title: VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD TOT VASTSTELLING VAN EEN EERSTE MEERJARENPROGRAMMA (1988-1993) VOOR OP BIOTECHNOLOGIE GEBASEERD ONDERZOEK EN TECHNOLOGISCHE ONTWIKKELING OP AGRO-INDUSTRIEEL GEBIED "ECLAIR" (European Collaborative Linkage of Agriculture and Industry through Research)

text:
ARCHIVES HISTORIQUES
DE LA COMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (87) 667
Vol. 1987/0311
 ---pagebreak--- Disclaimer
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 concernant
l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique européenne et de
la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, p. 1) modifié en dernier
lieu par le règlement (UE) 2015/496 du Conseil du 17 mars 2015 (JO L79 du 25. 3.2015, p. 1), ce
dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents classifiés présents dans ce dossier
ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit règlement ou sont considérés déclassifiés
conformément aux articles 26(3) et 59(2) de la décision (UE, Euratom) 2015/444 de la
Commission du 13 mars 2015 concernant les règles de sécurité aux fins de la protection des
informations classifiées de l'Union européenne.
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 concerning
the opening to the public of the historical archives of the European Economic Community and the
European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as last amended by Council
Regulation (EU) 2015/496 of 17 March 2015 (OJ L 79, 27.3.2015, p. 1), this file is open to the
public. Where necessary, classified documents in this file have been declassified in conformity
with Article 5 of the aforementioned regulation or are considered declassified in conformity with
Articles (26.3) and 59(2) of the Commission Decision (EU, Euratom) 2015/444 of 13 March 2015
on the security rules for protecting EU classified information.
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1. Februar
1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen Wirtschaftsgemeinschaft und
der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983, S. 1), zuletzt geändert durch die
Verordnung (EU) Nr. 2015/496 vom 17. März 2015 (ABI. L 79 vom 25.3.2015, S. 1), ist dieser Akt
der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit erforderlich, wurden die Verschlusssachen in diesem Akt in
Übereinstimmung mit Artikel 5 der genannten Verordnung freigegeben; beziehungsweise werden
sie auf Grundlage von Artikel 26(3) und 59(2) der Entscheidung der Kommission (EU, Euratom)
2015/444    vom   13.   März   2015   über die   Sicherheitsvorschriften für den Schutz von  EU-
Verschlusssachen als herabgestuft angesehen.
 ---pagebreak--- COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
                                                                COM ( 87 ) 667 def .
                                                   Brussel , 14 Januari 1988
                VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD
  TOT VASTSTELLING VAN EEN EERSTE MEERJARENPROGRAMMA (1988-1993)
           VOOR OP BIOTECHNOLOGIE GEBASEERD ONDERZOEK EN
      TECHNOLOGISCHE ONTWIKKELING OP AGRO-INDUSTRIEEL GEBIED
                                " ECLAIR "
                  ( European Collaborative Llnkage of
             Agriculture and Industry through Research )
 ---pagebreak---                                            - 2 -
                                       SAMENVATT I NG
                   EEN EERSTE MEERJARENPROGRAMMA ( 1988-1993 ) VOOR OP
                          BIOTECHNOLOGIE GEBASEERD ONDERZQEK EN
                TECHNOLOGISCHE ONTWIKKELING OP AGRO- 1 NDUSTR I EEL GEB I ED
                                          •'ECLAIR "
                   European Collaborative Llnkaae of Agriculture and
                                Industrv throuqh Research
1 . Het Kaderprogramma van communauta I re werkzaamheden op het gebled van onderzoek
    en technologische ontwlkkellng bevat een actle 4 : " Explol tat le en optimale
    benuttlng van biologische hulpbronnen " met als subact ie 4.2 :
    " agro-lndustr lële technologieën " .
    Het hier onder de naam " ÉCLAIR " Ingediende voorstel is een onderdeel van deze
    subactie . Het zal zo spoedig mogelijk worden aangevuld met een tweede voorstel
    dat specifiek betrekking heeft op technologieën voor de
    voedlngsmlddelenindustr Ie .
2 . Op grond van de situatie op de landbouwmarkten , de uit de verwerkende
     Industrie afkomstige vraag en de door belangstellenden en bedrijfsorganisaties
    geulte standpunten zijn de volgende speerpunten voor ontwikkelingsprojecten
    naar voren gekomen :
2.1 . Aararlsche produktle voor Industrlële toepasslnaen
       Deze sector Is gericht op de verbetering van bestaande landbouwprodukten en
       op de ontwikkeling van nieuwe alternatieve produkten , die tegemoet komen aan
       de vraag uit de Industrie , ten einde nieuwe afzetmogelijkheden te vinden .
       Als voorbeelden kunnen worden genoemd de verdere aanpassing van vlas ,
       zonnebloemen of koolzaad aan de eisen van de Industrie . Technieken voor het
       kweken en telen van tot dusverre in Europa minder bekende gewassen , zoals
       cuphea of euphorbia , die bijzondere vetzuren kunnen leveren , komen echter
       evenzeer in aanmerking .
 2.2 .  Industrlële aspecten
       Ook wat de industriële produktle betreft , zijn er mogelijkheden voor
       projecten , zowel " stroomopwaarts " als " stroomafwaarts " van de landbouw . Als
       voorbeelden van projecten " stroomopwaarts " van de landbouw kunnen worden
       genoemd de ontwikkeling van biologisch afbreekbare gewasbeschermingsmiddelen
       die geen residuen achterlaten , of van methodes om specifieke meststoffen aan
       te bieden , die door de plant kunnen worden opgenomen met een minimum aan
       verliezen . Voorbeelden van Industriële activiteiten " stroomafwaarts " van de
        landbouw zijn nieuwe fract loner Ingstechnleken en toepassingen van vlas ,
       bepaalde oliën of zetmeel ( biologisch afbreekbare verpakkingsmaterialen ).
 2.3 . GeTntegreerde prolecten
       Deze projecten kunnen betrekking hebben op tal van onderwerpen , met name
       geïntegreerde agro-lndustr lële projecten zoals Integraaloogsten en de
       toepassing van nieuwe technieken die speciaal zijn toegesneden op het
        landbouwbedrijf . Wat het Integraal oogsten betreft , kan bij voorbeeld worden
 ---pagebreak---                                             - 3 -
       gedacht aan projecten waarin een nieuw ras of een nieuwe variëteit van een
       gewas wordt geteeld en geoogst met behulp van de In aanmerking komende
       nieuwe technieken , waarna het In zijn geheel naar het industriële
       verwerk Ingscentrum wordt getransporteerd , waar elk bestanddeel op de meest
       economische wijze wordt benut . Tot de geïntegreerde technologieën kunnen bij
       voorbeeld geavanceerde computertoepassingen , automatisering , Integratie van
       nieuwe gemechaniseerde processen met computer bestur Ing , enz . worden
       gerekend .
3 . Het voorgestelde programma van de Gemeenschap heeft tot doel te voorzien in
    een financiële stimulans voor agro-lndustr lële technologieën . De maatregelen
    worden gevormd door : ondersteuning van afzonderlijke projecten , toelagen voor
    opleiding en mobiliteit en de uitvoering van coördinerende activiteiten .
    Het is de bedoeling dat een typisch project een verzameling contracten omvat ,
    die betrekking hebben op verschillende aspecten van een representatief
    probleem . Elk project heeft welomschreven doelstellingen en een meerjarig
    tijdschema , die door de Commissie en de uit een verzoek tot het Indienen van
    voorstellen geselecteerde respondenten In onderling overleg zijn vastgesteld .
