанда жұмыстың барысы жаңа материалдың қай сыныпта түсіндірілетініне қарай анықталады. Мәселен, егер мұғалім жаңа материалды жоғары сыныпта түсіндіретін болса, сабақтың жоспары, шамамен айтқанда, мынадай болып құрылуы мүмкін:
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: Шағын жинақталған мектеп және оның ерекшелігі - бет 9

text:
Байланысты: Саба ты та ырыбы Ша ын жина тал ан мектеп ж не оны ерекшелігі
Төменгі сынып
Жоғары сынып
1. Мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыс. Үйге берілген тапсырманы тексеру; өткенді пысықтау мақсатымен балалардың өздігінен орындауы үшін тапсырма беру − 10 мин.
1. Балалардың өздігінен істейтін жұмыстары. Үйге берілген тапсырманы тексеру; Мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыстарға даярлануға байланысты әртүрлі тапсырмаларды орындау − 10 мин
2. Балалардың өздігінен істейтін жұмыстары. Әртүрлі жаттығулар орындау (көшіріп жазу) − 20-25 мин
2. Мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыс. Оқушылардың өздігінен орындаған жұмыстарын тексеру; жаңа материалды түсіндіру; сыныпта және үйде өздігінен орындау үшін тапсырма беру − 20-25 мин.
3. Мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыс. Оқушылардың өздігінен орындаған жұмыстарын тексеру; өткенді пысықтауға байланысты жаттығу жасау немесе әңгіме өткізу; үйге тапсырма беру − 10-15 мин.
3. Балалардың өздігінен істейтін жұмыстары. Мұғалімнің түсіндірген материалын пысықтауға байланысты әртүрлі тапсырмаларды орындау − 10-15 мин.
Сабақ төменгі сыныптарда мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыстан және жоғары сыныптарда балалардың өздігінен істелетін жұмысынан басталады. Бір сыныпта жаңа материалды түсіндіру, екінші бір сыныпта өткенді пысықтау, қайталау немесе балалардың білімін есепке алудан басталатын сабақтың бұл түрі, әдетте көп кездеседі. Егер өткен сабақты пысықтау немесе қайталау жүргізетін сынып өткен сабақта өздігінен жұмыс істеуге тапсырма алған болса немесе балалар осы сабақта үйде орындалған тапсырманы әрі қарай орындайтын болса ғана мұғалім екінші бір сыныпта сабақты балалармен тікелей жұмыс істеуден бастай алады. Осыған байланысты әрбір сыныптағы балалардың сабақта өздігінен істейтін жұмыстарын бөлу де өзгереді. Дегенмен, мұғалім көбінесе мына тәртіпті басшылыққа алуы керек: бұл тәрізді сабақтарды өткенді пысықтау немесе қайталау, оқушылардың білімін жазба жұмыстары арқылы тексеру, белгіленген сыныптарға тапсырма беруден бастау керек. Бұл мұғалімге келесі сыныпқа жаңа материалды түсіндіруге уақытты молырақ қалдыруға мүмкіншілік береді. Дегенмен өткенді пысықтау немесе қайталау болатын сыныпта, балалардың өздігінен істейтін жұмыстарынан кейін, мұғалімнің басшылығымен істейтін жұмыстар үшін 10-15 минут шамасында уақыт қалдыру қажет екендігін естен шығармау керек. Осылай жасағанда ғана өткен материалды пысықтау және қайталау ойдағыдай болады.
Екі сыныптың екеуінде де өткен материалды қайталауға арналған сабақты құрудың ешбір айтарлықтай қиындығы жоқ. Бұл сияқты сабақтарда, алдағы айтылған сабақты өткізудің екі түрінен гөрі, балалардың өздігінен істейтін жұмыстарын өткізу мүмкіншілігі мол болады. Өткен материалды қайталау арқылы өтетін сабақтың үлгі жоспары мынадай болып жасалуы мүмкін:
Төменгі сынып:
Жоғары сынып:
1.Балалардың өздігінен істейтін жұмыстары. Өткенді пысықтау, қайталау, үйге берілген тапсырманы әрі қарай жүргізу; мұғалімнің басшылығымен өткізілетін сабаққа даярлану − 10 мин
1. Мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыс. Өткенді өздігінен қайталау немесе пысықтау үшін берілген тапсырманы тексеру үшін бақылау жұмысы − 10 мин.
2. Мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыс. Балалардың өздігінен істеген жұмыстарын тексеру, өткенді қайталауға
немесе пысықтауға байланысты жаттығулар жасау немесе әңгіме өткізу; сыныпта немесе үйде балалардың өздігінен орындауы үшін тапсырма беру − 20-25 мин.
2. Балалардың өздігінен істейтін жұмыстары Өткенді пысықтауға немесе қайталауға, балалардың білімін тексеру мақсатымен берілген мұғалімнің тапсырмасын орындау (сынып бойынша оқу, жаттығу жұмысы т.б.) − 20-25 мин.
3.Балалардың өздігінен істейтін жұмыстары. Өткенді пысықтау және
қайталау үшін берілген мұғалім тапсырмасының біразын орындау (жазбаша жаттығу, кітап оқу) − 10 мин.
3. Мұғалімнің басшылығымен істелетін жұмыс. Балалардың өздігінен істелетін жұмыстарын тексеру; балалармен өткенді қайталау − 10 мин.
Мұғалім мұндай сабақтарда балалармен тікелей жұмыс істеуді өздігінен жұмыс істеу оңайыраққа түсетін сыныптан бастайды немесе балалардың өздігінен орындайтын жұмысы үшін алдын ала ауызша жаттығулар мен әңгімелерді қажет ететін сыныптардан бастайды. Егер де осы айтылған сыныптардың бірінде жазбаша бақылау жұмыстарын өткізу белгіленсе, онда мұғалім жұмысты сол сыныптан бастайды. Мұғалім бақылау жұмысын алғаннан кейін, балалар сол сағат бойына өздігінен жұмыс істей алады.
Ал екі сыныптың екеуінде де өткенді пысықтау немесе қайталау жұмысы жүргізілетін болса, онда мұғалім екі сыныптың екеуімен де тікелей жұмыстар жүргізеді не балалардың өздігінен жұмыс істеуі арқылы жүзеге асырылады.
Жоғарыда келтірілген сызбада төменгі сыныптарда мұғалімнің басшылығымен тікелей істелетін жұмыстар сабақтың алдында, жоғары сыныпқа беретін тапсырмадан кейін басталады. Ал жоғары сыныптарда мұғалімнің басшылығымен өткенді қайталау немесе пысықтау бойынша балалармен жүргізетін тікелей жұмыстары балалардың өз бетінше жұмыс істеуі үшін берілетін тапсырмаларды түсіндіруге байланысты сабақтың алдында, одан кейін балалардың өздігінен істеген жұмыстарының нәтижесіне байланысты сабақтың соңында жүргізіледі.
Мұғалім үш және төрт сыныпты қатар оқытудың сабағын жоспарлағанда уақытты бөлу ең алдымен жеке сыныптарда істелетін жұмыстардың күрделілігіне байланысты болады. Сабақтың материалы қиындау болған сыныпта балалармен тікелей жұмыс істеуге мұғалімнің көбірек уақыт бөлетіні өзінен өзі түсінікті. Жаңа материалды түсіндіру, әдетте, өткен сабақты пысықтауға немесе қайталауға қарағанда мұғалімнің балалармен көбірек тікелей жұмыстар жүргізуін талап етеді. Мұғалімнің бұрын даярлап берген материалдары бойынша өздігінен жұмыс істейтін сыныптарда, өздік жұмыс көп уақытты алатындықтан, мұғалімнің басшылығымен тікелей жүргізілетін жұмыстардың шамасы ол сыныптарда 5-10 минуттан аспайды. Балалардың орындаған жұмыстарына қарап шығуға қажетті нұсқаулар беруге, болмаса тапсырманың сипатын өзгертуге бұл уақыт толығынан жетіп жатыр.
