Grand Theft Auto: Vice City
Grand Theft Auto: Vice City 2002-yilda chiqarilgan jangari-sarguzasht janridagi videooʻyindir. Rockstar North kompaniyasi tomonidan ishlangan va Rockstar Games kompaniyasi tomonidan tarqatilgan. Ushbu oʻyin „Grand Theft Auto“ seriyasining toʻrtinchi asosiy oʻyini boʻlib, 2001-yildagi „Grand Theft Auto III“dan keyin chiqarilgan. Oʻyin voqealari 1986-yilda Miami va Miami Beach shaharlari asosida yaratilgan xayoliy Vice city shahrida sodir boʻladi. Yakka oʻyinchi rejimidagi syujet qamoqdan chiqqanidan soʻng muvaffaqiyatsiz narkotik moddalar kelishuviga aralashib qolgan mafiya aʼzosi Tommy Vercettining hokimiyat choʻqqisiga koʻtarilish jarayonini tasvirlaydi. Aybdorlarni qidirar ekan, Tommy asta-sekin shahardagi boshqa jinoiy tashkilotlardan hokimiyatni tortib olib, oʻzining jinoiy imperiyasini barpo etadi. Oʻyin uchinchi shaxs nuqtai nazaridan oʻynaladi va ochiq dunyoda piyoda yoki transport vositasi yordamida harakatlanish mumkin. Ochiq dunyo dizayni oʻyinchiga ikki asosiy oroldan iborat Vice Cityni erkin kezish imkonini beradi. „Grand Theft Auto: Vice City“ oʻyini 1980-yillar Mayami shahri muhitini juda aniq aks ettirgan. Oʻyinda davr pop-madaniyati, musiqasi va uslubiga katta eʼtibor qaratilgan. Oʻyin syujeti Mayamidagi haqiqiy odamlar va voqealar, jumladan, kubaliklar, gaitiliklar va baykerlar guruhlari, 1980-yillardagi krek epidemiyasi (inglizcha: Crack epidemic), Mayamidagi mafiya narkobaronlari va glem-metal musiqasining hukmronligi kabi hodisalarga asoslangan. Shuningdek, oʻyinga oʻsha davr filmlari va televideniyesi, ayniqsa Scarface va Miami Vice katta taʼsir koʻrsatgan. Ishlab chiqish jarayonining asosiy qismi ilhomlanilgan manbalarga va vaqt davriga mos keladigan oʻyin dunyosini yaratishdan iborat edi. Ishlab chiquvchilar jamoasi dunyoni yaratish jarayonida Mayamida keng qamrovli tadqiqotlarni amalga oshirgan. "Grand Theft Auto: Vice City" 2002-yil oktyabrida PlayStation 2 uchun, 2003-yil mayida Windows uchun va 2003-yil noyabrida Xbox uchun chiqarilgan. Chiqarilishi bilan „Vice City“ tanqidchilar tomonidan yuqori baholanadi. Ayniqsa uning musiqasi, oʻyin jarayoni, syujeti va ochiq dunyo dizayni maqtovga sazovor boʻladi. Biroq, oʻyin zoʻravonlik va irqiy guruhlarning tasvirlanishi tufayli bahslar keltirib chiqargan, bu esa sudlarga murojaat qilish va norozilik namoyishlariga sabab boʻladi. „Vice City“ 17.5 million nusxadan ortiq sotilgan va 2002-yilning eng koʻp sotilgan video oʻyiniga aylangan. U oltinchi avlod video oʻyinlarining eng muhim namunalaridan biri va barcha davrlarning eng buyuk video oʻyinlaridan biri sifatida tan olinadi. Koʻplab oʻyin nashrlari uni „Yil oʻyini“ mukofotiga loyiq koʻrishgan. Chiqarilganidan soʻng, oʻyin koʻplab oʻyin platformalariga moslashtirilgan. 2012-yilda oʻyinning oʻn yilligi munosabati bilan mobil platformalar uchun yaxshilangan versiyasi chiqarilgan. 2021-yilda esa yanada takomillashgan versiyasi (Grand Theft Auto: The Trilogy – The Definitive Edition) taqdim etiladi. Uning davomchisi „Grand Theft Auto: San Andreas“ 2004-yil oktyabrida chiqarilgan, davomi sifatidagi prikveli „Grand Theft Auto: Vice City Stories“ esa 2006-yil oktyabrida chiqarilgan.