    Aan een doorsneeproject zullen ongeveer vijf contractanten deelnemen , die elk
    aan personeel , apparatuur en verbrui ksgoederen vier Jaar lang zo'n 0,2 tot
    0,5 miljoen Ecu per Jaar uitgeven . Dit komt overeen met een bedrag van 2 tot
    8 miljoen Ecu voor het gehele project , waaraan de Gemeenschap maximaal 50 %
    zal bijdragen , gemiddeld ongeveer 2,5 miljoen Ecu .
    Om de noodzakelijke Industriële oriëntering van het programma te waarborgen ,
    wordt voorgesteld dat un I vers I te I ten en onderzoekinstellingen normaliter
    alleen deel kunnen uitmaken van een groep , waarin een of meer Industriële
    organisaties aanwezig zijn en dat 50 % van de financiering grotendeels van de
    Industriële partner afkomstig moet zijn .
4.  In de période 1988-1993 zullen de totale kosten van dit eerste agro-
    Industriële programma voor de begroting van de Gemeenschap maxlmaal
    80 miljoen Ecu bedragen . Dit bedrag omvat de kosten voor de eigenlijke
    projecten , toelagen voor opleiding en mobiliteit , coördinerende activiteiten
    en administratie , waartoe ook de kosten van 13 personeelsleden voor een
    doelmatige uitvoering van deze activiteiten worden gerekend .
5 . Dit programmavoorste I moet worden gezien als een uitvloeisel van enerzijds de
    ontwikkelingen op de landbouwmarkten In de Gemeenschap en anderzijds de
    ontwikkeling van de behoeften van de industrie . Deze laatste ontwikkeling gaat
    steeds meer In de richting van op maat gemaakte grondstoffen , waardoor de
     industriële produktie wordt vereenvoudigd en de produkt lekosten worden
    verlaagd , terwijl bovendien de continuïteit van de aanvoer wordt gewaarborgd .
    Ruwe olie , op dit ogenblik een belangrijke grondstof voor de industrie , Is
    niet onbeperkt . Onder deze omstandigheden Is het opportuun meer aandacht te
    schenken aan hernieuwbare bronnen die door de landbouw kunnen worden geleverd .
    Dit zijn geen nieuwe denkbeelden . In verschillende Lld-Staten zijn
    soortgelijke programma 's opgezet in verband met energie en Industriële
    toepassingen . Dergelijke ontwikkelingen vinden In de gehele wereld plaats .      In
    de VS heeft de senaat een wetsontwerp aangenomen In verband met een programma
    voor nieuwe en alternatieve produkten en gewassen . Er is een jaarlijks budget
    van 75 miljoen USD voor de komende 20 Jaar voorgesteld .
                                                                              .../...
 ---pagebreak--- Het spreekt voor zich dat de Europese antwoorden op de voorzienbare
uitdagingen op agro-lndustr lee I terrein kunnen worden geleverd door middel van
een communautaire aanpak , zoals ook In andere sectoren ( bij voorbeeld het
BR ITE-Programma ) Is gebeurd . Het ECLAIR-Programma dat Is opgezet om op
precommerc lee I niveau nieuwe , op blowetenschappen en biotechnologie gebaseerde
ontwikkelingen te stimuleren , zal de totale doelmatigheid van het agro-
Industrlële systeem vergroten door vaardigheden en voorzieningen te bundelen
In een actie die de gehele Gemeenschap omvat . Verwacht mag worden dat de
resultaten van gezamenlijke communautaire activiteiten , gebaseerd op deze
elementen , sneller tot een economisch resultaat op een communautaire markt
zullen lelden , waardoor het Industriële concurrentievermogen van de
Gemeenschap In belangrijke mate zal worden gesteund .
 ---pagebreak---                                         - 5 -
                                   INHOUD
SAMENVATTING                                                   2
INLEIDING                                                      7
DEEL A   : ACHTERGROND
1 . De uitdaging van de biotechnologie                         ®
1.1 . Biowetenschappen en biotechnologie :
      grondslagen voor veranderingen                           8
1.2 . Gevolgen voor wetenschap , landbouw en industrie         9
1.3 . De communautaire strategie voor biotechnologie           9
1.4 . Het landbouwbeleid en adviezen van het Parlement inzake
      biotechnologie                                          11
1.5 . De reacties van de Verenigde Staten en Japan            12
1.6 . Maatregelen in de Lid-Staten                            13
2 . Overleg met wetenschap , landbouw en industrie            13
2.1 . Respons op een verzoek om reacties van belangstellenden 13
2.2 . Overleg met belangenorganisaties                        14
                                                          *
2.3 . Verder overleg                                          16
DEEL B   : HET VOORGESTELDE PROGRAMMA VAN DE GEMEENSCHAP
3 . Overzicht van het programma                               16
4 . Structuur en inhoud van het programma                     17
4.1 . Landbouwproduktie voor industriële toepassingen         17
4.2 . Industriële aspecten                                    18
4.3 . Geintegreera'e projecten                                18
 ---pagebreak---                                   - 6 -
5 . Beheer van het programma                                          19
5.1 . Voorbereiding , beheer en evaluatie van programmai              19
5.2 . Deelnemers , schaal van de projecten                            19
5.3 . Toelagen voor opleiding en mobiliteit                           20
5 . A. Coordinatiewerkzaamheden                                       21
5.5 . Toegang tôt en exploitatie van de resultaten ;
       verspreiding van informatie                                    21
6 . Criteria voor de selectie van projecten en raakpunten met
     andere programma's                                               21
6.1 . Bij de selectie van projecten te hanteren criteria              21
6.2 . Raakpunten en samenwerking met andere communautaire
       beleidsvormen en programmai                                    22
6.3 . Coordinatie met nationale activiteiten en samenwerking          23
       met EUREKA
6.3.1 . Coordinatie met nationale activiteiten                        23
6.3.2 . Samenwerking met EUREKA                                       23
7 . Financiële aspecten                                               23
7.1 . Contracten en algemene aspecten                                 23
7.2 . Lopende uitgaven                                                24
7.3 . Personeelskosten                                                24
V00RSTEL VOOR EEN BES LUIT VAN DE RAAD
BIJLAGE I    : MEERJARENPROGRAMMA
BIJLAGE II    : BEOORDELINGSCRITERIA
FINANCIEEL MEMORANDUM
NOTITIE OVER DE EFFECTEN OP CONCURRENTIEVERMOGEN EN WERKGELEGENHEID
                                                                    .../
 ---pagebreak---                                        - 7 -
                                              I NLE 1 D I NG
Het voorgestelde programma heeft tôt doal op mlddel lange en lange termljn een
bljdrage te leveren tôt het concurrent lever mogen van de Europese landbouw en
 Industrie ( 1 ) door de contacten tussen deze twee^fundamente le sectoren van onze
économie te verbeteren .         De Commlssle stelt voorëeze doelstelllng te berelken door
dit programma van precommerc lô le onderzoek- en technlsche ontwlkkel Ingsprojecten op
te zetten .
Met de projecten zal worden getracht nauwe samenwerking tussen agrarische en
Industriële activiteiten te bevorderen door middel van onderzoek en technologische
ontwikkeling gebaseerd op recente ontwikkelingen op het gebied van de
b lowe tenschappen en de biotechnologie .
In dit voorstel wordt de motivering gegeven voor gezamenlijke communautaire
maatregelen en wordt een nieuwe fase Ingeluid In de gestage ontwikkeling van de
communautaire activiteiten op het gebied van de biotechnologie , die de afgelopen
vijf Jaar hebben plaatsgevonden en met name van de activiteiten die worden
omschreven In de verklaringen waarin de Commissie In 1983 haar beleid ter zake
uiteen heeft gezet ( 2 ).
