ਖਲੀਲ-ਉਰ-ਰਹਿਮਾਨ ਆਜ਼ਮੀ
ਖਲੀਲ-ਉਰ-ਰਹਿਮਾਨ ਆਜ਼ਮੀ (9 ਅਗਸਤ 1927 – 1 ਜੂਨ 1978), ਜਿਸਨੂੰ ਖਲੀਲ ਅਲ-ਰਹਿਮਾਨ ਆਜ਼ਮੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ ਆਜ਼ਮਗੜ੍ਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸੀਧਾਨ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ] ਆਜ਼ਮੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਫੀ ਇੱਕ ਡੂੰਘੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਅਕਤੀ ਸਨ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]ਆਜ਼ਮੀ ਨੇ 1945 ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਮਗੜ੍ਹ ਦੇ ਸ਼ਿਬਲੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਉਸਨੇ 1948 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ. ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਉਰਦੂ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਵਿਦਵਾਨ ਰਾਲਫ਼ ਰੇਸਲ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਸਨੇ 1957 ਵਿੱਚ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਫਿਲਾਸਫੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ: ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਤਰਕੀਪਸੰਦ ਅਦਬੀ ਤਹਿਰੀਕ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ] 1952 ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਉਰਦੂ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਇੱਕ ਰੀਡਰ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 1978 ਵਿੱਚ ਲਿਊਕੇਮੀਆ ਤੋਂ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਉਸ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ] ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਕੂਲੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ, ਪਯਾਮੀ ਤਾਲੀਮ ਲਈ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]ਗਦ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾ , ਉਹ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕਤਾਵਾਦ ਦੇ ਮੋਢੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਲੇਖਕ ਅੰਦੋਲਨ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।[ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ] ਉਸਨੂੰ 1978 ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਸ਼ਾਇਰੀ ਲਈ ਗਾਲਿਬ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਜੋ ਸ਼ੇਖ ਅਫਜ਼ਲ ਆਜ਼ਮੀ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।