Triệu chứng múa giật
Triệu chứng múa giật Những dấu hiệu và triệu chứng của múa giật Triệu chứng thường gặp nhất là không thể kiểm soát được các cử động. Bệnh nhân xảy ra các cử động bất thường dạng múa (vận động quằn quại), gặp vấn đề về việc đi lại và lời nói. Ngoài ra, còn có các triệu chứng khác như: Kém tập trung, không kiểm soát được hoạt động, không hoàn thành được nhiệm vụ; Mất trí nhớ; Trầm cảm, mất hứng thú; Rối loạn giấc ngủ; Gặp vấn đề về tình dục; Khó nuốt; Té ngã; Cứng cơ, co thắt cơ; Vận động mắt chậm hay bất thường; Dáng đi, tư thế bất thường; Mắc kẹt trong một suy nghĩ, hành vi (sự tồn lưu); Hành động thiếu suy nghĩ; Dễ nóng giận; Xa lánh mọi người; Ý định tự sát; Rối loạn ám ảnh cưỡng chế; Hưng cảm; Rối loạn lưỡng cực; Sụt cân. Ở giai đoạn sớm của bệnh, các triệu chứng thường chỉ thể hiện ở việc thay đổi cảm xúc, hành vi, tâm thần. Nhưng càng về sau sẽ xuất hiện các dấu hiệu trên thực thể và ngày một trầm trọng hơn. Khi bệnh tiến triển, người bệnh thường bị trầm trọng hơn các vấn đề sau: Các cử động không thể kiểm soát gia tăng; Thay đổi khả năng suy nghĩ, ghi nhớ, hiểu vấn đề và học tập; Thay đổi về cảm xúc, hành vi, tâm thần; Mất hứng thú; Có hành vi chống đối xã hội; Mất định hướng; Tính cách trở nên cố chấp. Người bệnh có thể khó nuốt và khó nói. Do đó, khả năng cao họ sẽ bị hít sặc. Những thay đổi tiêu cực về cảm xúc thường khiến họ mắc thêm bệnh trầm cảm. Ở giai đoạn cuối của bệnh, người bệnh vẫn có thể hiểu và nhận ra người nhà nhưng họ không thể tự chăm sóc được bản thân. Người bệnh cần được chăm sóc 24/7 vì họ đã mất khả năng ăn, nói và tiểu tiện. Bệnh có thể dẫn đến hít sặc, viêm phổi và các bệnh lý khác gây tử vong. Tác động của múa giật đối với sức khỏe Bệnh gây tác động to lớn đến các chức năng của người bệnh, gây rối loạn vận động, tâm lý và nhận thức. Bệnh ảnh hưởng đến khả năng làm việc, học tập, sinh hoạt và giao tiếp hằng ngày. Biến chứng có thể gặp khi mắc múa giật Khi bệnh khởi phát, chức năng hành vi, hoạt động tệ dần đi theo thời gian. Tốc độ phát triển của bệnh tùy thuộc vào từng cá thể. Thời gian từ khi khởi phát bệnh đến khi tử vong thường vào khoảng 10 – 30 năm. Bệnh nhân mắc trầm cảm thường có ý định tự tử. Ở giai đoạn cuối của bệnh, người bệnh cần người giúp đỡ tất cả các hoạt động hằng ngày vì lúc này, người bệnh gần như liệt giường, không thể ăn uống, nói chuyện hay kiểm soát tiểu tiện. Khi nào cần gặp bác sĩ? Nếu xảy ra bất kỳ triệu chứng nào nêu trên, bạn nên tìm đến một chuyên gia thần kinh để được kiểm tra và tư vấn. Việc khai thác tổng thể triệu chứng, tâm thần và tiền sử bệnh của bản thân và gia đình là rất quan trọng trong việc chẩn đoán lâm sàng các bệnh về thần kinh.
