title: Сабақтың кезеңі// - Сабақтың тақырыбы: №9 сабақ. Дыбыс. Сөз Дыбыстар әлемінде Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты

text:
Сабақтың кезеңі//
уақыты
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
5 минут
Өткенді пысықтау
5 минут
Сабақ
тың ортасы
20 минут
Сергіту сәті
2 минут
Сабақты қорыту
6минут
Үй жұмысы
2минут
Рефлек
сия
5 минут
|
Сабаққа дайындық жасау
Психологиялық тренинг
Өткенді пысықтау
Үй тапсырмасы
Үйде бар жемістер мен көкөністерге сипаттама айтуға дайындалып келу
Тақырыпты ашу
«Сөмкеңде не бар?» ойынын ойнату
Сөмкесін ашып, оқу құралдарын түгелдейді
Жаңа тақырып
Оқылым.
Суреттерді сызбаның көмегімен буындап «оқу». Әр буындағы дыбыстарды бір-бірінен ажырату.
КІТАП ДӘПТЕР
Жекеше түрі-кітап,дәптер
Көпше түрі-кітаптар, дәптерлер
Бұлар-оқу құралдары.
ЕБҚ
Оқу құралдарының біреуіне сипаттама айтады
Дәптер, қалам, өшіргіш
Оқулығым тамаша!
Әдемі етіп жазамын,
Көз тоймайды қараса!
Оқушылар әр суреттің дыбыстық сызбасын қызыл және көк дөңгелекшелермен толықтырады
Осы сөздердегі кедергіге ұшырап, қысқа айтылатын дауыссыз дыбыстарды айтады: с, з, ғ, ш, қ, л, м.
Жазылым
Бала қолының ұсақ бұлшықеттерін дамыту үшін төменде берілген жазуға даярлау жұмыстарын басшылыққа алу:
– жазу дәптері бетіндегі кеңістікті бағдарлау;
– заттарды сызықтар арқылы қосу;
– дәптер бетіндегі суреттерді бояу;
– әртүрлі (түзу, қисық, сынық) сызықтар сызу;
– үзік сызықтарды бастырып жүргізу;
– әріп элементтерін бастырып жазу.
Қорытындылау
Саралау тапсырмаларын орындату:
1- деңгей:
«Бор» сөзіндегі дыбыстарды ажырат.
2- деңгей:
«Сыныпта бормен не істейді?» сұрағына жауап бер.
3- деңгей:
«Сыныпта ақ бор бар» сөйлемін сызбамен көрсет.
Сөздерге дыбыстық талдау жасап келу.
Буынға бөлуді меңгеру
|
Шаттық шеңберін құрады
Сипаттама жасап, сөздерге дыбыстық талдау жасайды
Өз сөмкелерінде не барын айтады
Оқушылар алдымен кітап, дәптер суреттерін сызбаның көмегімен буындап «оқиды».
Сонан соң кітаптар, дәптерлер суреттерін «оқиды». Соңғы суреттегілердің көптік мағынаны білдіріп тұрғаны сандарына сәйкес танытылады. Сөздің әр буынындағы дыбыстарды бір-бірінен ажыратады.
Сөйлеу мәнеріне жаттығады.
Хормен айтады
Сызғыш, қалам, қарындаш, ермексаз суреттеріне сәйкес келетін сызбаларды табады..
Үзік сызықтарды бастырып жүргізеді.
Әріп элементтерін бастырып жазады.
Саралау тапсырмала
рын орындайды.
Үйге тапсырма алады
Кері байланыс береді
|
Мақтап, мадақтап отыру
ҚБ:
Тамаша жауап!
Жарайсың!
Сен үшін қуаныштымын!
Тамаша!
Керемет!
«Бағдаршам» әдісі
|
Шеңбер
Жемістер мен көкөністер
Суреттері
Суреттер
Оқу құралдары
ның суреттері
оқулық
оқулық
оқулық
Оқу құралдарының суреттері
№1 жұмыс дәптері
Бор
Тақта
Суреттер
Бағдаршам көздері
|
Қосымша тапсырма:
«Ыстық орындық» әдісі.
Сұрақтарға жауап айту.
Сөз неден құралады?
Қандай дыбыстар кедергіге ұшырап, қысқа айтылады?
Ресурстар:
Суреттер интернет желісінен алынған
Білім беру ұйымының атауы
|
|
Пәні:
|
Әліппе
|
Бөлім:
|
Әліппе дейінгі кезең
|
Педагогтің аты-жөні:
|
|
Күні:
|
|
Сынып:
|
1 сынып
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
№12 сабақ. Дыбыс. Буын. Сөз. Білім – кітапта
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
|
Сөз, буын, дыбыстың графикалық сызбасын таниды; байланыстырып сөйлейді; дәптер бетінде берілген суреттерді бояйды, сурет салады, түрлі бағытта сызықтар
жүргізеді; жазу жолын, жоларалықты, жолдың жоғарғы және төменгі сызықтарын сақтап, әріп элементтерін жазады.
|
Сабақтың мақсаты
|
Сөз, буын, дыбыстың графикалық сызбасын таниды; дәптер бетінде берілген суреттерді бояйды, сурет салады, түрлі бағытта сызықтар жүргізеді; жазу жолын, жоларалықты, жолдың жоғарғы және төменгі сызықтарын сақтап, әріп элементтерін жазады.,заттарды топтауға, жалпылауға үйренеді; байланыстырып сөйлейді.
|
Ойлау дағдыларының деңгейі
|
Білу
Түсіну
|
|
|
Сабақтың барысы
|
Сабақтың кезеңі//
уақыты
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
5 минут
Өткенді пысықтау
5 минут
Сабақ
тың ортасы
20 минут
Сергіту сәті
2 минут
Сабақты қорыту
6минут
Үй жұмысы
2минут
Рефлек
сия
5 минут
|
Сабаққа дайындық жасау
Психологиялық тренинг
Өткенді пысықтау
Сөздерге дыбыстық талдау жасап келу.
Буынға бөлуді меңгеру
Тақырыпты ашу
«Есіміңді буында» ойыны
Өз есіміңді буындап айт және сәйкес ұяшықты тап» ойынын ойнату.
Шарты: Парталас жұп бір-біріне өз есімдерін буынға бөліп айтып береді. Сөздің буынын анықтауда қате кетсе, бір-бірін түзетеді. Өз есімінің буындық санына сәйкес тақтаға ілінген
«1», «2», «3», «4» санды ұяшықтарды таңдайды. Мысалы, Райхан есімді қыз «2» санды ұяшықты атайды. Дұрыс атаған оқушылар жеңімпаз
атанады.
Жаңа тақырып
Тыңдалым-айтылым. Оқылым Берілген сызбаға сәйкес суретті (аққу, торғай, тоқылдақ) тауып, буындап оқу.
Оқылым
Суретке сәйкес сызбаны дыбыстармен толықтырып «оқу».
Күн, мысық, бидай.
Жазылым
Бала қолының ұсақ бұлшықеттерін дамыту үшін төменде берілген жазуға даярлау жұмыстарын басшылыққа алу:
– жазу дәптері бетіндегі кеңістікті бағдарлау;
– әртүрлі (түзу, қисық, сынық) сызықтар сызу;
– үзік сызықтарды бастырып жүргізу;
– әріп элементтерін бастырып жазу.
Сабақты бекіту
1.«Суреттердің алғашқы дыбыстарынан қандай сөз шығаруға болады?» тапсырмасымен жұмыс.
Ж: Кітап
Үйге:
Жаңа сөздер тауып буынға бөлу, дыбыстық талдау жасау.
|
Өлеңді хормен айтады.
Оқушылар өз есімін буынға бөліп, буын санына сәйкес ұяшықты таңдайды.
Ойын ойнайды
Суретке сәйкес сызбаны дыбыстармен толықтырып, 1-сурет бойынша дыбыстарды, 2, 3-суреттер бойынша
буындап «оқиды».
Оқушылар мұғалімнің көмегімен заттарды сызықтар арқылы қосады. Әртүрлі (түзу, қисық, сынық) сызықтар
сызады.
Қимылдар жасайды
Топтық жұмыста суреттердің алғашқы дыбыстарынан «кітап» сөзін шығарады.
Үй тапсырмасын алады
Кері байланыс жасайды
|
Мақтап, мадақтап отыру
Тамаша!
Тамаша жауап болды!
Жарайсың!
Тамаша!
«Смайликтер» әдісі
|
суреттер
Суреттер
оқулық
оқулық
Санды ұяшықтар
Оқулық
Дыбыс сызбасы
№1 жұмыс дәптері
Суреттер
Кірпінің,
іннің, тауықтың, алманың, пілдің суреттері
Кері байланыс парағы
|
Ресурстар:
Оқулықтағы суреттер
Білім беру ұйымының атауы
|
|
Пәні:
|
Әліппе
|
Бөлім:
|
Әліппе кезеңі
|
Педагогтің аты-жөні:
|
|
Күні:
|
|
Сынып:
|
1 сынып
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
№13 сабақ. Аа дыбысы мен әрпі
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
|
1.1.2.1* көмекші құралдар (тірек сызба, сюжетті сурет) арқылы оқиғаның ретін сақтай отырып баяндау;
1.2.1.1*сөйлем, сөз, буын, дыбыстың графикалық сызбасын «оқу»;
1.3.6.1 жазу жолын, жоларалықты, жолдың жоғарғы және төменгі сызықтарын сақтап, әріп элементтерін, әріптердің бір-бірімен байланысын көркем жазу талаптарына сай жазу
|
Сабақтың мақсаты
|
Сұрақтарға дұрыс және толық жауап береді; сюжетті суретпен әңгіме құрауды,ана тілін, Отанын, халқын, мәдениеті мен салт-дәстүрін құрметтеуді үйренеді
|
|
Білу
Түсіну
|
|
|
Сабақтың барысы
|
Сабақтың кезеңі//
уақыты
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
5 минут
Өткенді пысықтау
5 минут
Сабақ
тың ортасы
20 минут
Сергіту сәті
2 минут
Сабақты қорыту
6минут
Рефлек
сия
5 минут
|
Сабаққа дайындық жасау
Психологиялық тренинг
«Он саусақ» әдісі
Өсемiз бiз күлiп-ойнап,
Он саусақтың саласындай.
Өсемiз бiз күлiп-ойнап,
Бiр адамның баласындай.
Өткенді пысықтау
Әліппеге дейінгі кезеңді пысықтау
Тақырыпты ашу
«Сұрақ-жауап» әдісі
-Дыбыс деген не?
-Әріп дегеніміз не?
-Дыбыс пен әріптің айырмашылығы неде?
-Дыбыстар қалай бөлінеді?
А дыбысы қандай дыбыс?
Жаңа тақырып
Асықтардан А әрпін құрастыру
Сурет мазмұны бойынша әңгіме құрау:
Аю бал жегісі келді. Араның омартасынан бал алды. Аралар аюды қуды.Аю «А-р-ааааа» деп айқайлады
Өтілетін жаңа дыбысы бар «ара» сөзін бөліп алып, дыбыстық талдау жасау.
Сөзді буынға бөліп, жаңа дыбыстың орнын анықтау.
А-РА.
А-дауысты дыбыс
Р-дауыссыз дыбыс
«А а» дыбысының айтылу ерекшелігімен танысу.
«А а» дыбысының таңбасы – оның әрпімен танысу.
ЕБҚ
А-дан басталатын сөздерді атату.
«Көршіммен амандасу» ойыны
Көршіңді оң жақтан құшақта
Көршіңді сол жақтан құшақта
Оң жақтағы көршіңе бір қара
Сол жақтағы көршіңе бір қара
Күлімдеп бас изе
Жазылым
Оқулықтағы «А» әрпінің таңбалануына назар аудару.
«А» әрпін тақтаға жазып көрсету.
«А» әрпін ауада жазып көрсету.
Жазу дәптерімен жұмысты ұйымдастыру
Оқылым
Оқулықтың 16-бетінде берілген дыбыстық сызбадағы сөздерді мұғалімнің оқушылармен бірге буындап, тұтас оқуы.
«А» дыбысының сөз алдында, ортасында, соңында келетін орнымен таныстыру, оқушылардың өздіктерінен табуына мүмкіндік жасау.
Ата,нан,апа,алма, асық, банан
ЕБҚ
Ауызша сөздерді буынға бөлдіріп, дыбыстық талдау жасату
А-на, а-та, ал-ма, а-сық, а-ра.
Саралау тапсырмасы
«Құрастыру» тәсілі
Қима қағаздардан суреттегі заттардың атауына дыбыстық талдау жасау
1-деңгей:
Суреттің дыбыс сызбасын оқу.
2-деңгей:
А дыбысы сөздің қай жерінде (ортасында, алдында, соңында) келетінін анықта.
3-деңгей:
Алма, асық, банан сөздерімен сөйлем құра.
АЛМА, АСЫҚ, БАНАН.
|
Алақандарын қосып, хормен айтады
Суреттермен жұмыс жасайды
Сұрақтарға жауап береді
Асықтардан «а» әрпінің сұлбасын жасайды
Суретке қарап сөйлемдер құрайды
«А» дыбысының айтылу ерекшелігімен танысады
Оқушылар жазу дәптеріндегі тапсырмалар
ды орындайды: сызықтарды бастырып жазу арқылы А әрпінің бас және кіші әрпін жазады.
1-деңгейдегі оқушылар «алма»,
«асық», «банан» суреттерінің дыбыс сызбасын «а» дыбысымен толықтырады.
2-деңгейдегі оқушылар А дыбысы сөздің қай жерінде (ортасында, алдында, соңында) келетінін анықтайды.
3-деңгейдегі оқушылар «алма»,
«асық», «банан» сөздерін буынға бөледі.
Сабақта алған көңіл күйлерін смайликпен көрсетеді.
|
Мақтап, мадақтап отыру
Тамаша!
Керемет!
Тамаша сөйлем құрадың!
Жарайсың!
Алақай!
Бәрекелді!
Керемет!
«Смайликтер» әдісі
|
Алақанның
суреттері
Суреттер
оқулық
оқулық
Асықтар
Араның суреті
Буындық сызбалар
Дыбыстық сызбалар
Суреттер
№1Жазу дәптері
оқулық
Суреттер
Қима қағаздар
Дыбыстық талдауға арналған қималар
Смайликтер
|
Ресурстар мен көрнекіліктер
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Білім беру ұйымының атауы - Сабақтың тақырыбы: №9 сабақ. Дыбыс. Сөз Дыбыстар әлемінде Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты

text:
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
|
1.1.2.1* көмекші құралдар (тірек сызба, сюжетті сурет) арқылы оқиғаның ретін сақтай отырып баяндау;
1.2.1.1*сөйлем, сөз, буын, дыбыстың графикалық сызбасын «оқу»;
1.3.6.1 жазу жолын, жоларалықты, жолдың жоғарғы және төменгі сызықтарын сақтап, әріп элементтерін, әріптердің бір-бірімен байланысын көркем жазу талаптарына сай жазу
|
Сабақ
тың басы
5 минут
Өткенді пысықтау
5 минут
Сабақ
тың ортасы
20 минут
Сергіту сәті
2 минут
Сабақты қорыту
6минут
Қосымша тапсырма
2минут
Кері байланыс
5 минут
|
Сабаққа дайындық жасау
Психологиялық ахуалды жақсарту
Өткенді пысықтау
«Аа дыбысы мен әрпі» тақырыбын пысықтау
Сұрақтарға жауап беру
А-дан басталатын сөздерді айту
Тақырыпты ашу
«Жеміс жинау» әдісі
Қима қағаздар таратып беру. Жемістердің қимасын аладыҚағаздағы суреттерден А әрпінен басталатын заттарды жинақтап, Кәрзеңкеге салу
Жаңа тақырып
Дыбыстық жинақтау дағдыларын дамыту жұмысы
Суреттен А әрпінен басталатын және А дыбысы кездесетін заттарды тауып атау
Ж: Асқабақ, қауын, лақ, бұзау, ата, бақша, алма.
ЕБҚ
Асқабақ, қауын, лақ, бұзау, ата, бақша, алма.
Осы сөздерді буынға бөлдіру
АЛ-МА, Ал-ма-лар
Жазылым
Дәптермен жұмыс
1.Оқушылар жазу дәптеріндегі тапсырмаларды орындайды.
2.Сабақ соңында өз іс-әрекетіне (каллиграфиялық талапқа сай дұрыс және сауатты жазу) кері байланыс жасап, өзін-өзі бағалауы үшін әр беттің соңында берілген дөңгелек- шартты белгілерді бояйды: «жасыл» түс – «Бәрекелді!», «көк» түс –«Жарайсың!», «қызыл» түс –
«Ойлан!».
Қосымша тапсырма
ТОптық жұмыс
1-топ
.«Ата», «қауын», «қарбыз», «асқабақ»,
«бұзау», «лақ», «алма», «алмұрт»,
«ағаш», «бақша»,«бақ» сөздеріне дыбыстық талдау жасау.
2-топ
.Сөзді буынға бөліп, «А» дыбысының сөз алдында, ортасында, соңында келетін орнын анықтау.
3-топ
Осы сөздермен сөйлем, сөйлемдермен мәтін құрау.
Саралау тапсырмасымен жұмыс ұйымдастыру:
1-деңгей:
Сынып ішіндегі «А а» дыбысы бар заттардың атын ата.
2-деңгей:
А дыбысы сөздің қай жерінде (ортасында, алдында, соңында) келетінін анықта.
3-деңгей:
Осы сөздермен сөйлем құра.
|
Жылы жүзбен амандасып алады
Өткенді пысықтайды
Ж: Алма, алша, алмұрт, апельсин, ананас, асқабақ
Дыбыстық талдау жасайды
Суретпен жұмыс жасайды
Сөздерді буынға бөледі
Сергіту сәтін жасайды
Дәптермен жұмыс жасайды
Қосымша тапсырма орындайды
Топтық жұмыс жасайды
Тапсырмалар
ды орындайды
Кері байланыс жасайды
|
Мақтап, мадақтап отыру
Тамаша жұмыс жасадық!
Жарайсыңдар!
Көңіл күйіміз тамаша екен!
Сен тамаша баласың!
Тамаша!
Тамаша жұмыс!
«Бас бармақ» әдісі
|
суреттер
Суреттер
Әліпби
оқулық
Кәрзеңке
Жеміс-жидектер қималары
оқулық
Суреттер
оқулық
Буындық қималар
Суреттер
Жұмыс дәптері
Суреттер
Әліпби
Сынып бөлмесі
Кері байланыс парағы
|


