ოლთისისწყალი
ოლთისისწყალი, ოლთუჩაი (თურქ. Oltu Çayı) — მდინარე თურქეთში. სათავე აქვს ქარგაფაზარის ქედზე, ზღვის დონიდან დაახლოებით 2500 მ სიმაღლეზე. სიგრძე 128 კმ, აუზის ფართობი 5600 კმ². ჭოროხის მარჯვენა შენაკადი. საზრდოობს თოვლის, წვიმისა და მიწისქვეშა წყლით. მარცხენა შენაკადებიდან მნიშვნელოვანია თორთომისწყალი, ხოლო მარჯვენა შენაკადებიდან ფენექი. ოლთისისწყალი ზემო წელში მიედინება ჩრდილო-ჩრდილო-აღმოსავლეთით და ჩრდილო-აღმოსავლეთით, შემდეგ არმისული მდინარე ფენექის შესართავამდე უხვევს ჩრდილოეთისაკენ, ხოლო დაახლოებით 3 კმ-ში დასავლეთისაკენ და ზოგადად განედურ განფენილობას ექვემდებარება. ჭოროხის შესართავამდე 3.2 კმ-ზე მდინარე თავის განედურ მიმართულებას იცვლის დასავლეთ-ჩრდილო-დასავლეთ მიმართულებაზე, ესე იგი ოდნავ იხრება ჩრდილოეთისაკენ. მდინარე ოლთისისწყლის მარცხენა შენაკადის სივრიდერეს შესართავიდან აღმა 1 კმ-ში აღინიშნება ოლთისისწყლის ხეობის მარცხენანაპირეთის ნაწევი. ზემო დინებაში ხეობა ჩაჭრილია სტრუქტურულ-დენუდაციურ პლატოში და ზოგადად ახასიათებს შედარებით დამრეცი საფეხურისებრი კალთები. ნაწევის მონაკვეთზე მდინარე იჭრება ქარგაფაზარის ქედის ჩრდილო-აღმოსავლეთ დაბოლოებაში, სადაც ქმნის 400 მ სიღრმის ვიწრო ხეობას, ხოლო ჩრდილო-აღმოსავლური განფენილობის მონაკვეთზე ხეობის ფსკერი რამდენადმე ფართოვდება. მდინარე ფენექის შესართავიდან დაღმა გამოიმუშავებს 700–800 მ სიღრმის კანიონისებურ ხეობას. ვახუშტის მიხედვით, ოლთისისწყლის ხეობა ტაოს მიეკუთვნებოდა. ოლთისისწყლის შუა წელზე მდებარეობს ციხე-ქალაქი ოლთისი, ხოლო მარჯვენა ნაპირზე სამონასტრო ცენტრი იშხანი.