รายงานพิเศษ ขยายผลศาสตร์พระราชา เรื่อง แก้ไขปัญหาจราจร ในกรุงเทพมหานคร ด้วยการเชื่อมต่อระบบขนส่ง “ล้อ ราง เรือ”
รายงานพิเศษ ศาสตร์พระราชา เรื่อง แก้ไขปัญหาจราจร ในกรุงเทพมหานคร ด้วยการเชื่อมต่อระบบขนส่ง “ล้อ ราง เรือ”

การขยายตัวทางเศรษฐกิจและขยายตัวของเมือง โดยขาดการวางผังเมืองที่ดี ส่งผลให้กรุงเทพมหานครมีปัญหาการจราจรสะสมและเรื้อรังมาอย่างยาวนาน การสร้างถนนเพิ่มเป็นเรื่องยากเพราะพื้นที่ที่เหลือส่วนใหญ่เป็นของเอกชนและประชาชน  ในขณะที่จำนวนรถสัญจรไปมาเพิ่มขึ้นทุกปี การเชื่อมต่อระบบคมนาคมทั้งทางบก ทางรถไฟและทางเรือ จึงเป็นทางออกของปัญหาที่ว่านี้ รัฐบาลมีแผนอย่างไร

กรุงเทพมหานคร มีพื้นที่รวมประมาณ 1,500 ตารางกิโลเมตร   แต่มีประชากรอาศัยอยู่ถึง 15 ล้านคน  หรือหากคำนวนตามความหนาแน่นของพื้นที่จะพบว่าในระยะ 1 กิโลเมตรรอบตัวเรา  มีคนรวมกันอยู่ 9,500 คน  ซึ่งถือว่าแออัดมาก 
อีกปัญหาเรื้อรังในกรุงเทพฯ ที่เพิ่มขึ้นตามจำนวนประชากร คือ การจราจรติดขัดสะสมมาเป็นเวลานาน โดยเฉพาะในชั่วโมงเร่งด่วน  หรือแม้แต่ฝนตกน้ำท่วมขังผิวการจราจรก็ส่งผลให้รถติดขัดมาก  นั่นเพราะรถที่มากเกินกว่าระยะทางบนถนนในกรุงเทพฯ 4,300 กิโลเมตร จะรองรับได้อย่างคล่องตัว
 
โดยข้อมูลปีที่ผ่านมาพบว่า ว่ารถยนต์สัญจรไปมากว่า 6,600,000 คัน  และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น เนื่องจากแต่ละวันจะมีรถยนต์จดทะเบียนใหม่ เฉลี่ย  700 คัน  รถจักรยานยนต์เฉลี่ย  400 คัน
   
การขยายตัวของเมืองและชุมชนที่อยู่อาศัยประเภทบ้านจัดสรรไปยังจังหวัดปริมณฑล เพื่อมุ่งเข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ ยิ่งเพิ่มปริมาณการจราจร โดยพบว่า การสัญจรไปมาระหว่างฝั่งพระนครกับฝั่งธนบุรีเพิ่มขึ้น  และประมาณการณ์ว่า อีก 3 ปีข้างหน้า จะมีการเดินทางข้ามไป-มา วันละ 480,000 คน  ส่วนในอีก  10 ปีข้างหน้าจะเพิ่มเป็น 840,000 คน 

พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี กล่าวว่า ปัญหาการจราจรมีทางแก้ด้วยการเชื่อมโยงระบบการคมนาคมขนส่งทั้งทางถนน ทางรถไฟและทางเรือ หรือที่รู้จักกันในชื่อ “ล้อ - ราง - เรือ” 

สำหรับแนวทางแก้ปัญหานั้น ผลลัพธ์สุดท้ายที่ต้องการก็คือ ส่งเสริมให้ลดการใช้รถยนต์ส่วนบุคคล แล้วหันมาใช้ระบบขนส่งสาธารณะ โดยเฉพาะการผลักดันให้ "ระบบราง" เป็นแกนหลัก ในการเดินทางและขนส่ง สำหรับพื้นที่กรุงเทพฯ และปริมณฑล นั้น ภายในปี 2575 อีก 15 ปี จะต้องเร่งลงทุนสร้างโครงข่ายรถไฟฟ้าให้ครบ ทั้ง 10 สาย ระยะทางรวม 464 กิโลเมตร ประกอบกับนโยบาย "One Transport" ที่ให้ความสำคัญกับการเชื่อมต่อ การเดินทาง "ล้อ - ราง - เรือ" แบบไร้รอยต่อให้ได้

 รัฐบาลยังได้จัดมาตรการแก้ปัญหาการจราจรเป็น 3 ระยะ คือ ระยะสั้น ระยะกลาง และระยะยาว  ระยะสั้น คือ บริหารจัดการกระแสการจราจรบนท้องถนน เช่น ไฟจราจร จุดกลับรถ จุดตัดรถไฟ เข้มงวดกวดขันวินัยจราจร  เพิ่มเรือโดยสาร  ปรับเส้นทางรถ ขสมก.   ด้านแผนระยะกลาง 1 - 3 ปี   ต้องเร่งลงทุนสร้างระบบขนส่งสาธารณะให้ครบถ้วนสมบูรณ์   ส่วนแผนระยะยาว 3 ปีขึ้นไป จะใช้การจำกัดสิทธิ์และการเงิน ในพื้นที่ที่มีความหนาแน่นของโครงข่ายรถไฟฟ้า  เพื่อส่งเสริมวัฒนธรรมการใช้ระบบขนส่งสาธารณะ  พร้อมๆ ไปกับปลูกฝังจิตสำนึก  วินัย น้ำใจการใช้รถใช้ถนน  เพื่อมุ่งแก้ปัญหาจราจรอย่างยั่งยืน