title: Voorstel voor een BESCHIKKING VAN DE RAAD waarbij een aantal Lid-Staten overeenkomstig de procedure van artikel 8, lid 4, van Richtlijn 92/81/EEG worden gemachtigd op bepaalde, voor specifieke doeleinden gebruikte minerale oliën accijnsverlagingen of - vrijstellingen toe te passen of te blijven toepassen

text:
               COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
                                                 Brussel, 13.06.1995
                                                 COM(95)260 def.
                                Voorstel voor een
                       BESCHIKKING VAN DE RAAD
 waarbij een aantal Lid-Staten overeenkomstig de procedure van artikel 8, lid 4, van
  Richtlijn 92/81 /EEG worden gemachtigd op bepaalde, voor specifieke doeleinden
gebruikte minerale oliën accijnsverlagingen of-vrijstellingen toe te passen ofte blijven
                                       toepassen
                         (door de Commissie ingediend)
 ---pagebreak---  ---pagebreak---                                         TOELICHTING
Op grond van artikel 8, lid 4, van Richtlijn 92/8 l/EEG van de Raad betreffende de harmonisatie
van de structuur van de accijns op minerale oliën , kan de Raad op voorstel van de Commissie met
eenparigheid van stemmen besluiten dat een Lid-Staat uit specifieke beleidsoverwegingen
accijnsvrijstellingen of-verlagingen mag invoeren.
De Italiaanse autoriteiten hebben de Commissie meegedeeld een verlaging van de accijnstarieven te
willen blijven toepassen voor benzine die wordt verbruikt op het grondgebied van "Friuli- Venezia
Giuüa". De verlagingen zullen moeten worden gedifferentieerd per geografische zone (in totaal vier
zones) naargelang van de afstand tot de staatsgrenzen.
Overeenkomstig het bepaalde in de richtlijn zijn de Lid-Staten van dit verzoek in kennis gesteld. Op
grond van het onderhavige voorstel kan de Raad beslissen of dit verzoek dient te worden
ingewilligd.
In de richtlijn wordt bepaald dat do Commissie deze vrijstellingen en verlagingen periodiek aan een
onderzoek onderwerpt. Indien de Commissie van oordeel is dat zij niet langer aanvaardbaar zijn
omdat zij de mededinging of de werking van de interne markt verstoren of uit een oogpunt van
communautair milieubeleid, dient zij bij de Raad passende voorstellen in. In ieder geval dient de
Commissie uiterlijk op 31 december 1996 een verslag over deze vrijstellingen en verlagingen bij de
Raad in.
         PB L 316 viin 31.10.1992
 ---pagebreak---                                           Voorstel voor een
                                  BESCHIKKING VAN DE RAAD
         waarbij een aantal Lid-Staten overeenkomstig de procedure van artikel 8, lid 4, van
    Richtlijn 92/81/EEG worden gemachtigd op bepaalde, voor specifieke doeleinden gebruikte
        minerale oliën accijnsvcrlagingcn of -vrijstellingen toe te passen of te blijven toepassen
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,
Gelet op Richtlijn 92/8 l/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 betreffende de harmonisatie van
de structuur van de accijns op minerale oliën, inzonderheid op artikel 8, lid 4,
Gezien het voorstel van de Commissie,
Overwegende dat op grond van artikel 8, lid 4, van Richtlijn 92/8 l/EEG de Raad op voorstel van
de Commissie met eenparigheid van stemmen kan besluiten dat een Lid-Staat uit specifieke
beleidsoverwegingen vrijstellingen of verlagingen van de accijnzen op minerale oliën mag invoeren;
Overwegende dat de Italiaanse autoriteiten de Commissie in kennis hebben gesteld van hun
voornemen een in hun belastingrecht bestaande verlaging van de accijnstarieven voor op het
grondgebied van "Friuli- Venezia Giulia" verbruikte benzine, waarop de procedure van artikel 8,
lid 4, van toepassing zou moeten zijn, te handhaven;
Overwegende dat de op 23 maart 1993 ondertekende samenwerkingsovereenkomst tussen de EG en
Slovenië voorziet in de mogelijkheid vrijwaringsmaatregelen vast te stellen ingeval van ernstige
verstoringen in een economische sector of moeilijkheden die de economische situatie van een regio
ernstig kunnen schaden;
Overwegende dat de overige Lid-Staten van deze kennisgeving op de hoogte zijn gesteld;
Overwegende dat de Commissie en alle Lid-Staten toegeven dat deze vrijstelling door specifieke
beleidsoverwegingen wordt gerechtvaardigd en niet leidt tot verstoringen van de mededinging en
evenmin de werking van de interne markt belemmert;
Overwegende dat de Commissie de verlagingen en vrijstellingen geregeld aan een onderzoek
onderwerpt om na te gaan of zij verenigbaar zijn met de werking van de interne markt en met het
communautaire milieubeleid;
Overwegende dat op grond van artikel 8, lid 6, van Richtlijn 92/8l/EEG de Raad de situatie
uiterlijk op 31 december 1996 opnieuw aan een onderzoek onderwerpt op basis van een verslag
van de Commissie,
HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD:
 ---pagebreak---                                               Artikel I
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 8, lid 4, van Richtlijn 92/8 l/EEG en onverminderd de
verplichtingen die voortvloeien uit Richtlijn 92/82/EEG van de Raad van 19 oktober 1992
betreffende de onderlinge aanpassing van de accijnstarieven voor minerale oliën , wordt de
Italiaanse Republiek gemachtigd tot 31 december 1996 een accijnsverlaging toe te passen voor
benzine die wordt verbruikt op het grondgebied van "Friuli - Venezia Giulia".
                                              Artikel 2
Deze beschikking is gericht tot de Italiaanse Republiek.
Gedaan te Brussel,                                       Voor de Raad
                                                         De Voorzitter
         PB L 316 van 31.10.1992, blz. 19
 ---pagebreak---                                                                    ISSN 0254-1513
                                                            COM(95) 260 def.
                                       DOCUMENTEN
NL                                                                        09 12
                                    Catalogusnummer : CB-CO-95-281-NL-C
                                                              ISBN 92-77-90330-9
Bureau voor officiële publikaties der Europese Gemeenschappen
L-2985 Luxemburg


title: VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD TOT VASTSTELLING VAN EEN TWEEDE PROGRAMMA VOOR ONDERZOEK EN ONTWIKKELING OP HET GEBIED VAN DE URANIUMPROSPECTIE EN -WINNING VOOR DE EUROPESE GEMEENSCHAP VOOR ATOOMENERGIE (WERKZAAMHEDEN OP CONTRACT 1981-1984). (door de Commissie bij de Raad ingediend)

text:
ARCHIVES HISTORIQUES
DE LA COMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (80) 382
Vol. 1980/0135
 ---pagebreak--- Disclaimer
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983,
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit
règlement.
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983
concerning the opening to the public of the historical archives of the European Economic
Community and the European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243,
27.9.2003, p. 1), this file is open to the public. Where necessary, classified documents in this
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1.
Februar 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983,
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. September 2003
(ABI. L 243 vom 27.9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5
der genannten Verordnung freigegeben.
 ---pagebreak---                         «
COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
                                                    COM ( 80 ) 382 def .
                                                    Brussel - 11 juli 1980
                / / •
               4
              >
                          V v <■ H    V ■'A
                        "              -, 9>i
                  v-               ;  $
                      VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD
     TOT VASTSTELLING VAN EEN TWEEDE PROGRAMMA VOOR ONDERZOEK EN
          ONTWIKKELING OP HET GEBIED VAN DE URANIUMPROSPECTIE EN
        - WINNING VOOR DE EUROPESE          GEMEENSCHAP VOOR ATOOMENERGIE
                      ( WERKZAAMHEDEN OP CONTRACT 1981-1984 )
                   (door de Commissie bil de Raad ingediend )
   COM ( 80 ) 382 def .
 ---pagebreak---                                         • INHOUD
                               .                                                      Blz .
  I. - ISLiiilDING                                                    .                 3
         1.1 . Uraniumbehoeften                                                         3
         1.2 . Uraniumprospectie in dè Gemeenschap                                      7
 II . EERSTE 0 & O-PROGRAMMA VOOR ONDERZOEK SN ONTWIKKELING OP HET '
      . GEBIED VAN URANIUKPROSPECTIE EN -WINNING                        ■'              8
III . TWEEDE PROGRAMMA OP HET GEBIED VAN DE PROSPECTIE EN WINNING
         VAN URANIUM                                                                   11
         A. WETEN 3CHAPPELI JKE EN TECHNISCHE INHOUD         '     .                   11
       - 1 . O & O BETREFFENDE DE PROSPECTIE VAN URANIUM                               11
         1.1 . Verkenning van. uraniumvindplaatsen – uraniumgeologie en
               metallogenie                             . "                            11
         1.2 . Prospectietechnieken              .                               .     13
         1.3 . Transport en afzetting van uranium                                      17 ~
         1.4 . Onderzoek aan "boorgaten                                                18
         2 . ONDERZOEK EN ONTWIKKELING INZAKE URANIUMWINNING EN -
             -TERUGWINNING .                                                           20
         2.1 . Terugwinning van uranium uit fosforzure vloeistoffen                    20
         2.2 . Terugwinning van uranium uit fosfaatgesteenten                          20
         2.3 . Winning van uranium uit de afvalstoffen van de                       '
               verwerking van fosfaatgesteenten    •            ' '                    20
         2.4 . Winning van uranium door uitloging van storthopen , door
               bacteriën of in situ                                                    22
         2.5 . Uitloging onder hoge druk en hoge temperatuur               ,           23
     - 2.6 . V/inning van uranium en andere waardevolle grondstoffen
               uit gerooste ertsen en laagwaardige bronnen                             23
         2.7 . Andere technische aspecten van de uraniummi jnbouw                  - 23
         3 . FINANCIERING EN BEHEER VAN EET 0 & O-PROGRAMMA                            24
         VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD                                 '       25
         BIJLAGE A                                                                     27
    . FINANCIËLE GEGEVENS                                                          '29
          ADVIES VAN HET WETENSCHAPPELIJK EN TECHNISCH COMITÉ    '                     33
                                                                     • • ♦/ • • •
 ---pagebreak---  IITLI3TDING
 Dit voorstel voorziet in de voortzetting van het eerste programma voor
 onderzoek en ontwikkeling voor de prospectie en winning van uranium dat
 door de Raad werd goedgekeurd op 6 maart 1978 ( l ) en dat op 31 december 1980
 afloopt .
 Ter verzekering van de onontbeerlijke continuïteit van het communautaire
 onderzoek op dit gebied , wordt momenteel een nieuw vierjarenprogramma
voorgesteld . Het ligt evenwel in de bedoeling deze activiteit per
 1 januari 1982 samen te bundelen met andere werkzaamheden in het kader van
 een ruimer programma voor onderzoek en onderwijs in de grondstoffensector ,
 onderverdeeld in deelprogramma 's , waartoe dit deelprogramma behoort . Een
 soortgelijke bundeling ligt in de lijn van de conclusies van de Raad van
Ministers voor Onderzoek vaji 20 december 1979 die heeft aanbevolen de
0 cc 0–programma 's van de Gemeenschap te concentreren in sectoren van
prioritair belang ( d.w.z . energie , grondstoffen , milieu , landbouw, en
bepaalde 0 & O-onderdelen van de industrie ) evenals een rationalisatie van
de procedures ter voorbereiding , goedkeuring en tenuitvoerlegging van deze
programma 's .   De voorgestelde groepering wordt met 1 jaar Mtgesteld ten
einde samen te vallen met de beëindiging van het lopende 0 & O-programma
betreffende de primaire grondstoffen (2 ).
