تاۋۇز
مىڭ نەچچە يىللار ئىلگىرى تاۋۇز ئافرىقا قۇملۇقلىرىدىكى ياۋا ئۆسۈملۈك بولۇپ پەقەت پىل ۋە كەركىدان قاتارلىق ھايۋانلارنىڭ يېمەكلىكى ئىدى كېيىن ئىنسانلار سۈنئىي كۆندۈرۈپ ئۆستۈرگەندىن كېيىنلا كىشىلەرنىڭ يېمەكلىكىگە ئايلانغان ئېلىمىزنىڭ  ئەسىردىكى بەش سۇلالە دەۋرىدە تاۋۇز  ئوتتۇرا ئاسىيادىن يىپەك يولى ئارقىلىق ئېلىمىزگە تارقالغان تاۋۇز غەربتىن كەلگەچكە خەنزۇلار ئۇنىڭغا شىگۇا西瓜  دەپ نام بەرگەن سۇڭ سۇلالىسى دەۋرىدە تاۋۇز چاڭجياڭنىڭ جەنۇب ۋە شىمالىغا كەڭ تارقالغان ھەم ئۆزلەشتۈرۈلگەن