Piter Pauel Rubens
Piter Pauel Rubens (1577.28.6, Zigen, Germaniya — 1640.30.5, Antverpen) — flamand rassomi, barokko davri flamand rangtasviri maktabining asoschisi. 1600—08 yillarda Italiyada yashab Mikelanjelo, Rafael, Titsian asarlarini oʻrgangan. Antverpenga qaytgach, R. Flandriya hukmdori saroyida bosh rassom boʻlgan. R. hayotni uning ijtimoiy koʻrinishlarida aks ettiradi; asarlarida bezak koʻlami cheklanmagan, kompozitsiyalar murakkab ritmga boʻysundirilgan, shakllar joʻshqin harakatda, keskin rakurslardatasvirlanadi, nursoya keskinligi keng qoʻllanadi. Monumental diniy kompozitsiyalar ("Xochni oʻrnatish", taxminan 1610—11; "Xochdan olish", taxminan 1611 — 14; Antverpendagi OnzeliveVrauekerk soborida), portretlar ("Izabella Brant bilan avtoportret", 1609; "Mariya Medichi", taxminan 1622—25; "Poʻstin", taxminan 1638—40 va boshqalar), afsonaviy lavhalar ("Persey va Andromeda", "Dahshatli sud", 1612— 40 va boshqalar), manzaralar ("Kamalakli manzara", 1632—35; "Quyosh botishidagi manzara", 1635—40 va boshqalar) yaratgan. 1617-yildan R. ustaxonasida uning eskizlari asosida bir qator turkum monumental bezak asarlar tayyorlangan ("Mariya Medichi tarixi", 1622—25, Luvr va boshqalar), ularni yaratishda R.ning shogirdlari — yirik rassomlar (A. Van Deyk, Ya. Yordane, F. Sneyders va boshqalar) ishtirok etgan. R.ning nozik kuzatishlari, murakkab bezak dogʻlari, chiziklari va boshqa bilan ajralib turuvchi eskiz va rasmlari uning virtuoz mahoratini namoyen etadi. R. ijodi flamand va umumevropa rangtasviri rivojida muhim rol oʻynagan.