Бірнеше сыныппен жүргізілетін сабақ жоспарының жалпы сызбасын төмендегідей етіп жасауға болады: 1) мұғалімнің алдымен өткізетін сыныбына өздігінен орындауы үшін аздаған тапсырмалар беру; 2) қалған сыныптардың әрқайсысына бұрынғы бастап қойған жаттығуларды әрі қарай жүргізу үшін немесе бұрын даярланып қойылған жұмыстарды балалардың өздігінен орындауы үшін тапсырма беру; 3) мұғалімнің сабақты бастаған сыныбындағы балалардың өздігінен орындаған жұмыстарын тексеру. Осы сыныпта жаңа материалды түсіндіру немесе мұғалімнің тікелей басшылығымен жаттығу жұмыстарын жүргізу. Мұның екеуінде де мұғалімнің басшылығымен тікелей жүргізілетін жұмыстар балалардың сыныпта және үйде өздігінен орындаулары үшін тапсырма берумен аяқталады. 4) Мұның алдындағы сыныпта мұғалімнің тікелей жүргізген жұмыстарының уақытына оқушылардың өздігінен істейтін жұмыстарынаң уақыты сай келетін сыныпқа ауысу; Мұғалім бұл сыныпта балалардың өздігінен орындаған жұмыстарын көз жүгіртіп қарап шығады және оны әрі қарай жүргізе беруге нұсқау береді немесе 10-15 минуттан артық уақыт алмайтын жаңа материалды түсіндіріді, осыдан кейін балалардың өздігінен сыныпта және үйде орындауы үшін тапсырма береді немесе жаттығу жұмыстарын жүргізеді де, оны балалардың өздігінен жұмыс істеуімен жалғастырады; 5) Қалған уақытта басқа сыныптармен де тікелей жұмыс істеу үшін дәл жоғарыдағыдай жолдармен ауысып отыру керек. Егер уақыт шектеулі болса (10-15 мин), екі сыныптың екеуінде де балалардың өздігінен істеген жұмыстарына көз жүгіртіп қарап өтіп, үйге тапсырма беру керек. Ал уақыт жеткілікті болған жағдайда (20-25 мин), балалардың өздігінен істеген жұмыстарын тексеріп оны әрі қарай жүргізе беру жөнінде нұсқаулар береді. Ал, басқа сыныпта жаңа материалды түсіндіреді немесе сабақтың ақырына дейін жаттығу жұмысын жүргізеді.


Сабақтың тақырыбы: Шағын жинақталған мектеп және оның ерекшелігі
Қазіргі таңда республикамыздың түпкір-түпкірінде орналасқан шағын елді-мекендердегі мектептердің басым көпшілігі – шағын жинақты мектептер. Мұндай мектептер саны тәуелсіздік алған жылдардан кейін жыл сайын өсіп келе жатқаны белгілі. Себебі ауыл халқының тіршілік қамымен қалаға қоныс аударуы көбейген сайын, елді-мекендерде тұрғындардың саны азаюымен, оқушы саны да кеміп келе жатыр.
Шағын жинақты мектеп дегеніміз – тұрғындардың саны аз аймақтарда жұмыс істейтіндіктен, оқушыларының саны аз, біріктірілген сыныптардан, толық емес сыныптардан тұратын, оқу үдерісін жоспарлау мен ұйымдастыруда өзіндік ерекшеліктері бар жалпы білім беру мекемесі. Қазіргі таңда шағын жинақты мектеп:
- біріктірілген сыныптармен;
- біріктірілген сыныптармен және толық емес сыныппен жұмыс жасайды.
Мектеп құрылымы бұлай өзгеше аталғанымен, мұндағы білім мен тәрбие сапасына қойылатын талап барлық білім беру мекемелеріне қойылатын талаппен бірдей болып қала береді. Сондықтан да шағын жинақты мектеп жұмысын ұйымдастыруға ерекше көңіл бөлу керек.
