Historia linguae Latinae
Historia Latinae est historia linguae Latinae, linguae quae ad latam linguarum Italicarum familiam pertinet. Sua abecedarium, abecedarium Latinum, ab abecedariis Veteris Italicae deductum est, quae vicissim a scriptis Graeco et Punico deducta sunt. Latina historica a lingua praehistorica regionis Latii deducitur, diserte secundum Flumen Tiberim, ubi civilizatio Romana orta est. Quo modo et cum Latina in usu esse inter Romanos coepisset sunt quaestiones diu disceptatae. Variae res quae Latinam moverunt dialectorum Celticarum Italia septentrionali, non-Indoeuropaea lingua Etrusca in Italia media, et lingua Graeca Antiqua Italiae meridianae inventae sunt, sed aevum cum hae vires Latinam ut patrium sermonem intrarent pro certo non cognoscitur. Litterae Latinae exstantes paene omnino in Latina Classica sensu latissimo consistunt. Linguam litterariam politam et aliquando translaticiam comprehendunt, nonnumquam Latinam Auream vel Latinam aetatis aureae appellatam, quae saeculum primum a.C.n. et saeculum primum p.C.n. ineuns iungit. Per historiam autem Romae antiquae, sermo dicta grammatica et vocabulario a sermone litterarum variabat, et Latina Vulgaris appellatur. Cum Latina, lingua Graeca saepe in usu inter divitissimos fuit, qui ea in scholis studuerunt et tutores Graecos ex influentibus captivis aliisque Graecis eruditis in servitutem redactis adquisiverunt. In orientali Imperii Romani dimidio, quod Imperium Byzantinum factum est, Graeca Koine Hellenismi in usu mansit, numquam a Latina omnino substituta.