ਚੰਡੀ ਦੇਵੀ ਮੰਦਰ, ਹਰਿਦੁਆਰ
ਚੰਡੀ ਦੇਵੀ ਮੰਦਿਰ, ਹਰਿਦੁਆਰ ( ਹਿੰਦੀ : चंडी देवी मंदिर, हरिद्वार) ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਹਿਰ ਹਰਿਦੁਆਰ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਚੰਡੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਦਰ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਦੱਖਣੀ ਪਹਾੜੀ ਲੜੀ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਨੀਲ ਪਰਵਤ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਚੰਡੀ ਦੇਵੀ ਮੰਦਿਰ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ 1929 ਵਿੱਚ ਸੁੱਚਤ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਚੰਡੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੂਰਤੀ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਆਦਿ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ 8ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮੰਦਿਰ ਨੂੰ ਨੀਲ ਪਰਵਤ ਤੀਰਥ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਹਰਿਦੁਆਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਥਿਤ ਪੰਚ ਤੀਰਥ (ਪੰਜ ਤੀਰਥਾਂ) ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਚੰਡੀ ਦੇਵੀ ਮੰਦਿਰ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਿੱਧ ਪੀਠ ਵਜੋਂ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਪੂਜਾ ਦਾ ਸਥਾਨ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਹਰਿਦੁਆਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਅਜਿਹੇ ਤਿੰਨ ਪੀਠਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਦੋ ਮਨਸਾ ਦੇਵੀ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਦੇਵੀ ਮੰਦਰ ਹਨ।