Wat het meerjarige kaderprogramma ( 3 ) ( 1987-1991 ) betreft , maakt het hier
voorgestelde programma deel uit van de activiteit betreffende de exploitatie en
optimale benutting van biologische hulpbronnen .
                                                    *
                                             *           *
Deel A bevat de beschrijving van de algemene achtergrond van dit voorstel : de
grondslagen voor veranderingen , die dank zij de wetenschappelijke ontwikkelingen
worden verkregen , de toenemende technologische mogelijkheden en uitdagingen waarmee
de Industrie en de landbouw te maken krijgen . Als reactie op deze situatie zullen
de Europese landbouw en Industrie zich moeten aanpassen , waarbij In communautair
verband gezamenlijke experimenten en ontwlkke I Ingswerkzaamheden nodig zullen zijn .
Het voorgestelde programma zal een eerste fase vormen van een perspectief op langere
terml Jn .
Deel B bevat het programma van de Gemeenschap dat wordt voorgesteld om op deze
uitdagingen te reageren door onderzoek- en ontwikkelingsactiviteiten te stimuleren
op de raakvlakken tussen landbouw en Industrie .             Er worden nadere details gegeven
van de specifieke geselecteerde gebieden , de criteria voor de selectie van
projecten , de relevantie voor en relatie met andere geplande of lopende
communautaire activiteiten en 0 & O-programma 's . Deze programma 's hebben In de
meeste gevallen betrekking op de ontwikkeling van algemene " horizontale "
technologieën , zoals genetische manipulatie of enzymologie . Het onderhavige
voorstel Is toegespitst op de ontwikkeling van systemen , waarin de resultaten van
specifieke onderzoekwerkzaamheden en technologische ontwikkelingen door middel van
verder 0 & 0 worden verwerkt , ten einde enerzijds de Industrie nieuwe materialen te
verschaffen en anderzijds de landbouw nieuwe afzetmogelijkheden te bieden .
-
( 1 ) Zie de algemene doelstelling van de Europese activiteiten op het gebied van
      onderzoek , technologie en demonstratie , zoals uiteengezet In de Europese Akte ,
      artikel 24 , betreffende de toevoeging van titel VI , artikel 130 F , aan het derde
      deel van het EEG-Verdrag .
( 2 ) C0M(83)328 : " Biotechnologie - roi van de Gemeenschap " , 8 Junl 1983 , en
      C0M(83)672 : " De biotechnologie In de Gemeenschap ", 4 oktober 1983
( 3 ) COM ( 87 ) 51 6 : “ Besluit van de Raad betreffende het kaderprogramma van
      communautaire werkzaamheden op het gebled van onderzoek en techno log I sche
      ontwlkkel Ing ( 1987 tôt en met 1991 )", 28 september 1987 , PB L 302 van
      24 oktober 1987
 ---pagebreak---                                    - 8 -
Het programma moet medio 1988 van start gaan .     Het heeft een duur van vijf Jaar
( medio 1988 - medio 1993 ) en de totale geraamde kosten bedragen ten minste
150 miljoen Ecu , waarvan het bedrag ten laste van de begroting van de Gemeenschap
maximaal 80 miljoen Ecu zal bedragen , In de regel 50 X per afzonderlijk project .
Het ontwerp-beslult van de Raad en het financieel memorandum zijn bij deze
mededeling gevoegd .
DEEL A : ACHIER6BQNQ
1 . De ultdaolna van de biotechnolog ie
1.1 . B lowetenschappen en biotechnologie : qrondslaqen voor verander Ingen
      De afgelopen decennia hebben de b lowetenschappen een reeks ontdekkingen van
      fundamentele aard opgeleverd . Uitgaande van deze fundamentele ontdekkingen
      zullen , met de concurrentie als drijfveer , nieuwe toepassingen worden
      ontwikkeld , een ontwikkeling die op sommige gebieden langzaam en geleidelijk
      verloopt , op andere gebieden met onverwachte snelheid , en die betrekking heeft
      op alle activiteiten die afhankelijk zijn van biologische systemen en hun
      onderdelen en eigenschappen . Dank zij de biotechnologie kunnen wij biologische
      systemen en de factoren die bepalend zijn voor specifieke kenmerken steeds
      beter beheersen , hetgeen tevens mogelijkheden schept voor een snellere
      ontwikkeling en een nauwkeuriger ontwerp van organische materialen , die beter
      voldoen aan de behoeften van de Industriële verwerker , de vraag van de
      consument en de ontwikkeling van nieuwe afzetmogelijkheden .
      Deze ontdekkingen In het " ontwerp"-stad lum kunnen worden aangevuld met nieuwe
      " blorat lonale " benaderingen : de toepassing van nieuwe wetenschappelijke
      Inzichten op de oude problemen van de bestrijding van ongedierte         ziekten , de
      lever Ing en dosering van voeders en het optimaliseren van de timing en methodes
      voor het oogsten en de oogst verwerk Ing .
      Dergelijke ontwikkelingen zullen uftelndelijk lelden tot belangrijke
      veranderingen In de land- en bosbouw-, de drank - en levensmiddelenindustrie ,
      delen van de chemische Industrie , de farmaceutische sector en de
      gezondheidszorg , bij de terugwinning en recycling van water en af va Iprodukten
      en bij de Instandhouding en verbetering van het milieu . ZIJ zullen structurele
      veranderingen In tal van economische sectoren teweegbrengen . Ook zullen zij
      ertoe lelden dat bepaalde economische sectoren geleidelijk kunnen omschakelen
      van n let-hern leuwbare naar hernieuwbare grondstoffen .
      Als deze ontwikkelingen tijdig commercieel worden geëxploiteerd , zal dit
      ultelndelijk weer gevolgen hebben voor de relatieve economische kracht van de
      betrokken ondernemingen , van hele landen en van regionale handelsblokken zoals
      de Europese Gemeenschap .
      De voortdurende ontwikkeling van de wetenschappelijke Inzichten , gecombineerd
      met het feit dat er steeds meer agrarische produkt lecapac I te 1 1 beschikbaar
      komt , biedt zodoende een mogell Ikheid voor nieuwe Industriële activiteiten .
      Europa kan , dank zij zijn hoogontwikkelde kennis en vaardigheden op het gebied
      van de b lowetenschappen en zijn krachtige Industrieën ( voedingsmiddelen ,
      diervoeders , chemische , farmaceutische , vezel - en houtprodukten , _ ),
 ---pagebreak---                                            - 9 -
      reageren op de ultdaglng om deze In het verschlet liggende moge I I Jkhe Id optlmaal te
      benutten door de aanzet te geven tot dergelljke ontw Ikke I Ingen met een
      samenwerk Ingelnl t lat lef van de Gemeenschap .
1.2 . Gevolgen voor wetenschap . landbouw en Industrie
      Wetenschap , Industrie en landbouw dienen samen te werken om de nieuwe
      blotechno logische mogelijkheden te verkennen en te benutten en om een antwoord te
      vinden voor de mogelijke concurrentie , door nieuwe materialen en produkten te
      ontwikkelen en de kwaliteit te verbeteren en de prijs te verlagen van bestaande
      produkten . Biologische materialen kunnen In veel sterkere mate worden verfijnd dan
      minerale grondstoffen en zij kunnen steeds meer " custom made " worden geleverd .
      Bovendien worden dank zlj nleuwe technologleén de moge I I Jkheden verrulmd voor
      substitut le en conversle op een wljze die het best Is aangepast aan de plaatselijke
      omstand I gheden .
