Bitka kod São Mameda
Bitka kod São Mamedea (24. juni 1128.) vođena je između grofa Afonsa Henriquesa s jedne, te njegove majke grofice Therese od Leona i Fernanda Pereza de Trave s druge strane. Do sukoba između majke i sina došlo je godinu dana nakon što je kralj Leona Alfonso VII zauzeo Portugal, svrgnuo Theresu i za novog grofa i vazalnog vladara postavio Afonsa. Godinu dana kasnije kada je Theresa digla ustanak, Afonsu su se priključili mnogi portugalski plemići koji su htjeli nezavisnost Portugala od Leona. Afonso je uz njihovu pomoć porazio Theresu te tako stečeni politički kapital iskoristio kako bi se već 1129. proglasio "knezom", a 1139. kraljem Portugala, što je Alfonso 1143. priznao sporazumom u Zamori. Zbog toga se ova bitka smatra jednim od najznačajnijih događaja u historiji Portugala.