ძველი სომხური ენა
ძველი სომხური ენა ანუ გრაბარი (სომხ. գրաբար გრაბარ) სამწერლობო ენას წარმოადგენს არაუგვიანეს V საუკუნიდან, მას შემდეგ, რაც შეიქმნა სომხური ანბანი. სხვადასხვა წყაროებში არსებობს მინიშნებები იმის თაობაზე, რომ მანამდე სომხობა სხვა უცხო ანბანს გამოიყენებდა. გრაბარს ეკლესია ბოლო დრომდე გამოიყენებდა და იყო სომხური სამოციქულო ეკლესიის ოფიციალური ენა. ამ ენაზეა შემონახული უაღრესად მდიდარი და საინტერესო ლიტერატურა თეოლოგიური და ისტორიოგრაფიული ხასიათის თემებზე, პოეზიასა და ეპიკაზე.