Phương pháp chẩn đoán & điều trị chứng khó nuốt Phương pháp xét nghiệm và chẩn đoán chứng khó nuốt Bác sĩ cần yêu cầu bệnh nhân mô tả và tiền sử về tình trạng khó nuốt, thực hiện khám sức khỏe và sử dụng các xét nghiệm khác nhau để tìm nguyên nhân. Cận lâm sàng Chụp X-quang với chất cản quang: Uống dung dịch bari để phủ thực quản, giúp hình ảnh thực quản hiện rõ trên phim chụp X-quang và phát hiện được những thay đổi về hình dạng của thực quản và đánh giá hoạt động của cơ thực quản. Bệnh nhân được cho nuốt thức ăn rắn hoặc một viên thuốc có phủ bari để theo dõi hoạt động của các cơ trong cổ họng khi nuốt, vị trí tắc nghẽn trong thực quản mà dung dịch bari lỏng có thể không xác định được. Nghiên cứu cử động nuốt: Cho bệnh nhân nuốt các loại thực phẩm có phủ bari với các thành phần khác nhau. Thử nghiệm này cung cấp hình ảnh của vật chất khi chúng di chuyển xuống cổ họng. Hình ảnh cho thấy các vấn đề trong sự phối hợp của cơ miệng và cổ họng khi nuốt và xác định xem thức ăn có đi vào khí quản hay không. Kiểm tra trực quan thực quản bằng nội soi: Đưa ống nội soi xuống cổ họng bệnh nhân để quan sát thực quản. Đồng thời có thể lấy mô để sinh thiết thực quản, tìm tình trạng viêm, viêm thực quản tăng bạch cầu ái toan, hẹp hoặc khối u. Nội soi sợi quang đánh giá cử động nuốt: Bằng một máy ảnh đặc biệt và ống nội soi khi bệnh nhân cố gắng nuốt. Kiểm tra cơ thực quản (manometry): Trong áp lực kế, một ống nhỏ được đưa vào thực quản và kết nối với máy ghi áp lực để đo mức độ co thắt cơ của thực quản khi nuốt. Chụp cắt lớp: Chụp CT kết hợp xử lý trên máy tính để tạo ra hình ảnh cắt ngang của xương và mô mềm thực quản hoặc chụp MRI sử dụng từ trường và sóng vô tuyến để tạo hình ảnh chi tiết của các cơ quan và mô. Phương pháp điều trị chứng khó nuốt hiệu quả Chứng khó nuốt ở hầu họng Đối với chứng khó nuốt ở hầu họng, liệu pháp điều trị bao gồm: Luyện tập nuốt: Một số bài tập nhất định có thể giúp điều phối các cơ nuốt hoặc kích thích các dây thần kinh kích hoạt phản xạ nuốt. Học kỹ thuật nuốt: Bệnh nhân được dạy cách đưa thức ăn vào miệng hoặc định vị cơ thể và đầu để giúp nuốt dễ dàng hơn. Các bài tập và kỹ thuật nuốt mới có thể hữu ích nếu chứng khó nuốt là do các vấn đề thần kinh như bệnh Alzheimer hoặc bệnh Parkinson gây ra. Chứng khó nuốt ở thực quản Các phương pháp điều trị cho chứng khó nuốt thực quản có thể bao gồm: Kéo giãn thực quản: Đối với cơ thắt thực quản bị thắt chặt (achalasia) hoặc thắt thực quản, bác sĩ sử dụng ống nội soi có gắn một quả bóng đặc biệt để nhẹ nhàng kéo giãn và mở rộng thực quản hoặc đưa một ống mềm để kéo căng thực quản. Phẫu thuật: Đối với khối u thực quản, u âm vị hoặc túi thừa thực quản, cần phẫu thuật để thông đường dẫn thực quản. Thuốc: Khó nuốt liên quan đến GERD được điều trị bằng thuốc uống theo toa để giảm acid trong dạ dày. Bệnh nhân có thể cần dùng những loại thuốc này trong một thời gian dài. Corticosteroid được chỉ định cho trường hợp viêm thực quản tăng bạch cầu ái toan: Thuốc giãn cơ trơn có thể hữu ích đối với co thắt thực quản. Chế độ ăn: Hướng dẫn chế độ ăn uống đặc biệt để giúp giảm các triệu chứng, tùy thuộc vào nguyên nhân gây ra chứng khó nuốt. Nếu bị viêm thực quản tăng bạch cầu ái toan, chế độ ăn uống có thể được áp dụng để điều trị. Chứng khó nuốt nghiêm trọng Ống thông dạ dày: Nếu tình trạng khó nuốt khiến bệnh nhân không thể ăn uống đủ và việc điều trị không cho phép nuốt một cách an toàn, bệnh nhân cần phải ăn qua ống cho ăn. Ống ăn cung cấp chất dinh dưỡng vào dạ dày mà không cần nuốt. Phẫu thuật: Làm giảm các vấn đề về nuốt do cổ họng hẹp hoặc tắc nghẽn, như trào ngược thực quản, mô sẹo phát triển quá mức, liệt dây thanh quản, túi thừa thực quản, co thắt thực quản bất thường hoặc ung thư thực quản. Liệu pháp luyện tập phát âm và cử động nuốt thường hữu ích sau khi phẫu thuật. Dựa vào nguyên nhân gây bệnh để lựa chọn phương pháp phẫu thuật phù hợp, bao gồm: Phẫu thuật nội soi Heller myotomy: Cắt cơ vòng thực quản dưới do nó không thể mở và đưa thức ăn vào dạ dày ở những người bị chứng đau dạ dày. Nội soi cắt cơ thực quản qua đường miệng (POEM): Bác sĩ phẫu thuật hoặc bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa sử dụng một ống nội soi đưa qua miệng và xuống cổ họng để tạo một vết rạch ở niêm mạc bên trong của thực quản để điều trị chứng đau dạ dày Sau đó, như trong phẫu thuật cắt cơ Heller, thực hiện cắt cơ vòng thực quản dưới. Kéo giãn thực quản: Đưa một ống nội soi vào thực quản có gắn quả bóng làm căng nó. Phương pháp điều trị này được sử dụng cho các cơ thắt thực quản dưới, hẹp thực quản, vòng mô bất thường nằm ở chỗ nối của thực quản và dạ dày (vòng Schatzki), và rối loạn nhu động. Đặt stent: Chèn một ống kim loại hoặc nhựa (stent) để mở thực quản bị hẹp hoặc bị tắc. Một số stent đặt vĩnh viễn, chẳng hạn như những stent dành cho những người bị ung thư thực quản, trong khi những stent khác được loại bỏ sau đó. Onabotulinum toxin A: Tiêm thuốc vào cơ vòng thực quản dưới để làm cơ thư giãn, cải thiện tình trạng nuốt. Ít xâm lấn hơn phẫu thuật, kỹ thuật này có thể yêu cầu tiêm lặp lại và cần nghiên cứu thêm.