Tractatus theologico-politicus
Tractatus theologico-politicus est scriptum auctore Benedicto de Spinoza anno 1670 sine nomine publicatum, in quo theologia ac politica definitae sunt. "Videmus eos omni superstitionis generi addiotissimos esse, qui incerta sine modo cupiunt.. et Rationem, quia ad vana, quae cupiunt, certam viam ostendere nequit, caecam appellare, humanamque sapientiam vanam, et contra imaginationis deliria, somnia, et pueriles ineptias divina responsa credere, imo Deum sapientes aversari. Cum haec ergo animo perperderem, scilicet Lumen Naturale non tantum contemni, sed a multis tanquam impietatis fortem damnari.. sedulo statui, Scripturam de novo integro et libero animo examinare et nilil de eadem affirmare, nihilque tanquam eius doctoriam admittere, quod ad eadem clarissime non edocere." Illa legitur in sua Praefatione I et V de theologia. Sic Spinoza interpretationem Bibliorum Sanctorum per argumentum rationem et haud nequaquam secundum arbitratam superstitionem fas esse conclusit. Hic scriptum sub influxu philosophiae Maimonides et Thomas Hobbes, tamen censura subiectus est.