title: 1979 - Сабақтың тақырыбы Туризм деген не? Сабақтың мақсаты

text:
2011 жылдың 1 қаңтарына халық саны 1043,6 млн адамды құрайды. Халықтың құрамы 90-нан астам ұлттан тұрады, оның 71,4% -ы қазақтар.
Облыстың этникалық құрамы
Халық саны
1989 жылы
%
Халық саны
1999 жылы
%
Халық саны
2010 жылы
%
барлығы
1038667
100,00 %
988840
100,00 %
1043843
100,00 %
Қазақтар
507302
48,84 %
640346
64,76 %
722627
69,23 %
Орыстар
275424
26,52 %
179258
18,13 %
141829
13,59 %
Дүнгендер
23555
2,27 %
30333
3,07 %
42404
4,06 %
Түріктер
17145
1,65 %
24823
2,51 %
29354
2,81 %
Өзбектер
21512
2,07 %
22501
2,28 %
24986
2,39 %
Күрттер
8796
0,85 %
10855
1,10 %
13220
1,27 %
корейлер
13360
1,29 %
14000
1,42 %
12452
1,19 %
Әзірбайжандар
11653
1,12 %
10593
1,07 %
12185
1,17 %
Татарлар
16618
1,60 %
12576
1,27 %
10651
1,02 %
Қырғыздар
5279
0,51 %
4966
0,50 %
7752
0,74 %
Немістер
70150
6,75 %
11394
1,15 %
6695
0,64 %
Украиндар
33903
3,26 %
10013
1,01 %
3888
0,37 %
Ұйғырлар
2805
0,27 %
2569
0,26 %
2783
0,27 %
Шешендер
881
0,08 %
2438
0,25 %
2548
0,24 %
Гректер
9273
0,89 %
2024
0,20 %
1637
0,16 %
Белорустар
3986
0,38 %
1481
0,15 %
870
0,08 %
басқалары
17025
1,64 %
8670
0,83 %
7962
0,76 %
Жамбыл облысының әкімшілік бөлінісі Облыста 10 аудан, облыстық мәндегі Тараз қаласы және аудандық мәндегі Қаратау, Жаңатас, Шу сияқты үш қала, 367 елді мекен бар.
Облыстың аудандары
Облыс орталығы Тараз
Байзақ ауданы — Сарыкемер ауылы
Жамбыл ауданы — Аса ауылы
Жуалы ауданы — Момышұлы ауылы
Қордай ауданы — Қордай
Меркі ауданы — Меркі ауылы
Мойынқұм ауданы — Мойынқұм
Тұрар Рысқұлов ауданы — Құлан ауылы
Сарысу ауданы — Жаңатас қаласы
Талас ауданы — Қаратау (қала)
Шу ауданы — Төле би ауылы
Бағалау: Ауызша «Екі жұлдыз бір ұсыныс»
Арнайы ресурстар арқылы жаңа тақырыпты талдайды
Жұп бойынша
Жеке, өзара тақырыпты түсінгендерін мұғалімге қол көтеру арқылы білдіреді
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды
Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады
Смаликтер арқылы
ҚБ өзін өзі бағалау
ҚБ «Бәрекелді,әттеген-ай»
Бағалау парақшасын толтырады.
ҚБ Бағдаршам
http://ikitap.kz/audiobook/5189-kerqula_atty_kendebaj/5189-kerqula_atty_kendebaj
аудиокітап
Алты томдық «
Сабақтыңсоңы
Білімді бекіту: «Серпілген сауал» әдісі бойынша оқушылар бір-біріне доп лақтыра отырып сұрақтар қояды.
Кері байланыс: Оқушыларға рефлексия парағын ұсынамын.Сабақ барысында алған білімдері туралы кері байланыс жазады. «3.2.1.» 3 факт
2 көзқарас
1 тұжырым
.
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.
Рефлексия парағы
Қосымша ақпарат
Саралау –оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндетқоюдыжоспарлапотырсыз?
Бағалау - оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?
Денсаулық пен қауіпсіздік техникасының сақталуы
.
Мұғалімнің ауызша кері байланысы
Ақпарат іздестіру кезінде қауіпсіздік ережелерін сақтау
Бөлім
Педагогтың аты-жөні
Күні
Сынып
Қатысушылар саны
Қатыспағандар саны
Сабақтың тақырыбы
Туған өлкенің әдет-ғұрыптары
Сабақтың мақсаты
Оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен туған өлкенің әдет-ғұрыптарын үлгі ету арқылы саналы ұрпақ қалыптастыру.
Сабақтың кезеңі/ уақыты
Мұғалімнің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Басы
І.Ұйымдастыру кезеңі.
Оқушылармен сәлемдесу,түгендеу, назарларын сабаққа аудару
ІІ.Үй тапсырмасы. 1.Жамбыл облысында қанша халық тұрады?
2. Өлкемізде қанша ұлт өкілдері тұрадыжәне оның қанша пайызы қазақтар ?
3.Өлкемізге Ұлы Жібек жолының қандай маңызы тиді?
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
Қол шапалақ
Ұялы телефон
Және интернет желілері
Кітап
Ортасы
Жаңа тақырып:
Жамбыл облысында қазақ халқының салт-дәстүрлерінің барлығын дерлік қолданады. Атап айтатын болсақ:салт – кәсіпке, сенімге, тіршілікке байланысты әдет-ғұрып, дәстүр. Ол ұрпақтан-ұрпаққа ауысып отырады. Уақыт өткен сайын салтқа өзгеріс еніп, өзгеріп, қоғамға байланысты бейімделіп келеді.
Жаңа қоғамдық қатынасқа сай келмейтін дәстүрлер ығысып, өмірге қажетті жаңалары дамып отырады.
Дәстүр – ұрпақтан-ұрпаққа ауысатын, тарихи қалыптасқан нормалар мен үрдістер. Ол – қоғамдық ұйымдар мен халықтың мінез-құлқының, іс-әрекетінің рухани негізі. Дәстүр мәдениетпен тығыз байланысты, сондықтан мәдениеті дамыған ел дәстүрге де бай. Ата-ананы құрметтеу, үлкенді сыйлау, адалдық, әділеттілік, мейірімділік сезімдері озық дәстүрлерге жатады.
Дағды, әдет-ғұрып деген ұғымдар адамның мінезі мен тіршілігіне байланысты қанға сіңген қылықтарды білдіреді.
Аластау – ырым. Шамандық наным-сенімнен қалған. Аластау арқылы көз, тіл тигенді қайтару, ауру-сырқауды, үй-жайды бәле-жаладан аластау арқылы тазаланады. Үй-ішін аластауға қазақтар ертеден бастап адыраспанды, аршаны пайдаланған, аршаны үйдің кез келген бұрышына іліп қойған. Егер үйге көз тиген болса, адыраспанды немесе аршаны табаға салып тұтатып, түтінімен бүкіл үйді аластап, есіктерді жауып қойған. Қазіргі кезде жаңа үйге кірген кезде үйді аластау әдетке айналған.
Аузына түкірту – ырым. Ертеден келе жатқан ырым бойынша, қазақтар белгілі батырлар мен билерге, ақындарға, тағы басқа елге белгілі адамдарға жас сәбидің аузына түкіртіп алатын болған. Оның мақсаты – сәби сол адамдардай өнегелі кісі болсын деген ұғымнан туған.
Бие байлар – сауылатын биелерді көктемде алғаш рет байлар алдында жасалатын ырым. Желіні тартып, құлындарды байлау кезінде мал сойылып, ауылдағы адамдар түгел қонаққа шақырылады. Бие байлар көктем шығып, ақтың молайған кезінде жасалған.
Шөміш қағу – ырым. Көктемде сәуір айының бас кезінде көкжиекті бұлт торлап, күн күркіреп, найзағай жарқылдайды. Осы кезде ата-бабаларымыз «күн күркіреді, көк дүрілдеді» деп, үлкен қуанышпен қарсы алған. Осы алғашқы күн күркіреген кезде киіз үйдің босағасына, табалдырығына ағаш шөмішті тигізіп:
Айран, сүт көп болсын,
Жақсылық көп болсын,
Жабырқау жоқ болсын.
Ел-жұрт тоқ болсын, –
деп тілеу тілеп, көктемнің алғашқы найзағайлы күркірек жаңбырын қарсы алады. Осыны шөміш қағу деп атайды.
Шашу – әдет-ғұрыптың бір түрі. Жаңа түскен келіннің, жаңа туған нәрестенің тойына барғанда, қуаныштың белгісі ретінде құрт, ірімшік, кәмпит, өрік-мейіз шашады. Шашуды әдетте жасы үлкен әйелдер, әжелер шашады да оны жас балалар теріп алады. Халқымыздың ежелгі дәстүрі бойынша, той жасаған үйге оның жақындары «тойға шашу» деп, тәтті тағамдар әкеледі.
Тұсау кесу – бала тәрбиесіндегі әдет-ғұрып, ырым. Баланың аяғын жіппен немесе қойдың піскен майлы ішегімен тұсап, бала-шағалы, аяғы жеңіл, ақкөңіл адамға кескізеді. Тұсау кесу құрметіне тағам дайындап, көршілерді жинап, жеңіл-желпі құрмет көрсетіледі. Тұсау кескен адамға сыйлық беріледі. Тұсауды ала жіппен кесу көне шаман дінінен қалған.
Айдар – ғұрып. Балалардың төбе шашын ұзарта өсіріп, моншақ араластыра өріп қояды. Мұны «айдар» деп атайды. Бұл ғұрып негізінен ер балаға жасалады. Мысалы, Кенесарының інісі атақты Наурызбай батырдың ұзын айдары болған.
Сәлемдеме – біреу арқылы жіберілетін аманат зат; туыстық жағынан жақын адамдардың бір-біріне жіберетін сыйы. Өзінің бару мүмкіндігі болмай, сол жаққа жол түскен таныс адамдар арқылы сәлемін жолдайды. Сәлемдемеге ақша, көйлек-көншек, орамал немесе соғымнан сақталған сыбаға жібереді.
Енші – қазақ дәстүрінде үйленген баласын отауға шығарғанда ата-анасының бөліп беретін мал-мүлкі, балаға тиісті үлесті енші дейді.
Еншіні үлкен ата, әке, олар жоқ болса, ұлдың үлкені бөледі. Қара шаңырақ пен ата-ана кенже баланың қолында қалады. Дәстүр бойынша ұлдың үлкені әке дәулетінің үштен біріне, кенже екіден біріне, ортаншылар төрттен бір үлесіне ие болады.
Айттыру – қызға құда түсер алдындағы салт. Жігіттің әкесі кісі жіберіп, қыздың басының бос екенін, әке-шешесінің айттыруға қарсы емес екендігін біледі. Содан кейін қызды ресми түрде айттырады. Ескі салт бойынша қызға жігіттің, жігітке қыздың есімін ататады. Той қамы, басқа да әртүрлі жол-жоралғы осы жолы кесіледі.
Ауыз тию – ғұрып. Алыс сапарға, емделуге шыққан адам ауылдың үлкен үйінен дәм татып аттанатын ырым бар. Бұл «қара шаңырақтың иесі» қолдасын деген сенімінен шыққан. Сондай-ақ дастарқан үстінде келген адам дәмнен ауыз тиюге тиісті деген ырым бар. Қазақтың дәстүрі бойынша, үйіне келген адамға дәм ауыз тигізбей шығармау керек.
Жол беру – қазақ халқының дәстүрлі әдет-ғұрыптарындағы этикалық жоралғы. Жасы кіші адам үлкенге бөгет жасамай, жол босатады, үй ішінде төрге отырғызады, астан дәм татар кезде де осы әдеп сақталады.
Сүйінші – қуанышты хабар әкелушіге берілетін сыйлық. Дүниеге жас нәресте келгенде, келін түскенде, алыстан сағынған адам келгенде, жоғары атақ берілгенде, үлкен сыйлық алғанда қуанышты хабарлаушы адам сүйінші сұрайды, осы кезде бағалы зат немесе ақша берілуі керек.
Сыйлық – тұрмыс салт-дәстүрі, құрмет көрсету, ол барлық халықтар арасында ертеден келе жатқан дәстүр. Сыйлық бұрын қазақ қауымдарында мәртебелі адамдарға, дарынды ақын-әншілерге, құда-жекжаттарға берілген. Сыйлыққа түйе бастаған тоғыз берген, ат мінгізіп, шапан жапқан немесе басқа да бағалы заттар берген. Ал қазіргі кезде үздік өнерге, озат адамдарға, үздік спортшыға ақшалай сыйлық беру әдетке айналған.


title: ҚБ: екі жұлдыз, бір тілек

text:
ҚБ: екі жұлдыз, бір тілек ҚБ: Мұғалім тарапынан жүретін бағалау «Ауызша мадақтау
Слайдар
Ашық сұрап-жауаптар
Сабақтыңсоңы
Сабақты бекіту сұрақтары: Кім жылдам? 1.Патриотизм дегеніміз не?
2.Бағдарламаның мәні неде?
3.Жоба қанша мәселені шешуге бағытталған?
Екі түрлі түсініктеме күнделігі. Оқушылардан дәптердің бетін (не таратылып берген парақты) ортасынан вертикаль сызықпен бөлу сұралады. Мәтінді оқу барысында олар:
Топонимдер – өткен заманның куәгерлері (өлке тарихы атауларында)
Сабақтың мақсаты
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар:рухани жаңғыру»бағдарламалық мақаласының мағынасына талдау жасау арқылы оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен мәдениет мұраларын үлгі ету арқылы саналы тұлға қалыптастыру.
Сабақтың кезеңі/ уақыты
Мұғалімнің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Басы
І.Ұйымдастыру кезеңі..
Оқушылармен сәлемдесу,түгендеу, назарларын сабаққа аудару
ІІ.Үй тапсырмасы. 1.Аңыз дегеніміз не ?
2. Аңыз бен ертегінің айырмашылығы неде ?
3.Төле би қай облыстың тумасы ?
2.Олар жайлы өз ойларын білдіре алады
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
Мәтінмен жұмыс
Тараз (бұрынғы атауы Жамбыл) - Талас өзені бойындағы ежелгі қала, салынған уақыты V ғасырдан бері емес. Тұғыш рет 568 жылы Византиялық елші Земархтың жазбаларында кездеседі. 1938-1997 жж. Жамбыл қаласы аталып, 1997 жылы ғана ежелгі тарихи «Тараз» аты қалпына келтірілді. Қытай жылнамаларындағы үйсін сөздерін талдаған синолог Я.Бичурин Чаян, Бури, Күңгел, Темірлік, Нарын, Долос, Талас, Қарқара, Ақсай деп келетін жер-су аттарын үйсін тіліне тән деп жазады. Атаудың мағынасы жайлы нақты пікір айту өте қиын. Алайда Тараз, Тархан, Тарғап, Дараты сияқты топонимдердің бірінші компоненттеріндегі –тар, -дар сөздері түбірлес әрі мәндес болуы мүмкін. Тараз атауы Талас дегеннен шықса керек. Осы күнге дейін нақты түсіндірмесі жоқ болып келеді. Ғалым Ғ.Ақпанбектің пікірнше: «Тарихи аты қайтарылған Тараз қаласы да аспан әлемімен байланысты. «Тараз сөзінің мәні әдеміліктің үлгісі» келеді. «Тараз қыз» - «тал бойлы талдырмаш қыз» (І. Кеңесбаев. «қазақ тілінің фразеологиялық сөздігі»,1977ж.494б.) Сол сияқты, «Тараз - «үлгі, жүйе» деген мағынада. Ғылым мен мәдениеті өркендеген көрікті қала. Қаланың үлгісі, әсемдік пен сұлулықтың эталоны деп танылған.
1939 жылдың 14 қазанында Жамбыл облысы Оңтүстік Қазақстан облысынан бөлініп шығып, өз алдына облыс болып құрылды. Жамбыл ауданы осы облыстың құрамында қалды. Орталығы да Жамбыл қаласының өзінде болды. Осы жылы ауданның құрамында Ақбұлым, Ақжар, Ақкөл, Аса, Берікқара, Бесағаш, Билікөл, Головачевка, Гродеково, Есентөбе, Қаратөбе, Қараөзек, Қостөбе, Полатқосшы сияқты 15 ауылдық кеңес жұмыс істеді.
Кестемен жұмыс
Мәліметтер
Айманнтөбе
Түймекент
Қосақ
Арнайы ресурстар арқылы жаңа тақырыпты талдайды
Жұп бойынша
Жеке, өзара тақырыпты түсінгендерін мұғалімге қол көтеру арқылы білдіреді
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды
Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады


title:
Бағалау

Бағалау парақшасын толтырады.

