Toʻqqizinchi val
Toʻqqizinchi val (ruscha: Девятый вал) — 1850-yilda asosan dengiz mavzusida asarlar yaratuvchi rus rassomi Ivan Ayvazovskiy tomonidan chizilgan kartina. Kartina rassomning eng mashhur sanʼat asarlaridan biri sanaladi. Asar sarlavhasi kichik toʻlqinlar ketidan aql bovar qilmaydigan katta toʻlqin kelishini anglatuvchi dengizchilarning eski iborasiga ishora qiladi. Kartinada tungi boʻrondan soʻng dengiz va halokatga uchragan kema qoldiqlariga yopishib tirik qolish uchun kurashayotgan odamlarning oʻlimga duchor boʻlayotganligi tasvirlangan. Kemadan qolgan xoch shaklidagi qism „yerdagi gunohlar uchun najot faqat nasroniylik dinida“ degan metaforani anglatadi. Toʻqqizinchi valda ifodalangan quyosh hosil qilgan iliqlik dengizdagi toʻlqinlar qoʻrqinchini kamaytirib, insonlarda tirik qolish uchun imkoniyat mavjuddek koʻrsatadi. Ushbu kartina tabiatning ham xavfli, ham chiroyli ekanligini tasvirlab bergan.