სკორპენისნაირნი
სკორპენისნაირნი (ლათ. Scorpaeniformes) — ძვლოვანი თევზების რიგი. ცნობილი არიან პალეოცენიდან. ქორჭილასნაირთა ნათესავები არიან. სხეულის სიგრძე 5–100 სმ-ია. საცურავი ბუშტი ან არ აქვთ, ან არ არის შეერთებული საყლაპავ მილთან. ფარფლები ეკლიანია, ზურგის ფარფლი, ჩვეულებრივ, 2 აქვთ, მუცლისა — 6 ცალი სხივით. სხეული დაფარულია ქტენოიდური ქერცლით; იშვიათად ციკლოიდურით, ძვლოვანი ფირფიტებით ან შიშველია. როგორც წესი, თავზე ეკლები აქვთ. მუცლის ფარფლი მომრგვალებულია, სხივებს შორის აპკები ხშირად ამოკვეთილია; კუდის ფარფლიც უფრო მეტად მომრგვალებულია (ზოგჯერ წაკვეთილი, იშვიათად ამოკვეთილი). ითვლება, რომ სკორპენისნაირნი ევოლუციურად ქორჭილასნაირთაგან განვითარდნენ, ამიტომ რიგი ავტორები მას ქორჭილასნაირთა რიგის ქვეერთეულად მიიჩნევენ. დღეისათვის რიგში გაერთიანებულია 6 ქვერიგი: Scorpaenoidei, Platycephaloidei, Normanichthyoidei, Zoarcoidei, Gasterosteoidei და Cottoidei. ცნობილია 40-მდე ოჯახი, 400-მდე გვარი და 2000-ზე მეტი სახეობა. სკორპენისნაირთა რიგისადმი ზოგიერთი ოჯახის კუთვნილება აზრთა სხვადასხვაობის საგანია. უმეტესობა ფართოდ გავრცელებული ზღვის თევზია; რამდენიმე ათეული მტკნარი წყლის სახეობა ბინადრობს ევრაზიასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში. შავ ზღვაში გვხვდება ზღვისმამლისებრთა და სკორპენისებრთა ოჯახის წარმომადგენლები. უმეტესობა ფსკერის და ფსკერისპირეთის თევზია; არის ღრმა წყლის სახეობებიც, მაგალითად, Pseudoliparis amblystomopsis. იკვებებიან უხერხემლოებით, უმეტესად — კიბოსნაირებით, და თევზით. ზოგიერთი სახეობა ცოცხლადმშობია (ზღვის ქორჭილა, ტლუ თევზი) ან ქვირითს იცავს (პინაგორი). რიგ სახეობებს ეკლების (ქიცვების) ძირში შხამიანი ჯირკვლები აქვთ, რომლებიც ადამიანისათვის საშიშ ტოქსინებს გამოყოფენ (მაგ., ლომთევზა). ზღვის ქორჭილები, ქლიბათევზები და ნახშირთევზი რეწვის მნიშვნელოვანი ობიექტებია.