title: Voorstel voor een BESCHIKKING VAN DE RAAD houdende vaststelling van een programma voor onderzoek en technologische ontwikkeling voor de Europese Gemeenschap voor atoomenergie op het gebied van de ontmanteling van nucleaire installaties (1989-1993) (door de Commissie ingediend)

text:
ARCHIVES HISTORIQUES
DE LA COMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (88) 415
Vol. 1988/0152
 ---pagebreak--- Disclaimer
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 concernant
l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique européenne et de
la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, p. 1) modifié en dernier
lieu par le règlement (UE) 2015/496 du Conseil du 17 mars 2015 (JO L79 du 25. 3.2015, p. 1), ce
dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents classifiés présents dans ce dossier
ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit règlement ou sont considérés déclassifiés
conformément aux articles 26(3) et 59(2) de la décision (UE, Euratom) 2015/444 de la
Commission du 13 mars 2015 concernant les règles de sécurité aux fins de la protection des
informations classifiées de l'Union européenne.
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 concerning
the opening to the public of the historical archives of the European Economic Community and the
European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as last amended by Council
Regulation (EU) 2015/496 of 17 March 2015 (OJ L 79, 27.3.2015, p. 1), this file is open to the
public. Where necessary, classified documents in this file have been declassified in conformity
with Article 5 of the aforementioned regulation or are considered declassified in conformity with
Articles (26.3) and 59(2) of the Commission Decision (EU, Euratom) 2015/444 of 13 March 2015
on the security rules for protecting EU classified information.
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1. Februar
1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen Wirtschaftsgemeinschaft und
der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983, S. 1), zuletzt geändert durch die
Verordnung (EU) Nr. 2015/496 vom 17. März 2015 (ABI. L 79 vom 25.3.2015, S. 1), ist dieser Akt
der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit erforderlich, wurden die Verschlusssachen in diesem Akt in
Übereinstimmung mit Artikel 5 der genannten Verordnung freigegeben; beziehungsweise werden
sie auf Grundlage von Artikel 26(3) und 59(2) der Entscheidung der Kommission (EU, Euratom)
2015/444 vom      13.   März 2015     über die   Sicherheitsvorschriften für den Schutz von  EU-
Verschlusssachen als herabgestuft angesehen.
 ---pagebreak--- COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
                                             COM (88 ) 415 def .
                                             Brussel , 5 september 1988
                             Voorstel voor een
                        BESCHIKKING VAN DE RAAD
               houdende vaststelling van een programma
           voor onderzoek en technologische ontwikkeling
                     voor de Europese Gemeenschap
      voor atoomenergie op het gebied van de ontmanteling van
                         nucleaire installaties
                                   ( 1989-1993 )
                    (door de Commissie ingediend )
                             Ip,5'      ON.
                       jP/.'rVN; ' _          \
               P-B
                1^1
                                     rü
                                               j
                                                I
 ---pagebreak---                                      INHOUD                        BLZ
SAMENVATTING .                                                        2
1 . INLEIDING .                                                       3
2 . MOTIVERING .                                                      3
    2.1 . Doelstel 1 ingen van communautair 0 & 0 op het
          gebied van ontmantel ing . . . .                            3
    2.2 . Voordelen van actie op communautair niveau ...........      4
    2.3 . Communautaire activiteiten en successen
          in het verleden . . . . . .                  .             4
    2.4 . De behoefte aan een volgend programma .                    6
3.  OMSCHRIJVING VAN HET VOORGESTELDE PROGRAMMA .                    6
    3.1 . Afdeling A - Onderzoek - en Ontwikkel ingsprojecten ....   6
    3.2 . Afdeling B - Richtsnoeren . . . .                . .       7
    3.3 . Afdeling C - Beproeven van nieuwe technieken
          onder reële omstandigheden .      ..      ..               7
4.  UITVOERING EN BEHEER .                                           9
5.  BEGROTING EN PERSONEEL . .                                      10
                                   *       *
                                       *
Bijlage 1 - Het programma betreffende de ontmanteling van
              nucleaire installaties voor de jaren 1984-1988 ....   11
Bijlage 2 - Beschrijving van de voorgestelde projecten voor
              onderzoek en ontwikkeling . .        .                17
Bijlage 3 - Mogelijk proefpro jecten op het gebied
              van ontmantel ing . . .         .•»..                22
Bijlage 4 - Advies van het het Raadgevend Comité inzake
              beheer en coördinatie                                25
Bijlage 5 - Advies van het Wetenschappe lijk en
              Technisch Comité .                                   26
Bijlage 6 - Financieel memorandum .                                27
Bijlage 7 - Voorstel voor een beschikking van de Raad . .          30
                                       1
 ---pagebreak---                                    SAMENVATTING
Het onderhavige voorstel betreft één van de specifieke programma 's
door middel waarvan het " kaderprogramma van communautaire werkzaamheden
op het gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling < 1987-1991 )"
uitgevoerd moet worden .
Het voorgestel de programma is bedoeld als opvolging van :
- het onderzoekprogramma betreffende de ontmanteling van kerncentrales
   ( 1979-1983 ), en
- het onderzoekprogramma betreffende de ontmanteling van nucleaire
  installaties < 1984-1988 ).
Het voorgestelde programma bestaat uit drie Afdelingen met dezelfde
onderwerpen als het lopende programma ( 1984-1988 ), d.w.z . :
- Afdeling A - Onderzoek - en Ontwikkel ingspro jecten
- Afdeling B - Richtsnoeren
- Afdeling C - Beproeven van nieuwe technieken onder reële
                  omstand i gheden
Afdeling C is sterk uitgebreid om de Gemeenschap in staat te stellen
in be langrijker mate deel te nemen aan geselecteerde proefpro jecten op
het gebied van ontmanteling die in verschillende Lid-Staten uitgevoerd
worden .
Voor het voorgestelde programma zijn een bedrag van 31,5 miljoen Ecu en
vijf man personeel nodig . Het programma zal hoofdzakelijk uitgevoerd
worden door middel van contracten voor gezamenlijke rekening met
bevoegde overheidsinstanties of particuliere bedrijven in de
Lid-Staten . Bij de uitvoering van het programma zal de Commissie verder
worden bijgestaan door het Raadgevend Comité inzake Beheer en
Coördinatie " Kernspl i jtingsenergie - Spl i jtstofcyclus / Behandeling en
opslag van radioactieve afvalstoffen ".
                                        2
 ---pagebreak---  1.  INLEIDING
In d® afgelopen tien jaar , d . w . z . sedert d® G@m©®nschap onderzoeks ¬
activiteiten heeft gestart op het gebied van de ontmanteling van
nucleaire installaties , is de situatie op dit gebied aanzienlijk
gewijzigd . Aan d© ene kant is de technologisch® basis voor ontmanteling
versterkt . Aan de andere kant zijn het aantal grote nucleaire
installaties dat definitief buiten gebruik gesteld is en het
sti jgingspercentage van deze sluitingen , beide erg klein tien jaar
geleden , aanzienlijk toegenomen .
Met deze ontwikkeling moest rekening worden gehouden bij het opstellen
van het onderhavige voorstel voor een nieuw vi jf jarenprogramma
 ( 1989-1993 ) betreffende de ontmanteling van nucleaire installaties .
Het voorgestel de programma herneemt de meeste onderwerpen van het
lopende programma dat eindigt op 31 december 1988 , maar legt meer
nadruk op het beproeven van nieuwe ontmantel ingstechnieken onder reële
omstandigheden .
Deze oriëntatie is in overeenstemming met het “ Kaderprogramma van
communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek en
technologische ontwikkeling ( 1987 tot en met 1991 )" dat bepaalt dat
" werkzaamheden in verband met de ontmanteling van kerninstal laties de
demonstratie van relevante technologie zal behelzen ".
2.   MOTIVERING
2.1 . Doelstellingen van communautair Q & Q op het gebied van
       ontmantel ing
Bepaalde onderdelen van nucleaire installaties worden onvermi jdel i jk
radioactief gedurende de werking ervan , door oppervlakte-besmetting
en , bij reactoren , door directe activering . Daarom moeten gepaste
maatregelen worden toegepast in da definitief buiten gebruik gestelde
installaties ten behoeve van de nucleaire veiligheid en de bescherming
tegen straling , totdat de radioactiviteit is vervallen of de
radioactieve materialen zijn verwijderd van de vestigingsplaats .
De belangr i jkste doelstelling van het voorgestelde onderzoekprogramma
is het versterken van de wetenschappe lijke en technische basis die
noodzakelijk is om de veiligheid en bescherming bij de ontmanteling van
nucleaire installaties te verhogen . Deze doelstelling is tevens van
belang voor Lid-Staten die mogelijk besluiten de produktie van
kernenergie op te geven .
Toen tien jaar geleden het eerste onderzoekprogramma op het gebied van
ontmanteling werd voorgesteld waren er in de Gemeenschap slechts 5
kerncentrales definitief buiten gebruik gesteld . Ondertussen zijn dit
er 17 en verwacht wordt dat dit aantal tot ongeveer 50 zal oplopen
tegen het jaar 2000 . Naast kerncentrales moeten verscheidene andere
nucleaire installaties beschouwd worden , zoals spl ij tstof instal laties
en onderzoeksreactoren .
Daar ontmanteling nog maar begint een belangrijke industriële
activiteit te worden is er een mogelijkheid de verscheidene aspecten
ervan vorm te geven .
                                         '3
 ---pagebreak---  E«n wezenlijk aspect van ontmantel ing is de mate waarin radioactieve
 onderdelen van de installatie in situ worden opgeslagen - teneinde te
 kunnen profiteren van het radioactief verval - voorafgaande aan de
 ontmanteling en verwijdering van de vestigingsplaats . Algemeen wordt
 aangenomen dat zowel onmiddel 1 i jke ontmanteling als opslag in situ
 gedurende enkele decennia geschikte mogelijkheden kunnen zijn ,
afhankelijk van een aantal factoren waaronder het type centrale en de
voorgenomen aanwending van de vestigingsplaats . De eigenaren van
 installaties zouden evenwel vooral kunnen kiezen voor strategieën die
de vestigingsplaats van een installatie voor langere tijd ongeschikt
maken voor ander gebruik , tenzij ontmantel ingstechni eken van hoge
kwaliteit worden ontwikkeld .
Bovendien zal het programma bijdragen tot het verbeteren van de basis ¬
gegevens voor de kostenramingen van ontmantel ing . Eigenaren
van installaties hebben dergelijke ramingen nodig om reserves op te
bouwen voor het uitvoeren van ontmanteling conform nationale
voorschriften . Eigenaren van met name radiochemische installaties
meldden belangrijke onzekerheden bij het ramen van de
ontmantel ingskosten .
2.2 . Voordelen van actie op comraunautair niveau
De intensieve uitwisseling van uitvoerige technische informatie tussen
mensen die op hetzelfde gebied werkzaam zijn , die wederom georganiseerd
zal worden in het kader van het voorgestelde programma ( zoals dat
gebeurd is bij de voorgaande programma ‘ s ) , zal de individuele
inspanningen gunstig blijven beïnvloeden en het mogelijk maken om
onderzoek te integreren en daarmede onnodige duplicatie van
werkzaamheden te voorkomen .
Bovendien biedt het programma van de Gemeenschap de mogelijkheid om
een consensus over een communautair beleid op het gebied van
ontmanteling te katalyseren en het opzetten van een regulerend kader te
bevorderen waarbinnen industriële activiteiten zich kunnen ontwikkelen .
Een voorbeeld van een gebied waar gemeenschappel i jke normen in het
bijzonder wenselijk zijn en verdere inspanningen gedaan moeten worden
is het vrijkomen van staal en andere metalen uit overbodige nucleaire
onderdelen , gezien de frequentie waarmee metaa 1 schr oot de
intra-communauta i re grenzen overschr i jdt .
Naast veiligheids - en beschermingsomstandigheden moet tevens aandacht
worden besteed aan de industriële en economische gevolgen aangezien
ontmanteling een belangrijke nieuwe industriële bedrijfstak zal worden
( gelet op de ramingen met betrekking tot ontmantel ingskosten , die voor
een 1 ichtwaterreactorblok bijvoorbeeld tussen de 150 en 200 miljoen
Ecu liggen ). De samenwerking op onderzoekgebied tussen de industriële
deelnemers uit de verschi 1 lende Lid-Staten zou mogelijk de
totstandkoming van een efficiënte ontmantel ings industrie kunnen
stimuleren , die werkt op een markt die de gehele Gemeenschap omvat .
2.3 . Communautaire activiteiten en succasssn in het verleden
Het principe van communautaire actie OP het gebied van ontmanteling
van kerncentrales werd voor da eerste keer goedgekeurd door de Raad in
1977 , in het kader van het actieprogramma inzake het milieu ( 1 ).
