Atom oraligʻi
Atom oraligʻi materialdagi atomlarning yadrolari orasidagi masofani anglatadi. Bu boʻshliq atom yadrosining oʻlchamiga nisbatan juda katta va atomlarni bir-biriga bogʻlaydigan kimyoviy aloqalar bilan bogʻliq. Qattiq materiallarda atom oraligʻi uning atomlarining bogʻlanish uzunligi bilan tavsiflanadi. Tartibli qattiq jismlarda ikkita bogʻlangan atom orasidagi atom oraligʻi odatda bir necha ångström (Å) atrofida boʻladi, bu 10-10 metrga teng. Biroq, juda past zichlikdagi gazlarda (masalan, kosmosda) atomlar orasidagi oʻrtacha masofa bir metrga teng boʻlishi mumkin. Bunday holda, atom oraligʻi bogʻlanish uzunligiga ishora qilmaydi. Kristalli tuzilmalarning atom oraligʻi odatda maʼlum chastotali elektromagnit toʻlqinni material orqali oʻtkazish va uning atom oraligʻini aniqlash uchun diffraktsiya qonunlaridan foydalanish orqali aniqlanadi. Amorf materiallarning (masalan, shisha) atom oraligʻi turli atom juftlari orasida sezilarli darajada farq qiladi, shuning uchun atomlar oraligʻini aniq aniqlash uchun diffraktsiyadan foydalanib boʻlmaydi. Bunday holda, oʻrtacha bogʻlanish uzunligi uning atomlari orasidagi masofani ifodalashning keng tarqalgan usuli hisoblanadi. Ushbu maqola Mirzo Ulugʻbek nomidagi Oʻzbekisto Milliy Universiteti Fizika fakulteti talabasi Hasanova Shoxista tomonidan wikitaʼlim loyihasi doirasida ingliz tilidan tarjima qilindi.