De steunverlening door de Gemeenschap voor onderzoek en ontwikkelingsacti-
viteiten aangaande de prospectie en winning van uranium vormt een van de
werkzaamheden ter verzekering van een continue en passende voorziening met
natuurlijk uranium van de Gemeenschap waarmee door de Commissie momenteel
reeds een begin is gemaakt .
Binnen dé Gemeenschap wordt de prospectie van uranium reeds gedeeltelijk
gefinancierd door de Commissie in het kader van artikel "JO van het
Eurat om-Verdrag. Bovendien is de Commissie buiten de Gemeenschap actief
ten einde de uraniumvoorziening van de lid–staten te vergemakkelijken door
verbetering te brengen in de voorwaarde waaronder de industrie van de
Gemeenschap de prospectie en winning van uranium ter hand kan nemen .
1.1 . Uraniumbehoeften
         er 1 januari 1979 bedroeg het totale vermogen van de kernenergie-
       centrales in de Europese Gemeenschap 303 GWe (bruto ), verdeeld als
       volgt 13 ) :
                                               GWe ( bruto )
       conventionele thermische centrales         232,2
       waterkrachtcent rales                        45,3
       kernenergiecentrales                         25,6
       Totaal BG
                                                  303,1
               1                                                      •••/•••
( 1 ) PB L 72     van 14 maart 1978
(2 ) PB L 72      van 14 maart 1978
(3> C0M(79)719Sto™:ieOten in de elektrio"«itss^tor in de Gemeenschap
 ---pagebreak---                                             - 4 -
            Van de netto-elektriciteitsproduktie m de Gemeenschap in 1979 «en
        , 'bedrage van ongeveer 1,18 , miljoen GWh , werd ongeveer 10 , Ö $ verze
           kerd door middel . van kernenergie ten opzichte van 10,2 $ in 1973 (l ) •
            Dit komt overeen met een "besparing van ongeveer 28 miljoen ton olie-
           equivalent . In de Europese Gemeenschap "bestaat een algemene tendens
            03 de elektriciteitsproductie te verzekeren via centrales met vaste
            brandstoffen en kerncentrales en een geleidelijke vermindering van
           de olie- en gasgestookte centrales .
            In zijn vergadering van 13 februari 1975 toonde de Raad zich voor
      . stander van de ontwikkeling van economisch exploiteerbare en con- .
            tinue uraniumhulpbrormen binnen de Gemeenschap en . van een onderzoek
           naar de vraag of al dam niet en op welke wijze activiteiten op ver
            schillende gebieden inclusief de prospectie dienen te worden ver
            richt . In het document van de Commissie betreffende de -doelstel
            lingen van de Gemeenschap op het gebied van de energie voor 1990
            en de coördinatie van het beleid van de lid-staten ( 2 ) werd vast
            gesteld dat de doelstellingen van £e Gemeenschap op het gebied van
           da energie moeten zijn gericht op : ■
            - een groter gebruik van vaste brandstoffen en kernenergie voor de
           -A--
                •nroduktie
                      .
                           van elektriciteit ,                          ,
           - de ontwikkeling van eigen hulpbronnen voor de conventionele vormen
                 van energie en de bevordering van nieuwe energiebronnen ,                 . ,
            - een diversifiëring van de invoer met het oog op de verzekering
                 van de continuïteit ,
         . - een prijsbeleid dat is gericht op dekking van de kosten van de
                 energievoorziening , waardoor het evenwicht van de energiebalans
                wordt verzekerd en de besparing van energie wordt bevorderd .
            In dit document kwam de Commissie tevens tot de vaststelling dat acties
           moeten worden ondernomen ter opvoering van het gebruik van vaste
           brandstoffen en kernenergie , die samen ten minste 70 tot 75 el° vsxi de
           elektriciteitsproduktie zouden moeten verzekeren . Daadwerkelijk bete
           kent zulks dat elke lid-staat moet bijdragen om dit algemene percen-
       . tage voor de Gemeenschap te bereiken , in het bijzonder door :
           - een groter vermogen gebaseerd op vaste brandstoffen in de elektri-
              ■ citeitscentrales en in sommige industrietakken ,
           - de hervatting van de kernenergieprogramma' s voor zover mogelijk ^
           Momenteel ( l9Ö0 ) beschikt de Gemeenschap over ongeveer 31 >6 GWe aan
            geinstalleerd elektrisch vermogen geleverd door kernenergie ., Volgens
           de huidige ramingen die zijn opgenomen in tabel I , zou dit vermogen
           ouid l°v^ tot omatïvoks 75 GKe en t <? ;;en        tot omstreeks 130 G'rfe
           oplopen . Hiervoor a ouden in 19i>0' ongeveer 11 . - pO ton natuurlijk uranium
           nodig zijn doch het ligt vóór de hand dat deze hoeveelheid aanzienlijk
           zal toenemen .                   -
          ι       1     '                                                     · · · /· · ·
( l ) Surostat voorlopige cijfers - Elektrische energie 6.2.80
( 2 ) COM(79)3l6
 ---pagebreak---                                          - 5 -
                                       TABEL I
                   RAMINCEN INZAKE HET KEHTOiEROETISCHE VEHLDGM
                           EN DE BEHOEFTES? AAIT URANIUM
                                ( Periode 1980-1990 )
                                                               1980        1985        1990
        Geïnstalleerd, nucleair vermogen ( in GWe )            31,6         75          130
        /o van het totale geïnstalleerde
        elektrisch vermogen                                    12           26           35
        Behoeften aan uranium ( in 1.000 ton) '                11,4         16           24
        Totale behoeften aan uranium sinds 1980                11,4         90          200
        De lid-staten importeren ongeveer 80 $ van hun behoeften aan natuurlijk
        uranium . De eigen produktie van c!é EC- bedraagt ongeveer 2.300 ton
         ( zie tabel II ) waarbij Frankrijk veruit de belangrijkste producent is .
        Het is niet alleen waarschijnlijk dat wij in steeds grotere mate af
        hankelijk zullen zijn van de invoer van natuurlijk uranium doch dat
        ook de daadwerkelijk benodigde hoeveelheden tot ten minste 1990
         zullen toenemen (zie tabel i ).         Onze huidige met          redelijke
        zekerheid " vaststaande uraniumreserves als aangegeven in tabel III
        dekken slechts een deel van onze behoeften zodat nieuwe bronnen moeten
        worden gevonden , voornamelijk door de ontwikkeling van nieuwe explo-
        ratietechnieken . De potentiële uraniumbronnen in de verschillende
        lid-staten ( b.v. Ierland , Denemarken , Groenland) nader worden beoordeeld
        waarbij misschien enkele bi jkomende hulpbronnen kunnen worden gevonden .
        Deze mogelijke aanvullende reserves , te zamen met de 0 & O-werkzaam-
        heden betreffende de winning (b.v. de extractie van uranium uit fos-
        faatgesteenten) kunnen onze afhankelijkheid van derde landen vermin
        deren en het deficit van onze betalingsbalans doen afnemen op voor
        waarde dat tegelijkertijd ten behoeve van de industrie nieuwe methoden
        worden ontwikkeld voor toepassing binnen en buiten de Gemeenschap .
                                       TABEL II
                  URAMIIMPRO DUKTIE UT DB GEMEENSCHAP ( in ton ) ( l )
                                       vòòr 1977      1977          1978       1979 ( raming)
        FRANKRIJK                        23 . 133     2.097         2.-83      2.180
        BONDSREPUBLIEK DUITSLAND             1511           14,7        41,1 n.a.
        TOTAAL EG                      . 23.284,1     2 .."Lil .,7  2.224>1
        TOTAAL WERELD                  469 .933      28 .852       33 .900
                                                                                /
( l ) Bron : Uraniumreserves , produktie en vraag
               NEA en AIEA - OESO-rapport december 1979
 ---pagebreak---                                          TA3EL III
         URAMIUI-IHESERVES BT AANVULLENDE HULP3B0MEKT _( l.000 ton U) ( l )
    I. MET REDELIJKE ZEKERHEID VASTSTAANDE RESERVES
                                                         f
                                                         I                          totaal
       Kostprijs                    <$ 80/kg U           | jg 80-130/kg U      bij < i 130/kg U
       DEITEMARKEtT (Groenland)                                    27                27
       FRANKRIJK                       : 39,6                      15,7   ■          55,3
       BONDSREFUBLIEK DUITSLAUD      ■'     4          !          ■ 0,5             - 4,5
       ITALIE                 " ]                       i
                                                                     1,2              1,2
       TOTAAL ES                           43,6                    44,4              88,0
       TOTAAL WESTELIJKE WERELD     1.850                        740            2.590
           r
                                                              \
  II . GERAAMDE AANVULLENDE HULPBRONNEN ( 1.000 ton U)
                                                                                totaal
       Kostprijs                    <£ 80/kg U       j j 80-130/kg U '        bij < $ 130/kg U
       DENEMARKEN ( Groenland )    ! . -             !           16 ' .      ! ■ ■ 16
       FRANKRIJK                           26,2 .  I             20                     46,2
       B0NDSREFJ3LIEK DUITSLAND             7,0                    0,5                   7,5
       ITALIE                    j                                 2
                                                                         –J
                                                                            I            2        j
       TOTAAL EG •     "                   33,2                  38,5             •     71,7
       TOTAAL WESTELIJKE WERELD
                                        1 .480     j            970,0    . j        2.450     . ,
                                                                                • • •/•
( l ) Bron : Uraniumreserves , produktie en vraag ,
              NEA en AIEA - OESO-rapport december 1979
 ---pagebreak---                                   -7 -
                                                        ν
1.2 . Uraniumprospectie in de Gemeenschap
      De uraniumprospectie is een van de gebieden waarop de Gemeenschap
      met het oog op haar voorziening eon daadwerkeli jk geïntegreerd
      beleid voert . Sedert 1976 heeft de Commissie in het kader van
      artikel 70 van het Euratom-Verdrag steun verleend voor programma 's
       inzake uraniumprospectie in de lid-staten . Deze programma 's hebben
      tot dusverre gunstige resultaten opgeleverd in die zin dat aan
      wijzingen vierden verkregen ten aanzien van mogelijke nieuwe vind
      plaatsen in Groenland en Italië . In Duitsland en Ierland werden
      nieuwe uraniumvoorkomens vastgesteld . Hét ligt in de bedoeling
   ' dat deze programma 's , te zamem met de programma 's waarvoor geen
      subsidies worden verleend in het kader van artikel 70 , worden
      voortgezet en uitgebreid zodat een compleet overzicht van de       ^
      uraniumvoorkomens in de Gemeenschap kan worden opgesteld .
      Tegen deze achtergronden blijkt het van vitaal belang dat 0 & 0-
      werkz aamheden op het gebied van de uraniumtechnologie te bevorde
      ren door te voorzien in nieuwe middelen voor de verkenning van
      uraniumvindplaatsen en de omschrijving van specifieke doelstellingen
      voor- de Gemeenschap in haar geheel . In dit verband zijn de 0 & 0-
      werkzaamheden van essentieel belang wat betreft de verbetering van
      de erts verwerkingsmethoden , en de winning van uranium uit laag
      waardig erts . Bovendien zouden de resultaten van de 0 & O-werkzaam-
      heden eveneens buiten de Gemeenschap kunnen worden toegepast .
