გურქები
გურქები (ინგლ. Gurkha, ნეპ. गोर्खा) — ნეპალელი მოხალისეებისაგან შექმნილი ბრიტანეთის კოლონიური ჯარები. გამოჩნდნენ 1816 წელს. გურქების მონაწილეობით იქნა ჩახშობილი ანტიკოლონიური აჯანყება ინდოეთში (სიქების და სიფაების აჯანყება) და ავღანეთში (1848). ისინი იბრძოდნენ ინგლისელთა მხარეზე პირველ მსოფლიო ომში ახლო აღმოსავლეთში და საფრანგეთში. მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში გურქები იბრძოდნენ აფრიკაში, სამხრეთ–აღმოსავლეთ აზიასა და იტალიაში. 1982 წელს ისინი მონაწილეობდნენ ფოლკლენდის კონფლიქტში. დღეისათვის მათი რაოდენობა შეადგენს 2500 ჯარისკაცსა და ოფიცერს. ინგლისის სამეფო პოლკში შესაძლოა მოხვდეს არანაკლებ 17 წლის ახალგაზრდა გურქა. სამსახურის მინიმალური ვადაა 5 წელი. გურქები გამოირჩევიან უმკაცრესი დისციპლინით, სიმამაცით და ფიცის ერთგულებით. გურქების შენაერთი ატარებს იმავე სახელწოდების მქონე ხალხის სახელს, რომელიც ცხოვრობს თანამედროვე ნეპალის 25 ოლქიდან ერთ–ერთში. ეს სახელი მათ ეწოდათ ინდუსი მეომრის, VIII საუკუნეში მცხოვრები გურუ გორაქჰნატას მიხედვით, რომელიც იყო დევნილი რაჯასტანიდან (ჩრდილოეთ ინდოეთი) და წარმოადგენდა მეომართა და სასულიერო პირთა კასტის წევრს. ინგლისურ კოლონიალურ კლასიფიკაციაში გურქები მოხსენებულია ე. წ. „მეომარ რასად“, რომლებიც გამოირჩევიან ბრძოლაში აგრესიულობით, სიმამაცით, თავგანწირვით, ფიზიკური ძალით და ხანგრძლივი მძიმე მუშაობის უნარით. 1769 წელს გურქების დინასტიამ ხელში ჩაიგდო თანამედროვე ნეპალის ტერიტორიების კონტროლის უფლება. 1814-1816 წლებში მოხდა ბრიტანო-გურქების ომი, რომელშიც გურქებმა ბრიტანეთის ოსტ-ინდოეთის კომპანიას გაუწიეს სასწტიკი წინააღმდეგობა. ომის შედეგად, ნეპალი წავიდა რიგი ტერიტორიების დათმობაზე იმ პირობებით, რომ კომპანია ყოველწლიურად მას გადაუხდიდა 200 ათას რუპიას. ბრიტანელებმა ვერ შეძლეს ამ ქვეყნის მოქცევა საკუთარი პროტექტორატის ქვეშ ამვე დროს, განცვიფრებული იყვნენ გურქი ჯარისკაცების მოქმედებით. 1815 წლიდან დაიწყო გურქი მეომრების შეკრება ბრიტანეთის კოლონიური არმიის რიგებში. ინგლისელების მიერ ინდოეთის დატოვების შემდეგაც გურქები აგრძელებენ ინდოეთისა და დიდი ბრიტანეთის შეიარაღებულ ძალებში სამსახურს. არსებული კანონებით, გურქები არ ითვლებიან დაქირავებულებად, რადგან ისინი მთლიანად არიან ინტეგრირებული ბრიტანეთის სამხედრო სისტემაში და მსახურობენ იმავე პირობებით, როგორც თავად ბრიტანელები. იგივე წესები ვრცელდება გურქას ჯარისკაცებზე ინდოეთის არმიაშიც. გურქები ნეპალის ეთნიკური ჯგუფებიდან სრულიად განსხვავდებიან. ყველა საუბრობს ნეპალზე — ინდო–არიული ჯგუფის ენაზე. მათი სამხედრო ზედსახელი «Jai Mahakali, Ayo Gorkhali» ითარგმნება, როგორც „დიდი კალას დიდება, გურქები მოდიან!“. გურქების ტრადიციულ იარაღს წარმოადგენს საბრძოლო დანა — კუკრი.