Футболех ловзаран дуьненан чемпионат
Футбо́лех ло́взаран дуьне́нан чемпиона́т, кхин а ФИФА́н дуьне́нан кад (схьадаьлла инг. FIFA World Cup) олу, Футбо́лех ло́взаран дуьне́нан кад, ФИФАн дуьне́нан чемпиона́т, мундиа́ль (схьадаьлла испан. Copa Mundial de Fútbol) — футболех ловзаран дуьненайукъара коьрта къовсам. Дуьненан чемпионат дӀакоьхьу дуьненан футболан урхаллин межено — ФИФАс, цигахь дакъа лаца йиш ю ерриг континенташкара ФИФАн мехкийн-декъахойн божарийн къоман гулйина командийн. Дуьненан чемпионатийн финалан турнираш дӀахьо 4 шарахь цкъа, Олимпийн ловзарш санна, амма, нагахь регионийн турнираш а лаьрча, хӀора мундиаль 3 шо сов яхло. 2018 шеран дуьненан чемпионатан харжаман къийсамашкахь дакъалецира 209 командо. Хьалххе хаьржина пачхьалкхехь-хӀусамдайшкахь, цхьаьна баттахь лаьтта финалан турнирехь, 1998 шарахь дуьйна дакъалоцу 32 командо (31 командин бакъо йелла харжаман турниран жамӀашца, ткъа 1 бакъо 1938 шарахь дуьйна йелла хӀусамдайн пачхьалкхан гулйина командин). Турнир тӀеэца тарло цхьаннал сов мехко а, амма 85 шерал сов исторехь ФИФАс цкъа бен бакъо ца елира дуьненан чемпионат дӀаяхьа шина мехкан. ТӀаьхьа кхолламо масийттаза хаийтира, и турнир цхьаннал сов махкахь дӀаяхьа Ӏалашо йоцуьйла (ткъа УЕФАс, Евро-2000 тӀера дуьйна, масийттаза тешам белира Европин чемпионаташ дӀаяхьа масех мехкана). Амма 2018 шеран 13 июнехь хиира, 2026 шеран дуьненан чемпионат кхаа махкахь хир юйла. 1938 шарахь дуьйна 2002 шо кхаччалц хьалхарчу дуьненан чемпионатан толамхо ловзура финалан турнирехь харжаман квалификаци а йоцуш; 2006 шарахь дуьйна хьалхарчу дуьненан чемпионатан толамхо чекхъяла еза харжаман турнирехь массо а команда санна). Футболех ловзаран дуьненан чемпионатан финалан дакъа, дӀахьуш ду 1930 шарахь дуьйна (йукъараяьлла ши чемпионат 1942 а, 1946 а шерашкахь Дуьненан шолгӀа тӀом бахьнехь). Цуьнан дукха йоккха хьовсархойн аудитории хуьлу, дерриг дуьненахь чӀогӀа хаза а хета. Масала, 2006 шеран чемпионатан финале хьевсира 715,1 миллион хьажархо, цунах хилира иссалгӀа телетрансляци хьовсархойн барамца.