ნაფთალანა
ნაფთალანა, ნაფთალანის ნავთობი — ნავთობის სახეობა აზერბაიჯანის ქალაქ ნაფთალანის მახლობლად მდებარე საბადოდან. ნაფთალანის ნავთობის პრაქტიკული გამოყენება მედიცნაში კანის დაავადებების სამკურნალოდ დაიწყეს მე-19 საუკუნის ბოლოს. ნაფთალანა — მოშავო-მოყავისფრო ან ყავისფერი ფერის სქელი სითხე, ნავთობის სპეციფიკური სუნით, აქვს მაღალი სიბლანტე, მჟავა რეაქცია, მაღალი სიმკვრივე. გამოიყენება საყრდენ-მამოძრავებელი სისტემის, კანის, ნერვული სისტემის, გინეკოლოგიური და სხვა დაავადებების სამკურნალოდ, რომელიც სითბური თერაპიის ერთგვარი სახეობას წარმოადგენს. თავად ნავთობი და მისგან დამზადებული პრეპარატები გამოიყენება ნაფთალანის აბაზანების სახით (ტემპერატურა 36-38°C), სახვევების, გამორეცხვის, ადგილობრივი შეზელვის დროს ელექტრო და ფოტოთერაპიასთან ერთად. ქალაქ ნაფთალანში შეიქმნა ამავე სახელწოდების ბალნეოლოგიური კურორტი. პროდუქტი ოფიციალურად დარეგისტრირდა უკრაინაში, გადის კლინიკურ კვლევებს გერმანიაში, ჩეხეთსა და ავსტრიაში. მსგავსი თვისებების მქონე ნაფთალანას ნავთობის ახლო ანალოგები ასევე გვხვდება ნავთობპროდუქტების სხვა რეგიონებში — ტიუმენის რეგიონის კენომანის ეტაპის მძიმე ნავთობი, ასევე რუმინეთის ზოგიერთი ნავთობის წყაროების პროდუქტები.