ҚБ Бағдаршам

text:
Кім жылдам?
1.Тараз атауы неден шыққан ? 2. Топоним сөзінің мағынасы ? 3.Тараз сөзі қандай мағынаны білдіреді ? Ойтолғаныс
«3-2-1»
Бүгінгі сабақтан алған 3 маңызды ақпарат;
Бүгінгі сабақта қиындық тудырған 2 аспекті;
Бүгінгі сабақта ұнаған 1 іс-әрекет Кері байланыс
«3 минуттық үзіліс»
Маған ұнады
Маған қиындық туғызды
Мен хабардар болдым
4.Мені таңқалдырды
Рефлексия
«Екі жұлдыз, бір тілек»
- Сабақ уақытында орындаған жұмыстарын бағалау үшін білім алушыларға дескрипторлар арқылы өзін-өзі бағалауды жүргізуді ұсынамын.
Берілген сұрақтарға жауап береді
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.
Өлкемізді сүю сипатындағы жеке тұлғаны тәрбиелеу.
«Ауылдын амандығы, елдің амандығы» дей отырып, өз елін, туған жерін сүйетін, ұлттық рухы биік бәсекеге барынша қабылетті, ізденімпаз, білімді азамат тәрбиелеу.
Ел – жер тарихын зерттей отырып, дүниетанымы кең, жетілген, сыни тұрғыдан ойлана алатын, жеке тұлғаны қалыптастыру.
Бағалау критерииі
Өз жұмыстарын талдайды.
Талдау арқылы жұмыстарын қорытындылайды.
Сабақтың кезеңі/ уақыты
Мұғалімнің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Басы
1.Ұйымдастыру кезеңі. Сәлемдесу, түгелдеу, назарларын сабаққа аудару, санау арқылы топқа бөлу. «Шаттық шеңбері» - жағымды тілек айту,
сіз қандай әдемісіз..., шашыңыз қандай әдемі... күлкіңіз әдемі екен... т.б.
І І.Үй тапсырмасы. Блиц сұрақтары 1.Тараз атауы неден шыққан ?
2. Топоним сөзінің мағынасы ?
3.Тараз сөзі қандай мағынаны білдіреді ?
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
Қол шапалақ
Слайд 6-7
Дидактикалық материалдар №1
Ортасы
Мәтінмен жұмыс
Генеалогия - сөзбе-сөз мағынасы грек сөзі «шығу зерттеу». Генеалогия - бұл ұқсас ерекше тарихи ғылым.
Шежіре (арабша шаджарад — бұтақ, тармақ) – халықтың шығу тегі, таралуын баяндайтын тарих ғылымының бір тармағы. Сәбит Мұқановтың анықтамасы бойынша «Шежіре» деп кімдерден кімдер туып, қалай өрбігенін баяндайтын ерте заманнан атадан балаға мирас болып келе жатқан ауызша деректерді айтады.
Қазақ тарихы дәстүрлі ауызша тарих. Халқымыздың өмір сүру салтында отырықшылдық пен қала мәдениеті болмағандықтан, жылдың төрт мезгілінде көшіп-қонып жүрген халықтың тарихы, мәдениеті, салт-дәстүрі, музыкасы бәрі атадан балаға ауызша беріліп, мұқият сақталып отырды. Мұндай дәстүр сонау скиф-сақ, ғұн, көне түркі, қыпшақ, бергі Қазақ хандығына және ХХ ғасырдың 1-ші ширегіне дейін өз маңыздылығын жоғалтқан жоқ. Ауызша тарихтың бір тармағы – шежіре. Шежіре – бір ұлттың шығу тегі мен аталық нәсілінің тармақтап ұрпаққа, руға таралуын баяндайтын тарих ғылымының бір тармағын көлемінде туып, дамыған «ата тек», нәсіл шежіресі ретінде болды да, шешен, шежіреші, билер ауызша таратты. Бұл шежірешілер бір атадан тараған ұрпақтардың, туыс-қандастық ретінде айтылып, соңғы ұрпаққа өсиет, мұра, ақыл, нақыл, шешен тіл арқылы жетіп отырды. Сондықтан қазақ ұрпағына рулық шежіре білуді өсиет, міндет деп үйретіп «жеті» атасын білмеген, жетесіздік белгісі», кейде «жеті атасын білмеген жетімдіктің белгісі» деп айтуда. Оның себебі: 1. жеті атасының кім екенін үйрететін атасы болмады ғой; 2. атасы үйретсе де жетесіз, тексіз намыссыз, зейін-зердесіз балада ақыл ойсыздығыннан үйренбейді; 3. Қазақ жеті атаға толмай қыз алыспайды; 4. Бір әкеден туған жеті туысты әкесі, баласы, немересі, шөбересі, шөпшегі, неменесі, жұрағат деп атаудан «шежіре» басталады; 5. жеті саны қазақтың наным-сенім, салтына да қатысты жағы бар киелі тотемдік ұғым. Шежіре түрлері. Шежіре ру шежіресі, тайпа шежіресі, ұлыс шежіресі, ұлт шежіресі, хандар шежіресі, мемлекет шежіресі түрлері болады Шежіре тарихтың бір бөлімі болғанмен, шежірені тарих орнына қоюға болмайды. Сонымен бірге шежіреде ұлтымыздың тарихи, этнографиялық, фольклорлық, тіл білімінің мол мәліметі бар. Егер шежіреге немқұрайлы қаралса, осы мәліметтен сыр, тарихымыздың мәнді бір қайнар көзінен айрылып қаламыз.
Дискриптор:-
- жұмыстарының қорытындысын постер, буклет, альбом түрінде қорғайды»
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды
Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады


11. ХІХ ғасырдағы Ташкенттің ғылыми-өлкетану мекемелерінің негізгі зерттеу орталығы қай аймақ болды? А) Оңтүстік Қазақстан B) Шығыс Қазақстан C) Орталық Қазақстан D) Батыс Сібір E) Батыс Қазақстан 12. Белгілі өлкетанушы П.П.СеменовТянь-Шанский ғылыми зерттеу жұмыстарын қайда жүргізді? А) Жетісуда B) Батыс Қазақстанда C) Шығыс Қазақстанда D) Алтай өлкесінде E) Шығыс Түркістанда 13. "Қазақтардың дене және ақыл-ой тәрбиесі" атты еңбегінің авторы кім? А) Е.Букин B) Қ.Қастеев C) Н.Жетпісбаев D) Ш.Ибрагимов E) А.Жантөрин 14. Қырғыз-қазақ немесе қырғыз- қайсақ далаларының сипаттамасы еңбегінің авторы кім? А) А.И.Левшин B) Ш.Ш.Уәлиханов C) Я.В.Ханыков D) Л. Мейер E) В.В.Григорьев 15. ХҮІІІ ғасырдағы қазақ хандығының астанасы болған қала А) Түркістан В) Отырар C) Тараз D) Сарай E) Сығанақ
Білімді бекіту: «Серпілген сауал» әдісі бойынша оқушылар бір-біріне доп лақтыра отырып сұрақтар қояды.
Кері байланыс: Оқушыларға рефлексия парағын ұсынамын.Сабақ барысында алған білімдері туралы кері байланыс жазады. «3.2.1.» 3 факт
2 көзқарас
1 тұжырым
.
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.


title: ҚБ: «Баспалдақ» әдісі 1.Білімім төмен

text:
Саралау: Оқушылардың тақырыпты теориялық тұрғыда жеңіл меңгеруі үшін және негізгі ойды толық түсінуін қолдау мақсатында мына тәсілдерді пайдаландым:
1.Бейнебаян көру , оқулықпен жұмыстану арқылы «Дереккөздер » арқылы сараладым.
|
Сабақ өң бойында оқушыларды алға жетелеу мақсатымда, мадақтап, қолдап отырдым. Оларды дескриптор бойынша, смайликтер, «толық ай, жарты ай, жаңа ай», от шашу әдістерін пайданаландым.
|
|


title: Сабақ бойынша рефлексия - Сабақтың тақырыбы Туризм деген не? Сабақтың мақсаты

text:
Сабақ бойынша рефлексия
Сабақ мақсаттары немесе оқу мақсаттары шынайы, қолжетімді болды ма?
Барлық оқушылар оқу мақсатына қол жеткізді ме? Егер оқушылар оқу мақсатына жетпеген болса, неліктен деп ойлайсыз? Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?
Сабақ кезеңдерінде уақытты тиімді пайдаландыңыз ба? Сабақ жоспарынан ауытқулар болды ма және неліктен?
|
|
|
Жалпы бағалау
Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты)?
1:
2:
Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?
1:
Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/ қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?
|
Бөлім
|
|
Педагогтың аты-жөні
|
|
Күні
|
|
Сынып
|
Қатысушылар саны
|
Қатыспағандар саны
|
Сабақтың тақырыбы
|
Өлкенің тарихи тұлғалары: билер, батырлар мен палуандар
|
Сабақтың мақсаты
|
Тарихта болған билер, батырлар, палуандардың өмір жолымен танысып, олардан үлгі алуды;
Оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен мәдениет мұраларын үлгі ету арқылы қалыптастыру..
|
Бағалау критерииі
|
Туған өлкеміздің тарихында болған билер, батырлар мен палуандарды анықтайды
Тарихи тұлғалардың туған өлкеге сіңірген еңбектерін біледі
|
Сабақтың кезеңі/ уақыты
|
Мұғалімнің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Басы
|
Ұйымдастыру кезеңі
Сәлемдесу, түгелдеу.
Оқушыларды құпия сандар жазылған түрлі-түсті қағаздармен үш топқа бөлу.
Оқушылардың қызығушылығын арттыру үшін «Ақ тілек» атты сергіту сәтін ұйымдастыру. Мақсаты: сыныпта сенімділік қарым-қатынас орнату.
«Ой қозғау» - «Үш сұрақ» тәсілі арқылы үй тапсырмасын пысықтау.
1. Қайда?
2. Қалай?
3. Қандай?
|
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
|
Қол шапалақ
|
дидактикалық материалдар.
Интерактивті тақ
|
Ортасы
|
Мәтінмен жұмыс:
Тәуелсіздік жарияланғаннан бері ауданымызда мақтануға тұрарлық, еңбектерімен еленіп жүрген азаматтар бар. Олар – Президент Жарлығымен жоғары марапаттарға лайық деп танылған «Құрмет» орденінің иегерлері – Ұлы Отан соғысының ардагері Ә. Кемпіреков, «Пионер» асыл тұқымды қой зауыты өндірістік кооперативінің төрағасы А.Жұмақанов, «Астана», «Ерен еңбегі» медальдарының иегерлері «Амангелді», «Юнчи» өндірістік кооперативінің төрағалары Р.Бегалиев, Т.Аширов, «Ерен еңбегі» медалінің иегері - «Атамекен» шаруа қожалығының басшысы Ж.Жапаров, «Шапағат» медалінің иегері – «БМ» ЖШС бас директоры С.Махмадов, ҚР Құрмет Грамотасымен марапатталған «Шайқорық» шаруа қожалығының жетекшісі Е.Дадабаев және М.Төлебаев атындағы аудандық саз мектебінің директоры С.Күзербаев. Президент Н.Ә.Назарбаевтың назарына ілініп, жоғары мемлекеттік марапаттарға ие болған бұл азаматтар аудан абыройын арттырса, аудандағы қалыптасқан жағдайлар жақсы жағдайлар жоғары көрсеткіштер оларды құрметке бөлеп отыр.
Ел экономикасының дамуы материалдық жағдайдың жақсаруына, адамдардың әл-ауқатының, тұрмыс-тіршілігінің жаңа сипат алуына мүмкіндік туғызатын болса, саясат, білім, әдебиет пен мәдениет осынау саланың өркендеуіне өзіндік үлесін қосады. Осы орайда біздің ауданымыздан шыққан қоғам, ғылым, мәдениет және әдебиет қайраткерлері баршылық. Бұл ретте бірінші кезекте Тәуелсіз Қазақстан тұсында дүниеге келген қос палаталы Парламенттің тұңғыш Сенат төрағасы Ө.Байгелдиев. Қарапайым ауыл азаматы саяси қызметте ел тағдырын шешуге, мемлекет аралық мәселелерді орнықтыруға өзінің өлшеусіз үлесін қосқаны мәлім. Ол қазір де заң шығарушы орган басшыларының бірі.
Жамбыл облысының Құрметті азаматтары
Төле би (1663 – 1756) – қазақ халқының бас биі.
Балуан Шолақ (1864 – 1919) – қазақтың халық композиторы, жауырыны жерге тимеген балуан.
Асанәлі Әшімұлы (08.05.1937) – кино және театр актері, КСРО халық әртісі (1980).
Бауыржан Момышұлы (24.12.1910 – 10.06.1982) – қазақтың батыры, Екінші дүниежүзілік соғыстың даңқты жауынгері, әскери қолбасшы, стратег және тактик, Кеңес одағының батыры, жазушы.
Жамбыл Жабайұлы (28.02.1846 – 22.06.1945) – қазақ халық поэзиясының әйгілі тұлғасы, өлең сөздің дүлдүлі, жырау, жыршы.
Кенен Әзірбаев (08.05.1884 – 12.04.1976) – қазақтың әйгілі халық ақыны, композитор. Қазақстанның еңбек сіңірген өнер қайраткері.
Қайрат Рысқұлбеков (13.03.1966 – 21.05.1988) – Желтоқсан оқиғасына қатысушы, Халық Қаһарманы.
Шерхан Мұртаза (28.09.1932) – Қазақстанның халық жазушысы, қоғам қайраткері.
Асанбай Асқаров (15.09.1922 – 10.08.2001) – мемлекет қайраткері, Социалистік еңбек ері (1982), соғыс ардагері, ақын.
Сарыбай Қалмырзаев (10.06.1949 – 27.07.2012) – мемлекет қайраткері
Шона Смаханұлы (05.10.1924 – 1988) – ақын, сықақшы.
Тұңғышбай Жаманқұлов (02.10.1948) – кино және театр актері, Қазақстанның халық әртісі (1992).
Алтынбек Қоразбаев (01.02.1948) – композитор, Қазақстанның халық әртісі (1993).
Мейрамбек Бесбаев (08.11.1976) – әнші, “МұзАРТ” тобының мүшесі.
Жақсылық Үшкемпіров (06.05.1951) – қазақ халқынан шыққан алғашқы олимпиада чемпионы (Мәскеу, 1980), классикалық күрестен спорт шебері.
Бақтияр Артаев (14.03.1983) – бокстан Олимпиада чемпионы (Афины, 2004).
Ермахан Ыбрайымов (01.01.1972) – бокстан Олимпиада чемпионы (Сидней, 2000).
Серік Қонақбаев (25.10.1959) – бокстан Олимпиаданың күміс жүлдегері (Мәскеу, 1980).
Ислам Байрамуков (12.06.1971) – еркін күрестен Олимпиаданың күміс жүлдегері (Сидней, 2000).
Болат Жұмаділов (22.04.1973) – бокстан Олимпиаданың екі дүркін күміс жүлдегері (Атланта, 1996,Сидней, 2000).
Болат Ниязымбетов (19.09.1972) – бокстан Олимпиаданың қола жүлдегері (Атланта, 1996).
Постер қорғау
Кестеменн жұмыс
|
Негізгі ұғымдардың анықтамасы
| | | | | | |
|
Арнайы ресурстар арқылы жаңа тақырыпты талдайды
Жұп бойынша
Жеке, өзара тақырыпты түсінгендерін мұғалімге қол көтеру арқылы білдіреді
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Видеороликтан тақырыпқа сай берілген түсініктерді дамыту арқылы, мәтіндегі тапсырмаларды орындау барысында ой өрісін жетілдіру арқылы бәсекелеседі
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды
Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады
Дәптермен жұмыс
|
Смаликтер арқылы
ҚБ өзін өзі бағалау
|
Достарыңызбен бөлісу: |


title:
ҚБ «Бәрекелді,әттеген-ай»

Бағалау парақшасын толтырады.

