Xolokost qurbonlari yodgorligi Bender
"Xolokost qurbonlari" — yodgorligi Bender shahridagi yodgorlik binosi boʻlib, yahudiylarni taʼqib qilish va yoʻq qilish siyosati doirasida Ulugʻ Vatan urushi davrida nemis-rumin bosqinchilari tomonidan oʻldirilgan Benderi yahudiylari xotirasiga bagʻishlangan. 1966-yildayoq Isroildan kelgan bir guruh Bender aholisi Holokost qurbonlariga haykal oʻrnatishni soʻrab Bender shahar kengashiga murojaat qilgan. Aslida shunday loyiha allaqachon tayyor edi, lekin uni amalga oshirish uchun yetarli mablagʻ yoʻq edi va maʼmuriyat bu soʻrovni rad etdi. Ammo, maʼlum vaqt oʻtgach, 2002-yilda „Hesed Jozef“ sobiq direktori Vladimir Borisovich Guryevning saʼy-harakatlari tufayli yodgorlik oʻrnatildi. Unga Moldovadagi „Soxnut“ PPEA direktori Vladimir Yuryevich Igelnik va G. Badanova nomidagi kurash boʻyicha SDYUSSHOR direktori Iosif Abramovich Geris faol yordam berdi. Haykal uchun eng yaxshi loyiha tanlovida „Hesed Jozef“ xayriya markazi tarbiyalanuvchisi Aleksandr Leibovich gʻolib chiqdi. Uni Tiraspol bosh meʼmori Aleksandr Narolskiy va haykaltarosh Mixail Solovey toshga muhrladi. Bender yahudiy jamiyati raisi Yuriy Mendelevich Grinfeld loyihani amalga oshirishni moliyaviy taʼminladi. Yodgorlik uchun goʻyoki qon sepilgandek qora granit tanlangan. U 2002-yil 23-iyunda ochilgan. Yodgorlik „Oktabr“ bogʻida Dnestr daryosi qirgʻogʻidagi daryo stantsiyasi binosiga olib boradigan zinapoyada joylashgan (Tkachenko koʻchasi).