ყირიმ-კონგოს ჰემორაგიული ცხელება
ყირიმ-კონგოს ჰემორაგიული ცხელება — ცხოველებისა და ადამიანის ვირუსული დაავადება. იწვევს Nairoviridae-ის ოჯახის ორთონაიროვირუსი (Orthonairovirus). ავადდებიან შინაური და გარეული ძუძუმწოვარი ცხოველები, მ.შ. მღრნელებიც (მსხვილი რქოსანი საქონელი, ცხვარი, თხა, ძაღლი, მაჩვი, თაგვი და სხვა). ძირითადად ვრცელდება ტკიპების (Hyalomma-ს გვარის სახეობები) საშუალებით, რომელთაც შეხება ქონდათ დაავადებულ ცხოველთან. ტკიპი ჯერ კბენს დაავადებულ ცხოველს (მსხვილი რქოსანი საქონელი, ცხვარი, თხა და სხვა), რომელიც ინფექციის ძირითადი რეზერვუარია, და შემდეგ — ადამიანს. ადამიანებში დაავადება ვლინდება დაავადებულ ტკიპთან კონტაქტის შემდგომ 1–9 დღეში (კბენა, გაჭყლეტილ ტკიპთან შეხება), ასევე დაინფიცირებულ სისხლთან ან ქსოვილთან კონტაქტის შედეგად 3–14 დღეში (ცხოველის დაკვლის დროს). Hyalomma-ის ტკიპების ცხოვრების ციკლიდან გამომდინარე, დაავადების შემთხვევები ძირითადად აღინიშნება გაზაფხულიდან ადრეულ შემოდგომამდე, რადგან ამ პერიოდში აქტიურდებიან დაავადების გადამტანი ტკიპები.