(1)   PB Nr . C 139 , 13.6.1977 , blz . 1
                                        4
 ---pagebreak---  Ir» 1979 keurde da Raad ©en onderzoekprogramma goed betreffende de
 ontmanteling van kerncentrales voor da jaren 1979-1983 ( 1 ), waarvoor
een bedrag van 4,7 miljoen Ecu werd uit getrokken . Dit programma werd
uitgevoerd onder 51 onderzoekscontracten , waarvan de meeste voor
gezamenlijke rekening , en de resultaten ervan werden uitgebreid
bekendgemaakt , met name in :
- 4 jaarlijkse voortgangsrapporten uitgegeven door de Commissie ;
 - 43 eindverslagen van individuele contracten ;
- een na afloop van het programma door de Commissie georganiseerde
    conferentie   (2) .
In 1984 keurde de Raad een onderzoekprogramma goed betreffende de
ontmanteling van nucleaire installaties voor de jaren 1984-1988 ( 3 )
 ( waaronder bijvoorbeeld spl i jtstof instal laties en onderzoekreactoren
naast kerncentrales ) , waarvoor een bedrag van 12,1 miljoen Ecu werd
uitgetrokken . Dit programma is uitgevoerd door middel van 72 contracten
voor gezamenlijke rekening , onder de meeste waarvan onderzoek nog
steeds doorgaat . De eerste resultaten van dit programma zijn tot
dusverre gepubliceerd in jaarlijkse voortgangsrapporten , papers voor
internationale conferenties en in de eerste eindverslagen van de
individuele contracten . Er zal wederom een conferentie georganiseerd
worden na afloop van het programma . Nadere informatie betreffende het
bereik , de uitvoering en de voorlopige resultaten van dit programma
wordt gegeven in Bijlage 1 .
Het communautair onderzoek heeft talloze wetenschappe lijke en
technische successen opgeleverd , waarvan enkele reeds beproefd zijn op
industriële schaal . Het meest opvallende algemeen bereikte gevolg is
de vermindering van vrijkomend metaal afval . Terwijl in 1979 , bij het
begin van communautair onderzoek , naar schatting 50 tot 70 V. van het
radioactieve staalmassa van een grote 1 ichtwater reactor verwijderd
moest worden als radioactief afval , is dit percentage volgens een
recente schatting teruggebracht tot ongeveer 20 % . Deze vermindering
is het resultaat van op verschi 1 lende gebieden gemaakte vooruitgang ,
zoals :
- ontwikkeling van agressieve ontsmettingsmethoden , zoals
    elektrolytisch polijsten en op gel gebaseerde methoden ;
- ontwikkeling van een nieuwe methode voor de regeneratie van
    fosforzuur ( dat gebruikt wordt bij chemische en elektrochemische
    ontsmetting ) waardoor afvalstoffen in een hooggeconcentreerde vorm
    verwijderd kunnen worden ;
- ontwikkeling van smelttechniekan voor laag radioactief staalschroot ,
    met speciale aandacht voor aspecten en maatregelen met betrekking
    tot stral ingsbescherming ;
- ontwikkeling van een container voor het opbergen van radioactief
    afval die gegoten is uit laag radioactief metaal schroot .
Al deze ontwikkel ingen hebben de industriële schaal bereikt . In totaal
gaat het om ervaring met de behandeling van meer dan 2000 Mg laag
radioactief staalschroot . Gelijklopend met de technologische
ontwikkeling is de methodologie ontwikkeld ter beoordeling van de
radiologische gevolgen van het beheer van zeer zwak radioactief
afval dat vrijkomt bij de ontmanteling van nucleaire installaties .
( 1 ) Besluit van de Raad Nr . 79 / 344 / Euratom ( PB Nr . L 83 , 3.4.1979 ,
      blz . 19 )
( 2 ) Ontmanteling van kerncentrales . Verslag van een in Luxemburg
      gehouden conferentie , 22-24 mei 1984 . EUR 9474 .
( 3 ) Besluit van de Raad Nr . 84 / 60 / Euratom ( PB Nr . L 36 , 8.2.1984 ,
      blz . 23 ).
                                          5
 ---pagebreak---  De communautair * ondarzoeksacti vitaiten betref fende ontmanteling zijn
 beoordeeld door een panel van externe deskundigen in de periode van
 januari tot juli 1986 . Met de door het panel gedane aanbevel ingen is
 rekening gehouden bij de voorbereiding van het onderhavige
programma-voorstel .
2.4 . De behoefte aan een volgend programma
Verder onderzoek is met name noodzakelijk om grote onderdelen met
hogere radioacti viteitsni veaus dan de tot dusverre behandelde
onderdelen aan te kunnen . Dit onderzoek zou samen moeten gaan met de
ontmanteling var} de eerste kerncentrales in de Gemeenschap . Deze
ontmanteling is begonnen met de laag radioactieve perifere systemen van
de reactor en zal in toenemende mate het hoog geactiveerde reactorblok
naderen . Bijgevolg zullen de operaties steeds meer uitgevoerd Morden
met behulp van afstandsbediening .
De behoefte aan een volgend onderzoekprogramma betreffende
ontmanteling wordt tevens onderkend in het kaderprogramma van
communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek en
technologische ontwikkeling ( 1987 tot en met 1991 ) ( 1 ), waarin vermeld
wordt dat werkzaamheden in verband met de ontmanteling van
kerninstal laties de demonstratie van relevante technologie behelzen .
De behoefte aan een volgend programma werd bevestigd door Raadgevend
Comité inzake Beheer en Coördinatie bij het geven van haar advies
waarin het voorgestelde programma gesteund werd ( zie Bijlage 4 ).
3.   OMSCHRIJVING VAN HET VOORGESTELDE PROGRAMMA
Het voorgestelde programma bestaat uit drie Afdelingen met dezelfde
onderwerpen als het lopende ( 1984-1988 ) programma . Afdeling C is sterk
uitgebreid om de Gemeenschap in staat te stellen in belangr ijker mate
deel te nemen aan geselecteerde proefpro jecten die in verschi 1 lende
Lid-Staten uitgevoerd worden .
3.1 . Afdeling A - Onderzoek - en Ontwikkel ingspro jecten
Afdeling A van het voorgestelde programma is net als in het
lopende ( 1984-1988 ) programma wederom samengesteld uit een serie
laborator ium-onderzoekswerkzaamheden en evaluatiestudies , maar de
inhoud van de pro jectgebieden is aangepast aan de veranderende
behoeften waarbij rekening gehouden werd met de bereikte resultaten .
Daarbij is een belangrijke overweging geweest dat bepaalde technieken
die ontwikkeld worden tegen het eind van het lopende programma een
stadium zullen bereiken waarin zij beproefd zouden moeten worden onder
reële omstandigheden , hetzij in het kader van Afdeling C hetzij in een
vorm waarbij zij geen verdere communautaire steun nodig hebben .
Het voorgestelde programma omvat onderzoek - en ontwikkel ingsprojecten
op de volgende gebieden :
1 . Ongeschonden behoud van gebouwen en systemen op lange termijn
2 . Ontsmetting voor ontmantel ingsdoeleinden
3 . Ontmantel ingstechnieken
( 1 ) Besluit van de Raad Nr . 87 / 516 / Euratom , EEG ( PB Nr . L 302 ,
      24.10.1987 , blz . 1 ).
                                          6
 ---pagebreak---  4 . Behandeling van specifieke afvalmater ialen : staal , beton en
       grafiet
 5 - Beschrijving en aanpassing van s®mi - autonome manipulatorsystemen
       met afstandsbediening
6 . Raming van d© hoeveelheden radioactieve afvalstoffen dia vrijkomen
       bij de ontmanteling van kern instal laties in de Gemeenschap .
Hiervan maakt pro jectgebied nr . 5 niet deel uit van het lopende
programma , terwijl de volgende projecten van het lopende programma niet
zijn opgenomen in het bovengenoemde voorstel s
- Project nr . 5 : Grote containers voor het radioactief afval dat
     vrijkomt bij de ontmanteling van nucleaire installaties
- Project nr . 7 : Invloed van de kenmerken inzake het ontwerpen van
    nucleaire installaties op de ontmantel ing .
De voorgestelde projecten worden beschreven in Bijlage 2 .
3. 2.    Afdeling B - Richtsnoeren
Afdeling B van het voorgestelde programma heeft betrekking op het
uitstippelen van de richtsnoeren in verband met :
- het ontwerpen en exploiteren van nucleaire installaties met het oog
    op vereenvoudiging van de latere ontmantel ing ;
- de ontmantel ingswerkzaamheden , met de bedoeling de professionele
    stral ingsblootstel 1 ing zo laag als redelijk mogelijk is te maken ;
- de technische onderdelen van een communautair beleid op dit gebied .
Wetenschappe lijke informatie voortgekomen uit het vorige
onderzoekprogramma betreffende ontmanteling heeft al gediend voor de
vaststelling van grenswaarden ( 1 ) voor materialen die opnieuw gebruikt
zullen worden , zoals staalschroot .
In het voorgestelde programma zal het dank zij d© beschikbare
resultaten van onderzoek en ontwikkeling en prakti jkervaring
gecombineerd met een voldoende personeelsbezetting bij de Commissie
mogelijk zijn meer vooruitgang te boeken op het gebied van de
ui tstippel ing van r ichtsnoeren .
3 . 3 . Afdeling C - Beproeven van nieuwe technieken onder reële
         omstand i gheden
Afdeling C heeft wederom betrekking op het testen van nieuwe technieken
onder reële omstandigheden in het kader van omvangrijke
ontmantel ingswerkzaamheden die in de Lid-Staten worden verricht .
Het testen van nieuwe ontmantel ingstechni eken onder reële
omstandigheden is gestart onder het programma voor 1934-1988 met
deelname van tien nucleaire installaties , namelijk vijf reactoren , vier
spl ijtstof fabrieken en één installatie voor het verglazen van
kernafval .
< 1 ) Aanbevelingen van een werkgroep ingesteld onder artikel 31 van het
       Euratom Verdrag .
                                        7
 ---pagebreak--- Moei lijker ontmantel ingswerkzaamheden dan de reeds uitgevoerde moeten
nog komen , zoals bij de ontmanteling van grote neutronen-geacti veerde
reactoronderdelen . Tussen nu en het jaar 2000 zullen voor de eerste
keer kerncentrales volledig ontmanteld worden .
Door op basis van contracten voor gezamenlijke rekening deel te
nemen aan specifieke gedeelten van dergelijke projecten tracht de
Commissie het gebruik van geavanceerde technieken en het verrichten van
begeleidend onderzoek te bevorderen , teneinde meer bruikbare kennis en
ervaring te verkrijgen die bij volgende ontmantel ingswerkzaamheden van
dienst kan zijn . De Commissie zou tevens het beproeven van technieken
willen bevorderen die ontwikkeld zijn in andere Lid-Staten die niet
over een passend ontmantel ingspr o j eet beschikken . Bovendien zullen de
ontmantel ingspr o jecten bijdragen tot het verbeteren van de
basisgegevens voor de kostenramingen van ontmantel ing .
Voorgesteld wordt om Afdeling C hoofdzakelijk te richten op enkele
openstaande ontmantel ingspro jecten die uitgevoerd of gepland worden in
verschi 1 lende Lid-Staten . Deze projecten zouden met name kunnen zijn :
- de geavanceerde gasgekoelde reactor van Windscale ( WAGR )
- de kokendwater reactor van Gundremmingen ( KRB-A )
- de BR-3 drukwater reactor
- de AT-1 spl i jtstof-opwerkingsfabr iek
Enkele belangrijke kenmerken van deze projecten worden gegeven in
T abe 1 I.
                    TABEL I - PROEF-ONTMANTELINGSPROJECTEN
  Instai latie    WAGR             KRB-A          BR-3       AT - 1
 Plaats           Sellafield       Gundremm ingen Mol        La Hague
                  Ver . Koninkrijk Duitsland      België     Frankri jk
  Type            Geavanceerde     kokendwater    Drukwater FBR
                  gasgekoelde      reactor        reactor    spli jtstof -
                  reactor                                    opwerkings -
                                                             fabr iek
 Produktie -      33 MWe           250 MWe        11 MWe     2 kg / dag
 capaci te it
 Produktie -      1962-81          1966-77        1962-87    1969-79
 per iode
 Ontmantel ings - 1981-96          1982-99        1989-      1981-93
 per iode
                                       8
 ---pagebreak--- D@ voorgaste ld® proefprojecten betreffen elkaar aanvullend®
soorten installaties di® tezamen beschouwd het merendeel van de
nucleaire installaties omvatten waarbij moeilijke ontmantel ings -
wer kzaamheden uit te voeren zijn . Alle projecten , met uitzondering van
het BR-3 project behelzen de volledige verwijdering van radioactieve
materialen uit de installatie . ( De BR-3 centrale werd pas onlangs
buiten werking gesteld , zodat een volledig ontmantel ingsplan nog niet
is opgesteld ) . Daarom wordt voor geste ld in eerste instantie enkel de
vier bovengenoemde projecten als proefpro jecten voor het communautaire
programma in aanmerking te nemen . Indien evenwel voor een project geen
bevredigende voorwaarden voor deelname van de Gemeenschap
overeengekomen kunnen worden of wanneer een project opgegeven of zeer
vertraagd dan wel veranderd zou worden , zou het door het meeste
geschikte alternatief project vervangen moeten worden .