Шағын жинақты мектеп мәселесін зерттеушілер Ж.Қ.Астамбаева мен Г.И.Уәйісова өздерінің «Шағын жинақты бастауыш мектептегі педагогикалық үдеріс теориясы мен технологиясы» атты еңбегінде «Шағын жинақты мектептің тарихы ерте кезден, сонау Л.Толстой, К.Д.Ушинский өмір сүрген кезеңнен бастау алады. Қазақстан топырағында ондай мектептің пайда болуы Ы.Алтынсариннің ағартушылық қызметімен тікелей байланысты XVIII ғасырдың 60 жылдарында дүниеге келді. Содан бері бұл үлгідегі мектептің мәселесі күн тәртібінен түспей келеді» деп атап көрсетеді [1, 3].
«Соңғы 15 жылда шағын жинақты мектептің саны күрт өсті. Әр төртінші мұғалім шағын жинақты мектеп жағдайында жұмыс істейді және әр алтыншы қазақстандық оқушы шағын жинақты мектеп жағдайында оқиды»[2].
Шағын жинақты мектептің үш түрі болады, олар:
1) Бастауыш шағын жинақты мектеп;
2) Негізгі шағын жинақты мектеп;
3) Орта шағын жинақты мектеп.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: Шағын жинақталған мектеп және оның ерекшелігі


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-shafin-jinatalfan-mektep-jene-oni-ereksheligi-v2.html?page=2#9,_11-сыныптар_бiтiрушi_сыныптар_болғандықтан,_олардағы_бала_саны_аз_болған_жағдайда_да_өзге_сыныптармен_қосып_оқытылмайды

text:
Білім беру мекемесінің бұлай ерекшеленуінің басты критерийі – ондағы оқушы санының аздығы, ал қалған ерекшеліктер осы критерий негізінде туындайды. Шағын жинақты мектептің жоғарыда келтірілген түрлерге жіктелуі нормативтік құжаттарға сай жүзеге асырылады: «Тұрғындарының саны аз әрбір елді мекенде:
1) бастауыш шағын жинақты мектеп – білім алушылардың саны 5-тен 40 адамға дейін;
2) негізгі шағын жинақты мектеп – білім алушылардың саны 41-ден 80 адамға дейін;
3) орта шағын жинақты мектеп – білім алушылардың саны 81-ден 180 адамға дейін болған жағдайда жұмыс істейді»
«Шағын жинақты мектеп қызметінің тәртібіне» сәйкес 1-сынып оқушылары жеке оқытылады. Себебі мектепке енді қадам басқан оқушылардың оқу әрекетiне бейiмделуі, талаптануы, зейіні тұрақтануы мен ынтасының артуы үшiн оларды сынып-кешеніне қоспай, жеке оқыту керек.
9, 11-сыныптар бiтiрушi сыныптар болғандықтан, олардағы бала саны аз болған жағдайда да өзге сыныптармен қосып оқытылмайды.
Сыныптарды бiрiктiру тәжiрибесi екi нұсқада қарастырылады: аралас және әр жастағыларды бiрiктiру. Әртүрлі жастағы оқушылары бар сыныптарды ұйымдастыру педагогикалық тұрғыдан неғұрлым тиімді, өйткенi ол балалардың ауыспалы жұптарда жұмыс iстеуіне, жоғарғы сынып оқушыларының өзiндiк жұмыстарын ұйымдастыруға, сөйтiп көбiрек көңiл бөлудi керек ететiн төменгі сынып оқушыларына сабақ түсiндiру үшiн уақыт бөлiп алуға мүмкiндiк бередi.
