Yagona shoxli (iqtisodiyot)
Yagona shox kompaniyasi (eng. Unicorn company) boshlangʻich kompaniya boʻlib, bozor qiymati 1 milliard dollardan oshadi. Ushbu atama 2010-yillarning boshidan beri qoʻllanila boshlandi. Silikon vodiysida yangi bozor maydonlarini ochgan bir qator innovatsion startaplar 5-7 yil ichida 1 milliard dollar daromad oldi: Airbnb, Twitter, WhatsApp, DropBox, Lyft va boshqalar. 2021yilning iyul holatiga koʻra, yagona shoxlarning eng koʻp soni AQSh (441) va Xitoy (253) qayd etildi. Ular birgalikda dunyodagi taniqli 76,7 % ni toʻplaydilar. Yagona shox kompaniyalarini yaratishda universitetlar va universitet tadbirkorlik ekotizimlarining rolini ortiqcha baholab boʻlmaydi. Shunday qilib, birgina Stenford bitiruvchilari 2017-yilga kelib butun dunyo boʻylab 270 ga yaqin kompaniyadan 50 dan ortiq shunday kompaniyalarni yaratdilar, yaʼni taxminan ≈19 %. Rossiyada bunday kompaniyalar yoʻq. Bu moliyaviy bozorning kichik hajmiga, yetarlicha qulay boʻlmagan ishbilarmonlik muhitiga, yuqori texnologiyali global iqtisodiyotga zaif ishtirok etishga va boshqalarga bogʻliq. Shu bilan birga, Rossiyaning venchur kapital bozorida yagona shox unvoni uchun aniq daʼvogarlar mavjud: Avito, Yandex, Yandex. Taxi, Mail.ru Group, Playrix, Badoo, Delimobil va OCSiAl. Telegram, Revolut, GoPuff, Sila Nanotechnologies, Acronis, Webflow, Formlabs, Personio, Outschool, OrcaBio, InDriver, TradingView kabi Rossiyadan kelgan odamlar tomonidan tashkil etilgan yagona shox kompaniyalari ham mavjud.