      Hoewel de wetenschappelijke ontdekkingen op het gebied van de blowetenschappen In
      zeer snel tempo hebben plaatsgevonden , zal de omzetting ervan In praktische
      toepassingen door tal van beperkingen worden vertraagd en zullen ook de daaraan
      verbonden veranderingen In handelsstructuren en -patronen worden vertraagd . Het
      tempo waarin de verschillende betrokkenen In Europa hun antwoord op deze uitdagingen
      en veranderingen bepalen , kan worden beïnvloed door maatregelen van de overheid op
      veel uiteenlopende beleidsterreinen .
      De Industrie Is als leverancier of afnemer van de agrarische sector terughoudend als
      het gaat om Investeringen In gebieden waar de overheid een beleid voert van
      Interventies en regelingen . Het kan nodig zijn het nationale en communautaire beleid
      aan te passen ten einde de exploitatie van de nieuwe mogelijkheden mogelijk te maken
      en te stimuleren , met name de mogelijkheden In verband met de toenemende
      beschikbaarheid van bestaande en potentiële uit de landbouw afkomstige grondstoffen .
      Van de landbouwer mag niet worden verlangd dat hij alleen de lasten en risico 's
      draagt van de wijzigingen en aanpassingen of de ontwikkeling van alternatieve
      ondernemingen .      HIJ heeft de medewerking van de Industrie nodig om nieuwe
      marktmoge I I Jkheden en kwaliteitseisen vast te stellen . Vervolgens kan hij trachten
      zijn produktle aan te passen , daarbij mogelijkerwijze geholpen door de organisaties
      die hem steeds verfijndere Inputs verschaffen .
      De academische wetenschapper , die zich concentreert op fundamenteel onderzoek en op
      opleidingsactiviteiten , of op precommerclële algemene technologieën , heeft de Juiste
      omstandigheden , stimulansen en commerciële partners nodig om de omzetting van zijn
      resultaten In toepassingen die de Industrie en landbouw verenigen , te
      vergemakkelijken en te stimuleren .
      De successen van het onderzoek In het kader van communautaire en andere programma’s
      en van gespecialiseerde technologieën zoals genetische manipulatie en monoclonale
      ant I I Ichamen , moeten door middel van verdere onderzoek- en ontwikkel Ingswerkzaamheden
      worden geïntegreerd In systemen die de grondslag zullen vormen voor een levensvatbare
      markt .
      Voor de grote Investeringsn in verband met de exploitatle van de ult het voorgestelde
      programma verwachto resultater., Is een grote markt nodlg . De aanzet tot deze
      Investeringen door middel van gazamenlljke ontwlkke I ingsprojec ten In een communautair
      programma zal het gemakks I I Jker maken deze Europese dimensle te real Isåren .
1.3 .                             l e voor biotechnologie
      De Gemeenschap Is zich reeds lang bewust van het belang van de biotechnologie ; eerst
      In het voorstel ( 1976 ) voor onderzoek op het gebied van de blomoleculalre
      engineering , vervolgens In het eerste FAST-Programma ( 1978-1983 ) en daarna ( 1983 ) bij
                                                                      • • •/• • •
 ---pagebreak---                                          10 -
        da omschrijving van de rol van de Gemeenschap met be         ekklng tot de volgends
        zes prioritaire maatregelen . Wat de eerste vijf prioriteiten betreft Is
        aanzienlijke vooruitgang geboekt , maar met betrekking tot de laatste Is hier
        nog geen sprake van :
           I ) Onderzoek en opleiding : Het Programma B lomolecula I re engineering ( BEP ,
               Blomolecular Engineering Programme ) ( 1982-1986 ) was met name
               geconcentreerd op landbouw en levensmiddelen . In dit programma werden
               belangrijke successen geboekt , bij voorbeeld bij de genetische manipulatie
               van planten , de ontwikkeling van vaccins voor dieren en de enzymologie
               voor de levensmldde lenprodukt Ie . Thans loopt het actieprogramma op het
               gebied van de biotechnologie ( BAP , B lotechno logy Act Ion Programme ) ( 1985-
               1989 ) waarin deze werkzaamheden verder worden uitgebouwd .
         Il ) Werkzaamheden In overleg : In het kader van deze werkzaamheden wordt
               Informatie en steun verschaft aan degenen die verantwoordelijk zijn voor
               andere beleidsterreinen die voor de biotechnologie van belang zijn . Het
               overlegorgaan biotechnologie ( CUBE ) tracht vast te stellen waar nieuwe
               Initiatieven nodig zijn ( zoals het onderhavige voorstel ) en werkt deze
               verder uit In samenwerking met de betrokken diensten van de Commissie en
               de nationale overheden ( deze activiteit heeft ook betrekking op
               regelgeving , octroolwetten , voorlichting van het publiek , samenwerking met
               ontwikkelingslanden , enz .).
        III ) Pr I Isreae I Ingen voor grondstoffen van agrarische oorsprong : I n 1 986 zijn
               nieuwe regelingen voor suiker ( 4 ) en zetmeel ( 5 ) vastgesteld ter
               stimulering van de handhaving en lever Ing van grondstoffen egen prijzen
               die vergelijkbaar zijn met die bulten de Gemeenschap . Deze r egel Ingen
               hebben reeds positieve gevolgen voor de Industriële Investeringen en deze
               effecten zullen In de toekomst nog toenemen .
         Iv ) Reauler Ing : Een op communautair niveau geharmoniseerde regulering is
               essentieel om tot een duidelijk en ondersteunend kader te komen voor de
               bevordering van blotechnologische Innovatie , waarbij hoge normen voor de
               veiligheid van de mens en het milieu In acht worden genomen . In
               december 1986 ( 6 ) zijn richtlijnen vastgesteld om te bevorderen dat de
               Lld-Staten het op de markt brengen van nieuwe farmaceutische en
               veterinaire produkten gecoördineerd benaderen en om Innovatie In deze
               sectoren te stimuleren .    In november 1986 ( 7 ) heeft de Commissie haar
               voornemen kenbaar gemaakt om voorstellen uit te werken voor de regulering
               van de toepassing van organismen In de Industrie , de landbouw en het
               milieu . Aan deze voorstellen wordt thans gewerkt .
( 4 ) C0M(84)238 , 25.4.1984 , " Rapport van de Commlssle aan de Raad op grond van
      artlkel 24 , lld 7 , van Verordenlng ( EEG ) nr . 1785 / 81 voor de sulkersector "
( 5 ) C0M(84)620 def ., 27.11.1984 , " Voorstel voor een verordenlng van de Raad houdende
      enige ul tvoer Ingsbepa I Ingen van de regellng Inzake produkt lerest I tut les In de
      sector granen en rljst ten aanzlen van aardappe I zetmee I "
      ( Beslult van de Raad 25.3.1986 , PB L 94 van 9.4.1986 ;
      Verordenlngen nrs . 1006 tôt en met 1010/ 86 )
( 6 ) PB L 15 / 38 van 17.1.1987 : Richtlijn 87/ 22 / EEG van de Raad tot onderlinge
      aanpassing van de nationale maatregelen Inzake het In de handel brengen van met
      behulp van hoogwaardige technieken , met name biotechnieken , vervaardigde
      geneesmiddelen
( 7 ) C0M(86)573 , “ Een communautalr kader voor de regelgevlng Inzake biotechnologie ",
      4 november 1986
 ---pagebreak---                                                   11
         v ) Regellnaen voor de Intel I actuel e clgendom : op het gebled van de
              biotechnologie doen zich bijzondere Jur ld I sch-wetenschappe I I Jke problemen
              voor , waarbij de omstandigheden In Europa In een aantal opzichten minder
              gunstig zijn dan elders . Er zijn voorstellen voor communautaire wetgeving In
              voorbereiding om Innovatie te stimuleren en de bescherming van de
              Intellectuele eigendom op blotechno logisch gebied , met Inbegrip van
              agrarische toepassingen , te harmoniseren .
       vi ) Demonstrat leoro lecten :     In haar In 1984 gedane voorstellen voor een
              actieprogramma Inzake onderzoek , opleidingen en coördinatie ( 8 ) merkte de
              Commissie op dat voorstellen voor demonstratieprojecten pas In een later
              stadium dienen te worden gedaan , zodra de communautaire 0 & O-proJecten
              vorderingen maken en de vast te stellen oogmerken beter kunnen worden
              beoordeeld . Het onderhavige voorstel betekent een stap In deze richting , met
              nadruk op de ontwikkel Ingszl Ide van de 0 & O-act Ivltelten .
