ਸਿਆਸੀ ਆਜ਼ਾਦੀ
ਸਿਆਸੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ( ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਜਾਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ) ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਸਮਾਜਾਂ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨੂੰ ਜ਼ੁਲਮ ਜਾਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਅਸਮਰੱਥ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਅਤੇ ਯੋਗ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ, ਜਾਂ ਮਜਬੂਰੀ ਦੀਆਂ ਜੀਵਨ ਹਾਲਤਾਂ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਰਥਿਕ ਮਜਬੂਰੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਅਕਸਰ ਕਾਰਵਾਈ 'ਤੇ ਗੈਰ-ਵਾਜਬ ਬਾਹਰੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਅਧਿਕਾਰਾਂ, ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਲਈ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਅਭਿਆਸ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਜਾਂ ਸਮੂਹ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਵੀ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਕਲਪ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਾਰਵਾਈ ਜਾਂ ਭਾਸ਼ਣ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਅਨੁਕੂਲਤਾ, ਇਕਸਾਰਤਾ, ਜਾਂ ਅਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਵਿਵਹਾਰ) ਦੀਆਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਨਾਗਰਿਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸੰਕਲਪਾਂ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।