Nadere informatie betreffende de vier projecten wordt gegeven in
Bijlage 3 . Deze informatie bevat mogelijke onderwerpen voor deelname
van de Gemeenschap voor gezamenlijke rekening , waaruit de meest
interessante geselecteerd moeten worden .
Als aanvulling op de bovengenoemde proefprojecten zouden andere
nucleaire installaties die in Lid-Staten ontmanteld worden aan het
begin van het voorgestel de programma geselecteerd moeten worden voor
alternatieve tests .
De Commissie zal de detachering van personeel uit ander® Lid-Staten
bij de proef-ontmantel ingspro jecten aanmoedigen met het oog op
deelname in de onder zoeksactivi teiten .
4. UITVOERING EN BEHEER
Het voorgestelde programma zal hoofdzakelijk uitgevoerd worden
door middel van contracten voor gezamenlijke rekening met bevoegde
overheidsinstanties of particuliere bedrijven die gevestigd zijn in de
Lid-Staten . De bijdrage van de Gemeenschap zal normaliter niet meer dan
50 V. van de totale uitgaven bedragen . Indien het un i vers i teiten betreft
mag de Gemeenschap tot 100 % van de extra uitgaven voor haar rekening
nemen ( marginale kosten ) .
In bijzondere gevalen , waar een mogelijkheid tot uitgebreide
samenwerking bestaat waarbij meerdere Lid-Staten betrokken zijn , zal
versterkte gecoördineerde actie toegepast worden . Dit betreft met name
de in Afdeling C van het voorgestelde programma behandelde
ontmantel ingspr o jecten , waarbij de Commissie deel zou nemen aan
specifieke onderdelen van de projecten middels contracten voor
gezamenlijke rekening en middels een gecoördineerde actie een
uitwisseling van informatie zou organiseren met betrekking tot de
andere gedeelten .
Bij de selectie van de projecten zal de Commissie de voorkeur geven
aan gezamenlijke voorstellen van instanties uit verschi 1 lende
Lid-Staten . Bovendien zal de Commissie indieners van verwant onderzoek
aanmoedigen tot samenwerking . Verder zal een intensieve uitwisseling
van uitvoerige technische informatie tussen mensen die op hetzelfde
gebied werkzaam zijn georganiseerd worden .
                                       9
 ---pagebreak--- Bij de uitvoering van het programma zal de Commissie verder worden
bijgestaan door het Raadgevend Comité inzake Beheer en Coördinatie
 " Kernspl i jtingsenergie - Spl i jtstofcyclus / Behandeling en opslag van
radioactieve afvalstoffen "       ( CSC )   ( 1 ).
De Commissie zal blijven deelnemen aan de relevante activiteiten op het
gebied van ontmanteling die gestart zijn door de Internationale
Organisatie voor Atoomenergie en het Kernenergie-agentschap van de
OESO .
5.    BEGROTING EN PERSONEEL
Voor het voorgestelde programma zal de Gemeenschap kredieten moeten
verschaffen ten bedrage van 31,5 miljoen ECU en vijf man personeel ter
beschikking moeten stellen .
                             TABEL II     - KOSTENVERDELING
( over 5 jaar )
    Post                                                    in miljoenen ECU
    A. Onderzoek en ontwikkel ingsprojecten :
                                                   - Actie nr.  1  .         . 0,3
                                                   - Actie nr.  2  .         . 0,7
                                                   - Actie nr.  3  .         . 2,0
                                                   - Actie nr.  4  .         . 1,5
                                                   - Actie nr.  5  .         . 1,8
                                                   - Actie nr.  6  .         . 0,9
                                                                               = = =
                                                   - Totaal Afdeling A . . 7,2
    B. Uitstippelen van richtsnoeren             .   ..                        0,3
    C. Beproeven van nieuwe
        technieken onder    reële omstandigheden :
                                                   - Proefpro jecten . . . .  16,0
                                                   - Alternatieve tests        4, 0   1
                                                   - Detachering van
                                                     personeel .               1,0   i
                                                   - Totaal Afdeling C        21,0   ί
    Personeel Commissie ( 3A + 1B +        1C )    .                           2,3   i
    Beheer kosten .                                                            0,7   ¡
    Totaal  .                                                                 31,5   !
                                   *                  *
                                               *
( 1 ) Besluit van de Raad 84 / 338 / Euratom , EGKS , EEG ( PB Nr . L 177 ,
       4.7.1984 , blz.25 ).
                                               10
 ---pagebreak---                                      BIJLAGE 1
HET PROGRAMMA BETREFFENDE DE ONTMANTEL I NQ VAN NUCLEAIRE INSTALLATIES
VOOR DE JAREN 1984-1988
1.    Qygrgjcjht
Bij zijn besluit van 31 januari 1984 ( 1 ) heeft de Raad voor een periode
van vijf jaar , ingaande OP 1 januari 1984 en aflopend OP 31 december
1988 , een programma goedgekeurd met een begroting van 12 , 1 mio Ecu , dat
een voortzetting is van het eerste onderzoeksprogramma betreffende de
ontmanteling van kerncentrales ( 1979-83 )     ( 2 ). Het verschil tussen het
onderhavige programma en het eerste onderzoekprogramma is dat de
werkzaamheden benevens kerncentrales uitgebreid zijn tot nucleaire
installaties zoals opwerkings - en spl ijtstof instal laties . Het programma
is onderverdeeld in drie afdelingen , A , B , en C.
Afdeling A heeft betrekking op de volgende onderzoek - en
ontwikkel ingsacti viteiten :
- Project Nr . 1 : Ongeschonden behoud van gebouwen en systemen OP lange
                     termi jn ;
- Project Nr . 2 : Ontsmett i ng voor ontmante 1 i ngsdoe lei nden ;
- Project Nr . 3 : Ontmantel ingstechniekem
- Project Nr . 4 : Behandeling van specifieke afvalmater ialen : staal ,
                     beton en grafiet ;
    Project Nr . 5 : Grote containers voor het radioactief afval dat
                     vrijkomt bij de ontmanteling van kern instal laties ;
    Project Nr . 6 : Raming van de hoeveelheden radioactieve afvalstoffen
                     die vrijkomen bij de ontmanteling van
                     kerninstal laties in de Gemeenschap ;
- Project Nr .    7s Invloed van de kenmerken inzake het ontwerpen van
                     kerninstal laties op de ontmantel ing .
Afdeling B heeft betrekking op het uitstippelen van richtsnoeren
voor :
- het ontwerpen en exploiteren van kerninstal laties met het oog op
    vereenvoudiging van de latere ontmantel ing ;
- de ontmanteling van kerninstal laties ; deze richtsnoeren zouden de
    aanvangselementen kunnen vormen voor een beleid van de Gemeenschap op
    dit gebied .
Afdeling C - het testen van nieuwe technieken onder reële
omstandigheden in het kader van omvangrijke ontmantel ingswerkzaamheden
die in de Lid-Staten worden ondernomen - werd aan het programma
toegevoegd om deze technieken te verbeteren in het bijzonder bij
aanwezigheid van radioacti viteit .
2 . Beheer
Dit programma wordt uitgevoerd onder verantwoordel i jkheid van de
Commissie door middel van contracten voor gezamenlijke rekening met
overheidsinstel 1 ingen en particuliere bedrijven in de Lid-Staten die
bevoegd zijn op het gebied van het nucleaire onderzoek .
 ( 1 ) PB Nr L 36 , 8.2.1984 , blz . 23 .
 ( 2 ) PB Nr L 83 , 3.4.1979 , blz . 19 .
                                          11
 ---pagebreak---  De Commissie heeft drie werkgroepen opgericht voor de verschi 1 lende
 onderzoekgebieden van het programma ten einde gespecialiseerde
wetenschappel i jke steun te verlenen aan de Commissie bij de behandeling
van de technische aspecten van het programma en ter verzekering dat op
uitvoerend niveau vaak uitwisseling van informatie en zienswijzen
plaatsvindt met betrekking tot de laatste vorderingen van het
onderzoek . Deze groepen vergaderen tweemaal per jaar .
Na goedkeuring van het programma door de Raad op 31 januari 1984 , werd
een uitnodiging tot het indienen van onderzoekvoorstel len uitgeschreven
 ( 1 ). Evenals bij het voorgaande programma ( 1979-1983 ) werden de
ontvangen onderzoekvoorstel len uitvoerig onderzocht in ad hoe groepen ,
samengesteld uit experten van verschi 1 lende Lid-Staten en ambtenaren
van de Commissie . Vervolgens werden de meest geschikte voorstellen
geselecteerd en de werkprogramma ' s in detail omschreven . De
gedachtenwissel ing tussen de deskundigen is van zeer grote waarde
gebleken en heeft geleid tot een beter begrip van de gestelde
problemen . De meeste onderzoekscontracten werden gesloten in de
periode tussen medio 1984 en eind 1985 . Eind mei 1988 waren 72
contracten gesloten , waarvan de meeste in het tweede semester van
1988 aflopen .
3.    Vorderingen en resultaten .
Project Nr 1 : Onderzoek met betrekking tot de gevolgen van de
bui tengebrui kstel 1 ing van nucleaire installaties gedurende lange
perioden voorafgaande aan de ontmanteling ten einde te kunnen
profiteren van het natuurlijk radioactief verval zal bijdragen tot de
keuze van het beste moment voor de ontmantel ing . Deze keuze vormt één
van de fundamentele besluiten die moeten worden genomen met het oog op
de ontmanteling van een nucleaire installatie : daar de werkzaamheden op
dit gebied nogal laat van start gegaan zijn , zijn er thans nog geen
belangrijke resultaten beschikbaar .
Project Nr 2 : De specificatie van de radioactieve besmetting van de
oppervlakken in nucleaire installaties en de ontwikkeling van
doeltref fende ontsmettingstechnieken vormen een ander belangrijk punt
van het lopende programma . De volgende belangrijke resultaten werden
tot nu toe behaald :
De ontsmettingsprocedure voor Lingen werd getest op een roestvrij
stalen pijpleiding van het primaire systeem van de kokend water reactor
van Lingen . De procedure is gebaseerd op het verwijderen van oxide
lagen volgens het LOMI ( Low Oxydation Metal Ions ) procédé , gevolgd door
een verdund mengsel van zoutzuur en salpeterzuur . De tests zijn bedoeld
om de mogelijkheid aan te tonen de besmetting te beperken tot een
niveau onder de grens voor onvoorwaardel i jke vrijgeving ( 0,37 Bq / cm2 )
en deze doelstelling werd bereikt .
Ontsmett ingsprocedures voor kleine kleppen (1 tot 2 inch nominaal ) van
de Garigliano kokend water reactor werden getest door gebruik van twee
aggressieve chemische ontsmettingsmiddelen , i.e . zoutzuur en een
mengsel van salpeterzuur en waterstof fluor ide : hoewel de behandeling
zeer effectief was op de oppervlakken die goed toegankelijk waren voor
het ontsmettingsmiddel , kon de besmetting die afgezet was tussen
gemonteerde onderdelen , bijv . op schroefdraden of buisver bindingen ,
niet volledig verwijderd worden .
Veelbelovende resultaten werden op laborator iumschaal bereikt met
toepassingen van elektrochemische technieken , in het bijzonder met
andere electrolyten dan fosforzuur .
( 1 ) PB Nr C 68 , 9.3.1984 , blz . 2 .
                                        12
 ---pagebreak--- Ean van OP afstand bediend® elektrochemische ontsmett i ngsmethode voor
toepassing in hete cellen , met bijzondere aandacht voor roestvr i jstalen
oppervlakken die met plutonium besmet zijn , wordt- ontwikkeld op
laborator iumschaal . Twee soorten toepassingen worden onderzocht :
onderdompel ing in een bassin voor kleine voorwerpen en het in situ
elektrolytisch polijsten van vierkanten van vijf centimeter , middels
een lichte , vacuüm afgesloten stolp , om radioactieve plekken te
verwijderen van grote oppervlakken . Als electrolyt werd salpeterzuur
gekozen . Een voordeel van dit electrolyt is dat de oplossing van metaal
ook verkregen wordt in plooien en holten .
Een ontsmett i ngsmethode die bestaat uit het spuiten van een chemische
gel werd op laboratoriumschaal ontwikkeld en vóór de ontmanteling
toegepast op een koelcircuit van de Franse gas-grafiet reactor 62 . Dit
werd gedaan in de volgorde : spuiten van basisch gel ( NaOH ) 5 spoelen ;
spuiten van zuur gel ; spoelen . Goede resultaten zijn behaald met
grotere in situ tests : de oorspronkel i jke activiteit van 100 Bg / cm3
werd teruggebracht tot 0,2 Bq / cm2 ,
Project Nr 3 : Ongeveer de helft van de twintig afgesloten contracten
heeft betrekking op het optimal iseren van het thermisch versnijden in
lucht of onder water en / of op het kenmerken van de van het sni j proces
afkomstige effluenten , alsmede op het beoordelen van nuttige filters .
