Tự ý bán đất thừa kế, kiện đòi lại được không?
Ông bà nội tôi lập gia đình và được các cụ cho một mảnh đất để làm ăn sinh sống, ông bà sinh được một người con là bố tôi. Sau đó, ông nội tôi mất, bà đi lấy chồng hai và sinh được thêm hai người con trai, một người con gái và tất cả đều ở trên mảnh đất của các cụ để lại. Sau đó, ông bà mất không để lại di chúc. Bố tôi ra ngoài lập nghiệp và giao lại mảnh đất đó cho các chú sử dụng bảo quản và làm nơi thờ cúng. Sau đó bố tôi mất, các chú đã tự ý chia lô đổi đất và làm sổ đỏ mà chưa thông qua các thành viên trong gia đình. Bố tôi là trưởng vì vậy tôi có những quyền hạn, nghĩa vụ gì trên mảnh đất này và có khởi kiện được không?
Ông và bà nội bạn có chung một tài sản là một mảnh đất. Khi ông nội bạn mất, ông nội bạn không để lại di chúc thì theo quy định của Bộ Luật Dân sự năm 2005, tài sản của ông nội bạn sẽ được phân chia theo quy định thừa kế theo pháp luật  quy định tại điều 675, BLDS. Theo đó, căn nhà này sẽ được chia thành 1/2 của ông nội bạn và ½ của bà nội bạn. Theo pháp luật, thì bà nội bạn được hưởng một nữa tài sản của ông nội bạn, và bạn là người hưởng một nửa còn lại . Như vậy,  tài sản của bà nội bạn lúc bấy giờ là ¾ giá trị mảnh đất và bố bạn được 1/4 giá trị mảnh đất.
Bà nội của bạn kết hôn với người khác và sinh được thêm hai người con trai, một người con gái và tất cả đều ở trên mảnh đất của các cụ để lại. Do bà nội bạn mất không để lại di chúc, và người chồng hai cũng đã mất nên phần tài sản cụ để lại được chia đều cho 4 người con, trong đó có bố bạn theo Điều 676 Bộ luật dân sự:
“1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:
a. Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;
….
2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau”.
Như vậy là bố bạn sẽ được hưởng ½  tài sản của ông bạn, và ¼ tài sản của bà nội bạn.
Trong trường hợp của bạn, đối với di sản mà bố bạn để lại, khi bố bạn mất đi mà không để lại di chúc, thì những người được hưởng thừa kế theo pháp luật bao gồm mẹ bạn và bạn. Như vậy, bạn cũng có quyền và nghĩa vụ đối với mảnh đất đó.
Các chú của bạn đã tự ý chia lô đổi đất và làm sổ đỏ mà chưa thông qua các thành viên trong gia đình, trong đó có cô bạn, mẹ bạn cùng với bạn cũng là những người đồng  hưởng thừa kế theo pháp luật đối với mảnh đất . Việc làm của hai chú bạn như vậy là không hợp pháp
Về việc khởi kiện: Theo điều 645 BLDS năm 2005 quy định : “Thời hiệu khởi kiện để người thừa kế yêu cầu chia di sản, xác nhận quyền thừa kế của mình hoặc bác bỏ quyền thừa kế của người khác là mười năm, kể từ thời điểm mở thừa kế”.
Thời hiệu khởi kiện để yêu cầu người thừa kế thực hiện nghĩa vụ về tài sản của người chết để lại là ba năm, kể từ thời điểm mở thừa kế.”
