title: Психомоторные методы психодиагностики

text:
Глава 16. ПСИХОМОТОРНЫЕ МЕТОДЫ ПСИХОДИАГНОСТИКИ Это группа методов, направленных на измерение уровней развития двигательных способностей и умений. Методики стандартизированы, что в совокупности с их функцией определяет их как тестовые методики. Поскольку психомоторика есть объективизация в движениях любых психических явлений, постольку в принципе по результатам психомоторных испытаний можно судить не только о двигательной сфере человеческой психики, но и о других ее сферах (аффективной, сенсорно-перцептивной, интеллектуальной, волевой), а также о свойствах нервной системы и качествах личности. На подобную диагностику ориентированы некоторые психомоторные методы. Однако главная цель большинства этих испытаний –диагностика двигательного развития человека. Наиболее широко психомоторные методы применяются в диагностике детей, спортсменов и при профориентации и профотборе. Данная группа методов – особо яркий пример условности «жестких» классификаций исследовательских психологических приемов. В соответствии с основной целью психомоторных испытаний они помещаются обычно в группу психодиагностических методов [9]. Однако многие из них по своей процедуре несут явные черты экспериментирования: целенаправленное и строго регламентированное воздействие на объект для выявления связей между независимыми и зависимыми переменными психических явлений [241]. Особенно четко это прослеживается при измерении различных сенсомоторных реакций, что дает основание поместить соответствующие методы в разряд лабораторного эксперимента. Тем не менее ниже приведем примеры наиболее известных методов исследования психомоторики, характерных для-психодиагностики и с преобладанием черт тестирования, а не эксперимента.
16.1. Методы исследования свойств нервной системы Множество существующих специальных методов изучения свойств нервной системы (НС), разработанных главным образом в физиологии, требуют значительных трудозатрат и сложного оборудования. Это побуждает исследователей к поиску более простых в использовании, но не менее надежных методов. Один из путей такого поиска – использование психомоторных показателей как коррелятов нейрофизиологических показателей деятельности нервной системы человека. И такие методы предложены психологами и психофизиологами. Значительная часть из них использует показатели времени реакции. Среди них такие известные, как «Наклон кривой» (В. Д. Небылицын) и ее модификации (Н. М. Пейсахов), рефлексометрический вариант методики «Угашение с подкреплением» (Л. В. Хозак), методика «Внешний тормоз» (В. С. Мерлин) и др. Вместе с тем в науке предложены и методы, апеллирующие при изучении нервной системы не ко времени реакции, а к другим временным и пространственным характеристикам движений. Это наиболее «компактные» и простые в употреблении методы. Причем их исполнение, в отличие от остальных методов, может проводиться как в аппаратурном, так и в безаппаратурном (графическом) варианте.
Именно эти экспресс-методы и приведем в качестве примера. Они предложены в 1972 г. Е. П. Ильиным (наиболее полную их публикацию см. в [139]) и предназначены для измерения силы НС и уравновешенности и подвижности нервных процессов.
Теппинг-тест (англ. tap – 'легкий стук', 'удар') предназначен для диагностики силы НС через ее выносливость. Сила нервных процессов выступает показателем работоспособности, выносливости нервных клеток и НС в целом. Сильная НС выдерживает большую по величине и длительности нагрузку, чем слабая. Суть опыта состоит в прослеживании динамики предельного темпа движений. В данной методике это максимально быстрые движения руки типа работы с телеграфным ключом. Движения могут регистрироваться как с помощью различных технических приспособлений (например, аппаратурного комплекса «СЧС» [253, 402]), так и элементарно через количество следов (точек), оставленных зажатым в руке карандашом.
Сравнение числа движений, совершенных в каждые 5 сек на протяжении 30 сек работы, дает материал для заключения о силе НС. Для наглядности обычно вычерчиваются соответствующие графики. Так, нарастание темпа в первые 10-15 сек с последующим спадом до или ниже исходного (в первые 5 сек) уровня говорит о сильной НС. На графиках это отражается выпуклой кривой. Быстрый спад темпа (после первых 5 сек) и невозможность его возврата к исходному уровню указывает на слабую НС. Графики – нисходящие. Поддержание равномерного темпа все 30 сек с возможными небольшими отклонениями от начального показателя сопоставляется со средней силой НС (ровный тип графиков). Дифференцируется и промежуточный тип: среднеслабая НС. Для него характерны два варианта динамики: либо равномерность темпа на первых этапах (10-15 сек) и спад в дальнейшем, либо спад с самого начала, но кратковременный подъем в конце работы (вогнутая кривая) до исходного уровня.
Кинематометрическая методика позволяет определить уравновешенность и подвижность нервных процессов.
Определение уравновешенности НС. Уравновешенность – это соотношение возбудительных
итормозных нервных процессов. Методика базируется на известном факте, что в отсутствие зрительного контроля за своими движениями человек с преобладанием возбудительных процессов воспроизводит заданную (и сохраняемую в двигательной памяти) амплитуду движения с преувеличением (переводом), а в случае преобладания тормозных нервных процессов – с приуменьшением (недоводом). Предусматривается воспроизведение малых и больших амплитуд. Используется специальное приспособление – кинематометр, где амплитуда задается в градусной системе. Малые движения – до 20°, большие – более 55°. Повышение малых и больших амплитуд одновременно диагносцируется как преобладание возбуждения, недовод в обоих случаях сигнализирует о преобладании торможения, а превышение одних (обычно малых)
иуменьшение других (обычно больших) сопоставляется с уравновешенностью.
Определение подвижности НС. Подвижность – это способность НС быстро реагировать на изменение среды путем поочередной смены процессов возбуждения и торможения. Диагноз о скорости этой смены ставится на основании легкости или трудности развития противоположного процесса. Методика использует известную закономерность: увеличение амплитуды движения вызывает у субъекта возбудительные процессы, а уменьшение – тормозные. Если чередовать в опыте приращение и убавление амплитуд, то реакции торможения и возбуждения станут препятствовать друг другу. Измеряя в этих ситуациях воспроизводимые амплитуды и вычисляя их различия, можно квалифицировать подвижность НС.
Если после прибавления амплитуды разность при убавлении становится меньшей, чем в попытках без предшествовавшего прибавления, то, значит, возбуждение еще не исчезло, так как оно препятствует убавлению амплитуд. Если эта разность увеличилась, то возбуждение сменилось торможением, убавление происходит в облегченных условиях. Если же эта разность не увеличилась и не уменьшилась, а осталась прежней, то, значит, возбуждение успело исчезнуть, а торможение еще не наступило.
Дополнительно с кинематометрической методикой в контексте психологического практикума можно ознакомиться в работах [253, 296, 402].


title: Методы исследования моторики

text:
16.2. Методы исследования моторики Тонометрия – метод измерения мышечного тонуса. Поскольку тонус проявляется в напряженности мышц, постольку в физическом плане мышца, находящаяся в тонусе, обладает определенной твердостью. Чем сильнее тонус, тем тверже мышца и тем больше ее сопротивляемость (как физического тела) внешнему механическому давлению. Именно на этом эффекте и зиждется этот метод. Для измерения сопротивляемости (твердости) мышц используют специальное оборудование, именуемое тонометрами. Один из наиболее простых и удобных в эксплуатации – электротонометр конструкции Ю. М. Уфлянда и О. В. Плотникова. Механическая (и основная) его часть представляет собой систему сопряженных и скользящих друг относительно друга втулок и осевых цилиндров. При нажатии концевой частью этого приспособления на исследуемую мышцу происходит взаимное перемещение втулок и цилиндров, поскольку их торцы в исходном положении не совпадают. Изменение их взаимного положения сказывается на электропоказателях конструкции, что фиксируется .подсоединенным к ней гальванометром. Шкала гальванометра проградуирована в единицах силы давления (кг). Показания гальванометра, таким образом, отражают степень напряжения (твердости) мышцы.
Измерение можно проводить для всех трех случаев проявления мышечного тонуса. «Разность между тонусом покоя и расслабления характеризует степень расслабления, а разность между тонусом напряжения и расслабления характеризует сократительные возможности мышцы» [138, с. 68].
Методика стабилографии. Предназначена для измерения спонтанной (самопроизвольной) двигательной активности (СДА). Значительное распространение стабилографические методики получили при изучении и оценке способностей к удержанию равновесия в различных позах (стоя на одной или двух ногах, сидя). Наиболее проработанной считается методика, предложенная Г. С. Гурфинкелем с соавторами [102]. Мы приводим здесь ее модифицированный вариант, вкратце изложенный в работе [296, с. 190-192].
С помощью специального оборудования в виде кресла с вмонтированными в него тензодатчиками и усилителями биопотенциалов производится регистрация колебаний тела на самописце. По полученной кривой определяются амплитуда (А, мм) и частота (f, Гц) колебаний, а также длина огибающей (L, см) за экспериментальный период (обычно 30 сек). По средним
значениям амплитуды и частоты вычисляется мощность колебаний (W=Af). Показатели L и W являются энергетическими характеристиками СДА.
Спонтанная двигательная активность очень чувствительна к изменениям функционального состояния нервной системы человека и к информационным условиям его деятельности. Это дает возможность судить о реактивности человеческого организма по динамике СДА при разных физических и психических нагрузках. В данной методике измерения производятся при трех условиях нагрузки: полный покой (фон), после нескольких глубоких вдохов и после серии активных приседаний (нагр.). Динамика СДА характеризуется индексом реактивности (ИР), вычисляемым по формуле:
ИР = (f фон - f нагр) / (f фон +f нагр)-100%
Реактивность понимается как отзывчивость на внешние воздействия.
Методики измерения тремора. Чаще всего в целях диагностики функционального состояния и координационных характеристик исследуют тремор рук. Оборудование и процедура измерения имеют множество модификаций.
При измерении статического тремора наибольшее распространение получили методики, использующие тремометр Мёде в разных модификациях. С середины 60-х годов прошлого века в Ленинградском университете (ныне СПбГУ) в лаборатории комплексных исследований для изучения двигательных координации стал применяться тремометр в виде горизонтально расположенной пластины с небольшими отверстиями (от 2 до 9 мм в диаметре). В эти отверстия последовательно от меньшего к большему вводится стержень диаметром < 2 мм, удерживаемый испытуемым определенное время с инструкцией не допускать касаний стержнем краев отверстий. Регистрируется число касаний в каждом отверстии, что косвенно дает информацию и об амплитуде колебаний через учет диаметров отверстий. Число колебаний можно перевести в частоту, но помня, что регистрации подлежали не все отклонения, а только те, амплитуда которых превышала диаметр отверстий. Обычно вначале (установочный тремор) амплитуда составляет 2,0-2,5 мм, а после врабатывания (основной тремор) достигает 3,0-3,5 мм. При вынесении диагноза полученные индивидуальные данные сравниваются со среднестатистическими данными соответствующей выборки. Этот элемент является неотъемлемой частью тестовых методик, к которым, как уже говорилось, можно причислить и большинство психомоторных испытаний.
При исследовании динамического тремора используют лабиринт дорожек (например, выпиленных на пластине), по которому испытуемый как можно быстрее ведет стержень, стараясь не касаться стенок дорожки. Здесь регистрируется число касаний стенок лабиринта и время его прохождения.
Диагностике подлежат уровни эмоциональной возбудимости и координации движений. Первое оценивается по количеству (а лучше, по частоте) колебаний установочного тремора. Второе – по частоте основного статического тремора, максимальной амплитуде среднего статического тремора, точности и скорости динамического тремора. Разность количества колебаний (или частот) установочного и основного треморов рассматривается как показатель подавления тремора, по которому можно судить о способности испытуемого произвольно управлять своими движениями.
Сопоставление данных для правой и левой рук позволяет судить о степени энергетического и координационного преобладания одного из полушарий головного мозга (билатеральная асимметрия). Обычно для этого вычисляется коэффициент асимметрии по формуле:
КА = (f пр - f л) / (f пр + f л)-100%,
где f – частота колебаний тремора (как статического, так и динамического) в Гц.
Если интерес представляет влияние на тремор различных дополнительных факторов, то данные испытания следует провести для ситуаций с присутствием и в отсутствие этих факторов. К таким факторам можно отнести физические нагрузки, фармакологические воздействия, психологический стресс и т. д. Для оценки влияния этих факторов вычисляется соответствующий индекс реактивности (ИР) по формуле, аналогичной для спонтанной двигательной активности.
Понятно, что данные измерения тремора, в свою очередь, могут служить показателями
физиологических^ психологических состояний, обусловленных действием тех или иныхдополнительных факторов. К основным двигательным качествам человека относятся сила, быстрота, координированность, ловкость и выносливость. Это интегральные психомоторные характеристики человека, которые не следует путать с характеристиками самих движений (отдельных единичных двигательных актов или их комплексов): сила, скорость, точность, модальность (вид), координированность, темп, ритм. Охватить в беглом обзоре всю совокупность способов измерения отдельных двигательных качеств человека невозможно. Ограничимся
кратким освещением только одного вида подобных методик – динамометрией.


