Butunjahon olimpiya mash’alasi estafetasi
Butunjahon olimpiya mash’alasi estafetasi (inglizcha: Olympic torch relay) 2004 va 2008-yilgi Olimpiada oʻyinlaridan oldin oʻtkazilgan. Olimpiya olovi barcha qitʼalarga yetkaziladi. 1936-yildan beri olimpia oʻyinlarining barchasi estafeta mashʼalasi bilan oʻtkazilib kelinmoqda. Olimpiya olovi Olimpiya oʻyinlarining ramzidir. U ochilish vaqtida oʻsha shaharda yoqiladi va oʻyin tugaguniga qadar doimiy ravishda yonib turadi. Muqaddas olov yoqish marosimi qadimgi yunonlardan kelib chiqqan va 1912-yilda de Kuberten tomonidan qayta tiklangan. Olimpiada mash’alasi botiq oynadan hosil boʻlgan quyosh nurining yoʻnaltirilgan nurlari bilan yoqiladi. Olimpiya alangasi poklik, gʻalaba uchun kurash, tinchlik va doʻstlikni anglatadi. Stadionlarda olov yoqish anʼanasi 1928-yilda boshlangan (Qishki oʻyinlarda 1952-yildan). Yonayotgan mash’ala estafetasi birinchi marta 1936-yilda Karl Diem tashabbusi bilan joriy etilgan. Ochilish marosimida olimpiyada mash’alasi oʻyinlar oʻtkaziladigan bosh stadionga yetkaziladi, shundan soʻng, undan stadiondagi maxsus olov yoqish vositasida foydalaniladi. Olimpiya olovi Olimpiada yopilguniga qadar yonadi. Odatda, uni yoqish vazifasi mashhur insonlarga, koʻpincha sportchilarga topshiriladi. Ushbu marosimga mezbonlik qilish katta sharaf hisoblanadi.