﻿ਸਾਸਾਨੀ ਸਲਤਨਤ
ਸਾਸਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਇਸਲਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਖ਼ਰੀ ਇਰਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਸੀ। ਇਹ 400 ਸਾਲ ਤੱਕ ਲਹਿੰਦੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ 2 ਮੁੱਖ ਤਾਕਤਾਂ ਚੋਂ ਇੱਕ ਰਹੀ ਏ। ਸਾਸਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਇਰਦ ਸ਼ੇਰ ਉਲ ਨੇ ਪਾਰ ਥੀਆ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਇਰਦ ਵਾਣ ਚਹਾਰੁਮ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਸਤ ਦੇਣ ਦੇ ਕੇ ਰੱਖੀ। ਏਸ ਦਾ ਖ਼ਾਤਮਾ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਸਾਨੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਯਜ਼ਦਗਰਦ ਤੇ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਉਹਨੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਸ਼ਿਕਸਤ ਖਾਦੀ। ਸਾਸਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਅਮੂਮੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਚ ਅੱਜ ਦਾ ਸਾਰਾ ਈਰਾਨ, ਇਰਾਕ, ਆਰਮੀਨੀਆ, ਜਨੂਬੀ ਕਫ਼ਕਾਜ਼, ਜਨੂਬ ਮਗ਼ਰਿਬੀ ਵਸਤੀ ਏਸ਼ੀਆ, ਮਗ਼ਰਿਬੀ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ, ਤੁਰਕੀ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਕੁੱਝ ਹਿੱਸੇ, ਜ਼ਜ਼ੀਰਾ ਨਿੰਮਾ ਅਰਬ ਦੇ ਕੁੱਝ ਸਾਹਲੀ ਇਲਾਕੇ, ਖ਼ਲੀਜ-ਏ-ਫ਼ਾਰਿਸ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਤੇ ਜਨੂਬ ਮਗ਼ਰਿਬੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕੁੱਝ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ। ਸਾਸਾਨੀ ਆਪਣੀ ਸਲਤਨਤ ਨੂੰ "ਈਰਾਨ ਸ਼ਹਿਰ" ਯਾਨੀ ਇਰਾਨੀ ਸਲਤਨਤ ਆਖਦੇ ਸਨ।