Шағын жинақты мектептегі оқу-тәрбие үдерісін ұйымдастырудың ерекшеліктері: - сабаққа дайындалуда оқытушы шектен тыс жүктеме орындайды, басқаша айтқанда, бір сыныппен жұмыс істегенде сабақтың мақсаты, логикалық құрылымы оқушы мен оқытушыға бірдей, ал бірнеше сыныппен жұмыс істеуде бір сабақ әрқайсысы бір сабақ ретінде бірнеше кішкентай сабақтардан тұрады да, мұғалім бір күнде 8-16 сабаққа, оның әр бөлігін санағанда, 32-40 сабақшаларға, олардың логикалық байланысы әр кезеңнің мақсаты мен міндетіне қарай уақытында тиянақты дайындалуы қажет;
- мұғалімнің зейіні екі немесе одан да артық сынып оқушыларына бөлініп отырады, себебі бір сабақтың үстінде мұғалім әр түрлі жастағы, ой-өрісі мен білім дәрежесі әр түрлі оқушылармен жұмыс жүргізеді, сондықтан ол балалардың психологиясын жақсы білуі тиіс;
- мұғалімдер ұжымының аздығына қарай, әрбір мұғалімнің шығармашылық белсенділігінің артуына жол болмайды, яғни, шағын жинақты мектептер орта мектептерден алшақ орналасады, сондықтан мұғалімнің басқа оқытушылардың сабақтарына қатысып, араласу, тәжірибе алмасу, үлгі алу мүмкіндіктері аз болады, шыңдалудан гөрі жауапкершіліктері төмендеп, сабақ тиімділігін төмендету қаупі туады;
- мұғалім әрбір сыныппен сабақтың белгілі бір бөлігінде ғана жұмыс жасауға мүмкіндігі бар, ал қалған уақытта тек оқушылардың өздік жұмысын ұйымдастыруға, оны басқаруға ғана жұмсалады, сол үшін мұғалім сабақ барысында ұйымдастырылатын өздік жұмыстардың мазмұнын, көлемін, оларды орындау әдіс-тәсілдерін түрлендіріп, оқушылардың білім деңгейіне, жас ерекшеліктеріне, орындау жылдамдықтарына қарай лайықтап, орындау уақытын белгілеп, оны тиянақты пайдалануды ойластыруы қажет. Өз бетімен жұмысты орындау әрбір оқушыға түсінікті болуы керек және де көрнекі құралдар, карточка, перфокарта, дидактикалық материалдар саны барлық балаларға жететіндей болуын қадағалау керек;
- біріктірілген сыныптарда мұғалім бір сыныпқа сабақтың жарты уақытын ғана жұмсайтындықтан, көбінесе, әдебиет пәнінде (6-8 және 7-9 сыныптар) қиынға соғады. Өйткені берілген тақырыптар аумақты, сондықтан уақыт жетіңкіремейді;
- өзіндік жұмысты орындау барысында оқушылар мұғалім тарапынан жеткілікті мөлшерде көмек ала алмайды;
- белгілі бір жастағы балалар болмағандықтан, ұжымдық жұмыс ұйымдастыруға мүмкіндік жоқ;
- оқушылардың өздік жұмысы басқа сынып оқушыларының шуылы, кедергі жасауы барысында жүргізіледі, мұның өзі оқушының тапсырманы түсіне отырып орындауына кері әсер етеді;
- оқушылар, әсіресе, бастауыш сынып оқушылары көпке дейін өз ойын ашық айтуға, қандай да бір мәселені ауызша талдауға, өзгенің талдауын, талқылауын, ойын тыңдаудан кенде, кейін қалады;
- бір мезгілде бірнеше сынып жұмыс істейтін шағын жинақты мектепке арналған оқыту әдістемесінің жасалмаған;
- шағын жинақты мектепте сабақ өздік жұмыс арқылы ұйымдастырылады, ал өздігінше жұмыс істеу әдісі бүгінгі күнге дейін кең қолданыс таппаған;
- шағын жинақты мектеп мұғаліміне арнап жазылып, баспадан шыққан әдістемелік және көрнекілік құралдары өте аз, сонымен бірге шағын жинақты мектептердің кітапханалық қоры нашар.


