Moʻgʻullar imperiyasi keltirgan vayronagarchilik
13-asrdagi moʻgʻul istilolari keng tarqalgan va yaxshi strategiya qoʻllagan holda ulkan halokatga olib keldi. Moʻgʻul qoʻshini yuzlab shahar va qishloqlarni bosib olib, millionlab odamlarni oʻldirdi. Baʼzi hisob-kitoblarga koʻra, dunyo aholisining taxminan 11 %i moʻgʻullar bosqinlari paytida yoki undan keyin oʻldirilgan, Yevroosiyoda bu koʻrsatkich 37,75—60 million kishini tashkil etadi. Bu voqealar insoniyat tarixidagi eng halokatli ommaviy qotilliklardan biri sifatida baholanadi. Oliver Kanslerning tadqiqotlari shuni koʻrsatdiki, moʻgʻul bosqinlari aholining „avval hech qachon koʻrilmagan miqyosda“, xususan, Markaziy Osiyo hamda Sharqiy Yevropada koʻchishiga olib keldi va moʻgʻul qoʻshinlarining yaqinlashib kelayotgani dahshatli tus oldi hamda vahima tarqatdi.