ҚБ Бағдаршам

text:
Сабақты бекіту сұрақтары: 1.Жамбыл облысының белгілі азаматтарын ата ?
2. Жамбыл ауданынан шыққан белгілі азаматтар ?
3.Белгілі азаматтардың алатын орны?
Рефлексия:Нысана әдісі. Сұрақтары: 1.Мен үшін қызықты болды 2.Жаңадан үйрендім 3.Маған түсінікті болды
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.
Рефлексия парағы
Қосымша ақпарат
Саралау –оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндетқоюдыжоспарлапотырсыз?
Бағалау - оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?
Денсаулық пен қауіпсіздік техникасының сақталуы
.
Мұғалімнің ауызша кері байланысы
Ақпарат іздестіру кезінде қауіпсіздік ережелерін сақтау
Бөлім
Педагогтың аты-жөні
Күні
Сынып
Қатысушылар саны
Қатыспағандар саны
Сабақтың тақырыбы
Туған жердің таланттары
Сабақтың мақсаты
Оқушылардың бойында туған жердің таланттарын үлгі ету арқылы мәдениетті ұрпақ қалыптастыру.
Сабақтың кезеңі/ уақыты
Мұғалімнің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Басы
1.Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен амандасу, түгендеу. Санау арқылы топқа бөлу.
Сыныпқа психологиялық ахуал туғызу.
«2. Үй тапсырмасы:
1.Жамбыл облысының белгілі азаматтарын ата ?
2. Жамбыл ауданынан шыққан белгілі азаматтар ?
3.Белгілі азаматтардың алатын орны?
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
Қол шапалақ
Ұялы телефон
Және интернет желілері
Кітап
Ортасы
«Ой қозғау» әдісі. Жаңа тақырыпты меңгеруге кіріспес бұрын оқушылардың ойын шоғырландыру үшін қолданылатын әдіс.
Туған өлкенің қандай жыршы-термешілері мен композиторларын білесің?
Өлкеден шыққан қандай күйшілерін білесің?
Оқушылар өз ойларын ортаға салады. .
Мәтінмен жұмыс
Аман Малдыбаев 1959 жылдың қаңтар айында Жамбыл облысы, Жамбыл ауданы, Есентөбе ауылында дүниеге келген. 1989 жылы Құрманғазы атындағы Алматы мемлекеттік консерваториясының Халық аспаптары факультетін бітірген. 10-нан астам күй мен 40-қа жуық әннің авторы. 2005 жылдан бері Тараз мемлекеттік педагогикалық институтының «Көне Тараз» халық-фольклорлық ансамблінің жетекшісі.
Ол Халықаралық БҰО-ның Құрмет орденінің иегері, Белоруссияда өткен халықаралық конкурстың I-дәрежелі лауреаты, «Мағжан көктемі» республикалық конкурсының лауреаты, ТарМПИ-дың доценті. Көптеген күйлері Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі шығарған оқу құралдарына, Мемлекеттік «Алтын қорға» енген. Оның музыкалық шығармаларын МузАРТ, Меломен, Тараз топтары мен Бағдат Сәмидинова, Сәкен Қалымов, Ардақ Балажанова, Ғаділбек Жанай сынды қазақ эстрада жұлдыздары орындап жүр.
Дыбыс жазу студиясы
Дыбыс жазу студиясы концерттерде қойылатын музыкаларды, әндерді, биге керекті әуендерді тауып, сол биге икемдеп келтірумен, театрландырылған қойылымдарда қолданылатын дыбыс, дауыстарды өңдеп әрлеумен айналысады. Дыбыс жазу студиясы компьютер, дыбыс жазу микрофоны, өңдеу аппараттарымен жабдықталған. Студияда өңдеуші Жандос Теміров.
«Аса сазы» халықтық ән-би ансамблі
«Аса сазы» Халықтық ән-би ансамблі 1982 жылы аудандық мәдениет үйі жанынан құрылған. Содан бері ансамбльдің мүшелерін талантты жастармен толықтырылып және жылдан жылға ансамбль репертуары да жаңара түсуде. Ансамбль жұмысы ұлттық өнерді және би мәдениетін насихаттауға, жас таланттарды тәрбиелеуге, аудан тұрғындарына мәдени қызмет көрсетуге бағытталған. «Аса сазы» Халықтық ән-би ансамблінің мол шығармашылық өмірбаяны бар. Ансамбль бірқатар халықаралық байқауларда, атап айтсақ: Украина, Монғолия мемлекеттерінде қатысып, жүлделі орындарға ие болған. Бұдан басқа да облыстық, республикалық байқаулардың лауреаттары болған. Қазіргі таңда ансамбльді Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, композитор Мұхтар Рахманқұлов жетекшілік етуде.
Ансамбльдің құрамында «Аса сазы» бишілер тобы да өнерлерін көрсетуде. Бишілердің құрамы кіші топ және орта топтан құралған. Аудандық іс-шаралардың барлығына қатысып, өз өнерлерімен аудан жұртшылығын тәнті етуде.
«Дарын» халық театры
2000 жылдан бері халыққа қызмет етіп келе жатқан «Дарын» халықтық театры аудан мәдениеті үшін орны бөлек. Өнердің мұраты , мақсаты, халыққа қызмет ету болса бұл салада ұжымның атқарған рөлі орасан зор. «Дарын» халықтық театры қазіргі таңда ауданымыздың барлық іс-шараларына белсенді қатысып, халық ризашылығына бөленуде. Көптеген іс-шараларда тақырыптық көріністер ұйымдастырып, театр өнерін жаңа деңгейге көтеріп, халыққа табанды қызмет етуде. Театрдың жетекшісі Әмірхан Қошманов.
Әншілер
Аудандық мәдениет үйінің тағы бір белсенді құрамы – әншілер. Мәдениет үйінің әншілері барлық аудандық іс-шарада өз өнерлерін жоғары деңгейде көрсетіп келеді. Олардың репертуарындағы әндер әр дайым жаңарып, тақырыпқа сай толықтырылып отырады.
«Әдемі-ай» дуэті, «Үміт» триосы, Саламат пен Нұршаттың дуэті, «Рауан» дуэті, Айнұр Төлебекова, Дархан Шораев, Ғарифолла Лұқманов, «Жыр Думан» дуэті, «Үкілі домбыра» триосы, Нұргүл Беккулиева, «Жігіттер» квартеті сынды әншілер қатары аудан жұртшылығына талмай қызмет етуде.
1 . «Постер қорғау».Әр топқа тапсырмалар беріледі.
1-топқа -Ықылас Дүкенұлы, Кенен Әзірбаев
2 топқа- Әбдімомын Желдібаев, Ілия Жақанов
3 топқа- Әшір Молдағайынов, Алтынбек Қоразбаев
Термин сөздер
1
Актер
2
Лирика
3
Пьеса
4
Режиссер
5
Романс
6
Терме
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Видеороликтан тақырыпқа сай берілген түсініктерді дамыту арқылы, мәтіндегі тапсырмаларды орындау барысында ой өрісін жетілдіру арқылы бәсекелеседі
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды
Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады
Дәптермен жұмыс
Смаликтер арқылы
ҚБ өзін өзі бағалау
ҚБ: «Баспалдақ» әдісі 1.Білімім төмен
2.Орташа 3.Орташадан жоғары 4. Жоғары
ҚБ: Мұғалім тарапынан жүретін бағалау «Ауызша мадақтау
Слайдар
Ашық сұрап-жауаптар
Сабақтыңсоңы
Кесте бойынша тарихи тұлғалардың шығармаларын сәйкестендір
1
Ықылас Дүкенұлы
А
«Жамбыл толғауы»
2
Кенен Әзірбаев
Ә
«Сағындым Алматымды»
3
Әбдімомын Желдібаев,
Б
«Жезкиік»
4
Ілия Жақанов
В
«Жайлаукөл кештері»
5
Алтынбек Қоразбаев
Г
«Көкшолақ»
Екі түрлі түсініктеме күнделігі.
Оқушылардан дәптердің бетін (не таратылып берген парақты) ортасынан вертикаль сызықпен бөлу сұралады. Мәтінді оқу барысында олар:
Бөліктің оң жағына
Сол жағына
Мәтіндегі қатты әсер еткен тұстарды, үзінділерді жазады.
Сол әсер еткен үзінділер жайлы пікір жазады (нені еске түсіреді, себеп-салдары қандай, қандай сұрақ бар т.б.)
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.
Рефлексия парағы
Үйге тапсырма
Үйге тапсырма:
БАҚ-тан тіл туралы мақала оқып,өз пікірін дайындау
Саралау – Сіз қандай тәсілмен көбірек қолдау көрсетпексіз? Сіз басқаларға қарағанда қабілетті оқушыларға қандай тапсырмалар бересіз?
Бағалау – Сіз оқушылардың материалды игеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлап отырсыз?
Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау
Саралау: Оқушылардың тақырыпты теориялық тұрғыда жеңіл меңгеруі үшін және негізгі ойды толық түсінуін қолдау мақсатында мына тәсілдерді пайдаландым:
1.Бейнебаян көру , оқулықпен жұмыстану арқылы «Дереккөздер » арқылы сараладым.
2.
Сабақ өң бойында оқушыларды алға жетелеу мақсатымда, мадақтап, қолдап отырдым. Оларды дескриптор бойынша, смайликтер, «толық ай, жарты ай, жаңа ай», от шашу әдістерін пайданаландым.
Сабақ бойынша рефлексия
Сабақ мақсаттары немесе оқу мақсаттары шынайы, қолжетімді болды ма?
Барлық оқушылар оқу мақсатына қол жеткізді ме? Егер оқушылар оқу мақсатына жетпеген болса, неліктен деп ойлайсыз? Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?
Сабақ кезеңдерінде уақытты тиімді пайдаландыңыз ба? Сабақ жоспарынан ауытқулар болды ма және неліктен?
Жалпы бағалау
Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты)?
1:
2:
Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?
1:
Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/ қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?


title: Педагогтың аты-жөні - Сабақтың тақырыбы Туризм деген не? Сабақтың мақсаты

text:
Туристік маршруттар. Туристік маршруттарды құрастырудың жолдары
Сабақтың мақсаты
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар:рухани жаңғыру»бағдарламалық мақаласының мағынасына талдау жасау арқылы оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен мәдениет мұраларын үлгі ету арқылы қалыптастырутуристік маршруттарды ұйымдастыру.
Ұйымдастыру кезеңі Сәлемдесу, түгелдеу, санау арқылы тоқа бөлу Қызығушылықты ояту үшін миға шабуыл. 2.Үй тапсырмасын тексеру.
Миға шабуыл 1.Жамбыл ауданының белгілі әншілері кімдер?
2. Жергілікті өлкеміздің таланттарының алатын орны қандай ?
3.Жамбыл облысынан шыққан талант иелері ?
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
«Кіру билеттері»
http://bestreferat.kz/extra_rkd/show/59
Ортасы
Білімді өзектеу Жаңа тақырыпты түсіндіру Туризм (франц. tourіsme, tour – серуендеу, жол жүру) – адамның бос уақытындағы саяхаты, белсенді демалыстың бір түрі. Туризм – халықтың рекреациялық қажеттілігін (денсаулығын жақсарту, күш-қуатын қалпына келтіру, т.б.) қанағаттандырудың ең тиімді жолы. Туризм адамдардың қарым-қатынасын, танымдық қабілетін арттырып, мәдениет пен өнердің дамуына, ел экономикасының өркендеуіне өзіндік үлесін қосып, ел мәртебесін әлемге танытуға мүмкіндік туғызады. Ел ішінде саяхат жасау ішкі (ұлттық) Туризм, ал шетелге саяхатқа шығу халықаралық (шетелдік) Туризм; саяхат мақсатына қарай: экологиялық, ойын-сауық, танымдық, спорттық, балалар Туризмі; әлеуметтік мақсатына қарай: іскерлік (конгресс, жәрмеңке), этникалық, діни туризм болып бөлінеді. Туризм – мемлекет жарнамасы. Қазіргі таңда дүниежүзілік мәнге ие болып отырған бұл сала тек көркем табиғатымен ғана шектелмей, тарих пен археологиялық қазбалардың, мәдениет пен өркениеттің, ел мен жердің, сәулет пен тарих-мәдени ескерткіштердің тартымдылығы мен ерекшеленіп отыр. Осы тұста еліміздің туристік шаңыраққа айналуына әбден мүмкін деген болжаммен келісуге болады. Себебі, әр аймақтың өзіне тән тарихы, археологиялық қазбалары, табиғаты, елі және салт-дәстүрі бар. Дәл осы тәрізді біздің көркем де, әсем жеріміздіңтүкпір-түкпіріндеөзіне ғана тәнгаухарларын табуға болады. Мәселен, Жамбылдың Мыңбұлағы, Көкшетаудың Оқжетпесі, Алматының шөлейт аймақтарында орналасқан Тамғалысы және басқа да аты аңызға айналған жерлерді айтуымызға болады. Туристік-өлкетану іс-әрекеттері негізінде мектеп оқушыларын қазақстандық патриотизмге тәрбиелеудің мүмкіндіктері қазіргі таңда зор маңызға ие болып отыр. Туристік-өлкетану іс-әрекеттерін қарастыра отырып мектептен тыс, сыныптан тыс ұйымдастырылатын туристік-өлкетану іс-әрекеттері арқылы жергілікті жердің мәдени мұра нысандарын пайдалану - оқушыларды қазақстандық патриотизмге тәрбиелеудің таптырмас құралы болып табылады. Жалпы, туристік-өлкетану жұмыстарын ұйымдастыру белгілі бір жүйелілікті сақтай отыра, оған қатысты ережелер мен талаптарды ескере отырып жүзеге асырылады. Туристік-өлкетану іс-әрекеттерін жүзеге асыруда туристік маршруттарды жобалаудың маңызы ерекше. Туристік маршрут(немістіңmarschruteдеген сез мағынасында), туристер жүріп өтетін бағытты күні бұрын жоспарлау арқылы тарихи орындар мен мәдениет ошақтарын аралап танысуға бағытталған сонымен қоса табиғат ескерткіштерімен танысуға байланысты жол. Туристік маршрут - бағыт қозғалыстарына қарай- тіке бағыттағы, радикалды және шеңберлі бағыттағы жүрудің әдіс амалдарын (жаяу, шаңғымен жүру, су және с.с) қолданып, өту, автобуста отырып, темір жолдармен және т.б. да көлік түрлерімен жүру. Сонымен бірге қай уақытта, жылдың қай мезгілінде, қанша рет осы жерлермен жүріп өтудің түр сипаттарын, топтасып немесе жекешеленіп етуге болатындығын белгілейді. Туристік маршрут жоспарлы түрде (туристік ұйымдардың жолдамаларымен) және ез беттерімен саяхат жасауға болатындығын анықтайды.Туристік маршруттарды жобалауға қойылатын талаптар мен ережелерді білу, оны орындау маңызды, өйткені ол қатысушылардың өмірі мен қауіпсіздігін, сапардың қызықты да мазмұнды болуын қамтамасыз етеді. Тарихы тереңге кеткен қасиетті Әулиеата өңірінде археологиялық, тарихи, мәдени ескерткіштердің көптігі туристік-өлкетану шараларын дамытуға мол мүмкіндік береді.


