چىڭ سۇلالىسى
چىڭ سۇلالىسى  يىلى  ڧېۋرال  يىلى  ماي ياكى  يىلى  ئۆكتەبىر   يىلى  ڧېۋرال رەسمى ئاتى بۈيۈك چىڭ مانجۇچە ᡩᠠᡳᠴᡳᠩ ᡤᡠᡵᡠᠨ مۆللەندورڧ daicing gurun تەيچىڭ daiqing gurun سىرتقا قارىتا ئۆزىنى بۈيۈك چىڭ ئىمپېرىيىسى ياكى بۈيۈك چىڭ دۆلىتى ياكى جۇڭگو شەكلىدە ئاتىلىدۇ جۇڭگو تارىخىدا مانجۇلار تەرىپىدىن قۇرۇلغان بىر ڧېئوداللىق سۇلالە شۇنداقلا ئاخىرىقى مۇتلەق مۇنارخىيىلىك پادىشاھلىق ھۆكۈمدارلار جىيەنجو قىتانلىرىدىن ئايسىنگىرو ئۇرۇقىدىندۇر دەستلەپكى ھالى كېيىنكى  يىلى نۇرخاچ تەرىپىدىن قۇرۇلغان كېيىنكى جىن  يىلى قونتەيجى ئۆزىنى پادىشاھ ئېلان قىلغان ۋە دۆلەت نامىنى بۈيۈك چىڭغا ئۆزگەرتدى  يىلى نامدا مىڭ قوشۇنىغا ياردەملىشىپ خەلق ئسيانىنى باستۇرماق ئۈچۈن شەنخەيگۈەندىن كىردى مىڭ سۇلالىسىنىڭ ئاخىرىقى خانىنى تەختتىن تۈشۈرۈپ پۈتۈن جۇڭگونىڭ ھاكىمىيىتىنى قولغا كىرگۈزدى  يىلى جۇڭخۇا مىنگونىڭ قۇرۇلىشى بىلەن تارىخ بېتىگە كۆمۈلدى  يىلى جورجىتلاردىن بولمىش نۇرخاچ بۇگۈنكى جۇڭگونىڭ شەرقىي شىمالى رايونىدا ئۆزىنى خان ئېلان قىلىپ كېيىنكى جىن خانلىقىنى قۇردى پايتەخت خۇتۇئالا قىلىپ بېكىتىلدى  يىلى نۇرخاچنىڭ ئورۇنباسارى قونتايجى شېڭجىڭ يەئنى بۇگۈنكى شېنياڭنى ئېلىپ ئۆزىنى پادىشاھ ئېلان قىلدى دۆلەت نامىنى بۈيۈك چىڭ غا مىللەت نامىنى جورجىتتىن مانجۇغا ئۆزگەرتتى ئۇ ۋاقتتىكى زېمىنى پەقەتلا مانجو ئېلىدا چەكلىنەتتى شۇنداقتىمۇ سەددىچىننىڭ جەنۇبىدىكى مىڭ خانەدانىغا چوڭ تەھدىد ئېلىپ كلەمەكتە ئىدى  يىلى مىڭ سۇلالىسىغا قارشى خەلق ئىسيانى باشلاتقان لى زىچېڭ داشۈن سۇلالىسىنى قۇردى ۋە ئەينى يىلى بېيجىڭغا ھۇجۇم قىلدى مىڭ سۇلالىسىنى بىتچىت قىلدى شۇ يىلى چىڭ ئوردۇسى لى زىچېڭغا قارشى ۋۇسەنگۈي قۇمانداسىدىكى مىڭ ئەسكەرلىرىگە ياردەم بېرىش باھانىسى بىلەن قورۇلدىن كىردى ئارقىدىنلا ۋەدىسىگە ئەمەل قىلماي بېيجىڭنى بېسىۋېلىپ جۇڭگو تۇپراقلىرىنى ڧەتھ قىلشقا باشلىدى قۇرۇلدىن كىرىپ  يىل ئىچىدە مىڭ سۇلالىسىنىڭ قالدۇق كۈچلىرى لى زىچېڭ قۇرغان داشۈن دۆلىتىم جاڭ شىيەنجوڭنىڭ غەربىي دىيار بەگلىكى جەنۇبىي مىڭ ۋە مىڭجېن قاتارلىق كۈچلەرنى تارمار قىلىپ ئوتتۇرا تۈزلەڭلىكنى بىرلىككە كەلتۈردى كاڭشى يوڭجېڭ ۋە چىيەنلۇڭ ئۈچ پادىشاھ دەۋرىدە چىڭ سۇلالىسىنىڭ دۆلەت كۈچى كۈچىيىپ مەدەنىيەت قايتا ئەسلىگە كېلىپ ۋە تەرەققىي قىلىپ بېقىندى دۆلەتلىرى بولغان بۈيۈك ئىمپىراتورلۇق قۇرۇپ كاڭشى يوڭجېڭچىيەنلوڭ دەۋرىدىكى گۈللىنىش بارلىققا كەلگەن دۆلەت تەرەققىياتىنىڭ يوقرى پەللىسى ياشانغان بەئزى تەتقىقاتچىلار يېزىق جىنايىتى ۋە مانجۇلارنى ئۇلۇغلاش سىياسىتى قوللىنىلغانلىقى ئۈچۈن بۇ دەۋىردە مەدەنىيەت ھەقيقى مەنىدە گۈللىنىشتىن يوقسۇل قالغان چىڭ سۇلالىسى نۇپۇسى جۇڭگو تارىخىدا ئەڭ يوقرى پەللىگە چىققان دۆلەت GDP ئومۇمىي قىممىتى دۇنيا مىقياسقدا جۇڭگو يېقىنقى  يىللىق تارىخدا ئەڭ يوقرى سەۋىيەگە چىققان ئىنگىلىز ئىقتىسادشۇناس ئانگۇس مەددىسۇن Angus Maddison نىڭ تەتقىقاتىچە  يىلى چىڭ سۇلالىسى GDP سى  مىلىيارد دوللار بولغان بولۇپ دۇنيا GDP سىنىڭ نى ئىگىلىگەن كىشى بېشى GDP  دوللار بولغان ئەۇ ۋاقىتلاردا بىرىنچى قېتىملىق سانائەت ئىنقىلابىنى باشتىن كەچەرگەن ئەنگلىيەلىكلەرنىڭ كشىى بېشى GDP سى  دوللار ئىدى ئۇنىڭ تەتقىقاتىچە جۇڭگو تارىخىدا ئىقتىسادى ئەڭ گۈللەنگەن دەۋىر بولسا سۇڭ سۇلالىسى دەۋرىدۇر GDP ئۇمۇمىي قىممىتى  مىلىيارد دوللار بولۇپ دۇنيا ئىقتىسادىنىڭ  سىنى ئىگىلىگەن سۇڭ دەۋرى كىشى بېشى GDP قىممىتى  دوللار بولغان ئەرەب ئابباسىي خەلىپىلىكىنىڭ GDP سىدىن تۆۋەن بولغان دوللار بۇ ئىككى ئەل غەربىي ياۋروپادىن باي ئىدى  دوللار ئەپيۇن ئۇرىشى بىلەن جۇڭگو يېقىنقى زامان تارىخى باشلىدى