Đó là thông điệp được PGS.TS Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng nêu lên trong hội nghị tăng cường công tác phòng chống dịch bệnh diễn ra tại Viện pasteur, TPHCM ngày 10/10. Tính đến tuần đầu của tháng 10/2018, bệnh sốt xuất huyết tại nhiều tỉnh thành thuộc khu vực phía Nam còn ở mức cao. Nguy hiểm hơn, dịch tay chân miệng và dịch sởi đang hoành hành dữ dội ở nhóm trẻ nhỏ khiến bệnh nhi nhập viện tăng vọt, nguy cơ tiếp tục gia tăng trong thời gian tới. Khu vực Đông Nam Bộ đang là điểm nóng của dịch bệnh. Báo cáo từ BS Trần Minh Hòa, phó Giám đốc Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh Đồng Nai chỉ ra: “Tính đến ngày 8/10, Đồng Nai ghi nhận 2.880 ca tay chân miệng nhập viện và 5.480 ca điều trị ngoại trú. Nửa cuối của tháng 9 đến nay số ca bệnh tay chân miệng liên tục tăng cao, lên đến 200 ca nội trú, 500 ca ngoại trú mỗi tuần. Bên cạnh đó, từ tháng 8 đến nay bệnh sởi cũng liên tục tăng cao, hiện toàn tỉnh đã ghi nhận 190 ca mắc sởi, nhiều chùm ca bệnh đã xuất hiện trong cộng đồng. Tương tự, tại Bình Dương từ đầu năm 2018 đến nay, toàn tỉnh phát hiện 112 ca mắc sởi và hơn 3.000 ca bệnh tay chân miệng. Báo cáo của Sở Y tế tỉnh Bình Dương cho thấy, dịch bệnh đang tiềm ẩn nhiều nguy cơ tại các khu chế xuất, khu công nghiệp, nhóm trẻ hộ gia đình nhưng chưa có giải pháp hiệu quả trong xử lý dịch. Điểm nóng nhất của dịch bệnh đang xảy ra tại TPHCM. Báo cáo của Trung tâm Y tế Dự phòng thành phố cho thấy, trong 9 tháng đầu năm 2018 ghi nhận 4.066 ca bệnh tay chân miệng nội trú và 21.322 ca điều trị ngoại trú. Bên cạnh đó Thành phố cũng ghi nhận 132 ca mắc bệnh sởi. Theo phân tích của PGS.TS Phan Trọng Lân, Viện trưởng Viện Pasteur, TPHCM khu vực Đông Nam Bộ nơi có dịch sởi, tay chân miệng đang ở mức cao đều có đặc điểm chung là khu vực có nhiều di biến động dân cư. Nhóm trẻ mắc bệnh tập trung ở các lứa tuổi mầm non, nhà trẻ. Qua điều tra dịch tễ của Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh, dịch bệnh năm nay có chiều hướng phát sinh ở các khu chế xuất, khu công nghiệp. Đây là những nơi tập trung công nhân lao động, người nhập cư, đối tượng vãng lai di biến động liên tục. Thực tế khảo sát ghi nhận, khoảng 90% đối tượng là người nhập cư, công nhân chưa được tiêm chủng đầy đủ hoặc không rõ lịch sử tiêm chủng. Bên cạnh đó, điều kiện nhà ở, vệ sinh môi trường, nước thải, nước sạch vô cùng kém là điều kiện lý tưởng phát sinh dịch bệnh. PGS Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng cho rằng, các địa phương có sự giao lưu đi lại thương xuyên, dân cư tập trung đông, điều kiện nhà ở chật chội, vệ sinh môi trường kém… là thực tế đang gây rất nhiều khó khăn cho việc kiểm soát dịch bệnh. Đây không còn đơn thuần là vấn đề riêng của y tế mà là các vấn đề xã hội cần có sự chung tay của cả hệ thống chính trị, các cấp chính quyền và người dân, mình ngành y tế không thể chống nổi dịch. Ngành y tế mong sẽ có sự chung tay phối hợp của hệ thống chính quyền các địa phương, ban ngành đoàn thể, doanh nghiệp, cộng đồng tham gia vào việc phòng chống dịch bệnh, bảo vệ nhân dân. Để giảm tỷ lệ tử vong, điều trị hiệu quả cho bệnh nhân PGS.TS.BS Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục quản lý Khám chữa bệnh yêu cầu các bệnh viện cần thực hiện triệt để các giải pháp phân luồng trong tiếp nhận bệnh nhân, phát hiện sớm, cách ly, điều trị kịp thời, không để quá tải, lây nhiễm chéo xảy ra.
Ngành y tế đang “khá” đơn độc trong cuộc chiến với cùng lúc 3 loại dịch bệnh tay chân miệng, sởi, sốt xuất huyết. Nếu không có sự vào cuộc của hệ thông chính trị các cấp chính quyền và người dân mình ngành y tế không thể chống nổi dịch.