In nauwe samenwerking met de contractanten worden aërosol metingen
uitgevoerd , waarbij dezelfde meettechniek wordt gebruikt , hetgeen het
vergelijken van de behaalde resultaten vergemakkelijkt . Thans is een
groot aantal gegevens beschikbaar over de afvalstoffen die vrijkomen
door het snijden van diverse staalsoorten in de open lucht en onder
water met verschi 1 lende sni j - instrumenten ( bijv . plasmaboog ,
snijbranden met propaan of acetyleen ). Samenwerking kwam tot stand op
op het gebied van metingen voor filtratie , waarbij gebruik gemaakt werd
van de Her o installatie ter optimal iser ing van de
ontmantel ingsprocedures voor de geavanceerde gasgekoelde reactor van
Windscale . Onder de geëvalueerde pre-filters , ter bescherming van HEPA
( High Efficiency Particulate Air ) filters , bevinden zich een
electrocycloon , een electrostatische afscheiderf 1 Iter en zakfilters :
bij snijbranden met propaan was het rendement van de filters
respectievelijk 60 , 98 en 99 % . Slechts de beschikbaarheid van gepaste
schoonmaak - en onderhoudspr océdés , die thans in ontwikkeling zijn , zal
de keuze bepalen van de te gebruiken pre-filters bij bepaalde
sni j problemen .
Het snijden van metalen componenten met behulp van laserstralen gebeurt
door middel van een robotarm met 5 geledingen voor de transmissie van
een 3-5 kW laserstraal op een hete cel . Het systeem , met inbegrip van
het softwarepakket , is klaar voor snijtests .
Onder twee contracten met een gemeenschappe lijk werkprogramma werden
grondige studies uitgevoerd naar het ontmantelen van dik ommuurde
gewapend betonconstructies ( bijv . biologische schilden ) middels
gecontroleerde ontplof f ingen met explosieven . Deze hebben geleid tot
geoptimaliseerde procedures voor de opzet , het type en de spreiding van
de ladingen alsmede voor de stofcontrole en tot het bepalen van het
effect van de ontploffing op de rest van de insluiting en op de andere
installaties die behouden moeten blijven .
Project Nr 4 : Veelbelovende resultaten werden behaald bij de
behandeling van radioactief besmet staalafval door het smelten ( meer
dan 1000 Mg ) en het recycleren en hergebruiken van dit afval : het
smelten is een efficiënte procedure gebleken voor het meten met het
oog op het vrijgeven van het afval ; dit kan op snelle en veilige manier
gebeuren doordat de radioactiviteit volmaakt homogeen verdeeld wordt in
de ingot , waar de meeste Co-60 activiteit achterbl i j ft ; de activiteit
 van het vluchtige cesium komt terecht in slakken en filters .
                                        13
 ---pagebreak---  Het smelten van niet ijzerhoudend metaalafval afkomstig van het
 opknappen / ontmantelen van nucleaire installaties ( gegalvaniseerde
 zinkplaat , koper , aluminium , messing ) evenals van afval dat besmet is
met radionucl iden die moeilijk te meten zijn ( bijv . Fe-55 , Ni-63 ,
Sr-90 ) werd gestart . Het onderzoek concentreert zich op de
 radiologische impact van deze techniek en op de werking op lange
termijn van de smelteenheid ten einde de werknemers en de omgeving
efficiënt te beschermen .
Wezenlijke vooruitgang werd eveneens gerealiseerd met het fixeren van
de besmetting op grote beton - en metaal onderdel en door deze te bekleden
met polymeren . Een staal component die sterk gamma-radioactief was werd
met succes bekleed door een op afstand bestuurd mobiel
pro jectie-apparaat dat speciaal daartoe was ontworpen .
Het onderzoek inzake de behandeling van besmet beton en radioactief
grafiet ging laat van start , maar er is wezenlijke vooruitgang
gemaakt in de ontwikkeling van een bemonster ingsmethode voor het
grafiet in de kern van de Franse <32 ; deze maakt het mogelijk
cylindrische graf ietstalen van 80 x 80 mm te verkrijgen die geschikt
zijn voor nauwkeurig kenmerkende werkzaamheden op radioactief grafiet .
Project Nr 5 : Het lopend onderzoek heeft betrekking op het ontwerpen en
evalueren van grote containers voor afval dat vrijkomt bij de
ontmanteling van kernreactors , grote afvalcontainers die gemaakt zijn
van door vezels versterkt cement en van laag-radioactief metaalschroot .
Wezenlijke vooruitgang werd bereikt bij de ontwikkeling van een
prototype container voor opberging in de Konrad mijn ( laadcapacit-eit 14
Mg , 5,4 m 13 ) . Deze container , die gegoten is uit laag-radioactief
metaalschroot (< 10 Bq / g ) , wordt thans uitgetest in het kader van de
vergunningsprocedure .
Project Nr 6 : Onderzoek vindt plaats op de volgende gebieden :
- het optimal iseren van meetmethoden voor laag-radioactief materiaal op
   grote terreinen en van methoden die gericht zijn op de vaststelling
   van het curiegehalte van de Windscale AGR tijdens de ontmanteling ;
- de studie van methodologieën om geschikte systemen te bepalen
   voor het beheer van radioactief afval dat vrijkomt bij de
   ontmanteling van reactors en de ontwikkeling van systemen voor het
   meten van de besmetting op gewelfde oppervlakken ;
- de raming van het afval dat vrijkomt bij de ontmanteling van een
   commerciële snelle kweekreactor ;
- de radiologische evaluatie van het vrijgeven van laag-radioactief
   koper en aluminium ;
Definitieve resultaten worden behaald bij het opzetten van een
door de computer ondersteunde meetmethode voor lage gamma activiteit ;
deze techniek toont aan dat een methode voor het meten van de pieken
een besparing kan opleveren tot 50 V. van de kosten die verband houden
met de tijdsduur , in vergelijking met de traditionele algehele
meetmethode .
Een geïntegreerd draagbaar meettoestel bestaande uit een reeks ronde en
platte gasdoorstroomdetectoren geschikt voor het meten van besmetting
op gewelfde oppervlakken ( bijv . in buizen > 22 mm over een afstand tot
op 6 m ) werd ontwikkeld en zou nu beproefd moeten worden onder reële
omstand i gheden .
Project Nr 7 : Een aantal onderwerpen die in het kader van het eerste
programma werden bestudeerd moesten voortgezet worden , terwijl de
ontwer pe i genschappen van installaties voor spli jtstofkr ingloop ( bijv .
opwerkingsinsta2 laties ) nieuw toegevoegd werden . Thans vinden de
volgende werkzaamheden plaats :
- beproeven van het op afstand ontsmetten en ontmantelen in
   een proef-opwerk ingsfabr iek en het testen van kobaltvrije
   zittingen van kleppen ;
                                         14
 ---pagebreak--- - voorgespannen betonnen reactorvaten met zwakke vlakken en het in situ
  afschermen van het betonoppervlak door impregnatie met
  polymeren ;
- ontwerpei genschappen voor het ontmantelen van een grote
  commerciële snelle kweekreactor .
Beduidende voortuitgang wordt bereikt bij de ontsmetting en
ontmanteling van de opwerk ings instal lat ie te Tri sa ia ( Italië ): de
ontsmetting van een modulaire eenheid met geconcentreerd ( 12 M )
salpeterzuur en opeenvolgende oplossingen met een zwakkere
concentratie tot aan het wassen aan het eind met gedemineral iseerd
water werd uitgevoerd . Tevens werd de produktie van de sni japparatuur
verwezenli jkt .
Vooruitgang werd eveneens geboekt bij het optimaliseren van de in situ
afscherming van betonoppervlakken door deze te impregneren met
polymeren ; dit is nuttig gebleken voor zowel de normale handel igen
als voor het ongeschonden behoud op lange termijn ; de ontwikkeling en
het testen van geschikte impregnatieapparatuur werd met succes
uitgevoerd .
Afdeling C : Onderzoek op grote schaal in het kader van dit programma
houdt verband met de werkzaamheden betreffende de ontmanteling van
kernreactors zoals de BWR , Garigliano , de KRB-A BWR , Gundremmingen , de
AGR , Windscale , de FBR , Rapsodie en van sommige splijtstof - en
afvalbehandel ingsfabr ieken :
Het nieuwe procédé voor regeneratie van fosforzuur , dat ontwikkeld
werd en op een grote schaal gedemonstreerd werd in de KRB-A
Gundremmmingen , vormt een belangrijke vooruitgang inzake doeltreffende
ontsmetting waarbij de hoeveelheid secundaire afval minimaal is . Het
fosforzuur , dat gebruikt wordt voor chemische en electro-chemische
ontsmetting , wordt vermengd met oxaalzuur ; daarbij wordt ijzeroxalaat
gevormd dat neerslaat en verwijderd wordt als een sediment dat de
meeste radioacti viteit bevat . De ontsmetting van 500 Mg staalschroot
afkomstig van de ontmanteling van de componenten van het turbinehuis
van de Gundremmingen BWR bracht 18 Mg ijzeroxalaat voort dat door
pyrolyse ontbonden wordt tot 8 Mg ijzeroxide , ofwel 1,6 7. van het
behandelde schroot .
De ontwikkeling en de bouw van het prototype van een multifunctioneel
automatisch meetsysteem voor radioactiviteit van laag niveau , dat
bestemd is voor het sorteren van ontmantel ingsafval dat vrijgegeven kan
worden , is ver gevorderd ; het zal op grote schaal ( 1000 Mg ) getest
worden in het kader van de ontmanteling van de KKN reactor .
Vijf grote handschoenkasten van een fabriek voor gemengde oxide
splijtstoffen moesten ontmanteld worden met hun interne uitrusting . De
boxen waren tot 4 , 1 m hoog , hadden 10 m31 volume en een gewicht ,
inclusief uitrusting , van 2 Mg . Na geconditioneerd te zijn werden de
kasten getransporteerd naar het Studiecentrum voor Kernenergie te Mol
voor ontmanteling (5 km over de openbare weg ).
Uitgevoerd is eveneens de verwijdering van de inwendige uitrusting en
de ontsmetting van de PIVER I cel te Marcoule , de eerste Franse
demonstrat iefaci 1 itei t voor de verglazing van hoog-radioactief
vloeibaar afval afkomstig van het opwerken van brandstof van
9asgekoelde en snelle kweekreactoren . Overige werkzaamheden van
betekenis hebben betrekking op het schatten van de radioactieve
inventaris ( in verband met oppervlaktestral ing doses tot honderden
rad / h ) en op de installering van op afstand bestuurde manipulatoren en
robotten .
                                       15
 ---pagebreak--- Afdeling B : Be resultaten die zullen voortvloeien uit de
verschi 1 lende onderzoekscontracten die uitgevoerd worden in het
kader van Afdeling A ( bijv . stabiliteit op lange termijn en
lekdichtheid van insluitingen van reactoren , gevolgen van de opheffing
van de onderdruk in de reactor van Lingen in de Bondsrepubl iek
Duitsland , methodologie voor het vaststellen van geschikte systemen
voor het beheer van afval afkomstig van het ontmantelen van reactoren )
zouden kunnen dienen als basis voor het ontwikkelen van richtsnoeren op
het gebied van ontmanteling en kunnen er toe leiden dat in de toekomst
de ontmanteling van kerninstal laties niet meer geval per geval zal
worden benaderd . Om dat doel te bereiken ,     en in het licht van de
aanstaande interne markt van 1992 , zouden er specifieke technische
regelingen moeten worden vastgelegd inzake ontmantel ingswerkzaamheden ,
evenals communautaire criteria voor het onderscheiden van
niet-radioactief materiaal van radioactief materiaal .
4 . Uitwisseling en verspreiding van gegevens .
Een directe uitwisseling van gedetailleerde gegevens betreffende de
voortgang van de werkzaamheden wordt verzekerd door de werkgroepen
genoemd in paragraaf 2 , en door halfjaarlijkse rapporten ; deze
uitwisseling blijft beperkt . De resultaten van elk onderzoekscontract
worden opgenomen in eindrapporten die opgesteld worden door de
contractanten . Deze eindrapporten worden ofwel met toestemming van de
contractanten gepubliceerd of " medegedeeld " aan de betrokken
instellingen die in de Lid-Staten zijn gevestigd ( Artikel 13 van het
Euratom Verdrag ). De Commissie publiceert eveneens een jaarlijks
rapport betreffende de stand van de programmawerkzaamheden ( 1 ). Deze
uitwisseling van informatie wordt aangevuld met publicaties in
wetenschappel i jke ti jdschriften en bijdragen bij internationale
conferenties .
Na afloop van het programma zal een conferentie georganiseerd worden om
de resultaten van het programma voor de jaren 1984-88 voor te leggen
aan een internationaal wetenschappel i jk forum .
Tenslotte wordt door het personeel van het programma deelgenomen aan
werkgroepen en technische comités voor de ontmanteling van nucleaire
installaties , die in het kader van de internationale organisaties zijn
opgericht ( IAEA , NEA van de OESO ).
