Công trình đường cao tốc khi nào được đưa vào sử dụng? Trạm thu phí trên đường cao tốc được hoạt động như thế nào?
Cho hỏi: Công trình đường cao tốc khi nào được đưa vào sử dụng? Trạm thu phí trên đường cao tốc được hoạt động như thế nào? - Câu hỏi anh Huy (Bình Thuận)
<subquestion>Công trình đường cao tốc khi nào được đưa vào sử dụng?</subquestion>
Ngày 19/05/2023 Chính phủ ban hành Nghị định 25/2023/NĐ-CP (có hiệu lực ngày 15/07/2023) sửa đổi Nghị định 32/2014/NĐ-CP về quản lý, khai thác và bảo trì công trình đường cao tốc.
Tại Điều 11 Nghị định 32/2014/NĐ-CP được sửa đổi bởi khoản 8 Điều 1 Nghị định 25/2023/NĐ-CP có quy định về vấn đề công trình đường cao tốc đưa vào khai thác sử dụng; tạm dừng khai thác đường cao tốc cụ thể như sau:
<ref>Công trình đường cao tốc đưa vào khai thác sử dụng; tạm dừng khai thác đường cao tốc
1. Đường cao tốc được đưa vào khai thác sử dụng khi đáp ứng các quy định sau:
a) Đã được nghiệm thu hoàn thành xây dựng theo quy định của pháp luật về xây dựng;
b) Phương án tổ chức giao thông đã được duyệt;
c) Có quy trình vận hành khai thác đối với các hạng mục, thiết bị quy định tại khoản 2 Điều này.
2. Các hạng mục công trình và thiết bị phải có quy trình vận hành khai thác
a) Công trình hầm trên đường cao tốc có sử dụng các thiết bị thông gió, lọc bụi, kiểm soát môi trường, phòng cháy, chữa cháy, hệ thống điện và các thiết bị khác phục vụ khai thác sử dụng;
b) Trung tâm quản lý, điều hành giao thông quốc gia; Trung tâm quản lý, điều hành giao thông tuyến;
c) Các thiết bị lắp đặt vào công trình đường cao tốc gồm: thiết bị nhận dạng phương tiện giao thông, cân tải trọng, kiểm soát giao thông, quan trắc công trình, thiết bị phòng cháy, chữa cháy, thiết bị phục vụ cứu nạn, cứu hộ;
d) Các trường hợp cần thiết khác do chủ đầu tư, người quản lý sử dụng đường cao tốc quyết định.
...
</ref>
Như vậy, công trình đường cao tốc đưa vào khai thác sử dụng cần đáp ứng một số điều kiện như sau:
- Đã được nghiệm thu hoàn thành đúng quy định pháp luật;
- Đã duyệt phương án tổ chức giao thông;
- Có quy trình vận hành khai thác từng hạng mục, thiết bị:
+ Công trình hầm trên đường cao tốc sử dụng thiết bị thông gió, lọc bụi, phòng cháy, chữa cháy, hệ thống điện...
+ Thiết bị nhận dạng phương tiện giao thông, cân tải trọng, kiểm soát giao thông, thiết bị phục vụ cứu nạn, cứu hộ...

Công trình đường cao tốc khi nào được đưa vào sử dụng? Trạm thu phí trên đường cao tốc được hoạt động như thế nào? (Hình từ Internet)
<subquestion>Công trình đường cao tốc tạm dừng khai thác trong trường hợp nào?</subquestion>
Tại Điều 11 Nghị định 32/2014/NĐ-CP được sửa đổi bởi khoản 8 Điều 1 Nghị định 25/2023/NĐ-CP có quy định về tạm dừng khai thác đường cao tốc trong thời gian sắp tới như sau:
<ref>Công trình đường cao tốc đưa vào khai thác sử dụng; tạm dừng khai thác đường cao tốc
...