Жамбыл ауданы аумағында орналасқан тарихи ескерткіштер Айша Бибі кесенесі.Тараз қаласынан 12км қашықтықта орналасқан Айша бибі кесенесі – ХІ-ХІІ ғ.ғ. ортағасыр сәулет ескерткіштерінің бірі. Біздің күнге кесененің тек батыс бөлшегі сақталған. Қазір кесене толығымен жаңартылған. Қараханидтер сәулет ескерткіштері ішінен Орта Азия және Қазақстан аумағында сәулет-құрылыс мәдениетінде бұл ескерткіш кереметі болып саналады. 60 түрлі ою-өрнектері бар эпиграфикалық белдеумен жасалған.Ескерткіш туристтерді тек қана ерекше сәулетімен ғана емес, сонымен қатар сұлу Айша-бибі мен батыр Қарахан арасындағы шексіз махаббаты туралы аңыз да қызықтырады. Айша әйгілі шығыс ақылшысы Зеңгі бабаның қызы болып келеді. Аңыз бойынша Айша өзінің ғашығы Қараханға бара жатқан жолында жыланның шаққанынан қайтыс болған. Бабаджа Хатун кесенесі — Айша бибі мазары жанында орналасқан. Бұл кесене де XI- XIIғ.ғ. сәулет ескерткіші болып саналады. Бектөбе қалашығы - Жамбыл облысы, Жамбыл ауданы, Қаратөбе ауылдық округі аумағындағы көне қалашық. Тараз қаласына серіктес "бекініс төбе" деген мағынаны білдіреді, әлі де орыны сақталған. VII-VIII ғасырларда соғды тайпалары соққан бекініс. Бекініс туралы араб жылнамашылары жазғандай "Атлах" шайқасы кезінде арабтардың қорғаныс орталығы болған. Ақтөбе қалашығы IX – XIII ғғ.жататын тарихи ескерткіш. Жамбыл ауданы, Бесжылдық ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 0,5 шақырым жерде орналасқан.Қалашықты 1978 ж. Жамбыл обл. тарихи-өлкетану мұражайының экспедициясы ашқан (К. Байбосынов).Жобасында тік бұрыштылау болып келген алаңның көлемі 150 х110 м, биіктігі 3,5 м. Қалашық табанындағы ені 16 м, биіктігі 2 м-к үйінді жалмен қоршалған. Бұрыштарымен тараптарға бағытталған ескерткіш кесіндісінде солтүстік-шығыс - оңтүстік-батысқа бағытында орналасқан 3 алаң түрінде болып келген. Қызыл Қайнар қалашығыТараздан күншығысқа қарай 25 шақырым жердегі қала.Үйсіндердің біздің заманымызға дейінгі аса маңызды соғыс қамалы болған. Шығыстан келген жау қамал қорғаушыларымен айлар бойы тынбай соғысып, ақыры жеңіске жеткен соң, қамал-қала құлайды. Қамал-қаланың құландысы да, қамал ішіндегі бұлақ та Қызыл Қайнар аталады.


title: Төрткүл қорғаны - Сабақтың тақырыбы Туризм деген не? Сабақтың мақсаты

text:
Төрткүл қорғаны. Қаракемер ауылының оңтүстік-ьатысындағы Үлкен Аса өзені бойында Үлкен Төрткүл және Кіші Төрткүл қорғандары орналасқан. Ал оның орнында «Адахкес» деген қала орналасқан. Қаланың төрт бұрышы түгел қирап, күлге айналған соң, «Төрткүл» атанып кеткен.
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды Видеороликтан тақырыпқа сай берілген түсініктерді дамыту арқылы, мәтіндегі тапсырмаларды орындау барысында ой өрісін жетілдіру арқылы бәсекелеседі Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады
Ақпарат іздестіру кезінде қауіпсіздік ережелерін сақтау
Педагогтың аты-жөні
Күні
Сынып
Қатысушылар саны
Қатыспағандар саны
Сабақтың тақырыбы
Туристік маршруттар. Туристік маршруттарды құрастырудың жолдары
Сабақтың мақсаты
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар:рухани жаңғыру»бағдарламалық мақаласының мағынасына талдау жасау арқылы оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен мәдениет мұраларын үлгі ету арқылы қалыптастырутуристік маршруттарды ұйымдастыру.
Ұйымдастыру кезеңі Сәлемдесу, түгелдеу, санау арқылы тоқа бөлу Қызығушылықты ояту үшін миға шабуыл. 2.Үй тапсырмасын тексеру.
Түсінік
Кестемен жұмыс
Тарихи ескерткіштер
Орналасқан жері
Аталуының себебі
Қай ғасырлар аралығындағы ескерткіш
Айша-Бибі кесенесі
Бектөбе қалашығы
Ақтөбе қалашығы
Қызыл Қайнар қалашығы
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
«Кіру билеттері»
http://bestreferat.kz/extra_rkd/show/59
Ортасы
Картамен жұмыс
Тектұрмас
Айша бибі
Қарахан
Ақыртас
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады
Маршруттық карта жасау
Смаликтер арқылы ҚБ өзін өзі бағалау бағалау парақшасын толтырады. ҚБ Бағдаршам
1 . Флипчарт, фломастер
Сабақтың соңы
Үйге тапсырма
Сабақты қорытындылау.
БҮБ
Білгенім
Үйренгенім
Білгім келеді
Кері байланыс
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.
Рефлексия парағы
Қосымша ақпарат
Саралау –оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жосп
арлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндетқоюдыжоспарлапотырсыз?
Бағалау - оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?
Денсаулық пен қауіпсіздік техникасының сақталуы
Мұғалімнің ауызша кері байланысы
Ақпарат іздестіру кезінде қауіпсіздік ережелерін сақтау
Бөлім
Педагогтың аты-жөні
Күні
Сынып
Қатысушылар саны
Қатыспағандар саны
Сабақтың тақырыбы
Тарихи - археологиялық ескерткіштер
Сабақтың мақсаты
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар:рухани жаңғыру»бағдарламалық мақаласының мағынасына талдау жасау арқылы оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен мәдениет мұраларын үлгі ету арқылы тарихи – археологиялық ескерткіштерді насихаттау.
Бағалау критерииі
Өлкедегі маңызды ескерткіштердің пайда болу тарихын біледі
Сабақтың кезеңі/ уақыты
Мұғалімнің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Басы
І. Ұйымдастыру кезеңі
1. Оқушыларменсәлемдесу, түгендеу.
Үй тапсырмасын сұрау
1.Туризм сөзі қандай мағынаны білдіреді? 2. Туризмнің мақсаты қандай ? 3.Өлкемізде туризм қалай дамыған ?
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
Қалыптастырушы бағалау
Кері байланыс
Ұялы телефон
Және интернет желілері
Кітап
Ортасы
Ой қозғау
Ескерткіш сөзінің мағынасын айт.
Ескерткіш туралы өз ойынды сыныптастарымен бөліс
Джигсо» әдісі арқылы әр топтағы 3 оқушыға үш түрлі тапсырма беріледі. 1,2,3 оқушылар өзара топтарға бірігіп, берілген тапсырманы талқылайды. Қайтадан өз топтарына келіп, топ ішінде талқылайды. келесі топқа тақырыптары бойынша мәліметтер береотырып, түсіндіреді.
ІІ –топ
І-топ
ІІІ-топ
Тастөбе - ортағасырлық қала орны. Жамбыл облысында Жамбыл ауданында Көлқайнар ауылдық округіне қарастыТастөбе ауылынан солтүстікке қарай 300 м жерде. Қалашықты 1898 ж. В.А. Каллаур, 1936 ж. Жетісу археологиялық экспедициясы (жетек. А.Н. Бернштам), 1978 ж. Жамбыл облысының тарихи өлкетану мұражайының экспедициясы зерттеген. Ескерткіш үш бөліктен тұрады. Алғашқысы – дөңгелек төбе, биіктігі 18 м, диам. 100 м-ге жуық; екіншісі – осы төбені барлық жағынан қоршаған, өлшемдері солтүстіктен оңтүстікке қарай – 130 м, шығыстан батысқа қарай – 170 м террасадан тұрады; орт. бөлігі ормен бөлінген. Негізгі төбеден оңт.-батысқа қарай 30 м жерде өлшемдері 80 - 50 м, биікт. 2,5 м, шығыстан-батысқа қарай созылыңқы бекіністің қалдығы сақталған; үшіншісі – негізгі төбеден солт-ке қарай 50 м жерде орналасқан. Оның табанының аумағы 90 - 70 м. Қалашықтың үстінен қыш ыдыстардың, күйдірілген кірпіштің сынықтары кездеседі. Археологиялық қазба барысында табылған заттарға қарағанда қалашықты тұрғындар 6 – 12 ғ-ларда мекен еткен. Олар мал өсіріп, егіншілікпен айналысқан.
Тастөбе қаласы - VII-X ғасырлардағы қала орны. Көлқайнар ауылдық округіне қарасты Тастөбе ауылының солтүстік аумағынада 400 м жерде биік төбе орналасқан, айналасында қыш құмыра, күйген кірпіш сынықтары көптеп кездеседі. [2] Өлкенің тарихи-археологиялық ескерткіштері.ЮНЕСКО-ның бүкіләлемдік Мәдени мұралар тізіміне енгізілген өлкенің халықаралық дәрежедегі ескерткіштері.
Сәулеттік ескерткіштер
Ауданда археологиялық ескерткіштердің ең көнесі біздің заманымызға дейінгі VІ-ХІІ ғасырларды қамтиды. Қазіргі уақытта аудан көлемінде 89 археологиялық 2 сәулет, 1 монумент, 17 тарихи-мұра обьектілері бар. Соның ішінде ЮНЕСКО-ның республикалық мәні бар Айша бибі және Бабаджа-хатун кесенелері.
Айша бибі ауылына орналасқан Айша бибі кесенесінің сырт жағы өсімдіктермен, жұлдызшалармен өрнектеліп, плиталармен көмкерілген. Бағананың 3,4 метр биіктігінде арабша "Күз... туман... Жер тамаша..." деп жазылған. Мавзолейдің салыну тарихы және Айша бибінің жеке тарихы туралы осы кезге дейін жазып қалдырылған дерек кездестірілген жоқ. Тек халық аузындағы аңыз бойынша орта ғасырда өмір сүрген ғалым, әрі ақын, Хакім атаның қызы Айша сұлуға салынған кесенесі.
Аңыз негізі бойынша өзі сүйген жігітіне келе жатқанда жылан шағып өлтірген. Айша осы жерге жерленіп, оған мавзолей салынды. Оның қасында Айшаның күтушісі Бабаджа-хатун мавзолейі орналасқан. Құрылыс күйдірілген кірпіштен жасалынған. Кесенеге араб тілінде былай деп жазылған: "Бұл ұлы бейіт Абаджа-хатун. Оны соққан.." Одан әрі қарай жазылған жазуы өшіп қалған.
БЕКТӨБЕ ҚАЛАШЫҒЫ
Бектөбе қалашығы - Жамбыл облысы, Жамбыл ауданы, Қаратөбе ауылдық округі аумағындағы көне қалашық. Тараз қаласына серіктес "бекініс төбе" деген мағынаны білдіреді, әлі де орыны сақталған. VII-VIII ғасырларда соғды тайпалары соққан бекініс. Бекініс туралы араб жылнамашылары жазғандай "Атлах" шайқасы кезінде арабтардың қорғаныс орталығы болған. Әулие бастау, Дех-Нуджикес, Бектөбе, Ақтөбе, Атлах, Жікіл, Адахкес қалашықтарының қалдықтарының ішінде Жікіл, Әулие бастау, Бектөбе қалашықтарына ғана қазба жұмыстары жүргізілген. Ескі қорған, обалар Аса, Қаратөбе, Қаракемер, Қызылқайнар округтерінде орналасқан.
Кері байланыс
жұптар бірін –бірі бағалайды
Арнайы ресурстар арқылы жаңа тақырыпты талдайды
Жұп бойынша
Жеке, өзара тақырыпты түсінгендерін мұғалімге қол көтеру арқылы білдіреді
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды
Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады
Бағалау парақшасын толтырады.
ҚБ Бағдаршам
Ашық сұрап-жауаптар
Сабақтың соңы
Кестемен жұмыс. Кесте арқылы Тастөбе археологиялық ескерткішінің үш бөлікке жіктелуін түсіру.
Тастөбе археологиялық ескерткіші
1 бөлігі
2 бөлігі
.
3 бөлігі
Ойтолғаныс
«3-2-1»
Бүгінгі сабақтан алған 3 маңызды ақпарат;
Бүгінгі сабақта қиындық тудырған 2 аспекті;
Бүгінгі сабақта ұнаған 1 іс-әрекет Кері байланыс
«3 минуттық үзіліс»
Маған ұнады
Маған қиындық туғызды
Мен хабардар болдым
4.Мені таңқалдырды
Рефлексия
«Екі жұлдыз, бір тілек»
- Сабақ уақытында орындаған жұмыстарын бағалау үшін білім алушыларға дескрипторлар арқылы өзін-өзі бағалауды жүргізуді ұсынамын.
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.


