ئۇيغۇر تىلى
UYGHURCHE УЙҒУРЧӘ ئۇيغۇر تىلى ئۇيغۇر جۇڭگو شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونىنىڭ ئېيتقان بىر تۈركىي تىلى ئۇ ئۇزاق ئەسىرلىك تەرەققىيات داۋامىدا قەدىمكى تۈركىي تىللار دەۋرى ئورخۇن ئۇيغۇر تىلى دەۋرى ئىدىقۇتخاقانىيە ئۇيغۇر تىلى دەۋرى چاغاتاي ئۇيغۇر تىلى دەۋرىنى بېسىپ ئۆتكەن بۇ جەرياندا ئۇيغۇر تىلى ئورخۇنيېنسەي يېزىقى قەدىمكى ئۇيغۇر يېزىقى بىراخما يېزىقى مانى يېزىقى  ئەرەب يېزىقى قاتارلىق يېزىقلار بىلەن خاتىرىلەنگەن بەئزى يېزىقلار ئومۇميۈزلۈك بەزى يېزىقلار قىسمەن قوللىنىلغان شۇنداقلا سانسىكرىتچە ساكچە تۇخارچە سوغدچە ئەرەبچە پارسچە موڭغۇلچە خىتايچە قاتارلىق نۇرغۇرن تىللار بىلەن ئۇچرىشىپ ھەم ئۆزئارا تەسىر كۆرسىتىپ ئۈزلۈكسىز مۇكەممەللەشكەن ۋە ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلى دەۋرىگە كىرگەن ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلى ئەسىرنىڭ ئاخىرى ۋە ئەسىرنىڭ دەسلىپىدىن باشلاپ ئاۋۋال چەتئەللىك ئالىملار ئاندىن ئېلىمىز ئالىملىرى تەرىپىدىن تەتقىق قىلىنغان بىر ئەسىردىن كۆپرەك ۋاقىتتىن بۇيان ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلى ئاساسەن ئەنئەنىۋى تىلشۇناسلىق بويىچە قوشۇمچە قۇرۇلمىچىلىق تىلشۇناسلىقى ئايلاندۇرماتۇغدۇرما تىلشۇناسلىقى قاتارلىق نەزەرىيىلەر بويىچە تەتقىق قىلىنىپ خېلى سىستېمىلىق تەسۋىرلەنگەن ھەم ئايشەم شەمىيېۋا ئەمىر نەجىپ غۇجىئەھمەد سەيدىۋاقاسوف ئىبراھىم مۇتىئى ئىمىن تۇرسۇن خەمىت تۆمۈر مىرسۇلتان ئوسمانوف تۇردى ئەھمەد نەسرۇللا يولبۇلدى ئەنسەردىن مۇسا قاتارلىق تىلشۇناسلىرىمىز ۋە يېڭى بىر ئەۋلاد تىلچىلىرىمىزنىڭ ھەرقايسى دەۋرلەرگە مېتودلارغا ۋەكىللىك قىلىدىغان ئەسەرلىرى مەيدانغا كېلىپ ئۇيغۇر تىلى تەتقىقاتىنى چوڭقۇرلاشتۇردى