Hormona aldosteron
Hormona aldosteron an jî bi kurtî aldosteron (bi înglîzî: aldosterone) hormonek steroîdî ye, di beşa tûkila rijênê adrenal (rijênê ser gurçik) de tê berhemkirin. Karê serekî yê aldosteronê hankirina gurçikan e ko sodyuma nav mîzê dubare were mijîn. Aldosteron xaneyên lûleka badayî ya dûrî û yên coga berhevkirinê han dike bo dubaremîjîna sodyuma nav mîzê. Di xwînê de kêmbûna rêjera sodyumê, kêmbûna qebareya xwînê, an jî pestoya xwînê, an jî di nav xwînê de zêdebûna asta potasyumê (K+) dibin kartêkir bo derdana aldosteronê. Heke ne ji aldosteronê ba, di gurçikan de gellek sodyuma xwînê tevlê mîzê dibû, di laş de kêmasiya sodyumê rû dida. Sodyum tîwaweya herî zêde ya şileya navbera xaneyan e. Ji bo dabînkirina qebare û pestoya asayî ya xwînê, pêdivî bi sodyumê heye. Herwisa di demarexane û masûlkexaneyan de çêbûna erkê kar bi cih guhertina sodyumê rû dide. Aldosteron rê li ber ziyana sodyumê ya bi xwêdan, lîk(tûk) û şileya herisê digire. Dubaremijîna sodyumê di xaneyê de pestoya osmozî zêde dike, bi vê awayê hê pirtir av di laş de dimîne, ev jî dibe sedema zêdebûna qebare û pestoya xwînê. Aldosteron ne tenê ji bo rêkxistina pestoya xwînê, av û sodyuma nav xwînê kar dike,herwisa aldosteron li ser kêmkirina rêjeya potasyuma nav xwînê jî bandor dike. Ji ber bandora aldosteronê ya li ser mîneralan, ev hormon, wekî hormonek sereke ji koma mîneralokartîkoîdan tê hesîbandin. Gava di laş de xestiya potasyumê (K+) pir zêde dibe, demareragihandinên tên şandin bi têra xwe bandordar nabin û hêza girjbûna masûlkeyan lawaz dibe. Ahenga dillêdanê xira dibe û dibe ko westana dil (bi înglîzî:cardiac arrest) rû bide. Potasyuma zêde ji şileya dervayê xaneyan ber bi lûlekên gurçikê ve tê derdan û di nav mîzê de ji laş tê deravêtin. Aldosteron ji bo deravêtina potasyumê kar dike, her ko di nav xwînê de hormona aldosteron zêde dibe gurçik hê pirtir potasyumê di nav mîzê de ji laş dûr dixe. Ango di laş de zêdebûna potasyumê dibe sedema derdana aldosteronê.