text:
Шағын жинақты мектептің бірнеше өзіне тән тиімді жақтары да бар: - балалардың саны аз, сондықтан мұғалім әрбір оқушыны, оның қызығушылығын арттыруына, отбасын тез, жақсы тануына көп мүмкіндік бар;
- дәптер тексеруге, жеке-дара өздік жұмысқа арналған жаттығулар іріктеуге аз уақыт жұмсалады;
- оқушылардың тәртіп бұзушылығы аз болады;
- оқушылар бірінші сыныптан бастап, өз бетімен жұмысқа бейімделеді;
- бір оқу бөлмесінде күнделікті бірге болғандықтан, жоғары сынып (3-4) оқушылары кіші сынып оқушыларына көмек береді;
- әрбір баланың білім деңгейлерін анықтап, олардың білім, білік, дағдыларының деңгейлерін көтеруге мүмкіндік мол;
- аталмыш мектеп мұғалімі пәнаралық байланысты жүзеге асыруға, кеңінен қолдануға тырысады;
- оқушылар әртүрлі сыныпта оқығанымен, олардың назарын бір пәннің мазмұнындағы ұқсас тақырыптарға аударуға мүмкіндік жасалады;
- оқушылардың бірін-бірі тексеруін, өзін-өзі тексеруін және бағалауын жүзеге асырылады;
- үлкен сынып оқушысы төменгі сыныптың жұмысын тексеріп бағалау арқылы өз білімін іс жүзінде қолдануына мүмкіндік туады.
Екі немесе үш сыныпты бiрiктiру қажет болған жағдайда, сабақтың белгiлi бiр бөлiгiн әрбiр сыныппен жеке өткiзу үшiн жағдай жасау мақсатында сабақтың жылжымалы кестесiн қолданған дұрыс. Біріктірілген сыныптағы сабақ – оқу-тәрбие үдерісінің негізгі нысаны. Ол сабаққа қойылатын жалпы тақырыпқа бағынады, бірақ өзгешеліктері бар. Сабақ құрылымы: - мұғалім басшылығымен жұмыс;
- өздік жұмыс.
Сөздік және көрнекілік әдістерді ұштастыру уақытты тиімді пайдалануға және оқыту мен тәрбиелеуге көмектеседі.
Мұғалім тақырыпты түсіндіргеннен кейін өздік жұмысты қалай орындау керектігі туралы қысқаша нұсқау беріп, оқушылардың жұмысқа әзірлігін тексеріп, келесі сыныппен жұмыс істеуге көшеді, тақырыпты түсіндіріп болған соң сыныпқа өздік жұмыс береді.
Оқу жұмысының түрлерін ауыстырып, өздік жұмысты орындау процесін бақылап, мұғалім сабақты жүргізіп отырады.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-shafin-jinatalfan-mektep-jene-oni-ereksheligi-v2.html?page=3#Біріктірілген_сыныптағы_сабақ_–_оқу-тәрбие_үдерісінің_негізгі_нысаны._Ол_сабаққа_қойылатын_жалпы_тақырыпқа_бағынады,_бірақ_өзгешеліктері_бар._Сабақ_құрылымы


text:
Шағын жинақты мектептердің басты мәселелерін былай көрсетуге болады: - қосалқы сыныптарда оқу өткізудің ыңғайсыздығы;
- аз толтырылған сыныптарда оқытудың дәстүрлі әдістемелерінің артық болуы;
- кәсіптік білім беруді ұйымдастыруға мүмкіндік жоқтығы;
- қосымша білім беру ұйымдарының және мәдени орталықтардың жоқтығы;
- арнайы ғылыми-әдістемелік кешендердің болмауы;
- мұғалімдердің, әсіресе, тәжірибесіз жас мамандардың шағын жинақты мектеп ерекшелігіне байланысты оқыту үдерісіне дайын болмауы;
- мұғалімдердің біріктірілген сыныптардағы сабаққа дайындалу, өткізу барысында шамадан тыс жүктеме орындағанына қарамастан, еңбекақыларына үстемеақы қосылмауынан, ынталарының төмендеуі;
- әмбебап кәсіби педогогикалық мамандардың жетіспеушілігі;
- мұғалімдер ұжымының орташа жас көрсеткішінің жоғарылығы;
- материалдық-техникалық базаның нашарлығы;
- оқу үдерісінің интерактивті-мультимедиялық құралдармен, зертханалар мен компьютерлік сыныптармен жасақталмауы, жасақталған күнде де мұғалімдердің барлығының бірдей ондай заманауи құрылғылармен жұмыс істеуге дайын болмауы;- сыныптағы оқушы санының аздығына қарамастан, жыл санап ҰБТ көрсеткішінің төмендігі.
