Nợ trái phiếu đến hạn rất lớn, bất động sản chiếm 154.000 tỉ đồng
Áp lực nợ trái phiếu đến hạn năm 2024 rất lớn. Trong đó trái phiếu bất động sản chiếm giá trị cao nhất, đạt 154.800 tỉ đồng.
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp có dấu hiệu tích cực hơn - Ảnh: BÌNH KHÁNH Dữ liệu từ Fiinratings cho thấy phát hành trái phiếu trên thị trường sơ cấp đã bước đầu hồi phục kể từ tháng 6-2023. Lũy kế 11 tháng năm 2023, tổng giá trị phát hành cả và chào bán ra công chúng đạt 252.900 tỉ đồng. Trong đó phát hành ra công chúng đạt hơn 25.000 tỉ đồng và còn lại hơn 227.000 tỉ đồng từ kênh trái phiếu riêng lẻ. Về cơ cấu phát hành, dữ liệu từ Fiinratings chỉ ra ngành ngân hàng vẫn là nhóm tổ chức phát hành lớn nhất trong 11 tháng qua với giá trị phát hành đạt 120.200 tỉ đồng, chiếm 47,5%. Tiếp đến là ngành với 82.900 tỉ đồng, chiếm 32,8%, còn lại một số công ty chứng khoán, doanh nghiệp xây dựng, vật liệu và các ngành khác. "Trái phiếu ngân hàng vẫn phát hành sôi động và dự kiến cho cả năm 2024 do nhu cầu vốn dài hạn lớn của ngân hàng tận dụng môi trường lãi suất thấp hiện nay", chuyên gia Fiinratings chỉ ra. Với trái phiếu ngân hàng, lãi suất danh nghĩa phát hành bình quân ở mức 6,94% với kỳ hạn phổ biến từ 3-5 năm. Bên cạnh đó, nhiều ngân hàng phát hành với kỳ hạn dài trên 7 năm với lãi suất danh nghĩa cao hơn khoảng 100 điểm phần trăm so với mức lãi suất bình quân kỳ hạn dưới 3 năm. Còn với trái phiếu bất động sản, lãi suất tương đối ổn định ở mức bình quân 11,92% với kỳ hạn bình quân 3,65 năm. Tuy nhiên, mức lãi suất huy động trái phiếu bất động sản có biên độ lớn từ 6% - 14,5% tùy theo chất lượng tổ chức phát hành và yếu tố cấu trúc thương vụ, Fiinratings cho biết. Về áp lực nợ trái phiếu đến hạn năm 2024, Fiinratings cho biết tổng giá trị thanh toán trái phiếu (bao gồm cả gốc và lãi) đến hạn cả năm 2024 ở mức cao, lên tới 376.500 tỉ đồng. Trong đó, trái phiếu của tổ chức phát hành phi ngân hàng đến hạn ở mức 282.000 tỉ đồng. Chiếm lớn nhất là bất động sản với 154.800 tỉ đồng (giá trị gốc trái phiếu là 122.000 tỉ đồng và chi phí lãi trái phiếu dự kiến là 32.600 tỉ đồng). Mặc dù áp lực trả rất lớn vào năm 2024, nhất là đối với doanh nghiệp bất động sản nhưng theo chuyên gia Fiinratings, đó là vấn đề của giai đoạn trước kia và đang được xử lý từng bước với sự hỗ trợ của các chính sách hiện nay, cũng như sự chủ động tái cấu trúc của doanh nghiệp. Đơn vị này dự báo năm 2024 sẽ vẫn có nhiều doanh nghiệp bất động sản tiếp tục lựa chọn kênh trái phiếu doanh nghiệp và phát hành thành công, khi mà các giải pháp hỗ trợ hiện nay của Chính phủ được triển khai mạnh và rộng hơn... Tại tọa đàm về trái phiếu doanh nghiệp mới diễn ra đầu tháng 12, lãnh đạo Bộ Tài chính cho biết sau các vụ việc xảy ra từ tháng 10-2022, thị trường trái phiếu doanh nghiệp bị tác động nặng nề. Nhà đầu tư mất niềm tin, doanh nghiệp phát hành chịu áp lực bị mua lại trái phiếu đã phát hành và khó khăn trong việc phát hành trái phiếu mới. Tuy nhiên kể từ đầu tháng 3 năm nay, khi nghị định 08 có hiệu lực đến nay, thị trường trái phiếu doanh nghiệp có dấu hiệu tích cực. Doanh nghiệp quay lại phát hành, khối lượng trái phiếu phát hành quý sau cao hơn quý trước. Cùng với đó, doanh nghiệp và nhà đầu tư trái chủ đã rất nỗ lực đàm phán thanh toán trái phiếu đến hạn. Tỉ lệ đàm phán thành công tăng từ 16% tháng 2 lên 63% vào tháng 10. Ngoài ra, nhiều doanh nghiệp bố trí được nguồn lực tài chính mua lại trái phiếu trước khi đến hạn, theo lãnh đạo Bộ Tài chính. Nghị định 08 về phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ sắp hết hiệu lực. Để thị trường phục hồi, có đề nghị cân nhắc việc buộc doanh nghiệp phát hành trái phiếu phải xếp hạng tín nhiệm từ năm sau.