Xe chờ khách và khách chờ xe ở gần một trạm xăng trên đường Điện Biên Phủ, phường 21, quận Bình Thạnh, TP.HCM chiều 28-10-2022 - Ảnh: T.T.D. Tình trạng ùn tắc thường xuyên hơn vào khung giờ cao điểm. Xe dù vô tư tấp vào lề nơi có khách đang đứng chờ. Bãi đất ở địa chỉ 722/2 Điện Biên Phủ (quận Bình Thạnh) được một hãng xe tận dụng làm nơi xe giường nằm ra vào đón trả khách nội thành. Đến ngày 27-10, khi lực lượng chức năng tới kiểm tra thì mọi thứ đã "biến mất". Dọc tuyến quốc lộ 13, đặc biệt gần khu vực giao với đường Hiệp Bình (phường Hiệp Bình Phước, TP Thủ Đức) nhiều xe khách vẫn tấp vào lề đột ngột để chèo kéo khách, các xe đi phía sau một phen "hú hồn". Nhiều xe đi miền Trung thường xuyên rước khách tại bãi xe H.N. (phường Tam Bình, TP Thủ Đức). Các nhà xe vẫn hứa hẹn "khách ra quốc lộ 1, rước ở đâu cũng được". Ngày 28-10, chúng tôi theo chân Đội thanh tra giao thông số 5 thuộc Thanh tra giao thông Sở Giao thông vận tải TP.HCM phối hợp lực lượng cảnh sát trật tự Công an TP Thủ Đức tuần tra, siết chặt xử lý xe dù dọc tuyến xa lộ Hà Nội, quốc lộ 1 và khu vực lân cận bến xe Miền Đông mới (TP Thủ Đức). Một số tài xế cố tình bỏ chạy, không chấp hành hiệu lệnh. Lúc 9h15, xe khách màu đỏ biển số 79F-000.49 dừng đón, trả khách ngay chân cầu vượt đi bộ Suối Tiên, xa lộ Hà Nội. Xe mô tô đặc chủng của cảnh sát trật tự áp sát, tài xế xe khách lập tức lái xe tạt ngang khiến xe đặc chủng bị chao đảo, rồi ô tô tăng tốc chạy khá nhanh. Khi đến đoạn đường trước cổng bến xe Miền Đông mới, xe khách này chạy luôn vào làn xe máy, người đi đường vội tấp xe vào lề để nhường đường. Một thanh tra giao thông cho biết việc phạt còn gặp nhiều khó khăn. Nhiều nhà xe núp bóng xe hợp đồng "trá hình" hoạt động đưa rước khách, lợi dụng trạm xăng, bãi đất trống... làm nơi lên hàng, lên khách. Xe dù hoạt động có người cảnh giới, phát hiện lực lượng đến thì lập tức bỏ chạy rất khó xử lý. Chưa kể tài xế manh động tăng tốc cũng khó mà đuổi theo vì dễ gây nguy hiểm cho người dân đi đường. Một chuyên gia giao thông cho rằng công tác dẹp xe dù, bến cóc, tuần tra xử phạt cũng chỉ là "bắt cóc bỏ dĩa", khó giải quyết tận gốc vấn đề. Nhà xe vi phạm sẽ bị nhờn luật, họ hoạt động tinh vi hơn, khó xử lý dứt điểm. Xe ra vô các bãi đất trống đón khách, vì sao không xử lý được? Việc cấp phép những điểm kinh doanh này chủ yếu do quận, huyện, Sở Kế hoạch và Đầu tư TP.HCM cấp. Khi họ hoạt động sai mục đích đăng ký kinh doanh ban đầu, ít khi bị xử phạt hoặc thu hồi giấy phép. Lực lượng cảnh sát giao thông, thanh tra giao thông lại không đủ thẩm quyền kiểm tra, xử lý. Trước đây, TP.HCM đã từng có văn bản giao chủ tịch UBND các địa phương