ਪੰਚਕੁਲਾ
ਪੰਚਕੁਲਾ ਪੰਚਕੁਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਹਰਿਆਣਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਬਾਲਾ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਪੰਚਕੁਲਾ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਰਹੱਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਆਬਾਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਹੈ। ਪੰਚਕੁਲਾ ਨਾਮ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਉਸ ਥਾਂ ਤੋਂ ਹੋਈ ਜਿੱਥੇ ਪੰਜ ਸਿੰਚਾਈ ਨਹਿਰਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਮੋਹਾਲੀ ਅਤੇ ਜ਼ੀਰਕਪੁਰ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 4 ਕਿਮੀ (2.5 ਮੀਲ) ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਿਮਲਾ ਤੋਂ 105 ਕਿਮੀ (65 ਮੀਲ) ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ, ਅੰਬਾਲਾ ਤੋਂ 44 ਕਿਮੀ (27 ਮੀਲ) ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ 259 ਕਿਮੀ (161 ਮੀਲ) ਹੈ। ਇਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਜਾਂ ਗ੍ਰੇਟਰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ-ਮੋਹਾਲੀ-ਪੰਚਕੁਲਾ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਟ੍ਰਾਈਸਿਟੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਆਬਾਦੀ 20 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਚੰਡੀਮੰਦਰ ਛਾਉਣੀ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਕਮਾਂਡ ਦਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਸੈਕਟਰ ਸਿਸਟਮ ਵਾਲਾ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਰਗਾ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।