Динамометрия при измерении мышечной силы. Динамометрия (от греч. dinamis – 'сила') – это измерение силы различных мыщц. Под силой понимается предельный уровень физического напряжения (усилия), развиваемого той или иной мышцей, группой мышц, органом или организмом в целом. В психофизиологических исследованиях измеряют силу рук, ног, пальцев, спины и т. д.
Чаще всего обращаются к измерению силы кистей рук и становой силы (сила разгибателей туловища), которые рассматривают как показатели уровня общего физического развития человека. Полученные при тестировании результаты сопоставляют со среднестатистическими данными соответствующих выборок.
Вметодике могут использоваться любые динамометры, в частности ручной пружинный динамометр Колена и становой динамометр аналогичной конструкции. При измерениях необходимо соблюдать постоянство позы испытуемого. Как и при измерении тремора, здесь возможно выявление билатеральной асимметрии (для кистевой силы) и определение влияния физических нагрузок на показатели силы путем вычисления соответствующих коэффициентов асимметрии КА и индексов реактивности ИР.
Динамометрия при измерении мышечной выносливости. Мышечная выносливость – это способность к поддержанию заданного уровня двигательных характеристик (силы, скорости, точности, модальности, координированности, темпа, ритма) при длительном или многократном исполнении движений. При длительном исполнении какого-либо движения говорят о
статической выносливости, при многократном – о динамической выносливости. Исследование статической выносливости представляет особый интерес, поскольку она присутствует во всякой мышечной деятельности и играет в ней довольно значительную роль. Поэтому в качестве примера приведем измерение именно этого вида выносливости. Она определяется длительностью поддержания заданной силы. Вбольшинстве подобных методик измеряется выносливость кистевых мышц. Обычно заданный уровень силы равен 1/2 (иногда 1/3) максимальной силы. При совмещении с предыдущими опытами по измерению силы максимальный уровень уже известен. На кистевом динамометре устанавливается ограничитель на соответствующей отметке. Удержание заданного усилия даже в течение одного интервала времени достигается разной энергетической ценой, т. е. обеспечивается разными видами психофизиологической активности. Поэтому в дополнение к показателю длительности полезно добавить какой-либо показатель психофизиологической активности. Одним из таких показателей может быть частота тремора. Ее можно зарегистрировать с помощью подключенных к ручному динамометру счетчика импульсов и самописца.
Полученные данные сравниваются со стандартными (средними по выборке), на основании чего и делаются диагностические выводы. По статической выносливости можно судить о волевых качествах человека. Подробнее с динамометрией можно ознакомиться в работах [138, 296].
* * *
В первой трети XX века широкое распространение имели диагностические комплексы психомоторного развития, нацеленные на комплексное измерение основных психомоторных качеств человека. Под комплексностью разумеется определенная совокупность отдельных качеств человека, подлежащих исследованию и представляющих собой естественные двигательные операции как целостные единицы типичных для человека видов моторной деятельности. В качестве примера подобных способов изучения психомоторики ниже приведем наиболее известные тесты.
Методика Озерецкого предложена в 1923 г. [268]. Ориентирована на диагностику моторного развития, словесной регуляции движений и на выявление отклонений в физическом и психическом развитии детей.
Измерению подлежат следующие двигательные качества: 1) статическая координация; 2) динамическая координация; 3) быстрота; 4) сила; 5) синкенезии (сопровождающие движения), характеризующие степень дифференцированности моторного аппарата.
Каждое качество проверяется соответствующей совокупностью тестов (от 4 до 6): 1) стоять 15 сек с закрытыми глазами на двух ногах, примкнутых одна к другой по продольной линии (носок одной к пятке другой); то же на одной правой и одной левой ноге; то же на цыпочках при различных положениях туловища; 2) прыжки на правой и левой ногах; прочерчивание непрерывной линии по эталонному лабиринту правой и левой руками; вырезание нарисованного круга; прочерчивание прямых линий; прыжки в высоту с места; 3) укладывание монет в
специальную коробку поочередно каждой рукой и одновременно обеими; прочерчивание вертикальных линий; раскладывание спичек по сторонам квадрата; прокалывание нанесенных на бумагу кружков (бланк пробы внимания Россолимо); нанесение карандашом точек на бумагу; 4) сгибание, разгибание и разрыв различных предметов (пластинки, скрепки, веревки); 5) мимические движения и кистевые жесты.
Все процедуры стандартизированы. Полное обследование занимает 45-60 мин. По суммарному результату в соответствии с нормативными таблицами определяется возрастной уровень развития. Нормы установлены на материале обследования 1,2 тыс. детей (в том числе и с умственными отклонениями). Имеются возрастные нормы и по каждому качеству в отдельности. Нормы прошкалированы для шести возрастных групп: 4-6, 7–8, 9–10, 11-12, 13-14, 15-16 лет. Методика применима и для индивидуального, и для группового обследования. Широко используется в практике психологов, врачей, педагогов в целях диагностики и отбора как в нашей стране, так и за рубежом. В 1955 г. была модифицирована Линкольном и получила наименование «шкала моторного развития Линкольна–Озерецкого».
Методика Брейса. Тестовая батарея, по основным принципам сходная с методикой Озерецкого. Разработана в 1927 г. профессором физвоспитания Техасского университета (США) Д. Брей-сом(см. [350, с. 17-18]). Измерению подлежат: 1) ловкость; 2) гибкость; 3) сила; 4) координированность; 5) способность сохранять равновесие.
Здесь не совсем удачно в общую систему моторных качеств вписаны второй и пятый параметры. Гибкость – это не столько двигательное качество человека, сколько физиолого- механичес-кое свойство его двигательного аппарата, заключающееся в эластичности мыщц и связок и в подвижности суставов. Но это качество явно способствует свободному и плавному исполнению широкоамплитудных движений, что дает право соотнести гибкость с таким психомоторным свойством, как пластичность. Что касается сохранения равновесия то, повидимому, его следует соотнести со статической координацией, поскольку поддержание равновесия связано с сохранением позы на базе учета двигательным анализатором кинестетических и вестибулярных ощущений.
При отборе тестовых заданий Брейс исходил из следующих принципов: преимущественная направленность на врожденные качества моторики, а не на приобретенные двигательные навыки; моделирование сложных двигательных комплексов, а не отдельных движений; доступность для массового использования. В основном это ходьба, приседания, прыжки и т. п. движения. Методика применима для детей в возрасте от 10 до 16 лет и для взрослых до 45 лет. Шкалы стандартизированы на выборке 155 человек (детей и взрослых). Тесты допускают и индивидуальное, и групповое обследование.
Методика разработана в двух вариантах – 20 и 30 тестов. Время обследования не превышает 40 мин.
Метрическая шкала для исследования моторной одаренности у детей и подростков от 4 до 16 лет. Методика реализует те же идеи, что и предыдущие методики. Разработана недавно в С.-Петербургском государственном университете коллективом авторов [295, с. 36–65]. По сравнению с методикой Озерецкого, во-первых, видоизменен набор двигательных заданий, вовторых, выведены более современные стандарты возрастных требований к психомоторному развитию, в-третьих, возрастные градации более дифференцированы (вплоть до интервалов в один год). Для группового проведения испытаний разработаны варианты «Шкалы» с разными по числу и содержанию наборами заданий для разных возрастных групп. Психомоторика, выступая объективизатором внутренней жизни человека, вместе с тем является наилучшим индикатором его физического состояния. Поэтому данные психомоторной диагностики очень важны в детском возрасте, особенно в первые месяцы и годы жизни человека, когда закладываются основы его физического и психического здоровья. С этой целью разработано значительное число специальных приемов, среди которых видное место занимают так называемые


|
шкалы психомоторного развития в раннем детстве
|
бет | 4/4 | Дата | 01.04.2023 | өлшемі | 28,28 Kb. | | #78164 |
| Байланысты: Психомоторикашкалы психомоторного развития в раннем детстве. Методики предназначены для обследования детей в возрасте до 2,5 лет. Это предопределяет и их особенности. Во-первых, невозможность в большинстве случаев дать инструкцию. Во-вторых, сильная отвлекаемость и отсутствие или слабость произвольной регуляции у маленьких детей. В-третьих, относительная элементарность их возможных движений. Из всего этого вытекает основной метод – наблюдение за естественным моторным поведением ребенка. Для новорожденных и младенцев это: способность сидеть, ползать, держать голову, манипулировать предметами, следить глазами, хватательные движения. Дети постарше – плюс к этому перечню: ходьба, бег, первые артикуляционные движения. В более старшем возрасте можно давать несложные задания, связанные обычно с игровой обстановкой. Например, оперирование игрушками, кубиками и т. д.
Достарыңызбен бөлісу: |
|
|


title: Психопатия (возбудимая)

text:
Психопатия – состояние, которое отличается качественно от других психических заболеваний. Психопатия в медицине именуется как антисоциальное расстройство личности или врожденная аномалия характера, препятствующая адаптации в социуме. У мужчин данная аномалия характера встречается гораздо чаще, чем у женской части населения Земли.
Симптомы
Проявления психопатии могут уже начаться в подростковом возрасте. К симптомам данной аномалии относятся: равнодушие и бессердечие к другим людям, безответственность, пренебрежение социальными нормами, правилами общества и обязанностями, неумение строить отношения со сверстниками, поддерживать их, неспособность преодолевать препятствия, переживать спокойно и деятельно неудачи, агрессия, иногда и насилие.
Так же к симптомам психопатии можно отнести такие черты характера, как конфликтность, излишняя рискованность, отсутствие чувства безопасности, не ощущение чувства вины за причинение людям вреда, воровство, и прочие.
Возбудимая (эксплозивная) психопатия – своеобразное «искривление» характера, проявляющееся внезапными взрывами агрессии, приступами злобной тоски и потребностью конфликтовать с окружающими, не учитывая разрушительные последствия таких конфликтов. Является одной из самых распространенных психопатий. Пациентов, страдающих возбудимой психопатией нельзя рассматривать, как психически больных, однако их поведение устойчиво отклоняется от нормы, что затрудняет создание прочных семейных отношений, трудовую и социальную адаптацию.
Возбудимая (эксплозивная) психопатия – своеобразное «искривление» характера, проявляющееся внезапными взрывами агрессии, приступами злобной тоски и потребностью конфликтовать с окружающими, не учитывая разрушительные последствия таких конфликтов. Является одной из самых распространенных психопатий. Пациентов, страдающих возбудимой психопатией нельзя рассматривать, как психически больных, однако их поведение устойчиво отклоняется от нормы, что затрудняет создание прочных семейных отношений, трудовую и социальную адаптацию.
Основной целью лечения является достижение устойчивой компенсации. Акцент делается на воспитание, поддержку и обучение при личных и социальных контактах, выбор профессии с учетом индивидуальных способностей и личностных особенностей. При благоприятном течении жизни черты психопатии сглаживаются. При серьезных стрессах наступает декомпенсация, психопатические проявления становятся более яркими. Лечение возбудимой психопатии осуществляют специалисты в области психиатрии и психотерапии.
Возбудимость у мужчин и женщин
Возбудимый. Самый опасный вид психопатии. Возбудимые мужчины-психопаты отличаются повышенной раздражительностью, приступами ярости и склонны к агрессии. Во время «приступов» теряют контроль над собой и могут нанести увечья окружающим людям. Нередко склонны к азартным играм, пьянству и другим зависимостям. Связываться (или тем более жить) с возбудимыми психопатами просто опасно.
Возбудимая – антипод астенички: она упряма и несговорчива, может до хрипоты спорить, отстаивая свое мнение. Нередко они скандальны и несговорчивы. При этом они неплохие работники, не лишенные творчества и ответственности за порученное дело.
Причины развития возбудимой психопатии
Причиной развития возбудимой психопатии являются врожденные или приобретенные в раннем возрасте особенности нервной системы в сочетании с неблагоприятными внешними воздействиями. Если основным пусковым фактором становятся конституциональные особенности пациента, психопатию называют ядерной. Если психопатические черты больного формируются под влиянием неблагоприятных психогенных воздействий, говорят о патохарактериологическом развитии личности или краевой психопатии.
Симптомы возбудимой психопатии Основным симптомом возбудимой психопатии являются повторяющиеся вспышки неконтролируемого гнева, не соответствующие обстоятельствам. Спровоцировать очередной приступ ярости может любое незначительное событие: неправильно приготовленный (с точки зрения больного) и не вовремя поданный завтрак, плохая оценка ребенка, небольшой конфликт в очереди или в транспорте, несогласие руководства с позицией пациента в каком-то профессиональном вопросе и т. д. Обычно удается установить связь между поведением окружающих и вспышкой гнева, однако в некоторых случаях приступы могут возникать спонтанно, без всяких внешних причин.
Лечение возбудимой психопатии
Несмотря на широкую распространенность психопатий, лишь незначительная часть больных обращается за профессиональной помощью к психиатрам, находясь в состоянии компенсации. Намного чаще пациенты попадают к врачу на стадии декомпенсации, при возникновении осложнений: токсикомании, наркомании, алкоголизма, острых психотических эпизодов, депрессивных расстройств и т. д. После устранения острой симптоматики большинство больных перестает посещать психиатра, и врач попросту не успевает хоть сколько-нибудь скорректировать психопатические нарушения.