chịu trách nhiệm chính trong xử lý tình trạng này. Dù vậy, dường như các địa phương vẫn chưa quyết liệt làm. "Theo tôi, quận, huyện, TP Thủ Đức cần được giao chịu trách nhiệm chính tổ chức xử lý, nơi nào dùng mặt bằng cho xe vào đón khách phải rút giấy phép mới đủ sức răn đe". Ngoài ra, TP.HCM nên xây dựng lại quy trình cấp phép các bãi giữ xe, bãi hàng hóa... Trước khi cấp phép cũng cần thông qua Sở GTVT TP.HCM để đánh giá tác động giao thông, tránh trường hợp gây rối loạn giao thông nội đô khi những cơ sở này đi vào hoạt động. Chiều 28-10, Sở GTVT TP.HCM đã có buổi họp báo thông tin cụ thể về những giải pháp xử lý xe dù, bến cóc trên địa bàn TP.HCM. Ông Võ Khánh Hưng - phó giám đốc Sở GTVT TP.HCM - khẳng định từ nay đến cuối năm 2022, các đơn vị liên quan cùng nhau đồng bộ xử lý. Theo ông Hưng, trong 300 chuyến xe bỏ bến xe Miền Đông mới có nhiều hãng xe không vào bến mà đón khách ở ngoài. Có thể xem xét không cho những xe này vào lại bến cố định hoặc không cấp giấy phép sau này. Thực tế, sau khi di dời thêm các tuyến về bến xe mới, xe dù, bến cóc có xu hướng tăng. Sở đang bố trí ba đội thanh tra luôn túc trực ở bến xe cũ, bến xe mới. Ngoài ra có một đội ở khu vực Hàng Xanh, một ở Suối Tiên… Đồng thời gắn thêm camera xử phạt nguội. Đặc biệt, cố gắng dẹp xe dù, bến cóc ở khu vực quanh bến xe Miền Đông cũ, bến xe Miền Đông mới trước Tết Nguyên đán. Trả lời về trách nhiệm dẹp xe dù, bến cóc thuộc về ai? Ông Hưng cho rằng muốn chấm dứt xe dù, bến cóc, vai trò UBND quận, huyện và ngành công thương rất quan trọng. Cần có biện pháp chấm dứt việc dừng đón, trả khách tại cây xăng. Sở GTVT TP.HCM đã đề xuất cơ quan thẩm quyền giám sát xe khách thông qua thiết bị giám sát hành trình để phát hiện sai phạm. Sáng 28-10, sở đã yêu cầu UBND quận Bình Thạnh phối hợp ngay xử lý hai bãi xe 391-397 Đinh Bộ Lĩnh. Sở GTVT TP phối hợp Sở Công Thương và Sở Kế hoạch và Đầu tư TP kiểm tra các trạm xăng, bãi xe. Ông Võ Khánh Hưng cũng cho biết thêm trong quý 4-2022, Sở GTVT TP.HCM sẽ trình UBND TP.HCM về lộ trình cấm xe khách giường nằm vào trung tâm TP.HCM. Dự kiến triển khai trước Tết Nguyên đán, vành đai cấm đang nghiên cứu theo vành đai cấm xe tải của TP.HCM.  Ngày 28-10, Đội thanh tra giao thông số 5 thuộc Thanh tra giao thông Sở Giao thông vận tải TP.HCM phối hợp cùng lực lượng cảnh sát trật tự Công an TP Thủ Đức tuần tra, xử lý “xe dù” dọc tuyến Xa lộ Hà Nội, và khu vực lân cận bến xe Miền Đông.
Hàng trăm điểm đón trả khách sai quy định mọc lên khắp TP.HCM. Trạm xăng, bãi đất trống, bãi giữ xe cũng bị "hô biến" thành bến cóc. Xe dù dừng, đón trả khách mọi nơi. Vì sao thanh tra giao thông không dẹp nổi?