تېرخىن مەڭگۈ تېشى
بۇ مەڭگۈ تاش يادىكارلىقى  يىلى موڭغۇلىيىدىكى ھانگاي تېغىنىڭ غەربىي شىمالىدىكى تېرخىن دەرياسىغا چاغاننۇر كۆلىگە يېقىن يېقىن تاريات سۇمۇلىدىن مەمۇرىي رايۇن تېپىلغىنى ئۈچۈن تاريات مەڭگۈ تېشى دەپمۇ ئاتالغان رۇس تۈركولوگى س گ كىلياشتۇورنىنىڭ تەتقىقاتىغا ئاساسلانغاندا مەڭگۈ تاش يېزىقىنىڭ ئاساسلىق قىسىمى ئورخۇن ئۇيغۇر خانلىقىنىڭ قاغانى ئەل ئەتمىش بىلگە قاغان خەنزۇچە مەبەلەردە مويۇنچۇر ياكى بايانچۇر دېيىلىدۇ مىلادىيە   يىللاردا تەختتە ئولتۇرغان نامىدىن يېزىلغان مەڭگۈ تاش تېكىستىنىڭ ئاپتورى ئەل ئەتمىش بىلگە قاغاننىڭ ئوغلى قۇتلۇق تارقان سەنگۈي يەنە بىلگە تارقان دەپمۇ ئاتىلىدۇ بولۇپ ئۇنىڭ نامى خەنزۇچەمەنبەلەردە ئىدىكەن قاغان بۆگۈ قاغان تەڭرى قاغان دەپ ئاتالغان بۇ مەڭگۈ تاش ئورخۇن ئۇيغۇر خانلىقىغا دائىر ئەڭ دەسلەپكى يادىكارلىقلار بولۇپ ئۇ ئەل ئەتمىش بىلگە قاغان ئەلنى سوراپ تۇرغان يىللاردا   يىللىرى تىكلەنگەن  تاش تېكىستىدە ئاساسلىقى ئەل ئەتمىشنىڭ نامىدىن بۆگۈب قاغان   يىللار دەۋرىگىچە بولغان ئورخۇن ئۇيغۇر خانلىقى بىلەن مۇناسىۋىتى شۇنداقلا بىلگە تارقاننىڭ نامىدىن دادىسى ئەل ئەتمىش بىلگە قاغاننىڭ تۆھپىلىرى مەدھىيلەنگەن قىممەتلنك يېرى شۇكى بۇنىڭدىن بىر قىسىم مەزمۇنلار باشقا مەڭگۈ تاش يادىكارلىقلىرىدا ۋە كونا يېڭى تاڭنامىلەردە ئۇچرىمايدۇ