Kortikotropin-oslobađajući hormon
Kortikotropin-oslobađajući hormon (CRH) je adrenokortikotropni hormon, koji se također naziva i kortikoliberin ili kortikotropin-oslobađađajući faktor (CRF) , peptid od 41 aminokiseline koga iluče neuroni u prednjem dijelu paraventrikulskog jezgra hipotalamusa i placente. Hormon stimulira kortikotropne ćelije adenohipofze i inducira oslobađanje adrenokortikotropnog hormona, što zauzvrat uzrokuje povećanje lučenja proizvoda nadbubrežne žlijezde, kortizola. Sintetizira se iz prekursora od 196 aminokiselina , u plazmi ima poluživot od šezdeset minuta i molarnu masu 5000 g /mol. Njegovi sekretorni neuroni nalaze se također u moždanoj kori, limbnom sistemu i kičmenoj moždini. Smatra se da takve lokacije predstavljaju neuronske učinke nastale kao odgovor na stres, poput oslobađanja adrenalina i noradrenalina, tahikardije, hiperglikemije, hipertenzije, između .zlučuje ga hipofiza, a djeluje na kortikotropne ćelije i aktivira sistem adenil-ciklaza koji izaziva povećanje sinteze kortikotropina. Antidiuretski hormon i angiotenzin II, putem ovog oslobađajućeg hormona, pojačavaju i lučenje adrenokortikotropnog hormona. Također posredovanjem CRH, oksitocin inhibira lučenje. Inhibicijski učinak glukokortikoide regulira lučenje kortikoliberina, a regulira ga i uzlazni nerv, koji se nalazi u paraventrikulskom jezgru. U posljednjoj fazi trudnoće i tokom porođaja, nivo ovog peptida raste, što također povećava aktivnost simpatičkog nervnog sistema, promovirajući na taj način izlučivanje kateholamina, a čini se da je to relevantno u energetskoj ravnoteži. Opisan je i protein koji veže kortikoliberine (CRHBP), specifične za CHR.