title: Сабақтың тақырыбы: №9 сабақ. Дыбыс. Сөз Дыбыстар әлемінде Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты

text:
Білім беру ұйымының атауы
|
|
Пәні:
|
Әліппе
|
Бөлім:
|
Әліппеге дейінгі кезең
|
Педагогтің аты-жөні:
|
|
Күні:
|
|
Сынып:
|
1 сынып
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
№9 сабақ. Дыбыс. Сөз Дыбыстар әлемінде
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
|
Сұрақты тыңдайды және түсінеді, жауап бере алады; дыбыстың графикалық сызбасын таниды; сөзге дыбыстық талдау жасайды; дауысты, дауыссыз дыбыстарды ажыратады; дәптер бетінде берілген суреттерді бояйды, сурет салады, түрлі бағытта сызықтар жүргізеді; жазу жолын, жоларалықты, жолдың жоғарғы
және төменгі сызықтарын сақтап, әріп элементтерін жазады.
|
Сабақтың мақсаты
|
Сұраққа жауап беруді, Дыбыстық сызбаны оқуды, дыбыстарды ажыратуды меңгереді
Талдау, ажырату, жалпылау дағдылары дамиды.
|
Ойлау дағдыларының деңгейі
|
Білу
Түсіну
|
|
|
Сабақтың барысы
|
Сабақ
тың кезеңі//
уақыты
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
5 минут
Өткенді пысықтау
5 минут
Сабақ
тың ортасы
20 минут
Сергіту сәті
2 минут
Сабақты қорыту
6минут
Үй жұмысы
2минут
Рефлек
сия
5 минут
|
Сабаққа дайындық жасау
Психологиялық тренинг
Өткенді пысықтау
Өз ауласындағы дыбыстарды ажыратып, айтып береді.
Тақырыпты ашу
Тыңдалым және айтылым.
Оқулықта берілген дауысты (А, Ә, Б,С,, Ө) дыбыстарды хормен айтқызу, олардың айтылу ерекшелігін тапқызу.
А,Ә,Ө-созылады
Б,С- қысқа айтылады
Жаңа тақырып
Бір буынды сөздерді оқыту, олармен жұмыс (Ай,ау,он,ат)
Бұл сөзде неше дыбыс бар?
Олар қандай дыбыстар?
«Басында қай дыбыс?
Соңында қай дыбыс?
Дауысты дыбыс Дауыссыз дыбыс
ЕБҚ
Дыбыс бояларына сәйкес сөздерді айтқызу
АС, ақ, оқ, ол, ос ж.т.б
Жазылым
Бала қолының ұсақ бұлшықеттерін дамыту үшін төменде берілген жазуға даярлау жұмыстарын басшылыққа алу:
–жазу дәптері бетіндегі кеңістікті бағдарлау;
–дәптер бетіндегі суреттерді бояу;
–үзік сызықтарды бастырып жүргізу.
–әріп элементтерін бастырып жазу.
«Құмырадағы гүл» әдісі
Гүлдерді түсіне қарай, дыбыстарға ажыратып, құмыраға салу
Қ-дауыссыз (көк гүл), А-дауысты (қызыл гүл)
Үй тапсырмасы
Бір буынды сөздер тауып, дыбыстық талдау жасап келу.
|
Бір-бірімен амандасады.
Торғай шырылдайды,қарға қарқылдайды
World wall арқылы сөздерді орнына қояды.
Дыбыстарды хормен айтады
Тапсырманы орындау үшін world wall арқылы оқушыны таңдаймыз.
Ай, ау, он, ат суреттерін сызбаның көмегімен «оқиды».
Бұл сөздердің ішінде қандай дыбыстар барын ажыратады
World wall арқылы осыған байланысты тапсырма орындайды..
Сөздің басында қай дыбыс, соңында қай дыбыс екенін айтады
Шамасы келгенше сөздерді табады
Жаттығу жасайды
Дәптер бетіндегі суреттерді бояйды.
Үзік сызықтарды бастырып жүргізеді.
Әріп элементтерін бастырып жазады.
Ойын ойнайды
Үйге тапсырма алады
Кері байланыс жасайды
|
Мақтап, мадақтап отыру
ҚБ:
«Көңіл күй» әдісі
Керемет жұмыс!
Тамаша жауап!
Жақсы жұмыс жасадың!
Тамаша!
Бір сергіп алдық!
Керемет!
Жақсы орындайды деп сенемін!
Тамаша сабақ болды!
|
Көңілді балалар туралы
суреттер
Суреттер
Әріп қималары
оқулық
Дыбыс сызбасы
оқулық
Музыка
оқулық
№1 жұмыс дәптері
Құмыра
Қағаз гүлдер
Кері байланыс парағы
|
Ресурстар: Суреттер интернет желісінен алынған
Білім беру ұйымының атауы
|
|
Пәні:
|
Әліппе
|
Бөлім:
|
Әліппеге дейінгі кезең
|
Педагогтің аты-жөні:
|
|
Күні:
|
|
Сынып:
|
1 сынып
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
№ 10 сабақ. Дыбыс. Сөз. Буын . Бау-бақшада не өседі?
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
|
Сөзге дыбыстық талдау жасайды; дауысты дыбыстардың буын құрайтынын біледі, буын санын анықтайды; дыбыстың графикалық сызбасын таниды;
байланыстырып сөйлейді; дәптер бетінде берілген суреттерді бояйды, сурет салады, түрлі бағытта сызықтар жүргізеді.
|
Сабақтың мақсаты
|
Сөзге дыбыстық талдау жасайды; дауысты дыбыстардың буын құрайтынын біледі, буын санын анықтайды; буын, дыбыстың графикалық сызбасын таниды,сөздік қоры дамиды; байланыстырып сөйлейді. піспеген жеміс-жидек, көгөністерді үзбеуге, күтіп-баптауға талпынады
|
Ойлау дағдыларының деңгейі
|
Білу
Түсіну
|
|
|
Сабақтың барысы
|
Сабақтың кезеңі//
уақыты
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
5 минут
Өткенді пысықтау
5 минут
Сабақ
тың ортасы
20 минут
Сергіту сәті
2 минут
Сабақты қорыту
6минут
Үй жұмысы
2минут
Рефлек
сия
5 минут
|
Сабаққа дайындық жасау
Психологиялық тренинг
Өткенді пысықтау
Үй тапсырмасы
Бір буынды сөздер тауып, дыбыстық талдау жасап келу.
Тақырыпты ашу
«Танисың ба?» ойыны
Жаңа тақырып.
Жұптық жұмыс.
Оқылым. «Суреттер сөйлейді» әдісі бойынша суреттерді сызбаның көмегімен буындап «оқу»:
Ө-рік ал-ма
Суреттегі заттардың көпше түрде тұрғанын салыстырту арқылы буындап «оқу»:
Ө-рік-тер, ал-ма-лар
«Бұларды бір сөзбен не дейді?» сұрағына жауап алу.
Суретке сәйкес дыбыстарды қосып, сөзді айту, сөздерді дыбыстарға ажырату.
ЕБҚ
«Бөлек жина» ойыны
Жемістерді бір себетке, көкөністерді бір себетке жинау,аттарын атау
«Бірге талдаймыз» ойыны
Жазылым
Бала қолының ұсақ бұлшықеттерін дамыту үшін төменде берілген жазуға даярлау жұмыстарын басшылыққа алу:
– жазу дәптері бетіндегі кеңістікті бағдарлау;
– дәптер бетіндегі суреттерді бояу;
– үзік сызықтарды бастырып жүргізу.
Өздік жұмыс
Үй тапсырмасы
Үйде бар жемістер мен көкөністерге сипаттама айтуға дайындалып келу
Кері байланыс
|
Бір-біріне жақсы тілектер айтады
Сөздерге дыбыстық талдау жасайды
Жеміс пен көкөністердің аттарын атайды
Екі, үш буынды сөз бен тұтас сөздің ішіндегі дыбыстарды ажыратады.
Осы сөздердің көпше түрі де буындап
«оқылады», әр буындағы дыбыстарды бір- бірінен ажыратады.
Екеуін ажыратуды үйренеді.
Көсетілген суреттегі заттардың атауын хормен буынға бөледі
Жазу дәптері бетіндегі кеңістікті бағдарлайды.
Дәптер бетіндегі суреттерді бояйды.
Үзік сызықтарды бастырып жүргізеді
Тақтада ілініп тұрған заттардың атын атап, дыбыстық талдау жасайды
Үй тапсырмасын алады
Кері байланыс жасайды
|
Мақтап, мадақтап отыру
Тамаша!
Жарайсың!
Керемет жауаптар болды!
Сендермен мақтанамын!
Әдемі жазу!
Тамаша!
Жарайсың!
Бүгінгі сабақ ұнады ма?
|
Алақанның
суреттері
Суреттер
Жемістер мен көкөністер
дің макеттері
оқулық
оқулық
оқулық
Себеттер
Жемістер мен көкөністер суреттері
Заттардың суреттері
№1 жұмыс дәптері
Заттардың суреттері
Суреттер
Жұлдызша
лар
Суреттер
|
Қосымша тапсырма: Жеке жұмыс
Сөздерге дыбыстық талдау жасау.
Білім беру ұйымының атауы
|
|
Пәні:
|
Әліппе
|
Бөлім:
|
Әліппеге дейінгі кезең
|
Педагогтің аты-жөні:
|
|
Күні:
|
|
Сынып:
|
1 сынып
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
№11 сабақ. Дыбыс. Буын. Сөз. Сөмкеңде нелер бар?
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты:
|
Сөзге дыбыстық талдау жасайды; дауысты дыбыстардың буын құрайтынын біледі, буын санын анықтайды; дыбыстың графикалық сызбасын таниды; байланыстырып сөйлейді; дәптер бетінде берілген суреттерді бояйды, сурет салады, түрлі бағытта сызықтар жүргізеді; жазу жолын, жоларалықты, жолдың жоғарғы және төменгі
сызықтарын сақтап, әріп элементтерін жазады.
|
Сабақтың мақсаты
|
Талдауға, ажыратуға, салыстыруға, жалпылауға үйренеді; байланыстырып сөйлейді.
Оқу құралдарын ұқыпты, таза ұстауға үйренеді.
|
Ойлау дағдыларының деңгейі
|
Білу
Түсіну
|
|
|
Сабақтың барысы
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-9-saba-dibis-soz-dibistar-eleminde-ou-bafdarlam.html#Тақырыпты_ашу_«Танисың_ба»_ойыны____Жаңа_тақырып._Жұптық_жұмыс._Оқылым._«Суреттер_сөйлейді»_әдісі


title: Сабақтың тақырыбы (9-ші сабақ, 29 бет) Санды көбейтіндіге көбейту және бөлу

text:
Бөлім
|
Мәдени Мұра
|
Педагогтің аты - жөні
|
|
Күні
|
08.11.2021ж
|
Сынып:4 «»
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Пәні
|
Математика
|
Сабақтың тақырыбы
(9-ші сабақ, 29 бет)
|
Санды көбейтіндіге көбейту және бөлу
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
4.1.2.9 санды қосындыға көбейту, санды көбейтіндіге көбейту және бөлу ережелерін қолдану;
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар: санды қосындыға көбейту, санды көбейтіндіге көбейту және бөлу ережелерін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: өрнектерді тиімді тәсілмен есептейді және түсіндіреді
Кейбір оқушылар: көбейтіндіге көбейту ережелерін қолданып, есепті шығарады
|
Бағалау критерийі
|
- өрнектерді тиімді тәсілмен есептейді және түсіндіреді
- көбейтіндіге көбейту ережелерін қолданып, есепті шығарады
|
Сабақтың барысы
|
Сабақтың кезеңі /уақыты
|
Педагогтің
әрекеті
|
Оқушының
әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
10 минут
|
Үй тапсырмасын тексереді
№ 5, 103 бет
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Ұлы Жібек жолы көптеген ғасырлар бойы Еуропа мен Азияның мәдениеті мен өркениетінің ұштасуын қамтамасыз етті.Осы жолмен көптеген керуен жүріп өткен.Ұлы Жібек жолы туралы білетініңмен бөліс
Түйелерді әртүрлі тәсілмен сана
|
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Ұлы Жібек жолы туралы ой пікірін айтады.
|
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
|
Оқулық
Ұлы жібек жолы жүріп өткен карта бейнелен
ген плакат
Үш-үштен бөлінген түйелердің суреті бар қима қағаз
|
15 минут
15 минут
|
Есіңде сақта!
Екі көбейткішті олардың көбейтіндісімен алмастыруға болады.
a * (b * c ) = (a * b) * c = ( a * c ) * b
1-тапсырма
Тиімді тәсілмен есепте және оны түсіндір.
Дескриптор:
-бірінші өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
- екінші өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
- үшінші өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
- төртінші өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
- бесінші өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
- алтыншы өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
- жетінші өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
- сегізінші өрнекті тиімді тәсілмен есептейді, түсіндіреді(1б)
|


title:
минут

15 минут - Сабақтың тақырыбы (9-ші сабақ, 29 бет) Санды көбейтіндіге көбейту және бөлу