Республика бойынша шағын жинақты мектептердің жұмысын ұйымдастыруға кедергі болатын мәселелер ортақ, сондықтан да оларды шешуде де барлық осындай деңгейдегі мектеп ұжымы ортақтасып еңбек еткені абзал.
Шағын жинақты мектеп саны жыл өткен сайын көбеймесе, азаймай отырғаны белгілі. Олай болса, бұндай мектептегі оқу сапасы барлық ел азаматтарының білім көрсеткішіне әсер етеді. Ал оқу сапасы оқу үдерісінің дұрыс ұйымдастырылуына байланысты. Сондықтан да ғылыми жұмыс тақырыбы бүгінгі таңда өзекті болып саналады.


text:
«Гуманитарлы-экономикалық колледж» мекемесі Пән: Шағын жинақталған мектепте оқу-тәрбие үрдісін ұйымдастыру
Сабақтың тақырыбы: Шағын жинақталған мектеп және оның ерекшелігі
Қазіргі таңда республикамыздың түпкір-түпкірінде орналасқан шағын елді-мекендердегі мектептердің басым көпшілігі – шағын жинақты мектептер. Мұндай мектептер саны тәуелсіздік алған жылдардан кейін жыл сайын өсіп келе жатқаны белгілі. Себебі ауыл халқының тіршілік қамымен қалаға қоныс аударуы көбейген сайын, елді-мекендерде тұрғындардың саны азаюымен, оқушы саны да кеміп келе жатыр.
Шағын жинақты мектеп дегеніміз – тұрғындардың саны аз аймақтарда жұмыс істейтіндіктен, оқушыларының саны аз, біріктірілген сыныптардан, толық емес сыныптардан тұратын, оқу үдерісін жоспарлау мен ұйымдастыруда өзіндік ерекшеліктері бар жалпы білім беру мекемесі. Қазіргі таңда шағын жинақты мектеп: - біріктірілген сыныптармен;
- біріктірілген сыныптармен және толық емес сыныппен жұмыс жасайды.
Мектеп құрылымы бұлай өзгеше аталғанымен, мұндағы білім мен тәрбие сапасына қойылатын талап барлық білім беру мекемелеріне қойылатын талаппен бірдей болып қала береді. Сондықтан да шағын жинақты мектеп жұмысын ұйымдастыруға ерекше көңіл бөлу керек.
Шағын жинақты мектеп мәселесін зерттеушілер Ж.Қ.Астамбаева мен Г.И.Уәйісова өздерінің «Шағын жинақты бастауыш мектептегі педагогикалық үдеріс теориясы мен технологиясы» атты еңбегінде «Шағын жинақты мектептің тарихы ерте кезден, сонау Л.Толстой, К.Д.Ушинский өмір сүрген кезеңнен бастау алады. Қазақстан топырағында ондай мектептің пайда болуы Ы.Алтынсариннің ағартушылық қызметімен тікелей байланысты XVIII ғасырдың 60 жылдарында дүниеге келді. Содан бері бұл үлгідегі мектептің мәселесі күн тәртібінен түспей келеді» деп атап көрсетеді.
«Соңғы 15 жылда шағын жинақты мектептің саны күрт өсті. Әр төртінші мұғалім шағын жинақты мектеп жағдайында жұмыс істейді және әр алтыншы қазақстандық оқушы шағын жинақты мектеп жағдайында оқиды».
Шағын жинақты мектептің үш түрі болады, олар:
1) Бастауыш шағын жинақты мектеп;
2) Негізгі шағын жинақты мектеп;
3) Орта шағын жинақты мектеп.


title: Сабақтың тақырыбы: Шағын жобаларды орындау Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
5.4.2.2 құжаттарға арналған пароль орнату;
5.2.2.1 құжатты басып шығару үшін тиімді ұйымдастыру (бет параметрлерін орнату, алдын ала қарауды орындау);
5.1.3.1 ортақ пайдалану файлдарын орналастыру, редакциялау, жүктеу
Сабақтың мақсаты:
Барлық оқушылар:
«Жоба» ұғымы туралы анықтама береді.
Көптеген оқушылар:
Жоба жұмысын жоспарлау парағын толтырады.
