ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ
ਇੱਕ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ, ਜਾਂ ਪਾਲਿਸੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਜਾਂ ਵਿਚਾਰਸ਼ੀਲ ਸੰਸਥਾ, ਇੱਕ ਖੋਜ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਸਮਾਜਿਕ ਨੀਤੀ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਰਣਨੀਤੀ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਫੌਜੀ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਰਗੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਹਨ, ਪਰ ਕੁਝ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਰਧ-ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਖਾਸ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀਆਂ, ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਜਾਂ ਫੌਜ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਥਿੰਕ-ਟੈਂਕ ਫੰਡਿੰਗ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਬਹੁਤ ਅਮੀਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਇੰਨੇ ਅਮੀਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਗ੍ਰਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਲੇਖ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਨੀਤੀ ਜਾਂ ਸਮਾਜ ਦੇ ਖਾਸ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਖਰੜਾ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਫਿਰ ਸਰਕਾਰਾਂ, ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ, ਮੀਡੀਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਸਮਾਜਿਕ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਹਿੱਤ ਸਮੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਉੱਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਜਾਂ ਵਿਦਵਤਾਪੂਰਣ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਹਨ ਅਤੇ ਖਾਸ ਨੀਤੀਆਂ ਲਈ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਹੈ। ਥਿੰਕ ਟੈਂਕਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੇ ਵਧੇਰੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੋਣ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਰਤਾਰੇ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਸਨ, ਬਾਕੀ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੂਜੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। 1945 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਉਦਯੋਗੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਆਰਥਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਸ਼ੀਤ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰ ਅਮਰੀਕੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੱਛਮੀ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਸਰਕਾਰੀ ਸ਼ੀਤ ਯੁੱਧ ਨੀਤੀ ਦਾ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਸਨ। 1991 ਤੋਂ, ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਗੈਰ-ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਅੱਜ ਮੌਜੂਦ ਸਾਰੇ ਥਿੰਕ ਟੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਤੋਂ ਵੱਧ 1980 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਹ ਲੇਖ ਮਹਾਂਦੀਪੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਉਪ-ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਗਲੋਬਲ ਨੀਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੂਚੀਆਂ ਵਿਆਪਕ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 11,175 ਥਿੰਕ ਟੈਂਕ ਹਨ।