Patološki i paradoksni tipovi disanja
Normalna frekvencija disanja odraslih zdravih osoba iznosi oko 16 respiracija u minuti sa rasponom od 12-20/min. Kod djece je brzina disanja veća i zavisi od starosti: što su djeca mlađa frekvencija je veća. Jako usporeno disanje (bradypnoea) je znak: medikamentozne intoksikacije opioidima (morfin, heroin), benzodiazepinima (diazepam) i barbituratima (fenobarbiton), oštećenja centra za disanje koji se nalazi u produženoj moždini (medulla oblongata) kao posljedica djelovanja traume (npr. mehanička, hladnoća) ili kod nekih neuroloških oboljenja. Ubrzano disanje (tachypnoea) je odraz mnogih poremećaja u organizmu: Oboljenja organa za disanje (bronhijalna astma, akutni plućni edem i dr.), gdje organizmu nedostaje odgovarajuća količina zraka. Visoka tjelesna temperatura koja podstiče centar za disanje i time se u jedinici vremena razmjeni veća količina toplog zraka uz izvjesno oslobađanje toplote iz organizma. Kao kompenzacija smanjene koncentracije kisika u tkivima ili u udahnutom zraku. Kao kompenzacija kod poremećaja metabolizma, gdje dolazi do smanjenja pH vrijednosti krvi (acidoza). Kod prejakog uzbuđenja. Kod nekih neuroloških oboljenja. Ubrzano disanje koje traje dovoljno dugo (u zavisnosti od konstitucije organizma) zbog prevelike razmjene zraka (hiperventilacije) može dovesti do pojave grčeva pojedinih mišića ili grupa mišića, jer se razvija respiratorna alkaloza. Kod hiperventilacije se prividno smanjuje ukupna količina slobodnog kalcija. Tada dolazi do mobilizacije slobodnog jonskog kalcija u tkiva sa tendencijom pojačanog vezivanja za proteine uzrokujući generalizovano pojačanu kontaraktibilnu osjetljivost mišića. Bolesnik osjeća trnjenje šaka, stopala i perioralno koje prelazi u grčeve: tonički grč stopala, grč šake u vidu akušerske šake (tzv. karpopedalni spazam), a usta u vidu napućene gubice. Ovdje je neophodna intervencija ljekara.