Marengo jangi
Marengo jangi — 1800-yil 14-iyunda Fransiya respublikasi Birinchi konsuli Napoleon Bonapart boshchiligidagi fransuz qoʻshinlari va Avstriya qoʻshinlari oʻrtasida Italiyaning Pyemont viloyatidagi Alessandriya shahri yaqinida boʻlib oʻtgan jang. Kun oxiriga yaqin fransuzlar general Mishel fon Melasning kutilmagan hujumini yengib, avstriyaliklarni Italiyadan quvib chiqaradilar va Napoleon Bonapartning Birinchi konsul sifatida Parijdagi siyosiy mavqeini mustahkamlaydilar. 1800-yil aprel oyi oʻrtalarida Avstriyaning Genuya tomon yurishidan sarosimaga tushgan N. Bonapart may oyining oʻrtalarida shoshilinch ravishda oʻz qoʻshinini Alp togʻlari ustidan olib oʻtadi va 2-iyunda Milanga yetib keldi. 9-iyun kuni Montebello yaqinida Po daryosini kesib oʻtib, Avtrsiya feldmarshali Karl Otto fon Batorkezni magʻlub etib, general Melasning pozitsiyasini kesib oʻtgach, fransuzlar Alessandriyada toʻplangan Avstriya armiyasiga hujum qildi. N. Bonapart shimol va janubga katta kuchlarni yubordi, ammo avstriyaliklar 14-iyun kuni general Lyudovik Aleksandr Bertiyer boshchiligidagi asosiy fransuz armiyasiga qarshi kutilmagan hujumni boshladilar. Dastlab, Marengo qishlogʻi yaqinidagi Fontanon oqimi boʻylab ularning ikkita hujumi qaytarildi va general Jan Lannes fransuz pozistsiyasini mustahkamladi. General Desaixning yordamga yetib kelishi fransuz pozitsiyasini barqarorlashtirgan, chunki 9-yengil piyodalar polki Avstriyaning asosiy armiyasi yurishini kechiktirdi va fransuz armiyasining qolgan qismini Kascina Grossa shimolida toʻplanishiga imkon berdi. Taʼqib etayotgan avstriyalik qoʻshinlar yetib kelganda, mushket va artilleriya boʻlinmasi general Fransua Kellerman boshchiligida avstriyaliklarga zarba berdi, bu Avstriya qoʻshinlarini Alessandriaga tartibsiz holda chekinishga olib keldi. Avstriyaliklar jangda mag;lub etildi, ammo fransuz generali Desaix ham halok boʻldi. Napoelon qoʻshinlarining Marengodagi gʻalabasi fransuzlarning Italiya shimolida mustahkamlanib olishiga imkon berdi.