შავი ავაზა (ფილმი)
შავი ავაზა (ინგლ. Black Panther) — 2018 წლის ამერიკული სუპერგმირული ფილმი, დაფუძნებული Marvel Comics-ის ამავე სახელწოდების პერსონაჟზე, რომელიც აწარმოა Marvel Studios-მა, ხოლო დისტრიბუცია გაუწია Walt Disney Studios Motion Pictures-მა. იგი არის Marvel-ის კინოსამყაროს რიგით მე-19 ფილმი. რეჟისორია რაიან კუგლერი, რომელიც ჯო რობერტ კოულთან ერთად ფილმის სცენარისტიცაა. მონაწილეობენ: ჩედუიკ ბოუზმენი, მაიკლ ბაკარი ჯორდანი, ლუპიტა ნიონგ’ო, დანაი გურირა, მარტინ ფრიმენი, დენიელ კულუია, ლეტიშა რაიტი, უინსტონ დიუკი, ანჯელა ბასეტი, ფორესტ უიტეკერი და ენდი სერკისი. 1992 წელს ფილმზე მუშაობის სურვილი უესლი სნაიპსმა გამოთქვა, მაგრამ პროექტის შექმნის ყველა მცდელობა უშედეგოდ დასრულდა. 2005 წლის დეკემბერში Marvel Studios-მა „შავი ავაზა“ იმ ათ ფილმის სიაში შეიყვანა, რომელიც უნდა ეწარმოებინა, ხოლო დისტრიბუცია გაეწია Paramount Pictures-ს. 2011 წელს სცენარისტად აიყვანეს მარკ ბეილი, ხოლო ფილმი ოფიციალურად დაანონსდა 2014 წელს, სადაც მთავარ როლს შეასრულებდა ჩედუიკ ბოუზმენი, რომელიც თავდაპირველად გამოჩნდა „კაპიტანი ამერიკა: სამოქალაქო ომში“. 2016 წელს დაიქირავეს კოული და კუგლერი. „შავი ავაზა“ Marvel-ის პირველი ფილმია, სადაც მსახიობთა და გადამღებთა ჯგუფის წევრების უმეტესი ნაწილი შავკანიანებისაგან შედგება. გადაღებები დაიწყო 2017 წლის იანვარში და მიმდინარეობდა ატლანტასა (ჯორჯიის შტატი) და პუსანში (სამხრეთი კორეა). პრემიერა გაიმართა 2018 წლის 29 იანვარს Dolby Theatre-ში, ლოს-ანჯელესში. აშშ-ის თეატრებში გამოვიდა იმავე წლის 16 თებერვალს 2D, 3D, IMAX და სხვა ფორმატებში. იგი დადებითად შეაფასეს კინოკრიტიკოსებმა, რომელთაც შეაქეს რეჟისურა, სცენარი, მსახიობთა შესრულება (ძირითადად ბოუზმანის, ჯორდანისა და რაიტის), კოსტუმების დიზაინი და საუნდტრეკი. კრიტიკოსთა უმეტესობამ „შავი ავაზა“ მარველის კინოსამყაროს ერთ-ერთ საუკეთესო ფილმად დაასახელა და აღნიშნეს მისი კულტურული მნიშვნელობა. ამერიკის კინოკრიტიკოსთა ეროვნულმა საბჭომ და ამერიკის კინოინსტიტუტმა „შავი ავაზა“ 2018 წლის 10 საკუთესო ფილმთა შორის დაასახელეს. საერთო განხილვების საიტ Rotten Tomatoes-ზე ფლობს 97%. ფილმს დიდი კომერციული წარმატება ხვდა წილად, რომლის შემოსავალმა 1.35 მილიარდი აშშ დოლარი შეადგინა და დაამხო მანამდე არსებული უამრავი რეკორდი. იგი გახდა წლის მეორე ყველაზე შემოსვალიანი და ყველა დროის მეექვსე ყველაზე შემოსავლიანი ფილმი. ფილმმა მიიღო რამდენიმე ჯილდო და ნომინაცია, მათ შორის ოსკარის სამი ჯილდო: საუკეთესო კოსტიუმების დიზაინი, საუკეთესო ორიგინალური მუსიკა და საუკეთესო მხატვრული გაფორმება. „შავი ავაზა“ ერთადერთი სუპერგმირული ფილმია, რომელსაც მიღებული აქვს ნომინაცია ოსკარი საუკეთესო სურათისთვის. აგრეთვე მიიღო კინომსახიობთა გილდიის 2 ჯილდო, ოქროს გლობუსის 3 და Critics’ Choice Movie Awards-ის 12 ნომინაცია.