ინდოეთის ტურიზმი
ინდოეთის ტურიზმი ქვეყნის ეკონომიკის მნიშვნელოვანი სექტორია და სწრაფად მზარდია. მსოფლიო მოგზაურობისა და ტურიზმის საბჭოს 2017 წლის მონაცემებით ტურიზმის სექტორის წილი მთლიან შიდა პროდუქტში 9.4% იყო (210 მილიარდი აშშ დოლარი), ხოლო ტურიზმის სექტორში 41 622 000 ადამიანია დასაქმებული, რაც დასაქმებულთა 8%-სშეადგენს. 2017 წლის მოხსენების მიხედვით დაახლოებით 2028 წლისთვის ტურიზმის მაჩვენებელი 6.9%-ით უნდა გაიზარდოს, რაც წლის განმავლობაში ტურიზმიდან შემოსულ 450 მილიარდ აშშ დოლარს გულისხმობს (მთლიანი შიდა პროდუქტის 9.9%). 2015 წლის ოქტომბრისთვის ინდოეთის სამედიცინო ტურიზმიდან შემოსულმა თანხებმა 3 მილიარდი შეადგინა. 2020 წლისთვის ამ სექტორში 7-8 მილიარდის შემოსავალი იგეგმება. 2014 წელს სამედიცინო დახმარების მისაღებად ინდოეთში 184 298 უცხოელი პაციენტი ჩავიდა. 2016 წელს ინდოეთში 8.89 მილიონი უცხოელი ტურისტი ჩავიდა, 2017 წელს კი 15.6%-იანი მაჩვენებელი დაფიქსირდა - 10 მილიონზე მეტი უცხოელი ტურისტი. შტატებისა და ინდოეთის მოკავშირე ტერიტორიებზე შიდა ტურისტთა რაოდენობამ 2012 წელს 1.036.35 მილიონი შეადგინა, რაც 2011 წელთან შედარებით 16.5%-ით გაზრდილი მაჩვენებელია. 2014 წელს ტურისტთათვის ყველაზე პოპულარული შტატები ტამილნადუ, მაჰარაშტრა და უტარ-პრადეში იყო. 2015 წელს უცხოელ ტურისტთა მიერ ყველაზე მონახულებადი 5 ქალაქი დელი, მუმბაი, ჩენაი, აგრა და ჯაიპური იყო. მსოფლიო მასშტაბით უცხოელ ტურისტთა მიერ ყველაზე მონახულებადი ქალაქების სიაში დელი 28-ე ადგილზეა, მუმბაი 30-ზე, ჩენაი 43-ზე, აგრა 45-ზე, ჯაიპური 52-ზე, ხოლო კოლკატა 90-ზე. მოგზაურობისა და ტურიზმის კონკურენტუნარიანობის 2017 წლის მოხსენების მიხედვით საერთო ჯამში 4.2 ქულით 136 ქვეყანას შორის ინდოეთი მე-40 ადგილზე იმყოფება. 2015 წელთან შედარებით ინდოეთს 0.2 ქულით მეტი ინდექსი აქვს და ჩათვლაშიც 12 ადგილით ზევით აინაცვლა. ფასების კონკურენტუნარიანობის მიხედვით ინდოეთი 136 ქვეყანას შორის მე-10 ადგილზეა, რაც იმას ნიშნავს, რომ ქვეყანას საკმაოდ კარგი საჰაერო ტრანსპორტისა (32-ე ადგილი) და სახმელეთო ტრანსპორტის (29-ე ადგილი) ინფრასტრუქტურა აქვს. მოხსენების მიხედვით საერთაშორისო ტურიზმიდან მიშებული შემოსავლები 21 012 700 000 აშშ დოლარის ტოლი იყო, რაც თითო ტურისტის მიერ დახარჯულ 2 617.7 დოლარს უდრის. ტურიზმის ინდუსტრიაში 23 454 400 სამუშაო ადგილია შექმნილი, ანუ მთლიანი სამუშაო ადგილების 5.5% ინდოეთი მეცხრე ადგილზე იმყოფება კულტურული რესურსებისა და ბიზნეს-მოგზაურობის სვეტში (5.3 ქულა), ხოლო ბუნებრივი რესურსების სვეტში - 24-ე ადგილზე (4.4 ქულა). მიუხედავად ამისა, ტურისტული ინფრასტრუქტურის ნაწილი გარკვეულწილად განუვითარებელია. ქვეყანას ყველაზე ცუდი მაჩვენებლები გარემოს მდგრადობის (134-ე ადგილი, 3.1 ქულა), უსაფრთხოებისა და საცუობის (114-ე ადგილი, 4.1 ქულა) და ტურისტული მომსახურების ინფრასტრუქტურის (110-ეადგილი, 2.7 ქულა) სვეტებში აქვს. საერთაშორისო მასშტაბით ქვეყანაში ყოველ პიროვნებაზე ძალიან მცირე რაოდენობის სასტუმროს ოთახია. მცირეა ბანკომატების რიცხვიც. ტურიზმის მინისტრი შეიმუშავებს ეროვნულ პოლიტიკას ტურიზმის განვითარებისა და რეკლამირებისათვის. საერთო ძალისხმევით პროგრამები მიმართულია სასოფლო, საკრუიზო, სამედიცინო და ეკოტურიზმის განვითარებისათვის. ტურიზმის ხელშეწყობისა და განვითარებისათვის ტურიზმის სამინისტრო აგრძელებს 2002 წელს შემუშავებულ კამპანიას - Incredible India.