დილმუნის ყორღანები
დილმუნის ყორღანები (არაბ. مدافن دلمون) — იუნესკოს კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლი ბაჰრეინში. ყორღანები განეკუთვნება უმ-ალ-ნარის არქეოლოგიურ კულტურას და თარიღდება ძვ. წ. 2200-1750 წლებით. მოიცავს კუნძულის დასავლეთ ნაწილში მდებარე 21 არქეოლოგიურ ძეგლს. 2019 წელს დილმუნის ყორღანები იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში შეიტანეს. დანიელი არქეოლოგების ჯგუფმა 1950-იან წლებში დაიწყეს ბრინჯაოს ხანის არქეოლოგიური ძეგლის, კალათ-ალ-ბაჰრეინის შესწავლა. მალევე მათ აღმოაჩინეს ყორღანები და საგნები, რომლებიც თარიღდებოდა ძვ. წ. 4100-3700 წლებით. მოგვიანებით გათხრებს სხვა მეცნიერებიც შეუერთდნენ, რომლებსაც დანიელების აღმოჩენის წყალობით უკვე ჰქონდათ წარმოდგენა რეგიონის ყორღანების სტრუქტურაზე. ყველა ყორღანი შედგებოდა ცენტრალური დასაკრძალი დარბაზისაგან, რომელიც ჩასმულია კედლებში და დაფარულია მიწაყრილით. ყორღანების ზომა განსხვავებულია, მათი უმრავლესობა 4,5-9 მეტრი დიამეტრისაა, ხოლო სიმაღლით 1-2 მეტრი. მცირე ზომის ყორღანები, როგორც წესი, მხოლოდ ერთ დარბაზს შეიცავს. დარბაზი მართკუთხა ფორმისაა, რომელსაც ჩრდილო-აღმოსავლეთით ერთი ან ორი ნიშა აქვს.