Problemski šah
Problemski šah jest grana šaha koja se bavi šahovskim problemima. Šahovski problem vrsta je mozgalice u kojoj se od rješavača traži da ispuni određeni zadatak koristeći se šahovskim figurama i tablom (npr., "mat u tri", "bijeli vuče i dobija" itd.). Osoba koja sastavlja takve zadatke zove se šahovski kompozitor. Postoji dosta žargonskih izraza povezanih sa šahovskim problemima; pogledajte rječnik problemskog šaha. Izraz "šahovski problem" nije strogo definiran; ne postoji jasna granica između šahovskih problema, s jedne strane, i mozgalica i taktičkih vježbi, s druge. U praksi je, međutim, razlika vrlo jasna. Postoje opće karakteristike zajedničke problemima u problemskoj rubrici šahovskih časopisa, zatim časopisima specijaliziranim za šahovske probleme te zbirkama problema u formi knjige. Nema svaki šahovski problem svaku od tih karakteristika, ali većina ih ima dobar dio njih: pozicija se sastavlja, tj. nije uzeta iz neke partije nego je kreirana sa specifičnim ciljem da se sastavi problem; iako za ortodoksne probleme postoji ograničenje da se do originalne pozicije može doći nizom legalnih poteza od početka partije, većina pozicija u problemima neće se pojaviti u igri na tabli; postoji specifični uvjet, tj. cilj koji treba postići, npr., matirati crnog u zadanom broju poteza; postoji tema (ili kombinacija tema) u svrhu čije je ilustracije problem sastavljen; šahovski problemi obično predstavljaju naročite ideje; problem ispoljava ekonomičnost u svom sastavu; ne primjenjuje se sila veća od one koja se zahtijeva da bi se problem interpretirao kao ispravan (tj. da se garantira da je zadano rješenje zaista rješenje i da je ono jedino rješenje datog problema); problem ima estetsku vrijednost; problemi se ne doživljavaju samo kao zagonetke nego i kao stvari koje imaju ljepotu; to je usko povezano sa činjenicom da su oni organizirani tako da prikazuju određenu ideju na najekonomičniji mogući način. Problemi se mogu dovesti u suprotnost prema taktičkim vježbama koje se često vide u šahovskim kolumnama ili časopisima i u kojima je zadatak pronaći najbolji potez ili niz poteza (koji obično vodi do mata ili materijalne prednosti) iz date pozicije. Takvi zadaci često su uzeti iz stvarnih partija ili je barem pozicija u njima takva da izgleda kao da je mogla nastati tokom partije i koriste se u svrhe instrukcije. Većina ovakvih zadataka nema gore navedene karakteristike.