ਮਨੁੱਖੀ ਵਸੀਲਾ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਉਹ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿਗਿਆਨ ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਸ੍ਰੋਤ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਭਰਤੀ, ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਉਜਰਤਾਂ ਦੇ ਉਪਯੋਗ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਵਸੀਲਾ ਪਰਬੰਧ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ੍ਰੋਤ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦਾ ਇਸ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਬਾਰੇ ਅਸਰ ਉਸੇ ਅਨੁਪਾਤ ਨਾਲ ਹੈ ਜਿਸ ਦਰ ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੰਗਠਨ ਯਾ ਵਿਅੱਕਤੀਗਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖ ਉੱਤੇ ਯਾ ਸਮਾਜ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਉੱਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੱਤ ਹਨ:- ਮਨੁੱਖੀ ਸ੍ਰੋਤ ਨੂੰ ਅਤੇ ਬਾਰੇ ਕਿਆਸ ਤੇ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣਾ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨਾ ਭਰਤੀ ਕਰਨਾ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦੇਣਾ ਤੇ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨਾ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਕਰਨਾ ਮੁਲਿਆਂਕਣ ਕਰਨਾ ਯੋਗ ਉਜਰਤਾਂ ਦੇਣਾ ਮਨੁੱਖੀ ਸ੍ਰੋਤ ਕੀ ਹੈ ਕੌਮੀ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸ੍ਰੋਤ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ: ਵਸੌ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ,ਕਾਰਾਗਰੀ,ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਯੋਗਤਾਵਾਂ,ਖੋਜੀ ਨਜ਼ਰੀਏ ਦਾ ਸੁਮੇਲ। ਇਨ੍ਹਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਲਈ ਮਾਨਵ ਸੰਸਾਧਨ,ਮਨੁੱਖੀ ਪੂੰਜੀ ਆਦਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੌਂ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 'ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੇ ਸਿਆਣੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਫ਼ਰਕ' ਇਸ ਵਿਗਿਆਨ ਦਿ ਤਕਨੀਕੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਕਾਮਾ ਤੇ ਸਿਆਣਾ ਕਾਮਾ ਦੋ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਸਮੂਹਾਂ ਦਿ ਵਰਤੌਨ ਕਿਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗਿਆਨਵਾਨ ਕਾਮੇ(Knowledge Worker) ਤੌਂ ਭਾਵ ਹੈ ਜੋ ਦੂਸਰਿਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਯੰਤ੍ਰਣ,ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧ,ਸਵੈ ਰੁਚੀਆਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ,ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੌ ਦੀ ਹੱਦ ਤਕ ਵਰਤੌਂ,ਅਭਿਮਾਨੀ ਰੁਚੀਆਂ ਤੇ ਦੌੜ ਭੱਜ ਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰਖਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਇੱਕ ਸਿਆਣਾ ਕਾਮਾ (wisdom worker)ਸ਼ਾਂਤ ਲੇਕਿਨ ਭਰਪੂਰ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਾਲਾ,ਫਰਜ਼ਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕ,ਨਿਮਾਣੇ ਪ੍ਰੰਤੂ ਪ੍ਰਭਾਵੇ ਸੂਭਾਅ ਵਾਲਾ,ਦੁਸਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਦਿਲਚਸਪੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿੱਤਰ,ਉਤਪਾਦਾਂ ਲਈ ਚਿਰ ਹੰਢਾਵੀ ਸੋਚ ਰਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।