title: Сабақтың тақырыбы Туризм деген не? Сабақтың мақсаты

text:
Өлкетану курсы бойынша» оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен мәдениет мұраларын қалыптастыру.
Сабақтың кезеңі/ уақыты
Мұғалімнің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Басы
«І.Ұйымдастыру кезеңі. Оқушылармен сәлемдесу,түгендеу, назарларын сабаққа аудару, санау арқылы топқа бөлу.
«Мәдениет – ұлттың бет-бейнесі, рухани болмысы,
ақыл-ойы,парасаты. Н.Назарбаев
Оқушы өз жұбын табады
Сұрақ жауап орындайды
Қол шапалақ
дидактикалық материалдар
Ортасы
Үнсіз видео фильм
«Ойлан, бірік, бөліс»
Мәтінмен жұмыс
Видеода
көрсетілген ресурстарды талқылайды
Арнайы ресурстар арқылы жаңа тақырыпты талдайды
Жұп бойынша
Жеке, өзара тақырыпты түсінгендерін мұғалімге қол көтеру арқылы білдіреді
Смаликтер арқылы
ҚБ өзін өзі бағалау
ҚБ «Бәрекелді,әттеген-ай»
Бағалау парақшасын толтырады.
ҚБ Бағдаршам
Сабақтың соңы
Білімді бекіту: «Серпілген сауал» әдісі бойынша оқушылар бір-біріне доп лақтыра отырып сұрақтар қояды.
1. Өлкетану курсы нені оқытады?
2. Өлкетану ненің жиынтығы?
3. Өлкетану пәні қандай ғылымдармен байланысты?
Кері байланыс: Оқушыларға керібайланыс парағын ұсынамын.Сабақ барысында алған білімдері туралы кері байланыс жазады..
Бүгінгі сабақтан түйген ойлары мен тұжырымдарына байланысты кері байланыс жасайды.
Кері байланыс парағы
Бөлім
Педагогтың аты-жөні
Күні
Сынып
Қатысушылар саны
Қатыспағандар саны
Сабақтың тақырыбы
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар:рухани жаңғыру»бағдарламалық мақаласының басым бағыттары .
Сабақтың мақсаты
Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар:рухани жаңғыру»бағдарламалық мақаласының мағынасына талдау жасау арқылы оқушылар бойында мәдени, рухани, ұлттық сана мен мәдениет мұраларын үлгі ету арқылы жеке тұлға қалыптастыру.
Бағалау критерииі
МЕМЛЕКЕТ БАСШЫСЫНЫҢ «БОЛАШАҚҚА БАҒДАР: РУХАНИ ЖАҢҒЫРУ» АТТЫ МАҚАЛАСЫ ТҮСІНЕДІ
Сабақтың кезеңі/ уақыты
Мұғалімнің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
Басы
І.Ұйымдастыру кезеңі.
Оқушылармен сәлемдесу,түгендеу, назарларын сабаққа аудару
ІІ.Үй тапсырмасыy сұрау «Миға шабуыл» әдісі 1. Өлкетану курсы нені оқытады?
2. Өлкетану ненің жиынтығы?
3. Өлкетану пәні қандай ғылымдармен байланысты?
Оқушы өз жұбын табады
Әдіс арқылы қайталау
Сұрақ жауап орындайды
Қол шапалақ
Ұялы телефон
Және интернет желілері
Кітап
Ортасы
«Ойлан, бірік, бөліс» әдісі Мәтінмен жұмыс Оқушыларға мәтін таратылады 1 топ 2 топ 3топ Қазақстан Республикасы Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар:рухани жаңғыру» бағдарламалық мақаласы Патриотизм кіндік қаның тамған жеріңе, өскен ауылыңа, қалаң мен өңіріңе, яғни туған жеріңе деген сүйіспеншіліктен басталады.
Сол себепті, мен «Туған жер» бағдарламасын қолға алуды ұсынамын. Оның ауқымы ізінше оп-оңай кеңейіп, «Туған елге» ұласады.
Мәселен, «Ауылым – әнім» атты әнді айтқанда, «Туған жерін сүйе алмаған, сүйе алар ма туған елін» деп шырқайтын едік қой. Бажайлап қарасақ, бұл – мағынасы өте терең сөздер.
Бағдарлама неге «Туған жер» деп аталады? Адам баласы – шексіз зерденің ғана емес, ғажайып сезімнің иесі. Туған жер – әркімнің шыр етіп жерге түскен, бауырында еңбектеп, қаз басқан қасиетті мекені, талай жанның өмір-бақи тұратын өлкесі. Оны қайда жүрсе де жүрегінің түбінде әлдилеп өтпейтін жан баласы болмайды.
Туған жерге, оның мәдениеті мен салт-дәстүрлеріне айрықша іңкәрлікпен атсалысу – шынайы патриотизмнің маңызды көріністерінің бірі.
Бұл кез келген халықты әншейін біріге салған қауым емес, шын мәніндегі ұлт ететін мәдени- генетикалық кодының негізі.
Біздің бабаларымыз ғасырлар бойы ұшқан құстың қанаты талып, жүгірген аңның тұяғы тозатын ұлан-ғайыр аумақты ғана қорғаған жоқ.
Олар ұлттың болашағын, келер ұрпағын, бізді қорғады. Сан тараптан сұқтанған жат жұртқа Атамекеннің қарыс қадамын да бермей, ұрпағына мирас етті.
Туған жерге деген сүйіспеншілік нені білдіреді, жалпы, бағдарламаның мәні неде?
Бірінші, бұл білім беру саласында ауқымды өлкетану жұмыстарын жүргізуді, экологияны жақсартуға және елді мекендерді абаттандыруға баса мән беруді, жергілікті деңгейдегі тарихи ескерткіштер мен мәдени нысандарды қалпына келтіруді көздейді.
Патриотизмнің ең жақсы үлгісі орта мектепте туған жердің тарихын оқудан көрініс тапса игі.
Туған жердің әрбір сайы мен қырқасы, тауы мен өзені тарихтан сыр шертеді. Әрбір жер атауының төркіні туралы талай-талай аңыздар мен әңгімелер бар. Әрбір өлкенің халқына суықта пана, ыстықта сая болған, есімдері ел есінде сақталған біртуар перзенттері бар. Осының бәрін жас ұрпақ біліп өсуге тиіс.
Екінші, басқа аймақтарға көшіп кетсе де туған жерлерін ұмытпай, оған қамқорлық жасағысы келген кәсіпкерлерді, шенеуніктерді, зиялы қауым өкілдері мен жастарды ұйымдастырып, қолдау керек. Бұл – қалыпты және шынайы патриоттық сезім, ол әркімде болуы мүмкін. Оған тыйым салмай, керісінше, ынталандыру керек.
Үшінші, жергілікті билік «Туған жер» бағдарламасын жинақылықпен және жүйелілікпен қолға алуға тиіс.
Бұл жұмысты өз бетімен жіберуге болмайды, мұқият ойластырып, халыққа дұрыс түсіндіру қажет.
Туған жеріне көмек жасаған жандарды қолдап-құрметтеудің түрлі жолдарын табу керек.
Бұл жерде де көп жұмыс бар.
Осы арқылы қалаларды көгалдандыруға, мектептерді компьютерлендіруге, жергілікті жоғары оқу орындарына демеушілік жасауға, музейлер мен галереялар қорын байыта түсуге болады.
Қысқаша айтқанда, «Туған жер» бағдарламасы жалпыұлттық патриотизмнің нағыз өзегіне айналады.
Туған жерге деген сүйіспеншілік Туған елге – Қазақстанға деген патриоттық сезімге ұласады.
Төртіншіден, жергілікті нысандар мен елді мекендерге бағытталған «Туған жер» бағдарламасынан бөлек, біз халықтың санасына одан да маңыздырақ – жалпыұлттық қасиетті орындар ұғымын сіңіруіміз керек.
Ол үшін «Қазақстаның қасиетті рухани құндылықтары» немесе «Қазақстанның киелі жерлерінің географиясы» жобасы керек.
Әрбір халықтың, әрбір өркениеттің баршаға ортақ қасиетті жерлері болады, оны сол халықтың әрбір азаматы біледі.
Бұл – рухани дәстүрдің басты негіздерінің бірі.
Біз – ұлан-ғайыр жері мен аса бай рухани тарихы бар елміз. Ұлы Даланың көз жеткізгісіз кең-байтақ аумағы тарихта түрлі рөл атқарған. Бірақ, осынау рухани географиялық белдеуді мекен еткен халықтың тонның ішкі бауындай байланысы ешқашан үзілмеген.
Біз тарихымызда осынау көркем, рухани, қастерлі жерлеріміздің біртұтас желісін бұрын-соңды жасаған емеспіз.
Мәселе еліміздегі ескерткіштерді, ғимараттар мен көне қалаларды қалпына келтіруде тұрған жоқ.
Идеяның түпкі төркіні Ұлытау төріндегі жәдігерлер кешенін, Қожа Ахмет Ясауи мавзолейін, Тараздың ежелгі ескерткіштерін, Бекет ата кесенесін, Алтайдағы көне қорымдар мен Жетісудың киелі мекендерін және басқа да жерлерді өзара сабақтастыра отырып, ұлт жадында біртұтас кешен ретінде орнықтыруды меңзейді.
Мұның бәрі тұтаса келгенде халқымыздың ұлттық бірегейлігінің мызғымас негізін құрайды.
Біз жат идеологиялардың әсері туралы айтқанда, олардың артында басқа халықтардың белгілі бір құндылықтары мен мәдени символдары тұрғанын есте ұстауымыз керек.
Тиісінше, оларға өзіміздің ұлттық құндылықтарымыз арқылы ғана төтеп бере аламыз.
Ол – ұлттық бірегейлік негіздерінің басты элементтерінің бірі. Сондықтан, мыңжылдық тарихымызда біз алғаш рет осындай ауқымды жобаны жасап, жүзеге асыруға тиіспіз.
Биыл Үкімет жұртшылықпен ақылдаса отырып, жобаны әзірлеуі керек. Онда үш мәселе қамтылғаны жөн. Нақтырақ айтқанда:
1. Аталған «Мәдени-географиялық белдеудің» рөлі мен оған енетін орындар туралы әрбір қазақстандық білуі үшін оқу-ағарту дайындығын жүргізу қажет.
2. БАҚ осыдан туындайтын ұлттық ақпараттық жобалармен жүйелі түрде, мықтап айналысуы керек.
3. Ішкі және сыртқы мәдени туризм халқымыздың осы қастерлі мұраларына сүйенуге тиіс. Мәдени маңыздылығы тұрғысынан біздің Түркістан немесе Алтай – ұлттық немесе құрлықтық қана емес, жаһандық ауқымдағы құндылықтар.
Бесіншіден, заманауи әлемдегі бәсекелік қабілет – мәдениеттің де бәсекелік қабілеті деген сөз. АҚШ-тың «қырғи-қабақ соғыс» кезіндегі табысының қомақты бөлігі Голливудтың еншісінде.
Біз ХХІ ғасырдың жаһандық картасында ешкімге ұқсамайтын, дербес орны бар ұлт боламыз десек, «Жаһандағы заманауи қазақстандық мәдениет» жобасын іске асыруға тиіспіз.
Әлем бізді қара алтынмен немесе сыртқы саясаттағы ірі бастамаларымызбен ғана емес, мәдени жетістіктерімізбен де тануы керек.
Бұл жоба нені көздейді?
Бірінші, отандық мәдениет БҰҰ-ның алты тілі – ағылшын, орыс, қытай, испан, араб және француз тілдерінде сөйлеуі үшін мақсатты ұстаным болуы шарт.
Екінші, ол бүгінгі қазақстандықтар жасаған және жасап жатқан заманауи мәдениет болуға тиіс.
Үшінші, мәдени қазыналарымызды әлем жұртшылығына таныстырудың мүлдем жаңа тәсілдерін ойластыру керек.
Мәдени өнімдеріміз тек кітап түрінде емес, әртүрлі мультимедиалық тәсілдермен де шыққаны абзал.
Төртінші, бұған ауқымды мемлекеттік қолдау жасалуы қажет. Сыртқы істер, Мәдениет және спорт, Ақпарат және коммуникациялар министрліктері жүйелі түрде, қоян-қолтық жұмыс істеуі керек.
Бесінші, бұл жұмыста шығармашылық зиялы қауым, оның ішінде Жазушылар одағы мен Ғылым академиясы, университеттер мен қоғамдық ұйымдар үлкен рөл атқаруға тиіс.
Біз заманауи мәдениетіміздің қандай өкілдері әлемдік аренаға жол тартуы керектігін анықтап алуымыз керек.
Ұлттық мәдениетіміздің озық үлгілерін іріктеп алғаннан кейін шетелдерде оларды таныстыру рәсімдерін өткіземіз.
2017 жыл жер жүзіне мәдениет саласындағы қай жетістіктерімізді көрсете алатынымызды айқындап алу тұрғысынан шешуші жыл болмақ. Содан соң бірегей бағдарламаны 5-7 жылда тыңғылықты жүзеге асырамыз.
Осылайша, мың жылдық тарихымызда төл мәдениетіміз тұңғыш рет әлемнің барлық құрлықтарына жол тартып, басты тілдерінде сөйлейтін болады.
Алтыншыдан, ұлт мақтанышы біздің бұрынғы өткен батыр бабаларымыз, данагөй билеріміз бен жырауларымыз ғана болмауға тиіс.
Мен бүгінгі замандастарымыздың жетістіктерінің тарихына да назар аударуды ұсынамын.
Бұл идеяны «Қазақстандағы 100 жаңа есім» жобасы арқылы іске асырған жөн.
Еліміздің Тәуелсіздік жылнамасы жазыла бастағанына небәрі 30 жыл болды. Бұл – тарих тұрғысынан қас қағым сәт десек те, еліміз үшін ғасырға бергісіз кезең. Әрине, жасалған жұмыстардың маңызы мен ауқымына ешбір күмән жоқ.
Дегенмен, осы қыруар істі атқарған, ел дамуына зор үлес қосқан азаматтардың өздері мен олардың табысқа жету тарихы әдетте құрғақ фактілер мен цифрлардың тасасында қалып қояды. Шын мәнінде, Қазақстанның әрбір жетістігінің артында алуан түрлі тағдырлар тұр.
«Қазақстандағы 100 жаңа есім» жобасы – Тәуелсіздік жылдарында табысқа жеткен, еліміздің әр өңірінде тұратын түрлі жастағы, сан алуан этнос өкілдерінің тарихы.
Жобада нақты адамдардың нақты тағдырлары мен өмірбаяндары арқылы бүгінгі, заманауи Қазақстанның келбеті көрініс табады.
Біз «Жаныңда жүр жақсы адам» деген сөздің байыбына бара бермейміз. Шын мәнінде, Тәуелсіздік дәуірінде өзінің еңбегімен, білімімен, өнерімен озып шыққан қаншама замандастарымыз бар. Олардың жүріп өткен жолдары – кез келген статистикадан артық көрсеткіш.
Сондықтан, оларды телевизиялық деректі туындылардың кейіпкеріне айналдыруымыз керек. Жастар өмірге шынайы көзбен қарап, өз тағдырларына өздері иелік ете алатын азаматтар болуы үшін оларға үлгі ұсынуымыз керек.
Қазіргі медиамәдениетті суырыла сөйлейтін «шешендер» емес, өмірдің өзінен алынған шынайы оқиғалар қалыптастырады. Мұндай оқиғаларды көрсету бұқаралық ақпарат құралдарының басты нысанасына айналуға тиіс.
Бұл жоба үш мәселені шешуге бағытталғаны жөн.
1. Ақылымен, қолымен, дарынымен заманауи Қазақстанды жасап жатқан нақты адамдарды қоғамға таныту.
2. Оларға ақпараттық қолдау жасап, танымал етудің жаңа мультимедиалық алаңын қалыптастыру.
3. «100 жаңа есім» жобасының өңірлік нұсқасын жасау. Ел-жұрт ұлтымыздың алтын қорына енетін тұлғаларды білуге тиіс.
Қорытынды
Мемлекет пен ұлт құрыштан құйылып, қатып қалған дүние емес, үнемі дамып отыратын тірі ағза іспетті. Ол өмір сүру үшін заман ағымына саналы түрде бейімделуге қабілетті болуы керек.
Жаңа жаһандық үрдістер ешкімнен сұрамай, есік қақпастан бірден төрге озды. Сондықтан, заманға сәйкес жаңғыру міндеті барлық мемлекеттердің алдында тұр.
Сынаптай сырғыған уақыт ешкімді күтіп тұрмайды, жаңғыру да тарихтың өзі сияқты жалғаса беретін процесс.
Екі дәуір түйіскен өліара шақта Қазақстанға түбегейлі жаңғыру және жаңа идеялар арқылы болашағын баянды ете түсудің теңдессіз тарихи мүмкіндігі беріліп отыр.
Мен барша қазақстандықтар, әсіресе, жас ұрпақ жаңғыру жөніндегі осынау ұсыныстардың маңызын терең түсінеді деп сенемін.
Жаңа жағдайда жаңғыруға деген ішкі ұмтылыс – біздің дамуымыздың ең басты қағидасы. Өмір сүру үшін өзгере білу керек. Оған көнбегендер тарихтың шаңына көміліп қала береді.
Слайдта көрсетілген ресурстарды талқылайды
Слайдта берілген сұрақ жауапты орындайды
Сұрақ жауап арқылы сұраққа жауап береді, логикалық ойлай білуі мен сыни көзқарасы таныта білу дағдылары қалыптасады


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-turizm-degen-ne-sabati-masati.html#І.Ұйымдастыру_кезеңі_._Оқушылармен_сәлемдесу,түгендеу,_назарларын_сабаққа_аудару_ІІ.Үй_тапсырмасыy_сұрау_«Миға_шабуыл»_әдісі


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-turizm-degen-ne-sabati-masati.html#Ортасы__«Ойлан,_бірік,_бөліс»_әдісі_Мәтінмен_жұмыс_Оқушыларға_мәтін_таратылады_1_топ


