Haplodiploidni sistem određivanja spola
Haplodiploidija je sistem određivanja pola u kojem se mužjaci razvijaju iz neoplođenih jaja i haploidni su, a ženke se razvijaju iz oplođenih jaja i diploidne su. Haplodiploidija se ponekad naziva arenotokija. Haplodiploidija određuje spol kod svih pripadnika reda insekata Hymenoptera (pčele, mravi i ose) i Thysanoptera (tripsi). Sistem se također sporadično javlja kod nekih pauka i grinja, Hemiptera, Coleoptera (potkornjak) i Rotifera. U ovom sistemu, spol je određen brojem skupova hromosoma koje jedinka dobije. Potomstvo nastalo spajanjem spermatozoida i jajeta razvija se kao ženka, a neoplođeno jaje se razvija kao mužjak. To znači da mužjaci imaju upola manji broj hromosoma od (diploidnih) ženki i da su haploidni. Haplodiploidni sistem određivanja spola ima niz posebnosti. Naprimjer, mužjak nema oca i ne može imati sinove, ali ima djeda i može imati unuke. Dodatno, ako eusocialna kolonija insekata ima samo jednu maticu, a ona se parila samo jednom, tada je srodstvo između radnika (diploidnih ženki) u košnici ili gnijezdu Šablon:3/4. To znači da su radnici u takvim monogamnim kolonijama s jednom kraljicom znatno bliži povezani nego u drugim sistemima za određivanje spola, gdje srodstvo braće i sestara obično nije više od Šablon:1/2. To je ta tačka koja pokreće teoriju srodničke selekcije o tome kako je eusocijalnost evoluirala. Whether haplodiploidy did in fact pave the way for the evolution of eusociality is still a matter of debate. Još jedna karakteristika haplodiploidnog sistema je da će recesivni smrtonosni i štetni aleli biti brzo uklonjeni iz populacije jer će automatski biti eksprimirani kod mužjakaa (dominantni smrtonosni i štetni aleli se uklanjaju iz populacije svaki puta kada se pojave, kao što ubijaju svaku jedinku u kojojk se pojave).