      Hierbij moet worden aangetekend dat op de punten waar de 0 è. 0-
      programma 's en de programma 's inzake prospectie gunstige resultaten
      hebben opgeleverd , op het niveau van de Gemeenschap nog andere
      middelen ter beschikking staan of in het vooruitzicht worden gesteld
      ter ondersteuning van de uraniumproduktie (Surat om-leningen ,
      faciliteiten van het Voorzieningsagentschap van Euratom , enz .).
 ---pagebreak---                                         - 8 -
II . EERSTE O & O-PROGRAI-PIA VOOR ONDERZOEK EK" ONTWIKKELING OP HET GEBIED VAN
     URANIUI-SPROSPECTIE EN -WINNING :           -                         . .       .
                                                                                \
                       DOELSTELLINGEN EN VERWACHTE RESULTATEN
     Op 6 maart 1978 heeft de Raad een eerste O & O-programma voor onderzoek
     en ontwikkeling op het' gebied van de uraniumprospectie en -winning
     vastgesteld ( l ). De voornaamste doelstelling hiervan was de uranium-
     voorziening van de EG op te voeren om in de toenemende "behoeften te
     kunnen voorzien. Hiervoor was 0 & O-werk op het gebied van de prospectie
     en winning van uranium noodzakelijk en wel om de volgende redenen :
     - de stijgende prijzen van aardolie waarvoor de EG hoofdzakelijk afhan
         kelijk is van invoer ;
     - de toenemende vraag in de wereld en in de EG naar uranium voor de
         produktie van elektriciteit ;
     - de stijgende uraniumpri jzen waardoor het mogelijk wordt laagwaardige
         ertsen te exploiteren ; .
     - de noodzaak van de ontwikkeling van nieuwe prospectietechnieken in
         verband met de moeilijkheid van het opsporen van uraniumvindplaat sen
         zowel binnen als buiten de EG ;
     - de noodzaak van de ontwikkeling van minder kostbare methoden voor
         de winning van uranium en van nieuwe procédés ter exploitatie van
         uranium vanaf potentiële bronnen .
     Wat betreft de prospectie van uranium waren de doelstellingen van de
     0 & O-werkzaamheden gericht op :
     - verbetering van de geologische en interpretatieve kennis wat betreft
         de prospectie van uranium ;                      x              t
     - verbetering van de prospectietechnieken voor diverse geologische
         milieus en omstandiRieden ;
     - ontwikkeling van prospectiemethoden van ondergrondse mineralisaties
         die niet kunnen worden opgespoord aan de hand van de klassieke
         methoden .                                                                     ■ ■ ,
             ν                                                     -
     Wat betreft de winning van uranium lag het in de bedoeling :
                                                                       *
     - de methoden voor de extractie van uranium uit laagwaardig erts te ver
         beteren , alsmede de tot dusverre 'niet-geëxploiteerde hulpbronnen tot               \
         ontwikkeling te brengen (b.v. fosfaten};
   . - nieuwe geavanceerde winningstechnieken te ontwikkelen ten bate van .
         de Gemeenschap in haar geheel ;
     - methoden te ontwikkelen voor de terugwinning van uranium tegen aan
         zienlijk geringere kosten.
     Al     deze 0 & O-act iviteiteh zijn van direct of indirect belang voor
     de lid-staten en vormen niet alleen een steun voor de lopende nationale
     0 & O-werkzaamheden doch hierdoor zal ook overbodig dubbel werk worden
     vermeden .
                                                                               ••• I• • *
      ( l ) PB L 72 van 14 maart 1978
 ---pagebreak---                                     - 9 -
De O & O–projecten die in het kader van het eerste programma door de
Commissie werden gesubsidieerd , werden geselecteerd op advies van het
Raadgevend Comité voor programmabeheer en op basis van de kwaliteit en
oorspronkelijkheid van hun wetenschappelijke inhoud en van hun praktisch
belang voor de EG . Aangezien met de uitvoering van de meeste van deze
contracten pas een begin werd genaakt in 1979 zijn momenteel slechts voor
lopige resultaten beschikbaar . Niettemin zijn reeds een aantal interessan
te ontwikkelingen vastgesteld die daadwerkeli jk zouden kunnen worden
aangewend voor de prospectie van uranium . Ook werd vooruitgang geboekt ten
aanzien van de uraniumwinning . Bovendien hebben de vergaderingen die door
de Commissie met de verschillende deelnemende laboratoria werden georgani
seerd een vruchtbare gedacht enwisseling mogelijk gemaakt , alsmede een betere
coördinatie van de 0 & 0–werkzaamheden en , in sommige gevallen een betere
oriëntering van het 0 & O-programma .
Wat betreft de uraniumpro speet ie heeft het geologisch en metallogenisch
onderzoek hoofdzakelijk ten doel het onderscheid tussen produktieve en
steriele gesteenten te vergemakkelijken en de kennis inzake de beste aanwij
zingen voor transport en afzetting van uranium te verbeteren .
Uit voorlopige resultaten blijkt dat verschillende projecten die in hoofd
zaak zijn gebaseerd op de geochemie van de gesteenten ter bepaling van
indicator elementen met het oog op de verkenning van nieuwe uraniumvind–
plaatsen , speciaal in de granietgesteenten van de EG en voor de aanwijzing
van uraniummineralisaties in een bepaalde uraniumhoudende omgeving van
groot belang zijn » Deze projecten kunnen leiden tot een aanzienlijke ver
mindering van de prospectiekosten en eveneens nieuwe middelen voor de
uraniumprospectie verschaffen .
Een vergelijkende studie van diverse gemineraliseerde en niet–gemineraliseerde
formaties van bekkens uit Bern in Frankrijk lijken van waarde te zijn om
criteria te kunnen bepalen ten aanzien van de verkenning van uranium . Een
dergelijke studie zou kunnen worden uitgebreid tot andere continentale
sedimentaire formaties in verschillende lid–staten . Deze formaties zijn
nog steeds grotendeels onbekend doch kunnen belangrijke uraniumhulpbronnen
bevatten .
De potentiële aanwezigheid van uranium in diverse alkalische gesteenten
dient te worden nagegaan en een geochemische methode voor het identificeren
van primaire uraniummineralisaties moet nader worden onderzocht .
De lopende projecten aangaande de verstoring van het radioactieve evenwicht
tussen uranium en zijn dochterprodukten kan nuttig informatie opleveren
aangaande de migratie en afzetting van uranium .
Aanzienlijke vooruitgang werd eveneens geboekt bij de verbetering van de
hydrogeochemische prospectie onder verschillende klimaat svoorwaarden ter
bepaling van uraniumafzettingen in granietgesteenten .
Verschillende projecten hebben betrekking op de ontwikkeling van prospectie-
methoden die ter plaatse worden getest .
Experimenten op basis van loodisotopenverhoudingen ter opsporing van
ondergrondse uraniummineralisaties worden uitgevoerd terwijl wordt gepoogd
de hiermee gepaard gaande analyseproblemen op te lossen .
                                                          • • •/ • • •
 ---pagebreak---                                     - 10 -
Een plasmamassaspectrometer met hoge gevoeligheid die doeltreffend is voor
snelle routine–analyses bij de uraniumprospectie wordt ontwikkeld en het
rendement van dit instrument zal worden opgevoerd .
Een nieuw type van detector met geactiveerde kool voor de opsporing van
emanaties van radon werd ontwikkeld en wordt momenteel te zaraen met andere
technieken op het terrein beproefd .
Het gebruik van thermoluminescentiebi j de prospectie van ondergrondse
uraniummineralisaties wordt thans op verschillende plaatsen beproefd ,
waarbij het voornaamste probleem bestaat in de interpretatie van de
resultaten .  Deze methode zal op het terrein worden vergeleken met diverse
andere technieken ( emanometrie , absorbers met geactiveerde kool , Voetspoor).
Een apparaat met vertraagde neutronen wordt momenteel getest voor de kwanti
tatieve bepaling van uranium in boorgaten . Een dergelijk apparaat moet de
beoordeling van de uraniumreserves vergemakkelijken .
Momenteel beschikt het Ris/ National Laboratory ( Denemarken) over alle
faciliteiten die nodig zijn voor de ijking van scintillatiemeters en
spectrometers voor gebruik op het terrein ( gedeeltelijk verstrekt via het
0 & 0–programma waardoor een vergelijking van de bepalingen in het kader
van de EG kan worden vergemakkelijkt .
Op het gebied van de winning van uranium is het eveneens nog enigszins
voorbarig om een oordeel te vellen over de resultaten van de acht
bestaande contracten aangezien deze vrij laat werden gesloten .
De winning van uranium uit fosforzuurvloeistoffen wekt grote belang- '
stelling van de zijde van de industrie en op dit- gebied worden ^
verschillende onderzoekcontracten uitgevoerd . Een project betreffende
de terugwinning van uranium uit procesvloeistoffen door de selectie .
van chemische combinaties voor de afscheiding van uranium en de fixatie
hiervan aan vaste substraten lijkt duidelijk vooruitgang te boeken .
Op dit gebied worden twee andere projecten door, de EG gefinancierd ,
waarvan een in België en het andere in Nederland .    -
Naast de projecten met betrekking tot fosfaatgesteenten bèstaat eveneens
een project voor het onderzoek van de winning van uranium uit aanzien
lijke afzettingen van hoogsmeltend erts in Groenland ; een ander project
werd gefinancierd ter bestudering van de uitloging door zuren onder
druk voor de winning van uranium uit afvallen van hoogsmeltend
erts .                   '            .                                      *
Met betrekking tot de uitloging ter plaatse wordt een project uitgevoerd
met betrekking tot een systeem dat het mogelijk maakt uranium te winnen
uit- kleine vindplaatsen of laagwaardig erts in granietgesteenten. ,
Dit project biedt goede mogelijkheden en indien de resultaten              .
bemoedigend zijn zou uranium kunnen worden gewonnen uit talrijke kleine
afzettingen die over het grondgebied van de EG zijn verspreid.
                                                              • • •/ • • •
 ---pagebreak---                                           - 11 -
III . ™JZ2S?i P:tOGSAMIvIA CP HE? CS3IED VAN SS FROSPSCTIE EM VJINNBTG VAN URANIUM
      A. WS733! 30HAPFBLI JKE EM TECHNISCHE INHOUD         -  '
      1 . O ¿b O BETrSFPELTDE DE PROSPECTIE VAN URANIUM
           Het is voor de Europese Gemeenschap van zeer groot belang methoden te
           ontwikkelen en te verbeteren voor de verkenning van nieuwe uranium-
           vindplaatsen en -afzettingen. Hierdoor kan niet alleen worden bijge
           dragen tot een opvoering van de eigen uraniumre serves doch kunnen
           tevens nuttige toepassingen worden gevonden in landen buiten de EG.