       Hoewel de communautaire onderzoekuitgaven , zowel op het gebied van de
       biotechnologie als elders , slechts een klein percentage vormen van het totale
       bedrag van de programma 's van de Lld-Staten , kunnen deze uitgaven een belangrijk
       effect hebben , doordat zij de samenhang en doelmatigheid van deze programma 's
       verhogen . Het Is moge lijk om met communautaire Initiatieven , zoals in het
       onderhavige voorstel , problemen aan te pakken die bulten de reikwijdte van de
       zuiver nationale programma 's liggen . Door middel van samenwerkingsprojecten is
       het mogelijk elementen voor de oplossing van een nationaal probleem te vinden In
       de ervaring van andere Lld-Staten . Bovendien kunnen communautaire programma 's de
       basis vormen voor       Internationaal aanvaardbare normen .
1.4 . Het I andbouwbe I e I d en advlezen van het Parlement Inzake biotechnologie
       De " grote discussie " over de uitdagingen waarmee de Europese landbouw te maken
       heeft , werd In Juli 1985 In gang gezet met het " Groenboek " ( 9 ) van de Commissie .
       In december van dat jaar werden de conclusies gebundeld onder de titel " Een
       toekomst voor de Europese landbouw " ( C0M(85)750 , december 1985 ). De Commissie gaf
       de volgende prioriteiten aan :
            geleldelljke ombulglng van de produktle In de overschotsectoren en matiging
            van de lasten voor de belast Ingbetaler ;
         - bevordering van de diversificatie en van de verbetering van de kwaliteit van
            de produktie , In samenhang met de situatie op de markt binnen en bulten de
            Gemeenschap , en met de wensen van de verbruikers ;
         - meer doeltreffende en systemat ische aandacht voor de Inkomensprob lemen van de
            klelne gez Insbedr I Jven ;
         - ondersteuning van de landbouwactiviteit In gebieden waar deze nodig Is voor de
            ruimtelijke ordening , de handhaving van het sociale evenwicht en het behoud
            van landschap en milieu ;
         - bevorderlng van grotere belangstel I Ing bij de iandbouwers voor de
            mi I leuprob lemen ;
         - stimulering van Initiatieven , op het grondgebied van de Gemeenschap , voor
             Industrieën die landbouwprodukten verwerken , om daardoor de landbouw deel te
             laten hebben aan de grote technologische veranderingen van onze tijd ."
        In februari 1987 heeft het Europese Parlement twee resoluties aangenomen . In de
       eerste over " Biotechnologie In Europa " werd de noodzaak van een geïntegreerd
-                                                                             .../...
( 8 ) COM(84)230 , " Voorstel voor een besluit van de Raad tot vaststelling van een
      meerjarenprogramma voor onderzoek voor de Europese Economische Gemeenschap op het
      gebied van de biotechnologie ( 1985-1989 )", 26 april 1984 ( aangenomen 12.3.1987 )
( 9 ) COM ( 85 ) 333 , " Perspect leven voor het gemeenschappe I I Jk I andbouwbe le Id " ( Groenboek ),
      8.8.1985
 ---pagebreak---                                                    12
beleld benadrukt ( 10 ).       In de tweede over " Biotechnologie In de Europese landbouw         ( 11 )
wordt onder meer verklaard dat         het Parlement    :
       " 1 ) van mening Is dat blotechnologle In de huldige context dlent blj te dragen tot
             de bevorderlng van een I andbouwbe le I d dat Is gerlcht op kwa I I te I tspr oduk ten
             met een hoge toegevoegde waarde ,     In plaats van op verdere
             rendementsverbeter Ing en produkt lest I Jglng ;
         2 ) van mening Is dat de Europese Gemeenschap het b iotechno log I sch onderzoek ,
             gericht op verbetering van de bestaande produktles en / of alternatieve
             produktles , dient te steunen en te stimuleren ."
      Uiteraard moeten deze uitdagingen , waar het voorgestelde programma op gericht Is ,
       In een globaal verband worden gezien . Als de grootste Importeur van levensmiddelen
      ter wereld en als de op één na grootste exporteur van levensmiddelen , dient het
      beleid van de Commissie Inzake landbouw en biotechnologie te worden ontwikkeld In
      nauwe samenhang met de wereldhandel en Internationale ontwikkelingen . Er dient
      derhalve rekening te worden gehouden met de maatregelen en reacties van de
      concurrenten van Europa en met die van de afzonderlijke Lld-Staten van de EG .
1.5 .   De reactles van de Verenlode Staten en Jaoan
        De rapporten van het Amerikaanse Congress lona I Office of Technology Assessment
        bevatten de boodschap van een technologlegedreven verandering In de
         landbouw ( 12 ). De Amerikaanse National Research Councll 's Board on Agrlculture
        heeft dan ook de essentiële noodzaak benadrukt        ( 13 ) van meer overheidssteun ten
        behoeve van biotechnologie In de landbouw , om op Internationale rarkten te kunnen
        concurreren .
         In de VS Is , na de eerdere successsen van het USDA-Programma voor nieuwe en
        alternatieve produkten ( bij voorbeeld met de ontwikkeling van kenaf als bron van
        vezel voor de pap lerprodukt Ie , of guayule als Inheemse bron van rubber ), door de
        senaat een wetsontwerp ( S. 970 ) aangenomen betreffende " de ontwikkeling en
        produktle van andere verkoopbare produkten dan traditionele           levensmiddelen en
        vezels ", met een voorgesteld jaarlijks budget van 75 miljoen USD voor de komende
         20 Jaar . Dit stemt overeen met een task force-rappor t ( 14 ), waarin wordt
        aanbevolen binnen 25 Jaar een reeks nieuwe land - en bosbouwprodukten te
        ontwikkelen en te commercialiseren en waarin de verwachting wordt uitgesproken
        dat het realiseren van deze doelstelling " ongeveer 750.000 nieuwe banen
                                                                            .../...
( 10 ) Verslag over " Blotechnologle In Europa : de noodzaak van een geTntegreerd
        beleld ", rapporteur mevrouw P. Vlehoff , 16 november 1986 , document A 2-134 / 84 .
        Resolut le   : PB C 76 / 25 van 23.3.1987
( 11 ) Verslag over " De gevolgen van de biotechnologie voor de Europese landbouw ",
         rapporteur de heer F.W. Graefe Zu Barlngdorf , 26 november 1986 , document A2-
         159 / 86 . Résolut le  : PB C 76 / 22 van 23.3.1987
( 12 ) US Congressional Office of Technology Assessment : " Techno logy , Public Policy , and
         the Changing Structure of American Agriculture ", maart 1986 ; en "A Review of US
        Competitiveness In Agricultural Trade ", Technlsch memorandum , oktober 1986
( 13 ) " Agricultural Biotechnology : Strategies for National Competitiveness ", National
        Academy Press , Washington DC , Junl 1987
( 14 ) " New Farm and Forest Products : Responses to the Challenges and Opportunities
        Facing American Agriculture ", Junl 1987 , rapport van de New Farm and Forest
        Products Task Force
 ---pagebreak---                                                  13 -
       oplevert ; het agararlsch Inkomen met ongeveer 30 miljard USD per Jaar verhoogt en
       jaarlijks ongeveer 1.000 miljard USD genereert In termen van de nationale
       economische activiteit ".
