पाणिनेः ग्रन्थपञ्चकम्
पाणिनेः पञ्च ग्रन्थाः एव पाणिनेर्ग्रन्थपञ्चकम् उच्यन्ते। पाणिनीयं हि व्याकरणं पञ्चाङ्गकमित्युच्यते । तत्र हि शब्दानुशासनं धातुपाठः गणपाठः लिङ्गानुशासनं शिक्षा च पञ्चाङ्गानि । केचिच्छिक्षास्थाने उणादिसूत्राणि गणयन्ति)अपरे तु तत्र परिभाषापाठसमावेशयन्ति । अस्त्यत्र प्राचीनः श्लोकः - अष्टकं गणपाठश्च धातुपाठस्तथैव च । लिङ्गानुशासनं शिक्षा पाणिनीया अमी क्रमात् ।।' इति । पण्डिताः शब्दानुशासनेन सह तत्सम्बद्धान् धातुपाठ-गणपाठ-परिभाषापाठलिङ्गानुशासनानि गणयन्ति । पञ्चाङ्गत्वेन तेषामेव शब्दानुशासनेन सह. प्रत्यक्षसम्बद्धात् । शब्दानुशासनातिरिक्ता हि पाणिनीयस्तत्सम्बद्धग्रन्था हि 'खिल' शब्देन । वा ‘परिशिष्ट' शब्देनाप्यभिधीयन्ते । यथोक्त काशिकायां - “उपदिश्यतेऽनेनेत्युपदेशः । शास्त्रवाक्यानि सूत्रपाठः खिलंपाठश्च । तथैव न्यासे-- खिलपाठो धातुपाठश्चकारात्प्रातिपदिकपाठश्च । खिलं नाम परिशिष्टमेव । यथा सप्तशत्या मूर्यादिरहस्ये‘मार्कण्डेयपुराणे खिलांशे मूर्तरयम् ।' इति । तथैव स्वशाखापेक्षया परशाखीयमपि खिलमेव । खिल नामावयवमपि । तान्यत्र संक्षेपेणोपस्थाप्यन्ते ।