Sensor deprivatsiya
Sensor deprivatsiya (lotincha: sensus-tuygʻu va lotincha: deprivatio-yoʻqotish, mahrum qilish ) — Markaziy asab tizimiga nerv impulslari oqimining pasayishiga olib keladigan bir yoki bir nechta sezgi organlar faoliyatini vaqtinchalik cheklash. Sensor deprivatsiya yaʼni hissiy mahrumlik yopiq joyda (suv osti kemasida, kosmik kemada va boshqalarda) izolyatsiya qilishda paydo boʻlishi mumkin; bundan tashqari, kosmik parvozda vaznsizlik ham misol boʻla oladi. Eng oddiy deprivatsiya asboblari, masalan, koʻzni toʻsuvchi narsa yoki maxsus koʻzoynak, quloqchinlar va eshitishga taʼsirini kamaytiradi yoki yoʻq qiladi, murakkabroq qurilmalar esa hid, taktil(teri tuyish), taʼm, retseptorlari va vestibulyar apparatlarni „oʻchirishi“ mumkin. Sensor mahrumlik hozirgi tibbiyotda, yoga, meditatsiya, psixologik eksperimentlarda (masalan, hissiy mahrumlik kamerasi bilan), shuningdek, BDSM oʻyinlarida, qiynoq va jazolashda qoʻllaniladi. Hissiy mahrumlikning qisqa davrlari odamga tinchlantiruvchi taʼsir koʻrsatadi, ichki ongsiz tahlil jarayonlarini, maʼlumotni tizimlashtirish va saralashni, oʻzini oʻzi boshqarish va psixik holatni barqarorlashtirish jarayonlarini qoʻzgʻatadi, tashqi stimullardan uzoq vaqt mahrum boʻlish esa haddan tashqari tashvishga, beqarorlikka olib kelishi mumkin. Shuningdek, gallyutsinatsiyalar, depressiya, diqqatni jamlay olmaslik va gʻayriijtimoiy xatti-harakatlar, bu keyinchalik travmadan keyingi stressga olib kelishi mumkin. Sensor deprivatsiyaning shaxsga uning his-tuygʻulari orqali taʼsirining bu xususiyati majburiy tergov jarayonlarida keng qoʻllanilishini topdi (masalan, " beshta usul " yoki " kengaytirilgan soʻroq usullari ").