3. Tạm dừng khai thác đường cao tốc
...
b) Các trường hợp đường cao tốc phải tạm dừng khai thác do không bảo đảm an toàn cho khai thác, sử dụng gồm: công trình bị hư hỏng do xảy ra sự cố công trình, do hậu quả của thiên tai, công trình bị hư hỏng không thể khai thác, sử dụng an toàn; sự cố cháy, nổ; xảy ra tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng buộc phải tạm dừng khai thác để phục vụ cứu nạn, cứu hộ và bảo đảm an toàn giao thông; khi xảy ra thảm họa, dịch bệnh hoặc khi có yêu cầu phục vụ quốc phòng, an ninh của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
c) Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải quyết định tạm dừng khai thác đường cao tốc thuộc hệ thống quốc lộ theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 37 Luật Giao thông đường bộ.
d) Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định tạm dừng khai thác đường cao tốc trên các hệ thống đường bộ thuộc phạm vi quản lý theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 37 Luật Giao thông đường bộ.
đ) Khi phát hiện nguy cơ mất an toàn, nguy cơ xảy ra sự cố công trình đường cao tốc ảnh hưởng đến an toàn tính mạng, công trình lân cận và cộng đồng, thì người quản lý sử dụng đường cao tốc có trách nhiệm kịp thời dừng khai thác sử dụng đường cao tốc và thực hiện các biện pháp để bảo đảm an toàn cho người, phương tiện giao thông, tài sản khác; thực hiện các công việc để hạn chế và ngăn ngừa các nguy hiểm có thể xảy ra đối với công trình; bảo vệ hiện trường; tham gia cứu nạn, cứu hộ, giải quyết ùn tắc giao thông.
Sau khi quyết định tạm dừng khai thác sử dụng đường cao tốc, người quản lý sử dụng đường cao tốc có trách nhiệm thông báo ngay cho Cảnh sát giao thông, cơ quan quản lý đường cao tốc, Trung tâm quản lý, điều hành giao thông tuyến, chính quyền địa phương.
...
</ref>
Như vậy, công trình đường cao tốc tạm dừng khai thác trong một số trường hợp như sau:
- Khi công trình bị hư hỏng do xảy ra sự cố công trình (thiên tai, bị hư hỏng không thể khai thác, sự cố cháy, nổ, tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng...)
- Khi Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải quyết định tạm dừng khai thác;
- Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định tạm dừng khai thác đường cao tốc thuộc phạm vi quản lý của mình;
- Khi đường cao tốc ảnh hưởng đến an toàn tính mạng, công trình lân cận và cộng đồng;
<subquestion>Trạm thu phí trên đường cao tốc được hoạt động như thế nào?</subquestion>
Tại Điều 12 Nghị định 32/2014/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 9 Điều 1 Nghị định 25/2023/NĐ-CP có quy định về thu tiền dịch vụ sử dụng và khai thác các công trình đường cao tốc như sau:
<ref>Thu tiền dịch vụ sử dụng và khai thác các công trình đường cao tốc
1. Đối với đường cao tốc được thu tiền dịch vụ sử dụng đường bộ phải áp dụng hình thức thu phí điện tử không dừng (ETC).
2. Đường cao tốc là tài sản công của Nhà nước, Cơ quan được giao quản lý đường cao tốc có trách nhiệm quản lý, sử dụng và khai thác công trình đường cao tốc theo quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công và pháp luật khác có liên quan.
</ref>
Như vậy, trạm thu phí trên đường cao tốc được hoạt động dựa theo hình thức thu phí không dừng (ETC) là thu phí áp dụng công nghệ tự động nhận diện phương tiện di chuyển qua và trừ tiền vào tài khoản đã đăng ký giao thông.
Vì vậy chủ xe không cần dừng lại tại các BOT để trả tiền.
Nghị định 25/2023/NĐ-CP có hiệu lực ngày 15/07/2023

Nghị định 25/2023/NĐ-CP Nghị định 32/2014/NĐ-CP Nghị định 32/2014/NĐ-CP Nghị định 25/2023/NĐ-CP Nghị định 32/2014/NĐ-CP Nghị định 25/2023/NĐ-CP Bộ Giao thông vận tải Nghị định 32/2014/NĐ-CP Nghị định 25/2023/NĐ-CP đường cao tốc Nghị định 25/2023/NĐ-CP