text:
15 минут
15 минут
|
1-тапсырма
Есепте және тексер
79496 ; 152 = 523 5233 * 152 = 79496
113122 : 347 =326 347 * 326 = 113122
264410 : 386 =685 685 * 386 = 264410
Дескриптор:
- бірінші өрнектің мәнін есептейді,тексереді(1б)
- екінші өрнектің мәнін есептейді,тексереді(1б)
- үшінші өрнектің мәнін есептейді,тексереді(1б)
2 тапсырма Жұптық жұмыс
Есепті шығар
Дескриптор:
- есептің қысқаша шартын құрады(1б)
-сұрағын анықтайды (1б)
- бірінші шешу амал таңбасын таңдайды (1б)
- екінші шешу амал таңбасын таңдайды (1б)
-мәнін есептейді (1б)
-жауабын толық жазады (1б)
|
Өрнектердің мәнін есептейді,тексереді
Есептің шартын сұрағымен толықтырып,оны шығарады
|
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
Барлығы:
10 балл
|
Таратпа
№ 4, 60 бет
|
Сабақтың соңы
Кері байланыс
5 минут
|
«Интервью әдісі»
Бүгінгі сабақта не үйрендің?
Сен үшін не қиын болды?
Саған қандай тапсырма қызықты болды?
|
Оқушы мұғалім қойған сұраққа жауап береді
|
|
Үйге тапсырма
№ 10,
61 бет
|
Бөлім
|
Мәдени Мұра
|
Педагогтің аты - жөні
|
|
Күні
|
30.11.2021ж
|
Сынып:4 «»
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Пәні
|
Математика
|
Сабақтың тақырыбы
|
Үш таңбалы сандарға көбейту алгоритмі
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
4.1.2.11 **үш таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолдану
4.1.2.13 бөлінді мәнінде нөлдер болатын жағдайда көптаңбалы санды бір таңбалы/ екі таңбалы/ үш таңбалы санға бөлу алгоритмін және кері амал алгоритмін қолдану
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар: үш таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолданады, бөлінді мәнінде нөлдер болатын жағдайда көптаңбалы санды бір таңбалы/ екі таңбалы/ үш таңбалы санға бөлу алгоритмін және кері амал алгоритмін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: өрнектердің мәнін есептейді
Кейбір оқушылар: есептің шартын сұрағымен толықтырып,оны шығарады
|
Бағалау критерийі
|
- өрнектердің мәнін есептейді
- есептің шартын сұрағымен толықтырып,оны шығарады
|
Сабақтың барысы
|
Сабақтың кезеңі /уақыты
|
Педагогтің
әрекеті
|
Оқушының
әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
10 минут
|
Үй тапсырмасын тексереді
№ 10, 61 бет
39445 : 245 = 161 161 * 245 = 39445
372384 : 432 = 862 862 * 432 = 372384
116736 : 256 = 456 456 * 256 = 116736
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Есепте.Жауаптарды өсу ретімен жазсаң, сен мәдени мұралардың қайда сақталатынын білесің
МУЗЕЙ
|
Сабақтың тақырыбы мен мақсаты
мен танысады
Есептеп,жауаптарды өсу ретімен жазады,мәдени мұралардың қайда сақталатынын анықтайды
|
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
|
Оқулық
Қазақстандағы мұражайлардың суреті А4
|
15 минут
15 минут
|
1-тапсырма
Есепте
150756 : 739 = 204
132184 : 164 =806
81900 : 234 = 350
60032 : 896 = 67
195780 : 753 = 260
260700 : 395 = 660
Дескриптор:
- бірінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- екінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- үшінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- төртінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- бесінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- алтыншы өрнектің мәнін есептейді(1б)
2 тапсырма Жұптық жұмыс
Есепті шығар
Дескриптор:
- есептің қысқаша шартын құрады,сұрағын анықтайды (1б)
- шешу амал таңбасын таңдайды,мәнін есептейді (1б)
-жауабын толық жазады (1б)
|
Өрнектердің мәнін есептейді
Есепті шығарады
|
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
Барлығы:
10 балл
|
Оқулық
№ 4, 63 бет
Оқулық
№ 5, 63 бет
|
Сабақтың соңы
Кері байланыс
5 минут
|
«Интервью әдісі»
Бүгінгі сабақта не үйрендің?
Сен үшін не қиын болды?
Саған қандай тапсырма қызықты болды?
|
Оқушы мұғалім қойған сұраққа жауап береді
|
|
Үйге тапсырма
№ 10,
64 бет
|


title: тапсырма Жұптық жұмыс - Сабақтың тақырыбы (9-ші сабақ, 29 бет) Санды көбейтіндіге көбейту және бөлу

text:
2 тапсырма Жұптық жұмыс
Есепті шығар
Дескриптор:
- есептің қысқаша шартын құрады
-сұрағын анықтайды
-шешу амал таңбасын анықтайды
-мәнін есептейді
-жауабын толық жазады
Барлығы дұрыс орындалған жағдайда (1б)
|
Өрнектерді тиімді тәсілмен есептейді және түсіндіреді
Есепті шығарады
.
|
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
ҚБ:
1балл
Барлығы:
10 балл
|
Оқулық
7 бет
таратпа
Оқулық
№ 6,
9 бет
|
Сабақтың соңы
Кері байланыс
5 минут
|
«Интервью әдісі»
Бүгінгі сабақта не үйрендің?
Сен үшін не қиын болды?
Саған қандай тапсырма қызықты болды?
|
Оқушы мұғалім қойған сұраққа жауап береді
|
|
Үйге тапсырма
№ 10,
10 бет
|
Бөлім
|
Мәдени Мұра
|
Педагогтің аты - жөні
|
|
Күні
|
09.11.2021ж
|
Сынып:4 «»
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Пәні
|
Математика
|
Сабақтың тақырыбы
|
Нөлмен аяқталатын сандарды ауызша көбейту және бөлу
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
4.1.2.12**нөлмен аяқталатын көптаңбалы сандарды бір таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмін қолдану
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар: нөлмен аяқталатын көптаңбалы сандарды бір таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: берілген өрнектердің қалай орындалып тұрғанын түсіндіреді және мәнін есептейді
Кейбір оқушылар: қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
|
Бағалау критерийі
|
- берілген өрнектердің қалай орындалып тұрғанын түсіндіреді және мәнін есептейді
- қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
|
Сабақтың барысы
|
Сабақтың кезеңі /уақыты
|
Педагогтің
әрекеті
|
Оқушының
әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақ
тың басы
10 минут
|
Үй тапсырмасын тексереді
№ 10, 10 бет
160 : (4 *10) = 160 : 40 = 4
810 : (30 * 3) = 810 : 90 = 9
420 : ( 2 * 3 ) = 420 : 6 = 70
480 : ( 20 * 4) = 480 : 80 =6
720 : ( 9 * 10) = 720 : 90 =8
360: (3 * 2 ) = 360 : 6 = 60
560: ( 10 * 8 ) = 560 : 80 = 7
630 : (3 * 30) = 630 : 90 =7
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Есептеулерді дұрыс орындасаң, суретте қай қаладағы ескерткіш орындары бейнеленгенін білесің. Ұлы Жібек жолы ежелгі мәдениет орталықтары болған Тараз, Исфиджаб (Сайрам ), Шымкент және Түркістан қалалары арқылы өткен.
6200 : 100 * 10 = 620 (Түркістан)
620 : 10 : 1 = 62 (Тараз)
|
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Ұлы Жібек жолы туралы ой пікірін айтады.
|
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
|
Оқулық
Ұлы жібек жолы жүріп өткен карта бейнелен
ген плакат
Тараз, Түркістан қалаларының суреті
|
15 минут
15 минут
|
Есіңде сақта!
Нөлдермен аяқталатын санды нөлдермен аяқталатын санға ауызша көбейткенде,нөлге көңіл аудармай көбейткен ыңғайлы.Содан соң екі көбейткіште қанша нөл болса,соңына сонша нөл тіркеледі.
Есіңде сақта!
Нөлдермен аяқталатын санды нөлдермен аяқталатын санға ауызша (қалдықсыз) бөлген кезде,алдымен бөлінгіш пен бөлгіштегі нөлдерді теңдей қысқарту керек.Бөлуді содан кейін орындаған ыңғайлы.
1-тапсырма
Есептеулердің орындалуын түсіндір
Дескриптор:
-бірінші өрнектің қалай орындалғанын түсіндіреді
- екінші өрнектің қалай орындалғанын түсіндіреді
- үшінші өрнектің қалай орындалғанын түсіндіреді
- төртінші өрнектің қалай орындалғанын түсіндіреді
(барлығына 1 балл)
|


text:
2 тапсырма Жұптық жұмыс
Есепте. Қай ережені қолданасың?
20 * 800 = 16000
80 * 400 = 32000
9000 : 300 = 30
12000 : 300 = 40
1200 * 40 = 48000
2100 * 30 =63000
48000 : 6000 = 8
18000 : 6000 = 3
Дескриптор:
- ережені қолданып, бірінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, екінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, үшінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, төртінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, бесінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, алтыншы өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, жетінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, сегізінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
|
Ережені мұқият тыңдайды.
Берілген өрнектердің қалай орындалып тұрғанын түсіндіреді
Қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
.
|
ҚБ:
1балл
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
Барлығы:
10 балл
|
Сабақтың соңы
Кері байланыс
5 минут
|
«Интервью әдісі»
Бүгінгі сабақта не үйрендің?
Сен үшін не қиын болды?
Саған қандай тапсырма қызықты болды?
|
Оқушы мұғалім қойған сұраққа жауап береді
|
|
Үйге тапсырма
№ 10,
14 бет
|


title: 40 - Сабақтың тақырыбы (9-ші сабақ, 29 бет) Санды көбейтіндіге көбейту және бөлу

text:
Барлық оқушылар: нөлмен аяқталатын көптаңбалы сандарды бір таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
Кейбір оқушылар: қозғалсысқа берілген есепті тиісті формуланы қолданып шығарады
Бағалау критерийі
- қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
- қозғалсысқа берілген есепті тиісті формуланы қолданып шығарады
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі /уақыты
Педагогтің
әрекеті
Оқушының
әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақ тың басы 10 минут
Үй тапсырмасын тексереді
№ 10, 14 бет
12 * 900 = 10800
5 * 7000 = 35000
15 * 3000 = 45000
27000 : 30 = 900
21000 : 3000 = 7
240000 : 30000 = 8
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Есептеулерді ретімен орында.Әр бағандағы өрнектердің мәндерінің қосындысын тап.Сонда Ұлы Жібек жолы өткен жерлерде саудадан басқа тағы не дамығанын білетін боласың.
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Есептеулерді ретімен орындайды.
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
Оқулық
Ұлы жібек жолы жүріп өткен карта бейнелен
ген плакат
15 минут
15 минут
Есіңде сақта! Нөлдермен аяқталатын санды нөлдермен аяқталатын санға жазбаша көбейткенде,нөлге көңіл аудармай көбейткен ыңғайлы.Содан соң екі көбейткіште қанша нөл болса,соңына сонша нөл тіркеледі.
1-тапсырма Жазбаша есепте 450 * 300 = 135000
147 * 2000 = 294000
180 * 700 = 126000
6800 * 60 = 408000
460 * 30 = 13800
7410 * 60 = 444600
530 * 90 = 47700
230 * 400 =92000
Дескриптор:
- ережені қолданып, бірінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, екінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, үшінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, төртінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, бесінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, алтыншы өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, жетінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, сегізінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
2 тапсырма Жұптық жұмыс Есепті шығар
V – 3400м/сағ
t – 10 сағ
S - ?
Ш: 3400 : 10 = 340 м
Дескриптор:
- есептің қысқаша шартын құрады
-сұрағын анықтайды
-шешу амал таңбасын анықтайды
-мәнін есептейді
-жауабын толық жазады
Барлығы дұрыс орындалған жағдайда (1б)
Ережені мұқият тыңдайды.
Қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
.
қозғалсысқа берілген есепті тиісті формуланы қолданып шығарады
Нөлмен аяқталатын сандарды ауызша көбейту және бөлу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
4.1.2.12**нөлмен аяқталатын көптаңбалы сандарды бір таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмін қолдану
Сабақтың мақсаты
Барлық оқушылар: нөлмен аяқталатын көптаңбалы сандарды бір таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
Кейбір оқушылар: алаңның ауданын табуға берілген есепті шығарады
Бағалау критерийі
- қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді
- алаңның ауданын табуға берілген есепті шығарады
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі /уақыты
Педагогтің
әрекеті
Оқушының
әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақ тың басы 10 минут
Үй тапсырмасын тексереді
№ 11, 17 бет
710 * 3000 = 2130000
151 * 40000 = 6040000
1800 * 20 = 36000
42000 * 60 = 2520000
7800 * 20 = 156000
6510 * 600 = 3906000
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Жауаптарды кему ретімен жазып, адамзаттың өткенін зерттейтін ғылымның атауын оқы.
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Жауаптарды кему ретімен жазып, адамзаттың өткенін зерттейтін ғылымның атауын оқиды
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
Оқулық
Өрнектер жазылған қима қағаздар
15 минут
15 минут
Есіңде сақта! Нөлдермен аяқталатын санды нөлдермен аяқталатын санға жазбаша (қалдықсыз) бөлген кезде,алдымен бөлінгіш пен бөлгіштегі нөлдерді теңдей қысқарту керек.Бөлуді содан кейін орындаған ыңғайлы.
1-тапсырма Есепте және дұрыстығын тексер. 548100 : 90 =
326840 : 40 =
4200 * 70 = 294000
32100 * 30 = 963000
3260 * 300 = 978000
12300 * 80 = 984000
127800 : 200 =
196000 : 700 =
Дескриптор:
- ережені қолданып, бірінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, екінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, үшінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, төртінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, бесінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, алтыншы өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, жетінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, сегізінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
2 тапсырма Жұптық жұмыс Есепті шығар
Дескриптор:
- есептің қысқаша шартын құрады
-сұрағын анықтайды
-шешу амал таңбасын анықтайды
-мәнін есептейді
-жауабын толық жазады
Барлығы дұрыс орындалған жағдайда (1б)
Ережені мұқият тыңдайды.
Қажетті ережені қолданып,өрнектердің мәнін есептейді


title: Барлық оқушылар - Сабақтың тақырыбы (9-ші сабақ, 29 бет) Санды көбейтіндіге көбейту және бөлу

text:
Сабақ
тың басы
10 минут
|
Үй тапсырмасын тексереді
№ 10, 20 бет
610 * 700 = 427000
2600 * 40 = 104000
5050 * 50 = 252500
5900 * 80 = 472000
3150 : 90 =
67200 : 700 =
348000 : 600 =
252000 : 9000 =
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Өрнектерді жаз және олардың мәнін тап. Сонда сен тарихи – мәдени ескерткіштер қайдан табылғанын білесің.
|
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Өрнектердің мәнін есептеп, ескерткіштердің қайдан табылғанын анықтайды
|
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
|
Оқулық
Есік қорғаны,
Алтын адамның суреті.
Таңбалы тас елді мекенінің суреті
|


text:
1-тапсырма Есепте
835 * 500 = 417500
542 * 600 = 325200
200 * 748 = 149600
300 * 619 = 185700
373800 : 600 =
285500 : 500 =
819900 : 900 =
837000 : 600 =
Дескриптор:
- ережені қолданып, бірінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, екінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, үшінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, төртінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, бесінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, алтыншы өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, жетінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
- ережені қолданып, сегізінші өрнектің мәнін есептейді(1б)
2 тапсырма Жұптық жұмыс Қандай шамалар белгісіз? Оларды қалай табуға болатынын түсіндір.
Дескриптор:
-арақашықтықты табу үшін берілген формуланы қолданып, есептейді
- уақытты табу үшін берілген формуланы қолданып, есептейді
- қозғалыс жылдамдығын табу үшін берілген формуланы қолданып, есептейді (барлығы 1 б)


title: Қандай шамалар белгісіз? Оларды қалай табуға болатынын түсіндір

text:
Көптаңбалы сандарды екі таңбалы сандарға жазбаша көбейту.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
4.1.2.11 **екі таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолдану
Сабақтың мақсаты
Барлық оқушылар: екі таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: көбейтуді түсіндіре отырып орындайды
Кейбір оқушылар: есептеуді амалдар бойынша жазады және есептейді
Көп таңбалы сандарды екі таңбалы сандарға жазбаша бөлу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
4.1.2.11 **екі таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолдану
Сабақтың мақсаты
Барлық оқушылар: екі таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: бөлуді есептейді және тексереді
Кейбір оқушылар: қозғалысқа берілген есепті шығарады
Бағалау критерийі
- бөлуді есептейді және тексереді
- қозғалысқа берілген есепті шығарады
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі /уақыты
Педагогтің
әрекеті
Оқушының
әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақ тың басы 10 минут
Үй тапсырмасын тексереді
№ 12, 28 бет
458 * 95 = 43510
1720 * 210 = 361200
10003 * 98 = 980294
12400 *33 = 409200
3109 * 29 = 90161
2340 * 34 = 79560
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Есептеп, Ш.Уәлихановтың Орталық Қазақстан, Тарбағатай және Жетісу өңірлеріне қай жылы экспедиция жасағанын анықта.
Шоқан Уәлиханов – ағартушы – ғалым, көшпелі халықтардың тұрмысы мен мәдениетін зерттеген.
343 + 21 * 72 = 1512 + 343 = 1855
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Есептеп, Ш.Уәлихановтың Орталық Қазақстан, Тарбағатай және Жетісу өңірлеріне қай жылы экспедиция жасағанын анықтайды.
Көптаңбалы сандарды екі таңбалы сандарға қалдықпен жазбаша бөлу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
4.1.2.10 **көптаңбалы сандарды екі таңбалы сандарға қалдықпен бөлуді орындау
Сабақтың мақсаты
Барлық оқушылар: көптаңбалы сандарды екі таңбалы сандарға қалдықпен бөлуді орындайды
Оқушылардың басым бөлігі: қалдықпен бөлуді жазбаша орындайды
Кейбір оқушылар: қалдықпен бөлуді орындайды және тексереді
Үй тапсырмасын тексереді
№ 10, 32 бет
518 : 74 = 7 74 * 7 = 518
345 : 69 = 5 69 * 5 = 345
464 : 58 = 8 58 * 8 = 464
3450 : 69 = 50 69 * 50 = 3450
51600 : 86 = 600 600 * 86 = 51600
38800 : 97 = 400 400 * 97 = 38800
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Қалдықпен бөлуді орында.Барлық қалдықтардың қосындысын тап.Шыққан санды 1972 санына арттырсаң, Нұр – Сұлтан қаласындағы Еуразия ұлттық университетіне қай жылы Лев Гумилевтің аты берілгенін білесің.
Лев Гумилев – ХХ ғасырдың көрнекті ғалымы,тарих және география саласының маманы.Азия және Еуропа халықтарының тарихы туралы көптеген еңбектердің авторы.
242 : 9 = 26 (8қ)
97 : 7 = 13(6к)
83 : 8 = 1 (3к)
96 : 5 = 19 (1к)
103 : 8 = 12 (7к)
92 : 8 = 11 (4к)
8 + 6 + 3 +1 +7 +4 =29
29 + 1972 =2001
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Қалдықпен бөлуді орындап,барлық қалдықтар
дың қосындысын табады.Шыққан санды 1972 санына арттырып, Нұр – Сұлтан қаласындағы Еуразия ұлттық универстетіне қай жылы Лев Гумилевтің аты берілгенін анықтайды.
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
Оқулық
Лев Гумилев
тің суреті
Нұр – Сұлтан қаласындағы Еуразия ұлттық университетінің суреті


