Primitivna brazda
Primitivna brazda je struktura koja se formora u blastuli u ranim stadijima razvoja embriona ptica, gmizavaca sisara. Formira se na leđnoj (dorzalnoj) površini razvijajućeg embriona, u pravcu repnog (kaudalnog) ili zadnjeg kraja. Na primitivnoj brazdi se nalazi mala depresija koja se označava kao primitivni čvor. Prisustvo primitivne brazde uspostavlja bilateralnu simetriju, određuje mjesto gastrulcije i pokreće formiranje klicinih listova. Za formiranje brazde, kod gmizavaca, ptica i sisara aranžiraju se i mezenhimske ćelije uz potencijalnu srednju liniju, uspostavljajući drugu embrionsku os, kao i mjesto gdje će ćelije ući i migriraju u procesu gastrulacije i formiranja klicinih slojeva. Primitivna brazda se proteže duž ove linije, kreira lijevo–desnu glaveno–caudalnu tjelesnu osu, i označava početak gastrulacije. Ovaj proces uključuje prodor mezodermskih prethodnika i njihovu migraciju ka krajnjoj poziciji, gdje se diferenciraju u mezodermski klicin list koji će, skupa sa endodermnim i ektodermnin klicinim listom, izrasti u tkiva odraslog organizma.