ਮਨੋਜ ਵਾਜਪਾਈ
ਮਨੋਜ ਵਾਜਪਾਈ (ਜਨਮ 23 ਅਪਰੈਲ 1969), ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਐਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਚਾਰ ਫਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ। 2019 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦਾ ਚੌਥਾ-ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਨਰਕਟੀਆਗੰਜ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ, ਬੈਲਵਾ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਮਨੋਜ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਅਭਿਨੇਤਾ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਤਾਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਵਾਰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਉਹ ਥੀਏਟਰ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਮਨੋਜ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਚਰ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦ੍ਰੋਹਕਾਲ (1994) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ, ਅਤੇ ਸ਼ੇਖਰ ਕਪੂਰ ਦੀ ਬੈਂਡਿਟ ਕਵੀਨ (1994) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕੂ ਦੀ ਮਾਮੂਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਕੀਤੀ। ਕੁਝ ਅਸਫਲ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਰਾਮ ਗੋਪਾਲ ਵਰਮਾ ਦੇ 1998 ਦੇ ਅਪਰਾਧ ਨਾਟਕ ਫਿਲਮ ਸੱਤਿਆ ਵਿੱਚ ਗੈਂਗਸਟਰ ਭਿਕੂ ਮੁਤਰੇ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਫਲਤਾ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਬਾਜਪਾਈ ਨੂੰ ਫਿਲਮ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਿਯੋਗੀ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਆਲੋਚਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਕੌਨ (1999) ਅਤੇ ਸ਼ੂਲ (1999) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਆਲੋਚਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਬਾਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਨੋਜ ਜ਼ੂਬੀਦਾ (2001) ਵਿੱਚ ਦੋ ਪਤਨੀਆਂ ਵਾਲੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਅਕਸ (2001) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਕਿਲਰ ਅਤੇ ਰੋਡ (2002) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਤਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਬਾਜਪਾਈ ਨੇ ਪਿੰਜਰ (ਫ਼ਿਲਮ) ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਿਊਰੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਵਾਰਡ (2003) ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਇਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀਆਂ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ਰਾਜਨੀਤੀ (2010) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਾਲਚੀ ਰਾਜਨੇਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਖੂਬ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 2012 ਵਿੱਚ, ਬਾਜਪਾਈ ਨੇ ਗੈਂਗਸ ਆਫ ਵਾਸੇਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਰਦਾਰ ਖਾਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਚਕਰਵਯੂਹ (2012) ਵਿੱਚ ਨਕਸਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਪੈਸ਼ਲ 26 (2013) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਬੀਆਈ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ। 2016 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਹੰਸਲ ਮਹਿਤਾ ਦੇ ਜੀਵਨੀ ਨਾਟਕ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਾਮਚੰਦਰ ਸੀਰਾਸ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ, ਜਿਸਦੇ ਲਈ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਆਲੋਚਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਲਈ ਤੀਜਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਸਕ੍ਰੀਨ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।