Tumorski faktor nekroze
Tumorski faktor nekroze (TNF, kaheksin ili kahektin, zvani i tumorski faktor nekroze alfa ili TNF-α) citokinski mali protein koji koristi imunski sistem za ćelijsku signalizaciju. Ako makrofazi (određena bijela krvna zrnca) otkriju infekciju, oslobađaju TNF, kako bi upozorili druge ćelije imunskog sistema kao dio upalnog odgovora. TNF je član superporodica TNF, koja se sastoji od različitih transmembranskih proteina s homolognim domenom TNF. TNF signalizacija javlja se putem dva receptora: TNFR1 i TNFR2. TNFR1 je konstitutivno eksprimiran na većini tipova ćelija, dok je TNFR2 ograničen prvenstveno na endotelne, epitelne i podskupine imunskih ćelija. Signalizacija TNF1 ima tendenciju da bude proupalna i apoptotska, dok je signalizacija TNFR2 protivupalna i podstiče ćelijsku proliferaciju. Suzbijanje signalizacije TNFR1 bilo je važno za liječenje autoimunske bolesti, dok signalizacija TNFR2 podstiče zacjeljivanje rana. TNF-α postoji kao transmembranski oblik (mTNF-α) i kao topljivi oblik (sTNF-α). sTNF-α je rezultat enzimskog cijepanja mTNF-α. mTNF-α se uglavnom nalazi na monocitima/makrofazima, gdje stupa u interakciju s tkivnim receptorima, dodirom ćelija na ćeliju. sTNF-α se selektivno veže za TNFR1, dok se mTNF-α veže i za TNFR1 i za TNFR2. Vezivanje TNF-α za TNFR1 je ireverzibilno, dok je vezivanje za TNFR2 reverzibilno. Primarna uloga TNF-a je u regulaciji imunskih ćelija. TNF, kao endogeni pirogen, može izazvati groznicu, apoptotsku ćelijsku smrt, kaheksiju, upalu i inhibirati tumorigenezu, replikaciju virusa, a i reagiraju na sepsu putem ćelijskih IL-1 i IL-6. Disregulacija proizvodnje TNF-a uključena je u različite ljudske bolesti, uključujući Alzheimerovu, kancer, glavnu depresiju, psorijazu i upalnu bolest crijeva (IBD). Iako kontroverzne, neke studije povezuju depresiju i IBD s povećanim nivoom TNF -a. Pod imenom tasonermin, TNF se koristi kao imunostimulacijski lijek u liječenju određenih karcinoma. Lijekovi koji se suprotstavljaju djelovanju TNF-a koriste se u liječenju različitih upalnih bolesti, naprimjer reumatoidnog artritisa. Određeni karcinomi mogu uzrokovati hiperprodukciju TNF-a. TNFsu paralele paratireoidnih hormona i u izazivanju sekundarne hiperkalcemije i u raku s kojim je povezana prekomerna proizvodnja.