प्राणः
प्राणः योगदर्शन-आयुर्वेदादिषु शास्त्रेषु जीवनमूलत्वेन प्रस्थापितः।सूर्यस्य उत्पत्तौ, ब्रह्माण्डे व्याप्तायाः शक्त्याः मूलत्वेनापि प्रस्थापितः। आयुर्वेद-तन्त्रादिषु ग्रन्थेषु प्राणस्य पञ्च प्रकाराः प्राक्ताः : प्राणः अपानः उदानः समानः व्यानः