           Een dergelijk 0 & O-programma is verantwoord omdat de klassieke
           radiomet rische methoden alleen aanwijzingen verstrekken inzake uit
           stulpingen of dicht bij de oppervlakte gelegen uraniummineralisaties
         " en uraniumafzettingen steeds moeilijker te vinden worden. In ver
           schillende gevallen kan aan de hand van deze methoden geen resultaat
           worden verkregen , speciaal bij sterk verweerde zones of bij dieplig
           gende uraniummineralisaties , zodat nieuwe methoden en criteria moeten
           worden ontwikkeld voor de ontdekking van nieuwe uraniumvindplaatsen en
           voor de verkenning van specifieke uraniunafzettingen. De meeste
           onderwerpen die hierna worden behandeld onder het hoofd "exploitatie-
           technieken" gelden zowel ten aanzien van de ontdekking van nieuwe
           uraniumvindplaatsen als ten aanzien van de prospectie van ertsaders
           binnen een bekende uraniumvindplaats . Bovendien kan een betere kennis
           van het gedrag van uranium en de vervalprodukt en hiervan nieuwe
           mogelijkheden verschaffen voor de uraniumpro speet ie en aldus een ver
           betering bewerkstelligen van de interpretatie van de resultaten van
           de prospectie .
           Als een voortzetting van het eerste programma hebben de 0 & O-acties
           betreffende de prospectie van uranium ten doel :
           – te voorzien in nieuwe technieken ten behoeve van de industrie van de
             Lidstaten voor de prospectie binnen en buiten de Europese Gemeenschap ;
           – de fundamentele kennis en de interpretatie van gegevens op het gebied
             van de uraniumprospectie te verbeteren ;
           – de beste methoden voor toepassing in bepaalde geologische en
             klimaatsomstandigheden te omschrijven;
           – te komen tot een betere coördinatie van de werkzaamheden op het gebied
             van 0 & 0 aangaande de uraniumprospectie ;
           – de kosten van de prospectie te verminderen.
           Een nauw praktisch verband tussen het 0 & . 0–prospectieprogramma met de
           nationale en de in het kader van artikel 70 van het Eurat om-Verdrag
           gesubsidieerde prospectieprogramma 's zou aanzienlijke voordelen voor
           de Gemeenschap opleveren. De behoefte aan onderzoek werd tevens
           omschreven aan de hand van de werkzaamheden van de gezamenlijke groep
           van deskundigen 0 & O-uraniumprospectie van de Europese organisatie
           voor kernenergie ( OESO) en het Internationaal Agentschap voor
           atoomenergie ( IAEA).
           1.1 . - Verkenning van uraniumvindplaatsen - uranium geologie en metallogenie
                  Nieuwe uraniumvindplaatsen zouden kunnen worden aangetroffen in de
                   granitische en vulkanische formaties in de EG en in de hieraan
                   grenzende sedimentaire bekkens . Bovendien bestaat momenteel nog
                   grote onzekerheid betreffende de mogelijkheid van de aanwezigheid
                  van uranium in alkalische gesteenten. Ondanks redelijk bekende
                  uraniummineralisaties in de hercynische formaties binnen de Europese
                   Gemeenschap is een veel betere kennis van de concentraties van
                  uranium op regionale basis noodzakelijk en moet worden getracht te
                  komen tot een beoordeling van de mogelijkheid van de aanwezigheid
                  van uranium in de Precambrische , Caledonische en tertiaire intfru-
                   sieve en extrusieve formaties Ib.v. Donegal graniet ).      /
 ---pagebreak---                               - 12 -
  Het onderzoek waarmee een "begin is gemaald; m het kader van
  het eerste programma moet worden uitgebreid en geïntensiveerd
   om te komen tot een beter inzicht in de uraniummineralisaties
  en tot het verkrijgen van meer fundamentele gegevens aangaande
  de uraniummineralisatie in verschillende geologische milieus
   ( granietformaties , vulkanische formaties , alkalische en sedimen-
, taire gesteenten). Het verband tussen uraniummineralisatie en
  gesteenteformatie , tectonische formatie en veranderingen in de
  geochemie van de gesteenten moeten nader worden onderzocht .
  Verdere kennis op dit gebied is onontbeerlijk om een beter
  fundamenteel inzicht te krijgen met het oog op de planning van
  de uraniumprospectie in de industrie van de Lidstaten binnen en
  buiten de EG .
  0 & 0 is noodzakelijk voor de verkenning van nieuwe uranium-
  voorkomens in verschillende geologische milieus :
  a ) Granietformaties
  De uraniummineralisaties m verband met granitische intrusieven
  zijn voornamelijk toe te schrijven aan postmagnatische processen
  of daaropvolgende verplaatsing van het uranium dat aanwezig
  is in andere bijkomende mineralen. Vooruitgang kan worden
  verwezenlijkt door :
                                             \
  - toepassing van betere mineralogische en geochemische methoden
      waardoor een onderscheid kan worden gemaakt tussen vruchtbare
      en steriele graniet ge steent en ;                                    '
  - beter inzicht m de mobilisatie en herconcentratieprocessen
      en de structurele processen die leiden tôt uraniummineralisa–
      ties .
  b ) Zure vulkanische forcnaties (b.v. Rheinland-Pfalz , Alpen)
  Zure vulkanische formaties en de hiermee gepaard gaande sedimenten
  vormen een mogelijke aanwijzing voor de aanwezigheid van uranium .
  In het kader van dit onderzoek moet worden gestreefd naai* ;
  – de beoordeling van de mogelijke aanwezigheid van uranium in
      zure extrusies in de Europese Gemeenschap en eventueel onderzoek
      naar de structuur van de mineralisaties ;
  – grondiger inzicht in de geochemie en de processen die leiden
      tot uraniummineralisaties .                        '   '
  c ) Alkaligesteenten
  Uraniummineralisaties kunnen voorkomen in alkaligesteenten , inclu
  sief carbonatiet (b.v. Groenland, Latium ). Het onderzoek moet
  worden gericht op een beter inzicht in
  - de uraniumconcentratieprocessen j
  – de geochemie van deze gesteenten die andere waardevolle stoffen .
      kunnen bevatten;
  - de structuur van de urarâumminerali sat ie s •
                                                               • • •/ • • •
 ---pagebreak---                                 - 13-
         & ) Sedimentaire "bekkens
         Over de eventuele aanwezigheid van uranium in diverse sedi
        mentaire afzettingen in de EG is nog weinig "bekend doch. "bij
         recente verkenningen (b.v. in het "bekken van Aquitanië in
        Frankrijk) is duidelijk gebleken dat zij als potentiële "bron voor de
        uraniumwinning van "belang zijn. Een van de projecten in het
         eerste programma heeft "betrekking op de afzettingen in het Perm
         en zal worden uitgebreid tot de tertiaire afzettingen. Ver
         schillende andere sedimentaire formaties van verschillende
         ouderdom (Precambrium , Cambrium , Devoon, Mesozoïcum )
        kunnen in dit verband in de toekomst van belang zijn voor de
        uraniumwinning.
        Het onderzoek zal worden gericht op :
        - het verkrijgen van een grondiger inzicht in en een
            vergelijking van de palecgeografische omgeving, de strato–
            grafie , de tectogenese , de geochemie en de structuur van
            verschillende bekkens ;
        - de bepaling van structurele gidsniveaus (b.v. organisch
            rijke afzettingen) en structuuronderzoek (b.v. paleokanalen)
            voor potentieel aanwezige uraniummineral i sat ie s ;
        - evaluatie van de aanwezigheid van uraniumhoudende gesteenten
            en de mogelijke remobilisatie van het uranium (b.v. door
           tectonische verschijnselen).
        Aan de hand van deze fundamentele gegevens zal het mogelijk
        zijn betere richtlijnen te omschrijven voor de verkenning
        van nieuwe uraniumvindplaat sen in en buiten de Europese
        Gemeenschap . Eovendien zou aldus gemakkelijker een overzicht
        kunnen worden samengesteld van de uraniumhulpbronnen van de EG
        en zouden nieuwe gunstige geologische formaties kunnen worden
        omschreven.                                               _   ■
        Een bepaling van de gemiddelde inhoud aan radioactieve elementen
        aan nieuwe materialen voor alle typen van gesteenten zou even
        eens nuttig zijn. Het is lang niet zeker of aan vele gesteen
        ten in het verleden de Clarkewaarden nauwkeurig zijn bepaald.
1.2 .   Prospectietechnieken                                            r
        De prospectietechnieken dienen te worden verbeterd , niet alleen
        door ontwikkeling van de gebruikte apparatuur, doch eveneens
        door een "hetere interpretatie van de gegevens , zowel wat betreft
        de verkenning van nieuwe uraniumvindplaat sen als voor de
        specifieke doelstellingen in een bekende vindplaats . Dergelijke
        vorderingen zouden zeer grote voordelen opleveren wat betreft
        de prospectie -j n (-je industrie van de lidstaten binnen en buitencfeB3.s3n
        van de voornaamste problemen hierbij is de ontwikkeling van
        betere prospectiemethoden voor de verkenning van ondergrondse
        mineralisaties in verschillende geologische milieus ( granitische ,
        sedimentaire en vulkanische formaties ) en klimaatsomstandigheden.
        Er bestaat eveneens behoefte aan een vergelijking van de doel
        treffendheid van de verschillende prospectiemethoden op ver
        schillende plaatsen , zowel voor nabij de oppervlakte gelegen als
        diepgelegen afzettingen ten einde de methoden te kunnen omschrij
        ven die het best aan het milieu zijn aangepast .
1.2.1 . Gamma soectronetrie
        Deze methode wordt op grote schaal toegepast voor de verkenning
        van nieuwe uraniumvindplaat sen alsmede voor specifieke vindplaat
        sen.    Keer werkzaamheden moeten worden verricht wat betreft /
 ---pagebreak---                               - 14-
           - de verbetering van de interpretatie van metingen uit vlieg
              tuigen door middel van computermodellen en de samenstelling
              van een handboek van responsies dat zou kunnen worden
              gebruikt als een hulpmiddel bij de gammaprospectie uit de
              luoht voor de verkenning van uraniummineralisaties ;
          - voor de verbetering van de interpretatie van metingen
              vanuit voertuigen ;
          - voor een betere kwantitatieve analyse van de radi ometri sche
              resultaten, speciaal bij metingen op het terrein ;
                     %                             -
          - de ijking van apparatuur.
 1.2.2 . Teledetectie
           De toepassing van 'de teledetectietechnieken als hulpmiddel
          voor de verkenning van uraniumlagen en gemineraliseerde
           zones moet verder worden onderzocht . Een aantal belangwek
          kende resulaten werd reeds geboekt met behulp van Landsat-
           beelden , zulks bij werkzaamheden in het kader van artikel 70*
           Verschillende teledetectietechnieken en methoden voor de ,^
           verbetering van de beelden kunnen helpen bij de identifi-
           cering van lineaties , breuken , formaties en gesteente-
           verwering die kunnen samengaan met uraniummineralisaties.
           Zij zouden waarschijnlijk ook informatie kunnen verschaffen
           betreffende de structuur en de tectoniek van gunstige
           sedimentaire bekkens . Voor plaatselijke of gewestelijke
           vanuit de lucht verkregen beelden is dit in het algemeen
           de meest bruikbare methode ( groter oplossend vermogen).
