Real gazning holat tenglamasi
Van-der-Vaals tenglamasi ( yoki Van-der-Vaals izotermasi [К 1] ) Van-der-Vaals gaz modelidagi asosiy termodinamik miqdorlarni o'zaro bogʻlovchi tenglamadir . Bu tenglama real gazlarning holat tenglamasiga anchagina yaqindir. Garchi ideal gaz modeli past bosim va yuqori temperaturalarda real gazlarning holatini yaxshi ifodalab bergan bo'lsa-da, boshqa sharoitlarda uning tajribaga muvofiqligi ancha yomonroqdir. Xususan, bu real gazlar suyuqlik va hatto qattiq holatga o'tishi mumkinligida namoyon bo'ladi, ideal gazladar esa bu mumkin emas. Real gazlarning past haroratlardagi holatini aniqroq tavsiflash uchun molekulalararo o'zaro ta'sir kuchlarini hisobga oladigan Van-der-Waals gaz modeli yaratildi. Ushbu modelda ichki energiya U {\displaystyle U} nafaqat haroratning, balki hajmning ham funktsiyasiga aylanadi. Van-der-Vaals tenglamasi bu ko'pchilikka ma'lum bo'lgan taqribiy holat tenglamalaridan bo'lib, u real gazning xususiyatlarini tavsiflaydi, ixcham shaklga ega va molekulalararo o'zaro ta'sirga ega gazning asosiy xususiyatlarini inobatga oladi .