მაგნიტური ამთვისებლობა
მაგნიტური ამთვისებლობა (აღნიშვნა: χ {\displaystyle \chi } ) — ფიზიკური სიდიდე, რომელიც ახასიათებს კავშირს ნივთიერების მაგნიტურ მომენტსა (დამაგნიტებულობასა) და დამამაგნიტებელ მაგნიტურ ველს შორის. მოცულობითი მაგნიტური ამთვისებლობა უდრის ნივთიერების M {\displaystyle M} დამაგნიტებულობის ფარდობას დამამაგნიტებელი მაგნიტური ველის H {\displaystyle H} დაძაბულობასთან: χ = M / H {\displaystyle \chi =M/H} . მაგნიტური ამთვისებლობა უგანზომილებო სიდიდეა. ნივთიერების 1 კგ-ზე (ან 1 გ-ზე) გაანგარიშებულ მაგნიტურ ამთვისებლობას უწოდებენ კუთრს ( χ კუთ = χ / ρ {\displaystyle \chi _{\text{კუთ}}=\chi /\rho } , სადაც ρ {\displaystyle \rho } ნივთიერების სიმკვრივეა), ხოლო 1 მოლის მაგნიტურ ამთვისებლობას — მოლურს: χ მოლ = χ კუთ μ {\displaystyle \chi _{\text{მოლ}}=\chi _{\text{კუთ}}\mu } , სადაც μ {\displaystyle \mu } ნივთიერების მოლური მასაა. მაგნიტური ამთვისებლობა შეიძლება იყოს დადებითიც და უარყოფითიც. დიამაგნიტური ნივთიერებისათვის დამახასიათებელია უარყოფითი მაგნიტური ამთვისებლობა, ხოლო პარამაგნეტიკური და ფერომაგნეტიკური ნივთიერებებისათვის — დადებითი. დიამაგნეტიკური და პარამაგნეტიკური ნივთიერებების მაგნიტური ამთვისებლობა მცირეა (~10–4—10–6). იგი სუსტად არის დამოკიდებული H {\displaystyle H} -ზე, ისიც ძალიან ძლიერი ველისა და დაბალი ტემპერატურის არეში. ფერომაგნიტური ნივთიერების მაგნიტური ამთვისებლობა ძალიან დიდია. ამასთან, ამჟღავნებს ძლიერსა და რთულ დამოკიდებულებას მაგნიტურ ველზე. ამიტომ ფერომაგნეტიკებისათვის იყენებენ დიფერენციალურ მაგნიტურ ამთვისებლობას χ დიფ = d M / d H {\displaystyle \chi _{\text{დიფ}}=dM/dH} . ფერომაგნეტიკების მაგნიტური ამთვისებლობა, როცა H = 0 {\displaystyle H=0} , ნულს კი არ უდრის, არამედ აქვს მნიშვნელობა χ 0 {\displaystyle \chi _{0}} , რომელსაც საწყის მაგნიტურ ამთვისებლობას უწოდებენ. H {\displaystyle H} -ის გაზრდით მაგნიტური ამთვისებლობა იზრდება, აღწევს მაქსიმუმს ( χ მაქს {\displaystyle \chi _{\text{მაქს}}} ) და შემდეგ ისევ მცირდება.