        • Be integratie van teledetectiegegevens bij de verkenning
           van uranium kan aanzienlijk bijdragen tot de ontdekking
           van uraniummineralisaties (b.v. mineralisatie in aders)
           en tot een vermindering van de prospectiekosten. 0 & 0– ■
           werkzaamheden op dit gebied zijn van belang met het oog op :
           - de beoordeling van de gegevens die via teledetectie        ^
              worden verkregen (multispectraalthermisch infrarood –
              zijzichtradar ) voor het bepalen van de ligging van
              gunstige structuren voor uraniummineralisaties ;
           - de opsporing van gesteenteverweringen in 'verband met
              uraniummineralisaties door teledetectietechnieken met
              inbegrip van vegetatiepatronen;
           - de beoordeling van de toepassing van zijzichtradar en
              andere technieken voor specifieke testgebieden in
            ' sedimentaire formaties ;
           - de verbetering van de gegevensverwerking ( spectraal
              beeld) en van de interpretatie van de door teledetectie
              verkregen gegevens ;                                  - _
         Het lijkt eveneens van belang de teledetectietechnieken
         aan te wenden als een nieuw middel op gebieden waar
         traditionele methoden met succes werden toegepast . Aldus v -
          zal het mogelijk zijn na te gaan welke resultaten deze
          technieken zouden hebben opgeleverd indien zij vroeger
         waren toegepast .                  '
                              V
1.2.3 . Geochemische prospectietechnieken
         Het onderzoek van de riviersediment en en de hydrogeochemische
         prospectie worden op ruime schaal toegepast voor de verken
         ning van uraniumvindplaatsen en uraniummineralisaties .
         Enig onderzoek is noodzakelijk ter verbetering van de analy
          semethoden en de interpretatie van de resultaten.
 ---pagebreak---                                15 -
        Verders ontwikkelingswerkzaanheden zijn nodig net het oog op
        een snelle gelijktijdige analyse van verschillende elementen
        aangezien in diverse gevallen de verklikkerelementen betere
        recultatcn opleveren aan do direote uraniumbopaling.
                                                       . _
        Tevens moet de mogelijkheid van het gebruik van radium voor
        de opsporing van uraniummineralisaties worden nagegaan .
        Verder zou het de moeite lonen de doeltreffendheid van de
        bepaling van radium en uranium na te gaan met het oog op
        de opsporing van uraniummineralisaties in diverse milieus .
1.2.4 . Geocheraie van de gesteenten
        De zones waarin uraniummineralisaties voorkomen , worden ge
        kenmerkt door chemische wijzigingen van de plaatselijke
        samenstelling van de gesteenten , waardoor vaak een verwerings–
        halo van verschillende omvang ontstaat . Deze wijzigingen
        in de geochemie van de gesteenten en in hun ruimtelijke omvang
        moeten nader worden onderzocht omdat zij van belang zijn voor
        de verkenning van diepliggende uraniumminera1 i sat i e s .
        0 & 0 is nodig :
        – voor de bestudering van het verband tussen uranium en andere
          elementen in gemineraliseerde en ni et-gemineraliseerde zones ;
        - ter bepaling van verlciildcerelementen in een gegeven geolo
          gisch milieu ;
        – ter verbetering van de kwantitatieve interpretatie van
          geochemische gegevens ;
        - ter ontwikkeling van apparatuur voor het gebruik in het
          laboratorium en ter plaatse voor een snelle gelijktijdige
          bepaling van verschillende elementen.
1.2.5 » Biogecchemie
        Biogeochemische verkenningsmethoden die zijn gebaseerd op de
        analyse van vervallende organische materialen werd met succes
        toegepast in veenzones , zowel voor de verkenning als voor de
        lokalisatie van afzettingen van uranium en andere metalen.
        Deze metnode zou in soortgelijke milieus in de EG kunnen worden
        toegepast .   Deze methode zou in soortgelijke milieus in de
        EG kunnen worden toegepast .
        Biogeochemische prospectie waarbij gebruik wordt gemaakt van
        levend plantenmateriaal zal eveneens in de EG en daarbuiten
        kunnen worden toegepast , speciaal voor de verkenning van
        diepliggende mineralisaties in geschikte gebieden. Verder
        onderzoek is nodig om de mogelijkheden van de biochemische
        methoden voor de opsooring van uranium na te gaan .
1.2.6 . Gasgeochercie
        Ket gebruik van gassen voor de verkenning van uranium (hoofd
        zakelijk Rn en He ) voor de opsporing van diepliggende mine-
        ralisaties heeft slechts in een beperkt aantal gevallen
        succes opgeleverd .   De punten die in dit verband moeten worden
        onderzocht zijn :
                                                                 • • •I• • •
 ---pagebreak---                                         - 16-
           - gedrag van Sn , He en andere gassen op proeft erremen m ver
             schillende geologische milieus ;
           - vergelijking van de doeltreffendheid van verschillende technieken
             voor de meting van He en Rn ( eraanometrie , track etch en koolstof-
             detectoren ) aan de oppervlakte en in het grondwater met een "beoor
             deling van deze technieken in verschillende geologische milieus
             voor de opsporing van ondergrondse uraniummineralisaties ;
           - integratie en "beoordeling van de "bruikbaarheid van andere technie
             ken zoals thermoluminescentie , He/Ar-verhouding en andere parame
             ters ( b.v. U, Ra in grondwater);
           - "beoordeling van. radioactieve a'érosolen "bij de verkenning van
             uranium ;
         - - verbetering van de interpretatie van resultaten waarbij rekening
             wordt gehouden met de geologie , het "breukpatroon , de hyclrogeologie ;
           - ontwikkeling van instrumenten voor gebruik ter plaatse voor metingen
              van gassen aan de oppervlakte en in boorgaten ; ■
           - verbetering van de monsternemings- en -metingstechnieken ;
           - omschrijving van een methodologie voor de opsporing van onder
              grondse ertslichamen in verschillende geologische milieus en
              onder- verschillende klimatologische omstandigheden .
1.2 . 7 . Loodisoto-oenverhoudingen
           De meting van de looaisotopenverhoudingen kan waardevolle inlichtingen
           verschaffen voor de ontdekking van nieuwe uranrumlagen en specifieke
           vindplaatsen . Er bestaat behoefte aan :
           - beoordeling van het mogelijk gebruik van loodisotopenverhoudingen
              in grondwater voor de verkenning van uranium ;
           - verbetering van de interpretatie van de gegevens en vergeli jlcing
             van de resultaten met die van andere methoden ;
           - beoordeling van de mogelijkheid van toepassing van deze methoden
              aan oppervlaktewater in relatief ni et-verontreinigde zones en aan
             gewoonlijk voorkomende loodertsen .
1.2.8 . Indirecte geofysische methoden                           .
          Magnetische en elektromagnetische metrische verkenningen vanuit de
          lucht vergemakkelijken het in kaart brengen van geologische -
          formaties , hetgeen essentieel is voor de verkenning van uranium–
          vindplaatsen.
          Gedetailleerde metingen van de zwaartekracht , het magnetisme , de
          soortelijke weerstand , de polarisatie en het seisme kunnen
                                                                     • ••/ • •
 ---pagebreak---                                         - 17 -
            informatie verschafien betrei lende gunstige sxructuren voor de af–,
            zetting van uranium . Onderzoek op dit gebied is noodzakelijk ter ver
         ■ betering van de technieken en van de interpretatie van de resultaten
            alsmede ter ontwikkeling van apparatuur .         ■ ,
1.2 . 9 . Llicrotectomek
            De analyse van breuken in gemineraliseerde zones werd net succes
            toegepast op granietformaties . Hierbij werd bruikbare informatie
            verkregen betreffende de ligging van . uraniummineralisaties en dit
            met geringere boorkosten . Onderzoek is vereist om :
            - de interpretatie van de resultaten te verbeteren ;
            - de methode in andere geologische milieus te kunnen beoordelen .
1.3 .       Transport en afzetting van uranium
            Êen veel grotere kennis van het transport en de afzetting ven uranium
           .in de magraatische kringloop en gedurende de verwering is van groot
           belang voor de ontwikkeling van nieuwe prospectiemethoden bij de
           verkenning van uranium . Vloeibare inclusies verschaffen fundamentele
            informatie omtrent de genese van uraniumafzettingen en kunnen
           mogelijkerwijze worden aangewend voor de verkenning van uraniummine-
            ralisaties . De velschillen in het gedrag van uranium , thorium
            en hun vervalprodukten gedurende de          verweringsprocessen kunnen
           bruikbare informatie verschaffen voor de verkenning van uranium . Een
           beter inzicht in de gegevens is van belang voor de ontwikkeling van
           nieuwe methoden ter verkenning van specifieke uraniumafzettingen en
           van de verkenning van nieuwe uraniumlagen . 0 & 0 op. dit gebied is .
           uitermate noodzakelijk .
1.3.1 . Vloeibare inclusies
            Studies betreffende vloeibare inclusies zijn van belan :; voor het
           verkrijgen van een beter inzicht in de processen en voorwaarden die -
            leiden tot de vorming van uraniumafzettingen . Onderzoek moet worden
       ^ verricht :
           - ter verkrijging van een grotere kennis van de samenstelling van
              vloeibare inclusies in verschillende geologische milieus en van
              de fysisch-chemische voorwaarden waarin uraniumafzetting plaatsvindt
            - ter beoordeling van de rol van koolwaterstofsamenstellingen bij de
              afzetting van uranium ;
            - voor het onderzoek van het mogelijke gebruik van vloeibare inclu
              sies voor nieuwe prospectiemethoden .
1.3.2 . Transport en afzetting van uranium in een hydrogeochemisch milieu
            Gewoonlijk is het zo dat het uranium zich in het hydrogeochemische
            milieu verplaatst doch desondanks is het nog steeds moeilijk anomale ■
            uraniumwaarden te interpreteren aangezien men nog geen volledig
            inzicht heeft in de aanwijzingen. in dit milieu .
                                                                       • ••I • • •
 ---pagebreak---                                        - 18-
          Bijkomende werkzaamheden betreffenae het transport van uranium en
         hiermee geassocieerde elementen in water , hun transport in de bodem,
          sedimenten in meren , en vegetatie in beleende uraniumdistricten is
         vereist om het inzicht in de fVsisch-cheraische aanwi jzingen te
         verbeteren .
1.3.3 » Verstoring van het evenwicht van de radioactiviteit
         De variatie in het voorkomen van dochterproaukten van lL,q, ü^-,-
          en Th_,„ is een van de meest geschikte middelen voor de Destude ^ing
         van de geochemische processen die plaatsvinden bij het transport -
         van' uranium ( biv . de methode van Rosholt ). De interpretatie van de
         gegevens betreffende verstoringen van het radioactief evenwicht
          zouden veel kunnen bijdragen tot de verkenning van uranium, namelijk
         voor de bepaling van de ligging van uraniumafz et tingen , in het
         bijzonder in sedimenten . Het onderzoek op dit gebied is van groot,
         belang voor de ontwikkeling van nieuwe methoden voor de uranium-
         nrospectie :
         <*■   ^
         - bepaling van het traject van de uraniumoplossingen via de verval-
             produkten ;                    '      _
          - ontwikkeling van methoden voor de meting en interpretatie van de
             resultaten ;                                       - ■             -
          - beoordeling van de toepassingen van de gegevens inzake het radio
             actieve evenwicht bij de verkenning van uranium op regionale schaal
          - toepassing van gegevens inzake radio-isotopen voor de ontdekking
             van nieuwe uraniumvindplaatsen .
1.4 .     Onderzoek aan boor/raten
          Het is noodzakelijk nieuwe apparatuur te ontwikkelen voor metingen
          aan boorgaten en te komen tot een betere interpretatie van de ver
         kregen resultaten . Hierbij moet speciaal nadruk worden gelegd op de
       - directe meting van uranium ter plaatse aangezien de gammaspectrome-
         trische. meting niet voldoende doeltreffend is 'in verband rnet het
         vaak voorkomende gebrek aan radioactief evenwicht tussen uranium en
          de vervalprodukten hiervan .