text:
15 минут
15 минут
|
Есіңде сақта!
a : b = c (r қалд.)
Қалдықпен бөлуді тексеру формуласы: a = b * c + r, r < b
a – бөлінгіш, b – бөлгіш, c – бөліндінің мәні, r – қалдық.
1-тапсырма
Қалдықпен бөлуді жазбаша орында
123 : 4 = 3 (3к)
223 : 4 = 55 (3к)
214 : 7 = 3 (4к)
215 : 7 = 3 (5к)
723 : 6 = 12(3к)
724 : 6 = 12(4к)
Дескриптор:
- бірінші қалдықпен бөлуді орындайды(1б)
- екінші қалдықпен бөлуді орындайды(1б)
- үшінші қалдықпен бөлуді орындайды(1б)
- төртінші қалдықпен бөлуді орындайды(1б)
- бесінші қалдықпен бөлуді орындайды(1б)
- алтыншы қалдықпен бөлуді орындайды(1б)
2 тапсырма Жұптық жұмыс
Қалдықпен бөлуді орында және тексер
297 : 98 = 3 (3к) 98 * 3 +3 =297
348 : 69 = 5(3к) 69 * 5 +3 = 348
837 : 91 = 9(18к)
426 : 84 = 5(6к)
558 : 78 =7(12к)
667 : 69 = 9(46к)
458 : 98 =4(66к)
456 : 54 = 8(24к)
Дескриптор:
- бөлуді орындайды(1б)
-қалдықты табады (1б)
-орындаған бөлуін тексереді(1б)
|
Қалдықпен бөлуді жазбаша орындайды
Қалдықпен бөлуді орындайды және тексереді
|
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
1балл
ҚБ:
1балл
1балл
1балл
Барлығы:
10 балл
|
Сабақтың соңы
Кері байланыс
5 минут
|
«Интервью әдісі»
Бүгінгі сабақта не үйрендің?
Сен үшін не қиын болды?
Саған қандай тапсырма қызықты болды?
|
Оқушы мұғалім қойған сұраққа жауап береді
|
|
Үйге тапсырма
№ 9,
35 бет
|


title: Қалдықпен бөлуді жазбаша орында - Сабақтың тақырыбы (9-ші сабақ, 29 бет) Санды көбейтіндіге көбейту және бөлу

text:
4.1.2.11 **екі таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолдану
Сабақтың мақсаты
Барлық оқушылар:екі таңбалы санға жазбаша көбейту және бөлу алгоритмдерін қолданады
Оқушылардың басым бөлігі: есептеп, тексеруді орындайды
Кейбір оқушылар: өрнектердің мәнін табады
Бағалау критерийі
- есептеп, тексеруді орындайды
- өрнектердің мәнін табады
Сабақтың барысы
Сабақтың кезеңі /уақыты
Педагогтің
әрекеті
Оқушының
әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Сабақ тың басы 10 минут
Үй тапсырмасын тексереді
№ 9, 35 бет
279 : 46 = 6 (3к) 46 * 6 + 3 = 279
536 : 78 = 6(68к) 78 * 6 + 68 = 536
692 : 72 = 9 (44к) 72 *9 +44 =692
215 : 65 = 3(20к) 65 * 3 + 20 = 215
Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады.
Ой қозғау «Өз біліміңді тексер»
Абай Құнанбаев - ұлы ағартушы, философ, ақын.Оның шығармашылығын мәдениеттің үш ұлы «көзі» нәрлендірген.Оның бірі – қазақтың ұлттық мәдениеті. Екіншісі-шығыс мәдениеті.
Есептеп,жауаптарын өсу ретімен орналастыр.Сонда сен Абайды тағы қандай мәдениеттің үшінші «көзі» шабыттандырғанын білесің
99 : 11 =9 3,4,6,9 (Орыс)
96 : 24 = 4
63 : 21 = 3
96 : 16 = 6
Сабақтың тақырыбы мен мақсатымен танысады
Есептеп,жауаптарын өсу ретімен орналастырады. Абайды тағы қандай мәдениеттің үшінші «көзі» шабыттандырғанын анықтайды.
1балл
«Басбармақ» әдісі арқылы.
Оқулық
Абай Құнанбаевтың суреті
Өрнек пен әріптер жазылған қима қағаздар


Пәні: Сауат ашу
Сабақтың тақырыбы: «А а дыбысы мен әрпі»
Мақсаты: А а дыбысы мен әрпін таныстыру,
алғаш рет танысайын деп отырған әріптерінен
келетін сөздерді, дыбысына байланысты буындар
мен сөздерді білуге үйрету. Сөздерге дыбыстық
талдау жасауға дағдыландыру. Сөздерде қанша әріп қанша
дыбыс бар екенін ауызша үйрету.
Сөздік қорларын байыту, тіл байлықтарын дамыту,
дыбыстардан сөз, сөзден сөйлем құрау қабілеттерін
дамыту.
Оқушыларды сыпайылылыққа, жолдастыққа достыққа,
бір-бірінің ойын түсінуге бірін-бірі тыңдай білуге тәрбиелеу.
Сабақтың типі: жаңа білімді игеру
Сабақтың түрі: саяхат-ойын сабақ
Әдіс-тәсілдері: сұрақ –жауап, көрнекілік
Көрнекілігі: көкөністер, жемістер, заттық суреттер, А әрпінің баспа, жазба
түрлері, себет.
Қажетті құрал-жабдықтар: интерактивті тақта, бор, тақта.
Сабақтың барысы: I. Ұйымдастыру бөлімі.
II. Психологиялық дайындық
-
Сәлеметсіздерме балалар. Бүгінгі сауат ашу сабағы өзгеше өткелі отыр,
оған себеп, бүгін бізге қонаққа
-
Ата-аналарымыз, апайлар келіп отыр. Солармен амандасып алайық.
II. Психологиялық дайындық.
1.
Қайырлы таң досым
Қайырлы күн болсын
Жеті күннің әр кезі
Сәттілікке толсын
Біздің алар бағамыз, кілең бестік болсын!
III. Ой қозғау.
Балалар біз бүгін саяхатқа аттанамыз. Саяхатымыз орман болмақ.
-
Орманды кәне көз алдымызға елестетейікші
-
( балалар өз ойларын айтады)
-
Қандай аңдарды білетін едік.
-
Ал ендеше біз білетін түлкі қандай аң?
Ол барлық аңдарды алдап жүреді. Бір күні аңдар: « Қап бәлем түлкінің
сазайын тартқызайын» –деп ақылдасып, түлкінің үйіне баратын жолды бөгеп,
өздері тұрып алыпты:
-
Біз түлкіге көмектесеміз бе?
-
Олай болса түлкіге кедергі келтіріп тұрған аңдардың тапсырмасын
орындап түлкіге көмектесейік.
1-ші аң түлкіге кездескен – қасқыр
Қасқырдың тапсырмасы: Қандай зат артық.
1)
кітап, дәптер, қалам –оқу құралдары
доп – ойын құралы
2.
ұшақ, автобус, машина- көліктер
көйлек- киім
3.
төрт түлік- жолбарыс-
4.
ыдыс-аяқ-банан
Қасқырдың сыйластық жақсы сөзі: «Жолың болсын!»
-
келесі кедергіде тұрған аң-кірпі.
Ол «төрт түліктің төлін тап » деген тапсырма:
Қойдың тапсырмасы:
қой –қозы 1) буынға бөлу, сөйлем құрау
жылқы-құлыншақ 2) жылқының пайдасы
сиыр-бұзау 3)
ешкі-лақ 4)
түйе-ботақан 5)
Сыйластық сөзі: «Саған сәттілік тілеймін»
Келесі кезекті аң – аю
Аюдың тапсырмасы: «Ажырату»
-
оқушылар мына жерде күз мезгілінің байлығы жемістер мен көкөністер
бар, бірақ ол қай сабетке барарын білмей тұр? Кәне ажыратайық
Ортақ қасиет
Дәруменге бай
Денсаулыққа пайдалы
Адамның ағзасына пайдалы
Аюдың сыйластық сөзі: «Рахмет сау бол!»
-оқушылар біз жаңа қандай аңның тапсырмасын орындадық? – дұрыс аюдың.
Мына себеттегі жемістердің атын атаңдаршы?
- алма, алмұрт, алхоры
Жемістер
Алма
Банан
Құлпынай
Апельсин
Өрік
Көкөністер
Баклажан
Сәбіз
Қызылша
Қызанақ
Қияр
Олай болса бүгінгі танысатын алғашқы әрпіміз
А әрпі болмақ.
Қане кітапқа қарайық, ненің суреті- алма, алмұрт, ананас.
-А әрпі қандай дыбыс деп?
-А дыбысы сөздің басында, ортасында, соңында да кездеседі.
А дыбысы
сөздің басында қызыл үйге кіреді
ортасында
соңында
Дыбысты біз айтамыз, естиміз.
Әріпті біз жазамыз, көреміз.
Сергіту сәті.
Қара жорға биін билеу.
Оқушылар серігіп болсақ қане А дыбысының таңбалануымен танысайық,
таңбасын біз әріп дейміз.
Әріптің баспа жазба түрі бар, біз мектеп алды даярлық тобында баспа
түрімен таныстық. Енді жазба түрімен танысамыз.
А әрпін енді кәне мен тақтаға салып көрсетемін сендер соны мұқият
қараңдар:
Жоғарыдан -оң жаққа қарай имектелген көлбеу
- сол жаққа қарай имектелген көлбеу
белін қысқа сызықпен сызамыз – бұл бас әріп.
Толық құрсау дөңгелектенген және имектелген көлбеу сол жаққа қарай
а
А-бас әрпімен сөйлемнің басында, адамның аты, қаланың аты келеді, кіші
әрпімен сөйлемнің соңында, ортасында жазамыз.
Ауа жазу, санағышпен құрастыру, тақтаға жазу.
Дәптермен жұмыс
Жазу кезінде кеудені тік көтеріп дәптерді қиғаштап, қаламды дұрыс ұстап
жазамыз.
-Балалар А дыбысынан келетін біздің сыныпта ұл-қыздар бар ма?
Қане тақтаға бері қарайық. А әрпін бекіту.
асық балапан тырна
Ұйқасын тап.
Айбат шегер алыстан,
Аң патшасы арыстан
Түлкі үйіне келді, жетті сіздерге алғыс айтты.
Ойын: «Сиқырлы қалпақ» егер уақыт қалса бастарына кигізу арқылы а-ның
ортасында, соңында, басында келетін сөздер айту.
Мадақтау, бағалау.
Алма ағашынан алма теріп балаларға тарату. Сабаққа жақсы қатыстыңдар!
Сау болыңдар!
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: «А а дыбысы мен әрпі»


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-a-a-dibisi-men-erpi.html#Ауа_жазу,_санағышпен_құрастыру,_тақтаға_жазу.___Дәптермен_жұмыс


title: Сабақтың тақырыбы А. Алтай «Прописка» әңгімесі Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
Бөлім:
|
Тәуелсіздік - қасиет тұнған ұлы ұғым
|
Күні: 11.04
|
Мұғалімнің аты-жөні: Серік Гулназ Мейрланқызы
|
Сынып: 6
|
Қатысқандар саны: 23 Қатыспағандар саны:0
|
Сабақтың тақырыбы
|
А.Алтай «Прописка» әңгімесі
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
6.1.1.1. әдеби шығарманың жанрын, фабуласын, сюжетін анықтау.
|
Сабақ мақсаттары:
|
Барлық оқушы орындай алады: Әңгіменің мазмұнымен таныс. Кейіпкерлерін атай алады.
Оқушылардың көпшілігі орындай алады: әңгіме үзінділерін мәнерлеп оқи алады. Кейіпкерлер бейнесін сипаттай алады.
Кейбір оқушылар орындай алады: әңгіменің жанрын, фабуласын анықтайды.
|
Құндылықтарға баулу
|
Тарихтың, мәдениет пен тілдің біртұтастығы
|
Алдыңғы білім
|
|
Сабақ барысы
|
Сабақтың кезеңі/ уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
3 минут
|
І. Ұйымдастыру кезеңі.
Оқушылармен амандасып, сыныпты түгелдеу.
Өткен тақырыпты, үй тапсырмасына шолу жасау.
|
|
|
|
Сабақтың ортасы
|
ІІ.Жаңа сабақ.
Алдымен әңгіме авторы Асқар Алтайдың өмірімен танысады.
Асқар Алтай 1963 жылы 12 ақпанда Шығыс Қазақстан облысындағы Зайсан қаласында туған. Абай атындағы Алматы мемлекеттік университетінің филология факультетін бітірген.
«Қыр мен қала хикаялары» атты повестер мен әңгімелер жинағы (1998), «Алтай новелласы» атты прозалық жинағы (2001), «Нарық нақыштары» (2003) және «Қызыл бөлтірік» (2006) атты ұжымдық жинақтарда прозалық шығармалары, «Казино» әңгімелер жинағы (2008) жарық көрген.
«Қызыл бөлтірік» кітабы (повестер мен әңгімелер, 1997) Халықаралық Сорос қорының бас жүлдесі – грантын жеңіп алған.
Қазақстан Жазушылар одағының Жастар арасындағы прозашылар форумының (1989, 1990), Т.Айбергенов атындағы сыйлықтың, Халықаралық «Алаш» әдеби сыйлығының лауреаты.
1 – тапсырма.
«Прописка» әңгімесін әр оқушы өздігінен оқып шығады.
2 – тапсырма
Әңгімені талдау, яғни жанрын, сюжеті мен фабуласын анықтайды.
Сюжет – өзара жалғасқан оқиғалардың тізбегі, біртұтас желісі. Сюжеттің негізі – өмірлік тартыс, конфликт, кейіпкерлердің қарым-қатынасындағы қақтығыс.
Фабула (лат. Fabula — аңыз, әңгіме, ертегі, мысал) — көркем шығармада суреттелген окиғаны рет-ретімен жүйелеу.
|
Автор өмірбаянымен, шығармашылығымен танысады.
|
|
Тақтаға автор суреті мен кітаптарының суреті ілініп тұрады
|
Сабақтың соңы
2 минут
|
Кері байланыс: « Бағдаршам» әдісі
Үй тапсырмасы:
|
|


title: Сабақтың тақырыбы: А. Асқар «Прописка»