title: Психопатология

text:
Байланысты: Қарым-қатынас кезіндегі әлеуметтік-психологиялық әсер ету амалдарына талдау
Қарым-қатынас кезіндегі әлеуметтік-психологиялық әсер ету амалдарына талдау .
Топ:РЭТ 149
Орындаған:
Қалмаханбет Әлихан
Кіріспе
Қарым-қатынастағы әлеуметтік-психологиялық әсер
Анықтамасы:
Әлеуметтік-психологиялық әсер - қарым-қатынаста белгілі бір жауап, мінез-құлық немесе пікір қалыптастыру үшін қолданылатын әдістер мен стратегиялардың жиынтығы.
Мағынасы:
Ол күнделікті қарым-қатынаста, өзара әрекеттесуде, шешім қабылдауда және қарым-қатынасты қалыптастыруда негізгі рөл атқарады.
Жұмыстың мақсаты:
Әлеуметтік-психологиялық әсер ету әдістерін талдау, олардың қарым-қатынасқа әсерін анықтау және осы құралдарды қалай тиімді пайдалану керектігін түсіну. ---
Әсер етудің бейвербалды әдістері
Анықтамасы:
Бейвербалды әдістер ым-ишара, мимика, интонация және басқа вербалды емес өрнектерді қамтитын қарым-қатынаста негізгі рөл атқарады.
Қарым-қатынастағы рөлі:
Қабылдауды қалыптастыру:
Бейвербалды құралдар әңгімелесушінің қабылдауына, тіпті сөз алмасуға дейін де үлкен әсер етеді.
Тиімді қолдану:
Сөздерді мимикамен және ым-ишарамен үйлестіру:
Вербалды емес және сөздік құралдар үйлесімді үйлессе, хабардың әсерін күшейтеді.
Негізгі аспектілер:
Вербалды емес адалдық:
Шынайы сезімдер мен ниеттерді анықтау үшін бейвербалды белгілерді зерттеу.
Сенім проекциясы:
Вербалды емес әдістер арқылы қарым-қатынас кезінде сенім атмосферасын қалай құруға болады.
Мысалдар:
Параллельді қимылдар мен мимика: Олар айтылған нәрсенің күшін қалай баса алады.
Слайдты қорытындылау:
Бейвербалды әдістерді түсіну және белсенді қолдану қарым-қатынас процесінде өзара әрекеттесудің тереңірек және тиімді болуына ықпал етеді.
Әсер етудің сөздік әдістері
Анықтамасы:
Сөздік әдістер – әңгімелесушіге әсер ету үшін сөздерді, сөз тіркестерін және сөйлеу тәсілдерін таңдау.
Маңыздылығын атап өту:
Эмоционалды сөздерді пайдалана отырып, негізгі ойларды бөліп көрсету. Хабарды құрылымдау: Қаншалықты жақсы риторика әсерді арттырып, түсінуді жақсарта алады. Тыңдаушыларға бейімделу: Нақты аудиторияға түсінікті тілді қолдану.
Негізгі аспектілер:
Дауыс үні және интонация: Дауысыңызды өзгерту хабарламаны қабылдауға әсер етуі мүмкін.
Эмоционалдық қарқындылық: Эмоцияларды беру ауызша әсер ету әсерін қалай күшейте алады.
Мысалдар:
Сендіруші мәлімдемелер: Сәтті науқандарды және олардың ауызша стратегияларын талдау.
Слайдты қорытындылау: Сөздік әдістер саналы түрде қолдануды қажет ететін әсер етудің күшті құралы.
Бір-бірін түсіну
Бұл не?
Жақсырақ сөйлесудің психологиялық айлалары.
Бұл не үшін маңызды?
Бір-біріңізді тыңдауға және сезімдерді жақсы түсінуге көмектеседі.
Мысалдар:
Мұқият тыңдаңыз, сөзіңізді бөлмеңіз. Басқаның сезімін түсінетіндігіңізді көрсетіңіз. Назарыңызды көрсету үшін ым мен сөздерді пайдаланыңыз.
Ол неліктен жұмыс істейді?
Қарым-қатынасыңызды жақсартады және қарым-қатынасты жағымды етеді.
Бізге қалай әсер етеді
Бұл не?
Әрқашан айқын түрде емес, бізді ойландыратын немесе бірдеңе жасауға мәжбүр ететін әдістер.
Оларды қалай тануға болады?
Олар әртүрлі айла-амалдарды қолданып бізге әсер етпек болған кезде тануды үйренейік.
Мұнымен қалай күресуге болады?
Өзімізді қорғап, саналы шешім қабылдауды үйренейік.
Мысалы:
Бізде ақпараттың бір бөлігі ғана бар деп елестетіңіз - бұл біздің пікірімізді қалай өзгертуі мүмкін?
Бұл не үшін маңызды? Әсерді тануды үйрену арқылы біз өзімізді жақсырақ қорғай аламыз және ақылдырақ шешімдер қабылдай аламыз.
Әлеуметтік әсер ету әсері
Бұл не?
Біздің мінез-құлық пен сенімімізге топтың әсері.
Зерттеу:
Стэнфорд тәжірибесі:
Билік мойынсұнушылық пен мінез-құлыққа қалай әсер етеді.
Топтың әсері:
Пікірдің өзгеруі:
Көпшіліктің пікірі біздің шешімімізге қалай әсер етуі мүмкін.
Мысалдар:
Әлеуметтік топтармен тәжірибелер: Топтың күші жеке адамның мінез-құлқын қалай өзгерте алады.
Әлеуметтік медиаға әсер ету технологиялары
Бұл не?
Әлеуметтік желілерде біздің мінез-құлқымызға және пікірімізге әсер ету үшін қолданылатын әдістер.
Жарнамалық стратегиялар мен алгоритмдер:
Мазмұнды жекелендіру:
Алгоритмдер әлеуметтік желілерде көретін мазмұнды қалай таңдайды. Бұқаралық ақпарат құралдарының қоғамдық пікірге әсері:
Қоғамдық пікірді қалыптастыру: Жаңалықтар мен үрдістер ұжымдық пікірге қалай әсер ете алады.
Мысалдар:
Мақсатты жарнама: Қызығушылыққа негізделген жарнама біздің таңдауларымызға қалай әсер етуі мүмкін.
Неліктен мұны білу маңызды? Технологияның желілерге қалай әсер ететінін түсіну ойлауды және шешімдерді саналы түрде басқаруға көмектеседі.
Әлеуметтік-психологиялық әсер ету этикасы
Әсер ету шегі:
Не қолайлы?
Ықпал ету мен манипуляция арасындағы анықтама.
Пайдалану кезіндегі жауапкершілік:
Этикалық аспектілер:
Басқа адамдардың құқықтары мен сезімдерін қалай бұзбау керек.
Теңестірілген тәсіл:
Мақсат және құралдар:Мақсат құралдарды қалай негіздейтінін талқылау.
Сәтті және этикалық әсер ету мысалдары:
Жағымды жағдайлар:
Адал және этикалық күйде бола отырып, қалай әсер етуге болады.
Қорытынды: Ықпал ету этикасы ұзақ және жағымды қарым-қатынастарды құруда маңызды рөл атқарады.
Қорытынды
Презентацияның негізгі идеялары:
Қарым-қатынастағы әлеуметтік-психологиялық әсер етудің әртүрлі әдістері талданды. Вербалды емес және вербалды әдістерді, психологиялық әдістерді және манипуляцияларды қарастырады. Әлеуметтік желілердегі әлеуметтік әсер мен технологияның әсерін зерттеді. - Психологиялық әдістерді қолданудағы этикалық мәселелерді талқылады.
Қорытынды:
Бұл әдістерді түсіну басқалармен жақсы қарым-қатынас жасауға көмектеседі. - Тиімді әсер теңгерімді және этикалық көзқарасты талап етеді. - Қазіргі әлемде өз көзқарастары мен шешімдерін саналы түрде басқару маңызды.ық өмірдің барлық салаларында бақыт пен сәттіліктің кілті болып табылады.


Парафрендік синдромда аурулар өздерін құдаймыз,дүние жүзінің қожасымыз, «бәрі менің қолымда» деп алжасады. Көбіне шизофрения ауруында болады.
Жабысқақ синдром. Невроздарда, баяу ағымды шизофренияда кездесетін синдром жабысқақ ойлардан,үрейлерден, әрекеттерден тұрады.
Эмоциялық синдромдар. а) Маникальды синдром депкөтеріңкі кқңіл-күй, жылдам келетін ойлар және сөйлеу мен қозғалыс белсенділігі байқалатын белгілерді айтамыз. Ауру адамдар қоршаған ортада болып жатқан жағдайларға байланыссыз, өте қуанышты сезімде болады.
б) Депрессивті синдром да үш белгіден тұрады:қайғылы көңіл күй, баяу ойлар, сөйлеу мен қозғалыс тежелуі.Аурулар себепсіз қайғырып, зарығып, өздерін- өздері жәбірлейді. Мүлде үндемей немесе қозғалмай қалулары мүмкін (депрессивті ступор).
Бұл жағдайлар маникальді – депрессивті психозда,шизофреннияда кездеседі.
Апатиялық синдром Көбіне шизофренияда, органикалық ми ауруларында кездесетін әлсіздік, селсоқтық, дәрменсіздік белгілерінің қосындысы.
Кататониялық синдромдар. Қозу және кататониялық ступор болып екіге бөлінеді.
Кататониялық қозу кезінде бағытталмаған, мағанасыз сөз және жалпы қозғалыс байқалады.Бір сөзді немесе сөйлемді қайталай беретін жағдайларды – вербигерация дейді.Қасындағылардың айтқаның қайталай беретін жағдай – эхолалия, істеген әрекетін қайталаса – эхопраксия дейміз.Дәрігердің. қоршаған адамдардың айтқанын керсінше жасаса- негативизм белгісі орын алады. Қиқандап, бет әлпетін өзгертіп, кенетен қаша жөнеліп, киімін шешіп тастап, түкіріп, қз нәжісін қзіне жағып, басқалардың көзінше жыныс мүшесін қоздыруы да мүмкін.
Кататониялық ступор көбіне қозудан кейін білінеді. Ауру үндемейді – ( мутизм), бұлшық еттерінің тонусы жоғары болса да, қозғалмайды. Қоршаған ортадағы жағдайларға көңіл аудармай, ыстық, суыққа, қарны ашқанға, ауырғанға, бомба жарылғанға да қарамай бір қалыпты отыра береді
Жатқан орнынан қозғалмай, бір позадан аумаса оны балауыз иімділікті ступор дейді. Сағаттап, тәуліктеп жата (отыра) береді.
Қозғалмау позасын өзгертуге жасалған әрекеттерге қарсылық жасауды – негативтік ступор деп атайды.


Корсаков синдромы (амнестикалық синдром ).
Кейінгі болған оқиғалар естен шығарылып, бұрыңғы уақиғалар есте сақталып қалу жағдайын алғаш жазған С.С Корсаков деген орыс ғалымы. Жақында болған оқиғаларды ұмытып, оның орнына болмаған жағдайларды айтады. Басқаша айтұанда өтірік айтып, оған басқаларды сендіруге тырысуды конфабуляция дейді. Бұл синдром уланғанда, маскүнемдікте, мидың органикалық ауруларында кездеседі.
Астениялық синдром.
Әр түрлі психикалық және соматикалық аурулардан кейін болатын жағдай. Организмнің әлсіреуі жіне психикалық зорығу. Назардың, ойлау қабілетінің нашарлауы, жоғалуы, ашуланшақ, жылауық енжар, селсоқ болып ауру өмірден түңіледі.
Психопатия тәрізді синдромдарда аурудың мінез – құлқының өзгергені, тәртібінің нашарлағаны білінеді.Бұл синдромдар арасында ерекше орынды ақылдың кемістігі алады. Бұл психика нашар дамығандықтан туа пайда болатын немесе психикалық аурулардың нәтижесінен болатын жағдай.
Туа пайда болған ақылдың кемістігінде (олигофрения ) адамда жалпы психика жетілмейді
Жүре пайда болған ақылдың кемістігінде (деменция) кейбір аурулардан кейін мидың органикалық дөрекі зақымдануы орын алады. Аурудың есі төмендеп, жекелік ерекшеліктері жоғалады.
Арнайы психиатрия
Психикалық аурулардың этиологиясы мен патогенезі.
Ауруларлы тудыратын себептерді ішкі және сыртқы деп екіге бөледі.
Ішкі себептерге: сыртқы ортаның қолайсыз әсеріне қарсыласу деңгейі төмендеуі немесе психикалық қорғану жүйесінің нашарлауы, организмнің жағдайы жатады.
Сыртқы себептерге әр түрлі инфекциялар, улану, физикалық және химиялық зақымдану жатады.
Аурудың пайда болуына маскүнемдіктің, нашақорлықтың, уқұмарлықтың, әр түрлі химиялық препараттарды көп әрі жөн-жосықсыз қолдана берудің (әсіресе екіқабат кезде) әсері зор. Нәрестелер үшін босану кезіндегі зақымдану, оттегі жетіспей мидың органикалық өзгеруі өте зиянды.
Ішкі себептер.
Психоздардың пайда болуына психиканы бұзатын жүрек-қан тамырлары,бауыр,бүйрек аурулары,ревматизм, ішкі секреция бездері аурулары себеп болады.
Психикалық аурулар көбіне қарқынды өсу,гормональды қайта құрылу психологиялық өзгерістер болатын жаста пайда болады. Құрсақтағы нәресте және өмірінің бірінші жылының екінші жартысында ми оңай зақымданады.
Бірінші кризистік 2-4 жаста шизофрения,қояншық белгілері пайда болуы мүмкін.
Екінші кризистік жаста (7-8 жас) невротикалық және шекаралық жағдайлар байқалуы мүмкін.
Үшінші дағдарыс (кризис) 11-16 жаста клиникалық ерекшеліктері бар шизофренияға әкелуі мүмкін.
Ал, 50-60 жастан кейін кері дамуға (инволюция) байланысты криз болады.
Қазір белгілі болғандай тұқым қуалайтын аурулардың саны 1,5 мыңнан асты. Соның ішінде психикалық аурулардың алатын орны жоғары. Бір жағынан отбасында тұқым қуалайтын ауруы бар адамдар міндетті түрде психикасы бұзылып ауырмайды. Екінші жағынан тұқым қуалайтын ауруларды зерттеу, олардың мутация арқылы пайда болатының көрсетті. Бұл мутациялар мутагендердің арқасында пайда болады. Мысалы, клеткаларға сәулелердің, химиялық заттардың әсері тиіп өздерінің қалыпты қызметін жояды, өзгереді. Артынан бұл өзгерістер тұқым қуалайды, ауру тудыратын фенотип пайда болады.
Экологиясы нашар аудандарда,мысалы, Семей ядролы аймағында туған балалардың арасында тұқым қуалайтын,соның ішінде психикалық аурулардың саны көп.
Сонымен қатар,сыртқы себептер организмнің тұқым қуалайтын ауруларды тез қабылдауын анықтауға үлкен көмек көрсетеді.
Тұқым қуалағыштық жағдайдың бәрінде де ауру пайда болу міндет емес, тек 3-тен 1-де ауру пайда болып,үштен екісінде ауру дамымайды. Ауру пайда болу үшін сыртқы себептердің жиынтығы қажет. Соңғы мәліметтер бойынша тұқым қуалау себептерінің мәні әсіресе бала кезде зор.
10 жасқа дейінгі шизофрениямен ауырған балалардың жақындарының 51 пайызы осы аурумен зақымданған.
40 жастан кейін ауырғандарда бұл 19 пайызға дейін төмендейді.
Жас ұлғайған сайын тұқым қуалаушылық себептің әсері азайып, ал сыртқы факторлардың әсері жоғарылайды.
Достарыңызбен бөлісу: |