( 1 ) Eerste verslag ( jaar 1985 ); EUR 10740 .
      Tweede verslag ( jaar 1986 ); EUR 11112 .
      Derde verslag ( jaar 1987 ); ter perse .
                                       16
 ---pagebreak---                    BESCHRIJVING VAN DE VQQRQESTELDE PROJECTEN
                          VOOR ONDERZOEK EN ONTWIKKELING
Project Nr 1
Ongeschonden behoud van gebouwen en systemen OP lange termi in
A.  Doel
Er is voorgesteld de ontmanteling van nucleaire installaties uit te
stellen gedurende perioden variërend van enkele tientallen jaren tot
ongeveer honderd jaar . Daarna , als de radioacti vi tei t grotendeels is
vervallen , zou ontmanteling gemakkelijker zijn en zou het bij de
ontmanteling betrokken personeel aan minder straling blootstaan .
Met het project wordt beoogd vast te stellen welke maatregelen
vereist zijn om stilgelegde installaties in een veilige toestand te
houden , en na te gaan welke de radiologische gevolgen en kosten zijn .
B. Gerea 1 i seer d onder zoek
De onderzoekswerkzaamheden zijn voornamelijk gericht geweest op de
volgende belangrijke onderwerpen :
- inspectie van geselecteerde kerncentrales en onderzoek naar wijze
   en tempo van verslechter ing van materialen die er in voorkomen ;
- methodologisch onderzoek naar de noodzakelijke maatregelen om de
   installaties in veilige toestand te houden en om de noodzakelijke
   hulpsystemen in functionele toestand te houden .
C. Voorgesteld programma 1969-93
Het onderzoek op dit gebied moet worden voortgezet met een aanhoudende ,
gematigde inspanning , waarbij het gegevensbestand en het gebruik van de
toenemende ervaring uitgebreid moeten worden , om betrouwbare
voorspel 1 ingen op lange termijn te verschaffen . Dit behelst met name
het volgende :
- het verzamelen van nieuwe onderzoeksgegevens , bijv . herhaling van
   verricht onderzoek na een periode van ongeveer vijf jaar , om de mate
   van verslechtering te bepalen en voorspel 1 ingsmethoden af te leiden
   of te controleren ;
- vergelijking van afscherm i ngsmethoden die toegepast worden bij
   specifieke buiten gebruik gestelde installaties in de Lid-Staten ;
- beoordeling van de waarde van de veilige opslag optie voor het
   ontmantelen van andere nucleaire installaties dan kerncentrales .
Proleet Nr    2
Ontsmetting voor ontmantel ingsdoel einden
A.  Doe l
Het doel van dit onderzoek is de ontwikkeling en beoordeling van
technieken voor het ontsmetten van oppervlakken van componenten en
constructies van nucleaire installaties die niet meer in gebruik
zijn . Het voornaamste oogmerk van de ontsmetting vormt de
vermindering van de stral ingsblootstel 1 ing bij de werkzaamheden van
het ontmantelen van besmette objecten en / of vermindering van het
volume van radioactieve afvalstof fen .
                                       17
 ---pagebreak--- B. Gerealiseerd onderzoek
Er is gewerkt aan de ontwikkeling en de beoordeling van de volgende
ontsmett i ngstechn i eken :
- technieken gebaseerd op de toepassing van chemisch agressieve
   ontsmettingsmiddelen in de vorm van een vloeistof of gel ;
- elektrochemische technieken waarbij verschi 1 lende elektrolyten
   gebruikt worden ;
- hydromechanische technieken ( hoge-drukwaterstraal , ultrasone golven );
- ontsmetting van betonnen oppervlakken door vlamreiniging .
C. Voorgesteld programma 1989-93
Het onderzoek inzake het project nr 2 zou moeten worden voortgezet
met een verminderde inzet aan middelen die op geselecteerde
technieken worden geconcentreerd . Als nieuw onderwerp moet het gebruik
van vloeibare scheikundige middelen die gedragen worden door een dikke
luchtlaag , in de vorm van schuim of nevel , ontwikkeld worden om
systemen van grote omvang te ontsmetten . Thermische technieken voor de
verwijdering van lagen van betonnen oppervlakken moeten onderzocht
worden vanuit een meer algemene en fundamentele benadering dan in het
ver leden .
Project Nr 3
Ontmantel i ngstechn i eken
A.  Doel
Dit project heeft tot doel de ontwikkeling van speciale technieken
die vereist zijn voor het ontmantelen van omvangrijke componenten van
staal ( zoals het reactordrukvat ) en constructies van gewapend beton
( bijv . reactorafschermingen ) van overbodig geworden nucleaire
installaties . Er dient rekening te worden gehouden met bijzondere
eisen als gevolg van radioactieve straling .
B.  Gerealiseerd onderzoek
Beproefd en ontwikkeld worden de volgende technieken :
- thermische technieken zoals plasmaboog en zuurstof sni jden en
   snijden met behulp van laser-stralen ;
- mechanische technieken zoals snijden met hogedrukwaterstraal ;
- explosietechnieken voor de afbraak van betonconstructies .
C.  Voorgesteld programma 1939-93
Het onderzoek in dit project moet krachtig worden voortgezet . Onder
andere de volgende punten behoeven verdere ontwikkel ing :
- ontwikkeling van de boogzaag techniek voor het snijden van
   dikwandige metalen componenten ;
- verdere ontwikkeling van de electrolyse techniek voor het
   segmenteren van dikke stukken staal ;
- vergelijkende beoordeling van verschi 1 lende segmenteertechnieken
   in verband met standaard snij taken .
- het volledig testen van gecontroleerde explosietechnieken voor de
   afbraak van betonstructies .
                                     13
 ---pagebreak---  Project N r 4
 Behandeling van specifieke afvalstoffen ; staal , beton , grafiet
 A.   Doel
 Bij de ontmanteling van nucleaire installaties komen grote
 hoeveelheden radioactief staal , beton en - bij gasgekoelde reactoren -
 grafiet vrij . Deze afvalstoffen moeten op passende wijze voor opberging
 of nieuw gebruik worden geconditioneerd . Dit project werd strikt
 afgebakend om overlapping te voorkomen met het communautaire
onderzoekprogramma inzake het beheer van radioactief afval .
 B.   Gerealiseerd Onderzoek
De volgende onderzoekswerkzaamheden zijn verricht :
 - experimenten met het smelten van radioactief staalschroot met
    inbegrip van grote smel treeksen ;
 - ontwikkeling en beoordeling van technieken voor het bekleden van
    metaal , beton en grafiet teneinde de radioactiviteit te fixeren ;
- fixatie van betonstof en splitsing van radioactieve en niet -
    radioactieve componenten van beton ;
- beoordeling van verschi 1 lende wijzen van beheer van radioactief
    graf ietafval .
C. Voorgesteld programma 1989-93
Het smelten van zeer laag-radioactief staalschroot afkomstig van
1 icht-waterreactorcomponenten met de bedoeling nieuwe nucleaire
onderdelen te produceren , wordt reeds industriële praktijk en behoeft
naar verwachting geen verder onderzoek . Nader onderzoek is echter wel
noodzakelijk betreffende staalschroot afkomstig van andere nucleaire
installaties , bijv . met alfastralers besmet materiaal en niet
ijzerhoudend schroot .
De verdere ontwikkel ingsbehoeften met betrekking tot beton en grafiet
afval zullen bepaald worden na voltooiing van de lopende werkzaamheden .
Project Nr 5
Beschrijving en aanpassing van semi - autonome manipulatorsystemen met
af standsbed i en i ng
A.   Doel
Vanwege stral ingsvelden moeten bepaalde ontmantel ingstaken uitgevoerd
worden met afstandsbediening ; andere ontmantel ingstaken worden bij
voorkeur met deze techniek uitgevoerd om de professionele blootstelling
aan bestraling te beperken . Deze vereiste vormt een grote technische
uitdaging bij het ontmantelen .
Het doel van dit onderzoek is het bepalen en aanpassen van
sein i - autonome systemen met afstandsbediening voor het manipuleren van
werktuigen en instrumenten die gebruikt worden bij ontmantel ing .
                                      19
 ---pagebreak--- B.  Gerealiseer d onderzoek
Manipul atorsystemen met af standsbediening waren tot dusverre geen
onderwerp van een zelfstandig project ; wel werden beperkte
werkzaamheden op dit gebied uitgevoerd in het kader van project Nr 2
( Onstmetting ) en Nr 3 ( Ontmantel ingstechni eken ) .
C.  Voorgesteld programma 1989-93
Semi - autonome manipul atorsystemen met afstandsbediening zouden moeten
worden getest en aangepast om hun prestaties bij typische
ontmantel ingstaken en met werktuigen nader te omschrijven en te
verbeteren . Voor dit doel zouden voor zover mogelijk bestaande
componenten en sub-systemen moeten worden gebruikt en aangepast . Dit
betreft met name meetsystemen en computerprogramma 1 s voor semi - autonome
procesbewaking , die een belangrijk onderdeel vormen van dit onderzoek .
Bijzondere aandacht moet gegeven worden aan zich vaak herhalende ,
tijdrovende werkzaamheden , bijv . ontsmetting en metingen met het oog
op het vrijgeven van grote oppervlakken van de inrichting .
P roject Nr 6
Raming van de hoeveelheden radioactieve afvalstoffen die vrijkomen
bi i de ontmanteling van kerninstal laties in de Gemeenschap
A.  Doel
Het zwak radioactieve afval dat vrijkomt bij de ontmanteling van
nucleaire installaties zal uiteindelijk een aanzienlijk bestanddeel
vormen van het totale volume van de radioactieve afvalstoffen welke
door de industrie op het gebied van kernenergie wordt geproduceerd .
Dit project beoogt een raming van de hoeveelheden van de
verschi 1 lende categorieën radioactief afval die vrijkomen door de
ontmanteling van kerninstal laties in de Gemeenschap . Dit houdt een
definiëring in van referentiestrategieën voor de ontmanteling en
moet derhalve beschouwd worden als een doelstelling op lange
termijn .
B.  Gerealiseerd onderzoek
De volgende onderzoekswerkzaamheden zijn verricht :
 - vaststelling van de hoeveelheid radionucl iden met lange levens ¬
   duur bij met neutronen geactiveerd staal , beton en grafiet ;
 - voorbereiding van een methodiek ter evaluering van de radio ¬
   logische gevolgen van het beheer van zeer zwak radioactief afval
   dat vrijkomt bij de ontmanteling van kerncentrales ; vaststelling
   van restniveaus van radioactiviteit waaronder materialen opnieuw
   gebruikt kunnen worden ;
 - ontwikkeling van meettechnieken die nodig zijn om te bepalen of
   materiaal van de ontmanteling van nucleaire installaties al dan
   niet radioactief is .
                                      20
 ---pagebreak--- C. Voorgesteld programma 1939-93
Technieken voor het meten van radioacti viteit moeten verder ontwikkeld
worden waarbij speciale aandacht moet worden besteed aan de
procedures voor het vrijgeven van materialen , gebouwen en installaties ,
met inbegrip van mengelingen van alfa , bèta en gamma stralers . De
verzekering van de kwaliteit van deze vr i jgevingsprocedures moet
eveneens onderzocht worden .
Strategieën voor de ontmanteling van nucleaire installaties en voor het
beheer van het daarbij vrijkomende radioactieve afval moeten bestudeerd
worden , rekening houdend met de in de verschi 1 lende Lid-Staten
bestaande of op te richten installaties voor de opberging van
radioactieve afvalstoffen . Omdat veiligheid een van de te onderzoeken
aspecten is , moet een methodiek ontwikkeld worden om de risico 's te
evalueren van de ontmantel ingswerkzaamheden .
De bepaling van de restniveaus van radioactiviteit waaronder materialen
opnieuw kunnen worden gebruikt moet worden voortgezet waarbij tevens
aandacht moet worden besteed aan statistische aspecten .
                                    21
 ---pagebreak---                                    BIJLAGE 3
          MOGELIJKE PROEFPROJECTEN OP HET GEBIED VAN ONTMANTELING
1.  De geavanceerde gasgekoelde reactor van Windscale      ( WAGR )
A.  Bijzondere bijdrage tot het programma
Het WAGR ontmantel ingsproject biedt mogelijkheden om ontmantel ings -
technieken te beproeven met het oog op de specifieke vereisten van
gasgekoelde reactoren , bijv . vereisten in verband met systemen met
grote volumes . Gasgekoelde reactoren vormen het merendeel van de eerste
generatie kernreactoren die in de nabije toekomst ontmanteld
zullen worden : van de ongeveer 50 kerncentrales die in de Gemeenschap
tegen het jaar 2000 definitief worden stilgelegd behoort ongeveer
twee derde tot de gasgekoelde types .
