Martinizm
Martinizm – mistik va ezoterik nasroniylikning yoʻnalishi boʻlib, uning taʼlimoti birinchi odamning ilohiy yerdan tushishini, shuningdek, uning ilohiyga reintegratsiya yoki ruhiy maʼrifat orqali qaytish usulini tasvirlaydi. Mistik anʼana sifatida martinizm dastlab 1740-yilda Fransiyada Martines De Pasqualli tomonidan tashkil etilgan. Keyinchalik uning shogirdlari Lui Klod De Sent-Martin va Jan-Batist Villermoz tomonidan ikki xil shaklda rivojlangan. Martinizm – bu bir-biridan farq qiladigan ikkita taʼlimotning umumiy nomi, shuningdek, 1886-yilda Ogust Shaboso va Jerar Ankoss tomonidan yaratilgan. Martinizmning bir nechta urf-odatlarga bunday chalkash boʻlinishi 18-asrda hali mavjud emas edi. Keyinchalik martinism Martines De Pasqualli taʼlimoti va Lui Klod de Sen-Martin taʼlimoti, shuningdek, de Pasqualli tomonidan ilhomlantirilgan Sen-Martin asarlari deb nomlandi. 1909-yildan 1916-yilgacha Sankt-Peterburgda rus martinistlarining rasmiy nashriyoti – „Izida“ jurnali mavjud boʻlib, u yerda Papus kitoblari tarjima qilingan.