ਮੇਖ਼ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ
ਮੇਖ਼ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਉਚਾਰਣ ਮੁਤਾਬਿਕ ਮੇਖ਼ ਸੰਕਰਮਣ ਜਾਂ ਹਿੰਦੂ ਸੂਰਜੀ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਸੂਰਜੀ ਚੱਕਰ ਸਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਹਿੰਦੂ ਚੰਦ-ਸੂਰਜੀ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜੀ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੰਦਰ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਧਾਰਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਸੂਰਜੀ ਚੱਕਰ ਸਾਲ ਅਸਾਮੀ, ਉੜੀਆ, ਪੰਜਾਬੀ, ਮਲਿਆਲਮ, ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਹ ਦਿਨ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਖਾਸ ਸੂਰਜੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੇਖ਼ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਭਾਰਤੀ ਕੈਲੰਡਰ ਦੀਆਂ ਬਾਰਾਂ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਧਾਰਨਾ ਭਾਰਤੀ ਜੋਤਸ਼-ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪਾਠਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੂਰਜ ਦੇ ਮੀਨ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜੀ ਅਤੇ ਚੰਦਰ ਸੂਰਜੀ ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਮੇਖ਼ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਜਾਂ ਵਿਸਾਖ ਦੀ ਸੰਗਰਾਂਦ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ, ਕਈ ਵਾਰ 14 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦਿਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਿੰਦੂ, ਸਿੱਖ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਿਸਾਖੀ ਅਤੇ ਵੈਸਾਖ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ। ਇਹ ਥਾਈਲੈਂਡ, ਲਾਓਸ, ਕੰਬੋਡੀਆ, ਮਿਆਂਮਾਰ, ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ, ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ, ਵੀਅਤਨਾਮ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ੀਸ਼ੁਆਂਗਬੰਨਾ, ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਦੇ ਬੋਧੀ ਕੈਲੰਡਰ- ਅਧਾਰਿਤ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ ; ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੋਂਗਕ੍ਰਾਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।