Koplik dog'lari
Koplik dog'lari (Koplik belgisi) qizamiqning prodromik virusli enantemasi bo'lib, qizamiq toshmasidan ikki-uch kun oldin namoyon bo'ladi. Ular lunj shilliq qavatida (pastki 1 va 2- molyar tishlarga qarama-qarshi) to'p-to'p bo'lib joylashadi, oq rangli atrofi qizil halqa bilan o'ralgan zararlanishlar sifatida tavsiflanadi. Qizamiq kasalligini erta tashxislash uchun xos belgi hisoblanadi. Koplik dog'larining darslikdagi tavsifi nekroz, neytrofil ekssudat va neovaskulyarizatsiya bilan ajralib turadigan shilliq qavatdagi dog'lardir. Ular "qizil fondagi tuz donalari" kabi ko'rinadi va makulopapulyar toshma paydo bo'lishi bilan tez-tez so'na boshlaydi. Ularning diagnostik ahamiyati bilan bir qatorda epidemiyalarni nazorat qilishda ham muhim ahamiyatga ega. Tashxis qo'yilgan vaqtida, ular maksimal infeksiyalanishdan oldin paydo bo'lishi kelajakdagi kontaktlarni izolyatsiya qilish imkonini beradi va bu o'ta yuqumli kasallik bilan kurashishga katta yordam beradi. Qizamiq virusini birinchi bo'lib ajratgan Nobel mukofoti laureati Jon F. Enders va Tomas Piblez Koplik dog'lari ko'rsatilgan bemorlardan o'z namunalarini ehtiyotkorlik bilan yig'ishgan.