Viện KSND tỉnh mới đây ban hành cáo trạng truy tố 8 bị can về tội vi phạm quy định đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, liên quan đến vụ thông thầu xảy ra trên địa bàn. Trong số này có các ông: Nguyễn Văn Kiên (cựu Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên), Trịnh Mạnh Cường (cựu Trưởng phòng Kế hoạch tài chính, Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên), Đinh Văn Hữu (cựu Giám đốc Công ty CP sách và thiết bị trường học Điện Biên - gọi tắt là Công ty sách Điện Biên), Nguyễn Quang Tuyến (Phó giám đốc Công ty sách Điện Biên)… Các bị can Nguyễn Văn Kiên, Trịnh Mạnh Cường và Đinh Văn Hữu (từ trái qua) CÔNG AN CUNG CẤP Theo cáo trạng, từ năm 2019 đến 2020, Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên làm chủ đầu tư 2 mua sắm thiết bị dạy học. Biết việc này, Đinh Văn Hữu đến gặp Nguyễn Văn Kiên, đặt vấn đề muốn ông Kiên tạo điều kiện cho Công ty sách Điện Biên trúng cả 2 gói thầu. Ông Kiên đồng ý với điều kiện công ty phải có đủ năng lực để cung ứng thiết bị. Do có chỉ đạo của ông Kiên, cựu Trưởng phòng Trịnh Mạnh Cường chuyển bảng tổng hợp các thiết bị cần mua sắm qua email cho ông Hữu. Ông Hữu chuyển cho cấp phó Nguyễn Quang Tuyến, yêu cầu xây dựng báo giá để làm sao Công ty sách Điện Biên có lợi nhuận 20 - 25%. Sau khi tính toán, ông Tuyến xây dựng báo giá các gói thầu rồi chuyển cho ông Cường. Nhận báo giá, ông Cường không chỉnh sửa nội dung mà chỉ căn chỉnh về thể thức văn bản, đồng thời chấp thuận mức giá mà Công ty sách Điện Biên đưa ra. Để đẩy nhanh tiến độ, ông Cường còn đề nghị ông Tuyến thực hiện thẩm định giá các thiết bị thay Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên. Công ty thẩm định giá BTCVALUE là đơn vị được "chọn mặt gửi vàng". Tuy nhiên, khi thẩm định giá, lẽ ra phải khảo sát thực tế thị trường nhưng nhân viên Công ty BTCVALUE lại chỉ thu thập báo giá các thiết bị trên mạng internet, từ đó phát hành chứng thư thẩm định giá không chính xác. Căn cứ vào các chứng thư này, ông Kiên ký quyết định phê duyệt dự toán và kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Sai phạm chưa dừng lại, Công ty sách Điện Biên còn nhờ 2 công ty khác cùng tham gia dự thầu với vai trò "quân xanh", qua đó giúp Công ty sách Điện Biên trúng cả 2 gói thầu, với tổng giá trị gần 20 tỉ đồng. Việc thông thầu còn thể hiện sự ngang nhiên khi ngay từ thời điểm chưa có kết quả đấu thầu, nhưng vì biết trước chắc chắn sẽ trúng thầu, ông Hữu đã ký hợp đồng với nhiều công ty để mua trang thiết bị dạy học, nhằm sẵn sàng bàn giao theo yêu cầu của Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên. Kết luận định giá tài sản cho thấy tổng giá trị của 2 gói thầu chỉ hơn 12,3 tỉ đồng, tức thiệt hại mà vụ án gây ra là hơn 7,5 tỉ đồng. Vẫn theo cáo trạng, do được Nguyễn Văn Kiên tạo điều kiện cho Công ty sách Điện Biên trúng 2 gói thầu, đầu năm 2020 (gần tết nguyên đán Canh Tý) và đầu năm 2021 (gần tết nguyên đán Tân Sửu), Đinh Văn Hữu đến phòng làm việc của ông Kiên tại Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên chúc tết. Mỗi lần, ông Hữu đưa cho ông Kiên 300 triệu đồng, tổng 2 lần là 600 triệu đồng. Viện kiểm sát cáo buộc các bị can trong vụ án đã có hành vi thông thầu, vi phạm quy định của pháp luật về đảm bảo công bằng, minh bạch trong hoạt động đấu thầu, vi phạm khi thực hiện các bước phát hành chứng thư thẩm định giá, qua đó gây thiệt hại cho Nhà nước số tiền rất lớn. Riêng cựu Giám đốc Sở GD-ĐT Nguyễn Văn Kiên, cơ quan công tố xác định bị can còn lợi dụng chức vụ quyền hạn để can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động đấu thầu, có tính chất vụ lợi. Ông Kiên bị truy tố theo khoản 3 điều 222 bộ luật Hình sự, với tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự là thực hiện hành vi phạm tội nhiều lần, khung hình phạt từ 10 đến 20 năm tù. Bị can cũng được ghi nhận một số tình tiết giảm nhẹ như: thành khẩn khai báo, quá trình công tác được tặng thưởng Huân chương lao động hạng Ba, bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, bố đẻ và bố vợ được tặng thưởng huân chương. Quá trình giải quyết vụ án, các bị can và gia đình đã nộp khắc phục tổng cộng hơn 4,4 tỉ đồng, trong đó ông Hữu nộp 1,3 tỉ đồng, ông Kiên nộp 2 tỉ đồng, ông Cường nộp hơn 400 triệu đồng, ông Tuyến nộp 400 triệu đồng… Tháng 9.2021, Cơ quan CSĐT Bộ Công an ra quyết định khởi tố vụ án hình sự vi phạm quy định đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, xảy ra tại Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên và một số công ty liên quan. Cơ quan CSĐT Bộ Công an cũng ra quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam Nguyễn Văn Kiên, Đinh Văn Hữu và những người khác để điều tra về tội danh trên. Tại thời điểm khởi tố, vụ án này do Cơ quan CSĐT Bộ Công an phối hợp với Phòng Cảnh sát kinh tế, Công an tỉnh Điện Biên tiến hành điều tra. Đến tháng 6.2022, Viện KSND tối cao ra quyết định chuyển vụ án đến Công an tỉnh Điện Biên để điều tra theo thẩm quyền. Đến nay, Viện KSND tỉnh Điện Biên ban hành cáo trạng như đã nêu, đồng thời truy tố các bị can ra trước TAND tỉnh Điện Biên để xét xử theo quy định.
Cựu Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Điện Biên bị cáo buộc can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động đấu thầu, gây thiệt hại nhiều tỉ đồng của Nhà nước và được "lại quả" 600 triệu đồng.