Đất không có Giấy chứng nhân quyền sử dụng đất có được chia thừa kế không?
Ông bà nội em có mảnh đất 4500m² không có giấy tờ. Ông nội mất từ năm 2015. Bà nội em mới chia mảnh đất cho 2 con trai còn không chia cho con gái (việc chia này không có giấy tờ), hiện tại cô em yêu cầu phải chia QSDĐ đó cho cô em. Vậy cho em hỏi: Cô em được hưởng không ạ? Ông bà em có 3 người con.
Theo Điểm 1.3 Khoản 1 Mục II Nghị quyết 02/2004/NQ-HĐTP quy định:
Trường hợp người chết để lại quyền sử dụng đất mà đất đó không có một trong các loại giấy tờ về QSDĐ theo quy định nhưng có di sản là nhà ở, vật kiến trúc khác gắn liền với quyền sử dụng đất đó mà có yêu cầu chia di sản thừa kế, thì cần phân biệt các trường hợp sau:
- Trong trường hợp đương sự có văn bản của Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền xác nhận việc sử dụng đất đó là hợp pháp, nhưng chưa kịp cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thì Toà án giải quyết yêu cầu chia di sản là tài sản gắn liền với quyền sử dụng đất và quyền sử dụng đất đó.
- Trong trường hợp đương sự không có văn bản của Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền xác nhận việc sử dụng đất đó là hợp pháp, nhưng có văn bản của Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền cho biết rõ là việc sử dụng đất đó không vi phạm quy hoạch và có thể được xem xét để giao quyền sử dụng đất, thì Toà án giải quyết yêu cầu chia di sản là tài sản gắn liền với quyền sử dụng đất. Đồng thời phải xác định ranh giới, tạm giao quyền sử dụng đất đó cho đương sự để Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền tiến hành các thủ tục giao quyền sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho đương sự theo quy định của pháp luật về đất đai.
- Trong trường hợp Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền có văn bản cho biết rõ việc sử dụng đất đó là không hợp pháp, di sản là tài sản gắn liền với quyền sử dụng đất không được phép tồn tại trên đất đó, thì Toà án chỉ giải quyết tranh chấp về di sản là tài sản trên đất đó.
*Trường hợp 1: QSDĐ mà ông bà bạn để lại có văn bản của UBND cấp có thẩm quyền xác nhận việc dụng hợp pháp hoặc không không có văn bản xác nhận sử dụng hợp pháp nhưng không vi phạm quy hoạch và có thể được xem xét để giao quyền sử dụng đất.
=>Toà án giải quyết yêu cầu chia di sản là tài sản gắn liền với quyền sử dụng đất và quyền sử dụng đất đó.
Mặt khác, theo Khoản 1 Điều 651 Bộ luật dân sự 2015 quy định các hàng thừa kế như sau:
- Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
- Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
- Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.
Cho nên theo thông tin bạn cung cấp thì cô bạn - con gái của ông bạn sẽ được hưởng phần di sản theo quy định pháp luật.
*Trường hợp 2: Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền có văn bản cho biết rõ việc sử dụng đất đó là không hợp pháp, di sản là tài sản gắn liền với quyền sử dụng đất không được phép tồn tại trên đất đóQSDĐ mà ông bà bạn để lại không có văn bản của UBND cấp có thẩm quyền xác nhận việc dụng hợp pháp.
=> Sẽ không công nhận di sản theo quy định pháp luật.
