Chủ doanh nghiệp tư nhân là người cao tuổi có được miễn án phí trong vụ án phát sinh từ hoạt động của doanh nghiệp hay không?
Cho tôi hỏi tôi là người cao tuổi và là chủ doanh nghiệp tư nhân thì có được miễn án phí trong vụ án phát sinh từ hoạt động của doanh nghiệp hay không? Câu hỏi từ bác Hà (Hưng Yên)
<subquestion>Người từ bao nhiêu tuổi thì được xem là người cao tuổi?</subquestion>
Căn cứ Điều 2 Luật Người cao tuổi năm 2009 quy định người cao tuổi:
<ref>Người cao tuổi
Người cao tuổi được quy định trong Luật này là công dân Việt Nam từ đủ 60 tuổi trở lên.
</ref>
Như vậy, theo quy định trên, công dân Việt Nam từ đủ 60 tuổi trở lên thì được xem là người cao tuổi.

Chủ doanh nghiệp tư nhân là người cao tuổi có được miễn án phí trong vụ án phát sinh từ hoạt động của doanh nghiệp hay không? (Hình từ Internet)
<subquestion>Chủ doanh nghiệp tư nhân là người đại diện cho doanh nghiệp với tư cách gì trong vụ án phát sinh từ hoạt động của doanh nghiệp?</subquestion>
Căn cứ khoản 3 Điều 190 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định quản lý doanh nghiệp tư nhân:
<ref>Quản lý doanh nghiệp tư nhân
...
3. Chủ doanh nghiệp tư nhân là người đại diện theo pháp luật, đại diện cho doanh nghiệp tư nhân với tư cách người yêu cầu giải quyết việc dân sự, nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài, Tòa án, đại diện cho doanh nghiệp tư nhân thực hiện quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật.
</ref>
Căn cứ khoản 2 Điều 81 Nghị định 01/2021/NĐ-CP quy định quyền và nghĩa vụ của chủ hộ kinh doanh, thành viên hộ gia đình tham gia đăng ký hộ kinh doanh:
<ref>Quyền và nghĩa vụ của chủ hộ kinh doanh, thành viên hộ gia đình tham gia đăng ký hộ kinh doanh
...
2. Chủ hộ kinh doanh đại diện cho hộ kinh doanh với tư cách người yêu cầu giải quyết việc dân sự, nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài, Tòa án và các quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật.
...
</ref>
Như vậy, chủ doanh nghiệp tư nhân đại diện doanh nghiệp với các tư cách sau trong vụ án phát sinh từ hoạt động doanh nghiệp trước Trọng tài, Tòa án:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự;
- Nguyên đơn;
- Bị đơn;
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan
<subquestion>Chủ doanh nghiệp tư nhân là người cao tuổi có được miễn án phí trong vụ án phát sinh từ hoạt động của doanh nghiệp hay không?</subquestion>
Căn cứ Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 quy định miễn nộp tiền tạm ứng án phí, án phí, tạm ứng lệ phí Tòa án, lệ phí Tòa án:
<ref>Miễn nộp tiền tạm ứng án phí, án phí, tạm ứng lệ phí Tòa án, lệ phí Tòa án
1. Những trường hợp sau đây được miễn nộp tiền tạm ứng án phí, án phí:
...
đ) Trẻ em; cá nhân thuộc hộ nghèo, cận nghèo; người cao tuổi; người khuyết tật; người có công với cách mạng; đồng bào dân tộc thiểu số ở các xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn; thân nhân liệt sĩ được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận gia đình liệt sĩ.
2. Những trường hợp quy định tại điểm đ khoản 1 Điều này được miễn các khoản tạm ứng lệ phí Tòa án, lệ phí Tòa án quy định tại khoản 1 Điều 4 của Nghị quyết này.
...
</ref>
Căn cứ Tiểu mục 5 Mục 3 Công văn 206/TANDTC-PC năm 2022 thông báo kết quả giải đáp trực tuyến một số vướng mắc trong công tác xét xử:
<ref>KINH DOANH THƯƠNG MẠI
...
5. Khi giải quyết các tranh chấp Hợp đồng tín dụng giữa nguyên đơn là Ngân hàng với bị đơn là hộ kinh doanh cá thể, trong đó chủ hộ kinh doanh là người trên 60 tuổi. Hộ kinh doanh cá thể vay tiền để thực hiện hoạt động kinh doanh có mục đích lợi nhuận. Vậy người trên 60 tuổi trong trường hợp này có được miễn án phí theo Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội không?
Theo khoản 1 Điều 79 Nghị định số 01/2021/NĐ-CP ngày 04/01/2021 quy định: “1. Hộ kinh doanh do một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập và chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh của hộ. Trường hợp các thành viên hộ gia đình đăng ký hộ kinh doanh thì ủy quyền cho một thành viên làm đại diện hộ kinh doanh. Cá nhân đăng ký hộ kinh doanh, người được các thành viên hộ gia đình ủy quyền làm đại diện hộ kinh doanh là chủ hộ kinh doanh.” Theo khoản 2 Điều 81 Nghị định số 01/2021/NĐ-CP ngày 04/01/2021 thì chủ hộ kinh doanh đại diện cho hộ kinh doanh với tư cách người yêu cầu giải quyết việc dân sự, nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài, Tòa án.
Trong trường hợp này, chủ hộ kinh doanh chỉ là người đại diện cho hộ kinh doanh tham gia tố tụng tại Tòa án, nên hộ kinh doanh là chủ thể phải nộp án phí chứ không phải là chủ hộ kinh doanh. Vì vậy, nếu chủ hộ kinh doanh là người trên 60 tuổi thì cũng không được miễn án phí theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
</ref>
Theo quy định trên, người cao tuổi được miễn các khoản tạm ứng lệ phí Tòa án, lệ phí Tòa án giải quyết yêu cầu về dân sự.
Tuy nhiên, chủ doanh nghiệp là người cao tuổi thì không được miễn án phí. Vì trong vụ án phát sinh từ hoạt động của doanh nghiệp chủ doanh nghiệp tư nhân là người cao tuổi chỉ đại diện cho doanh nghiệp tư nhân nên DNTN là đối tượng nộp án phí.

Luật Người cao tuổi năm 2009 người cao tuổi người cao tuổi Luật Doanh nghiệp 2020 Nghị định 01/2021/NĐ-CP Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 Công văn 206/TANDTC-PC năm 2022