text:
Қазақ әдебиеті. 6-сынып Бөлім: Тәуелсіздік – қасиет тұнған ұлы есім Сабақтың тақырыбы: А.Асқар «Прописка» әңгімесінің тақырыбы, идеясы. Кейіпкер мен автор ұстанымы (5-сабақ)
Сабақтың мақсаты: Бағалау критерийі: Б/С1 Әдеби шығармада көтерілген әлеуметтік-қоғамдық мәселені идеясы арқылы түсіндіру
1.Шығармадағы кейіпкерлерді өзара салыстырады.
2.Шығарманың тарихи және көркемдік құндылығына баға береді.
Үй тапсырмасын бағалауға арналған тест. «5 сұрақ», «5 жауап» әдісі арқылы 1.Әңгіме неге «Прописка» деп аталған? А) сол замандағы қазақ қоғамының шындығын суреттегендіктен;
Б) автобустағы адамдардың пропискаға отыра алмауы туралы болғандықтан;
В) тіркеу орны туралы айтылғандықтан;
Г) шығарма тақырыбы астыртын ойы болғандықтан.
2.Архат қайда, не үшін кетіп барады? А) жұмысқа;
Б) Алматыға;
В) Шірікаяқта тұратын үлкен ағасының үйіне «пропискаға» тұруға;
Г) Орынборға.
3.Шығармада қандай тарихи оқиға туралы айтылады? А) желтоқсан оқиғасы;
Б) табиғат апаты;
В) жұмысшылар шеруі;
Г) ауыл тұрмыс салты.
4.Кейіпкердің желтоқсан оқиғасына қатысы қандай? А) желтоқсан оқиғасын білмейді;
Б) желтоқсан оқиғасын естіген;
В) желтоқсан көтерілісіне қатысқан;
Г) желтоқсан оқиғасымен таныс.
5.Алтай табиғатының қатал мінезін автор қандай сөздермен берген? А) құтырылға қарлы құйын,ұйытқыған боран, қағынған бурадай бұрқырап...
Б) сібірлеп жауған жаңбыр тамшылары терезені тырс – тырс соғады;
В) жайма шуақ жылы, күннің көзі бар сәулесі төгіп тұр;
Г)тау шыңдарына оратылған бұлттар жібектей үлбіреп, торғындай шұбатылады да, көңілді көтеріп, шаттандырды.
Композициялық талдау Оқиғаның басталуы:
Оқиғаның байланысуы:
Оқиғаның дамуы:
Шарықтау шегі:
Шешімі:
Өзіңізді тексеріңіз
Оқиғаның басталуы: Архаттың жолға шығуы
Оқиғаның байланысуы: Боранның басталуы
Оқиғаның дамуы: Жаяу кеткен үш жолаушы
Шарықтау шегі: Ертістен өте алмаған автобус
Шешімі: Алтайға кері қайтқан Архат
1.«Прописка» әңгімесінің жанры: әңгіме
2.Оқиғаның өткен уақыты: 1987 жылдарды қамтиды.
3.Дәлел: Бәрінен де төрт ай бойы сергелдеңге салынғанын айтсаңшы. Сол бір Желтоқсанның бұрқағы болмағанда, құда да тыныш,құдағи да тыныш, Алматыға іргелес ауылына пропискаға отыра қояр еді. Сол бір сұмдық көтеріліске тайқы маңдайы тап келіп, қызуқандылықпен килікпегенде, қалың тұманда адасып қалған адамдай сандалмас па еді...
Биыл биік Алтайдың басындағы ұшпа бөркітұрмақ, етегіндегі жел қағып, қар тоқтамайтын тастақ қыраттары да наурыздың оқиға қырын жамылып, самарқау жатыр.
Тақырыбы: ерлік, туған жерге шексіз махаббат
Идеясы: шығарманың негізгі мұраты, идеялық қуаты – желтоқсан оқиғасы үшін қудаланған қазақ жастары өмірінің кейбір тұстарын сипаттау.Сондай-ақ автор Кеңес өкіметінің желтоқсаншыларға көрсеткен озбырлығын әрі қоғамнан шеттетуге ұмтылған теріс әрекеттерін сынап отыр.Және ұсақ детальдар арқылы қала мен ауылды байланыстыратын жолдардың жоқтығын шебер суреттеген (Ұлан асуындағы автобустың аударылуы, Ертіс өзенінен өте алмай кейін қайтуы).Болашақ ұрпақты Архаттың адуынды сөздері мен қайтпас мінезі арқылы ұлтшыл, патриот болуға шақырады.
Оқу тапсырмасы: Автордың орнында болсам, әңгімені қалай аяқтар едім?» (өзіндік көзқарас, пікір)


title: Сабақтың тақырыбы: Абай Қарасөздер. Қарасөздің жастарға берер ойы. Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

text:
Сабақтың ортасы
Негізгі ой
|
Абай . 1-тапсырма. Абайдың қарасөзі бойынша мағынасын ашады, маңыздылығын көрсетеді
Қара сөзден алынған пікір
|
Өз пікірім
|
Бұл жасқа келгенше жақсы өткіздік пе, жаман өткіздік пе, әйтеуір бірталай өмірімізді өткіздік: алыстық, жұлыстық, айтыстық, тартыстық - әурешілікті көре - көре келдік. Енді жер ортасы жасқа келдік: қажыдық, жалықтық; қылып жүрген ісіміздің баянсызын, байлаусызын көрдік, бәрі қоршылық екенін білдік. Ал, енді қалған өмірімізді қайтіп, не қылып өткіземіз? Соны таба алмай өзім де қайранмын
|
|
Дүниенің көрінген һәм көрінбеген сырын түгелдеп, ең болмаса денелеп білмесе, адамдықпен орны болмайды. Оны білмеген соң, ол жан адам жаны болмай, хайуан жаны болады. Әзелде құдай тағала хайуанның жанынан адамның жанын ірі жаратқан, сол әсерін көрсетіп жаратқаны. Сол қуат жетпеген, ми толмаған ессіз бала күндегі «бұл немене, ол немене?» деп, бір нәрсені сұрап білсем екен дегенде, ұйқы, тамақ та есімізден шығып кететұғын құмарымызды, ержеткен соң, ақыл кіргенде, орнын тауып ізденіп, кісісін тауып сұранып, ғылым тапқандардың жолына неге салмайды екеміз?
|
|
Сол өрістетіп, өрісімізді ұзартып, құмарланып жиған қазынамызды көбейтсек керек, бұл жанның тамағы еді. Тәннен жан артық еді, тәнді жанға бас ұрғызса керек еді. Жоқ, біз олай қылмадық, ұзақтай шулап, қарғадай барқылдап, ауылдағы боқтықтан ұзамадық. Жан бізді жас күнімізде билеп жүр екен. Ержеткен соң, күш енген соң, оған билетпедік. Жанды тәнге бас ұрғыздық, ешнәрсеге көңілменен қарамадық, көзбен де жақсы қарамадық, көңіл айтып тұрса, сенбедік. Көзбен көрген нәрсенің де сыртын көргенге - ақ тойдық. Сырын қалай болады деп көңілге салмадық, оны білмеген кісінің несі кетіпті дейміз. Біреу кеткенін айтса да, ұқпаймыз. Біреу ақыл айтса: «Ой, тәңірі - ай, кімнен кім артық дейсің!» - дейміз, артығын білмейміз, айтып тұрса ұқпаймыз.
|
|
Естігенде бір нәрсені ұмытпастыққа төрт түрлі себеп бар: әуелі - көкірегі байлаулы берік болмақ керек; екінші — сол нәрсені көргенде я естігенде ғибрәтләну керек , көңілденіп , тұшынып ,ынтамен ұғу керек; үшінші — сол нәрсені ішінен бірнеше уақыт қайтарып,ойланып , көңілге бекіту керек;
|
|
төртінші ой кеселдерінен қашық болу керек.Егер кез болып қалса,салынбау керек.Ой кеселдері : уайымшы салғырттық, ойыншы-күлкішілдік, я қайғыға салыну, я бір нәрсеге құмарлық пайда болу . Бұл төрт нәрсе - күллі ақыл мен ғылымды тоздыратұғын нәрселер.
|
|
2-тапсырма. Қарасөз мазмұны бойынша сұрақтарға толық жауап жазу
Бүгінгі күні ой кеселіне салынушылар көп пе?
Сен ой кеселіне ұшыраған адамды көрдің бе?
|
1-тапсырма. Мәтінмен мазмұны бойынша кестені толтырады
2-тапсырма. Қарасөз ьойынша суреттеулерді тауып, пікірін жазады
|
Дескриптор
-пікірге өз пікірін жазады -10 балл
Әр пікірге кері байланыс
Мадақтау, мақтау
|
|


title: Рефлексия. «Еркін микрофон» - Сабақтың тақырыбы: Абай Қарасөздер. Қарасөздің жастарға берер ойы. Оқу бағдарламасына...

text:
Рефлексия. «Еркін микрофон» әдісін сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, рефлексиясын білу үшін қолданамын.
Үйге тапсырма: Абайдың 1 өлеңін жаттау
|
Оқушылар бүгінгі сабақтың мақсаты, тақырыбы бойынша өз ойын айту арқылы сабаққа қорытынды жасайды.
|
1-10 баллдық жүйе бойынша оқушылардың сабаққа қатысу белсенділігі бойынша бағаланады.
|
слайд
|
«Менің пікірім» әдісі бойынша тапсырма
Қара сөзден алынған пікірк
|
Өз пікірім
|
Бұл жасқа келгенше жақсы өткіздік пе, жаман өткіздік пе, әйтеуір бірталай өмірімізді өткіздік: алыстық, жұлыстық, айтыстық, тартыстық - әурешілікті көре - көре келдік. Енді жер ортасы жасқа келдік: қажыдық, жалықтық; қылып жүрген ісіміздің баянсызын, байлаусызын көрдік, бәрі қоршылық екенін білдік. Ал, енді қалған өмірімізді қайтіп, не қылып өткіземіз? Соны таба алмай өзім де қайранмын
|
|
Дүниенің көрінген һәм көрінбеген сырын түгелдеп, ең болмаса денелеп білмесе, адамдықпен орны болмайды. Оны білмеген соң, ол жан адам жаны болмай, хайуан жаны болады. Әзелде құдай тағала хайуанның жанынан адамның жанын ірі жаратқан, сол әсерін көрсетіп жаратқаны. Сол қуат жетпеген, ми толмаған ессіз бала күндегі «бұл немене, ол немене?» деп, бір нәрсені сұрап білсем екен дегенде, ұйқы, тамақ та есімізден шығып кететұғын құмарымызды, ержеткен соң, ақыл кіргенде, орнын тауып ізденіп, кісісін тауып сұранып, ғылым тапқандардың жолына неге салмайды екеміз?
|
|
Сол өрістетіп, өрісімізді ұзартып, құмарланып жиған қазынамызды көбейтсек керек, бұл жанның тамағы еді. Тәннен жан артық еді, тәнді жанға бас ұрғызса керек еді. Жоқ, біз олай қылмадық, ұзақтай шулап, қарғадай барқылдап, ауылдағы боқтықтан ұзамадық. Жан бізді жас күнімізде билеп жүр екен. Ержеткен соң, күш енген соң, оған билетпедік. Жанды тәнге бас ұрғыздық, ешнәрсеге көңілменен қарамадық, көзбен де жақсы қарамадық, көңіл айтып тұрса, сенбедік. Көзбен көрген нәрсенің де сыртын көргенге - ақ тойдық. Сырын қалай болады деп көңілге салмадық, оны білмеген кісінің несі кетіпті дейміз. Біреу кеткенін айтса да, ұқпаймыз. Біреу ақыл айтса: «Ой, тәңірі - ай, кімнен кім артық дейсің!» - дейміз, артығын білмейміз, айтып тұрса ұқпаймыз.
|
|
Естігенде бір нәрсені ұмытпастыққа төрт түрлі себеп бар: әуелі - көкірегі байлаулы берік болмақ керек; екінші — сол нәрсені көргенде я естігенде ғибрәтләну керек , көңілденіп , тұшынып ,ынтамен ұғу керек; үшінші — сол нәрсені ішінен бірнеше уақыт қайтарып,ойланып , көңілге бекіту керек;
|
|
төртінші ой кеселдерінен қашық болу керек.Егер кез болып қалса,салынбау керек.Ой кеселдері : уайымшы салғырттық, ойыншы-күлкішілдік, я қайғыға салыну, я бір нәрсеге құмарлық пайда болу . Бұл төрт нәрсе - күллі ақыл мен ғылымды тоздыратұғын нәрселер.
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Топтық жұмыс - Сабақтың тақырыбы: Абай қара сөздері. Он жетінші қара сөз Осыған дейін меңгерілген білім

text:
Топтық жұмыс
Постер қорғау
|
« Абайды таныту арқылы біз Қазақстанды әлемге танытамыз . Абай әрқашан біздің ұлттық ұранымыз болуы тиіс» (Н.Ә. Назарбаев)
Постер қорғау
Толық идеалды адам болу үшін қандай қасиеттер қажет?
|
Постер қорғай отырып, «толық адамның» қасиетін аша біледі.
|
Бағалау
|
|
Бас бармақ әдісі бойынша бағалау
|
Соңы
Бекіту
Қортынды
|
Қара сөздің тәрбиелік мәні неде?
Адамның адам болып қалыптасуы үшін не маңызды?
Абайдың қара сөздері-ақындық мұраларына қосылған бағалы қазына.Ұлы Абай бар асыл ойын,өз халқына,келер ұрпағына арнады.Жастардың алдында тұрған басты міндет ғылым ,білім үйрену жолы екенін атап көрсетті
|
Қойылған сұрақтарға өз ойларын айтып,жауап береді
|
Кері байланыс
5 мин
|
Мақсатым
|
алған
әсерім
|
Ұсыныс, тілектерім
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Оқушылар пікірін Градусник кестесіне жазады.
|
Рефлексия
|
Топта белсенділік танытқан топ мүшелерін марапатау
|
|
Үйге тапсырма
|
"Абай қара сөздері- өмірдің өлшемі"
|
Эссе жазу.
|


title: Сабақтың тақырыбы: Абай қара сөздері. Он жетінші қара сөз Осыған дейін меңгерілген білім

text:
Директордың тәрбие ісі жөніндегі орынбасары _____________
Педагогтің Т.А.Ә.
|
Файзуллаева.С
|
Күні:18.09.2023
|
|
Сынып: 10 «В»
|
Қатысушылар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
|
|
Күні:
|
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Абай қара сөздері. Он жетінші қара сөз
|
Осыған дейін
меңгерілген білім
|
Абай Құнанбаевтың өмірі мен шығармашылығы
|
Сабақтың кезеңдері
|
Педагог іс-әрекеті
|
Оқушының іс-әрекеті
|
І.Топтық жұмысты ұйымдастыру
|
Топқа бөлуді ұйымдастырамын.
Ақылдылық,жүректілік, қайраттылық деген сөздер жазылған қағаздарды суыру арқылы топқа бөлу.
|
Қағаз қиындылары арқылы 3 топқа бөлінеді.
|
Сабақтың басы
І. Қызығушылықты ояту
Психологиялық тренинг
|
Өткен сабақта біз қай ақынның өмірі мен шығармашылығымен таныстық?
Абай кім?
«Абайдың он жетінші қара сөзі» видеоролик көрсету.
Мұғалім сөзі: «Естіген нәрсені ұмытпастыққа төрт түрлі себеп бар: әуелі - көкірегі байлаулы берік болмақ керек; екінші — сол нәрсені естігенде я көргенде ғибрәтлану керек, көңілденіп, тұшынып, ынтамен ұғу керек; үшінші — сол нәрсені ішінен бірнеше уақыт қайтарып ойланып, көңілге бекіту керек; төртінші - ой кеселі нәрселерден қашық болу керек » -деп ақын атамыз айтқандай,бүгінгі сабақта біз Абай атамыздың даналық сөздері-қара сөзімен танысамыз.
Қара сөз деген не?Абайдың қара сөздері туралы не білеміз?
|
Оқушылар берілген сұраққа жауап бере отырып,топтастырады.
Абай-ақын,философ,аудармашы, сазгер,ағартушы.
Видео арқылы ақынның қара сөз жазудағы мақсатымен танысады.
Оқушылар дәптерлеріне бүгінгі күн мен тақырыбын жазады.
|
Мағынаны тану
Кітаппен жұмыс
Ойлы болсаң озып көр
|
Ғұмырының сан алуан соқпағында «алысып», «тартысып», «жұлысып», «айтысып», уақытын халқының келешегіне арнаған ұлы ақын Абай ұлттың намыс туын қолдан түсірмей, «Мен өзім – қазақпын» деген сөзді қастерлеп, бойтұмарына отты поэзияның ұшқынын байлаған жан.
Жүрегіңнің түбіне терең бойла,
Мен бір жұмбақ оны да ойла», - деп ұлы ақын бүкіл қазаққа ой тастап, таудан да биік, теңізден де тұңғиық барлық құпия сырын ішке түйсе, енді бірде
«Ызалы жүрек, долы қол
Улы сия, ащы тіл,
Не жазып кетсе, жайы сол,
Жек көрсең де өзің біл»,-деп ақтарыла ақиқатты жайып салған Абайдың сөз оралымдарын түсіну, зерттеу біздің мақсатымыз.
1-топ.Шығарма кейіпкерлеріне мінездеме
2-топ.Сатылай кешенді талдау жасау
3-топ.Тақырыпқа байланысты мақалдар айту
|
Кітаппен жұмыс жасай отырып,әр топ өзіне берілген тапсырмалар негізінде талдау жасайды.
|
Сергіту сәті
|
«Көзімнің қарасы» әнін орындау
|
|
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Сабақтың тақырыбы: «Абай-дара, Абай дана қазақта!»

text:
Сабақтың тақырыбы: «Абай-дара, Абай – дана қазақта!» Мақсаты:Оқушыларды ұлы кемеңгер ақын Абай Құнанбаев шығармаларымен таныстыру. Ақынның өлеңдері мен қарасөздерін оқыту арқылы адамгершілікке, еңбекқорлыққа, адалдыққа баулу. Білімге деген құштарлығын арттыру.
Міндеті:Оқушылардың сөйлеу, мәнерлеп оқу қабілеттерін, тіл байлықтарын, сөздік қорларын дамыту.
Мейірімді, адалболуға, адамгершілікке, жаман әдептерден бойларын алыс ұстауға тәрбиелеу.
Көрнекілігі: Абай Құнанбаев портреттері, интерактивтітақта, кітаптар көрмесі.
Барысы 1-жүргізуші:Құрметті қонақтар, ұстаздар, оқушылар! «Абай-дара, Абай – дана қазақта!» атты бүгінгі сабағымызға қош келдіңіздер.
Көп адамдар өмірге бой алдырған,
Бой алдырған аяғын көп шалдырған.
Өлді деуге болама айтыңдаршы,
Өлмейтұғын артына сөз қалдырған.
2-жүргізуші:Парасатты болып туған,
Шыңғыстаудың Абайы.
Ән мен жырын мұра қылған,
Сарыарқаның Абайы.
Нақылымен сана құйған,
Қазағымның Абайы.
Ақылымен дана болған,
Бүкіл әлем Абайы.
1-жүргізуші:Абай – ақын, Абай – дана, ойшыл, заман суреткері. Абай – аудармашы. Абай – сазгер. Абай жас кезінен өте зерек, момын бала болып өсті.
2-жүргізуші:Абай 1845 жылы 10 тамызда Семей облысы Жидебай жерінде Шыңғыстау етегінде дүниеге келген. Негізгі хатқа түскенаты Ибраһим болса да, әжесі Зере еркелетіп «Абай» деп атап кеткендіктен, біз де солай айтып жүрміз.
1-жүргізуші: Абайдың атасы Өскенбай дала халқының әділ биі болған.Абайдың әкесі Өскенбайұлы Құнанбай өз заманындағы атақ- даңқы алысқа кеткен беделді адамдардың бірі болған. Қарқаралы уезінің аға сұлтаны болып сайланған. Шешесі Ұлжан шешендікпен, тапқырлықпен аты шыққан.
2-жүргізуші:Ендеше «Абай-дара, Абай – дана қазақта!» атты тәрбие сағатымызды Бейбарыстың орындауында Абай атамыздың әнімен бастаймыз.
Ән: «Сегіз аяқ» 2-жүргізуші: Абай атамыздың жас кезіне сапар шегіп қайтайық. Сынып оқушылары дайындаған «Бала Абай» атты көрінісімізді тамашалаңыздар. Шағын көрініс: Тыныштық. Абай өлең жазып отыр. Есіктен досы Ербол кірді.


