จากเกษตรเชิงเดี่ยวสู่การทำเกษตรผสมผสานที่แม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่
โครงการธรรมชาติปลอดภัย สร้างทางเลือกใหม่ และช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของเกษตรกรอำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ ได้อย่างไรบ้านแม่ปานและบ้านดอยสันเกี๋ยง อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ ชุมชนต้นแบบโครงการธรรมชาติปลอดภัยของอำเภอแม่แจ่ม ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งที่ต่อยอดมาจากโครงการแม่แจ่มโมเดล เพื่อแก้ไขปัญหาการบุกรุกทำลายป่า การขาดแคลนน้ำใช้ในพื้นที่สูง รวมทั้งแก้ไขปัญหาไฟป่าและหมอกควันที่เกิดขึ้นในพื้นที่ นายชุมพล กาวิน่าน ประธานศูนย์เรียนรู้การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร บ้านแม่ปาน- สันเกี๋ยง อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ เล่าว่า เดิมพื้นที่แห่งนี้เกษตรกรส่วนใหญ่ทำการปลูกพืชเชิงเดี่ยว เช่นข้าวและข้าวโพด หลังจากการเก็บเกี่ยว เกษตรกรมักจะเผาทำลายเศษวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร จนก่อให้เกิดปัญหาตามมาหลายอย่าง แต่เมื่อมีโครงการธรรมชาติปลอดภัย เข้ามาก็ได้สร้างทางเลือกด้านอาชีพและยกระดับคุณภาพชีวิตให้กับเกษตรกรในพื้นที่สูง เกิดการพัฒนาระบบน้ำ ทำให้ชาวบ้านปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตมาทำเกษตรแบบผสมผสานสร้างรายได้ให้กับครอบครัวได้ตลอดทั้งปีซึ่งสอดคล้องกับคำบอกเล่าของนายเกษม นะที ชาวบ้านอำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ หนึ่งในเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการธรรมชาติปลอดภัย ว่า เดิมพื้นที่อำเภอแม่แจ่ม จังหวัดเชียงใหม่ ปลูกข้าวโพดเป็นจำนวนมาก แต่เมื่อในพื้นที่มีน้ำใช้ ทำให้เกษตรกรปลูกพืชได้หลากหลายมากขึ้น ทั้งไม้ผล พืชผักสวนครัว ลดพื้นที่การปลูกข้าวโพดลงได้ นอกจากจะมีรายได้เพิ่มขึ้นแล้ว ยังเป็นเหมือนการช่วยดูแลผืนป่าให้กับอำเภอแม่แจ่ม อีกทางหนึ่งการเปิดโอกาสให้ชุมชนมีส่วนร่วมและเป็นศูนย์กลางพัฒนา โดยให้ชุมชนได้ร่วมคิด ร่วมทำ และรับผิดชอบร่วมกัน เพื่อสะท้อนความต้องการและปัญหาของชุมชน นำไปสู่การแก้ปัญหาและพัฒนาชุมชนได้อย่างแท้จริง   ธิติมา พันรอด สวท.เชียงใหม่ รายงาน