Ұзақ мерзімді жоспар бөлімі:№
|
Мектеп: «Иқан» ЖОМ
|
Күні: 14.02.2019
|
Мұғалімнің аты-жөні: М.Камилова
|
Сынып:8 «В»
|
Қатысқандар саны:
|
Қатыспағандар саны:
|
Сабақтың тақырыбы: Types of chemical bond. Химиялық байланыстың типтері
|
Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)
|
8.1.4.1. Define types of chemical bonds- химиялық байланыс типтерін ажырату
8.3B. Identify and demonstrate the different types of chemical bonds- әртүрлі химиялық байланыс типтерін анықтау және көрсету
|
Сабақ мақсаттары
|
At the completion of this lesson, students will be able to:
Define types of chemical bonds- химимиялық байланыс типтерін ажыратады
Identify and demonstrate the different types of chemical bonds- әртүрлі химиялық байланыс типтерін анықтау және көрсетеді
|
Тілдік мақсат
|
What is the chemical bond?
What is the chemical bond classifity?
What is the covalent bond?
What is the ionic bond?
|
Бағалау критерийлері
|
Understand the atoms or ions gain/loss of electrons
Draw dot and cross diagrams of ionic compounds
|
Құндылықтарды дарыту
|
Топпен жұмыс кезшндегі өзарарым – қатынас, , бір – бірін құрметтеу, бір – бірінің пікірлерін тыңдау
|
Панаралық байланыс
|
Physica
|
АКТ қолдану дағдылары
|
ХЭПК, слайд, видеоқойылым, тапсырмалар жазылған кестелер, стикерлер.
|
Бастапқы білім: ХЭПК мен жұмыс істей алады
|
Сабақ барысы
|
Сабақтың жоспарланған кезеңдері
|
Сабақтағы жоспарланған іс - әрекет
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
2 min
3 min
|
Organization moment
GreetingGood morning, dear children! How are your mood? Who is on duti today? What date is it today? What day is it today?
|
Game «Atoms and moleculas»
кеспелер
|
2.Homework survey
|
Brainstorm-мозговой штурм – миға шабуыл
|
Who is the founder of the P.T.C.E.? D.I. Mendeleev
Что называется периодом? Горизонтальные ряды элементов, расположенных в порядке возрастания атомных масс
|
How many periods in the PTCE? 7 periods, 3-small and 4-big
|
Как изменяются свойства элементов в периодах? В периодах слева на право неметаллические свойства увеличиваются, а металлические ослабевают
|
Сабақтың ортасы/ сабақтың негізгі бөлімі
7 min
5 min
8 min
7 min
5 min
|
5.Что называется группой? Вертикальные ряды, в которые объединены элементы сходные по свойствам
|
видеоқойылым
Таңдауыңды жаса
Крестики - нолики
|
6.How many groups in the PTCE? 8 groups
|
7.Как изменяются свойства элементов в группах? В группах сверху вниз металлические свойства увеличиваются, а неметаллические ослабевают
|
8.What substances are divided elements? Metals and nonmetals
|
9. What is the name of the family of 1,2,7,8 groups? alkali, alkali-earth, halogen, noble gas
|
What’s a chemical bond? A chemical bond is the force that holds two atoms together
Two types of chemical bonds
Covalent polar, nonpolar
Ionic
Иондық байланыс деп иондар арасында жүзеге келетін байланысқа айтады.
Иондар зарядталған бөлшектер болып, атомдар электрондарын бергенде немесе қосып алғанда иондарға айналады. Оң зарядталған иондар катиондар, теріс зарядталған иондар аниондар деп аталады.
Жалпы электрондар жұбы арқылы жүзеге келетін байланысты коваленттік байланыс деп атайды. Коваленттік байланыстың екі типі бар: коваленттік полюсті және коваленттік полюссіз.
Коваленттік полюсті - электртерістілігі бір – бірінен аз мөлшерде айырмашылығы бар атомдар арасында түзіледі. Мысалы Н пен СL H пен Fатомдары арасында. Бұл байланыс бейметалл мен бейметалл атомдары арасында болады.
Коваленттік полюссіз байланыс электртерістілігі бірдей атомдар арасында яғни бір элементтің екі атомы арасында түзіледі.Мысалы, Н пен Н Cl мен CL
1 TASK. Work in groups. Таңдауыңды жаса
1 – group. Ionic bond.
2 – group. Covalent bond.
2 TASK work in pairs. Крестики - нолики
|
|
|
|
|
3 TASK work with terms. Сабақты пысықтау
Бірнеше атамалар берілген.Топтағы бір оқушы қайсы атама екендігін жазуы керек, басқалары болса қайсы атама екендігін айтуы қажет.
Химическая связь- chemical bond
Ковалентная полярная –covalent polar
Ковалентная неполярная – covalent nonpolar
Ионная – ionic
Типы связей – types of bonds
Хлорид натрия - Sodium chloride
Соляная кислота - Chlorine acid
Электроотрицательный – Electronegativity
Катион – Kation
Анион – Anion
|
Сабақтың соңы
3 min
|
Кері байланыс беру
|
big finger
|
Кері байланыс алу
|
Тhermometer
|
Үйге тапсырма. paragraph 36, 37.
|
|
Page 128- 132 №4
|
|
Саралау - оқушыға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлай
сыз?
|
Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру
деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?
|
Денсаулық және қауіпсіздік техникасының сақталуы
|
1.Байланыс типтерін ажыратады.
2. Олардың түзілу заңдылығын біледі
|
Оқу үшін және оқытуды бағалау
|
қауіпсіздік техникасының сақталуын қадағалау
|
Сабақ бойынша рефлексия Сабақ мақсаттары/ оқу мақсаттарі дұрыс қойылған ба Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме? Жеткізбесе, неліктен? Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме? (Сабақтың уақыттылық кезеңдері сақталды ма? Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?
|
Сабақ мақсаттары дұрыс қойылған. Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізбеді, себебі олардың барлығы химиялық байланыстардың түзілу механизмін түсінбейді. Сабақта саралау дұрыс жүргізілді. Сабақтың уақыттылық кезеңдері сақталды. Сабақ жоспарынан ешқандай ауытқулар болмады
|
Жалпы баға
Сабақтың жақсы өткен екі аспектісі (оқыту туралы да оқу туралы да ойланыңыз)
1:Оқушылардың басым бөлігі тапсырмаларды белсенді орындады.
|
2:Оқытудың жаңашыл әдістерінен орынды пайдаланылды
|
Қандай екі нәрсе немесе тапсырма сабақтың одан да жақсы өтуіне ықпалын тигізер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?
1: Тапсырмалар көбірек кестелер көрінісінде берілуі керек
|
2:Мотивациясы төмен оқушылырға мейілінше жеңілсырмалар берілуі қажет тапс
|
Сабақ барысында сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістік/ қиындықтары туралы нені білдім,келесі сабақтарда неге көңіл бөлу қажет?
1: Барлық сынып оқушылары тапсырмаларды түсініп орындай алмайды
|
2. Кейбір оқушылар теорияны практикамен ұштастыра алмайды
|


title: Сабақтың тақырыбы: Types of chemical bond. Химиялық байланыстың типтері


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-types-of-chemical-bond-himiyali-bajlanisti-tipt.html#Қандай_екі_нәрсе_немесе_тапсырма_сабақтың_одан_да_жақсы_өтуіне_ықпалын_тигізер_еді_(оқыту_мен_оқуға_қатысты)


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-types-of-chemical-bond-himiyali-bajlanisti-tipt.html#Сабақ_барысында_сынып_туралы_немесе_жекелеген_оқушылардың_жетістік/_қиындықтары_туралы_нені_білдім,келесі_сабақтарда_неге_көңіл_бөлу_қажет


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-types-of-chemical-bond-himiyali-bajlanisti-tipt.html#Саралау_-_оқушыға_қалай_көбірек_қолдау_көрсетуді_жоспарлай__сыз___Бағалау_–_оқушылардың_материалды_меңгеру


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-tzdardi-asietteri-bolim.html?page=2#2.Алюминий_фосфаты_Ә._KCI_3.Натрий_силикаты_Б.Mg(NO3)2_4.Магний_нитраты_В._FeS__5._Темір_сульфиді._С._CaSO4_6.Кальций_сульфаты_Д._AIPO4

title: -тапсырма - Сабақтың тақырыбы: Тұздардың қасиеттері Бөлім

text:
3-тапсырма:
Оқушыларға карточкалар таратады. Әр жұп тұздың атауы мен формуласын сәйкестендіреді. Әр жұп бір – бірін бағалайды.
1.Калий хлориді А. Li3 PO4
2.Алюминий фосфаты Ә. KCI
3.Натрий силикаты Б.Mg(NO3)2
4.Магний нитраты В. FeS
5. Темір сульфиді. С. CaSO4
6.Кальций сульфаты Д. AIPO4
7.Литий фосфаты Е. Na2SiO3
|
Тұздың атауы мен формуласын сәйкестендіреді.
|
Дескриптор:
Тұздардың атауы мен формуласын ажырата алады- 2-балл
|
Интерактивтітақта
8-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
Қима қағаздар
|
Жеке тапсырма
4 мин
|
4-тапсырма: Берілген тапсырманы жеке орындайды. Берілген сызбанұсқаға сәйкес реакция теңдеулерін дәптерге жеке орындатқызады.
1.металл + бейметалл = тұз
2.негіздік оксид + қышқылдық оксид = тұз
3.негіздік оксид + қышқыл = тұз + су
4.қышқылдық оксид + сілті = тұз + су
5.қышқыл + негіз = тұз + су
|
Құрастырылған сызба бойынша реакция теңдеулерін жазады.
|
Дескриптор:
Тұздардың химиялық қасиеттерін дәлелдейтін реакция теңдеулерін жаза алады-2 балл
|
Интерактивтітақта
8-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
Қима қағаздар
|
Бекіту тапсырмасы
6 мин
|
5-тапсырма: Онлайн платформада берілген тапсырманы орындатқызады.
|
Онлайн платформада берілген тапсырманы орындайды.
|
Дескриптор:
Тұздардың химиялық қасиеттерін дәлелдейтін реакция теңдеулерін жаза алады;
Тұздардың атауы мен формуласын ажырата алады -2 балл
|
https://smk.edu.kz/Upload/Der/67a98a7d-734e-46af-a261-397e0b889806/1/der/1/applet.html
|
Сабақтың соңы
Ой толғаныс.
Рефлексия
5 мин.
|
«Whatsapp» рефлексиясы
Оқушыларға қима қағаздар таратады, оқушыларға сабақтан алған әсерін жазғызады..
|
Берілген қима қағаздарға сабақтан алған әсерін жазып мұғалімге тапсырады.
|
Мұғалім оқушылардың сабаққа қатысқан белсенілігіне қарай 1-10 баллдық жүйе бойынша әр оқушының өзіне тиісті баллын қойып бағалайды.
|
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-tzdardi-asietteri-bolim.html?page=2#2.негіздік_оксид_+_қышқылдық_оксид_=_тұз_3.негіздік_оксид_+_қышқыл_=_тұз_+_су_4.қышқылдық_оксид_+_сілті_=_тұз_+_су_5.қышқыл_+_негіз_=_тұз_+_су


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-tzdardi-asietteri-bolim.html?page=2#«Whatsapp»_рефлексиясы__Оқушыларға_қима_қағаздар_таратады,_оқушыларға_сабақтан_алған_әсерін_жазғызады.


title: Сабақтың тақырыбы: Тұздардың қасиеттері Бөлім

text:
Сабақ кезеңі/Уақыты
|
Педагогтің іс-әрекеті
|
Оқушының іс-әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
Сабақтың басы
Қызығушылықты ояту
5 мин.
|
Ұйымдастыру кезеңі:
Оқушылармен сәлемдесу, түгендеу. Сыныпта ынтымақтастық атмосферасын ұйымдастыру: «Өрмекші торы» әдісі
|
Мұғаліммен амандасады, Оқушылар шеңбер жасап тұрып тоқыма жіпті бір- біріне беру арқылы жылы лебіздерін айтады.
|
Мадақтау сөздері:
Жарайсың!
Керемет!
Сәттілік тілеймін!
|
Интерактивті тақта
|
Жаңа сабаққа кіріспе
|
«Спиннер» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын береді.
"Артығын тап" әдісі. (ИБ тақтада көрсетілген формулалардың артығын табады, қалғандары қандай класқа жататын формулалар екенін айтады)
Тапсырма: І.NaOH, Ca(OH)2, Fe(OH)2, NaCl. II. H2SO4, K2SO4, HCl, HF. III.Al2O3, CaO, Fe2(SO4)3, K2O Cұрақ: Қандай заттар артық болып тұрған? Ол қандай класс? Ендеше бүгінгі сабағымыздың тақырыбы: "Тұздар" Және сабақтың оқу мақсатымен таныстырамын.
|
1. Қышқылдар дегеніміз не?
2. Қышқылдар қалай жіктеледі?
3. Қышқылдарға тән қанша түрлі химиялық қасиет бар?
4.Негіздер дегеніміз не?
5. Оксидтер дегеніміз не? Және олар нешеге жіктеледі?
Тақтада көрсетілген формулалардың ішінен артығын тауып, тұздар класына жатқызады. Сабақтың тақырыбын ашады.
|
Дескриптор: Өз ойын дұрыс мағынада білдіріп, талқылауға белсенділікпен қатысқан оқушыға «Жарайсың!» деген мадақтау сөзімен ынталандыру
|
https://wordwall.net/ru/resource/38150507/%d0%b1%d0%b8%d0%bd%d0%b3%d0%be
|
Сабақтың ортасы
Мағынаны ашу.
16 мин.
|
Тұздар-алуан түрлі, көбінесе ақ түсті, кристалды қатты заттар. Тұздардың судағы ерігіштігі әртүрлі, соған байланысты еритін, аз еритін, ерімейтін деп бөлінеді.
Жақсы еритін- натрий мен калидің тұздары, нитраттар,хлоридтер.
Ерімейтін тұздар – BaSO4, CaCO3,фосфаттар
|
Оқулықты оқып танысып шығады. «Түртіп алу» әдісі арқылы керек мәліметтерді жазып алады.
|
Дескриптор:
Тұздардың физикалық және химиялық қасиеттерімен танысады;
Химиялық қасиетін дәлелдейтін реакция теңдеулерін жаза аладды.
|
Интерактивтітақта
8-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
|
Топтық тапсырма
3 мин
|
1-тапсырма:
|
1-тапсырманы топпен бірігіп орындайды. Құрастырылған сызба бойынша реакция теңдеулерін жазады.
|
Дескриптор:
Тұздардың химиялық қасиеттерін дәлелдейтін реакция теңдеулерін жаза алады-2 балл
|
Интерактивтітақта
8-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
Қима қағаздар
|
Топтық тапсырма
3 мин
|
2-тапсырма:
|
2-тапсырманы топпен бірігіп орындайды.Берілген сызбанұсқадағы белгісіз формулаларды жазады.
|
Дескриптор:
Тұздардың химиялық қасиеттерін дәлелдейтін реакция теңдеулерін жаза алады-2 балл
|
Интерактивтітақта
8-сынып оқулығы.
Жұмыс дәптерлері.
Қима қағаздар
|
Жұптық тапсырма
3 мин
|
|


