Aleksiya
Aleksiya (yun. a — inkor qoʻshimchasi va lot. lego — oʻqiyman) — oʻqiy olmaslik; bosh miya qobigʻi oliy faoliyatining buzilishi alomatlaridan biri. Bosh miya poʻstlogʻining qaysi qismi shikastlanganiga qarab aleksiya turlicha boʻladi. Masalan, bosh miya chap yarim shari chakka qismining tepa pushtadagi poʻstlogʻi zararlansa, bemor oʻziga notanish boʻlgan soʻzlarni oʻqiy olmaydi; chap yarim shar harakat maydonining pastki qismi zararlansa, bemor harflarni taniy olsada, ularni bir-biriga qoʻshib oʻqiy olmaydi; bosh miyaning ensa qismida oʻzgarish yuz bergan boʻlsa, koʻrish markazi zaiflashishi va harflarni toʻgʻri oʻzlashtira olmaslik oqibatida bemor harflarni almash-tirib yuboradi. Bunday hol literal aleksiya. Aleksiya — bu oʻqishning umumiy buzilishi boʻlib, matnni vizual tarzda idrok eta olmaslik va tushuna olmaslik. Ushbu buzuqlik bilan odam oʻqishni oʻrgana olmaydi yoki harflarni tanib olish va ularni soʻzlarga birlashtirish qobiliyatini yoʻqotadi. Aleksiya alohida-alohida rivojlanishi yoki afaziya va agrafiya bilan birlashtirilishi mumkin. Buzilish neyropsikologik va nutq terapiyasi testlari yordamida tashxis qilinadi. Tuzatish ishlari vizual-fazoviy funktsiyalarni, xotirani, diqqatni, analitik va sintetik jarayonlarni rivojlantirishga qaratilgan.