Shahid
Shahid (arabcha: شَهيد – guvoh) – 1) islomda din yoʻlida halok boʻlgan shaxs. Musulmonlar Hadislarga tayanib shahid oʻz iymonini kofirlarga qarshi urushda halok boʻlishi bilan tasdiqlaydi deb bilishadi. Musulmonlar shahidga qabr azobidan holi boʻlib jannatga tushish kafolatlangan deb ishonishadi. Shuning uchun shahidni dafn etilishidan oldin yuvishmaydi. Boshqa bir hadisda vabodan, ichki xastalik bilan, gʻarq boʻlib, tom bosib oʻlganlarni Shahid hukmida oʻlganlar deyiladi. Shahidlar dafn etilishidan oldin yuvilmaydi. Oʻzini oʻzi portlatish, oʻziga oʻzi oʻt qoʻyish, oʻzini oʻzi boshqa usullarda oʻldirish Shahid hukmida boʻlmaydi Dindorlar shahidning hayotligida qilgan barcha gunohlari kechiriladi, jannatda u Alloh huzurida baland martabaga erishadi deb bilishadi. Musulmonlar orasida vaqt oʻtishi bilan gʻayritabiiy oʻlim topgan (inson, hayvon tomonidan oʻldirilgan, tabiiy ofat, ogʻir yuqumli kasalliklar, zaharlanishdan oʻlganlar, haj paytida vafot etganlar va boshqalar) barcha kishilar Shahidlar deb hisoblangan. Yana Hadislarda aytilishicha, oʻz obroʻsi yo mol-mulki yoki joni yoxud dini, shuningdek, ahdu-oilasining himoyasi yoʻlvda qurbon boʻlganlar ham Shahiddir. Vabodan oʻlgan, ichki xastalik ila oʻlgan, gʻarq boʻlib oʻlgan, tom bosib oʻlganlarni ham Musulmonlar shahid hukmida oʻlganlar deyiladi. 2) Vatan urushi uchun yoki haqqoniyat yoʻlida qurbon boʻlgan, jonini fido qilgan odam.