Các lưu ý khi bán nhà đồng sở hữu gồm những gì? Chuyển quyền sở hữu nhà ở từ tài sản riêng thành tài sản chung có phải đăng ký biến động đất đai không?
Cho hỏi: Các lưu ý khi bán nhà đồng sở hữu gồm những gì? Chuyển quyền sở hữu nhà ở từ tài sản riêng thành tài sản chung có phải đăng ký biến động đất đai không? Câu hỏi của anh Kim (Nghệ An)
<subquestion>Các lưu ý khi bán nhà đồng sở hữu gồm những gì?</subquestion>
Theo Điều 210 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về sở hữu chung hợp nhất cụ thể như sau:
<ref>Sở hữu chung hợp nhất
1. Sở hữu chung hợp nhất là sở hữu chung mà trong đó, phần quyền sở hữu của mỗi chủ sở hữu chung không được xác định đối với tài sản chung.
Sở hữu chung hợp nhất bao gồm sở hữu chung hợp nhất có thể phân chia và sở hữu chung hợp nhất không phân chia.
2. Các chủ sở hữu chung hợp nhất có quyền, nghĩa vụ ngang nhau đối với tài sản thuộc sở hữu chung.
</ref>
Theo đó, sở hữu chung là phần quyền sở hữu của mỗi chủ sở hữu chung không được xác định đối với tài sản chung.
Đồng thời, tại khoản 2 Điều 218 Bộ luật Dân sự 2015 cũng quy định về việc định đoạt tài sản chung hợp nhất được thực hiện theo thỏa thuận của các chủ sở hữu chung hoặc theo quy định của pháp luật.
Về sở hữu chung của thành viên gia đình thì tại khoản 2 Điều 212 Bộ luật Dân sự 2015 quy định việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung của các thành viên gia đình được thực hiện theo phương thức thỏa thuận.
Trường hợp định đoạt tài sản là bất động sản, động sản có đăng ký, tài sản là nguồn thu nhập chủ yếu của gia đình phải có sự thỏa thuận của tất cả các thành viên gia đình là người thành niên có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, trừ trường hợp luật có quy định khác.
Trường hợp không có thỏa thuận thì áp dụng quy định về sở hữu chung theo phần được quy định tại Bộ luật Dân sự 2015 và luật khác có liên quan (trừ trường hợp quy định tại Điều 213 Bộ luật Dân sự 2015).
Dẫn chiếu đến khoản 3 Điều 218 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về trường hợp một chủ sở hữu chung theo phần bán phần quyền sở hữu của mình thì chủ sở hữu chung khác được quyền ưu tiên mua.
Trong thời hạn 03 tháng với tài sản chung là bất động sản, 01 tháng đối với tài sản chung là động sản, kể từ ngày các chủ sở hữu chung khác nhận được thông báo về việc bán và các điều kiện bán mà không có chủ sở hữu chung nào mua thì chủ sở hữu đó được quyền bán cho người khác.
Việc thông báo phải được thể hiện bằng văn bản và các điều kiện bán cho chủ sở hữu chung khác phải giống như điều kiện bán cho người không phải là chủ sở hữu chung.
Trường hợp bán phần quyền sở hữu mà có sự vi phạm về quyền ưu tiên mua thì trong thời hạn 3 tháng, kể từ ngày phát hiện có sự vi phạm về quyền ưu tiên mua, chủ sở hữu chung theo phần trong số các chủ sở hữu chung có quyền yêu cầu Tòa án chuyển sang cho mình quyền và nghĩa vụ của người mua; bên có lỗi gây thiệt hại phải bồi thường thiệt hại.

Các lưu ý khi bán nhà đồng sở hữu gồm những gì? Chuyển quyền sở hữu nhà ở từ tài sản riêng thành tài sản chung có phải đăng ký biến động đất đai không? (Hình từ Internet)
<subquestion>Chuyển quyền sở hữu nhà ở từ tài sản riêng thành tài sản chung có phải đăng ký biến động đất đai không?</subquestion>
Theo khoản 4 Điều 95 Luật Đất đai 2013 quy định về việc đăng ký đất đai, nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất như sau:
<ref>Đăng ký đất đai, nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
...
4. Đăng ký biến động được thực hiện đối với trường hợp đã được cấp Giấy chứng nhận hoặc đã đăng ký mà có thay đổi sau đây:
...
g) Chuyển từ hình thức Nhà nước cho thuê đất thu tiền thuê đất hàng năm sang hình thức thuê đất thu tiền một lần cho cả thời gian thuê; từ hình thức Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất sang hình thức thuê đất; từ thuê đất sang giao đất có thu tiền sử dụng đất theo quy định của Luật này.
h) Chuyển quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất của vợ hoặc của chồng thành quyền sử dụng đất chung, quyền sở hữu tài sản chung của vợ và chồng;
i) Chia tách quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất của tổ chức hoặc của hộ gia đình hoặc của vợ và chồng hoặc của nhóm người sử dụng đất chung, nhóm chủ sở hữu tài sản chung gắn liền với đất;
...
</ref>
Như vậy, đối với việc việc chuyển quyền sở hữu nhà ở từ tài sản riêng thành tài sản chung đối với trường hợp đã được cấp giấy chứng nhận hoặc đã đăng ký mà có thay đổi sẽ phải đăng ký biến động đất đai theo quy định của pháp luật.
<subquestion>Trường hợp nào khi giao dịch nhà ở không bắt buộc phải có giấy chứng nhận?</subquestion>
Căn cứ theo khoản 2 Điều 118 Luật Nhà ở 2014 quy định về trường hợp khi giao dịch nhà ở không bắt buộc phải có giấy chứng nhận, bao gồm:
- Mua bán, thế chấp nhà ở hình thành trong tương lai;
- Tổ chức thực hiện tặng cho nhà tình nghĩa, nhà tình thương;
- Mua bán, thuê mua nhà ở thuộc sở hữu nhà nước; mua bán, thuê mua nhà ở xã hội, nhà ở để phục vụ tái định cư không thuộc sở hữu nhà nước; Bán nhà ở quy định tại khoản 4 Điều 62 Luật Nhà ở 2014;
- Cho thuê, cho mượn, cho ở nhờ, ủy quyền quản lý nhà ở;
- Nhận thừa kế nhà ở;
- Chuyển nhượng hợp đồng mua bán nhà ở thương mại được xây dựng trong dự án đầu tư xây dựng nhà ở bao gồm cả trường hợp đã nhận bàn giao nhà ở từ chủ đầu tư nhưng chưa nộp hồ sơ đề nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đối với nhà ở đó.

Bộ luật Dân sự 2015 Bộ luật Dân sự 2015 Bộ luật Dân sự 2015 Bộ luật Dân sự 2015 Bộ luật Dân sự 2015 Bộ luật Dân sự 2015 Luật Đất đai 2013 nhà ở Luật Nhà ở 2014 nhà ở Luật Nhà ở 2014