       Hoewel deze verwachtingen misschien te optimistisch zijn , worden de tendensen
       naar meer steun voor biotechnologie als basis voor een beter concurrentievermogen
       niet ter discussie gesteld .
       In Japan zijn de overheidsuitgaven aan 0 & O op het gebied van de biotechnologie
       ogenschijnlijk veel kleiner dan die In de VS of de EG . Meer dan 50 Jaar geleden
       werd echter al besloten " dat het een zaak van fundamenteel nationaal beleid was
       dat plantaardige hulpbronnen die met behulp van zonne-energ Ie waren
       voortgebracht , langs biochemische weg zouden worden omgezet In fundamentele
       grondstoffen voor de chemische Industrie " ( 15 ). Aan deze vooroorlogse
       ontwikkeling van kennis en kunde op het gebied van de fermentatie voor de
       produktle van bulkchemlcal lën hebben naoorlogse ontwikkelingen vaardigheden
       toegevoegd op het gebied van de produktle van hoogwaardige antibiotica en
       voedertoevoeglngen ( aminozuren ).
1.6 . Maatreqelen In de Lld-Staten
       De afgelopen paar Jaar heeft elke Lld-Staat middelen aangewend om
       biotechno logisch en interdisciplinair onderzoek te versterken . In Internationale
       evaluaties kunnen de sterke punten van Europa 's wetenschappelijke capaciteiten
       niet worden ontkend ; de toegedichte zwakheden hebben meer betrekking op ons
       vermogen om basisonderzoek en technologische bekwaamheden om te zetten in
       praktische toepassingen en de resultaten commercieel te exploiteren .
        In de Lld-Staten van de Gemeenschap wordt de nadruk gelegd op de noodzaak van
       onderzoek en ontwikkeling op het gebied van hernieuwbare grondstoffen , de
       noodzaak planten te beoordelen op hun geschiktheid als Industr legewas en de
       noodzaak de nieuwe biotechno logische hulpmiddelen aan te wenden In verband met
       deze problemen .
        In het huidige programma wordt tegemoet gekomen aan de essentiële noodzaak van
       een samenwerkingsprogramma dat niet alleen Interdisciplinair is , zoals de
       blotechnologleprogramma 's in de Lld-Staten , en Internationaal , zoals de huidige
       onderzoekprogramma 's van de Gemeenschap , maar ook Intersectoraa l . Het zal een
       stimulans vormen voor de samenwerking en zodoende ook voor de uitwisseling van
        Ideeën en personen over de drie sectorgrenzen heen die In alle landen aanwezig
       zijn tussen fundamentele wetenschap ,       Industrie en landbouw .
2 . Overleg met wetenschap ,   landbouw en     Industrie
2.1 . Besoons.QD een verzoek om reactles van belangstel lenden
        In april 1936 zette de Commissie Ideeën uiteen voor een mogelijk communautair
       meerjarenprogramma van activiteiten ter stimulering van de agro-lndustr ië Ie
       ontwikkeling ( 16 ). Enkele maanden daarna publiceerde zij een verzoek om reacties
       van belangstellenden ( 17 ).
( 15 ) Ult " Hlstorlcal Background of Industrial Fermentation In Japan ",
       Kin'lchlro Sakaguchl , Kyoto Fermentation Symposium 1972
( 16 ) C0M(S£)221 , “ Biotechnologie In de Gemeenschap : Stimuierlng van de
       agro-lndustr iële ontwlkke I Ing " , 15 apr I I 1086
( 17 ) Supplément op het Publ Ikat leblad van de Europese Gemeenschappen nr. S 137/ 29 van
       18.7.1986
 ---pagebreak---                                                 14 -
       Er I s «en rapport ( 18 ) over de resultaten opgesteld en verspreid ; hieronder wordt
       een overzicht gegeven van de resultaten .
       Er werden reacties ontvangen van 856 bedrijven . Instellingen en un I vers I tel ten
       uit alle twaalf Lld-Staten van de Europese Gemeenschap . De totale kosten werden
       geraamd op 625 miljoen Ecu . Veel reacties behelzen een combinatie van eerste klas
       wetenschap met een praktische commerciële ontwikkeling . Er waren 266 reacties uit
       de Industrie afkomstig , waarin vaak de bereidheid werd geult om mede zorg te
       dragen voor de financiering . De totale kosten van deze projecten bedroegen
       326 miljoen Ecu . Alle respondenten benadrukten de noodzaak van werkzaamheden In
       een communautair kader en hun wens om hieraan mee te werken .
       De reactles kunnen alsvolgt globaal naar onderwerp worden Ingedeeld :
       » de lever Ing van dlervoeders ( 119 reactles );
       - " blorat lonale " benader Ingen van het metabolismo en de voedlng van planten en
          dieren en van plaagbestr I Jdlng ( 91 reacties );
       - de lever Ing van grondstoffen voor de Industrie en de toepassing en omzetting
          daarvan ( 70 reacties );
       - geîntegreerde benaderlngen van het grondgebrulk , met name Integraal oogsten en
          bioraff Inader I Jen ( 32 reactles ).
       De voorgesteld technische Inhoud van het onderhavige programmavoorstel Is
       gebaseerd op deze suggesties en op de resultaten van overleg en aanbevelingen die
       hieronder zijn samengevat .
       Een fundamenteel aspect In verband met dit programma betreft de bescherming van
       de mens en het milieu , een onderwerp waarover een aantal reacties binnenkwam . Dit
       thema behoort tot het hoofdstuk " Rlslco-evaluat le " van het lopende Actieprogramma
       op het gebied van de biotechnologie ( BAP ) en het zal , als uitvloeisel van de
       herziening van dat programma worden voortgezet en ultgebreld . De resultaten van
       het onderzoek op het gebied van de r Islco-evaluat le zullen , voor zover zij
       relevant zijn , door middel van gezamenlijke vergaderingen , advlzerende bezoeken
       van onderzoekers op het gebied van de rlslco-evaluatle of langs andere wegen ,
       worden Ingebracht In het agro-lndustr lële programma . Alle contractanten In de
       blotechnologleprogramma 's van de Gemeenschap dienen alle nationale en
       communautaire wetten na te leven die betrekking hebben op de uitvoering van hun
       projecten .
       De globale veranderingen In regionale ecologie , natuurlijke systemen en
       grondgebruik als gevolg van de ontwikkeling van op biotechnologie gebaseerde
       agro-lndustr leën dienen te worden geëvalueerd en zij dienen mee te spelen bij de
       selectie van prioriteiten voor het 0 & 0 .
2.2 . Overleg met belangenorganisaties
       Aan 15 organisaties die uiteenlopende agrarische en Industriële belangen
       vertegenwoordigden , werd verzocht commentaar te leveren op het discussiestuk van
       de Commissie ; zij zijn vermeld In tabel 1 . Voorts Is er rechtstreeks overleg
       geweest met organen als CEFIC ( de Europese Raad van de Bonden van de Chemische
( 18 ) " St Imulat Ion of actlvltles at the Interfaces between agricultura and Industry ",
       resultaten van het verzoek om reacties van be I angste 1 1 enden , maart 1987 , CUBE-
       XI I / 233/ 87
 ---pagebreak---                                              - 15 -
       Nijverheid ) en COPA-COGECA ( vertegenwoordigers van de landbouwproducenten ). De
       schriftelijke reacties zijn opgenomen In het reeds genoemde rapport ( 19 ).
