ჩადური ენები
ჩადური ენები არის — აფრაზიული ოჯახის შემადგენლობაში. გავრცელებულია ცენტრალურ- და დასავლეთაფრიკულ ქვეყნებში, ნიგერიის ჩრდილოეთში, კამერუნში, დასავლეთ ჩადში და სამხრეთ ნიგერიაში. სხვა დანარჩენ აფრაზიულ ენებთან შედარებით ყველაზე ახლოს არის ეგვიპტურ ენასთან. საერთოდ არსებობს 150-ზე მეტი ენა და დიალექტი ამ ჯგუფში. გენეტიკურად ისინი იყოფიან შემდეგ ტოტებად: დასავლეთჩადური (სამხრეთ ნიგერიაში) ჰაუსა ანგასი, სურა, გერკა, ანკვე, მონტოლი; კარეკარე, ბოლევა, ნგამო, კანაკურუ (დერა); ბარდჟი, პაა (აფა); ბადე, ნგიზიმი; რონი (ფერი, ბოკოსი, შა, კულარე); ცენტრალურჩადური (ნიგერიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, ჩრდილოეთ კამერუნში, ჩადში) ტარა, გაანდა; ბურა, მარგი, კილბა (ხიბა); ხიგი; ბატა; ლაამანგი (ხიდკალა) და სხვ.; ვანდალა (მანდარა), გამერგუ, პადუკუ, გლავდა; სუკური; მატაკამ, გისიგა; დაბა; გიდერ; კოტოკო (ლოგონე, ბუდუმა და სხვ.); მუსგუ; მასა და სხვ.; აღმოსავლურჩადური (ჩადი, ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკა) კერა, ნანჩერე, სომრეი, მოდგელი, სოკოროი, მუბი, ტუმაკი, ტუბური და სხვ.