ਕੁੰਵਰ ਵਿਯੋਗੀ
ਕੁੰਵਰ ਵਿਯੋਗੀ (4 ਸਤੰਬਰ 1940 - 2015) ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਰਣਧੀਰ ਸਿੰਘ ਜਾਮਵਾਲ, ਇਕੋ ਇੱਕ ਇੰਡੀਅਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ 1980 ਵਿੱਚ 'ਘਰ' ਸਿਰਲੇਖ ਦੀ ਆਪਣੀ ਲੰਬੀ ਡੋਗਰੀ ਕਵਿਤਾ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 'ਘਰ' ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੁੰਡੀ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਅਤੇ 238 ਚਾਰ ਸਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਤੁਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਤਰ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਟੰਗ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦਾ ਕਵੀ ਵੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸਨਮਾਨ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਵਿਯੋਗੀ ਡੋਗਰੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ, ਡੋਗਰੀ ਲੇਖਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ ਤੇ ਨਵੀਂ ਵਿਧਾ, ਸੋਨੇਟ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 