ਕੱਚਾ ਦੁੱਧ
ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਦਾ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਜੋ ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵ ਦੇ ਥਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜਾ ਦੁੱਧ ਉਬਾਲਿਆ ਨਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੱਚਾ ਦੁੱਧ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਲੋਕੀ ਕੱਚਾ ਦੁੱਧ ਆਮ ਪੀ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਅੱਜ ਤੋਂ ਕੋਈ 60 ਕੁ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਵਾਂ ਜਦ ਮੱਝਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਕੱਢਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਕੋਈ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਧਾਰਾਂ ਕੱਢਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੱਚਾ ਦੁੱਧ ਆਮ ਹੀ ਪੀਣ ਲਈ ਦੇ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਆਪ ਵੀ ਕੌਲੀਆਂ ਗਲਾਸ ਲੈ ਕੇ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਲਈ ਦੁਆਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਕੱਚਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਦਾ ਆਪਣਾ ਹੀ ਸੁਆਦ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਗੱਭਰੂ ਤਾਂ ਮੱਝ ਦੇ ਥਨਾਂ ਤੋਂ ਸਿੱਧਾ ਹੀ ਦੁੱਧ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਿਚ ਚੋ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਕੱਚਾ ਦੁੱਧ ਪੀ ਕੇ ਗੱਭਰੂਆਂ ਤੇ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਤੇ ਜੁਆਨੀ ਵੀ ਲੋਹੜੇ ਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਵਧੀਆ ਸਿਹਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਦੁੱਧ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਖੁਰਾਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪਸੰਦ ਦੁੱਧ ਹੈ। ਏਸੇ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੁੱਧ ਸਮ੍ਰਿਧੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਪੁੱਤ ਵੰਸ ਦਾ। ਏਸੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਦੁੱਧ-ਪੁੱਤ ਦੀ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੁੱਧ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਵਧੀਆ ਪੀਣ ਪਦਾਰਥ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।