B.  Stand van het project
Het WAGR ontmantel ingsproject is reeds in de uitvoeringsfase . Grote
activiteiten die uitgevoerd werden zijn bijvoorbeeld de bouw van een
gebouw voor het verpakken van afval en het ontwerpen van een afstand -
bestuurde ontmantel ingsmachine . De ontmanteling van het meest
radioactieve gedeelte van de reactor is gepland voor de periode
1991-95 .
Verschi 1 lende activiteiten van het lopend ( 1984-88 ) onderzoekprogramma
van de Gemeenschap zijn uitgevoerd in het kader van het WAGR project .
Deze activiteiten hebben betrekking op de volgende onderwerpen :
- ventilatie - en f i Itrer ingstechnieken voor thermische snij -
   werkzaamheden ( gezamenlijke Brits / Franse projecten ) ,
- methoden om het radionucl idengehalte van radioactief afval vast te
   stel len ,
- ontwikkeling van technieken om warmtewisselaars te verwijderen .
C.  Mogelijke onderwerpen voor deelname door de Gemeenschap         ( contracten
    voor gezamenlijke rekening .
- Ontmanteling van het bovenste biologische schild van de reactor , van
   apparatuur voor het verwisselen van spl i jtstofstaven en de koepel van
   het drukvat van de reactor .
- Niet-radioactieve proeven met de afstand-bediende ontmantel ings ¬
   machine .
- Ontsmetting en ontmanteling van drie warmtewisselaars .
- Ontmanteling van de “ hot box " van de reactor met afstandsbediening .
- Ontmanteling van het neutronenschi ld ( het bovenste axiale schild ) van
   de reactor met afstandsbediening .
- Ontmanteling van grafiet uit de reactorkern met afstandsbediening .
- Van op afstand verpakken van middelactief afval .
- Een smelteenheid voor plaatsing in de turbine hal .
                                       22
 ---pagebreak--- 2 . Gundreroroingen-A Kokend-water reactor
A.    Bijzondere bijdrage tot het programma
De Gundremmingen-A installatie behoort tot de 1 icht-water reactoren »
die het grootste deel uitmaken van de kerncentrales van meer recente
datum in de Gemeenschap . Het zou de eerste kerncentrale ter wereld
zijn , met een capaciteit van verschi 1 lende honderden MW , die volledig
verwijderd wordt . Bij de uitvoering van dit project wordt bijzondere
aandacht besteed aan de beperking van de te ontstane afvalstoffen .
B.   Stand van het project
Het Gundremmingen-A ontmantel ingspro ject werd gestart met de
ontsmetting en de afbraak van de opslagruimte voor radioactief afval
en met de ontmanteling van de uitrusting van het turbinegebouw . In de
volgende periode van vijf jaar ( 1989-93 ) zal uitrusting met een hoger
radioactief niveau uit het turbinegebouw verwijderd worden .
Ontmanteling van neutronen-geacti veerde uitrusting , bijv . het
reactorvat ,   is gepland voor 1994 / 95 .
Verschillende activiteiten van de vorige ( 1979-83 ) en de lopende
 ( 1984-88 ) onderzoekprogramma 1 s zijn uitgevoerd in het kader van het
Gundremmingen-A project . Deze hebben in het bijzonder betrekking op de
volgende onderwerpen :
- verdeling van activer ingsprodukten in het biologische schild ,
- ontwikkeling en toepassing van ontsmettingstechnieken op grote
    schaal ;
- toepassing van segmenter ingstechnieken op grote schaal ,
- het smelten van staal als techniek voor het conditioneren van radio ¬
    actief afval .
C. Mogelijke projecten voor deelname door de Gemeenschap ( contracten
     voor gezamenlijke rekening )
- Beoordeling van ontsmettingstechnieken voor systemen en vergelijking
    met ander beschermingsmethoden tegen radioactieve straling .
- Het segmenteren van besmette componenten met een hoog - radioact- ief
    niveau bijv . secundaire stoomgenerators .
- Thermische en mechanische technieken voor het onder water
    segmenteren van geactiveerde componenten , d.w.z . de inwendige delen
    van het reactor drukvat .
- Ontwikkeling van een ontmantel ingsmanipulator voor het segmenteren
    van het reactor drukvat en de inwendige componenten hiervan .
- Geoptimaliseerd systeem voor het hergebruik van schrootmater iaal en
    voor de vermindering van de omvang van radioactieve overschotten .
3 . BR-3 Drukwater-reactor
A. Bijzondere bijdrage tot het programma
Drukwater reactoren zijn het meest gebruikte reactortype in de
Gemeenschap . De BR-3 was de eerste centrale van dit type die
functioneerde in West-Europa . Het BR-3 project behelst de ontmanteling
van hoog - radioactieve staal componenten van grote omvang .
                                        23
 ---pagebreak--- B.   Stand van het project
De BR-3 installatie is pas onlangs definitief stilgelegd . Na
voorbereidende werkzaamheden is de ontsmetting van het primair circuit
gepland voor 1990 en de ontmanteling van de inwendige delen voor de
periode 1991-93 . Tot dusver zijn er nog geen verdere
ontmantel ingsactivi te i ten gepland voor de jaren na 1993 .
C.   Mogel ijke projecten voor deelname door de Gemeenschap    ( contracten
     voor gezamenlijke rekening )
- Chemische ontsmetting van het primair circuit .
- Het onder water segmenteren van de inwendige delen van de reactor met
   a f standsbed i en i ng .
4.   AT-1 Splijtstof opwerkingsfabr iek
A.   Bijzondere bijdrage tot het programma
Installaties aan het einde van de spl i jtstofcyclus stellen bijzondere
problemen vanwege de aanwezigheid van alfa-stralers . Een belangrijke
opdracht is het bewijs te leveren dat grote hoeveelheden ontsmet
materiaal of grote delen van terreinen voldoen aan de lage
vr i jstel 1 ingsl imieten voor alfa-stralers . Ontmanteling van gemengd -
oxide < UO=- PuO= ) spl ijtstof instal laties werd reeds gedemonstreerd in
het kader van het lopend ( 1984-88 ) onderzoeksprogramma .
Opwerk ingsfabr ieken , die mengsels bevatten van alfa , bèta en gamma
stralers , vereisen bovendien dat de ontmantel ingswerkzaamheden van op
afstand bediend worden .
B.   Stand van het project
Het AT-1 ontmantel ingspr o j eet is reeds in de fase van uitvoering . De
tot nu toe uitgevoerde activiteiten hebben voornamelijk betrekking op
het ontmantelen van componenten die enkel door alfa-stralers besmet
zijn , en de ontwikkeling van een computer - gesteunde telemanipulator
die van 1990 tot 1993 gebruikt moet worden voor de ontmanteling van de
andere componenten . Het AT-1 project zou voltooid zijn tegen het einde
van 1993 .
C. Mogelijke onderwerpen voor deelname van de Gemeenschap ( contracten
     voor gezamenlijke rekening )
- Beheer van al fa - beta - gamma afval , met name :
   . een telsysteem voor het sorteren van afvalstoffen en segmenten ,
   . een systeem voor het vervoer van afval zonder de opsluiting te
      beschadigen ,
   . een prototype installatie voor de onstmetting van
      al fa-af val stoffen ,
   . een installatie voor het tellen van alfa en beta-gamma straling in
      afval pakketten .
- Afstand-bediende ontmanteling van hoog-radioactieve cellen , met
   name :
   .   ontwikkeling van een elektronische manipulator ,
   . aanpassing en optimal iser ing van werkprocedures voor verschi 1 lende
      af standsbed lende systemen en sni j instrumenten ,
   . automatiser ing van wer kzaamheden .
                                         24
 ---pagebreak---                                      BIJLAGE 4
       ADVIES VAN HET RAADGEVEND COMITÉ INZAKE BEHEER EN COÖRDINATIE
             " KERNSPLIJTING3ENERGIE - SPLIJTSTOFCYCLUS / BEHANDEL ING EN
                        OPSLAG VAN RADIOACTIEVE AFVALSTOFFEN "
Het Raadgevend Comité inzake Beheer en Coördinatie " Kernspl i jtings -
energie - Spl i jtstofcyclus / behandel ing en opslag van radioactieve
afvalstoffen " ( CGC 6 ) heeft in zijn vergadering van 12 april 1988 een
voorstel voor een onderzoekprogramma ( 1989-1993 ) betreffende de
ontmanteling van nucleaire installaties onderzocht ( document CGC
6 / 88-7 ) .
Het voorgestelde programma bestaat uit drie afdelingen met dezelfde
onderwerpen als in het lopende programma , d.w.z .: Afdeling A ,
Onderzoek - en ontwikkel ingsprojecten ; Afdeling B , Richtsnoeren ;
Afdeling Cs Beproeven van nieuwe technieken onder reele
omstandigheden . Afdeling C is sterk uitgebreid om de Gemeenschap in
staat te stellen in belangr ijker mate deel te nemen aan geselecteerde
proefprojecten op het gebied van ontmanteling die in verschi 1 lende
Lid-Staten uitgevoerd worden .
Voor het voorgestelde programma zal een bedrag van 31,5 miljoen Ecu en
vijf man personeel uitgetrokken moeten worden . Het programma zal
worden uitgevoerd door middel van contracten voor gezamenlijke rekening
met bevoegde overheidsinstanties of particuliere bedrijven in de
Lid-Staten .
Het Comité is van mening dat de drie Afdelingen van het programma een
geschikte basis voor een afgewogen activiteit vormen , welke
laboratoriumonderzoek , het uitstippelen van richtsnoeren en
proef-pro jecten behelst . Het Comité stelt de toegenomen inspanning
inzake het beproeven van nieuwe technieken onder reele omstandigheden
op prijs en beveelt een flexibele benadering aan bij de uitvoering van
Afdeling C. In dit verband stelt het Comité met voldoening de
mogelijkheid van alternatieve tests vast . Het Comité is het met de
Commissie eens dat aan het begin van elk contract gecontroleerd moet
worden of de verlening van de vergunningen en de compenserende
nationale verstrekking van kredieten redelijk verzekerd zijn .
Als conclusie steunt het Comité unaniem het door de Commissiediensten
voorgestelde programma , zowel wat betreft de technische inhoud ervan
als het bedrag van de vastgestelde kredieten .
Br ussel , 12 april 1988                          J. LEFEVRE
                                                  Voorzitter van het Comité
 ---pagebreak---                                   BIJLAGE 5
              ADVIES VAN HET WETENSCHAPPELIJK EN TECHNISCH COMITÉ
Het Wetenschappel i jk en Technisch Comité heeft ln zijn vergadering van
19 Juli 1988 een voorstel voor een derde vijfjaren onderzoekprogramma
voor gezamenlijke rekening ( 1989-1993 ) betreffende de ontmanteling van
nucleaire installaties onderzocht ( document DEC-88 / 3 ) , dat door de
Commissie is opgesteld ter opvolging van het lopende onderzoekprogramma
 ( 1984-1988 ). Het voorgestelde programma vereist een bijdrage van de
Gemeenschap van 31,5 miljoen Ecu . Na het programma onderzocht te hebben
geeft het Wetenschappelijk en Technisch Comité het volgende advies .
Het Comité is van mening dat het voor de Gemeenschap van belang is de
ontwikkeling van technieken voor het ontmantelen van de verschillende
typen complete kerncentrales en andere spl i jtstof instal laties in de
EG voort te zetten . De nadruk moet sterk gelegd worden op het
optimal iseren van de ontsmettings - en ontmantel ingstechni eken om de
hoeveelheid radioactief afval die uiteindelijk opgeruimd moet worden ,
de vorming van secundair afval en de stral ingsblootstel 1 ing voor
werknemers die betrokken zijn bij ontmantel ingswerkzaamheden zo klein
mogelijk te houden . Verder adviseert het Comité een evaluatie van de
economische aspecten van de verschillende ontmantel ingstechni eken in
het programma op te nemen .
De nadruk die in Afdeling C van het nieuwe programma gelegd wordt op de
gerichte inspanning met betrekking tot vier representatieve en
aanvullende proefprojecten wordt door het Comité goedgekeurd . Het
Comité benadrukt het belang van toegang tot deze projecten voor binnen
de EG gevestigde geinteresseerde organisaties en industrieën .
Om tevens het begrip van de bevolking voor ontmanteling te vergroten
moet de Commissie voor een zo ruim mogelijk verspreiding zorgen van de
resultaten van zowel haar eigen programma als , voor zover zij dit kan
doen , van andere programma 's die door de Lid-Staten uitgevoerd worden .
Het Comité is van mening dat het voorgestelde programma geschikt is
voor het doel dat erin gesteld wordt en steunt het voorstel derhalve
krachtig . Nochtans meent het dat de toegekende middelen zinvol
verhoogd zouden kunnen worden .
                                      26
 ---pagebreak---                                      BIJLAGE 6
                              FINANCIEEL MEMORANDUM
1.   Beg rotingspost
- Codenummer : 7316 ( 1988 )? 7352 ( 1989 )
- Post : Qntmantel ing van nucléaire instal laties
2.   Juridische grondslag
Artikel 7 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap
voor Atoomenergie .