Ербол:Абай досым, тағы өлең жазып отырмысың?!Шаршадың ғой... Бір сәт демалсаңшы.
Абай. Ербол, тыңдашы (ыңылдап)
Көзімнің қарасы,
Көңілімнің санасы.
Бітпейді іштегі,
Ғашықтың жарасы.
Ербол. Абай неткен әдемі ән! Ғажап, жаңа ән, жаңа өлең! Тамаша! Абай, Сүйіндік ауылында екі күннен кейін алтыбақан болғалы жатыр екен. Соған барсақ қайтеді. Осы әнді жастарға сый етіп тартайық!
Абай. (басын изеп): Жарайды.
Жастар жиналып «Айттым сәлем, қаламқас» әнін айтып отыр. Абай, Ербол жастар отырған жерге қарай келеді.
1-қыз. Қыздар, қыздар, Құнанбай қажының баласы Абай келіп тұр.
2-қыз. Қасындағы Ербол ғой.
3-қыз. Абай, Ербол, келіңдер. Төрлетіңдер. Қош келдіңдер!
Абай. Ойын- сауықтарың қызық болсын!
Ербол. Ән-күйлерің қанатты болсын!
1-ұл . Бірге болсын!
2-ұл:Айтқаның келсін!
4-қыз. Ортамызға Абай келіп қалған екен. Неге өлеңдерін оқып, әнін салмаймыз?!
3-ұл. Ал кім сөзге ұста, кәне, бастап жіберейік.
5-қыз. «Өлең- сөздің патшасы, сөз сарасы» Ербол. Сүйіндік ауылының жастары, тыңдаңыздар! Абайдың жаңа әнін қабыл алыңдар!
Ән шырқалады «Көзімнің қарасы». 4-ұл. Неткен тамаша ән. Терең, сырлы. Рахмет, Абай.
Абай. Әнімді қабыл алғандарыңызға көп рахмет.
Өзгеге көңілім тоярсың,
Өлеңді қайтып қоярсың?
Оны айтқанда толғанып,
Іштегі дертті жоярсың.
Сайра да зарла, қызыл тіл,
Қара көңілім оянсын.
Жыласын көзден жас ақсын,
Омырауым боялсын.
Хор:«Желсіз түнде жарық ай» әні шырқалады. Аңшы жігіт :Уа, Абай ақынның құрбы- құрдастары, амансыңдар ма!
5-ұл. Армысың, бейтаныс жіт!
Ербол. Ассаламаумағалейкум, жас жігіт!
Абай. Жолың болсын, жігітім!
Қыздар. Орта толсын!
Аңшы. Аң аулап жүріп, алыстан Абай әнінің сазды әуенін құлағым шалып, ат басын бұрдым. Ақын Абай қарсы болмас, осы ауылдың қыздарының әнін, өлеңін тыңдағалы келдім.
6- қыз. «Құлақтан кіріп бойды алар».


title:
Ербол:Абай досым, тағы өлең жазып отырмысың?!Шаршадың ғой... Бір сәт демалсаңшы.
Абай


Аңшы жігіт. Бәрекелді, ризамын өлеңіңе!
7-қыз . «Ғылым таппай мақтанба» 6-ұл . Ой, бәрекелді!
Абай. «Мен жазбаймын өлеңді ермек үшін» 1-жүргізуші: Міне, сіздер Абайдың бозбала шағынан бір көрінсті тамашаладыңыздар.
2-жүргізуші: Ендеше тәрбие сағатымызды мың бұралған биші қызымыз Гүлсезімнің биімен жалғастырайық.
Би: Қара жорға Абайға арнау 1-оқушы:Абай атам- данышпан, ұлы ақын,
Қазақ халқын танытқан әлемге айқын.
Елін, жерін, Отанын әнге қосып,
Өлеңімен жырлаған халқын жақын.
Орыс халқы мақтанса Пущкинменен,
Абай атам- ұлы ақын, еңбегі ерен.
Қос ақынның оқысаң өлеңдерін,
Махаббатың артады елге деген.
2-оқушы:Ата сөзі- қазақтың бойтұмары,
Оқысаң, ашылады ой тұманы.
Қиналсаң, ақыл қосып ақылыңа,
Жырларында жанашыр ой тұрады.
Қазаққа бөлек екен Абай орны,
Талапшыл, қанағатшыл, терең ойлы.
Өнер- білім, ғылымды қадірлеумен
Қазақ елін ақиқат жолға қойды.
1-жүргізуші:Бүгінгі тәрбие сағатымызды Сұлтанмахмұт Торайғыровтың мына өлеңімен аяқтағым келеді.Асыл сөзді іздесең,
Абайды оқы, ерінбе.
Адамдықты көздесең,
Жаттап, тоқы көңілге.
2-жүргізуші: Қамшының сабындай ғана қысқа өмірінде артына өшпес із, өлмес өсиет қалдырып кетуді ақын сөзімен айтсақ:
Өлді деуге сыя ма, ойлаңдаршы,
Өлмейтұғын артына сөз қалдырған...
1-жүргізуші: Сондықтан, балалар, біз Абай атаны жадымызда ұстаймыз. Көңіл қойып тыңдағандарыңызға көп рахмет, қош-сау болыңыздар!


title:
Аңшы жігіт. Бәрекелді, ризамын өлеңіңе!
7-қыз


title: ІІІ. Жаңа тақырып - Сабақтың тақырыбы: Абайдың қара сөздері

text:
ІІІ. Жаңа тақырып.
Қара деген сөздің бірнеше мағынасы бар, оны мына сөз тіркестерінен көруге болады:
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются от других слов своим содержанием, в них заключается философская мысль.
Абайдың қара сөздері (Ғақлия) – ұлы ақынның сөз өнеріндегі көркемдік қуатын, философиядағы даналық дүниетанымын даралап көрсететін классикалық стильде жазылған прозалық шығармасы. Абайдың қара сөздері сондай-ақ жалпы адамзат баласына ортақ асыл сөзге айналды. Оның қара сөздерінің бірнешеуі ең алғаш 1918 ж. Семейде шыққан «Абай» журналында жарық көрді. Кейіннен, Абайдың қара сөздері орыс, қытай, француз, т.б. көптеген әлем тілдеріне аударылды.
Өзінің қара сөзді жазуды қолға алғандағы мақсатын Абай бірінші қара сөзінде атап көрсетеді:
Бұл жасқа келгенше жақсы өткіздік пе, жаман өткіздік пе, әйтеуір бірталай өмірімізді өткіздік: алыстық, жұлыстық, айтыстық, тартыстық - әурешілікті көре-көре келдік. Енді жер ортасы жасқа келдік: қажыдық, жалықтық; қылып жүрген ісіміздің баянсызын, байлаусызын көрдік, бәрі қоршылық екенін білдік. Ал, енді қалған өмірімізді қайтіп, не қылып өткіземіз? Соны таба алмай өзім де қайранмын. Ел бағу? Жоқ, елге бағым жоқ. Бағусыз дертке ұшырайын деген кісі бақпаса, не албыртқан, көңілі басылмаған жастар бағамын демесе, бізді құдай сақтасын! Мал бағу? Жоқ, баға алмаймын. Балалар өздеріне керегінше өздері бағар. Енді қартайғанда қызығын өзің түгел көре алмайтұғын, ұры, залым, тілемсектердің азығын бағып беремін деп, қалған аз ғана өмірімді қор қылар жайым жоқ. Ғылым бағу? Жоқ, ғылым бағарға да ғылым сөзін сөйлесер адам жоқ. Білгеніңді кімге үйретерсің, білмегеніңді кімнен сұрарсың? Елсіз-күнсізде кездемені жайып салып, қолына кезін алып отырғанның не пайдасы бар? Мұңдасып шер тарқатысар кісі болмаған соң, ғылым өзі - бір тез қартайтатұғын күйік. Софылық қылып, дін бағу? Жоқ, ол да болмайды, оған да тыныштық керек. Не көңілде, не көрген күніңде бір тыныштық жоқ, осы елге, осы жерде не қылған софылық? Балаларды бағу? Жоқ, баға алмаймын. Бағар едім, қалайша бағудың мәнісін де білмеймін, не болсын деп бағам, қай елге қосайын, қай харекетке қосайын? Балаларымның өзіне ілгері өмірінің, білімінің пайдасын тыныштықпенен керерлік орын тапқаным жоқ, қайда бар, не қыл дерімді біле алмай отырмын, не бол деп бағам? Оны да ермек қыла алмадым. Ақыры ойладым: осы ойыма келген нәрселерді қағазға жаза берейін, ақ қағаз бен қара сияны ермек қылайын, кімде-кім ішінен керекті сөз тапса, жазып алсын, я оқысын, керегі жоқ десе, өз сөзім өзімдікі дедім де, ақыры осыған байладым, енді мұнан басқа ешбір жұмысым жоқ.
Абай қара сөздері - өмір тәжірибесінен туған ой толғамының қорытындысы.
Абайдың қара сөздері туралы бауырына салып тәрбиелеген немересі, Мағауияның қызы Уәсила былай дейді:
«Әкем балаларын 7-8-ге шыққанда оқуға беретін, балалармен қабат, қыздарын да оқытатын, қазақ тілінде кітап жоқ болатын. Сондықтан, балалардың ойы, дүние тануы кемшін болады деп әкем көп айтып жүрді. Әлі есімде, бір күні біздің оқып отырған үйімізге әкем келді. Молдаға қарап: «Балаларға мына кітапты әкелдім. Осыны көшіріп, көбейтіп бала басына бірден таратып бер, бүгіннен бастап осы кітапты қоса оқыт» деді. Біз қуанып кеттік. Әкем үйден шыққан соң, молда әлгі кітапты алды да, бас салып оқыды, кітап қолжазба екен. Біз ол кітапты көшіріп алып оқи бастадық. Өйткені, бұл жаңа кітаптың тілі ұтымды, сөзі түсінікті, ыңғай ақыл айтып отыратын жақсы кітап болды. Кейін байқасам, сол кітап әкемнің «Ғақлия» атты қара сөзбен жазған кітабы екен».
Қара сөздерінде Абай әңгіме-сұхбат жанрының өзіндік ерекшелігін пайдаланады.
Абай қарасөздері туралы мүмкіндігіне орай батыл, ірі негізді пікірлер айтқан М.Әуезов еді. «...Абайдың осы қарасөз дейтін мұралары көркем
прозаның өзіне бөлек, бір алуаны болып қалыптанады. Бұлар сюжетті шығармалар емес. Бұрынғы жазушылар қолданған естегі, мемуар да емес. Стиль мазмұн жағынан алғанда, осы шығармалар Абайдың өзі тапқан, бір алуан көркем сөздің түрі. Кейде бұлар сыншылдық, ойшылдық және көбінше адамгершілік, мораль мәселелеріне арналған өсиет, толғау тәрізді». (М.Әуезов. 20-том).
Қара сөздері тақырып жағынан алғанда ақынның өлеңдерімен астасып жатады. Абай адал еңбек ету, егін салу, саудамен айналысу, өнер үйрену, білім-ғылымды игеру, қоғамдағы әр түрлі топтардың қылып жүрген харекеті, мінез-құлқы, адамгершілік, имандылық секілді, бірталай мәселелерді қара сөздерінде кеңінен толғайды, үлкен көрегендікпен көптеген құнды пікірлер түйеді.
Абай қара сөздері тақырып жағынан бірнеше топқа бөлуге болады:
Дүниенің
тылсым
сырларын тану:
7, 19, 31, 38, 43
Ар-ұят,
адамгершілік:
5, 9, 11, 18, 24, 40
Надандық,
жалқаулық
т.б. сынау:
3, 6, 8, 11, 18
Ғылым,
білім, өнер:
25, 32, 33,
Абайдың
қара сөздері
Еңбек:
2, 4, 25, 42
Қазақтардың
мінез-құлқы:
4,10, 12, 15, 22, 24, 35,38
Қазақ мақалдары:
5, 6, 37, 39
Бүгінгі сабақта «Жиырма тоғызыншы» қара сөзімен танысатын боламыз. Барлығымыз назарымызды салып, тыңдайық
ІV. Жиырма тоғызыншы қара сөзі. Тыңдату.
Біздің қазақтың мақалдарының көбінің іске татырлығы да бар, іске татымақ түгіл, не құдайшылыққа, не адамшылыққа жарамайтұғыны да бар.
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=2#Софылық_қылып,_дін_бағу_Жоқ,_ол_да_болмайды,_оған_да_тыныштық_керек.


title: Әуелі «Жарлы болсаң, арлы болма» дейді

text:
Әуелі «Жарлы болсаң, арлы болма» дейді. Ардан кеткен соң, тірі болып жүрген құрысын. Егер онысы жалға жүргеніңде жаныңды қинап еңбекпенен мал тап деген сөз болса, ол - ар кететұғын іс емес. Тыныш жатып, көзін сатып, біреуден тіленбей, жанын қарманып, адал еңбекпен мал іздемек - ол арлы адамның ісі.
«Қалауын тапса, қар жанады»,«Сұрауын тапса, адам баласының бермейтіні жоқ» деген - ең барып тұрған құдай ұрған сөз осы. Сұрауын табамын, қалауын табамын деп жүріп қорлықпенен өмір өткізгенше, малды не жерден сұрау керек, не аққан терден сұрау керек қой.
«Атың шықпаса, жер өрте» дейді. Жер өртеп шығарған атыңның несі мұрат? «Жүз күн атан болғанша, бір күн бура бол» дейді. Тәңірге жазып, мінбей-түспей арып, шөмеңдеп диуаналықпен бір күн болған буралық неге жарайды?
«Алтын көрсе, періште жолдан таяды»дейді. Періштеден садаға кеткір-ай! Періште алтынды не қылсын, өзінің көрсеқызар сұмдығын қостағалы айтқаны. «Ата-анадан мал тәтті, алтынды үйден жан тәтті» дейді. Ата-анасынан мал тәтті көрінетұғын антұрғанның тәтті дерлік не жаны бар. Бұлардың бәрінен де қымбат ата-анасын малға сатпақ ең арсыздың ісі емес пе? Ата-ана шамасы келсе, михнаттанып мал жиса да, дүниелік жиса да, артымда балаларыма қалсын дейді. Ол ата-ананы малға сатқан соң, құдайға дұшпандық іс емеспе? Осындай білместікпенен айтылған сөздеріне бек сақ болу керек.
V. Қорытынды. Абайдың қарасөздеріндегі нақыл сөздерді еске түсірейік.
1. Бақпен асқан патшадан
Мимен асқан қара артық;
Сақалын сатқан кәріден
Еңбегін сатқан бала артық.
2. Жаман дос - көлеңке:
Басыңды күн шалса,
Қашып құтыла алмайсың;
Басыңды бұлт алса,
Іздеп таба алмайсың.
3. Досы жоқпен сырлас,
Досы көппен сыйлас;
Қайғысыздан сақ бол,
Қайғылыға жақ бол.
4. Қайратсыз ашу - тұл,
Тұрлаусыз ғашық - тұл,
Шәкіртсіз ғалым - тұл.
5. Бағың өскенше тілеуіңді ел де тілейді, өзің де тілейсің,
бағың өскен соң - өзің ғана тілейсің
Оқушылардың өздері дайындап келген сөздерін тыңдайық. Нақыл сөздер жатқа айтылып, түсіндіріледі.(қысқаша аударма).


