Blazar
Blazar – faol gallaktika yadrosi boʻlib, deyarli yorugʻlik tezligida harakatlanuvchi ionlangan materiyadan tashkil topgan kvazarlar yigʻindisi. Blazarlar tomonidan yerga yetib kelayotgan nurlar elektromagnit nurlanishi tufayli ularni ancha yorqinroq koʻrinishga olib keladi. Blazarlar elektromagnit spektr boʻylab kuchli emissiya manbalari boʻlib, yuqori energiyali gamma nurlari fotonlarining manbalari sifatida ham kuzatiladi. Blazarlar juda oʻzgaruvchan manbalar boʻlib, koʻpincha qisqa vaqt oraligʻida (soatdan kungacha) yorqinlikning tez va keskin oʻzgarishiga duchor boʻladi. Baʼzi blazar reaktivlari superlyuminal(vakuumdagi yorugʻlik tezligidan yuqoriroq boʻlgan tezlik) harakatlanadi, bu reaktivdagi materialning kuzatuvchi tomon deyarli yorugʻlik tezligida harakatlanishining yana bir natijasidir. Blazar toifasiga BL Lac obyektlari va OVV kvazarlari kiradi. Umumiy qabul qilingan nazariya shundan iboratki, BL Lac obyektlari past radioaktivli kvazarlar, OVV kvazarlari esa kuchli radioaktivli kvazarlardir. Blazar nomi 1978-yilda astronom Edvard Shpigel tomonidan ushbu ikki sinfning kombinatsiyasini nomlash uchun yaratilgan. Teleskopdan olingan tasvirlarga koʻra toʻlqin uzunligidagi bir qancha blazarlar ixcham va nuqtadek koʻrinadi, ammo su’niy yoʻldoshning elektron telekoplaridan olingan yuqori aniqlikdagi tasvirlar ular elliptik galaktikalar markazlarida joylashganligini koʻrsatadi. Blazarlar astronomiya va astrofizikadagi muhim tadqiqot mavzularidan biri hisoblanadi. Blazar tadqiqoti reaktivlar, markaziy supermassiv qora tuynuklar va uning atrofidagi galaktikalar, shuningdek, yuqori energiyali fotonlar, kosmik nurlar va neytrnolar emissiyasini oʻrganishni oʻz ichiga oladi. 2018-yil iyul oyida IceCube Neytrino Observatoriya jamoasi 2017-yil sentabr oyida Antarktidada joylashgan neytrino detektoriga urilgan neytronni 3,7 milliard yorugʻlik yili uzoqlikdagi blazarda kelib chiqish nuqtasiga qadar kuzatgan. Oʻsha kuzatuvda neytrino detektori kosmosdagi obyektni aniqlash uchun birinchi marta ishlatilgan.