3.   Omschrijving en doelstelling van de actie
Deze actie heeft betrekking op een vijfjarig onderzoekprogramma voor
gezamenlijke rekening ter voortzetting van het bij Besluit
84 / 60 / Euratom van de Raad van 31 januari 1984 goedgekeurde programma
( PB nr . L 36 , 8.2.1984 , blz . 23 ), dat in 1988 afloopt . Het onderhavige
programma maakt deel uit van het " Kaderprogramma van communautaire
werkzaamheden op het gebied van onderzoek en technologische
ontwikkeling ( 1987 tot en met 1991 )" dat onderwerp is van Besluit
87 / 516 / Euratom , EEG van de Raad van 28 september 1987 ( PB nr . L 302 ,
24.10.1987 , blz . 1 ).
Het programma omvat de volgende onderwerpen :
- onderzoek - en ontwikkel ingspro jecten met betrekking tot
   gespecialiseerde technieken en fundamentele gegevens ?
- de omschrijving van r ichtsnoeren ?
- het beproeven van nieuwe technieken onder reele omstandigheden in
   het kader van ontmantel ingswerkzaamheden op grote schaal .
Het programma heeft ten doel de wetenschappel i jke en technische basis
te versterken die nodig is voor het verhogen van de veiligheids - en
bescherm ingsaspecten van de ontmanteling van nucleaire installaties .
De actie heeft in het bijzonder betrekking op :
- overheidsinstel 1 ingen die verantwoordel i jk zijn voor de veiligheid
   op het gebied van de kernenergie en de bescherming tegen straling ?
- vergunninghouders van kerninstal laties ?
- overheidsinstel 1 ingen en particuliere bedrijven die bevoegd zijn op
   het gebied van het nucleaire onderzoek en die potentiële
   contractanten zijn .
4 . Motivering van de actie
Deze actie is noodzakelijk voor de verwezen 1 i jking van de onder punt 3
hierboven aangegeven doelstelling . Daar ontmanteling nog maar begint
een belangrijke industriële activiteit te worden , is de
Programmaper iode gunstig voor het vormgeven van de procedures voor
ontmanteling .
Actie op communautair niveau zal arbeidsbesparend werken door
uitwisseling van gegevens .
                                         27
 ---pagebreak---  De behoeft-e aan een communautaire actie op dit gebied werd
 meermalen erkend door de Raad , met name in de twee besluiten die onder
 punt 3 hierboven zijn genoemd .
 5 . Financiële gevolgen van de actie ten aanzien van de uitgaven
5.1 . Totale kosten over de duur van de actie : ongeveer 60 miljoen
                                                                Ecu .
5.2 . Onderverdel ing s
         - Begroting van de Gemeenschap : ongeveer 53 7.
         - Nationale begrotingen )
         - Contractanten              ) ongeveer 47 7.
5.3 .   Tijdschema kredieten
                    Vastleggingskredieten ( in miljoenen Ecu )
                   1989   ί 1990    ! 1991    !   1992   ! 1993    ! 1994  1989-1993 !
 !  Personeel      0,397 ! 0,453 ! 0,478 !       0 , 498 ! 0,519 !    -      2,345   !
 i  Beheer         0,138 ! 0,139 ! 0 , 140 !     0 , 141 ! 0,142 !    -      0,700    !
 !  Contracten     7,465 ! 11,908 !   5,282 !    3,761 !   0,039 !    -     28.455   !
 !  Totaal         8,000 ! 12.500 !   5,900 !    4.400 !   0.700 !    -     31.500   !
                      Betal ings kredieten ( in miljoenen Ecu )
 2               ! 1939   ! 1990    ! 1991    !   1992   ! 1993    ! 1994  1989-1993 !
 !  Personeel    ! 0,397 !  0,453 ! 0,478 ! 0,498 ! 0,519 !           -
                                                                             2 , 345 !
!   Beheer       ! 0,138 !  0 , 139 ! 0 , 140 ! 0 , 141 ! 0 , 142 !   -
                                                                             0,700   !
 !  Contracten   ! 1,465 !  4,903 !   6,882 !    6.661 !   5,339 !   3,200  28.455   !
!   Totaal       ! 2,000 !  5,500 !   7,500 !    7,300 !   6,000 !   3,200  31,500
5.4 .   Berekeningsmethode
5.4 . 1 .  Personeelsuitgaven
De kredieten werden geraamd op grond van de volgende
personeelsbezetting :
- 3 ambtenaren A ( reeds toegewezen aan het programma voor 1984-1988
    betreffende de ontmanteling van nucleaire installaties );
- 1 ambtenaar B ( vanaf medio 1989 ) ;
- 1 ambtenaar C     ( vanaf 1.1.1990 ).
De berekeningen zijn gebaseerd op de gegevens die in aanmerking zijn
genomen voor de ontwerp-begroting 1989 ( i.e .                : A : 93 000 Ecu ;
B : 58 000 Ecu ; C ; 37 000 Ecu ) en OP een jaarlijkse verhoging van 4 7.
om rekening te houden met de trend van het algemene prijsniveau in de
Gemeenschap .
De kredieten voor het personeel dekken tevens de uitgaven voor
dienstreizen en hulppersoneel .
                                                28
 ---pagebreak--- 5.4.2 .   Beheerkostsn
De uitgaven voor beheer dienen ter dekking van ;
- de organisatie van werkgroepvergader ingen ;
- het gebruik van gegsvensverwark ing ®n teleeommunicat iadiensten ?
- ondersteunende coördinatiewerkzaamheden ?
- evaluatie van het programma .
De berekeningen zijn gebaseerd op da gemiddelde behoeften en op de
ervaring die in het kader van het 1984-1988 programma is opgedaan .
5.4.3 .  Uitgaven voor de contracten
De kredieten dienen ter dekking van de financiële bijdrage van de
Gemeenschap ( doorgaans 50 /' .) in de uitgaven van de contractanten voor
het verrichten van het onderzoek - en ontwikkel ingswerk in het kader van
het programma .
6.  Financier ing van de uitgaven
De kredieten welke nodig zijn voor de financiële deelneming van de
Gemeenschap in deze actie zullen worden uitgetrokken op de toekomstige
begrotingen van de Gemeenschap .
7.  Toe te passen controlesysteem
Administratieve controle door het Di rectoraat-generaal Financiële
Controle en de afdeling Contracten van het Di rectoraat-generaal voor
Wetenschappen , onderzoek en ontwikkeling voor wat de uitvoering van de
begroting en de regelmatigheid van de uitgaven betreft .
Wetenschappel i jke controle door het bevoegde Raadgevend Comité inzake
Beheer en Coördinatie ( CGC ) en door de verantwoordel i jke ambtenaren
van het Di rectoraat-generaal voor Wetenschappen , onderzoek en
ontwikkeling .
Evaluatie volgens het " Communautair actieprogramma voor een evaluatie
van communautaire onderzoek - en ontwikkel ingsacti viteiten 1987-1991 "
( COM ( 86 ) 660 def . ) .
                                       29
 ---pagebreak---                                      BIJLAGE 7
       VQQ8SIEl_yQQB - ESN.. 8CH1KKIN9 VAN DE RAAP HOUDEN DE VASTST ELLING
       VAN EEN PROGRAMMA VOOR ONDERZOEK EN TECHNOLOGISCHE ONTWIKKELIN G
       V OOR DE EUROPESE G EMEENSCH AP VOOR ATOOMENERGIE OP HET GEBIED VAN
             DE ONTMANTELING VAN NUCLEAIRE INSTALLATIES ( 1989-1993 )
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN ,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor
Atoomenergie , inzonderheid op artikel 7 ,
Gezien het voorstel van de Commissie ingediend na raadpleging van het
Wetenschappel i jk en Technisch Comité , ( 1 )
Gezien het advies van het Europese Parlement ,      (2)
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité ,      (3)
Overwegende dat bepaalde delen van nucleaire installaties
onvermi jdel i jk radioactief worden tijdens bedrijf en het daarom van
essentieel belang is doeltreffende oplossingen te vinden , waarmede de
veiligheid en de bescherming van zowel de bevolking als van het milieu
tegen de potentiële gevaren die de ontmanteling van deze installaties
meebrengt , kan worden gewaarborgd ;
Overwegende dat het onderzoekprogramma betreffende de ontmanteling van
nucleaire installaties , dat werd vastgesteld bij Besluit 84 / 60 / Euratom
( 4 ) , positieve resultaten heeft opgeleverd en bemoedigende
voor ui tzichten biedt ;
Overwegende dat de wetenschappelijke en technische basis die
noodzakelijk is voor het verbeteren van de veiligheids - en
bescherm ingsaspecten van ontmanteling verder versterkt moet worden ,      met
name door de demonstratie van relevante technieken ;
Overwegende dat de Raad , door vaststelling van het kaderprogramma van
communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek en
technologische ontwikkeling ( 1987-1991 ) ( 5 ), de noodzaak voor verdere
actie op het gebied van de ontmanteling van nucleaire installaties
er kent ,
HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD :
                                     Artikel 1
Voor de duur van vijf jaar te rekenen vanaf 1 januari 1989 wordt het in
de Bijlage omschreven programma voor onderzoek en technologische
ontwikkeling voor de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie op het
gebied van de ontmanteling van nucleaire installaties vastgesteld .
(1)    PB Nr C
(2)    PB Nr C . . .
(3)    PB Nr C . . .
( 4 ) PB Nr L 36 , 3.2.1984 , blz . 23 .
( 5 ) PB Nr L 302 , 24.10.1987 , blz . 1 .
                                         30
 ---pagebreak---                                      Artikel 2
Het voor de uitvoering van het programma noodzakelijk geachte bedrag
is 31 miljoen Ecu , met inbegrip van de kosten van een
personeelssterkte van vijf personen .
                                     Artikel 3
De Commissie is verantwoordel i jk voor de uitvoering van het programma .
Zij wordt bijgestaan door het overeenkomstig besluit 84 / 338 / Euratom ,
EGKS , EEG ( 1 ) opgericht Raadgevend Comité inzake Beheer en Coördinatie
CBC6 " Kernspl i jtingsenergie - Spl i jtstofcyclus / Behandeling en opslag
van radioactieve afvalstoffen ".
De door de Commissie aangegane contracten regelen de rechten en
plichten van elke partij , met name met betrekking tot de wijzen van
verspreiding , bescherming en gebruik van de onderzoekresultaten .
                                     Artikel  4
In de loop van het derde jaar van het programma zal de Commissie het
programma aan een onderzoek onderwerpen en een rapport indienen bij de
Raad en het Europese Parlement inzake de resultaten van dit onderzoek ;
indien nodig zal zij eveneens een voorstel indienen tot wijziging of
verlenging van het programma .
De Commissie zal een evaluatie van de behaalde resultaten verrichten
en hierover een rapport indienen bij de Raad en het Europese Parlement .
De bovengenoemde rapporten worden opgesteld in het licht van de
doelstellingen en criteria die beschreven worden in de Bijlage van deze
Beschikking en overeenkomstig de bepalingen van Artikel 2(2 ) van het
kaderprogramma .
                                     Artikel 5
De Commissie wordt overeenkomstig Artikel 101      ( 2 ) van het Euratom
Verdrag gemachtigd te onderhandelen over overeenkomsten of contracten
met een derde land , een internationale organisatie of met een
onderdaan van een derde land om hen geheel of gedeeltelijk bij dit
programma te betrekken .
                                     Artikel 6
Deze Beschikking is gericht tot de Lid-Staten .
Gedaan te
                                                      Voor de Raad
                                                      De Voorzitter
 ( 1 ) PB Nr L 177 , 4.7.1984 , blz . 25 .
                                           31
 ---pagebreak---                                         EXJLftSE
               ( bij het voorstel voor een beschikking van de Raad )
            PROGRAMMA VOOR ONDERZOEK EN TECHNOLOGISCHE ONTWIKKELING
         OP HET GEBIED VAN DE ONTMANTELING VAN NUCLEAIRE INSTALLATIES
Het doel van het programma is da gemeenschappel i jke ontwikkeling van
een systeem voor het beheer van buiten bedrijf gestelde nucleaire
installaties en van de radioactieve afvalstoffen die vrijkomen bij de
ontmantel ing , en dat in de verschi 1 lende etappes aan de bevolking en
het milieu de best mogelijke bescherming zal bieden . Het programma zal
de demonstratie van relevante technologieën behelzen .
Het programma is gericht op de bevordering van :
A.  Onderzoek - en ontwi kkei ingsacti vitei ten betreffende de volgende
    onderwerpen :
Project nr .      1. : Ongeschonden behoud van gebouwen en systemen op lange
                       termijn ;
Project nr. 2 .        Ontsmett i ng voor ontmante 1 i ngsdoe lei nden ;
Project nr. 3 .        Ontmantel ingstechnieken ;
Project nr. 4 .        Behandeling van specifieke afval mater ialen : staal ,
                       beton en grafiet
Project nr . 5 .     : Beschrijving en aanpassing van semi - autonome
                       manipulatorsystemen met afstandsbediening ;
Project nr . 6 .     : Raming van de hoeveelheden radioactieve afvalstoffen
                       die vrijkomen bij de ontmanteling van kerninstal laties
                       in de Gemeenschap .