title: VІ. Сабақты бекіту - Сабақтың тақырыбы: Абайдың қара сөздері

text:
VІ. Сабақты бекіту. Қара сөздердің тақырыбы әр алуан. Біз үшін ең қажеттісі: «оқу керек, оқығанды көңілге тоқи білу керек, білім алу үшін талап керек». Жақсыға жақын, жаманнан қашық болу керек. Сонымен, Абайдың қара сөздерін тану арқылы біз оны кім деп білдік?
- Ұлы дана, философ деп білдік. Абайдың қара сөздері – көркем әңгіме емес, даналық сөздер, ғылымдық, философиялық шолулар.
«Қара сөздер» - қазақ әдебиетінде де, әлем әдебиетінде де жаңа жанр.
VІ. Үйге тапсырма: «Абай – ұлы ойшыл» атты эссе жазу.
Абай атамыз бізге өшпес мұра - өлеңдерін қалдырды, ендеше біз оны кім деп білеміз?
Ақын. Ол қандай тақырыптарға өлең жазған?
Жыл мезгілдері: «Жаз», «Қыс», «Күз», «Жазғытұрым» (слайд)
Тағы қандай тақырыптарға жазған өлеңдері бар?
Ғылым, білім жайлы: «Әсемпаз болма әрнеге», «Білімдіден шыққан сөз», «Интернатта оқып жүр», «Ғылым таппай мақтанба» т.б.
Абай атамызды ақын ретінде есімізге түсірдік, оны тағы кім ретінде білеміз?
Әнші, композитор.
Қандай өлеңдеріне ән жазған?
«Көзімнің қарасы», «Желсіз түнде жарық ай», «Қараңғы түнде тау қалғып» т.б.
- Соңғы өлеңді кім жазған?
- Неміс ақыны Гете жазған, орыс ақыны М.Ю.Лермонтов орыс тіліне, Абай атамыз қазақ тіліне аударған. (слайд)
- Абай тағы кімнің шығармаларын қазақ тіліне аударған?
- А.С.Пушкин, И.А.Крыловтың шығармаларын.
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются от других слов своим содержанием, в них заключается философская мысль.
Қандай өлеңдеріне ән жазған?
«Көзімнің қарасы», «Желсіз түнде жарық ай», «Қараңғы түнде тау қалғып» т.б.
- Соңғы өлеңді кім жазған?
- Неміс ақыны Гете жазған, орыс ақыны М.Ю.Лермонтов орыс тіліне, Абай атамыз қазақ тіліне аударған. (слайд)
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются от других слов своим содержанием, в них заключается философская мысль.
3. Досы жоқпен сырлас,
Досы көппен сыйлас;
Қайғысыздан сақ бол,
Қайғылыға жақ бол.
Қазақ мақалдары:
5, 6, 37, 39
Қазақтардың
мінез-құлқы:
4,10, 12, 15, 22, 24, 35,38
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=4#Абай_атамызды_ақын_ретінде_есімізге_түсірдік,_оны_тағы_кім_ретінде_білеміз__Әнші,_композитор.__Қандай_өлеңдеріне_ән_жазған


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=4#Қандай_өлеңдеріне_ән_жазған_«Көзімнің_қарасы»,_«Желсіз_түнде_жарық_ай»,_«Қараңғы_түнде_тау_қалғып»_т.б._-_Соңғы_өлеңді_кім_жазған


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=4#«Қара_сөздер»_-_қазақ_әдебиетінде_де,_әлем_әдебиетінде_де_жаңа_жанр._VІ._Үйге_тапсырма


«Алтын көрсе, періште жолдан таяды». Золото увидев, ангел может с пути сбиться.
Абай атамыз бізге өшпес мұра - өлеңдерін қалдырды, ендеше біз оны кім деп білеміз?
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются от других слов своим содержанием, в них заключается философская мысль.
Ар-ұят,
адамгершілік:
5, 9, 11, 18, 24, 40
Әуелі «Жарлы болсаң, арлы болма» дейді. Если беден, не будь честолюбивым.
1. Бақпен асқан патшадан
Мимен асқан қара артық;
Сақалын сатқан кәріден
Еңбегін сатқан бала артық.
Ол қандай тақырыптарға өлең жазған?
Жыл мезгілдері: «Жаз», «Қыс», «Күз», «Жазғытұрым» (слайд)
- Абай тағы кімнің шығармаларын қазақ тіліне аударған?
- А.С.Пушкин, И.А.Крыловтың шығармаларын.
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются
Надандық,
жалқаулық
т.б. сынау:
3, 6, 8, 11, 18
«Қалауын тапса, қар жанады» . Пожелаешь – снег можно зажечь.
2. Жаман дос - көлеңке:
Басыңды күн шалса,
Қашып құтыла алмайсың;
Басыңды бұлт алса,
Іздеп таба алмайсың.
Тағы қандай тақырыптарға жазған өлеңдері бар?
Ғылым, білім жайлы: «Әсемпаз болма әрнеге», «Білімдіден шыққан сөз», «Интернатта оқып жүр», «Ғылым таппай мақтанба» т.б.
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются от других слов своим содержанием, в них заключается философская мысль.
Еңбек:
2, 4, 25, 42
«Атың шықпаса, жер өрте». Не можешь имя прославить, землю сожги.
4. Қайратсыз ашу - тұл,
Тұрлаусыз ғашық - тұл,
Шәкіртсіз ғалым - тұл.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: «Алтын көрсе, періште жолдан таяды». Золото увидев, ангел может с пути сбиться


Абай атамызды ақын ретінде есімізге түсірдік, оны тағы кім ретінде білеміз?
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются от других слов своим содержанием, в них заключается философская мысль.
Ғылым,
білім, өнер:
25, 32, 33
Ата-анадан мал тәтті, алтынды үйден жан тәтті. Дороже родителей – скот, дороже золотого дома - душа.
5. Бағың өскенше тілеуіңді ел де тілейді, өзің де тілейсің,
бағың өскен соң - өзің ғана тілейсің
Қандай өлеңдеріне ән жазған?
«Көзімнің қарасы», «Желсіз түнде жарық ай», «Қараңғы түнде тау қалғып» т.б.
- Соңғы өлеңді кім жазған?
- Неміс ақыны Гете жазған, орыс ақыны М.Ю.Лермонтов орыс тіліне, Абай атамыз қазақ тіліне аударған. (слайд)
Қара шаңырақ – отчий дом; қара жұмыс – тяжелая работа; қара басы – сам, выделение личности, қара сөз – это не простые слова, они отличаются от других слов своим содержанием, в них заключается философская мысль.
3. Досы жоқпен сырлас,
Досы көппен сыйлас;
Қайғысыздан сақ бол,
Қайғылыға жақ бол.
Қазақ мақалдары:
5, 6, 37, 39
Қазақтардың
мінез-құлқы:
4,10, 12, 15, 22, 24, 35,38
«Алтын көрсе, періште жолдан таяды». Золото увидев, ангел может с пути сбиться.
Ел бағу?
Жоқ, елге бағым жоқ.
Мал бағу?
Жоқ, баға алмаймын.
Ғылым бағу?
Жоқ, ғылым бағарға да ғылым сөзін сөйлесер адам жоқ.
Софылық қылып, дін бағу?
Жоқ, ол да болмайды, оған да тыныштық керек.
Балаларды бағу?
Жоқ, баға алмаймын.
- Ұлы дана, философ деп білдік. Абайдың қара сөздері – көркем әңгіме емес, даналық сөздер, ғылымдық, философиялық шолулар.
«Қара сөздер» - қазақ әдебиетінде де, әлем әдебиетінде де жаңа жанр.
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=6#«Алтын_көрсе,_періште_жолдан_таяды»._Золото_увидев,_ангел_может_с_пути_сбиться.___Ел_бағу_Жоқ,_елге_бағым_жоқ._Мал_бағу

title: Абай атамызды ақын ретінде есімізге түсірдік, оны тағы кім ретінде білеміз?


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=6#Ата-анадан_мал_тәтті,_алтынды_үйден_жан_тәтті._Дороже_родителей_–_скот,_дороже_золотого_дома_-_душа.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=6#Ғылым_бағу_Жоқ,_ғылым_бағарға_да_ғылым_сөзін_сөйлесер_адам_жоқ._Софылық_қылып,_дін_бағу


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=6#Қандай_өлеңдеріне_ән_жазған_«Көзімнің_қарасы»,_«Желсіз_түнде_жарық_ай»,_«Қараңғы_түнде_тау_қалғып»_т.б._-_Соңғы_өлеңді_кім_жазған


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html?page=6#«Қара_сөздер»_-_қазақ_әдебиетінде_де,_әлем_әдебиетінде_де_жаңа_жанр.


title: Сабақтың тақырыбы: Абайдың қара сөздері

text:
Қазақ әдебиеті, 10-сынып
Сабақтың тақырыбы: Абайдың қара сөздері.
Сабақтың мақсаты: Қазақ халқының ұлы ақыны Абай Құнанбайұлының шығармашылығына шолу жасай отырып, оқушыларды оның философиялық тұжырымдары - қара сөздерімен таныстыру, ой - өрістерін кеңейту, рухани жан дүниелерін қалыптастыру.
Сабақтың міндеттері: Оқушылардың мәнерлеп айту, жатқа айту, түсініп, талдау дағ- дыларын дамыту. Абай атамыздың ұлылығын, оның қара сөздерінің тереңдігін сезіндіру, туған елін сүю, адамгершілік, еңбекқорлық, саналылыққа баулу.
Сабақтың түрі: жаңа сабақ.
Сабақтың әдіс-тәсілдері: мәнерлеп оқу, талдау, жатқа айту, салыстыру, аудару.
Көрнекілік: компьютер, слайдтар, Абай Құнанбайұлының портреті, өлеңдер жинағы,
«қара сөздері», Абай энциклопедиясы.
Сабақтың барысы:
І. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушыларды түгендеу, сабақтың мақсатын айту.
ІІ. Мұғалімнің кіріспе сөзі:
«Қол жазуды ермек ет, жатпа бекер,
Бұл көңілсіз дүниеден көп жыл өтер.
Өзі қысқа, өзі асау тентек өмір,
Арттағыға бір белгі қойса нетер?!» - деп ақын атамыз өзі айтқандай, бүгінгі сабақта
біз Абай атамыздың даналық сөздері – қара сөздерімен танысамыз.
Абай атамыз бізге өшпес мұра - өлеңдерін қалдырды, ендеше біз оны кім деп білеміз?
Дұрыс айтасыңдар – ақын. Ол қандай тақырыптарға өлең жазған?
Жыл мезгілдері: «Жаз», «Қыс», «Күз», «Жазғытұрым» (слайд)
Тағы қандай тақырыптарға жазған өлеңдері бар?
Ғылым, білім жайлы: «Әсемпаз болма әрнеге», «Білімдіден шыққан сөз», «Интернат-
та оқып жүр», «Ғылым таппай мақтанба» т.б. (Оқушылар оқиды)
Абай атамызды ақын ретінде есімізге түсірдік, оны тағы кім ретінде білеміз?
Әнші, композитор.
Қандай өлеңдеріне ән жазған?
«Көзімнің қарасы», «Желсіз түнде жарық ай», «Қараңғы түнде тау қалғып» т.б.
-Соңғы өлеңді кім жазған?
- Неміс ақыны Гете жазған, орыс ақыны М.Ю.Лермонтов орыс тіліне, Абай атамыз
қазақ тіліне аударған. (слайд)
- Абай тағы кімнің шығармаларын қазақ тіліне аударған?
- А.С.Пушкин, И.А.Крыловтың шығармаларын.
- Сонымен, біз Абай атамызды әрі аудармашы ретінде білеміз.
Абай атамызды әр қырынан таныдық, енді бүгінгі сабақта даналық сөздері – қара
сөздерімен танысамыз.
Достарыңызбен бөлісу: |


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-ara-sozderi.html#Сабақтың_барысы:_І._Ұйымдастыру_кезеңі_Оқушыларды_түгендеу,_сабақтың_мақсатын_айту._ІІ._Мұғалімнің_кіріспе_сөзі:_«

title: Сабақтың тақырыбы: Абайдың қара сөздері


title: Сабақтың тақырыбы Абайдың қарасөздеріндегі көтерілген әлеуметтік мәселе

text:
Бөлім: Абайды оқы, таңырқа
|
Мектеп: Пәні: қазақ әдебиеті
|
Күні:
|
Мұғалімнің аты-жөні:
|
Сынып: 6
|
Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы
|
Абайдың қарасөздеріндегі көтерілген әлеуметтік мәселе.
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
6.3.4.1.шығармада көтерілген мәселенің әлеуметтік рөлі туралы сыни хабарлама жазу.
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар: Абай қарасөздері бойынша алған әсерін сипаттап, хабарлама жазу;
Көпшілігі: шығармада көтерілген мәселені анықтап, сыни хабарлама жазу;
Кейбір оқушылар: шығармада көтерілген мәселенің әлеуметтік рөлі туралы сыни хабарлама жазу.
|
Сабақ барысы
|
Сабақтың кезеңі/ уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
І. Ұйымдастыру кезеңі. Жағымды психологиялық ахуал қалыптастыру:
Қызығушылықты ояту. «Қар үйіндісі» әдісі
«Нағыз адам болу үшін адам бойындағы үш қасиетті ата».Біріншіден, оқушылар жеке жауап берулері керек. Кейін жұппен ақылдасып, олардың екі жауабын бір жауап етіп үйлестіреді. Кейін жұптар басқа жұптармен бірігіп, үдерісті қайталайды. Осылайша үш жауап бір жауап болып біріктіріледі. (Жеке, жұппен, топпен жасайды)
Сабақтың тақырыбы мен мақсаты айқындалады.
|
Оқушылар назарын сабаққа аудару. Оқушылар жағымды ахуал қалыптастырады.
Сабақтың тақырыбы мен мақсаты айқындалады.
|
ҚБ «Одағайлар» әдісі
Оооооо! – тамаша жауап;
Оййййй! – төмен жауап
|
6-сынып
Қазақ әдебиеті оқулығы
|
Сабақтың ортасы
|
Мағынаны тану. 1-тапсырма. Қарасөздерден алған әсерлеріңді сипаттап, мәтін мазмұны бойынша өз пікіріңізді жазыңдар.
«Төрт сөйлем» әдісі арқылы оқушылар жеке жұмыс жасайды.
1-сөйлем: қарасөздердің қалай әсер еткені туралы бір ой жазыңыз;
2-сөйлем: шығармадан бір мысал келтіріңіз;
3-сөйлем: бір сұрақ қойыңыз;
4-сөйлем: сол сұраққа жауап беріңіз.
Дескриптор
ҚБ
2-тапсырма. Дифференциациялық тапсырма:
А деңгейі: Салыстырыңыз.
Хрестоматияда берілген ақын қара сөздерінің мазмұнымен де танысып, қарасөздегі ойлармен тұжырымдарға түсінік беріңдер.
В деңгейі: Абайдың қарасөздері бүгінгі күні өзекті ме? Маңызы қандай? Неліктен?
С деңгейі: Жазыңыз. Абай қарасөздеріндегі көтерілген әлеуметтік мәселеге сыни хабарлама жазыңыз.
Дескриптор:
қарасөздегі ойлармен тұжырымдарға түсінік береді;
ойларын дәлелдейді;
Абайдың қарасөздерінің өзектілігі туралы өз пікірін білдіреді;
Абай қарасөздеріндегі көтерілген әлеуметтік мәселеге сыни хабарлама жазады.
ҚБ. «Екі жұлдыз, бір тілек»
«Автор орындығы». Үздік жұмыстар оқылады.
|
Оқушылар «Төрт сөйлем» әдісі арқылы жеке жұмыс жасайды.
Оқушылар саралау тапсырмасын орындайды.
Қарасөздегі ойлармен тұжырымдарға түсінік береді;
ойларын дәлелдейді;
Абайдың қарасөздерінің өзектілігі туралы өз пікірін білдіреді;
Абай қарасөздеріндегі көтерілген әлеуметтік мәселеге сыни хабарлама жазады.
|
Смайликтер
ҚБ
|
6-сынып
Қазақ әдебиеті оқулығы
Оқулықпен жұмыс
А3 парағы,оқулық, маркер
стикер
|
Сабақтың соңы
|
Рефлексия.
|
|
Үй жұмысы
|
Сыни хабарламаны толықтыру.
|
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-arasozderindegi-koterilgen-eleumettik-me.html#Абайдың_қарасөздеріндегі_көтерілген_әлеуметтік_мәселе.__Оқу_бағдарламасына_сәйкес_оқыту_мақсаттары


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-arasozderindegi-koterilgen-eleumettik-me.html#В_деңгейі:_Абайдың_қарасөздері_бүгінгі_күні_өзекті_ме_Маңызы_қандай_Неліктен__С_деңгейі:_Жазыңыз.


