Có thể thay đổi quyết định từ chối nhận di sản thừa kế được không?
Cho tôi hỏi: Tôi đã làm văn bản từ chối nhận di sản thừa kế của mẹ để nhường lại cho em tôi, nhưng hiện tại tôi muốn thay đổi quyết định này thì có được không? Mong được giải đáp!
<subquestion>Có thể thay đổi quyết định từ chối nhận di sản thừa kế được không?</subquestion>
Căn cứ Điều 620 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về quyết định từ chối nhận di sản thừa kế như sau:
<ref>Từ chối nhận di sản
1. Người thừa kế có quyền từ chối nhận di sản, trừ trường hợp việc từ chối nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài sản của mình đối với người khác.
2. Việc từ chối nhận di sản phải được lập thành văn bản và gửi đến người quản lý di sản, những người thừa kế khác, người được giao nhiệm vụ phân chia di sản để biết.
3. Việc từ chối nhận di sản phải được thể hiện trước thời điểm phân chia di sản.
</ref>
Theo đó, pháp luật hiện nay không có quy định về việc thay đổi quyết định từ chối nhận di sản thừa kế.
Thế nên khi văn bản từ chối nhận di sản thừa kế có hiệu lực pháp lý thì quyết định này không thể thay đổi, nhằm đảm bảo sự ổn định và minh bạch trong quá trình phân chia di sản.

Có thể thay đổi quyết định từ chối nhận di sản thừa kế được không? (Hình từ Internet)
<subquestion>Những ai không có quyền được nhận di sản thừa kế?</subquestion>
Căn cứ Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về những người không được quyền nhận di sản thừa kế như sau:
<ref>Người không được quyền hưởng di sản
1. Những người sau đây không được quyền hưởng di sản:
a) Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe hoặc về hành vi ngược đãi nghiêm trọng, hành hạ người để lại di sản, xâm phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của người đó;
b) Người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản;
c) Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng người thừa kế khác nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ phần di sản mà người thừa kế đó có quyền hưởng;
d) Người có hành vi lừa dối, cưỡng ép hoặc ngăn cản người để lại di sản trong việc lập di chúc; giả mạo di chúc, sửa chữa di chúc, hủy di chúc, che giấu di chúc nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ di sản trái với ý chí của người để lại di sản.
2. Những người quy định tại khoản 1 Điều này vẫn được hưởng di sản, nếu người để lại di sản đã biết hành vi của những người đó, nhưng vẫn cho họ hưởng di sản theo di chúc.
</ref>
Như vậy, ngoại trừ trường hợp người để lại di sản đã biết hành vi của những người không được nhận di sản, nhưng vẫn cho họ hưởng di sản theo di chúc thì những người thuộc các trường hợp sau đây sẽ không được quyền nhận di sản thừa kế:
- Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe hoặc về hành vi ngược đãi nghiêm trọng, hành hạ người để lại di sản, xâm phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của người đó;
- Người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản;
- Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng người thừa kế khác nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ phần di sản mà người thừa kế đó có quyền hưởng;
- Người có hành vi lừa dối, cưỡng ép hoặc ngăn cản người để lại di sản trong việc lập di chúc; giả mạo di chúc, sửa chữa di chúc, hủy di chúc, che giấu di chúc nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ di sản trái với ý chí của người để lại di sản.
<subquestion>Những trường hợp nào thì di sản được nhận thừa kế theo pháp luật?</subquestion>
Căn cứ Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về những trường hợp di sản được nhận thừa kế theo pháp luật như sau:
<ref>Những trường hợp thừa kế theo pháp luật
1. Thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong trường hợp sau đây:
a) Không có di chúc;
b) Di chúc không hợp pháp;
c) Những người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế;
d) Những người được chỉ định làm người thừa kế theo di chúc mà không có quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
2. Thừa kế theo pháp luật cũng được áp dụng đối với các phần di sản sau đây:
a) Phần di sản không được định đoạt trong di chúc;
b) Phần di sản có liên quan đến phần của di chúc không có hiệu lực pháp luật;
c) Phần di sản có liên quan đến người được thừa kế theo di chúc nhưng họ không có quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản, chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; liên quan đến cơ quan, tổ chức được hưởng di sản theo di chúc, nhưng không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế.
</ref>
Như vậy, khi người để lại di sản mất mà không có di chúc, di chúc không hợp pháp hoặc người thừa kế theo di chúc mất trước, cùng thời điểm với người lập di chúc hay không có quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản, cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế thì di sản sẽ được thừa kế theo pháp luật.
Ngoài ra, các phần di sản không thể định đoạt được theo di sản hoặc nằm trong phần di chúc không có hiệu lực, hay có liên quan đến người được thừa kế theo di chúc nhưng không có quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản, chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc, cơ quan, tổ chức được hưởng thừa kế theo di chúc không còn tồn tại vào thời điểm mở thừa kế, thì cũng thực hiện chia phần di sản đó theo quy định thừa kế theo pháp luật.

Bộ luật Dân sự 2015 di sản thừa kế Bộ luật Dân sự 2015 di sản thừa kế Bộ luật Dân sự 2015