Кейбір оқушылар:
Жобаны рәсімдейді.
Сабақтың барысы:
Сабақтың кезені/ уақыт
Педагогтың әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақтың басы
1.Оқушылармен амандасу.
2.Сабақтың тақырыбы мен мақсаттарымен таныстыру.
3.Жаңа тақырыпқа шолу.
Жоба –белгілі бір тақырыпта зереттеу жүргізіліп, нақты бір практикалық нәтижемен аяқталатын іс-әрекет. Жобаның нәтижесі көпшілік алдында таныстырылып, қорғалады.
1.Мұғаліммен амандасады.
2.Сабақтың тақырыбын дәптерге жазады.
3.Сабақтың мақсаттарымен танысады.
Сабақтың ортасы
Жаңа тақырып.
Жобаны қорғаған кезінде мынаған назар аудар.
Таңдаған тақырыбыңмен таңыстыр.
Тақырыпты не себепті таңдағаныңды түсіндір.
Мақсат пен міндеттеріңді айқындап бер.
Пайдаланған құралдарыңды ата.
Тақырып бойынша қысқаша шолу жаса.
Жобаны орындау барысында пайда болған ойынды ортаға сал.
Жобаны дайындау кезінде үйренген жаңа білім мен дағды жайлы әңгімеле.


text:
Қысқа мерзімді жоспары
|
Бөлім
|
Компьютер және қауіпсіздік
|
Педагогтың аты-жөні
|
Орынғазы М.А
|
Күні
|
15-16-19.05
|
Сынып: 5 В,Д,Е,З,Б
|
Қатысушылар саны
|
|
Қатыспағандар саны
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Шағын жобаларды орындау
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
5.4.2.2 құжаттарға арналған пароль орнату;
5.2.2.1 құжатты басып шығару үшін тиімді ұйымдастыру (бет параметрлерін орнату, алдын ала қарауды орындау);
5.1.3.1 ортақ пайдалану файлдарын орналастыру, редакциялау, жүктеу
|
Сабақтың мақсаты:
|
Барлық оқушылар:
|
«Жоба» ұғымы туралы анықтама береді.
|
Көптеген оқушылар:
|
Жоба жұмысын жоспарлау парағын толтырады.
|
Кейбір оқушылар:
|
Жобаны рәсімдейді.
|
Сабақтың барысы:
Сабақтың кезені/ уақыт
|
Педагогтың әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
1.Оқушылармен амандасу.
2.Сабақтың тақырыбы мен мақсаттарымен таныстыру.
3.Жаңа тақырыпқа шолу.
Жоба –белгілі бір тақырыпта зереттеу жүргізіліп, нақты бір практикалық нәтижемен аяқталатын іс-әрекет. Жобаның нәтижесі көпшілік алдында таныстырылып, қорғалады.
|
1.Мұғаліммен амандасады.
2.Сабақтың тақырыбын дәптерге жазады.
3.Сабақтың мақсаттарымен танысады.
|
|
|
Сабақтың ортасы
|
Жаңа тақырып.
Жобаны қорғаған кезінде мынаған назар аудар.
Таңдаған тақырыбыңмен таңыстыр.
Тақырыпты не себепті таңдағаныңды түсіндір.
Мақсат пен міндеттеріңді айқындап бер.
Пайдаланған құралдарыңды ата.
Тақырып бойынша қысқаша шолу жаса.
Жобаны орындау барысында пайда болған ойынды ортаға сал.
Жобаны дайындау кезінде үйренген жаңа білім мен дағды жайлы әңгімеле.
Жобаның қорытындысымен таныстыр.
Тыңдаушылардың пікірі мен бағасын тыңдап, қабылдай біл.
|
Мұғалімді тыңдайды
Жобамен жұмыс жүргізеді
|
|
|
Сабақтың соңы
|
Кері байланыс:
Мен бәрін жақсы орындадым деп ойлаймын
|
Өзін-өзі бағалау.
|
|
|
Үй тапсырмасы
|
§ 5.6-5.7, жобамен жұмыс
|
|
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |