Passaj asbobi
Passaj asbobi (frans. passage— oʻtish) — yoritqichlarning osmon sfe-/yusidagi vertikal doyra tekisligidan oʻtishini kuzatishda, joyning geografik kengligini aniqlashda ishlatiladiganasbob. Passaj asbobini 1689-yil daniyalik astronom O.Ryomer ixtiro qilgan. Keyinchalik (1937) rus astronomi N.N. Pavlov yoritqichlarning meridiandan oʻtishini avtomatik ravishda qayd qiladigan fotoelektr Passaj asbobini ixtiro qildi. Bu bilan kuzatish aniqligi oshirildi. Passaj asbobining kuzatish trubasi faqat vertikal tekislikda aylana oladi.