title: Психикалық ауруларды зерттеу тәсілдері

text:
Психикалық ауруларды зерттеу тәсілдері Тексерудің негізгі тәсілі ретінде сол адаммен әңгімелесу және оның жүріс-тұрысын бақылау қолданылады. Оның өмірі мен анамнезімен танысып, ол туралы барлық мәлімет ауру тарихына не емханалық картасына жазылады.
Аурудың туыстары мен оның айналасындағылар туралы, ата-анасы мен жақындарында психикалық аурулар, маскүнемдік, нашақорлық, уқұмарлық,улану, соматикалық аурулар болған-болмағаны туралы деректер қажет. Анасының екіқабат кезіндегі жағдайы мен босануы, аурудың бала кезіндегі физикалық және психикалық дамуы, қандай жаста отыруы,жүруі,сөйлеуі, оқуы ескеріледі.
Бала кезінде және мектеп жасында қандай аурулармен ауруы, зақымдануы, улануы. Жыныстық және отбасылық өмірі, психикалық зақымдануы,соматикалық аурулары. Ми бассүйек зақымдануы, олардың ауырлық деңгейі,зиянды әдеттері. Тұрмыс және материялдық жағдайы толық қамтылуы қажет.
Анамнезімен танысқанда оның алғашқы белгілері, артынан білінген белгілері туралы толық мәлімет керек. Қандай ем қабылдағаны, оның қалай әсер еткені туралы сұрап, ауруханада жатса, қалай емделді, ауруынан жазылды ма, жоқ па, жұмыс істеді ме, оқыды ма - бәрін білуге тырысу керек. Аурудың өзінен алынған деректер жеткіліксіз болғандықтан ол туралы жақын туыстарынан сұрап білген дұрыс.
Аурудың өзінің айтқандары
- субьективтіал, туыстарының айтқандары - обьективті анамнез деп аталады.
Бұлардан басқа ауруды толық соматикалық тексеруден өткізу қажет. Зәр мен қанның жалпы анализі,биохимиясы, жұлын сұйығын зерттеу, бас сүйектің рентгенографиясын, электроэнцефалограммасын (ЭЭГ), реоэнцефалограммасын РЭГ, мидың компьютерлік томографиясын, патанатомиялық зерттеулерін дұрыстап тексеру қажет.
Ауру адамның психикалық жағдайын дәрігер өз сөзімен жазуы керек. Оның сырт пішінін,қозғалып жүріп-тұруын, санасын, сезімін, қабылдауын, ойының бұзылу-бұзылмауын толық жазу қажет.
Тәжірибелік психологиялық тексерулер жеке адам туралы қосымша және құнды мәліметтер береді.
Ауру адамды күту процесінде мейіркештердің ролі өте жоғары. Мейіркештердің өздері тұлға ретінде қалыптасқан болуы керек.
Ауруды сынап мінемей сол қалпында қабылдауы тиіс. Оны түсініп ауруынан жазылып шығуына бар ынтасын салуы қажет. Кейбір жағдайларда ауруларымен қарым-қатынас мүмкін болмайды. Сондықтан оларды «фармокологиялық байлауға» тура келеді,басқаша айтқанда дәрімен қозғалтпай тастау. Кейде басқалардың көмегімен ауруды төсекке байлап тастайтын да кездер болады.
Дисфория, апатия, депрессия жағдайындағы ауруларды көзден таса қалтыруға болмайды,әр түрлі сылтауларменен аурудың қасында болуға тырысу керек.
Күнделікті бақылау дәптеріне:
- жаңа түскен ауруларды,
- қатты бақылауды талап ететін аурулардың жағдайын,
- инсулинді-коматозды ем алушылардың жағдайын,
- мінез-құлқы, тәртібі өзгерген ауруларды,
- психотроп дәрілерін алып жатқан аурулар жағдайын,
- тамақтан бас тартқан ауруларды,
- басқа ауруларға немесе медперсоналға тиісіп күш көрсетпек болған ауруларды жазып отырулары керек.
Ауруларға дауыс көтеріп ұрсып сөйлеу оларды қоздырып, кейде тіпті өзін өзі өлтіруіне алып келуі мүмкін. Мед персонал өздері сөйлескенде орынсыз қатты күлуге, сыбырласуға, ашық-шашық киінуіне болмайды. Палаталардың кілттері кез - келген жерде жатпауын бақылау қажет. Аурулардың қалтасында, жататын орнында,тумбочкаларында кездесетін тесетін, ұратын ауыр заттар болмауын бақылау дұрыс.
Емдеу манипуляциялары кезінде аурулардың дәріні мейіркештің көзінше ішуі қажет. Аурулардың уақытында жуынып-шайынуын,тамақ ішуін,ем алуын, жеке гигиенасын мейіркеш кіші медперсоналдың көмегімен атқаруы тиіс. Таза ауаға шығып, қыдырған кездерінде де аурулар көзден таса қалмаулары керек.
Шығу тегі ерекшеліктеріне байланысты барлық психопатологиялық симптоматика позитивті және негативті болып бөлінеді. Позитивті симптоматика (продуктивті, плюс – симптоматика) психиканың патологиялық өніміне байланысты дамиды. Мұнда галлюцинация, сандырақ, жабысқақтықтар, аса бағалы идеялар және басқа да патологиялық түзілістер жатады. Негативті симптоматикаға (дефицитарлық, минус симптоматика) психикалық қызметтің қандай да бір звеносының дұрыс дамымауы, жоғалуы, нәтижесіндегі психикалық функцияның тұрақты түсіп қалу белгісі жатады. Психикалық дефекттің көріністеріне естің жоғалуы, ақылкемдігі, ақылаздығы, тұлғалық төмендеу жатады. Позитивті симптоматика негативті симптоматикаға қарағанда динамикалы болып келеді; ол өзгермелі, күрделенуге қабілетті және жиі қайтымды. Дефицитарлы құбылыстар тұрақты, терапиялық әсерлерге үлкен тұрақтылықпен ерекшеленеді. Тәжірибеде психопатология феномендерін продуктивті және негативті деп бөлу жиі қиындық тудырады. Осы уақытқа дейін астениялық құбылысты қай топқа жатқызуға болатыны жөнінде ақырғы пікір айтылған жоқ. Астениялық симптоматика бір жағдайда динамикалы, қысқа мерзімдік, екінші бір жағдайда қайтымсыз болуы мүмкін. Астения бұл зейін жеткіліксіздігімен, ес әлсіреуімен, еңбекке қабілеттіліктің төмендеуімен, шығармашылдық өнімділіктің төмендеуімен жүреді. Мұның барлығы психикалық қызмет үшін жоғалту болып саналады. Сонымен қатар астенияда эксплозивті реакциялар, көңіл-күй бұзылыстары, ипохондриялық күйзелістер байқалады. Астения негізінде психиканың кез-келген патологиялық өнімі туады. Ауыр, продуктивті психопатологиялық симптоматикаға бай зорығу психоздары да кездеседі (мысалы, пеллагра кезіндегі психоз және т.б.).
Біздің ғасырымыздың бірінші жартысында невролог Дж. Джексон продуктивті және дефицитарлы симптоматика концепциясын ұсынғаннан бері психикалық сферада «дефицит» ұғымын дәлелдейтін көптеген факттар жиналды. Дефицит тек қайтымсыз дефект болуы міндетті емес; ол психикалық функцияның кідірістері, уақытша сөнуі болуы мүмкін екендігі айқындала түсті.
Дәрілік емнің көмегімен көптеген жылдар бойы колония мен психиатриялық ауруханаларда жатқан шизофрения, соңғы сатысы диагнозымен көптеген науқастардың жағдайын жақсартып қоймай, жанұясына қайта оралтуға да мүмкіндік туды. Алайда шизофрениялық дефекттің кейбір формалары белгілі бір дәрежеде қайтымды болып табылады, бұл жағдайдағы патологиялық үрдіс динамикасы күрт баяулағанымен, аяқталған деп есептеуге болмайды.
Позитивті және негативті симптоматика бірлескенде олардың өзара қатынасы жөніндегі мәселе қиындық тудырады және дұрыс өңделмеген. Ауру жағдайында позитивті және негативті белгілер бір – бірімен байланысқан бірлікте болса, түрлі жағдайларда, жастық кезеңдерде, әртүрлі ауруларда әрқалай көрінеді. Қолайсыз ішкі және сыртқы себептердің, ауыр аурудың әсерінен сәбилерде белгілі бір психикалық функция дамуының кідірістеуі мүмкін. Осының салдарынан жетіспеушілікті компенсациялауға биологиялық тенденцияның болуына байланысты өзге психикалық функциялар қарқынды дами бастайды да, психикалық қызметтің біркелкі емес дамуы, жалпы асинхрония тудырады.
Позитивті және негативті белгілерді бөлу клиникалық шындыққа сәйкес келеді. Бір – бірімен бірлікте болғандықтан оларды бөлу бір – біріне қарсы қою деген дегенді білдірмейді.
Дж.Джексон айтуынша ауру тек негативті белгілер тудырады, ал позитивті белгілер ауру зақымдамаған жүйке жасушасының активтілігі нәтижесінде дамиды деген. Неврологиялық тәжірибеде патология мида ошақты, кейде кең көлемді болса негативті белгілер басым болады.
Психикалық ауруларда церебральды деструкция жай көзбен көрінбейді және бұл кезде функциональды бұзылыс жөнінде айтамыз. Сондықтан компенсаторлы мүмкіндіктер сақталып, ол продуктивті белгілердің көп түрлілігімен көрініс табады. Мидың зақымдалуы неғұрлым айқын болса, соғұрлым психикалық реакция әлсіз және дефицит белгілері анығырақ көрінеді, бұл органикалық деменцияда максимальды бейнеленген.
Психиатрияда симптомдардың өзара әрекеті мәселесі жеткілікті өнделмеген және одан әрі оқып – зерттеуді талап етеді. Симптомдардың бірлестігі және арақатынасы туралы мәселе «синдромдарды» сипаттайтын тарауда толығымен қаралады. Аурудың психикалық жағдайын зерттеу барысында мынаны ескеру керек: әртүрлі симптомдарды жасанды жолмен бөліп-жарамыз, бірақ олар жеке дара, басқа белгілерге байланыссыз көрініс бермейді, оларды жақсы танып білу үшін жеке-жеке сипаттаймыз. Психикалық үрдістің құрылымына сәйкес қабылдау, ес, ойлау, эмоциональды сфера және қимыл-еріктік бұзылыстарын ажыратамыз.


