შავიზღვისპირეთის ხაზი
შავიზღვისპირეთის ხაზი (რუს. Черноморская береговая линия) — რუსეთის იმპერიის გამაგრებების (სიმაგრეები, სიმაგრეები და სანგრები) ზოლი შავი ზღვის აღმოსავლეთ სანაპიროზე, ანაპასა და ოსმალეთის იმპერიის საზღვარს შორის. სანაპირო ზოლი მოეწყო იმ მიზნით, რომ შავი ზღვიდან ჩერქეზებისთვს გადაეკეტათ საკვებითა და იარაღით მომარაგების საშუალება. მოქმედებდა 1830-1854 წლებში. სანაპირო ზოლის მშენებლობამ საფუძველი ჩაუყარა რუსეთის შავი ზღვის სანაპიროზე ისეთ დიდ ქალაქების წარმოქმნას, როგორებიცაა ნოვოროსიისკი, გელენჯიკი, სოჭი და სხვები.