ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਇਕ
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਇਕ ਸੁਖਦੇਵ ਮਾਦਪੁਰੀ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਪੁਸਤਕ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਣ-ਕਣ ਵਿੱਚ ਰਮੀਆਂ ਮੁਹੱਬਤੀ ਰੂਹਾਂ ਸੱਸੀ ਪੁੰਨੂ, ਹੀਰ ਰਾਂਝਾ, ਸੋਹਣੀ ਮਹੀਵਾਲ, ਮਿਰਜ਼ਾ ਸਾਹਿਬਾ ਅਤੇ ਕੀਮਾ ਮਲਕੀ ਆਦਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੀਆਂ ਪ੍ਰੀਤ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਛਾਪ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੇ ਅਨੇਕਾ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਮਧਕਾਲ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾ ਵਿੱਚ ਸਾਭੀਆਂ ਹੋਇਆਂ ਸਨ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਸੁਣ ਕੇ ਮਧਕਾਲੀ ਕਿੱਸਾਕਾਰਾ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਿੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਰੂਪਮਾਨ ਕੀਤਾ ਹੀਰ ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ,ਪੀਲੂ ਦਾ ਮਿਰਜ਼ਾ ਫ਼ਜ਼ਲ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਅਤੇ ਹਾਸ਼ਮ ਦੀ ਸੱਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਿੱਸਾ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਅਮਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਜਨ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਝਲਕ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ੍ਰੀਤ ਕਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸਥਾਨਕ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਤ ਕਥਾਵਾਂ ਰੋਡਾ ਜਲਾਲੀ,ਸੋਹਣੀ,ਜੈਨੀ,ਕਾਕਾ ਪਰਤਾਪੀ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਬੇਗੋ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਪਿਆਰੀਆਂ ਪ੍ਰੀਤਾਂ ਹਨ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਨੇਕਾ ਲੋਕ ਕਵੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਭਿਆਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮੱਧਕਾਲ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਆਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਹੱਬਤ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਬੜੀ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਟਾਕਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਓਹਨਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਬੰਦਿਸ਼ਾ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਤੋੜ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ। ਲੋਕ ਨਾਇਕ ਵਜੋਂ ਨਿਭਾਏ ਇਤਿਹਾਸਕ ਰੋਲ ਕਰਕੇ ਹੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਮਾਜ ਆਪਣੇ ਚੇਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਸਾਈ ਬੈਠਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਸੂਰਮਿਆਂ ਦੇ ਕਿੱਸੇ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਮਹਿਫ਼ਲਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਗਾਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੂਰਨ,ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ,ਦੁੱਲਾ ਭੱਟੀ,ਜੀਊਣਾ ਮੋੜ,ਜੱਗਾ ਡਾਕੂ,ਸੁੱਚਾ ਸੂਰਮਾ,ਸੁੰਦਰ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਲੋਕ ਨਾਇਕ ਹਨ ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਵੀ ਸਾਡੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਨਾਇਕਾਂ ਦੀ ਝਾਤ ਪਵਉਂਦੀ ਹੈ।