title: Психопатологиялық синдромдар

text:
Психопатологиялық синдромдар. Синдром - іштей өзара байланысты, жалпы патогенетикалық негізі бар белгілердің қосындысы.
И.В. Давыдовскийдің айтуы бойынша: «әрбір аурудың дамуында белгілі стереотип, белгілі бір жол болады».
Әрбір аурудың клиникалық белгілерін және олардың ауысу заңдылықтарын білу, ауруға дұрыс диагноз қоюға көмектеседі.
Синдромды дұрыс анықтамай,дұрыс диагноз қоймай ауруға жедел көмек көрсету мүмкін емес. Мысалы, ойы алжасқан адам өзіне де өзгеге де қауіпті болуы мүмкін, оларды дереу ауруханаға жатқызу керек. Қатты депресия кезінде ауру өзін-өзі өлтіруге әрекет жасайды. Тез арада ауруханаға жатқызып, бақылау қажет.
Сандырақ синдромдары (бред) Паронойяльды синдром - елестеушілігі жоқ жүйелі
сандырақ белгілері. Әр түрлі фактілерді жүйелі әңгіме арқылы басқаша түсіндіру. Бұл синдромда сезімнің бұзылуы, жалған және шын елестеушіліктер, психикалық автоматизмдер болмайды. Негізінде: қудалау, жаңалық ашу, қызғану түрінде кездеседі.
Параноидтық синдром (Кандинский-Клерамбо синдромы) - сандырақ бейнелі болып,сезіну процестерібұзылады. Кандинский мен Клерамбо дәлелдеген жалған елестеушілік пен психикалық автоматизмдер кездеседі. Есіту елестеушілігі жиіленеді. Сандырақ ойлардан көбіне әрекет пен қудалау сандырағы басым болады.
Психикалық автоматизмдердің үш түрі болады: а) Ассоциативті автоматизм - еріксіз пайда болатын, күшпен енгізілген бөтен, қолдан жасалған ойлар. Ауру адамға өзінің ойлары сөйлеп тұрғандай көрінеді, дауыс ретінде естиді және осы ойларын айналадағылардың бәрі білетіндей көрінеді. (Ашық белгісі – сипмтом открытости). Дауыстап сөйлеп, жалған қуғыншылармен ой арқылы пікір таластырады.
б) Қозғалыс автоматизмі (кинетикалық автоматизм) деп ауру адамдардың қозғалысы өз еркімен емес басқа күштің әсерімен болатын жағдайларды айтамыз. Сөзі де, қимылы да шеттен, басқа бір күштердің әсерінен сияқты көрінеді.
в) Сенестопатиялық автоматизм – бұл жағдайда тек ойлар мен қозғалыстар ғана емес аурудың сезімдері де басқа күштердің әсерінен болғандай көрінеді. Олар күйдіргенді, шанышқанды немесе бір нәрселердің тері астындағы жыбырлағанын сезеді. «Дәретке отырғызбайды, тәбетімді жойды, жыныстық қозуымды тоқтатты» деп шағымданады.Бұл синдромдар шизофрения ауруында кездеседі.


title: Психический статус пациента

text:
6. поведение вне беседы с врачом, характер взаимоотношений с персоналом, другими больными;
7. представления пациента о своём заболевании, наличие критики;
8. высказываемые планы на будущее.
Субъективный и объективный анамнез
Субъективным называют анамнез, собранный со слов больного. Для него необходимо собрать все сведения, высказанные пациентом, вне зависимости от того, вызывают они доверие у врача или нет. Субъективный характер информации подчёркивают уточнения: «со слов больного» и приведённые в истории болезни дословные его выражения в виде прямой речи. Важна оценка отношения пациента к болезни и лечению – т.е. критика.
Объективный анамнез может опираться на разные источники (родственники, друзья, сослуживцы, медицинская документация); всегда следует указывать, из какого именно источника получена та или иная информация.
Стандартизованные глоссарии симптомов и шкалы
Для объективной оценки тяжести депрессии используются:
шкала Гамильтона (НАМ-D),
шкала Монтгомери-Айсберга (MADRS),
шкала Бека,
шкала Цунга.
Для оценки уровня тревоги используют:
шкалу Гамильтона (НАМ-А),
шкалу Спилбергера,
шкалу Кови,
Выраженность мании оценивают – по шкале Янга (YMRS).
Шкала общего клинического впечатления(CGI), которая по 7-балльной системе оценивает тяжесть состояния больного и степень его улучшения за исследуемый период.
Обязательны !!!
1. Общесоматическое и лабораторное обследование
2. Соматический осмотр.
3. Неврологическое обследование.
4. Офтальмологическое обследование.
5. Лабораторные тесты.
6. Нейрофизиологические методы
Метод Электроэнцефалографии основан на записи электрических потенциалов одновременно с нескольких (от 8 до 20) симметрично расположенных участков кожи головы.
Реоэнцефалография заключается в регистрации колебаний в электропроводности головы, вызванных пульсовым изменением кровенаполнения сосудов.
Метод допплерографии даёт возможность точно оценить скорость кровотока только в крупных питающих сосудах, выявить препятствия в них.


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=10#Шкала_общего_клинического_впечатления(CGI),_которая_по_7-балльной_системе_оценивает_тяжесть_состояния_больного_и_степень_его_улучшения_за_исследуемый_период.

title: Психический статус пациента


title: Исследование структуры мозга

text:
Традиционная рентгенография костей черепа не позволяет непосредственно оценить состояние мозга.
КТ (компьютерная томография) в последнее время рассматривается как относительно доступная, эффективная диагностическая методика, позволяющая обнаружить выраженные дефекты в структуре мозга.
МРТ (MRI-магнитно-резонансная терапия) основана на исследовании поведения протонов в сильном магнитном поле.
При проведении научных исследований используются и другие виды томографии: магнитно-резонансная спектроскопия (МРС) и позитронно-эмиссионная томография (ПЭТ).
Психологические методы
1. Психометрические методики.
2. Методики исследования личности разделяются на личностные опросники, шкалы самооценки и проективные методы.


Психическое здоровье – состояние психического и эмоционального благополучия, в котором индивид может использовать свои когнитивные и эмоциональные способности, функционировать в социуме и реализовыват
Психическое здоровье – состояние психического и эмоционального благополучия, в котором индивид может использовать свои когнитивные и эмоциональные способности, функционировать в социуме и реализовывать свои потребности.
Психическое расстройство – нарушение психических функций, которое приводит к дезадаптации человека.
Психическое заболевание – нарушение психических функций, которое приводит к дезадаптации человека, имеет динамику развития и исход.
Критерии психического здоровья (по ВОЗ)
осознание и чувство непрерывности, постоянства и идентичности своего физического и психического «Я»;
чувство идентичности переживаний в однотипных ситуациях;
критичность к себе и своей собственной психической продукции (деятельности) и ее результатам;
соответствие психических реакций силе и частоте средовых воздействий, социальным обстоятельствам и ситуациям;
способность изменять способ поведения в зависимости от смены жизненных ситуаций и обстоятельств.
Психопатология (греч. psyhe – душа, pathos – страдание, logos – учение) – раздел психиатрии, который изучает расстройства психики с медицинской точки зрения.
Психопатология (греч. psyhe – душа, pathos – страдание, logos – учение) – раздел психиатрии, который изучает расстройства психики с медицинской точки зрения.
Предметом изучения психопатологии являются не только психические заболевания (психозы, неврозы и так далее), но и изменения психики, которые происходят в связи с заболеваниями внутренних органов.


title: Психическое здоровье – состояние психического и эмоционального благополучия, в котором индивид может использовать свои когнитивные и эмоциональные способности, функционировать в социуме и реализовыват


title: Психопатология — раздел психиатрии, цель которого — изучение общих закономерностей и природы психических расстройств.( Син. Общая психиатрия )

text:
Вторая — направлена на исследование отдельных психических заболеваний: этиология, патогенез, клиника и др.
Психопатологию принято разделять на общую и частную.
Общая психология изучает свойственные многим психическим заболеваниям механизмы психической деятельности, природу психопатологических процессов. Расширение предметной области психопатологии повлекло за собой выделение в общей психологии некоторых отраслей. Так, например, судебная психопатология изучает критерии определения психически больного и умственного человека в соответствии с его правовым положением. Психиатрическая трудовая экспертиза занимается вопросами трудоустройства лиц с психическими дефектами, проблемами их социальной и трудовой реабилитации. Организационная психиатрия специализируется на психиатрической помощи населению, инициирует строительство специальных учреждений.
Поскольку общая психопатология является разделом учения о заболеваниях человека, здесь адекватна терминология, используемая в общей медицине: симптом, синдром, смена синдромов.
Поскольку общая психопатология является разделом учения о заболеваниях человека, здесь адекватна терминология, используемая в общей медицине: симптом, синдром, смена синдромов.
Симптом- субъективно или объективно выявляемое болезненное проявление.


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=3#Психопатологию_принято_разделять_на_общую_и_частную.


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=3#Являясь_самостоятельной_наукой,_психопатология,_тем_не_менее,_неразрывно_связана_с_другими_областями_знаний.


title: Психопатология. Основы - бет 4

text:
Симптом – строго фиксированное по форме описание признака, соотнесенного с определенной патологией. Это – терминологическое обозначение патологического признака. Не каждый признак является симптомом, а только тот, который имеет причинно-следственные связи с патологией. Специфическими для психиатрии являются психопатологические симптомы. Они делятся на позитивные и негативные.
Симптом – строго фиксированное по форме описание признака, соотнесенного с определенной патологией. Это – терминологическое обозначение патологического признака. Не каждый признак является симптомом, а только тот, который имеет причинно-следственные связи с патологией. Специфическими для психиатрии являются психопатологические симптомы. Они делятся на позитивные и негативные.
Продуктивные и негативные симптомы и синдромы
Позитивные (вновь возникающие) обозначают привнесение чего-то нового в психику в результате болезненного процесса (галлюцинации, бред, кататонические расстройства, сенестопатии, тоска, страх, тревога, эйфория, психомоторное возбуждение).
Негативные включают признаки обратимого или стойкого ущерба, изъяна, дефекта вследствие того или иного болезненного психического процесса (гипомнезия, амнезия, гипобулия, абулия, апатия и т.д.).
Позитивные и негативные симптомы в клинической картине болезни проявляются в единстве, сочетании и имеют, как правило, обратно пропорциональное соотношение: чем более выражены негативные симптомы, тем меньше, беднее и фрагментарнее – позитивные.
Симптомы делятся на:
Обязательные (облигатные) – являются результатом основного патогенетического механизма болезни: ведущие симптомы ― без которых данный синдром не существует (гипотимия при депрессивном синдроме, истинные галлюцинации при галлюцинозе), появляются раньше других, исчезают в последнюю очередь. простой (малый) синдром - в качестве ведущего выступает один симптом сложный (большой) синдром - ведущих симптомов в синдроме два и более (галлюцинаторно-параноидный, парафренный, аффективно-параноидный, кататонический и др. синдромы).
Дополнительные симптомы отражают тяжесть патологического процесса, могут отсутствовать в структуре синдрома. Факультативные симптомы позволяют выделить атипичные варианты синдромов (появление в структуре депрессивного синдрома соматовегетативных расстройств, обсессий, фобий и др., позволяют выделить его атипичный вариант, называемый ларвированной депрессией).


title: Психопатология. Основы - бет 5

text:
Совокупность всех симптомов, выявленных в процессе обследования конкретного больного, образует симптомокомплекс. Синдром – закономерное сочетание симптомов, которые связаны между собой единым патогенезом и соотносятся с определенными нозологическими формами. Синдромы, также как и симптомы, делятся на позитивные и негативные
По тяжести выделяют следующую последовательность позитивных синдромов:
Негативные психопатологические синдромы представлены в следующей последовательности (по критерию тяжести):
1. Истощаемость психической деятельности
2. Субъективно осознаваемая измененость «Я»
3. Объективно определяемая измененность личности
4. Дисгармония личности
5. Снижение энергетического потенциала
6. Снижение уровня личности
7. Регресс личности
8. Амнестические расстройства
9. Тотальное слабоумие
10.Психический маразм
По тяжести психические расстройства делятся на:
ПСИХОТИЧЕСКИЕ– тяжелое расстройство, характеризуется: неадекватным восприятием окружающей действительности, которое определяет нелепое и опасное поведение больных отсутствием контроля за поведением, отсутствием критики (осознания болезни)
НЕВРОТИЧЕСКИЕ – более мягкие расстройства, характеризуются: правильным восприятием и осмыслением действительности; поведение не всегда адаптивно, но опасные и нелепые поступки исключены (контроль поведения затруднен, но присутствует); наличие критики, стремление избавиться от болезни.


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=5#Негативные_психопатологические_синдромы_представлены_в_следующей_последовательности_(по_критерию_тяжести)

title: Психопатология. Основы - бет 5


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=5#По_тяжести_выделяют_следующую_последовательность_позитивных_синдромов

title: Психопатология. Основы - бет 5


КЛАССИФИКАЦИЯ ПСИХИЧЕСКИХ РАССТРОЙСТВ В ЗАВИСИМОСТИ ОТ ЭТИОЛОГИИ
Эндогенные – хромосомные, наследственные или с наследственной предрасположенностью (аффективные психозы - МДП, шизофрения, шизоаффективные расстройства).
Экзогенные – этиологический фактор действует из внешней среды, при взаимодействии с ЦНС вызывает её повреждения (ЧМТ, опухоли, инфекции, интоксикации).
Психогенные – этиологическим фактором выступает психотравма (неврозы, реактивные состояния).
Соматогенные – причиной психического расстройства является первично нецеребральное соматическое страдание, изменяющее внутреннюю среду организма так, что эта среда становится патогенной для функционирования мозга и вызывает разнообразные нарушения его деятельности (сахарный диабет, гипотиреоз)
По степени структурной завершенности синдромы делятся на: развернутые и абортивные (редуцированные, неразвернутые).
Развернутым называется синдром, структура которого достигает максимальной степени выраженности.
Если же синдромокинез ограничивается одним из промежуточных этапов и дальнейшего развития синдрома не происходит, а его структура имеет незавершенный характер, синдром называется абортивным.
Данные заболевания обусловлены внутренними патогенными факторами, в том числе наследственной предрасположенностью, при определенном участии в их возникновении различных внешних негативных факторов.