1.4.1 . Directe bemaling van uranium in situ
         De directe bepaling van uranium in situ is bijzonder nuttig voor de
         bepaling van uraniumreserves , . die de meest belangrijke stap vormt
         voor het begin van de ontginning van een mijn . - De momenteel beschik
         bare technieken ( röntgenfluorescentie , neutronenactivering) moeten
         nog volledig tot ontwikkeling worden gebracht » Ook is een beoorde
          ling van deze technieken en een verdere . ontwikkeling van het
      . beschikbare instrumentarium vereist »
         De verwerking en interpretatie van de gegevens die zijn verkregen
          aan boorgaten leveren eveneens moeilijkheden op . Hierover dienen
         uiteraard nadere bijzonderheden te worden verkregen .
                                                                    • • •f• m •
 ---pagebreak---                                               - 19 -
1.4·2· £*}–                                                                   ·ΐ·ή.σβη ναη εϋΐάθΓβ
       ■ rvRT SCXl–v A1V5lUJ* x    -.                \   n v-i hnOr cr cll'CU       –              j_
       baarheid, ^iaeidsgraaa, enz .)
        OdcU 1 ^-1-^)           -,    -k ^, + TTTir l ''P LlXl >T
                                                                   ^ apparaten aan verbef-
                                                                  VcUi
        Sf/tL^rS^veU^-en de inte^etatie M-an.
 ---pagebreak---                                             - 20 -
2 . OITiaiZOrK iillT OlTTvIKJCELIifG DTZATC3 URA2TIUIIVIIMIiTG SIT -TERUGVJPIiTIjTG
    .'let medewerking van de leden van hei; RCPB en van de contract anten heeft
    de Commissie een overzicht opgesteld van de stand van de 0 & O-werkzaam-
    heden betreffende de winning en terugwinning van uranium in de 'ver
    schillende lid-statten .
    ür "blijkt nog steeds 'zeer grote belangstelling te bestaan voor dit
    gebied aangezien de wereldvraag naar uranium aanzienlijk blijft , de mate
    van afhankelijkheid van buitenlandse bronnen zeer groot is en er behoefte
    bestaat aan steun voor de industrie in de EG ten einde geavanceerde ,
    technieken te ontwikkelen .
    iiet het oog op het feit dat de uraniumhulpbronnen in de Gemeenschap
    beperkt zijn , moeten op communautair niveau 0 & 0*-werkzaamheden worden
    verricht ( in bepaalde gevallen demonstratieprojecten ten uitvoer worden
    gelegd ) om de belangstelling voor de winning van uranium uit diverse
    bronnen , inclusief laagwaardig erts , te stimuleren .
    De geselecteerde onderzoekobjecten moeten op middellange en lange ter
    mijn leiden tot een aanzienlijke vermindering van de verwerkingskosten
    of tot het verkrijgen van uranium uit inlandse bronnen die tot dusver
    niet intensief zijn geëxploiteerd .
     Bovendien moeten 0 &. O-activiteiten op het niveau van de EG worden - uit - 1
    gevoerd ten einde de Europese industrie te steunen bij de ontwikkeling
    van geavanceerde technologieën die voor de lid-staten van de EG 'aanzien
     lijk voordeel kunnen öpleveren . Ook kan de uitvoer van geavanceerde
    procédés' voor de winning van' uranium uit uraniumhoudend materiaal een
     invloed hebben op de betalingsbalans' van de lid-staten .
    Deze onderzoekwerkzaamheden zouden :                             ■
    - van direct of indirect belang zijn voor alle lid-staten ;
    - de lopende nationale werkzaamheden op het gebied van 0 & 0 aanvullen
        of versterken ;                                   '  .
    - nodeloos dubbel werk op nationaal niveau voorkomen ."
    Als een voortzetting van het eerste programma worden de volgende sectoren
    voor O&O-werkzaamheden inzake uraniuminwinning en terugwinning gesuggereerd
    - terugwinning van uranium uit 'fosfor zure vloeistoffen , uit fosfaat-
        gesteenten en uit afvalstoffen van de verwerking van fosfaatgesteenten ;
    - uitloging in situ ( chemisch en/of bacterieel );
    - uitloging van storthopen ;
    - uitloging door bacteriën j          .
    - uitloging onder hoge temperatuur en hoge druk . In het bijzonder
        toepassing van deze methode op ertsen die moeilijk volgens conventio
        nele methoden kunnen worden behandeld ;
    - winning van uranium en andere waardevolle stoffen uit gerooste en
        laagwaardige ertsen ;
    - andere technische aspecten in verband met de uraniumwinning .
                                                                                • • •/ • • •
 ---pagebreak---                                            - 21 -
2.1 .    T'crii, gv.T inning van uranium int fosforzure vloeistoffen
         In de landen van de EG worden fosfaat ge steent en met een gehalte van
        50 "tot 200 ppm aan uranium , ingevoerd voor de produlctie van ongeveer
        4 miljoen ton per jaar               Een groot gedeelte van hèt uranium is
        aanwezig in de f0sforzuurhoudende vloeistoffen zodat mogelijkheid . .
        bestaat voor de terugwinning van zowat 1.500 ton per jaar
        De uraniumpri jzen zijn zodanig dat de winning van uranium als neven-
        product van de vervaardiging van meststoffen aantrekkelijk wordt . De
        v/ inning van ura-nium uit fosforzure vloeistoffen zou een belangrijke
        bijdrage vormen , tot de uraniurnvoorziening van de EG terwijl ter
        zelfder tijd een radioactief vervuilende stof aan de afvallen van
        dit proces en aan de meststoffen zou worden onttrokken .
        Diverse processen voor de winning van. uranium door neerslag , extractie
        door oplosmiddelen en ionenwisseling worden ontwikkeld , doch ondanks
        het feit dan enkele van deze processen op industriële schaal werden
        toegepast , is een algemene toepassing hiervan onmogelijk omdat zij
         economisch alleen verantwoord zijn bij doorstromingen die aanzienlijk
        hoger liggen dan. die in vele - installaties waar fosforzuur wordt ge
        hanteerd , in het bijzonder in Europa . Ook de toepassing van deze
        processen voor de winning van uranium uit sterk geconcentreerde
        fosforzure vloeistoffen levert grote moeilijkheden op .
         Voorgesteld wordt dat onderzoekwerkzaamheden worden verricht aangaande
         alternatieve procédc-s , inclusief de toepassing van extractie door
         oplosmiddelen en ionenwisseling doch met nieuwe reagentia die kunnen
         leiden tot een economisch verantwoorde terugwinning van uranium uit
      .  sterk geconcentreerde zure vloeistoffen » Bi j zonder e ,aandacht zal worden
          gewijd aan voorstellen met betrekking tot de ontwikkeling van installaties
          "van de tweede generatie " en extractiemiddelen en voorsteilen voor proces
         sen voor een directe behandeling van onzuivere " black " fosforzure
        vloeistoffen . Ook goedkope procédés en technieken die kunnen worden
         toegepast in kleine tot middelgrote installaties vormen een gebied
         waar werkzaamheden noodzakelijk zijn . Afhankelijk van de resultaten ■
         van de werkzaamheden die reeds do'or de Commissie op dit gebied
         worden gesteund in het kader van het eerste 0" & O-programma zou
         steun kunnen worden verleend voor demonstratiepro jecten .
2.2 .    TeruTw'inning van uranium uit • fosfaatgesteenten
         De mogelijkheid dat de fosfaatgesteenten in de landen van de EG
         uraniumafzettingen bevatten , openen belangrijke perspectieven aan-'
         gezien reeds bepaalde voorkomens werden geïdentificèerd . Een begin
         werd gemaakt met mineralogische studies en laboratoriumproeven ten
         einde technische oplossingen voor de winning van uranium te kunnen
         bepalen . In een tweede fase van de ontwikkeling zou kunnen . worden
         overgegaan tot werkzaamheden aan proefinstallaties , nadat goede
         resultaten in het laboratorium zijn verkregen .
2.3 .    VJinning van uranium uit de afvalstoffen van de verwerking van
         fo s f aat ge st e ent en                  '         '
         Het is bekend dat bij de produlctie van fosforzuur en meststoffen
          een bepaalde hoeveelheid 'uranium achterblijft in bepaalde afval
          stoffen zoals het residu van de uitloging en het fosforhoudend
          gips . De afvoer van deze afvalstoffen levert problemen op . Er wordt
          voorgesteld om , indien de resultaten van de tot dusverre gesubsi
          dieerde werkzaamheden bemoedigend zijn , steun te verlenen aan
          studies op het niveau van proefinstallaties .
                                                                         • • * I• • •
 ---pagebreak---                                      - 22 -
2.4 .   Winning van uranium c'oor uitloging van stortho^er:, door bacteriën
        of ia situ
        Bij deze methoden worden verschillende gemeenschappelijke .technieken
        toegepast hoewel deze eveneens toepassing kunnen vinden voor ver
        schillende typen van ertsiichsmen .
        De percolatie-uitloging. van stortplaatsen en afvalhopen vergt reinig
        kapitaal en bedrijfskosten en kan derhalve worden toegepast voor laag
        waardig erts ( in het bijzonder kleine afzettingen ) of residuen waar
        van de verwerking volgens- meer conventionele energie-intensieve
        methoden economisch onverantwoord zou zijn . Hoewel de techniek ge
        makkelijk kan worden toegepast , is het mechanisme van de oplossing
        van het uranium in een stortplaats of een afvalhoop vaak zeer inge– -
      - wikkeld aangezien het verband houdt met de aantasting door het zuur
        en de produktie van bacteriën in de ertshoop zodat niet altijd met
        zekerheid gunstige resultaten kunnen worden verkregen»
        Als fundamenteel onderdeel van de uitloging van stortplaatsen en
        afvalhopen kan de uitloging door bacteriën eveneens worden toegepast
        als alternatieve techniek voor de exploitatie van kleine hoogt/aardige
        afzettingen .
        De uitloging door bacteriën in haar verschillende vormen ( uitloging
        in gesloten systeem , uitloging ter plaatse , bacteriële regeneratie
        van het uitlopend medium ) leunnen verschillende voordelen vertonen
        ten opzichte van de ^chemische " aantasting , zoals besparing aan
        chemicaliën , laagwaardiger' erts . Tot dusverre werd 'uitloging door
        bacteriën alleen toegepast voor sulfide-erts .      Doch .indien zulks
        technisch uitvoerbaar zou /blijken zou deze methode bi j zonder voor
        delig zijn indien zij zou kunnen worden toegepast op ertsen waarvan-
        de verwerking energie-intensief . is . Hogelijk zou uitloging door
        bacteriën eveneens kunnen worden toegepast voor andere typen van
        ertsen ( bijvoorbeeld in zandsteen) en derhalve zal steun worden ver
        leend voor werkzaamheden met betrekking tot alle aspecten hiervan ,
        inclusief het verzamelen van basisgegevens .
        Voor grote afzettingen kan de uitloging in situ een middel vormen . .
        voor een economische exploitatie waarbij de kapitaalsinvesteringen
        die nodig zijn voor de exploitatiè volgens conventionêle methoden
        prohibitief zijn .
