ਅਪਸਰਾ
ਇੱਕ ਅਪਸਰਾ, ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਬੁੱਧ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲਾਂ ਅਤੇ ਪਾਣੀਆਂ ਦੀ ਮਾਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਈ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ, ਨਾਚ, ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੋ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਅਪਸਰਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਲੌਕਿਕ (ਦੁਨਿਆਵੀ), ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਚੌਂਤੀਸ ਖ਼ਾਸ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੈਵਿਕ (ਬ੍ਰਹਮ), ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਸ ਹਨ। ਉਰਵਸੀ, ਮੇਨਕਾ, ਰੰਭਾ, ਤਿਲੋਤੱਮਾ ਅਤੇ ਘ੍ਰਿਤਾਚੀ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ। ਅਪਸਰਾਂ ਨੂੰ ਖਮੇਰ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆ ਧਾਰੀ ਜਾਂ ਤੱਪ ਅਪਸਰ (ទេពអប្សរ), ਅਚਾਰਾ (ਪਾਲੀ) ਜਾਂ ਬੂ ਸਾ ਤੂ (ਵੀਅਤਨਾਮੀ), ਬਿਦਾਦਰੀ (ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਅਤੇ ਮਲਾਇ), ਬਿਰਦਾਦਲੀ (ਟੂਸੁੰਗ), ਹਾਪਾਸਰੀ / ਅਪਸਰੀ ਜਾਂ ਵਿਦਾਦਾਰੀ / ਵਿਧਿਆਦਾਰੀ (ਜਾਵਨੀਜ਼) ਅਤੇ ਆਪਸਨ (ਥਾਈ: อัปสร) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। "ਅਪਸਰਾ" ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ "ਨਿੰਫ", "ਫੇਰੀ", "ਸੇਲਿਸਟੀਅਲ ਨਿੰਫ" ਅਤੇ "ਸੇਲਿਸਟੀਅਲ ਮੈਡੇਨ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਮਿਥਿਹਾਸ ਵਿੱਚ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਸੁੰਦਰ, ਅਲੌਕਿਕ ਮਾਦਾ ਜੀਵ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਦੇਖਣ 'ਚ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਨੱਚਣ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਅਕਸਰ ਗੰਧਰਵ ਦੀ ਪਤਨੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸਨ। ਉਹ ਗੰਧਰਵਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੰਗੀਤ 'ਤੇ ਨਾਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਹਿਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭਰਮਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਕਾਸ਼ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਉੱਡਣ ਲਈ ਜਾਂ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਦੂਤ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਖੇਡ ਅਤੇ ਜੂਏ ਦੀ ਭਾਗਾਂ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਕਈ ਵਾਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨ ਦੀਆਂ ਮੂਜ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੰਦਰ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ 26 ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਲਾਵਾਂ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਪਹਿਲੂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਜਣਨ ਰੀਤੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਭਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਕਸ਼ਯਪ ਅਤੇ ਮੁਨੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।