Soʻgʻd ixshidlari
Soʻgʻd ixshidlari (Samarqand va Unashi ixshidlari deb ham ataladi ) — 642—755-yillarda poytaxti Samarqand boʻlgan Soʻgʻd bekliklaridan birida hukmronlik qilgan asosan dehqonchilik va savdo-sotiq bilan shugʻullangan soʻgʻd sulolasi hisoblanadi. Sultonlik unvoni " Ixshid " (sugʻ. xšyδ, xšēδ – yoqilgan. „hukmdor“) kelib chiqishi eroncha: Olimlar uni turli xil tarzda qadimgi eron tilidagi „ xshaeta“ ( " poruvchi ", " yaqin ") ildizidan yoki " xshāyathiya " (" hukmdor ", " shoh ") dan olishgan, undan „ shoh“ (" shoh ") kabi unvon berilgan. Poytaxti Samarqand boʻlgan Soʻgʻd ixshidiylari musulmonlarning Mavarinoniyni bosib olishi davrida hamda mamlakatni qoʻshni hududlar hisobiga kengaytirish oqibatida tashkil qilingan.