ਛੋਲੂਆਂ
ਛੋਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਟਾਂਟਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢੇ ਕੱਚੇ ਹਰੇ ਛੋਲਿਆਂ ਦੇ ਹਰੇ ਦਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਛੋਲੂਆ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਛੋਲੂਏ ਦੀ ਸਬਜ਼ੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਜਦ ਸਾਰੀ ਖੇਤੀ ਮੀਂਹਾਂ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਛੋਲੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਨਾਜ ਸੀ। ਹਰ ਘਰ ਬੀਜਦਾ ਸੀ। ਛੋਲੂਆ, ਛੋਲਿਆਂ ਦੀ ਦਾਲ ਘਰ ਦੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਹੁਣ ਤਾਂ ਬਠਿੰਡਾ ਅਤੇ ਮਾਨਸਾ, ਸੰਗਰੂਰ,ਪਟਿਆਲਾ ਆਦਿ ਜਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਕੁਝ ਏਰੀਏ ਵਿਚ ਹੀ ਕੋਈ-ਕੋਈ ਪਰਿਵਾਰ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਛੋਲੇ ਬੀਜਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ-ਕਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਛੋਲਿਆਂ ਦੇ ਬੂਟੇ ਅਤੇ ਛੋਲੂਆ ਵਿਕਦਾ ਜ਼ਰੂਰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰੇ ਕੱਚੇ ਛੋਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਛੋਲੀਆ ਜਾਂ ਛੋਲੂਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਹੀ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਪਸੰਦੀਦਾ ਸਬਜ਼ੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਆਦ ਵੀ ਬਹੁਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਵੀ ਬਹੁਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਂਗਨੀਜ਼, ਫੋਲੇਟ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਅਤੇ ਕਾਪਰ ਆਦਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੋੜੀਂਦੇ ਤੱਤ ਕਾਫ਼ੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਜੇ ਇਸਦੀ ਤਰੀਦਾਰ ਸਬਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿਕਸ ਸਲਾਦ ਖਾਧਾ ਜਾਏ ਅਤੇ ਮਿਕਸ ਆਟੇ ਦੀ ਰੋਟੀ ਖਾਧੀ ਜਾਏ ਤਾਂ ਇਸ ਚੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਤੱਤ ਵਾਲ ਝੜਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਵਾਲ ਜਲਦੀ ਸਫੈਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ, ਨਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਨੂੰ ਮੁਲਾਇਮ ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਬਣਾਉਣ ਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।ਇਹ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।