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=6#Отечественная_классификация_психических_расстройств

title: КЛАССИФИКАЦИЯ ПСИХИЧЕСКИХ РАССТРОЙСТВ В ЗАВИСИМОСТИ ОТ ЭТИОЛОГИИ


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=6#По_степени_структурной_завершенности_синдромы_делятся_на:_развернутые_и_абортивные_(редуцированные,_неразвернутые).


title: Психопатология. Основы - бет 7

text:
В развитии данных заболеваний первопричиной могут служить как внутренние факторы, приводящие к органическому поражению головного мозга и церебрально-органической патологии, так и внешние факторы, обусловленные внешним влиянием биологического характера: черепно-мозговые травмы, нейроинфекции, интоксикации.
10) психические расстройства при опухолях головного мозга.
К данной, достаточно многочисленной группе относятся: психические расстройства, вызванные соматическими заболеваниями и разнообразными экзогенными факторами внемозговой локализации, зачастую приводящие к церебрально-органическому поражению. Как правило, в формировании психических расстройств данной группы определенную, но не главенствующую роль играют эндогенные факторы. Стоит подчеркнуть, что психические заболевания, развившиеся в связи с опухолями головного мозга, с большой долей условности могут быть отнесены к расстройствам экзогенного характера.


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=7#Отечественная_классификация_психических_расстройств

title: Психопатология. Основы - бет 7


title: К этой группе относятся психические состояния, вызванные аномальным формированием личности

text:
Особенностью психиатрии как медицинской специальности является нематериальность объекта исследования: психика не может быть непосредственно исследована с помощью приборов и лабораторных методов.
Клиническое исследование включает в себя опрос, наблюдение и сбор анамнестических сведений.
Клинический метод применяется в форме целенаправленной беседы с пациентом и его близкими, в процессе которой врач пытается выяснить суть имеющегося психического неблагополучия в настоящее время (психический статус), личностные особенности пациента, жизненные события, предшествовавшие болезни, характер её течения (анамнез).
Клинический метод применяется в форме целенаправленной беседы с пациентом и его близкими, в процессе которой врач пытается выяснить суть имеющегося психического неблагополучия в настоящее время (психический статус), личностные особенности пациента, жизненные события, предшествовавшие болезни, характер её течения (анамнез).
В процессе беседы происходит наблюдение за мимикой, интонацией, реакциями больного – это также позволяет получить важную диагностическую информацию.


url: http://emirsaba.org/psihopatologiya-osnovi.html?page=9#3._характер_поведения_пациента,_его_способность_эффективно_взаимодействовать_с_обществом.

title: Цель опроса больного – выявить

text:
3. наличие психопатологических симптомов и синдромов;
4. индивидуальные личностные особенности пациента;
5. особенности течения болезни с момента возникновения до настоящего времени;
6. отношение пациента к проводимому лечению, наличие побочных эффектов и осложнений.
Нужно добиваться, чтобы больной описывал имеющиеся расстройства собственными словами, наиболее характерные выражения больного записываются в историю болезни дословно.
Цель наблюдения за больными – установить:
1. темы и вопросы, вызывающие наиболее яркий эмоциональный отклик у больного;
2. расхождения между утверждениями больного и его реальным поведением;
Наблюдение позволяет объективно оценить сферу эмоций, поэтому во время беседы с больным врач внимательно наблюдает за его мимикой, жестикуляцией и интонацией.
Важно понаблюдать за поступками пациента вне беседы с врачом. Для этого используются журналы сестринского наблюдения, куда записываются сведения о том, что больной делал в течение дня, как меняется его состояние в зависимости от времени суток (известно, что при эндогенной депрессии больной чувствует себя лучше вечером), как он взаимодействует с окружающими, как воспринимает родственников и т.д.
Человек, симулирующий психическое расстройство, за пределами врачебного кабинета ведёт себя как здоровый: избавляется от скуки, вступая в общение с сознательными больными (например, с больными алкоголизмом), читает книгу, смотрит телевизор, кокетничает с медсестрами.


title: Цель опроса больного – выявить


title: Психопатология. Основы

text:
Психиатрия (от греч. psyche – «душа» иiatreia – «лечение») – это наука о распознавании и лечении психических болезней (В. Гризингер в 1845г.) Постепенно (по мере развития и изучения психиатрии) выделилось несколько самостоятельных направлений: детская и подростковая психиатрия, гериатрическая, судебная, военная психиатрия, наркология, сексология, психотерапия. Эти направления основываются на общих психиатрических знаниях и получают свое развитие в практической деятельности врача.
Психиатрия (от греч. psyche – «душа» иiatreia – «лечение») – это наука о распознавании и лечении психических болезней (В. Гризингер в 1845г.) Постепенно (по мере развития и изучения психиатрии) выделилось несколько самостоятельных направлений: детская и подростковая психиатрия, гериатрическая, судебная, военная психиатрия, наркология, сексология, психотерапия. Эти направления основываются на общих психиатрических знаниях и получают свое развитие в практической деятельности врача.


title: Психо-педагогикалық мінездеме Мінездеме қайсар

text:
Семей қаласының «№44 жалпы орта білім беретін мектебі» КММ-де іс-тәжірбиеден өткен Шәкәрім атындағы мекмлекеттік университетінің В-003- «Бастауышта оқыту педагогикасы мен әдістемесі» мамандығы бойынша 2-курс,ПМНО-101 тобының студенті Дулуқан Нұрайымнан «№44 жалпы орта білім беретін мектебі» КММ-сінің 4 «Д »сынып оқушысы Ерғали Қайсарға
Психо-педагогикалық мінездеме Ерғали Қайсар Ерсінұлы 4 «Д» сынып оқушысы. Қайсар толық отбасынан.Үйінде жалғыз бала.Оқу үлгерімі нашар.Көп жағдайда үй тапсырмасын орындамай келеді.Сабақ үстінде де,қоңырау кезінде де тым ширақ.Сабақты өз бетімен орындай алады,дегенмен мұғалімнің нұсқауын әрдайым қажет етеді.Басқа оқушыларға кей жағдайда бөгет жасайды.Үйде жалғыз болғандықтан назарда болғанды ұнатады.
Есте сақтау қабілеті өте жақсы дамыған.Үйге берілген жаттауды жаттамай келіп,20 минутта жаттап алатын әлі бар.Сөздік қоры аз,грамматикалық жағынан сауатсыз. Үлкендермен қарым-қатынасқа түсе алмайды,тез ашуланады. Қызуқанды,кіріспейтін жерге кіріседі.
Сөйлеу тілі анық.Графикалық әрекеті нашар дамыған,жазуы қисық,түсініксіз.
Жұмыс қарқыны тұрақсыз.Ынтамен жұмыс істемейді,көп қателіктер жібереді,сабақ барысын қадағаламайды,көп алаңдайды. Ойы көп жағдайда басқа жақта.
Қайсардың жақсы оқуға әлі жетеді.Дегенмен,ниеті жоқ.Оны біраз қадағалап,үнемі жанында отырып, қызығушылығын арттыруға болады.
Болашақта жақсы тұлға болатынына сенім білдіре отырып,тек сәттілік тілеймін!
Мектеп директоры: О.Ж.Жұмағалиев
Мектеп психологы: А.Д.Даутбаева
Сынып жетекші: Г.К.Машаева


title: Психо-педагогикалық мінездеме


Жамбыл облысы әкімдігінің денсаулық сақтау басқармасы «Жамбыл жоғары медициналық колледжі» ШЖҚ коммуналдық мемлекеттік кәсіпорны
Коммунальное государственное предприятие на ПХВ «Жамбылский высший медицинский колледж» управления здравоохранения акимата Жамбылской области
Психо-профилактикалық жұмыс (жұмыстың әдістемесі, жұмыстың қорытындысы)/
Психо-профилактическая работа (методы работы, результаты работы)
ТЖ-СМЖ/ВР-СМК
07-03-07
1 беттің беті
стр из 1
Хаттама №
Күні: 14.09.2022 ж.
Қатысқандар:
1. «Балауса» қыздар клубының жетекшілері: Оскенбаева А.Н, Мұхамодиева Н.Е.
2. ЖДО психологы: Жарқынбекова А.Т.
3. ЖДО әлеуметтік педагогы: Ақылбекова А.Д.
4. №5 ҚЕ және ЖДО гинекологы: Рүстембекова А.Б.
ЖДО – ның акушер-гинекологы Рустембекова А.Б: Репродуктивтік денсаулық тіршілік жағдайына, тамақтануға, экологияға, генетикалық тұқым қуалаушылыққа, сонымен қатар репродуктивтік денсаулық жұмысы мен оны қорғау қызметіне де байланысты болады. Репродуктивтік денсаулықты қорғау қызметіне мыналар жатады: әйелдерге кеңес беру орталықтары, босану орындары, отбасын жоспарлау орталықтары, ауылдық жерлердегі емханалар, фельдшерлік пунктер және т.б. Репродуктивтік денсаулық орталық қызметтеріне ғылыми-әдістемелік көмекті ана мен бала денсаулығын қорғаудың Республикалық Орталығы, медициналық университеттердің акушерлік және гинекологиялық кафедралары көрсетеді.
репродуктивтік денсаулық қызметтері:


title: Психосоматика Subtitle here - бет 2

text:
Психосамотикалық медицина өкілдерінің бағамдауы бойынша дамыған елдердегі бүкіл органикалық аурулардың 50%-ның психогендік сипаты бар. Егер бастапқы кезде психосамотикалық ауруларға белгілі бір сырқат тізімін қатыстырса, бүгінгі күні психосамотика кез келген аурудың пайда болу табиғатын түсіндіруге тырысады. Аурудың психосамотикада пайда болу механизмі адамның психикалық денінің саулығымен, оның ішкі жан дүниесінің тұрақтылық деңгейімен, жан мен тәннің үйлесуімен түсіндіріледі. Осы жағдайдағы емдеудің негізгі әдісі психотерапия, оның мақсаты науқастың өзі үшін жасырын оның эмоциялық сипаты және соматикалық аурулардың пайда болуы арасындағы байланысты анықтау болып табылады.
Психосамотикалық медицина өкілдерінің бағамдауы бойынша дамыған елдердегі бүкіл органикалық аурулардың 50%-ның психогендік сипаты бар. Егер бастапқы кезде психосамотикалық ауруларға белгілі бір сырқат тізімін қатыстырса, бүгінгі күні психосамотика кез келген аурудың пайда болу табиғатын түсіндіруге тырысады. Аурудың психосамотикада пайда болу механизмі адамның психикалық денінің саулығымен, оның ішкі жан дүниесінің тұрақтылық деңгейімен, жан мен тәннің үйлесуімен түсіндіріледі. Осы жағдайдағы емдеудің негізгі әдісі психотерапия, оның мақсаты науқастың өзі үшін жасырын оның эмоциялық сипаты және соматикалық аурулардың пайда болуы арасындағы байланысты анықтау болып табылады.
Психосоматикаға сәйкес ауру қашанда нақты бір адамның осал және өмір сүрудегі маңызды мүшесін зақымдайды. Ілімде ағзада орныққан белгілі бір ауру түрлеріне деген бейімділікке көп назар аударылады. Адамның ұзақ уақыттық жады, эмоциялық жай-күйі оның мінез-құлықтық реакциясын анықтайды, одан барып оның өмірге деген қарым-қатынасы қалыптасады. Және нақ осы қарым-қатынас ағзаны белгілі бір ауруларға бейімдейді. Заманауи психосоматика емі жоқ ауру дегенді мойындамайды. Созылмалы аурулар қалыптасқан әдет ретінде қабылданады. Ілімнің ойынша, болып жатқан оғиғаға деген көзқарасыңызды өзгертсеңіз болғаны, сіздің тәніңіз өзіңізде бар эмоцияларды шығарудың жаңа әдістерін табады.Міне, теорияның негізгі мәні осында. Психосоматика медицинаның бір бұтағы тәрізді болып белгілі бір ауруларды емдемейді. Психосамотика адам тәнінің, ақыл-ойының және жанының үйлесімділігі туралы айтады, ол адамның қоршаған ортаға және осы дүниедегі өзінің орнына деген көзқарасын өзгертуге ұмтылады.
Психосоматикаға сәйкес ауру қашанда нақты бір адамның осал және өмір сүрудегі маңызды мүшесін зақымдайды. Ілімде ағзада орныққан белгілі бір ауру түрлеріне деген бейімділікке көп назар аударылады. Адамның ұзақ уақыттық жады, эмоциялық жай-күйі оның мінез-құлықтық реакциясын анықтайды, одан барып оның өмірге деген қарым-қатынасы қалыптасады. Және нақ осы қарым-қатынас ағзаны белгілі бір ауруларға бейімдейді. Заманауи психосоматика емі жоқ ауру дегенді мойындамайды. Созылмалы аурулар қалыптасқан әдет ретінде қабылданады. Ілімнің ойынша, болып жатқан оғиғаға деген көзқарасыңызды өзгертсеңіз болғаны, сіздің тәніңіз өзіңізде бар эмоцияларды шығарудың жаңа әдістерін табады.Міне, теорияның негізгі мәні осында. Психосоматика медицинаның бір бұтағы тәрізді болып белгілі бір ауруларды емдемейді. Психосамотика адам тәнінің, ақыл-ойының және жанының үйлесімділігі туралы айтады, ол адамның қоршаған ортаға және осы дүниедегі өзінің орнына деген көзқарасын өзгертуге ұмтылады.