        De- problemen in verband met de uitloging van stortplaatsen en afval-
        hopen , bijvoorbeeld de moeilijkheid om het doorstromingspatroon te
        bepalen en aldus te komen tot een volledige winning, zijn zelf ET nog
        moeilijker op te lossen > bij .uitloging in situ onder meer als gevolg
        van problemen in verbond met de opsporing v&i de breukpatronen in
        de gesteenten en de doorstroming van de reagentia .                         _
        Op grond van de bovengenoemde punten en "rekening houdende met de re- .
        sultaten van de werkzaamheden in het kader van het eerste ■ programma
        dienen deze werkzaamheden te worden voortgezet . Met "betrekking tot de
        uitloging in situ zullen proeven inzake technieken met behulp van zure
        of alkalische oplossingen worden uitgevoerd . Bijzondere aandacht zal
        worden besteed aan de' voorbereiding' van de erts afzet tingen : '
        - ter voorkoming van verontreiniging van het 'milieu , in het bijzonder
           van het grondwater ;
        - ter verbetering van het .contact tussen erts en reagentia .
                                                                       • • • (• • •
 ---pagebreak---                                      - 23-
        Deze winningstechniek zal worden getest aan andere passende vind
        plaatsen ten einde de voordelen hiervan te kunnen "beoordelen .
2.5 * Uitloging: onder hoge druk en hoge temperatuur
        De toepassing van hoge druk en temperatuur voor de uitloging kan een
        doeltreffend middel zijn voor de verwerking van diverse ertstypen .
        Ook hoogsmeltende en/of laagwaardige ertsen en afvallen kunnen op
        deze wijze worden . verwerkt , evenals andere ertsen die moeilijk op de
        conventionele wijze kunnen worden "behandeld , "b.v . "basisge steent en .
        Hiervoor "bestaan verschillende redenen . De werking van het uit-
        logingsmiddel wordt versterkt , de reactie wordt versneld en "boven
        dien kan vaak gebruik van conventionele oxydantia worden vermeden als
        gevolg van de grotere inwerking van zuurstof en lucht . Tevens werd
        vooropgesteld dat een dergelijke uitloging met voordeel kan worden
        toegepast in de gevallen waarbij de scheiding van vloeistof en vaste
        stof een probleem vormt , in het "bijzonder wat "betreft de klei–
        materialen .
        Steun zal worden verleend voor het "beproeven van deze techniek op
        laboratorium- en proefschaal . In verband met het feit dat deze uit-
        logingsmethode sterk energie–intensief is , zal eveneens steun worden
        verleend voor studies betreffende de economische uitvoerbaarheid , in
        het bijzonder wat betreft laagwaardig erts of afval , alvorens zal
        worden overgegaan op een proefinstallatie .
2.6 . , Winning van uranium en andere waardevolle grondstoffen uit gerooste
        ertsen en laagwaardige bronnen
        In de EG bestaan grote reserves aan materialen die na roosting
        waardevolle uraniumbronnen en bronnen voor andere materialen kunnen
        vormen , b.v . aluminium , vanadium , enz . Materialen die hiertoe in aan
        merking komen zijn olie- en koolschalies , ligniet , turf , steenkool ,
        enz . De meeste van deze materialen bezitten een intrinsieke waarde
        als energiebron doch er is vastgesteld dat na gebruik het uranium
        ge-concentreerd is in de as en de vliegas . Steun zal worden verleend
        voor projecten voor de winning van uranium en andere waardevolle
        stoffen uit deze materialen die vaak afvoerproblemen opleveren .
2.7 . Andere technische aspecten van de uraniummi ,inbouw
        De ontwikkeling van de uraniummi jnbouw vergt 0 & O-werkzaamheden ter
        verbetering van de technieken , in het bijzonder wat betreft de be-
        handèling van lozingen , de opslag van de mi jnbouwafvallen , de sta
        bilisatie van het afvalslib en het opnieuw in staat brengen na de
        exploitatie . De winning en verwerking van laagwaardig erts , zowel
        als de toepassing van uitlogingsprocessen leveren in dit opzicht
        bijzondere problemen op .
        Steun zal worden verleend voor 0 & 0 op het gebied van :
        - verbetering van de behandeling van afvalstoffen ,
        - opslag van afvalstoffen en opnieuw in staat brengen van de
          mijnzetels na de exploitatie ,
        - stabiliteit van het afvalslib op lange termijn .
                                                                             • •I • • •
 ---pagebreak---                                      - 24 -
B. PTJIAITCIERIITO EN BEHBER VA5 IET O & O-PROCKAMMA
   1 . Het programma zal worden uitgevoerd in het kader van de werkzaam
         heden op contract van de Gemeenschap . De bijdrage van de Gemeenschap
         voor de financiering van deze werkzaamheden op contract wordt
         geraamd op 8 miljoen ERE over de periode van vier jaar ( I98I-I984).
      Dit bedrag wordt geacht noodzakelijk te zijn voor de toepassing van
     de resultaten van het eerste programma voor onderzoek in het terrein
      ( prospectie 0 & 0 ) en in industriële proeffabrieken ( extractie 0 & 0 ) .
     alswel om nieuwe projecten op te zetten .
         Het ligt in de "bedoeling de subsidies als volgt over de onder-
         zoekgebieden te verdelen :
         prospectie         : 45 - 55 %
         winning            : 45 - 55 5©
         De definitieve toewijzing zal uiteraard geschieden na onderzoek van
         de voorstellen die als gevolg van een verzoek om offerten zullen
         worden ingediend .
   2 . De Commissie zal het programma uitvoeren in nauwe samenwerking met
         het raadgevend comité voor programmabeheer dat reeds door de Raad
         van Ministers voor het eerste programma is opgericht .
         Het comité zal alle 0 & O-voorstellen die worden ingediend onder
         zoeken en de Commissie adviseren over hun relatieve verdiensten . ,
         Het zal de uitvoering van de projecten nagaan en de resultaten na
         voltooiing beoordelen . Het zal tevens aanbevelingen doen inzake
         nieuwe onderzoekbehoeften en prioriteiten voor de voortzetting van
         het programma .                                           ^
   3 . Zoals gezegd in de inleiding (blz . 3 ) zal het programma met ingang
         van. 1 januari 1982 een deelprogramma vormen vaji het nieuwe sectoriële
         programma 0 & 0 in de grondstoffensector dat in I98I' aan de Raad zal
     ■ worden voorgelegd . Hierdoor zal een grotere soepelheid inzake
         management worden bewerkstelligd en wel in die ,zin dat een 'ander
         deelprogramma (primaire grondstoffen) betrekking zal hebben op
         verschillende aanverwante onderwerpen die zoveel mogelijk zullen
         worden gecoördineerd met het deelprogramma inzake uranium.
 ---pagebreak---                                   - 25 -
                               Voorstel voor een
                   BESLUIT VAN DE RAAD TOT' VASTSTELLING VAN EEN
           TWEEDE PROGRAMMA VOOR ONDERZO üC EN ONTWIKKELING OP
           HET GEBIED VAN DE URmiMPROSPECTIE EN      -WINNING
             VOOR DE EUROPESE GEIvIEENSCHAP VOOR ATOOMENERGIE
                   ( WERKZAMHEDEN OP CONTRACT I98I-I9S4 )
  De Raad van de Europese Gemeenschappen ,
  Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor
  Atoomenergie , inzonderheid op artikel J ,
  Gezien het door de Commissie na raadpleging van het    Wetenschappelijk
  en Technisch C omité ingediende voorstel ,
  Gezien het advies van het Europese Parlement ,
  Overwegende dat het meerjarenprogramma voor onderzoek en ontwikke–
' ling een van de voornaamste middelen is waarover de Gemeenschap in
  het kader van het gemeenschappeli jk wetenschappelijk en technisch
  beleid "beschikt om bij te dragen tot de ontwikkeling van de kern-
  industrie , alsmede tot de verwerving en verspreiding van kennis op
  het gebied van de kernenergie ;
  Overwegende dat de Gemeenschap grotendeels op derde landen is aan
  gewezen voor haar voorziening met het natuurlijk uranium en dat het
  derhalve in het belang van de Gemeenschap is de op haar grondgebied
  aanwezige hulpbronnen te ontwikkelen ;
  Overwegende dat communautaire onderzoek- en ontwikkelingswerkzaamheden
  op het gebied van de uraniumprospectie en -winning kunnen bijdragen
  tot de verwezenlijking van de bovengenoemde doelstellingen ;
  Overwegende dat de Raad in zijn vergadering van 20 december 1979 de
  Commissie heeft verzocht de onderzoekprogramma 's van de Gemeenschap te
  concentreren op sectoren van primair belang , inclusief energie en
  grondstoffen en de procedures ter voorbereiding , goedkeuring en
  tenuitvoerlegging van deze programma 's te rationaliseren ;
 ---pagebreak---                                    - 26 -
Overwegende dat de Raad nota neemt van het voornemen van de Commissie om
in 1981 een voorstel in te dienen voor een onderzoekprogramma in de
grondstoffensector , waarin dit programma zal worden opgenomen ,
 Overwegende det een herziening van het bovengenoemde onderzoekprogramma op het
  gebied van grondstoffen , inclusief het onderhavige programma zijnde een
  subprogramma , uitgevoerd zal worden tijdens de looptijd van het
  programma ;
BESLUIT :                                                                     -
                                Artikel 1
Er wordt een programma voor onderzoek en ontwikkeling op het gebied van
uraniumprospectie en –winning , vermeld inde bi j lage , vastgesteld voor een
periode van vier jaar met ingang van 1 januari 1981 .             ■
                                 Artikel 2
 Het maximum van de betalingsverplichtingen die moeten worden aangegaan
voor de uitvoering van dit programma wordt . begroot op Sr mi l joen ERE, en
de vereiste personeelsbezetting wordt geraamd op maximaalr drie personen .
 De Europese rekeneenheid wordt gedefinieerd volgend de geldende financiële
 reglementen .
                                        Gedaan te Brussel ,
                                        Voor de Raad :•
                                        De Voorzitter ,
 ---pagebreak---                                   - 27 -
                                BIJLAGE
                       INHOUD VAN HET FROGRAMMA
  1 . Onderzoek en ontwikkelingswerk betreffende de uraniuraprospectie
  1.1 . Verkenning van uraniumvindplaatsen - geologie en metallogenie
        van uranium
        - Granietgesteenten
        - Zure vulkanische gesteenten
        - Alkalische gesteenten
        - Sedimentaire "bekkens
  1.2 . ProsDectietechnieken
        - Gammaspectrometrie
        - Teledètectie
        - Geochemische prospectietechnieken
        - Geochemie van gesteenten
        - Biogeochemie
        - Gasgeochemie
        - Loodisotopenverhouding
        - Indirecte geofysische methoden
        - Microtectoniek
                                 N.
- 1*3 » Transport en afzetting van uranium
        - Vloeibare inclusies
        - Transport en afzetting van uranium in het hydrogeochemische
          milieu
        - Verstoring van het radioactieve evenwicht
  1.4 » Verkenning van boorgaten
        - Directe meting van uranium in situ
        - Andere apparatuur voor metingen in situ
 ---pagebreak---                                 - 28 -
                                                            Bi.ila^e
2 . Onderzoek en ontwikkeling petreffende de prospectie en winning
    van uranium
2.1 . V/inning van uranium uit fosforzure vloeistoffen
2.2 . Winning van uranium uit fosfaatgesteenten
2.3 * Winning van uranium uit afval van de verwerking van fosfaat-
      gesteenten                     -
2.4 * Winning van uranium door het uitlogen van ertsstorthopen ,
      afvalhopen , door uitloging door "bacteriën of in situ
2.5 . Uitloging onder hoge temperatuur en druk
2.6 . Winning van uranium en andere waardevolle stoffen uit geroost
      erts en laagwaardige "bronnen
2.7 » Andere technische aspecten van de uraniummijnbouw .