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-tzdardi-asietteri-bolim.html#Бөлім:__8.4А_Бейорганикалық_қосылыстардың_негізгі_кластары._Генетикалық_байланыс


url: http://emirsaba.org/sabati-tairibi-tzdardi-asietteri-bolim.html#Ұйымдастыру_кезеңі:_Оқушылармен_сәлемдесу,_түгендеу._Сыныпта_ынтымақтастық_атмосферасын_ұйымдастыру:_«Өрмекші_торы»


title: Сабақтың тақырыбы: «Тұздықты сорпалар»

text:
Тұздық сорпалар біздің диетамызда болуы керек. Олар асқазан-ішек жолдарының жұмысын жақсартады және денені қажетті режимге реттейді. Енді біз сіздерге әдеттегі сорпаға балама ұсынамыз және сорпаны пісірумен қалай дайындау керектігін айтамын.
Бавариялық стильде пісірілген сорпа Құрамы:
жасыл бұршақ - 400 г;
сәбіз - 300 г;
пияз - 100 г;
тауық еті шұжықтары - 150 г;
ұн - 50 г;
жұмыртқа - 1 дана;
тұз, бұрыш, жасыл пияз - дәміне қарай.
Дайындау:
Сәбіз үйірмелерде кесіліп, пияз мұқият құлдырайды. Алдымен бірнеше минутты сәбіз мен 10 минут пияз қосып, қайнаған суға құйыңыз. Сонымен қатар, жұмыртқаны айналдырып, 100 мл суды, тұз бен ұнды қосып, қамырға қарағанда қалыңдығын илеңіз. Шұжықтар шеңберлерге бөлінеді, біз оларды дайындалған қоспаға салып, сорпаға салып қойдық. Дайын тұшпара бетіне шығады. Ақыр соңында тұз, бұрыш, зәйтүн майы қосыңыз. Шұжықпен сорпаның әр қызметінде үстел үстінде қызмет еткенде , туралған жасыл пиязды қосыңыз.
Тұздық сорпасы - рецепт Құрамы:
сорпа тауық еті - 2 литр;
қайнатылған тауық еті - 300 г;
ұн - 100 г;
су 100 мл;
өсімдік майы - 50 мл;
жұмыртқа - 3 дана;
аскөк жасыл, ақжелкен - 50 г;
тұз, қызыл бұрыш - дәміне қарай.
Дайындау:
Кішкентай кастрюльде 100 мл су құйыңыз, 50 мл өсімдік майы, ұн және тұзды тұз қосып, араластырыңыз және қайнатыңыз. Содан кейін қамырды салқындатып, тоңазытқышта шамамен бір сағат бойы тазалап, содан кейін 2 ұрланған жұмыртқа араластырады. Қайнатылған тауық еті ет тартқыштан өтеді және жұмыртқаның жұмыртқасы араласады. Қамыр 2 бөлікке бөлінеді. Олардың біреуі кесілген жасыл түстің жартысына, ал екіншісі - қызыл бұрышпен араласады. Шай қасықтан қамырды алып, қайнаған тауық сорпасына салыңыз . Сол сияқты біз де тауық еті тәрізді. Қопсытқыштар мен тұшпара дайын болған кезде, олар бетіне жүзіп отырады. Сорпаны туралған шөптермен құс еті мен қопсытқышпен себіңіз және оны үстелге қызмет етіңіз.
Сыр ірімшігі бар сорпа Құрамы:
тауық еті - 2 дана;
ірімшік сүзгісі - 150 г;
зәйтүн майы - 2 шай қасық;
сарымсақ - 1 қыша;
тәтті бұрыш - 1 дана;
томат пастасы - 1 ас қасық. қасық;
ұн - 30 г;
үгітілген ірімшік - 40 г;
ұсақталған жасыл ақжелкен - 1 ас қасық. қасық;
жұмыртқа - 1 дана;
тұз, қара бұрыш, турмерик, лавр жапырағы - дәміне қарай;
су - 1,5 литр.
Дайындау:
Тауық еті жуылған, суға толып, отқа салынады, су қайнап, оны біріктіреді, қайтадан суық суға құйып, қайтадан отқа қойыңыз. Лавр жапырағын қосып, тауық дайын болғанға дейін пісіріңіз. Ет дайын болғаннан кейін оны шығарып, оны текшелерге кесіп, содан кейін оны бір жаққа қойыңыз. Ыдысқа, сүзбе құйылған ірімшік, сарымсақты баспасөз арқылы жіберіп, алтынға дейін зәйтүн майына қуырыңыз. Аздап салқындаған кезде оны сүзбе қосып, араластырыңыз да, қызанақ пастасын, туралған ақжелкенді, үгітілген ірімшікті, жұмыртқа мен ұнды қосыңыз. Қамырды илеңіз, ол орта тығыздықта болуы керек. Қайнаған сорпада бір шай қасық қамырды таратып, туркомер қосып, төмен температурада шамамен 5 минут пісіріңіз. Тұздықтар бет жағы керек. Қоспаны қосыңыз, текшелерге, тауық етін сорға салып, тағы 5 минут пісіріңіз. Торттарға пісірілген тауық сорпасы үстелге дереу қызмет көрсете алады.
Картоп пісіретін сорпа Құрамы:
тауық еті - 0,5 кг;
қайнатылған картоп - 700 г;
шикі сәбіз - 1 дана;
қайнатылған сәбіз - 1 дана;
пияз - 1 дана;
жұмыртқа - 1 дана;
ұн - 4 ас қасық. қасықтар;
тұз, дәмдеуіштер, шөптер - дәміне қарай;
қуыру үшін өсімдік майы.
Дайындау:
Етті тұздалған суға пісіргенше қайнатады. Дегенмен, қайнатпа картоп пен сәбізді орта пішінде ұнтақтап, ұсақталған шөптерді, тұзды, дәмдеуіштерді, ұнды және жұмыртқаны қосып, жақсылап араластырыңыз. Пісіру қуырмасы: өсімдік майына қуырыңыз, үгітілген пияз және сәбіз. Дайын етті сорпадан алынады және қылшықпен қайнаған сұйықтықта алынады, егер ол кенеттен бөлініп кетсе, онда ұн қосуға тура келеді. Барлық тұшпара пайда болған кезде қуырылған және кесілген ет қосып, қайнатыңыз. Піскен тұздықтары бар дәмді суппен әр пластинада біз қаймақ қосамыз және оны үстелге қызмет етеміз.


|
Сабақтың тақырыбы: Түзудің теңдеуін жазу, бұрыштық коэффициентін табу. Өткен тақырыпты еске түсірейік
|
Дата | 27.04.2023 | өлшемі | 0,73 Mb. | | #87505 | түрі | Сабақ |
| Байланысты: 00072730-335d7168 Көңіл-күйіміз қалай? Үй тапсырмасын тексеру
Сабақтың тақырыбы:
Түзудің теңдеуін жазу, бұрыштық коэффициентін табу.
Өткен тақырыпты еске түсірейік
Бұрыштық коэффициентін табу үшін
Оқулықпен жұмыс
№224
№225
1-тапсырма АВ кесіндісі ортасының координаталарын табыңдар: а) А(1;-2) В(5;6) б) А(-3;4) В(1;2) с) А(5;7) В(-3;-5) 2-тапсырма АВ түзуінің теңдеуін құрыңдар: а) А(2;3), В(3;2) б) А(4;-1), В(-6;2) с) А(5;-3), В(-1;-2)
Сергіту сәті
3-тапсырма Түзулердің қиылысу нүктесін табыңдар: Ұққаныңыз, түйгеніңіз, білгеніңіз. Екі топ бір-біріне бүгінгі сабақ бойынша сұрақтар қояды. “Бағдаршам” бойынша өз-өзімізді бағалайық Үйге тапсырма №229 есеп
Достарыңызбен бөлісу: |
|
|


title: Сабақтың тақырыбы: Түзудің теңдеуін жазу, бұрыштық коэффициентін табу. Өткен тақырыпты еске түсірейік 00072730-335d7168


title: Сабақтың тақырыбы: Түзудің теңдеуін жазу, бұрыштық коэффициентін табу. Өткен тақырыпты еске түсірейік


title: Тест кілті - Сабақтың тақырыбы: Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы. Үш перпендикуляр туралы теорема Оқу мақсаты

text:
Тест кілті: 1) B 2) C 3) A 4) C 5) D
|
Дескриптор:
-Тесттің нақты жауабын табады.
«Екі жұлдыз бір ұсыныс»
Дескриптор:
-Перпендикуляр жaзықтықтaрдың белгісі мен қaсиеттерін біледі және есеп дәлелдеуде қолдaнaды
|
Тақырып бойыншы ресурстарды қарап, танысады
|
25
минут
|
Бекіту тапсырмасы
|
1-тaпсырмa:
ABCD тік төртбұрышы берілген. МВ перпендикуляр AВС жaзықтығынa. AМВ және МСВ жaзықтықтaрының перпендикулярлығын дәлелдеңдер.
2-тaпсырмa:
ABCD шaршы берілген. AМС және AСВ жaзықтықтaрының перпендикулярлығын дәлелдеңдер.
3-тaпсырмa:
AМС және ВМD жaзықтықтaрының перпендикулярлығын дәлелдеңдер.
|
Өз бетімен жұмыс.
Тест тапсырмалары.
|
Дескриптор:
-Перпендикуляр жaзықтықтaрдың белгісі мен қaсиеттерін біледі және есеп дәлелдеуде қолдaнaды
|
Интернет ресурстары
|
|
Жеке жұмыс
|
Оқулықтан №17.9, №17.11.
|
Тапсырманы орындайды
|
|
Оқулық
|
5минут
|
|
Бүгінгі сабақта:
- жазықтықтардың перпендикулярлық белгісі мен қасиетін біледі және оларды есептер шығаруда қолдана алады.
Кері байланыс жасау. «БББ» кестесі
Үйге тапсырма. №17.13.
|
Тақырыпты меңгергенін анықтау
Оқушылар рефлексия жасайды:
|
Кері байланыс.
Ынталандыру, мадақтау сөздері арқылы: «Жарайсыңдар», «Тек қана алға ұмтыл»,
«Осы бағытта жалғасты-рыңыздар», т.б.
|
Оқулық
|


title: Өз бетімен жұмыс - Сабақтың тақырыбы: Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы. Үш перпендикуляр туралы теорема Оқу мақсаты

text:
Мұғалімнің аты-жөні:
|
|
Пән/Сынып:
|
10 сынып, геометрия, ЖМБ
|
Күні:
|
|
Тарау немесе бөлім атауы:
|
10.2А Кеңістіктегі перпендикулярлық
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы. Үш перпендикуляр туралы теорема
|
Оқу мақсаты:
|
10.2.8 - кеңістіктегі перпендикуляр, көлбеу және көлбеудің проекциясы анықтамаларын білу;
|
Бағалау критериі:
|
- кеңістіктегі перпендикуляр, көлбеу және көлбеу проекциясының анықтамасын біледі және кескінін сала алады.
|
Саралап оқыту тапсырмалары
|
Ұжымдық жұмыс
Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Сабақ мақсаты мен бағалау критерийлерін таныстыру;
Бейнероликті қолдана отырып, бекіту тапсырмаларын орындату
|
Бірлескен жұмыс (1,2,3 тапсырма)
Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
Бекітуге арналғантапсырмаларды орындату;
Тапсырмалардың жауаптарын жазу.
|
Жеке жұмыс
Тапсырманы ұсыну, оқушылар өз бетімен орындауы
|
Уақыты
|
Кезең дері
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
5 минут
|
Ұйым
дастыру
|
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы. Үш перпендикуляр туралы теорема тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:
- кеңістіктегі перпендикуляр, көлбеу және көлбеудің проекциясы анықтамаларын білу;
Ұйымдастыру кезеңі.
Үй жұмысын тексеру.
|
Амандасады.
Үй жұмысын айтады.
Сұрақтарға жауап береді
|
|
Оқулық
|
10 мин
|
Сабақ тың ортасы
Негізгі бөлім
Тақырып
ты ашу
|
Миға шабуыл.
Мына сурет сіздерге қандай фигураларды, ұғымдарды естеріңізге түсіріп тұр?
«Ашық микрофон» әдісі арқылы оқушылар өз ойларымен бөліседі.
Бағалау.Жауаптарының құндылықтарына байланысты марапат сөздер айтып ынталандырамын.
М: Б. э. д. І ғасырда өмір сүрген грек ғалымы Фалес пирамиданың биіктігін тауып беріп, өзгелерді таң қалдырған. Ол «Мына таяқшаның көлеңкесі биіктігіне тең болғанда, пирамиданың биіктігі көлеңкесіне тең болады» деп шешкен.
(Перпендикуляр, көлбеу, үшбұрыш)
Олай болса бүгінгі біздің сабағымыздың тақырыбы:«Перпендикуляр және көлбеу, көлбеу проекциясы».
І топ Жазықтықта
АВ┴ а
АС-көлбеу
В-перпендикулярдың табаны
С-көлбеудің табаны
ВС- көлбеудің проекциясы
АВС- тікбұрышты
ІІ топ Кеңістікте
АВ┴ α
АС-көлбеу
В-перпендикулярдың табаны
С-көлбеудің табаны
ВС- көлбеудің проекциясы
АВС- тікбұрышты
«Түсініп ал» әдісі
1.Берілген нүктеден жазықтыққа түсірілген перпендикуляр деп осы нүктеден жазықтыққа жүргізілген перпендикулярдың осы нүкте мен жазықтық арасындағы кесіндісін айтады
2. Перпендикулярдың жазықтықтағы ұшы перпендикулярдың табаны деп аталады.
3. Нүктеден жазықтыққа жүргізілген көлбеу деп бір ұшы жазықтықта жатқан, жазықтыққа перпендикуляр емес түзу кесіндісін айтады.
4. Көлбеудің жазықтықтағы ұшы көлбеудің табаны деп аталады.
5. Перпендикуляр мен көлбеудің табандарын қосатын кесінді көлбеудің осы жазықтықтағы проекциясы деп аталады.
|
Қажетті анықтамаларды жазып, сызбаларды сызады.
|
Дұрыс жауапқа сәйкес тексереді.
«Екі жұлдыз бір ұсыныс»
Дескриптор:
-Көлбеуді анықтайды
-Көлбеудің табанын табады
-Перпендикулярды анықтайды
-Перпендикуляр дың табанын табады
-Көлбеудің проекциясын анықтайды
|
Тақырып бойыншы ресурстарды қарап, танысады
|
25
минут
|
Бекіту тапсырмасы
|
Есеп шығару
№1.
А нүктесінен α жазықтығына АС перпендикуляр және АВ көлбеу жүргізілген. СВ– көлбеудің проекциясы.
а) АВ = 5 см, АС = 4 см болса, СВ –ны;
ә) ВС = 6 дм, АС = 8 дм болса, АВ -ны;
б) АВ = 16 см, ВС= 4 см болса, АС–ны табыңдар.
№2. Нүктеден жазықтыққа 10 см және 17 см-ге тең екі көлбеу жүргізілген. Осы көлбеулердің проекцияларының айырмасы 9 см-ге тең. Көлбеудің проекцияларын табыңдар.
№3.Нүктеден жазықтыққа екі көлбеу жүргізілген. Олардың біреуі екіншісінен 26 см-ге артық, көлбеулердің проекциясы 12 см және 40 см-ге тең. көлбеулердің ұзындықтарын табыңдар.
|


title: «Сәйкестендір!» Жеке жұмыс - Сабақтың тақырыбы: Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы. Үш перпендикуляр туралы теорема Оқу мақсаты

