Ixtiornis
Ixtiornis (lotincha: Ichthyornis, soʻzma-soʻz: baliq qushi) – Shimoliy Amerikada boʻr davrining oxirlarida yashagan dumli qushlar turkumiga mansub dengiz qushidir. Ixtiornis dispar yagona haqiqiy tur sifatida tan olingan. Qazilmalar Alberta, Alabama, Kanzas, Nyu-Meksiko, Saskachevan, Texas va Meksikaning boʻr qatlamlarida joylashgan boʻlib, ular Gʻarbiy ichki dengiz mintaqasida Turondan to Kampaniya asrlarining oxirigacha (93–83,5 million yil avval) shakllangan. Ixtiornis ниобрарской фауны[en] tipik vakillari hisblanadi. Ushbu qushlarning koʻplab toshga aylangan qoldiqlari topilgan. Ixtiornisning kashf etilishi tarixiy ahamiyatga ega voqeadir, chunki u orqali quyoshqushlarning rivojlanish tarixi aniqlangan. Bu qushlarning tarixidan oldingi qarindoshlari ichida birinchilardan biri edi; Charlz Darvin evolyutsiya nazaryasi yaratilgandan keyingi dastlabki yillarda uning rolini baholagan. Ixtiornis bugungi kunda ham muhimdir, chunki u bir nechta misollardan maʼlum boʻlgan mezozoy qushlaridan biridir. 2021-yilgi tadqiqotga koʻra, qushning yoʻq boʻlib ketishining sababi uning ibtidoiy miya strukturasi (qazilgan kalla suyagidan tiklangan) tez oʻzgaruvchan sharoitlarga moslasha olmasligi boʻlgan.