title: Артық болмас - Психосоматика Subtitle here

text: Сонымен, психосамотикалық емдеудің күшіне сену-сенбеуді, немесе дәрілік құралдарға сенуді әркімнің өзі шешсін. Алайда, кім де кім өз денсаулығын сақтағысы келсе, күн сайын денсаулығына көңіл бөліп отыруы керектігін мойындау қажет. Таза ауада жүрмесеңіз, өңіңіздің боздығына шағымданғаныңыз біртүрлі көрінері анық. Өзіңізді емдеуді дәрігердің иығына артып қойғаныңыз да дұрыс болмас. Кейде біздің ауырғымыз келеді. Бізге біреудің қамқор болғанын қалаймыз. Бірге уайымдасса. Бірге аяса. Бізді қалай жақсы көретінін айтса. Сауығуға деген шынайы, ішкі қалауыңыз болмаса, тіпті күзгі көңілсіздіктен немесе тұмаудан да жеңіл құтыла алмайсыз.Психосоматика өзін-өзі сүюге, сыртқы дүниені қабылдауға, өзіңнің бұрынғы қателеріңді кешіруге, өз табиғатыңды қабылдауға үйретеді. Мұндай сенімге кірген адамның психикалық денсаулығы тұрақты, көңіл-күйі жақсы, көкжиектері де кең болады. Бұл дегеніңіз аз дүние емес. Тіпті ауруды емдеу құқығын қалдырса да, онымен тікелей айналысатын дәрігерлерге қалдыру керек. Сондықтан да өзіңізге дұрыс емес тәрізді көрінетін теориядан бас тартуға асықпаңыз. Кейде оның ішінен де өте пайдалы болып табылатын бір мысқал табуға болады.


title: Психосоматика Subtitle here

text:
ПСИХОСОМАТИКА – БҰЛ ПСИХОЛОГИЯЛЫҚ ФАКТОРЛАРДЫҢ ТӘН АУРУЛАРЫНЫҢ ПАЙДА БОЛУЫ МЕН АҒЫМЫНА ӘСЕРІН ЗЕРТТЕУМЕН АЙНАЛЫСАТЫН МЕДИЦИНАЛЫҚ ПСИХОЛОГИЯНЫҢ ТАРАУЫ. ПСИХОСОМАТИКА ІЛІМІНІҢ АЯСЫНДА ЖЕКЕ ТҰЛҒАНЫҢ МІНЕЗ-ҚҰЛЫҚТАРЫ, ЭМОЦИЯЛЫҚ ЖӘНЕ ПСИХОЛОГЯЛЫҚ ЖАЙ-КҮЙІНІҢ БЕЛГІЛІ БІР САМОТИКАЛЫҚ (ТӘН) АУРУ АРАСЫНДАҒЫ БАЙЛАНЫС ЗЕРТТЕЛЕДІ.
ПСИХОСОМАТИКА – БҰЛ ПСИХОЛОГИЯЛЫҚ ФАКТОРЛАРДЫҢ ТӘН АУРУЛАРЫНЫҢ ПАЙДА БОЛУЫ МЕН АҒЫМЫНА ӘСЕРІН ЗЕРТТЕУМЕН АЙНАЛЫСАТЫН МЕДИЦИНАЛЫҚ ПСИХОЛОГИЯНЫҢ ТАРАУЫ. ПСИХОСОМАТИКА ІЛІМІНІҢ АЯСЫНДА ЖЕКЕ ТҰЛҒАНЫҢ МІНЕЗ-ҚҰЛЫҚТАРЫ, ЭМОЦИЯЛЫҚ ЖӘНЕ ПСИХОЛОГЯЛЫҚ ЖАЙ-КҮЙІНІҢ БЕЛГІЛІ БІР САМОТИКАЛЫҚ (ТӘН) АУРУ АРАСЫНДАҒЫ БАЙЛАНЫС ЗЕРТТЕЛЕДІ.
Психикалық және соматикалық өзара тығыз байланыс бірнеше ғасырлар бойы Гиппократ және Аристотель заманынан бастап белгілі болып, зерттеліп келе жатыр. 1818 жылы Лейпцигтік неміс дәрігер Хайнрот «психосамотикалық» терминін енгізді. «Ұйқысыздықтың себебі – әдетте психикалық-самотикалық, алайда өмірдің әрбір саласының өзі-ақ жеткілікті түрде оның негізі бола алады» деген сөзді айтқан да сол. «Психосамотика» термині жалпыға ортақ дәрігерлік лексиконға тек жүздеген жылдар өткеннен кейін енді..
Психикалық және соматикалық өзара тығыз байланыс бірнеше ғасырлар бойы Гиппократ және Аристотель заманынан бастап белгілі болып, зерттеліп келе жатыр. 1818 жылы Лейпцигтік неміс дәрігер Хайнрот «психосамотикалық» терминін енгізді. «Ұйқысыздықтың себебі – әдетте психикалық-самотикалық, алайда өмірдің әрбір саласының өзі-ақ жеткілікті түрде оның негізі бола алады» деген сөзді айтқан да сол. «Психосамотика» термині жалпыға ортақ дәрігерлік лексиконға тек жүздеген жылдар өткеннен кейін енді..
«Психосамотика» термині медицинада веналық психоаналитиктердің арқасында сіңісіп кетті, осы уақыттан бастап психосамотикалық медицина «медицинадағы қолданбалы психоанализ» ретінде белгіленді. Қырқыншы жылдары АҚШ қоныс аударған Дойч Фландерс Данбар, Франц Александер және т.б. әріптестерімен бірге психосамотикалық проблемаларға деген қызығушылық білдірді, ал 50-жылдардың соңына қарай американдық ғылыми әдебиеттерде психологтардың көзқарасымен жазылған соматикалық медицина туралы 5000 жуық мақала жарық көрді. Бұл бағытты дамытқандардың арасынан Адлер, Сонди сияқты атақты аналитиктерді атауға болады. Шындығын айт-қанда, психосамотикалық бағыт дербес медициналық пән болып табылмайды, бұл – ауруға алып келетін көптеген себептерді ескеретін амал. Осыдан барып адаммен тұтастай жұмыс жасауға мүмкіндік туғызатын әдістер мен техниканың көптүрлілігі туындайды.
«Психосамотика» термині медицинада веналық психоаналитиктердің арқасында сіңісіп кетті, осы уақыттан бастап психосамотикалық медицина «медицинадағы қолданбалы психоанализ» ретінде белгіленді. Қырқыншы жылдары АҚШ қоныс аударған Дойч Фландерс Данбар, Франц Александер және т.б. әріптестерімен бірге психосамотикалық проблемаларға деген қызығушылық білдірді, ал 50-жылдардың соңына қарай американдық ғылыми әдебиеттерде психологтардың көзқарасымен жазылған соматикалық медицина туралы 5000 жуық мақала жарық көрді. Бұл бағытты дамытқандардың арасынан Адлер, Сонди сияқты атақты аналитиктерді атауға болады. Шындығын айт-қанда, психосамотикалық бағыт дербес медициналық пән болып табылмайды, бұл – ауруға алып келетін көптеген себептерді ескеретін амал. Осыдан барып адаммен тұтастай жұмыс жасауға мүмкіндік туғызатын әдістер мен техниканың көптүрлілігі туындайды.


title: Психотерапияның негізгі әдістері - бет 2

text:
Пихотерапия - іс шаралардың, адамның психикасына ықпал етудің жүйесі, психологиялық көмектің бір түрі, сондай-ақ сәйкес мәселелерді зерттейтін дәрігерлік және тәжірибелік психологияның саласы. Психотерапияны психологиялық құралдармен жүйке-психикалық және психосоматикалық ауруларды және адамның (науқастың) бұзылыстарын емдеуді білдіретін дәрігерлік және дені сау адамға (клиентке) бағдарланған әрі оның психологиялық қиыншылықтарын жеңумен айналысатын дәрігерлік емес деп екіге бөледі.
Пихотерапия - іс шаралардың, адамның психикасына ықпал етудің жүйесі, психологиялық көмектің бір түрі, сондай-ақ сәйкес мәселелерді зерттейтін дәрігерлік және тәжірибелік психологияның саласы. Психотерапияны психологиялық құралдармен жүйке-психикалық және психосоматикалық ауруларды және адамның (науқастың) бұзылыстарын емдеуді білдіретін дәрігерлік және дені сау адамға (клиентке) бағдарланған әрі оның психологиялық қиыншылықтарын жеңумен айналысатын дәрігерлік емес деп екіге бөледі.


title: Психотерапияның негізгі әдістері - бет 3

text:
Психотерапия кеселге ұшыраған адамның өзіне және қоршаған ортасына деген дұрыс қатынасты қалыптастыруға бағытталады. Психотерапияның клиникалық тәсілдері — гипнөз, аутогендік жаттығу, иландыру, өзін-өзі иландыру, зейнелі терапия. Емші мен аурудың өзара түсінісуі, отбасы мен ұжымдағы сыйластық шипагерліктің әрбір адамға деген оң ықпалын арттырады. Адамдар арасындағы жағымды мінез-құлықтар әлсіреген адамның өзін-өзі дұрыс тануына себепші болады.
Психотерапия кеселге ұшыраған адамның өзіне және қоршаған ортасына деген дұрыс қатынасты қалыптастыруға бағытталады. Психотерапияның клиникалық тәсілдері — гипнөз, аутогендік жаттығу, иландыру, өзін-өзі иландыру, зейнелі терапия. Емші мен аурудың өзара түсінісуі, отбасы мен ұжымдағы сыйластық шипагерліктің әрбір адамға деген оң ықпалын арттырады. Адамдар арасындағы жағымды мінез-құлықтар әлсіреген адамның өзін-өзі дұрыс тануына себепші болады.


title: Әдістері - Психотерапияның негізгі әдістері

text:
Әдістері - Психотерапия әдістерінің классификациясы әр түрлі. Әр психологиялық бағыт жанынан психотерапевттің мінсіздігін бейнелейтін әдістер пайда болады. Әрине, себебі психотерапияның жетістігі психологтың ғылыми көзқарасы мен кәсібіи ұстанымының мазмұнымен айқындалады.
- Түрлі ауруларда психотерапияның мақсаты мен міндеті психикалық ауытқудың табиғаты мен механизмдеріне қатысты автордың теориялық ұстанымымен айқындалады. Сонда да ем үшін бір ғана психотерапевтік әдістер қолданылуы мүмкін, алайда олардың әр теориялық тұжырымдамаларда өзіндік бағыты мен ерекшелігі болады.
Психотерапевтік әсер етудің негізгі әдістерін екі үлкен топқа бөлуге болады:
Жеке
психотерапия
Топтық
психотерапия
Психотерапевтік әсер етудің негізгі әдістерін сипатау үшін қазіргі психотерапевтік әдістердің әр қырын жан жақты нақты сипаттайтын келесідей классификацияны қолданамыз:
1. тұлғалық бағытталған(реконструктивті) психотерапия әдістері;
2. суггестивті психотерапия әдістері;
3. мінез құлықты(шартты рефлекторлы) психотерпия әдістері.
Достарыңызбен бөлісу: |


Осы әдістерін тобына сипаттама берейік. Тұлғаға бағытталған психотерапия әдістері оның мақсаттары мен міндеттеріне сәйкестендірілген, олар келесідей:
Осы әдістерін тобына сипаттама берейік. Тұлғаға бағытталған психотерапия әдістері оның мақсаттары мен міндеттеріне сәйкестендірілген, олар келесідей:
емделуші тұлғасының эмоциялық жай күйін, мотивациясы мен қатынас жүйесін зерттеу;
жүйке жүйесінің жай күйін сақтау мен пайда болуына негіз болатын этипатогенді механизмдерді зерттеу;
емделушінің өзіндік қатынас жүйесі мен ауруының арасындағы ерекшеліктердің байланысын түсінуге жеткізу;
Психоапаттық жағдайларды шешуде емделушіге көмек көрсету;
Емделушінің әлеуметтік функциясының толыққанды қалыптасуына және көңіл күйінің жақсаруына алып келетін мінез құлық формаларын қалыптастыруға көмектесу.
Патогенді психотерапия аяқталу кезеңдерінде қайта тәрбиелеуге жақын, бұл туралы В.М.Бехтерев(1911), П.Б.Ганнушкин(1927), К.И.Платонов(1956), Е.К.Яковлева(1958) және т.б. жазған.


