Chụp ảnh đề thi tốt nghiệp THPT 2023 gửi lên mạng nhờ giải bị xử lý như thế nào?
Cho hỏi: Chụp ảnh đề thi tốt nghiệp THPT 2023 gửi lên mạng nhờ giải bị xử lý như thế nào? Câu hỏi của chị Uyên (Phú Yên)
<subquestion>Lên Facebook dự đoán đề thi tốt nghiệp THPT 2023 có bị phạt?</subquestion>
Cũng như dự đoán tỉ số của một trận đấu bóng đá hay dự đoán đội thắng cuộc trong một cuộc thi nào đó, dự đoán đề thi là việc đưa ra những nhận định, ý kiến cá nhân về đề thi mà Bộ Giáo dục và Đào tạo có thể đưa ra trong kỳ thi THPT.
Đáng nói ở đây là những dự đoán này thậm chí còn không dựa trên kiến thức hay kinh nghiệm mà chỉ đơn giản là dựa vào “linh cảm” hay một bài hát…
Dưới góc độ pháp lý, trước tiên về quyền tự do ngôn luận, thảo luận và nêu ra ý kiến của công dân đã được ghi nhận rất rõ tại Điều 25 Hiến pháp 2013 quy định như sau:
<ref>Điều 25.
Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định.
</ref>
Như vậy, đứng trước một vấn đề nào đó, công dân hoàn toàn có quyền được đưa ra ý kiến, quan điểm cá nhân trong phạm vi pháp luật cho phép (phù hợp với các giá trị đạo đức, văn hóa, truyền thống của dân tộc Việt Nam…).
Do đó, tương tự với trường hợp lên Facebook dự đoán đề thi tốt nghiệp THPT thì công dân cũng có quyền được đưa ra quan điểm, ý kiến và dự đoán cá nhân về đề thi trong tương lai.
Hơn nữa, pháp luật hiện nay không có quy định nào liên quan đến việc xử phạt hành vi dự đoán một vấn đề nào đó và thực tế những người dự đoán đề thi THPT không cam kết cho kết quả dự đoán của mình, không yêu cầu người tiếp cận thông tin dự đoán phải trả lợi ích nào và không có tính ràng buộc cho ai phải tin vào dự đoán đó.
Do vậy, trường hợp này người dự đoán đề thi sẽ không bị chịu nghĩa vụ hay trách nhiệm pháp lý nào.

Chụp ảnh đề thi tốt nghiệp THPT 2023 gửi lên mạng nhờ giải bị xử lý như thế nào? (Hình từ Internet)
<subquestion>Làm lộ đề thi tốt nghiệp THPT 2023 bị xử lý như thế nào?</subquestion>
Theo Điều 1 Quyết định 531/QĐ-TTg năm 2023 về danh mục bí mật nhà nước thuộc lĩnh vực giáo dục và đào tạo do Thủ tướng Chính phủ ban hành quy định về đề thi THPT quốc gia được áp dụng chung cho tất cả các thí sinh thi tốt nghiệp trên cả nước và là kì thi cấp quốc gia thuộc phạm vi bí mật của nhà nước như sau:
<ref>Bí mật nhà nước độ Tối mật gồm:
1. Đề thi chính thức, đề thi dự bị, đáp án đề thi chính thức, đáp án đề thi dự bị của các kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, thi chọn học sinh giỏi quốc gia, thi chọn đội tuyển Olympic quốc tế và khu vực chưa công khai.
2. Thông tin về người thuộc Quân đội nhân dân, Công an nhân dân, Cơ yếu được cử đi đào tạo trong nước và nước ngoài cần được bảo vệ theo yêu cầu của bên cử đi đào tạo.
</ref>
Như vậy, những đề thi tốt nghiệp THPT khi chưa được cơ quan các cấp có thẩm quyền công bố nhưng lại bị người khác làm lộ ra bên ngoài thì được xem là có hành vi làm lộ bí mật của Nhà nước.
Theo đó, tại Điều 337 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi khoản 125 Điều 1 Luật Sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 quy định về Tội cố ý làm lộ bí mật nhà nước; tội chiếm đoạt, mua bán, tiêu hủy tài liệu bí mật nhà nước như sau:
<ref>Tội cố ý làm lộ bí mật nhà nước; tội chiếm đoạt, mua bán, tiêu hủy tài liệu bí mật nhà nước
1. Người nào cố ý làm lộ bí mật nhà nước, chiếm đoạt, mua bán hoặc tiêu hủy vật hoặc tài liệu bí mật nhà nước, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 110 của Bộ luật này, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm.
Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm:
a) Bí mật nhà nước thuộc độ tối mật;
b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;
c) Gây tổn hại về quốc phòng, an ninh, đối ngoại, kinh tế, văn hóa.
…
</ref>
Như vậy, hành vi làm lộ đề thi tốt nghiệp THPT quốc gia là hành vi làm lộ bí mật nhà nước thuộc độ tối mật, do đó người thực hiện hành vi này có thể bị xử phạt lên đến 10 năm tù.
<subquestion>Chụp ảnh đề thi tốt nghiệp THPT 2023 gửi lên mạng nhờ giải bị xử lý như thế nào?</subquestion>
Tại Điều 14 Nghị định 04/2021/NĐ-CP quy định xử phạt hành chính trong lĩnh vực giáo dục quy định về việc chụp ảnh đề thi tốt nghiệp THPT 2023 gửi lên mạng nhờ giải như sau:
- Phạt tiền đối với hành vi vi phạm quy định về thi theo các mức phạt sau:
+ Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi vào khu vực tổ chức thi, chấm thi khi không được phép; mang tài liệu, thông tin, vật dụng không được phép vào phòng thi, khu vực chấm thi.
+ Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với hành vi làm bài hộ thí sinh hoặc trợ giúp thí sinh làm bài.
+ Phạt tiền từ 6.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với hành vi viết thêm hoặc sửa chữa nội dung bài thi hoặc sửa điểm bài thi trái quy định nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
+ Phạt tiền từ 8.000.000 đồng đến 12.000.000 đồng đối với hành vi đánh tráo bài thi nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
+ Phạt tiền từ 12.000.000 đồng đến 14.000.000 đồng đối với hành vi tổ chức chấm thi sai quy định nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
+ Phạt tiền từ 14.000.000 đồng đến 16.000.000 đồng đối với hành vi thi thay hoặc thi kèm người khác hoặc nhờ người khác làm bài hộ hoặc thi thay, thi kèm.
Như vậy, theo quy định nêu trên, thí sinh đưa đề thi ra ngoài để nhờ người giải đề hộ khi đang diễn ra bài thì sẽ bị xử lý kỷ luật và xử phạt hành chính về các hành vi sau:
- Phạt tiền từ 1.000.000 - 2.000.000 đồng với hành vi mang vật dụng không được phép vào phòng thi.
- Phạt tiền từ 2.000.000 - 6.000.000 đồng với người làm bài hộ thí sinh.
Ngoài ra người chụp đề thi tốt nghiệp THPT gửi lên mạng khi đang diễn ra bài thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội cố ý làm lộ bí mật nhà nước; tội chiếm đoạt, mua bán, tiêu hủy tài liệu bí mật nhà nước.

Hiến pháp 2013 tốt nghiệp THPT Quyết định 531/QĐ-TTg năm 2023 Bộ luật Hình sự 2015 Luật Sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 tốt nghiệp THPT Nghị định 04/2021/NĐ-CP