B.  Het uitstippelen van richtsnoeren voor :
- het ontwerpen en exploiteren van nucleaire installaties met het oog
   op vereenvoudiging van de latere ontmantel ing ;
- de ontmantel ingswerkzaamheden , met de bedoeling de professionele
   stral ingsblootstel 1 ing zo laag als redelijk mogelijk is te maken ;
- de technische onderdelen van een communautair beleid op dit gebied .
C. Het beproeven van nieuwe technieken onder reele omstandigheden in
    het kader van ontmantel ingswerkzaamheden op grote schaal die in de
    Lid-Staten worden ondernomen . De tests zullen voornamelijk gericht
    zijn op enkele geselecteerde proef-ontmantel ingspro jecten , maar
    aanvullende tests die in andere nucleaire installaties uitgevoerd
    worden zijn erbij inbegrepen .
    De detachering van onderzoekpersoneel uit andere Lid-Staten bij de
    proef-ontmantel ingspro jecten zal aangemoedigd worden .
De tenui tvoer legging van het programma geschiedt hoofdzakelijk door
middel van onderzoek - en ontwikkel ingscontracten voor gezamenlijke
rekening , maar tevens door middel van gezamenlijke acties , studies en
gecoördineerde acti vitei ten .
Daarnaast worden de detachering van wetenschappel i jk personeel uit
andere Lid-Staten bij de proefprojecten , alsmede de opleidings - en
mobi 1 i te itstoe lagen bevorderd .
De deelname van de Gemeenschap in de onderzoekcontracten voor
gezamenlijke rekening beloopt niet meer dan 50 V. van de totale kosten .
                                           32
 ---pagebreak--- Het programma moet beoordeeld worden door onafhankel i jke deskundigen
in overeenstemming met het actieprogramma van de Gemeenschap voor een
evaluatie van communautaire onderzoek - en ontwikkel ingsacti vi teiten
( 1 ). Bij de evaluatie moeten de volgende criteria in acht worden
genomen    :
- de mate waarin onderzoekvoorstel len geselecteerd werden volgens
     relevante criteria ?
- de mate waarin de gesteunde werkzaamheden hebben geresulteerd in de
    wezenlijke ontwikkeling van kennis , technieken en uitrusting ?
- de potentiële relevantie van de resultaten voor industriële
    ontmantel ingswerkzaamheden ?
- de potentiële relevantie van de resultaten voor veiligheids - en
    beschermingsaspecten van ontmanteling en met name voor de
    blootstelling aan straling van de werknemers die bij de
    ontmantel ingswerkzaamheden zijn betrokken ?
- de mate waarin de uitwisseling van gegevens en samenwerking over de
     intra-communautaire grenzen zijn bevorderd
 ( 1 ) COM ( 86 ) 660 def .
                                      33


Belangrijke juridische mededeling

|

52009PC0244

Voorstel voor een beschikking van de Raad betreffende de niet-opneming van triazoxide in bijlage I bij richtlijn 91/414/EEG van de Raad en de intrekking van de toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die deze stof bevatten  /* COM/2009/0244 def. */

	[pic] | COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN |Brussel, 25.5.2009COM(2009) 244 definitiefVoorstel voor eenBESCHIKKING VAN DE RAADbetreffende de niet-opneming van triazoxide in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG van de Raad en de intrekking van de toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die deze stof bevattenTOELICHTINGHet aangehechte ontwerpvoorstel voor een beschikking van de Raad betreft de niet-opneming van triazoxide als werkzame stof in de positieve lijst (bijlage I) van Richtlijn 91/414/EEG van de Raad en de intrekking van de toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die deze stof bevatten. Het voorstel voor de niet-opneming is gebaseerd op een aantal tijdens de evaluatie van deze werkzame stof geconstateerde problemen.Met Richtlijn 91/414/EEG is een geharmoniseerd kader tot stand gebracht voor de toelating en het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen. Voor gewasbeschermingsmiddelen bedoelde werkzame stoffen worden op communautair niveau geëvalueerd en toegelaten en vervolgens in bijlage I bij die richtlijn opgenomen. De afzonderlijke gewasbeschermingsmiddelen die werkzame stoffen bevatten, worden volgens geharmoniseerde voorschriften door de lidstaten geëvalueerd en toegelaten.De door het bedrijfsleven ingediende gegevens zijn eerst geëvalueerd door een als rapporteur optredende lidstaat, in dit geval het Verenigd Koninkrijk, die een ontwerpbeoordelingsverslag heeft ingediend. De Europese Autoriteit voor voedselveiligheid heeft een intercollegiale toetsing van de eerste evaluatie georganiseerd en heeft op 26 september 2009 bij de Commissie een conclusie van de risico-evaluatie voor triazoxide ingediend.Tijdens de evaluatie van deze werkzame stof is een aantal problemen geconstateerd. Het was met name niet mogelijk om een betrouwbare evaluatie van de risico's voor de consumenten uit te voeren, aangezien gegevens ontbreken voor de bepaling van de aard van de residuen in plantenproducten en de mogelijke overdracht van residuen in dierlijke producten. Bovendien is uit de beschikbare gegevens niet gebleken dat de risico's op de lange termijn voor zoogdieren, vogels, vissen en regenwormen aanvaardbaar zijn.De ontwerpbeschikking tot niet-opneming is op 26 februari 2009 aan het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid voorgelegd en-  17 lidstaten hebben voor het ontwerp gestemd (186 stemmen)-  8 lidstaten hebben tegen het ontwerp gestemd (137 stemmen)-  2 lidstaten hebben zich onthouden (22 stemmen).Het comité heeft geen advies uitgebracht. Daarom moet de Commissie krachtens artikel 19 van Richtlijn 91/414/EEG en overeenkomstig artikel 5 van Besluit 1999/468/EG van de Raad nu een voorstel betreffende de te nemen maatregelen indienen bij de Raad, die drie maanden de tijd heeft om daarover met gekwalificeerde meerderheid een besluit te nemen.Het recht van controle van het Europees Parlement (artikel 8 van Besluit 1999/468/EG) is op deze ontwerpbeschikking niet van toepassing.Voorstel voor eenBESCHIKKING VAN DE RAADbetreffende de niet-opneming van triazoxide in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG van de Raad en de intrekking van de toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die deze stof bevatten(Voor de EER relevante tekst)DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,Gelet op Richtlijn 91/414/EEG van de Raad van 15 juli 1991 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen[1], en met name op artikel 8, lid 2, vierde alinea,Overwegende hetgeen volgt:1.  Artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG bepaalt dat een lidstaat gedurende een periode van twaalf jaar na de kennisgeving van die richtlijn mag toestaan dat gewasbeschermingsmiddelen die niet in bijlage I bij die richtlijn opgenomen werkzame stoffen bevatten en die twee jaar na de datum van kennisgeving van de richtlijn reeds op de markt zijn, op zijn grondgebied op de markt worden gebracht terwijl deze stoffen in het kader van een werkprogramma geleidelijk worden onderzocht.2.  Bij de Verordeningen (EG) nr. 451/2000[2] en (EG) nr. 1490/2002[3] van de Commissie zijn de bepalingen voor de uitvoering van de derde fase van het werkprogramma als bedoeld in artikel 8, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG vastgesteld en is een lijst opgesteld van werkzame stoffen die moeten worden onderzocht met het oog op hun opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG. Triazoxide is in die lijst opgenomen.3.  Voor triazoxide zijn de uitwerking op de menselijke gezondheid en het milieueffect overeenkomstig de Verordeningen (EG) nr. 451/2000 en (EG) nr. 1490/2002 beoordeeld voor een aantal door de kennisgever voorgestelde toepassingen. Bovendien worden in die verordeningen de als rapporteur optredende lidstaten aangewezen die overeenkomstig artikel 10, lid 1, van Verordening (EG) nr. 1490/2002 de desbetreffende beoordelingsverslagen met aanbevelingen bij de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) moeten indienen. Voor triazoxide was het Verenigd Koninkrijk de als rapporteur optredende lidstaat en werd alle relevante informatie ingediend op 25 juni 2007.4.  Het evaluatieverslag is door de lidstaten en de EFSA (in haar werkgroep Evaluatie) intercollegiaal getoetst en op 30 september 2008 bij de Commissie ingediend in de vorm van de conclusie van de EFSA betreffende de intercollegiale toetsing van de risico-evaluatie van de werkzame stof triazoxide als bestrijdingsmiddel[4]. Dit verslag is door de lidstaten en de Commissie in het kader van het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid onderzocht en op 26 februari 2009 afgerond in de vorm van het evaluatieverslag van de Commissie voor triazoxide.5.  Tijdens de evaluatie van deze werkzame stof is een aantal problemen vastgesteld. Het was met name niet mogelijk om een betrouwbare evaluatie van de risico's voor de consumenten uit te voeren, aangezien gegevens ontbreken voor de bepaling van de aard van de residuen in plantenproducten en de mogelijke overdracht van residuen in dierlijke producten. Bovendien is uit de beschikbare gegevens niet gebleken dat de risico's op de lange termijn voor zoogdieren, vogels, vissen en regenwormen aanvaardbaar zijn. Bijgevolg kon op basis van de beschikbare informatie niet worden geconcludeerd dat triazoxide voldeed aan de criteria voor opneming in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG.6.  De Commissie heeft de kennisgever verzocht haar zijn opmerkingen over de resultaten van de intercollegiale toetsing te doen toekomen en aan te geven of hij al dan niet van plan was om de stof verder te ondersteunen. De kennisgever heeft zijn opmerkingen ingediend en deze zijn zorgvuldig onderzocht. Ondanks de door de kennisgever aangevoerde argumenten blijven de hierboven vermelde problemen echter bestaan en de evaluaties op basis van de verstrekte en tijdens de vergaderingen van deskundigen van de EFSA beoordeelde gegevens hebben niet aangetoond dat mag worden verwacht dat gewasbeschermingsmiddelen die triazoxide bevatten, onder de voorgestelde gebruiksvoorwaarden in het algemeen aan de eisen van artikel 5, lid 1, onder a) en b), van Richtlijn 91/414/EEG voldoen.7.  Triazoxide mag daarom niet in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG worden opgenomen.8.  De nodige maatregelen moeten worden genomen om erop toe te zien dat de verleende toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die triazoxide bevatten, binnen een bepaalde termijn worden ingetrokken en niet worden verlengd, en dat voor dergelijke producten geen nieuwe toelatingen worden verleend.9.  De eventuele door de lidstaten toegestane termijnen voor de verwijdering, de opslag, het op de markt brengen en het gebruik van bestaande voorraden gewasbeschermingsmiddelen die triazoxide bevatten, moeten worden beperkt tot twaalf maanden om het mogelijk te maken dat de bestaande voorraden nog gedurende ten hoogste één extra groeiseizoen worden gebruikt, zodat gewasbeschermingsmiddelen die triazoxide bevatten nog gedurende 18 maanden na de vaststelling van deze beschikking beschikbaar blijven voor de landbouwers.10.  Deze beschikking laat de indiening van een aanvraag voor triazoxide overeenkomstig artikel 6, lid 2, van Richtlijn 91/414/EEG, waarvan de uitvoeringsbepalingen zijn vastgesteld in Verordening (EG) nr. 33/2008 van de Commissie[5], met het oog op de eventuele opneming van deze stof in bijlage I bij die richtlijn onverlet.11.  Het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid heeft binnen de door zijn voorzitter vastgestelde termijn geen advies uitgebracht,HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD:Artikel 1Triazoxide wordt niet als werkzame stof in bijlage I bij Richtlijn 91/414/EEG opgenomen.Artikel 2De lidstaten zorgen ervoor dat:a) toelatingen voor gewasbeschermingsmiddelen die triazoxide bevatten, uiterlijk op [ ZES MAANDEN NA VASTSTELLING VAN DEZE BESCHIKKING ] worden ingetrokken;b) met ingang van de datum van bekendmaking van deze beschikking geen toelatingen voor triazoxide bevattende gewasbeschermingsmiddelen meer worden verleend of verlengd.Artikel 3Eventuele door de lidstaten overeenkomstig artikel 4, lid 6, van Richtlijn 91/414/EEG toegestane termijnen moeten zo snel mogelijk aflopen en in elk geval op [ 18 MAANDEN NA VASTSTELLING VAN DEZE BESCHIKKING ].Artikel 4Deze beschikking is gericht tot de lidstaten.Gedaan te Brussel,Voor de RaadDe Voorzitter [1] PB L 230 van 19.8.1991, blz. 1.[2] PB L 55 van 29.2.2000, blz. 25.[3] PB L 224 van 21.8.2002, blz. 23.[4] EFSA Scientific Report (2008) 193. Conclusion regarding the peer review of the pesticide risk assessment of the active substance triazoxide, afgerond op 26 september 2008.[5] PB L 15 van 18.1.2008, blz. 5.