Қазіргі медицинада нооцентристік аурудың социоцентристік және антропоценристік ауруға көшу жолдары түсіндірілген.
Қазіргі медицинада нооцентристік аурудың социоцентристік және антропоценристік ауруға көшу жолдары түсіндірілген.
Бұл психоәлеуметтік табиғатты емдеу әеріне қызығушылықты тудырады. Топтық психотерапия, патогенетикалық психотерапия келесі ұстанымдардың негізінде құралған: Топ әлуметтік топ үлгісі деңгейіне ету керек, топ мүшелерінің арақатынасы ылғи да өзгеріп отыруы тиіс, психотерапевттің белсенділігі осыған бағытталған.
Әсер етудің құралы топ мүшелері арасындағы,сонымен қатар психолог арасындағы вербалды және вербалдв емес коммуникация болып табылады.


title: Психотерапияның негізгі әдістері - бет 7

text:
Рөлдік ойындар ойнау топтың әр мүшесінің мәселесін түсінуге алып келеді. Бұл форма әр қайсысы мәселелерін жеке шешуге шектен тыс талпынғанда көмек береді. Рөлдік ойындар ойнау жеке жаттығу және дискуссияға кіріктірілген болуы да мүмкін. Егер жеке жаттығу болса барлығы бір тақырып бойынша әр клиент кезек кезегімен өзіне әріптес ізде отырып ойнап шығады. Тақырыптар әр түрлі болуы мүмкін. Мысалы:
Рөлдік ойындар ойнау топтың әр мүшесінің мәселесін түсінуге алып келеді. Бұл форма әр қайсысы мәселелерін жеке шешуге шектен тыс талпынғанда көмек береді. Рөлдік ойындар ойнау жеке жаттығу және дискуссияға кіріктірілген болуы да мүмкін. Егер жеке жаттығу болса барлығы бір тақырып бойынша әр клиент кезек кезегімен өзіне әріптес ізде отырып ойнап шығады. Тақырыптар әр түрлі болуы мүмкін. Мысалы:
1. «Қиын әңгіме» (өзіңе ұнамайтын адаммен немесе ұнамайтын нәрсе туралы сөйлесу);
2. «Өтініш» (өтініш орындағысы келмейтін адамнан бір нәрсені өтіну);
3. «Талап» (талапты орындағысы келмеген адамнан бір нәрсені талап ету);
4. «Татуласу» (ренжіген даммен татуласу);
5. «Реніш» (ренішінді айтып салу, ол адам өзінің кінәсін сезінеді);
6. «Қанағаттанбаушылық» (жақын дамына мінез құлқындағы қанағаттанбаушылықты айту, ол өзін дұрыс санайды).
Қорытынды
Психотерапевт – бұл емдеу құралы ретінде психологиялық әсер етуді мақсатты түрде қолданатын, диагностика жасап, әсіресе психогендік ауруларды емдей алатын дайындығы бар маман. Психотерапияның ерекшелігінен ол емдеу үдерісіне қандай да болсын өзіндік тұлға, құндылықтар жүйесі, ең дұрыс теоретикалық бағдарлар мен психотерапевтикалық технологиялар өзгешелігін енгізеді. Психотерапияның әр түрлі бағыттарына емдеу тиімділігі үшін психотерапевт жеке тұлға қасиеттерінің немесе психотерапевтикалық тәсілдердің маңыздылығын бағалаудағы әр түрлі ерекшеліктер тән.


title: Психотерапияның негізгі әдістері

text:
Психотерапия (грек. psyche — жан және therapeia — емдеу).
Бастин (Bastine R., 1982) психотерапияны ондағы психикалық сипаттағы мәселелер немесе қиындықтар туындағанда науқасқа психологиялық құралдар арқылы кәсіби көмек көрсетілетін өзара жеке әрекет етудің ерекше түрін айтады.


url: http://emirsaba.org/psihoterapiyani-negizgi-edisteri.html#П.Ледер_(Leder_S.,_1993)_жан-жақтылығын_белгілей_отыра,_психотерапия_туралы_келесідей_ұғымдарды_атайды

title: Психотерапияның негізгі әдістері


title: Шынайы “мен” - Психотерапия сонымен қатар психологиялық терапия немесе сөйлесу терапиясы

text:
Шынайы “мен”– адамның өзгелермен қарым-қатынас барысында олардың өзіне деген көзқарасының тәжірибесі негізінде қалыптасатын өзі жайлы пікірі.
Идеалды“мен”- адамның өз мақсаттары мен мүмкіндіктерін жүзеге асырған жағдайдағы өзін идеал ретінде елестетуі.
К.Роджерстің өз әрекетінің негізінде клиенттің тұлғасын қойды. Ол дәстүрлі психотехниканың “интерпретация”, “суггестия”, “үйрету” сияқты типтерінен бас тартып, оларды ең алдымен клиентке емес, психологтың өзіне бағытталған деп сипаттады.Роджерстің концепциясындағы коррекциялық жұмысқабағытталған “эмпатия”, “қамқорлық”, “конгруэнттілік”, “психологиялық климат” ұғымдарын қарастыруға болады.
Эмпатия– психологтың клиентке деген ерекше қарым-қатынасы. Бұл клиенттің ішкі әлемін қабылдау, жағымды жеке қарым- қатынас орнату.
Қамқорлықэкзестенциализмнің дәстүрлі ұғымдарының бірі. Роджерстің концепциясында клиенттің нақты жағдайдағы ерекшелігін қабылдауды білдіреді.Конгруенттілік психологтің келесідей ерекщеліктерін көрсетеді.:
- айтылған ой мен сезімдердің сәйкестігі - концепцияның инструменталдығы - шеттетілмеу - шынайылық Психологиялық климатқа тән негізгі ұғымдардың бірі ретінде қолданылады. Ол психологтарға тұлғаның өсуіне жағдай жасайтын негізгі талап ретінде қарастырып, психологқа тән негізгі кәсіби қабілетпен сипаттады.
Түзетудің мақсаты: Клиенттің бойында өзін-өзі құрметтеу және әрекетті жүзеге асыру қабілетін қалыртастыру. Сонымен қатар өзінің жеке тәжірибесі мен уайымдарының тереңдігіне байланысты. Шынайы “менін” сәйкес қалыпқа келтіру. Ең алдымен зейін адамның проблемсына емес, оның “өздік” меніне шоғырланады. Сондықтан да психолог пен клиентттің арасында қарым-қатынас психологтың тікелей көмектесуіне емес, адамның өзі қабылдаған шешіміне байланысты проблеманың шешімін табуға негізделеді. К.Роджерс осындай атмосферны қалыптастырушы 4 негізгі талапты анықтады:
Ең алдымен психолог клиент тарапынан болатын сезімдерге қарамастан клиентпен жағымдаы қарым-қатына сақатуы тиіс Клиент психологқа сенімді болып, өзін оның алдында еркін ұстау үшін өажет болып табылады.
Элепатия- психолог клиентттің мәселесіне толықтай еніп, қоршаған әлемге клиент көзқарасымен қарауға тырысады.
Аутотивтілік. Бұнда психолог кәсіби маман маскасынан бас тартып, клиентпен ашық сөйлесуі тиіс.
Психолог клиентке проблемадан шығудың жолын бірден көрсетпеуі тиіс және оның айтқандарын интерпретациялауға асықпағаны жөн.
К.Роджерстің айтуынша адам өзі жайында шыайы ойлаудың нәтижесінде, өз проблемасының шешімін табуға қабілетті болады. Жоғарыда айтылған талаптар орындалған кезде психологтардың келесідей бағыттағы үрдістерін жүзеге асыру мүмкін болады:
- клиент бойынан байқалған сезімдер “менге” қатысты болып табылады және өте жақын болып орнығады.
- Клиент көбінесе өз сезімдерінің обьектісін және қабылдауын анықтайды
- Клиенттің м”мен” концепциясы бойынша бұрынғы кедергілерді ассимиляциялау мақсатымен қайта құрады.
- Клиент өзіндік бағалаудың жағымды жағын түсінеді
Психологтың позициясы: Негізгі талаптар- қандай да бір ролде ойнап көруден бас тарту; өзбетті болу. Психологтың ең негізгі кәсіби міндеті- клиенттің өзбетімен қорғаныс механизмдерінен бас тартуға итермелейтін, сәйкес психлогиялық климатты қалыптастыру. К.Роджерс нәтижелі коррекциялық процеске қажетті “.Роджерс триадасы” деп аталатын талапты көрсетті.
- клиентпен қарым –қатынастағы конгруэнттілік
- клиентке қатысты жағымды бағалау
- клиентті эмпатиялы қабылдау


title: Конгруэнтілік - Психотерапия сонымен қатар психологиялық терапия немесе сөйлесу терапиясы

text:
Конгруэнтілік психологтың өзінің жеке тәжірибесін дұрыс бейнелеуді білдіреді.
Жағымды бағалаусыйластықты алипатиямен қабылдауды талап етеді.Өзге адамды жағымды бағалау үшін оның белгілі бір әрекеттері қандай сезімдер тудыратындығын тәуелсіз шешім қабылдау керек.Психлог клиенттің тұлғасын тұтастай бағалайды. Клиентке қойылатын талаптар және күтілетін нәтиже. Клиент қабылдауға келген кезде мүлдем қорғансыз, өзгелерден көмек күтетін, тұйық тұлға болуы мүмкін.Қарым қатынас орнатып, оның жағдайын өзгерту арқылы ол адам ашыла бастайды.
Техникалары: К.Роджерс өз жұмысында коррекцияның процестерінің 7 кезеңін бөліп көрсетеді:
Ішкі коммуникациялардың тұйықталуы немесе проблеманы шешуге деген ұмтылыстың болмауы.
Өзін-өзі ашу процесінің дамуы және клиенттің өзін барлығын қиындықтарымен қайшылықтарымен қабылдады.
Конгуренттіліктің,өзін-өзі қабылдаудың жәе жауапкершіліктің дамуы және еркін ішкі комуникациясының орнату.
Тұлғалық өзгерістер: қоршаған ортаға жән өзіне қажетті өзгерістер.Мұнда корекциялық жұмыс өз мақсатына жеткендіктен,психологтың көмегі қажет болмайды.
Роджерлік психотехникасының негізгі компоненті конгуренттілік орнату,вербализация, эмоцияны көрсету.
1.Вербализация:Бұл тәсіл психологтың клиенттен естіген хабарламалардың қайтып айтуымен сыйпатталады.Бұл қайталаудың мақсаты:клиент мәсәлесіндегі өткір тұстарды анықтау.
2.Эмоцияы көрсету.Бұл тәсілдің мәні клиент өз ойын айтуда қандай эмоцияларды пайдаланғанын психологтың айтуында .Бұл түзету процесін клиенттке төмендегідей өзгерістер пайда болған кезде аяқталды деп есептеуге болады.
- өз проблемасын тиімді шеше алады.
- Психологтың бейімділігі жақсарады.
- өзінінің идеалды “менін” қаб ылдау шынайы бола бастады.
- Жағымды өзіндікбағалаудың деңгейі көтеріледі.


title: Психотерапия сонымен қатар психологиялық терапия немесе сөйлесу терапиясы

text:
Клиентке бағытталған психотерапия және кеңес беру теориясының және практикасының негіздері.
Психотерапия (сонымен қатар психологиялық терапия немесе сөйлесу терапиясы) пайдалану болып табылады психологиялық әдістер, әсіресе тұрақты негізде жеке өзара әрекеттесу ересектермен бірге адамға мінез-құлқын өзгертуге және қиындықтарды қажетті жолдармен жеңуге көмектесу. Психотерапия жеке тұлғаны емдеуді жақсартуға бағытталған әл-ауқат және психикалық денсаулық, мазасыз мінез-құлықты, сенімдерді, мәжбүрлеуді, ойларды немесе эмоцияларды шешу немесе азайту, қарым-қатынасты жақсарту және әлеуметтік дағдылар. Сондай-ақ, балалар мен жасөспірімдерге арналған бірқатар психотерапия әдістері бар, олар әдетте ойынмен байланысты, мысалы құм ойнау. Белгілі бір психотерапия қарастырылады дәлелдерге негізделген диагноз қойылған кейбіреулерін емдеу үшін психикалық бұзылулар. Басқалары сынға алынды жалған ғылым.
Мыңнан астам әртүрлі психотерапия әдістері бар, олардың кейбіреулері шамалы вариациялар, ал басқалары психологияның әртүрлі тұжырымдамаларына негізделген, этика (өзін қалай кәсіби ұстау керек), немесе әдістемелер. Көбіне клиент пен терапевт арасындағы жеке сабақтар кіреді, бірақ кейбіреулері өткізіледі топтар,[1] оның ішінде отбасылар.
Психотерапевттер болуы мүмкін психикалық денсаулық саласындағы мамандар психиатрлар, психологтар, медбикелер, клиникалық әлеуметтік қызметкерлер, неке және отбасы терапевттері немесе кәсіби кеңесшілер сияқты. Психотерапевттер әр түрлі ортада болуы мүмкін және соған байланысты юрисдикция заңмен реттелуі, ерікті түрде реттелуі немесе реттелмеуі мүмкін (және терминнің өзі қорғалуы немесе қорғалмауы мүмкін).
К.Роджерстің клиентке бағдарланған психотерпиясы Ағылшын психологы К.Роджерс “Клиентке бағытталған терапия” кітабында клиеттермен жұмыста қажетті принципиалды бағыттың негізін салды. Оның көзқарасы бойынша тұлға өзінің организміндегі туа біткен тенденцияларды өзінің даму үрдісінде басшылыққа ала отырып, шынайылықпен өзара әрекеттеседі.Адам туындаған мәселені шешу үшін және өз мінез құлқын қажетті тәсілмен бағыттауға арналған құзыреттілікке ие. Бірақ бұл қабілет адамның қарым –қатынас орнатуға мүмкіндігі бар әлеуметтік құндылықтар аймағында ғана дамиды. Клиентке бағытталған тұрғылардың негізгі ұғымдары: “Тәжірибе алаңы”, “Өздік”, “шынайы мен”, “идеалды Мен”.
“Тәжірибе алаңы”- ішкі әлемнің қабылдаушы бөлігі.Ол шынайылық болып есептелетін территория картасы. Сонықтан да адам сыртқы орта жағдайларын өзінің ішкі әлемі арқылы, өзәнәі тәжірибе алаңңы арқылы өткізеді.
“Өздік” К.Роджерс концепциясының негізгі ұғымы. Бұл құрамына, денелік, символикалық, рухани тәжірибелер енетін тұтастық.