Qızılca peyvəndi
Qızılca peyvəndi qızılcaya yoluxmaqdan qoruyur. Bir dozadan sonra immuniteti formalaşmayanların demək olar ki, hamısı ikinci dozadan sonra immunitet yaradır. Bir cəmiyyətdə peyvənd nisbəti 92%-dən çox olduqda, qızılca epidemiyaları adətən artıq baş vermir; Ancaq peyvənd nisbəti azalarsa, bu təkrarlana bilər. Peyvəndin effektivliyi uzun illər davam edir. Zamanla daha az təsirli olub-olmadığı aydın deyil. Peyvənd həmçinin qızılcaya məruz qaldıqdan sonra bir neçə gün ərzində verilərsə, qızılcadan qoruya bilər. Peyvənd ümumiyyətlə QİÇS-ə yoluxmuş insanlar üçün belə təhlükəsizdir. Uşaqların əksəriyyətində heç bir yan təsir müşahidə olunmur; qızdırma, səpgi, inyeksiya yerində ağrı və oynaqların sərtliyi kimi baş verənlər isə adətən yüngül və qısamüddətli olur. Anafilaksiya hər milyon dozada təxminən 3,5–10 halda qeydə alınmışdır. Guillain Barre sindromu, autizm və iltihablı bağırsaq xəstəliyinin dərəcələri qızılca peyvəndi ilə artmır. Peyvənd həm tək, həm də MMR peyvəndi (məxmərək peyvəndi və parotit peyvəndi ilə kombinasiya) və ya MMRV peyvəndi (MMR və suçiçəyi peyvəndi kombinasiyası) kimi kombinasiyalarda mövcuddur. Qızılca peyvəndi bütün formalarda qızılcanın qarşısının alınmasında eyni dərəcədə effektivdir, lakin müxtəlif kombinasiyalar üçün yan təsirlər dəyişir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) xəstəliyin geniş yayıldığı bölgələrdə doqquz aylıq, yayılmadığı bölgələrdə isə on iki aylıq dövrdə qızılcaya qarşı peyvənd edilməsini tövsiyə edir. Qızılcaya qarşı peyvənd qızılcanın canlı, lakin zəifləmiş ştamına əsaslanır. Qurudulmuş bir toz şəklində gəlir və dərinin altına və ya əzələyə yeridilməzdən əvvəl xüsusi bir maye ilə qarışdırılır. Peyvəndin təsirli olub-olmaması qan testləri ilə müəyyən edilə bilər. Qızılca peyvəndi ilk dəfə 1963-cü ildə tətbiq edilmişdir. Elə həmin il qızılca virusunun Edmonston-B ştammı Con Enders və həmkarları tərəfindən peyvənd halına gətirildi və ABŞ-də lisenziyalaşdırıldı. 1968-ci ildə isə Maurice Hilleman və həmkarları tərəfindən daha zəiflədilmiş qızılca peyvəndi yaradılıb paylanmağa başladı və ABŞ-də 1968-ci ildən bəri istifadə edilən yeganə qızılca peyvəndi oldu. 2018-ci il etibarilə bütün dünyada uşaqların təxminən 86%-i ən azı bir doza peyvənd alıb. 2021-ci ildə ən azı 183 ölkə gündəlik immunizasiya proqramlarında iki doza təmin edib. O, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının Əsas Dərmanlar Siyahısına daxildir. Xəstəliklər az peyvənd olunmuş populyasiyalarda asanlıqla baş verdiyindən, populyasiyada müəyyən bir xəstəliyin olmaması və ya aşağı yayılması peyvəndin uğurlu əhatə olunmasının göstəricisi hesab olunur.