Thuê người chưa thành niên làm việc có phải ký hợp đồng lao động không?
Cho tôi hỏi: Thuê người chưa thành niên làm việc có phải ký hợp đồng lao động không? Có thể thay thế hợp đồng lao động bằng văn bản làm việc không? Câu hỏi của Hồng Anh - Huế
<subquestion>Thuê người chưa thành niên làm việc có phải ký HĐLĐ không?</subquestion>
Khoản 4 Điều 18 Bộ luật Lao động 2019 quy định về việc ký hợp đồng lao động với người chưa thành niên như sau:
<ref>Điều 18. Thẩm quyền giao kết hợp đồng lao động
...
4. Người giao kết hợp đồng lao động bên phía người lao động là người thuộc một trong các trường hợp sau đây:
a) Người lao động từ đủ 18 tuổi trở lên;
b) Người lao động từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi khi có sự đồng ý bằng văn bản của người đại diện theo pháp luật của người đó;
c) Người chưa đủ 15 tuổi và người đại diện theo pháp luật của người đó;
d) Người lao động được những người lao động trong nhóm ủy quyền hợp pháp giao kết hợp đồng lao động.
...
</ref>
Theo đó, người sử dụng lao động phải ký hợp đồng lao động với người lao động chưa thành niên như người lao động bình thường. Nếu người lao động từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi thì khi ký hợp đồng phải có sự đồng ý bằng văn bản của người đại diện theo pháp luật.
Nếu người lao động chưa thành niên dưới 15 tuổi thì khi ký hợp đồng lao động phải có thêm chủ thể là người đại diện hợp pháp theo pháp luật của người đó cùng ký vào hợp đồng lao động đó.
Người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi là có thể là cha, mẹ của người dưới 15 tuổi.

Thuê người chưa thành niên làm việc có phải ký hợp đồng lao động không? (Hình từ Internet)
<subquestion>Có thể thuê người lao động chưa thành niên làm các công việc gì?</subquestion>
Căn cứ theo quy định tại Điều 143 Bộ Luật Lao động 2019, người lao động chưa thành niên được làm các công việc sau:
- Người từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi được làm các công việc bình thường trừ các công việc hoặc làm việc ở nơi làm việc quy định tại Điều 147 của Bộ Luật Lao động 2019
- Người từ đủ 13 tuổi đến chưa đủ 15 tuổi chỉ được làm công việc nhẹ theo danh mục do Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành.
- Người chưa đủ 13 tuổi chỉ được làm công việc nghệ thuật, thể dục, thể thao nhưng không làm tổn hại đến sự phát triển thể lực, trí lực, nhân cách và phải có sự đồng ý của cơ quan chuyên môn về lao động thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.
Bên cạnh đó, người sử dụng lao động chưa thành niên phải tuân theo quy định về giờ giấc làm việc của lao động chưa thành niên được quy định tại Điều 146 Bộ Luật Lao động 2019 như sau:
- Thời giờ làm việc của người chưa đủ 15 tuổi không được quá 04 giờ trong 01 ngày và 20 giờ trong 01 tuần; không được làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm.
- Thời giờ làm việc của người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi không được quá 08 giờ trong 01 ngày và 40 giờ trong 01 tuần. Người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi có thể được làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm trong một số nghề, công việc theo danh mục do Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành.
<subquestion>Thuê người lao động làm việc nhưng không ký hợp đồng lao động có bị xử phạt không?</subquestion>
Theo khoản 1 Điều 9 Nghị định 12/2022/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, người lao động việt nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng thì người sử dụng lao động không ký hợp đồng lao động với người lao động sẽ bị xử phạt theo các mức sau đây:
- Từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với vi phạm từ 01 người đến 10 người lao động;
- Từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với vi phạm từ 11 người đến 50 người lao động;
- Từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với vi phạm từ 51 người đến 100 người lao động;
- Từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với vi phạm từ 101 người đến 300 người lao động;
- Từ 20.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với vi phạm từ 301 người lao động trở lên.
Ngoài ra, nếu người sử dụng lao động giao kết hợp đồng lao động với người lao động từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi mà không có sự đồng ý bằng văn bản của người đại diện theo pháp luật của người đó thì sẽ bị phạt tiền từ 20 đến 25 triệu đồng (điểm c khoản 2 Điều 9 Nghị định 12/2022/NĐ-CP)
Đây chỉ là mức xử phạt đối với cá nhân là người sử dụng lao động, nếu bên vi phạm các điều khoản trên là tổ chức thì mức xử phạt sẽ gấp đôi.
<subquestion>Có thể thay thế hợp đồng lao động bằng văn bản làm việc không?</subquestion>
Theo khoản 1 Điều 13 Bộ luật Lao động 2019 có quy định như sau:
<ref>Điều 13. Hợp đồng lao động
1. Hợp đồng lao động là sự thỏa thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động về việc làm có trả công, tiền lương, điều kiện lao động, quyền và nghĩa vụ của mỗi bên trong quan hệ lao động.
Trường hợp hai bên thỏa thuận bằng tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên thì được coi là hợp đồng lao động.
...
</ref>
Do đó, nếu người sử dụng lao động ký kết “văn bản làm việc” có nội dung thể hiện việc làm có trả công, tiền lương, sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên thì văn bản làm việc này được coi là hợp đồng lao động.
Như vậy, doanh nghiệp có thể không ký kết hợp đồng lao động mà ký “văn bản làm việc” trong trường hợp văn bản này thể hiện các nội dung theo quy định trên.

Bộ luật Lao động 2019 hợp đồng lao động hợp đồng lao động Bộ Luật Lao động 2019 Bộ Luật Lao động 2019 Bộ Luật Lao động 2019 Nghị định 12/2022/NĐ-CP Nghị định 12/2022/NĐ-CP Bộ luật Lao động 2019