IOS
iOS (2010-чу шарахь 24 июнь кхаччалца — iPhone OS) — Америкин Apple компаниса ян а ешша, арахоьцуша йолу мобиле жигаре раж. Арахеццана 2007-чу шарахь; хьалха — iPhone-на а, iPod touch-на а, тӀехьа — iPad-на а, Apple TV-на а. Windows Phone (Microsoft) а, Android (Google) а цуьн коьрта башхалла — Apple фирмаса йечу устройствошна бен иза еш ца хилар ю. iOS чохь лелош ю XNU тӀум, Mach микротӀум тӀехь кхоьллина йолу, шеца цхьана Apple компаниса кхоьллина йолу программе код а, NeXTSTEP а, FreeBSD а ОС-н кодаш а. iOS тӀум чӀогӀа тера ю Apple OS X текхе жигаре ражин тӀумаха. Уггаре а хьалхарчу версица дуьйна дӀа, iOS болх беш ю  ARM архитектурин процессор йолчу планшете компьютерш тӀехь а, смартфонаш тӀехь а.