                                                                • • •/ • • •
 ---pagebreak---                                  - 29 -
                          FINANCIËLE GEGEVENS
1 . BEGROTINGSLI JN : 3350-3
2 . OMSCHRIJVING VAN DE BEGROTINGSLIJN :
    Primaire en secundaire grondstoffen – Prospectie en winning van
    uranium ( werkzaamheden op contract 19öl – 19Ö4 )
3 . JURIDISCHE GRONDSLAG : Artikel 7 van het Euratom–Verdrag
4 . BESCHRIJVING , DOEL EN MOTIVERING VAN DE ACTIE
4.1 . Beschrijving
      Tweede programma betreffende de prospectie en winning van uranium
      Onderzoekprogramma op grond van contracten voor gezamenlijke
      rekening ( programma op contract ) met onderzoekinstellingen in de
      lid–staten op de volgende gebieden :
      a) onderzoek en ontwikkeling met betrekking tot de prospectie van
          uranium ;
      b ) onderzoek en ontwikkeling in verband met de winning van 'uranium •
          en de verwerking van ertsen .                       -    '
4.2 . Doel                                                               '
      0 & 0 met het oog op :
      a) opvoering van de eigen voorziening van de Europese Gemeenschap
          met uranium ;                                              ...
      b ) ontwikkeling van nieuwe technieken voor de prospectie en winning
          van uranium ;
      c ) ontwikkeling van geavanceerde winningstechnieken en vermindering
          van de kosten van de ertsverwerking»
4*3 « Motivering
      De voorlopige resultaten die werden verkregen bij het onderzoek xn
      het kader van het eerste programma tonen aan dat het nuttig en
      noodzakelijk is een tweede programma ten uitvoer te leggen » De
      werkzaamheden op het niveau van de Gemeenschap voerde het rendement
      van het onderzoek in de lid–staten op tot een optimaal niveau door
      het vermijden van nodeloos dubbel werk en het opvullen van een
      leemte . Ze maken het tevens mogelijk het potentieel van de
      onderzoekorganisaties in de lid–staten betreffende het probleem
      van gemeenschappelijk belang te concentreren en de ontwikkeling
      van geavanceerde technologieën te vergemakkelijken .
                                                                ■/
 ---pagebreak---                                               - 30 -
       5 . FINAXCIELS VEERSLAG VAN 12 ACTIS OP DE OIJE^STEUyntQSKPJaiSTiar
             ( met inbegrip van de uitgaven voor personeel alsmede ds huiBhoudeli jke
             uitgaven van administratieve teohnische aard .
       5.1 . Totale koeten gedurende de 'beoogde looptijd            8.000.000 ERE
       5.2 . Aandeel in de financiering S
                – ooranunautaire begroting                           8.000.000 ERE
                – nationale begrotingen                                          ERE
                – andere nationale seotoren                                      ERE
       5 * 3 » Meer iarenverval'boölc
                    Vaetleggingskxedieten                                   in ERE
Aard van de
                           1981         1982           1983       1984           TOTAAL
   uitgaven
Personeel
                            158.400      171.200        185.100     200.100        714.800
Huishoudelijke
uitgaven van adm .           50.000       54.000         58.400      59.900        222.300
aard
Contraoten               3.502.600       500.800     3.059.500                 7.062.900
TOTAAL                   3.711.000       726.000 I 3.303.000 j      260.000    8.000.000
       5o«l«2 » Betalingskredieten                                         in ERE
Aard van de                                                                                TOTAAL
                        1981          1982          1983        1984              1985
   uitgaven
Personeel
                          158.400        171.200      185.100     200.100                         714.800
Huishoudelijke
uitgaven van adm,           50.000        54.000        58.400      59.900                        222.300
aard
                       1.752.600      2.000.800    2.078.500    1.099.000      132.000          7.062.900
Contraoten
                                                                                I
TOTAAL
                       1.961.000      2.226.000    2.322.000    1.359.000      132.000          8.000.000
                                                                                i
                                                                ––––!
                                                                                « . ./ • . .
 ---pagebreak---                                        31
5.3.2 . Berekeningswi .i ze
         ( inclusief meer jarenvoorzieningen )
         a) Uitgaven voor personeel
              De personeelsbehoeften werden "berekend op grond van een
              personeelssterkte van 3 functionarissen .
              1981-1984 (4 jaar )
              2 ambtenaren A
              1 ambtenaar C
              Afgezien van dit personeel , zijn bij de berekeningen de
              sti jgingspercentages van de bezoldigingen van het personeel
              van de Commissie in aanmerking genomen die als basis hebben
              gediend voor de raming van de kredieten op de begroting 19Ö1 »
              voor de volgende jaren heeft men hierop het sti jgingspercen-
              tage van het algemene prijspeil in de Gemeenschap toegepast ,
              dat voor de vaststelling van de ramingen over een periode
              van drie jaar werd aangehouden , nl . 8,1 fo per jaar .
         b ) Huishoudelijke uitgaven van administratieve en/of technische 1
              aard
              Deze uitgaven bestrijken met name de kosten van dienstreizen
              en de organisatie van vergaderingen . Zij werden geraamd op .
              grond van een gemiddelde van de behoeften .
         c) Üitgaven voor de contracten
              De uitgaven dekken de financiële deelneming van de Gemeenschap
              aan het onderzoek dat wordt uitgevoerd in het kader van de met
              ter zake gespecialiseerde bedrijven en laboratoria in de lid
              staten te sluiten contracten voor gezamenlijke rekening
              ( studie–, onderzoekcontracten , enz .).   Aangezien de betrokken
              onderwerpen en de kwalificaties van de contractanten nogal
              uiteenlopon , kan er geen uniforme berekeningswijze worden
              vastgesteld . Bij de raming van de behoeften werd dan ook
              uitgegaan van een hypothese , die is gebaseerd op een bepaald
              aantal te sluiten contracten en een gemiddelde financiële
              deelneming van de Gemeenschap iA deze contracten in de orde
              van grootte van 50 % vaïi de kosten .    In ieder geval zal het
            ' raadgevend comité voor programmabeheer over de bestemming van
              de kredieten worden geraadpleegd.
6 . FINANCIËLE WEERSLAG OP DB KREDIETEN VOOR PERSONEEL EET HUISHOUDELIJKE
    UITGAVEN
    ( Zie punt 5 hierboven.)         >
                                                                      • ••/ ♦ ♦ •
 ---pagebreak---                                      32
7 . FINANCIERING VAN JE UITGAVEN   ...             .    .
IJf   De voor de deelneming van de Gemeenschap aan deze actie "benodigde
      kredieten moeten op haar volgende begrotingen worden opgenomen .
8 . EVENTUELE WEERSLAG OP DE INKOMSTEN
    – Gemeenschapsbelasting op de salarissen van de ambtenaren ;
    – bijdrage van de ambtenaren in de pensioenregeling .
9 . ΒΕΟΟΟΡ 00ΝΤΒ0ΚΕ5ΤΕί5Κϋ                  ν
-   – Administratieve controles door DG " Financiële controle " voor wat de
      uitvoering van de begroting en de regelmatigheid en conformiteit
      van de uitgaven betreft alsmede door de dienst " Contracten" van
      DG XII ;
    – wetenschappelijke controles : RCEB
                                       Bevoegde ambtenaren van DG XII .
 ---pagebreak---                                 - 33 -
Advies van het Wetenschappelijk en technisch comité "betreffende het
voorstel voor een programma 1981–1984 betreffende de prospectie en
                          winning van uranium
      In zijn vergadering van 29 april 1980 heeft het Wetenschappelijk en
technisch comité een voorstel voor een "besluit van de Raad tot goedkeuring
van een tweede onderzoek– en ontwikkelingsprogramma van de Europese
Gemeenschap voor Atoomenergie met betrekking tot de prospectie en winning
van uranium ( doe, XIl/364/80) onderzocht en besproken.
      Dit voorstel heeft betrekking op een vierjarenprogramma ( 198I-I984 )
ter voortzetting van het lopende 0 & 0–programma 1978–1980 op het gebied
van de prospectie en de winning van uranium.    Dit programma zou worden
uitgevoerd via contracten op gedeelde kosten ( werkzaamheden op contract )
met onderzoekinstellingen en industriële ondernemingen in de lid–staten .
      De financiële middelen die voor deze werkzaamheden op contract
door de Gemeenschap moeten worden opgebracht , worden geraamd op maximaal
10 miljoen ERE over een periode van vier jaar om ongeveer de helft van
de kosten van de te verrichten onderzoek– en ontwikkelingswerkzaamheden
te dekken. " Van dit bedrag zou ongeveer 50 % worden besteed voor de
prospectie en de resterende 50    voor 0 & 0–werkzaamheden betreffende de
uraniumwinning als omschreven in het voorstel ( document XIl/364/80 ).
      Het comité acht het voorstel van de Commissie verantwoord omdat
aldus zou worden voorzien in de uitbreiding , ontwikkeling en toepassing'
van het onderzoek waarmee in het kader van het eerste programma een begin
is gemaakt .
      Het comité merkt op dat de aangevraagde kredieten relatief vrij
sterk zijn opgevoerd , doch met het oog op het strategisch belang van het
object is het van mening dat zulks verantwoord is . Het comité denkt
evenwel dat de Commissie , bij de tenuitvoerlegging van het programma ,
speciale aandacht moet besteden aan de selectie van de onderzoekvoor–
stellen waarvoor subsidies worden verleend .
      Met het oog op de te verwachten behoeften van de Gemeenschap aan
natuurlijk uranium voor de produktie van elektriciteit , de grote mate
van afhankelijkheid van bronnen buiten de Gemeenschap , de toenemende
moeilijkheden om nieuwe winplaatsen te verkennen en de lange aanlooptij-
den die noodzakelijk zijn om nieuw opgespoorde afzettingen of nieuwe
extractietechniekon produktief te maken , is 'het duidelijk in het belang
van de Gemeenschap alle mogelijkheden voor eigen voorziening op te
 ---pagebreak---                                   - 34 -
voeren , zowel van kleine hoogwaardige afzettingen of van laagwaardige
afzettingen , residuen of andere hulpbronnen en de know how van de
communautaire industrie te ontwikkelen met het oog op werkzaamheden op
wereldniveau .  Het voorgestelde 0 & 0-programma zou een nuttige aanvul
ling vormen van de activiteiten van de Gemeenschap ter bevordering van „
de prospectie van uranium op haar gebied ( artikel 70 ) of daarbuiten ,
evenals andere werkzaamheden die zijn gericht op een voldoende en continue
voorziening met natuurlijk uranium .
       Het comité tekent aan dat de aspecten inzake gezondheid en milieu
van de uraniumwinning worden onderzocht in het kader van het programma
"Biologie en bescherming van de gezondheid".
       Het Wetenschappelijk en technisch comité is van mening dat het
voorgestelde 0 «Sé O-programma ter prospeotie en winning van uranium
doeltreffend is wat betreft inhoud , financiële middelen en duur en
beveelt de Raad aan hieraan zijn goedkeuring te hechten .