Ornitoz
Ornitoz, psittakoz ( lotincha: psittacus - "to'tiqush"), to'tiqush kasalligi - isitma, umumiy zaharlanish, o'pka, markaziy asab tizimining shikastlanishi, jigar va taloqning kattalashishi bilan tafsivlangan o'tkir yuqumli kasallik . Kasallikning qo'zg'atuvchisi xlamidiyalarga kiruvchi Chlamydophila psittaci bakteriyasi hisoblanib, u inson organizmida hujayra ichida rivojlanadi va tashqi muhitda 2-3 haftagacha saqlanadi. Infeksiya manbai uy va yovvoyi qushlardir . Uy qushlari eng katta epidemiologik ahamiyatga ega, ayniqsa o'rdak va kurka; yopiq qushlar - to'tiqushlar, kanareykalar; shahar kaptarlari kasallik manbalaridir. Qushlar bilan doimiy aloqada bo'lgan odamlar kasallikka ko'proq moyil bo'ladilar: parrandachilik fabrikalari, go'shtni qayta ishlash korxonalari, fermerlar va boshqalar. Kasallik sovuq mavsumda(kuz va qish) tez-tez uchraydi. INFEKSIYA ko'p hollarda aerogen (havo-chang) yo'l bilan yuqadi- xlamidiyani o'z ichiga olgan changdan nafas olish (qush najasining quritilgan zarralari, shuningdek tumshug'idagi ajralmalar, ifloslangan paxmoq zarralari). Ornitoz bilan og'rigan bemorlar boshqalarga xavf tug'dirmaydi[manba kerak] . INFEKSIYA tanaga nafas yo'llarining shilliq qavati orqali kiradi. Qo'zg'atuvchi vosita kichik bronxlar va bronxiolalarga kiritiladi, eng kichik chang zarralari alveolalarga yetib borishi mumkin, bu yallig'lanish jarayonini keltirib chiqaradi. Keyin xlamidiyalar ularning ko'payishi boshlanadigan muhitga kiradi. U Intoksikatsiya patogenning o'zi va u tomonidan ishlab chiqarilgan toksinning toksik ta'siridan kelib chiqadi. Shuningdek, infeksiyaning kirish eshigi ovqat hazm qilish traktining shilliq qavatidir - ingichka ichak . Bunday holda, patogen ham qon oqimiga kirib, zaharlanishni keltirib chiqaradi va bir qator organlar hamda tizimlarga ta'sir qiladi, ammo pnevmoniya sodir bo'lmaydi.O'tkir infeksiyadan keyin immunitet qisqa muddatli va doimiy emas, takroriy kasallanish holatlari bo'lishi mumkin.