ئىسمائىل ھدسئۆن قزمچ
ئىسمائىل ھدسئۆن قزمچ شىنجاڭدىكى بېرلىندا گېرمانلار تەرىپىدىن ئۆلتۈرۈلگەن ھۆكۈمەت ئەمەلدارى ئۇ وخی دىن كەلگەن قەشقەردە تۇرغان ئۇنىڭ ئاتائانىسى پاكىستاندىن شىنجاڭغا كۆچۈپ كەلگەن ئۇ سۈن ياتسېن ئۇنىۋېرسىتېتىغا بېرىپ يىلى ئوقۇش پۈتتۈرگەن يىلى ئۇ گېرمانىيەنى زىيارەت قىلىپ  گېرمانىيە مەخپىي ساقچىلىرى تەرىپىدىن ئېتىۋېتىلگەن ئىسمائىلنىڭ ئايالى غەرب بىلەن شەرق ئوتتۇرىسىدا ئۇرۇشنىڭ مۇقەررەر ئىكەنلىكىنى ئېيتتى ئىسمائىل ئۇلۇغ جۇغراپىيەشۇناس ۋە تىلشۇناس ئىدى