Tổng giám đốc doanh nghiệp nhà nước có được bố trí người thân vào làm kế toán không?
Cho tôi hỏi với: Tổng giám đốc doanh nghiệp nhà nước thì có được bố trí người thân của mình vào làm kế toán không vậy?
Câu hỏi của bạn Bình đến từ Long An.
<subquestion>Doanh nghiệp nhà nước được tổ chức quản lý dưới hình thức nào?</subquestion>
Căn cứ theo khoản 1 Điều 88 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định như sau:
<ref>Điều 88. Doanh nghiệp nhà nước
1. Doanh nghiệp nhà nước được tổ chức quản lý dưới hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, bao gồm:
a) Doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ;
b) Doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ hoặc tổng số cổ phần có quyền biểu quyết, trừ doanh nghiệp quy định tại điểm a khoản 1 Điều này.
2. Doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều này bao gồm:
a) Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ là công ty mẹ của tập đoàn kinh tế nhà nước, công ty mẹ của tổng công ty nhà nước, công ty mẹ trong nhóm công ty mẹ - công ty con;
b) Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên là công ty độc lập do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ.
3. Doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ hoặc tổng số cổ phần có quyền biểu quyết theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều này bao gồm:
a) Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, công ty cổ phần do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ, tổng số cổ phần có quyền biểu quyết là công ty mẹ của tập đoàn kinh tế, công ty mẹ của tổng công ty nhà nước, công ty mẹ trong nhóm công ty mẹ - công ty con;
b) Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, công ty cổ phần là công ty độc lập do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ, tổng số cổ phần có quyền biểu quyết.
...
</ref>
Theo đó, doanh nghiệp nhà nước sẽ được tổ chức quản lý dưới hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần, gồm có:
- Doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ.
- Doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ hoặc tổng số cổ phần có quyền biểu quyết.

Tổng giám đốc doanh nghiệp nhà nước có được bố trí người thân vào làm kế toán không? (Hình từ Internet)
<subquestion>Tổng giám đốc doanh nghiệp nhà nước có được bố trí người thân vào làm kế toán không?</subquestion>
Căn cứ theo khoản 5 Điều 20 Luật phòng, chống tham nhũng 2018 được sửa đổi bởi khoản 3 Điều 217 Luật Doanh nghiệp 2020 có quy định như sau:
<ref>Điều 20. Quy tắc ứng xử của người có chức vụ, quyền hạn
...
5. Thành viên Hội đồng quản trị, thành viên Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty, Tổng giám đốc, Phó Tổng giám đốc, Giám đốc, Phó Giám đốc, Kế toán trưởng và người giữ chức danh, chức vụ quản lý khác trong doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ không được ký kết hợp đồng với doanh nghiệp thuộc sở hữu của vợ hoặc chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột; cho phép doanh nghiệp thuộc sở hữu của vợ hoặc chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột tham dự các gói thầu của doanh nghiệp mình; bố trí vợ hoặc chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột giữ chức vụ quản lý về tổ chức nhân sự, kế toán, làm thủ quỹ, thủ kho trong doanh nghiệp hoặc giao dịch, mua bán hàng hóa, dịch vụ, ký kết hợp đồng cho doanh nghiệp.
</ref>
Ngoài ra, căn cứ theo khoản 3 Điều 52 Luật Kế toán 2015 quy định như sau:
<ref>Điều 52. Những người không được làm kế toán
...
3. Cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, vợ, chồng, con đẻ, con nuôi, anh, chị, em ruột của người đại diện theo pháp luật, của người đứng đầu, của giám đốc, tổng giám đốc và của cấp phó của người đứng đầu, phó giám đốc, phó tổng giám đốc phụ trách công tác tài chính - kế toán, kế toán trưởng trong cùng một đơn vị kế toán, trừ doanh nghiệp tư nhân, công ty trách nhiệm hữu hạn do một cá nhân làm chủ sở hữu và các trường hợp khác do Chính phủ quy định.
...
</ref>
Như vậy, đối với doanh nghiệp nhà nước được tổ chức dưới hình thức doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ thì Tổng giám đốc không được bố trí người thân vào làm kế toán bao gồm vợ hoặc chồng, bố, mẹ, con, anh, chị, em ruột.
Còn đối với doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ hoặc tổng số cổ phần có quyền biểu quyết cũng sẽ không được bố trí người thân vào làm kế toán bao gồm cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, vợ, chồng, con đẻ, con nuôi, anh, chị, em ruột.
<subquestion>Tổng giám đốc doanh nghiệp nhà nước có quyền và nghĩa vụ gì?</subquestion>
Căn cứ theo khoản 2 Điều 100 Luật Doanh nghiệp 2020, Tổng giám đốc doanh nghiệp nhà nước có nhiệm vụ điều hành các hoạt động hằng ngày của doanh nghiệp và có quyền và nghĩa vụ dưới đây:
- Tổ chức thực hiện và đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch, phương án kinh doanh, kế hoạch đầu tư của công ty.
- Tổ chức thực hiện và đánh giá kết quả thực hiện nghị quyết, quyết định của Hội đồng thành viên, Chủ tịch công ty và của cơ quan đại diện chủ sở hữu công ty.
- Quyết định các công việc hằng ngày của công ty.
- Ban hành quy chế quản lý nội bộ của công ty đã được Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty chấp thuận.
- Bổ nhiệm, thuê, miễn nhiệm, cách chức, chấm dứt hợp đồng lao động đối với người quản lý công ty, trừ chức danh thuộc thẩm quyền của Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty.
- Ký kết hợp đồng, giao dịch nhân danh công ty, trừ trường hợp thuộc thẩm quyền của Chủ tịch Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty.
- Lập và trình Hội đồng thành viên hoặc Chủ tịch công ty báo cáo định kỳ hằng quý, hằng năm về kết quả thực hiện mục tiêu kế hoạch kinh doanh; báo cáo tài chính.
- Kiến nghị phân bổ và sử dụng lợi nhuận sau thuế và các nghĩa vụ tài chính khác của công ty.
- Tuyển dụng lao động.
- Kiến nghị phương án tổ chức lại công ty.
- Quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật và Điều lệ công ty.

Luật Doanh nghiệp 2020 doanh nghiệp nhà nước Luật phòng, chống tham nhũng 2018 Luật Doanh nghiệp 2020 Luật Kế toán 2015 doanh nghiệp nhà nước Luật Doanh nghiệp 2020