text:
10.3.1 - үш перпендикуляр туралы теореманы білу және оны есептер шығаруда қолдану;
Бағалау критериі:
- кеңістіктегі перпендикуляр, көлбеу және көлбеу проекциясының анықтамасын біледі және кескінін сала алады.
Саралап оқыту тапсырмалары
Ұжымдық жұмыс Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Сабақ мақсаты мен бағалау критерийлерін таныстыру;
Бейнероликті қолдана отырып, бекіту тапсырмаларын орындату
Бірлескен жұмыс (1,2,3 тапсырма) Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
Бекітуге арналғантапсырмаларды орындату;
Тапсырмалардың жауаптарын жазу.
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Кеңістіктегі арақашықтықтар тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз: - үш перпендикуляр туралы теореманы білу және оны есептер шығаруда қолдану
Ұйымдастыру кезеңі. Үй жұмысын тексеру.
Амандасады.
Үй жұмысын айтады.
Сұрақтарға жауап береді
Оқулық
10 мин
Сабақ тың ортасы
Негізгі бөлім
Тақырып
ты ашу
Миға шабуыл: 1.Берілген суретте неше тікбұрышты үшбұрыш бар екенін анықта.
.
2. Берілген суреттен перпендикуляр түзулерді анықта
3. Суреттегі түзулер .... перпендикуляр орналасқан ба?
Себебін түсіндіріңіз.
Мағынаны ашу. №1 Үш перендикуляр туралы теорема
№2 Кері теорема
№3 мысал келтіріп, түсіндіру
Дескриптор: -Көлбеуді анықтайды
-Көлбеудің табанын табады
-Перпендикулярды анықтайды
-Перпендикуляр дың табанын табады
-Көлбеудің проекциясын анықтайды.
«Екі жұлдыз бір ұсыныс»
Тақырып бойыншы ресурстарды қарап, танысады
25
минут
Бекіту тапсырмасы
Есеп шығару
№1.ABCD квадратының A төбесінен оның жазықтығына қатысты AK перпендикуляры тұрғызылған. BC KB-ға перпендикуляр екенін дәлелде.
№2. ABCD тікбұрышының төбесінен оның жазықтығына қатысты AK перпендикуляры тұрғызылған. Kнүктесінен басқа төбелерге дейінгі арақашықтық 6 см, 7 см, 9 см-ге тең. AK перпендикулярының ұзындығын тап.
№3. 𝑀𝐵𝐸 (∠𝐵 = 90°) тікбұрышты үшбұрышы 𝛼 жазықтығында жатыр. 𝑀𝐵 = 9 см, ал 𝑀𝐸 = 15 см. Осы жазықтыққа ұзындығы 5 см болатын 𝐶𝐵 перпендикуляры жүргізілген. 𝐶 нүктесінен үшбұрыштың 𝑀𝐸 қабырғасына дейінгі қашықтықты тап.
Өз бетімен жұмыс.
Оқулықтан №15.1, №15.4.
Дескриптор: -перпендикуляр тұрғызады;
- үш перпендикуляр туралы теореманы қолданады;
- перпендикуляр дың ұзындығын табады.
Дескриптор: СВ перпенди кулярын тұрғызады;
- 𝐶 нүктесінен үшбұрыштың 𝑀𝐸 қабырғасына дейінгі қашықтықты табады.
Интернет ресурстары
Оқулық
5 минут
Бүгінгі сабақта: - үш перпендикуляр туралы теореманы білу және оны есептер шығаруда қолдана алады.
Рефлексия. «БББ» кecтeci
Бiлeмiн
Бiлдiм
Бiлгiм кeлeдi
Үйге тапсырма. №15.2.
Тақырыпты меңгергенін анықтау
Оқушылар рефлексия жасайды:
Кері байланыс
Оқулық
Сабақ жоспары Бекітемін:
Мұғалімнің аты-жөні:
Пән/Сынып:
10 сынып, геометрия, ЖМБ
Күні:
Тарау немесе бөлім атауы:
10.2А Кеңістіктегі перпендикулярлық
Сабақтың тақырыбы:
Кеңістіктегі арақашықтықтар
Оқу мақсаты:
10.3.1 - үш перпендикуляр туралы теореманы білу және оны есептер шығаруда қолдану;
Бағалау критериі:
- кеңістіктегі перпендикуляр, көлбеу және көлбеу проекциясының анықтамасын біледі және кескінін сала алады.
Саралап оқыту тапсырмалары
Ұжымдық жұмыс Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Сабақ мақсаты мен бағалау критерийлерін таныстыру;
Бейнероликті қолдана отырып, бекіту тапсырмаларын орындату
Бірлескен жұмыс (1,2,3 тапсырма) Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
Бекітуге арналғантапсырмаларды орындату;
Тапсырмалардың жауаптарын жазу.
Жеке жұмыс Тапсырманы ұсыну, оқушылар өз бетімен орындауы
Уақыты
Кезең дері
Педагогтің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
5 минут
Ұйым
дастыру
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Кеңістіктегі арақашықтықтар тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз: - үш перпендикуляр туралы теореманы білу және оны есептер шығаруда қолдану
Ұйымдастыру кезеңі. Үй жұмысын тексеру.
Амандасады.
Үй жұмысын айтады.
Сұрақтарға жауап береді
Оқулық
10 мин
Сабақ тың ортасы
Негізгі бөлім
Тақырып
ты ашу
Миға шабуыл: 1.Берілген суретте неше тікбұрышты үшбұрыш бар екенін анықта.
.
2. Берілген суреттен перпендикуляр түзулерді анықта
3. Суреттегі түзулер .... перпендикуляр орналасқан ба?
Себебін түсіндіріңіз.
Мағынаны ашу. №1 Үш перендикуляр туралы теорема
№2 Кері теорема
№3 мысал келтіріп, түсіндіру
Қажетті анықтамаларды жазып, сызбаларды сызады.
Дескриптор: -Көлбеуді анықтайды
-Көлбеудің табанын табады
-Перпендикулярды анықтайды
-Перпендикуляр дың табанын табады
-Көлбеудің проекциясын анықтайды.
«Екі жұлдыз бір ұсыныс»
Тақырып бойыншы ресурстарды қарап, танысады
25
минут
Бекіту тапсырмасы
Есеп шығару
№1. Теңқабырғалы АВС үшбұрышының А төбесі арқылы үшбұрыш жазықтығына ұзындығы 8 см АК перпендикуляры жүргізілген. К нүктесінен ВС қабырғасына жүргізілген КЕ перпендикуляры 11см. Үшбұрыш қабырғасының ұзындығын табыңыз.
№2. ABCD квадратының B төбесінен оның жазықтығына қатысты BM перпендикуляры тұрғызылған. AC MO-ға перпендикуляр екенін дәлелде (O – диагональдардың қиылысу нүктесі).
№ 3 есеп. А нүктесінен α жазықтығына АВ = 9 см көлбеу және АО = 6 см перпендикуляр жүргізілген. Осы жазықтыққа түсірілген көлбеудің проекциясының ұзындығын табыңдар.
Өз бетімен жұмыс. Тест тапсырмалары.
Оқулықтан №15.5, №15.6.
Берілген сызба бойынша есептің шешімін табады
Дескриптор: - сызбасын салады; - перпендикуляр ұғымын қолданады; -үш перпендикуляр туралы теореманы қолданады;
- үшбұрыш қабырғасының ұзындығын табады.


title: Бүгінгі сабақта - Сабақтың тақырыбы: Түзу мен жазықтықтың перпендикулярлығы. Үш перпендикуляр туралы теорема Оқу мақсаты

text:
Ұжымдық жұмыс Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Сабақ мақсаты мен бағалау критерийлерін таныстыру;
Бейнероликті қолдана отырып, бекіту тапсырмаларын орындату
Бірлескен жұмыс (1,2,3 тапсырма) Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
Бекітуге арналғантапсырмаларды орындату;
Тапсырмалардың жауаптарын жазу.
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Кеңістіктегі арақашықтықтар тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз: - үш перпендикуляр туралы теореманы білу және оны есептер шығаруда қолдану
Ұйымдастыру кезеңі. Үй жұмысын тексеру.
Тапсырма 1.
Теңбүйірлі АВС үшбұрышының (АС=AB) А төбесі арқылы үшбұрыш жазықтығына АD перпендикуляры жүргізілген. АВС үшбұрышының АЕ биссектрисасы болса, DВС үшбұрышының теңбүйірлі болатынын дәлелдеңіз.
Тапсырма 2 ABCD квадратының B төбесінен оның жазықтығына қатысты BM перпендикуляры тұрғызылған. AC MO-ға перпендикуляр екенін дәлелде (O – диагональдардың қиылысу нүктесі).
Тапсырма 3. 𝑀𝐵𝐸 (∠𝐵 = 90°) тікбұрышты үшбұрышы 𝛼 жазықтығында жатыр. 𝑀𝐵 = 9 см, ал 𝑀𝐸 = 15 см. Осы жазықтыққа ұзындығы 5 см болатын 𝐶𝐵 перпендикуляры жүргізілген. 𝐶 нүктесінен үшбұрыштың 𝑀𝐸 қабырғасына дейінгі қашықтықты тап.
1. кеңістіктегі түзулер арасындағы бұрыштың анықтамасын біледі; 2. сызбасын дұрыс жасайды; 3. кеңістіктегі түзулер арасындағы бұрышты табады.
Саралап оқыту тапсырмалары
Ұжымдық жұмыс Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Сабақ мақсаты мен бағалау критерийлерін таныстыру;
Бейнероликті қолдана отырып, бекіту тапсырмаларын орындату
Бірлескен жұмыс (1,2,3 тапсырма) Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
Бекітуге арналғантапсырмаларды орындату;
Тапсырмалардың жауаптарын жазу.
Жеке жұмыс Тапсырманы ұсыну, оқушылар өз бетімен орындауы
Уақыты
Кезең дері
Педагогтің әрекеті
Оқушының әрекеті
Бағалау
Ресурстар
5 минут
Ұйым
дастыру
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Кеңістіктегі бұрыштар тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз: - кеңістіктегі екі түзу арасындағы бұрыш анықтамасын білу
Ұйымдастыру кезеңі. Үй жұмысын тексеру.
Амандасады.
Үй жұмысын айтады.
Сұрақтарға жауап береді
Оқулық
10 мин
Сабақ тың ортасы
Негізгі бөлім
Тақырып
ты ашу
"Миға шабуыл" сұрақ-жауап
Түзу мен жазықтықтың орналасуының үш жағдайы:
- Түзу жазықтықта жатады
- Түзу жазықтыққа параллель
- Түзу жазықтыққа перпендикуляр Кеңістіктегі түзулер арасындағы бұрыш 1. Параллель түзулер. Егер кеңістіктегі түзулер параллель болса, онда олардың арасындағы бұрыш 0° тең.
2. Перпендикуляр түзулер. Кеңістіктегі екі түзу перпендикуляр болса, онда олардың арасындағы бұрыш 900 тең.
3. Қиылысатын түзулер. Қиылысатын екі түзудің арасындағы бұрыш деп олар анықтайтын бұрыштардың шама жағынан кішісін айтады.
4. Айқас түзулер Айқас түзулер арасындағы бұрыш деп осы айқас түзулерге параллель қиылысатын түзулер арасындағы бұрышты айтады.
Қажетті анықтамаларды жазып, сызбаларды сызады.
A…D1 бірлік кубы берілген. Түзулердің арасындағы бұрышты табыңыз. а) A1C1 және B1D1; Жауабы: 90o. б) AA1және BC; Жауабы: 90o. в) AB1 және CD1; Жауабы: 90o. г) AA1және BC1. Жауабы: 45o.
«Екі жұлдыз бір ұсыныс»
Тақырып бойыншы ресурстарды қарап, танысады
25
минут
Бекіту тапсырмасы
Есеп шығару. Ұжымдық жұмыс 1 есеп. ABCDA1B1C1D1кубы берілген. AD1 және BD1 түзулердің арасындағы бұрышты табыңыз.
Шешімі:AD1 || BC1. Онда BDC1 үшбұрышын қарастырайық.
Ізделініп отырған DBC1 бұрышты табайық.
Үшбұрыштың әр қабырғасы квадраттың диагоналі болып табылады. Квадраттар бір-біріне тең болғандықтан олардың диагоналі де тең. Сондықтан, BDC1 үшбұрышы теңқабырғалы үшбұрыш => DBC1=60°
2 есеп. ABCDA1B1C1D1 кубы берілген. K нүктесі– В1 С1қырының ортасы, ал L нүктесі – С1 D1қырының ортасы. AВ1 және KL түзулердің арасындағы бұрышты табыңыз.
Шешімі:A1B1C1D1 квадратына B1D1 диоганалін жүргізейік.KL түзуі B1C1D1үшбұрышының ортасы болғандықтан, KL|| B1C1. Ізделініп отырған AB1C1 бұрышын табайық.Ол үшін AB1C1 үшбұрышын қарастырайық.Бұл үшбұрыш теңқабырғалы, сондықтан AB1C1 =60°
Сөзжұмбақ сұрақтары: Тігінен: Тік бұрыш жасап қиылысатын түзулер
Стерометриядағы негізгі ұғымдардың бірі
Бір жазықтықта жатпайтын және қиылыспайтын түзулер
Берілген бұрышқа қарсы жатқан катеттің іргелес жатқан катетке қатынасы
Тік бұрыштан кіші бұрыш қалай аталады?
Үшбұрыштың екі қабырғасы мен сол екі қабырғаның арасындағы бұрышы бойынша оның үшінші қабырғасын анықтауға арналған теорема.
Өз бетімен жұмыс. 1 топ. ABCDA1B1C1D1 бірлік кубы берілген.
AD және BС1 түзулердің арасындағы бұрышты табыңыз.
Жауабы:45°
2 топ.
ABCDA1B1C1D1 бірлік кубы берілген.
AD және СА1түзулердің арасындағы бұрышты табыңыз. Жауабы:
3 топ. ABCDA1B1C1D1бірлік кубы берілген.
AD1 және А1В түзулердің арасындағы бұрышты табыңыз.
Жауабы: 60° Тест тапсырмалары.
Оқулықтан №16.1, №16.2, №16.4.
Дескриптор: - сызбасын салады; - түзулер арасындағы бұрышты табады.


text:
Мұғалімнің аты-жөні:
|
|
Пән/Сынып:
|
10 сынып, геометрия, ЖМБ
|
Күні:
|
|
Тарау немесе бөлім атауы:
|
10.2А Кеңістіктегі перпендикулярлық
|
Сабақтың тақырыбы:
|
Кеңістіктегі бұрыштар
|
Оқу мақсаты:
|
10.2.10 - айқас түзулер арасындағы бұрыш пен олардың ортақ перпендикулярын сызбада кескіндей алу;
|
Бағалау критериі:
|
1. кеңістіктегі түзулер арасындағы бұрыштың анықтамасын біледі; 2. сызбасын дұрыс жасайды; 3. кеңістіктегі түзулер арасындағы бұрышты табады.
|
Саралап оқыту тапсырмалары
|
Ұжымдық жұмыс
Жаңа тақырыптың түсіндірілуі
Сабақ мақсаты мен бағалау критерийлерін таныстыру;
Бейнероликті қолдана отырып, бекіту тапсырмаларын орындату
|
Бірлескен жұмыс (1,2,3 тапсырма)
Тапсырманы ұсыну және дұрыс жауапты ұсыну арқылы үйрету
Бекітуге арналғантапсырмаларды орындату;
Тапсырмалардың жауаптарын жазу.
|
Жеке жұмыс
Тапсырманы ұсыну, оқушылар өз бетімен орындауы
|
Уақыты
|
Кезең дері
|
Педагогтің әрекеті
|
Оқушының әрекеті
|
Бағалау
|
Ресурстар
|
5 минут
|
Ұйым
дастыру
|
Сәлеметсіздерме!
Бүгін, Кеңістіктегі бұрыштар тақырыбын қарастырамыз
Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:
- айқас түзулер арасындағы бұрыш пен олардың ортақ перпендикулярын сызбада кескіндей алу
Ұйымдастыру кезеңі.
Үй жұмысын тексеру.
|
Амандасады.
Үй жұмысын айтады.
Сұрақтарға жауап береді
|
|
Оқулық
|
10 мин
|
Сабақ тың ортасы
Негізгі бөлім
Тақырып
ты ашу
|
1.Өтілген тақырыптар бойынша сұрақтар.
Кеңістікте қандай түзулерді параллель түзулер деп атайды?
Бір жазықтықта жататын және қиылыспайтын түзулерді параллель түзулер деп атайды.
Параллель түзулердің қандай қасиеттерін білесіңдер?
а) түзуден тысқары орналасқан нүкте арқылы осы түзуге параллель болатын жалғыз ғана түзу өтеді
ә) екеуі де үшінші бір түзуге параллель болатын түзулер өзара параллель болады.
Қандай түзулерді айқас түзулер деп атайды?
Қиылыспайтын және бір жазықтықта жатпайтын түзулер
Кеңістіктегі түзулер арасындағы бұрыш
1. Параллель түзулер. Егер кеңістіктегі түзулер параллель болса, онда олардың арасындағы бұрыш 0° тең.
2. Перпендикуляр түзулер. Кеңістіктегі екі түзу перпендикуляр болса, онда олардың арасындағы бұрыш 900 тең.
3. Қиылысатын түзулер. Қиылысатын екі түзудің арасындағы бұрыш деп олар анықтайтын бұрыштардың шама жағынан кішісін айтады.
4. Айқас түзулер
Айқас түзулер арасындағы бұрыш деп осы айқас түзулерге параллель қиылысатын түзулер арасындағы бұрышты айтады.
|
Қажетті анықтамаларды жазып, сызбаларды сызады.
Достарыңызбен бөлісу: |