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-arasozderindegi-koterilgen-eleumettik-me.html#Дескриптор__шығармадан_алған_әсерін_жазады;__әңгімеден_бір_мысал_келтіреді;__сұрақ_қойып,жауап_жазады_.__ҚБ


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-arasozderindegi-koterilgen-eleumettik-me.html#Мағынаны_тану._1-тапсырма._Қарасөздерден_алған_әсерлеріңді_сипаттап,_мәтін_мазмұны_бойынша_өз_пікіріңізді_жазыңдар.


title: Ақыл, қайрат, жүректі бірдей ұста

text: Ақыл, қайрат, жүректі бірдей ұста, Сонда толық боласың елден ерек. Жеке-жеке біреуі жарытпайды, Жол да жоқ жарыместі «жақсы» демек. Ақыл да, ашу да жоқ, күлкі де жоқ, Тулап, қайнап бір жүрек қылады әлек. Біреуінің күні жоқ біреуінсіз, Ғылым сол – үшеуінің жөнін білмек. «Әуелде бір суық мұз–ақыл зерек»


title: Сабақтың тақырыбы: Абайдың «Әуелде бір суық мұз, ақыл-зерек» өлеңі Бөлім «Толық адам» - бет 3

text:
Қолдану Абай неге адамның көп қасиеттерінің ішінен тек қайрат, ақыл, жүрек үшеуін ғана таңдап алды? Сендердің бойларыңда осы қасиеттер бар ма? Оны дамыту үшін неге сүйенесіңдер? Осы сұрақтар негізінде әңгіме, мысал, миниатюра жазыңдар.
Бағалау: Осы нақылдардың мағыналарын ашыңдар:
1.Құдайшылық — жүректе. Қалпыңды таза сақта. 2.Жүректен қызық кеткенде, тәннен қуат кетеді. 3.Қайғы келсе, қарсы тұр, құлай берме, Қызық келсе, қызықпа, оңғаққа ерме. Жүрегіңе сүңгі де, түбін көзде, Сонан тапқан-шын асыл, тастай көрме. 4. Жүрегімнің түбіне терең бойла.


10-сынып 10-сынып Абайтану пәні Сабақтың тақырыбы: Абайдың «Әуелде бір суық мұз, ақыл-зерек» өлеңі
Бөлім
«Толық адам» ілімі
Сабақтың тақырыбы
«Әуелде бір суық мұз-ақыл зерек» өлеңіндегі ақыл, қайрат, жүрек ұғымдары
Осы сабақ арқылы жүзеге асатын оқу мақсаттары
10.2.3.1 - шығарманың идеялық-көркемдік мазмұнын ашуда қаламгер қолданған тіл ерекшелігі: лексика-семантикалық, мәнмәтіндік, образдық мәнін талдау.
10.1.1.1- өлеңдегі поэтикалық тілдің ерекшелігін айқындау
Бағалау критерийлері:
«Әуелде бір суық мұз-ақыл зерек» өлеңіндегі поэтикалық тілдің ерекшелігін анықтай алады
Өлең сөздеріне мәнмәтіндік талдау жасайды.
Өлеңнің идеялық-көркемдік мазмұнын ашуда қаламгер қолданған тіл ерекшелігін, лексика-семантикалық мәнін талдайды.
Тілдік мақсат
Пәндік лексика мен терминология:
тоқтаулылық , байлаулылық, арлылық, намыстылық – абстракт ұғымындағы есімдер.
Поэтикалық тіл, мәнмәтін, лексика-семантикалық ұғым.
Талқылауға арналған сұрақтар
Құндылықтарға баулу
Білім беру мен тәрбиелеу, жауапкершілікке, ынтымақтыққа, ізденімпаздыққа, отансүйгіштікке баулу. Үздіксіз білім алу.
Психологиялық ахуал туғызу
1.Абай: «Тегінде адам баласы, адам баласынан ақыл, ғылым, ар, мінез деген нәрселермен озбақ», - деп нешінші қара сөзінде жазды?
2.Қай қара сөзінен? «Жас бала анадан туғанда 2 түрлі мінезбен туады». 3.Самородный сары алтын, Саудасыз берсең, алмайды Саудыраған жезіне. Саудырсыз сары қамқаны Садаға кеткір сұрайды, Самарқанның бөзіне. Көркемдік тәсілдің қандай түрі қолданылған?
4. «Қазақтың бас ақыны – Абай Құнанбаев. Одан асқан бұрын - соңғы заманда қазақ баласында біз білетін ақын болған жоқ» деген сөздің авторы кім?
Әуелде бір суық мұз–ақыл зерек,
Жылытқан тұла бойды ыстық жүрек
Тоқтаулылық, қалыпты, шыдамдылық,
Бұл – қайраттан шығады, білсең керек.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: -тапсырма. Абай шығармаларының тақырыптарын анықта. Топтастыру кестесіне орналастыр

text:
2-тапсырма. Тапсырма Абай Әлемін бүкіл дүниеге таратушы кемеңгер Ұлы Мұхтар «Мен Абай тереңінен шөміштеп қана іштім» деген екен. Ал сіз «Ұлы ғұлама тереңінен тек қана дәм таттым» деген оймен келісесіз бе? Келіссеңіз, өз ойыңызды дәлелдеп, ұрпақты оқу-білімге, үнемі ізденіске шақыратындай аманат хат жазыңыз. Хат жазуда қара сөздің міәтінен үзінділерді қолданыңыз.
Дескриптор:


title: ҚБ «Одағайлар» әдісі - Сабақтың тақырыбы Абайды оқы, таңырқа! Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
ҚБ «Одағайлар» әдісі
Оооооо! – тамаша жауап;
Оййййй! – төмен жауап
10-сынып
Қазақ әдебиеті оқулығы
Оқулықпен жұмыс
А3 парағы,оқулық, маркер
Стикер
|
Сабақтың соңы
2 минут
|
Кері байланыс
|
|
Үй жұмысы
|
Эссе : «Болмасаң да ұқсап бақ» демекші, Абай аталарың сияқты ел азаматы
болу үшін не істей алатыныңды ойластырып, болашағыңа жоспар құр.
|
|
Сабақта саралау тапсырмалары болды ма? Қалайша қолдау көрсете аламын? Қабілетті оқушыларды оқытуда алдыма қандай міндеттер қоямын?
|
Оқушылардың материалды қаншалықты игергенін қалай бағалаймын?
|
Денсаулық пен қауіпсіздік техникасын сақтау
|
|
|
|
Сабақ бойынша рефлексия
Сабақ/ оқыту мақсаттары шыншыл ма?
Барлық оқушылар ОМ жетті ме?
Егер жоқ болса, неге?
Сабақтағы саралау дұрыс өтті ме?
Сабақтағы кезеңдер сақталды ма? Жоспардан тыс не жасалды? Неге?
|
|
Жалпы бағалау
Қандай екі аспект жақсы өтті? (оқыту мен білім беру туралы ойланыңыз)
1:
2:
Сабақты жақсартуға не себеп болатын еді? (оқыту мен білім беру туралы ойланыңыз)
1:
2:
Сабақ барысында сыныптың жетістігі туралы не ойладым/ жеке оқушылардың қиындығы, келесі сабақтарда неге назар аудару қажет?
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-oi-taira-ou-bafdarlamasina-sejkes-oitu-m.html?page=3#Сабақта_саралау_тапсырмалары_болды_ма_Қалайша_қолдау_көрсете_аламын_Қабілетті_оқушыларды_оқытуда_алдыма_қандай_міндеттер_қоямын


title: Сабақтың тақырыбы Абайды оқы, таңырқа! Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

text:
Бөлім: «Қалың елім, қазағым»
|
Мектеп: Пәні: қазақ әдебиеті
|
Күні:
|
Мұғалімнің аты-жөні:
|
Сынып: 10
|
Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы
|
Абайды оқы, таңырқа!
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары
|
10.3.2.1 көркем шығармадағы көтерілген мәселелердің жаңашылдығына баға беру.
|
Сабақтың мақсаты
|
Барлық оқушылар: Абай шығармаларындағы көтерілген мәселелерді анықтау;
Көпшілігі: ақын шығармаларындағы көтерілген мәселелердің жаңашылдығын талдау;
Кейбір оқушылар: көркем шығармадағы көтерілген мәселелердің жаңашылдығына баға беру.
|
Бағалау критерийі
|
көркем шығармадағы көтерілген мәселелерді анықтайды;
жаңашылдығына баға береді.
|
Ойлау дағдыларының деңгейі
|
Жинақтау, бағалау.
|
Құндылықтарға баулу
|
Зайырлы қоғам және жоғары руханият(3-құндылық)
|
Тілдік мақсаттар
|
Оқушылар орындай алады:
•көркем шығармадағы көтерілген мәселелерді анықтайды;
•жаңашылдығына баға береді.
Пәнге қатысты сөздік қор мен терминдер: кейіпкер,образ,әдеби эссе, өлең, қарасөз.
Диалог және жазылым үшін қажетті сөз тіркестер:
Менің ойымша; пікіріме мынадай дәлелдер келтіремін; оның мынадай себептері бар; себебін былай түсіндіремін.
|
Пәнаралық байланыс
|
Қазақ тілі, әдебиет теориясы
|
Алдыңғы білім
|
Абайдың «Масғұт» поэмасы.
|
Сабақ барысы
|
Сабақтың кезеңі/ уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
|
І. Ұйымдастыру кезеңі. Жағымды психологиялық ахуал қалыптастыру:
Тренинг «Мен досымды....теңеймін. Себебі....»
Не үшін қолдандың ? Несімен ұқсаттың
Шығармадан өзіңне қандай әсер алдың?
Қызығушылықты ояту. Оқушыларға Абайдың өлеңінен үзінді ұсынылады. Берілген үзіндінің мазмұнын ашыңыз.
Өлсе өлер табиғат, адам өлмес.
Ол бірақ қайтіп келіп ойнап – күлмес.
Мені мен, менікінің айырылғанын,
“Өлді” деп ат қойыпты өңкей білмес.
Көп адам дүниеге бой алдырған,
Бой алдырып, аяғын көп шалдырған.
Өлді деуге сыя ма, айтыңдаршы.
Өлмейтұғын артына сөз қалдырған
«Тізбек» әдісімен оқушылар Абай өлеңдерін дауыстап, мәнерлеп жатқа оқиды (әр оқушы бір тармақтан оқиды, ал келесі оқушы оны жалғастырады).
Сабақтың тақырыбы мен мақсаты айқындалады.
|
Оқушылар назарын сабаққа аудару. Оқушылар жағымды ахуал қалыптастырады
Оқушыларға Абайдың өлеңінен үзінді ұсынылады. Берілген үзіндінің мазмұнын ашыңыз.
Сабақтың тақырыбы мен мақсаты айқындалады.
|
Қалыптастырушы бағалау
ҚБ
|
10-сынып
Қазақ әдебиеті оқулығы
|
Сабақтың ортасы
|
Мағынаны тану.
Абай өлең жазуды 10 жасында («Кім екен деп келіп ем түйе қуған...») бастаған. Одан басқа ертеректе жазылған өлеңдері — «Йузи-рәушән», екіншісі — «Физули, Шәмси». «Сап, сап, көңілім», «Шәріпке», «Абралыға», «Жақсылыққа», «Кең жайлау» өлеңдері 1870 — 80 жылдар аралығында жазылған. Ақындық қуатын танытқан үлкен шығармасы — «Қансонарда» 1882 ж. жазылған. Алайда жасы қырыққа келгеннен кейін ғана көркем әдебиетке шындап ықылас қойып, көзқарасы қалыптасып, сөз өнерінің халық санасына тигізер ықпалын түсінеді. Шығармалары үш жүйемен өрбиді: бірі — өз жанынан шығарған төл өлеңдері; екіншісі — ғақлия (немесе Абайдың қара сөздері) деп аталатын прозасы; үшіншісі — өзге тілдерден, әсіресе орысшадан аударған өлеңдері.Абай өлеңдері түгел дерлік лирикадан құралады, поэма жанрына көп бой ұрмағаны байқалады. Қысқа өлеңдерінде табиғат бейнесін, адамдар портретін жасауға, ішкі-сыртқы қылық-қасиеттерін, мінез-бітімдерін айқын суреттермен көрсетуге өте шебер. Қай өлеңінен де қазақ жерінің, қазақтың ұлттық сипатының ерекшеліктері көрініп тұрады.
|


title: Сабақтың тақырыбы Абайдың он жетінші қарасөзіндегі көтерілген мәселелер

text:
Сабақтың кезеңі/ уақыт
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың
басталуы
5 минут
|
Ұйымдастыру кезеңі
Амандасу. Оқушылармен амандасу, қатысуын түгендеу.
Психологиялық ахуал тудыру кубигі
1.Амандас
2. Құшақтас
3.Тілек айт
4.Мақта
5.Күлкі сыйла
6.Би қимылдарын бірге қайтала
|
Психологиялық ахуал тудыру кубигі арқылы кубиктердегі
Тапсырмаларды бірге қайталап, оқушылар өз бойларына жағымды ахуал қалыптастырады.
|
1.Амандас
2. Құшақтас
3.Тілек айт
4.Мақта
5.Күлкі сыйла
6.Би қимылдарын бірге қайтала
|
https://www.yandex.kz/video/preview/14208253222322566666
|
Сабақтың
ортасы
25 минут
|
1-тапсырма
Төмендегі сұрақтарға сүйеніп, шығармада көтерілген мәселелерді анықтаңыз.
Он жетінші қара сөзінде қандай мәселе көтеріледі?
Қайраттың сөзін талдаңыз.
Ақылды жақтап көріңіз.
Жүректің маңыздылығын басқа қандай мысалдармен түсіндірер едіңіз?
Үшеуінің айтысын сіздер қалай шешер едіңіздер?
2-тапсырма
Тақырыптардың бірін таңдап әңгіме жазыңыз.
1.«Ақыл, қайрат, жүректі бірдей ұста,
Сонда толық боласың елден бөлек»
2.Жақсылық ағаш басында,
Жамандық аяқ астында.
|
Шығармада көтерілген мәселелерді анықтайды.
|
Дескриптор
Білім алушы
-көтерілген мәселені анықтайды;
-қайраттың сөзін талдайды
-ақылды жақтап сөйлейді;
-жүректің маңызын түсіндіреді;
-ұсынысын айтады.
|
Оқулық
Қазақ әдебиеті
«Атамұра» баспасы
2019 ж
|
Сабақтың аяқталуы
10 минут
|
2-тапсырма 32-бет (оқулықтан)
Қарасөзден әдептілік, ар-ұят туралы, мінез туралы мақал-мәтелдер тауып,
идеясын талдап айтып бер
|
|
«Екі жұлдыз, бір тілек» әдісі бойынша бағаланады.
|
Оқулық
Қазақ әдебиеті
«Атамұра» баспасы
2019 ж
|
5 минут
|
Бағалау. Кері байланыс. «Интервью» (бір оқушы шығып басқаларына сұрақ қояды):
1. Бүгінгі сабақ саған ұнады ма? Несімен?
2. Бүгінгі сабақта нені білдің?
3. Бүгінгі сабаққа қатыспағанда қайтер едің, елестетіп көрші?
4. Бүгінгі сабақтан алған әсеріңмен бөліс?
|
Рефлексия жасалады.
|
Мұғалім оқушыларды «Бас бармақ» әдісі арқылы бағалайды. Жарайсың!
Жақсы!
Талпын!
|
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-abajdi-on-jetinshi-arasozindegi-koterilgen-mese.html#Ұйымдастыру_кезеңі_Амандасу._Оқушылармен_амандасу,_қатысуын_түгендеу._Психологиялық_ахуал_тудыру_кубигі