       Tabel 1
       ORGANISATES DIE OPMERKINGEN HEBBEN GEMAAKT NAAR AANLEIDING VAN HET D I SCUSS I ESTUK
       VAN DE COMMISSE OVER AGRO- I NDUSTR I ËLE ONTWIKKELING , C0M(86)221
       . Association of Mlcroblal Food Enzyme Producers ( AMFEP )
       . International Group of National Associations of Agrochemlcal Manufacturer s
          ( GIFAP )
       . European Association for Animal Production ( EAAP )
       . Commlttee of the Professlonal Agrlcultural Organisations of the EEC and the
          General Commlttee for Agrlcultural Coopération of the EEC ( COPA-COGECA )
       . Fédération of EEC Veter Inar lans ( FVE )
       . Association of Obta Iners of Plant Varletles of the CEC ( COMASSO )
       . European Confédération of the Pulp , Paper and Cardboard Industry ( CEPAC )
       . European Fédération of Pharmaceut Ica I Industries * Associations ( EFPIA )
       . European Councll of Chemical Manufacturer ' Fédérations ( CEFIC )
       . European Fédération of Plant Proteins ( EUVEPRO )
       . Confédération of the Food and Drlnk Industries of the EEC ( CIAA )
       De respondenten betulgen , met ul teenlopende priori te Iten en zwaartepunten , hun
       steun aan een Initiât lef van de Commlssie op het raakvlak tussen landbouw en
       Industrie overeenkomst Ig de door de Commlssie voorgestelde grote lljnen .
       De meeste belangstelling werd getoond door COPA-COGECA en door CEFIC . COPA-COGECA
       Is van mening dat de eerste prioriteit moet zijn de toegevoegde waarde In de
       landbouw zelf te verhogen ; eventuele nieuwe produkten moeten economisch
       aanvaardbaar zijn voor de landbouw . Tegelijkertijd zijn deze organisaties van
       mening dat de Commissie het basisonderzoek en het toegepast onderzoek op het
       gebied van de biotechnologie op Europees niveau moet versterken . ZIJ zouden
       nieuwe of ruimere afzetmogelijkheden van aanzienlijke omvang voor agrarische
       produkten toejuichen en zijn geïnteresseerd In de mogelijkheden om een vervanging
       te vinden voor produkten die moeten worden geïmporteerd .
       CEFIC steunt het Initiatief van de Commissie . De communautaire chemische
        industrie Is er evenwel In geïnteresseerd haar agrarische grondstoffen te
       betrekken tegen Internationaal concurrerende prijzen en zij verklaart dat de
       mogelijkheden aanwezig zijn om , wat granen , suiker , plantaardige oliën en vetten
       betreft , In de Gemeenschap eigen agrarische grondstoffen te produceren en te
        leveren tegen gunstige voorwaarden voor zowel de landbouw als de Industrie . ZIJ
       acht het wenselijk dat het voorgestelde programma het BEP en het BAP aanvult en
       zij verklaart van mening te zijn dat het programma In de eerste plaats moet zijn
       bedoeld als een stimulans voor de ontwikkeling van biotechnologie op een gedegen
       wetenschappelijke en economische grondslag .
       CEFIC noomt een aantal Interessante oliehoudende gewassen die volgens dit orgaan ,
       op voorwaarde dat er enig 0 & 0 plaatsvindt , In Europa kunnen worden ontwikkeld
       tot economisch levensvatbare bronnen van vetzuren veer da produktie van bestaande
       en nieuwe produkten ( de reactie van CEFIC bevatte gedeta • l 1 oer de bijlagen over
       ricinus , raapzaad en mosterdzaad : potentiële Industr legev assen ) . Door alle
       nieuwe en reeds gevestigde technologieën tot ontplooiing ts, brer-garn Is het
       volgens CEFIC mogelljk om een beperkte markt , waar evmwol hoge prlj'sn zullen
       gelden , voor op r: 2 at gemaakte planten en gewassen met oen hoge toegs voegde waarde
       aan te boren .
( 19 ) Zle voetnoot 18 .
 ---pagebreak---                                                16 -
         Voort 8 ziet men aanzienlijke mogelijkheden voor projecten om de toepassing van
         koolhydraten In de chemische Industrie te stimuleren .
         Tenslotte benadrukt men de waarde van overleg en coOrdlnatle tussen de
         actlvltelten In eventuale nleuwe programma 's van de Commlssle en de aanzlenlljke
          Inspannlngen die reeds zljn geleverd door de Lld-Staten .
         CIAA heeft eveneens de belangstelling van de door deze organisatie
         vertegenwoordigde Industrie voor biotechnologie benadrukt , maar In deze reactie
         wordt ( begrijpelijkerwijze ) gewaarschuwd tegen een te grote nadruk op de
         afzetmogelijkheden voor de landbouw In de non- food-sector .
          In de react le van EFPIA wordt benadrukt dat er voor de landbouw nlet alleen wat
         gewassen betreft mogel I Jkheden zljn voor de toepassing van moderne
         b lotechnolog le , maar ook wat de gezondheld en produkt Ivltelt van
          landbouwhulsdleren betreft .
2.3 . Verder overleg
       Het " Raadgevend Comité voor Onderzoek en Ontwikkeling In de Industrie " ( IRDAC ),
       het " Raadgevend Comité Inzake Beheer en Coördinatie " ( CBC ) voor biotechnologie en
       het " Permanent Comité voor Onderzoek In de Landbouw " ( CPRA ) zijn bij de
       voorbereiding van het voorgestelde programma uitgebreid geraadpleegd en deze
       comités hebben gunstig gereageerd .
DEEL B : HET VOORGESTELDE PROGRAMMA VAN DE GEMEENSCHAP
3 . Overzlcht van het programma
    In de biotechnologie is het gezien de brede waaier van vaardigheden en bekwaamheden
    op alle gebieden van de b lowetenschappen en aanverwante technieken en de snelle
    ontwikkelingen In de gehele wereld , voor een Lld-Staat onmogelijk op alle
    belangrijke gebieden bij te zijn en internationaal te concurreren . Dit programma
    moet de bundeling van de verschillende complementaire capaciteiten In de Lld-Staten
    st Imuleren .
    Het stimuleren van nieuwe agro-lndustr lë Ie ontwikkeling In de Lld-Staten door middel
    van samenwerkingsprojecten en aanverwante activiteiten ( uitwisseling van
    proef resul taten en toelagen voor opleldlng /mobl I Itelt ) zijn maatregelen die een
    aanvulling vormen op nationale programma 's en zeer geschikt zijn voor een
    communautair Initiatief . Het voorgestelde programma beantwoordt volkomen aan de
    selectiecriteria zoals omschreven in bijlage III van het besluit van de Raad
    ( september 1987 ) Inzake het Kaderprogramma ( 1987-1991 ).
    Met het voorgestelde programma wordt getracht door middel van verder onderzoek en
    technologische ontwikkeling enkele van de bestaande onderzoeksresultaten en
    technologische bekwaamheden tot praktische toepassing te brengen -, daarbij zal vooral
    aandacht worden besteed aan het onderzoek naar de technische haalbaarheid zonder
    evenwel de economische levensvatbaarheid uit het oog te verliezen . Het programma zal
    trachten tot klaarheid te komen In verband met essentiële factoren zoals de
    reproduceerbaarheid van laborator lumresul taten op een grotere schaal , In het veld en
     In uiteenlopende typen van klimaat , bodem , landbouwprakt I Jken , oogst verwerk Ing en
    -bewerking en het effect van schaalvergroting op de kosten .
    Daar waar de noodzakelijke concentratie van de middelen het aantal projecten en
     locaties van de werkzaamheden beperkt , zal steun in de vorm van mobl I Iteltstoelagen
    alleenstaande onderzoekers uit andere delen van de Gemeenschap In staat stellen aan
    de projectgroepen deel te nemen . Op die manier kunnen groepen worden samengesteld
    waarin de verschillende noodzakelijke disciplines bijeen zijn gebracht en de
    resultaten en ervaringen op een meer doeltreffende wijze In de gehele Gemeenschap
    worden verspreid .
 ---pagebreak---                                             17 -
    Veldproeven en ontwikkelingsprojecten zijn gewoonlijk duur en soms moeilijk
    uit te voeren . Voor maximum profijt moeten de resultaten op systematische
    wijze worden verspreid , niet alleen vla de bestaande kanalen maar ook op een
    wijze dat nieuwe potentiële gebruikers , vooral In het bedrijfsleven , worden
    bereikt . De Lld-Staten zullen profiteren van gestandaardiseerde veldproeven
    die op Europese schaal worden verricht en van procedures die op communautair
    niveau worden geïmplementeerd . De resultaten zullen over nationale en
    sector lë Ie grenzen heen worden verspreid , met de passende waarborgen voor de
     intellectuele eigendom ( zie punt 6.5 ) die reeds zijn vastgesteld naar
    aanleiding van andere 0 & O-programma 's van de Gemeenschap waaraan het
    bedrijfsleven In belangrijke mate deelneemt .
    Het Is mogelijk dat resultaten die In een bepaald land zijn verkregen tevens
    op nuttige wijze kunnen worden geëxploiteerd onder agro-lndustr lële
    omstandigheden die zich In een ander land voordoen . De verdere ontwikkeling en
    exploitatie van de resultaten kan aanvullende werkzaamheden en Investeringen
    noodzakelijk maken , maar het doel van het voorgestelde programma van de
    Gemeenschap Is dat de Industriële of andere partners die de projecten
    medef Inanc leren door de resultaten voldoende worden aangemoedlgd om zelf de
    verdere stappen te ondernemen die tot commercialisering moeten lelden ( 20 ).
4 . Structuur en Inhoud van het programma
    Het programma Is er voornamelijk op gericht te onderzoeken op welke wijze een
    nauwere samenwerking tussen landbouw en Industrie de toegevoegde waarde In de
    gehele agro-lndustr ië Ie sector kan doen toenemen . Er zal In het bijzonder
    steun worden verleend voor projecten die Industriële activiteiten , zowel
    stroomopwaarts als stroomafwaarts , met de landbouw combineren . Het Is
    duidelijk dat alleen projecten die van de meest recente wetenschappelijke
    resultaten gebruik maken , In aanmerking kunnen worden genomen . BIJ de
    uitvoering van het programma zal systematisch rekening worden gehouden met
    vraagstukken Inzake natuurbehoud , natuur verbeter Ing en milieubescherming . Op
    basis van de belangstelling die te kennen Is gegeven door particulieren en
    bedrijfsorganisaties kunnen de volgende hoofdgebieden voor steun In overweging
    worden genomen .
4.1 . Landbouwprodukt le voor   Industriels toepasslnoen
       Hiermee wordt voornamelijk de verdere ontwikkeling en nieuwe ontwikkeling
       van alternatieve landbouwprodukten beoogd . Het betreft In het bijzonder de
       karakterisering , selectie , toepassing en propagatle van nieuwe
       biotechnologische methoden . Landbouwprojekten die In Industriële behoeften
       voorzien en daarbij nieuwe afzetmogelijkheden openen zullen hierin het
       grootste aandeel hebben . De voorkeur zal worden gegeven aan projecten die :
       - reken Ing houden met de behoeften van de Industrlële verwerklng ,
       - voordelen Inhouden voor dlervoeder .
       De desbetreffende projecten zullen proeven omvatten op verschillende schalen
       en onder de meest uiteenlopende omstandigheden , wat betreft bij voorbeeld
       klimaat , bodem , meststoffen , voeding , enz .
       BIJ gewassen zal worden gestreefd na£~ een verbeterde teelt die bij
       voorbeeld bij vlas leidt tot 6en groUre vezelsterkte en zaadopbrengst , bij
       zonnebloemen tot een hoger gehalte a>-'i < llezuur , bij koolzaad tot een hoger
_                                                                   .../...
( 20 ) De dlensten van de Commlssle die belast zljn met de ultvoerlng van
       activiteit 8.4 van het kaderprogramma kunnen , Indien nodig , contractanten
       helpen bij het ondernemen van de stappen die moeten leiden tot de
       commerciële exploitatie van de resultaten .
 ---pagebreak---                                             18 -
      gehalte aan erucazuur , bij soja tot aanpassing aan l )t klimaat In West-
      Europa . Met betrekking tot diervoeder kunnen bij voorbeeld belangrijke
      proeven worden ondernomen voor de ontwikkeling van voedingsmiddelen die rijk
      zijn aan voedzame bestanddelen of met verbeterde verteerbaarheld . In deze
      richting Is reeds enige vooruitgang geboekt met lyslnerljk gerst .
4.2 . Industriale aspecten
      Hieronder vallen projecten die binnen het gebied van de Industriële
      produktle zowel stroomopwaarts als stroomafwaarts van de landbouw moeten
      worden gesitueerd . De technologische ontwikkeling In de Industriële sector
      met betrekking tot de Inputs heeft In de laatste decennia tot belangrijke
      doorbraken geleld die , afgezien van de teeltresultaten , de opbrengst
      aanzienlijk hebben vergroot . De verwerking van uit de Gemeenschap afkomstige
      landbouwprodukten ontwikkelde zich zeer traag , terwijl de Industrie In haar
      behoeften voorzag enerzijds door Invoer van grondstoffen van agrarische
      oorsprong uit derde landen en anderzijds door de verwerking van ruwe olie .
      Met betrekking tot de Inputs zullen voornamelijk projecten In aanmerking
      moeten worden genomen die niet alleen op een toename van de opbrengst zijn
      gericht maar die ook een positieve Invloed op het milieu hebben . In dit
      verband Is het niet ondenkbaar dat met behulp van de biotechnologie
      vooruitgang kan worden geboekt op het gebied van blodegradabele pesticiden
      met zeer specifieke toepass I ngsspectra . Hieronder vallen ook mlcroblële
      toepassingen die betrekking hebben op gewasvoeding , bij voorbeeld Inzake
      stikstof , fosfor en spoore lementen In groenten , granen , bomen of andere
      categorieën . Voor het milieu zijn vooral belangrijk projecten d a betrekking
      hebben op een beter gebruik van meststoffen waardoor de verlies ; door het
      wegv loeien ervan worden beperkt .
      Met betrekking tot Industriële activiteiten stroomafwaarts van de landbouw
      kunnen nieuwe f ract loner I ngs- en bere I d I ngsprocessen worden genoemd waarbij
      traditionele technieken aan moderne methoden worden aangepast . Tevens kunnen
      nieuwe toepassingen voor bepaalde bestanddelen van landbouwprodukten worden
      ontwikkeld . In dit verband komen vlas , koolzaad of zetmeel In aanmerking . Er
      zijn ook nieuwe toepassingen mogelijk voor uit koolzaadolie gewonnen
      erucazuur of er kan nieuw verpakkingsmateriaal worden verkregen door het
      uitoefenen van hoge druk op zetmeel . De Invoering op grote schaal van
      dergelljk verpakkingsmateriaal , dat b lodegradabe I Is , kan uit een
      ml I leuoogpunt als een belangrijke doorbraak worden beschouwd . De lijst van
      moge lijke toepassingen Is In deze sector bijzonder uitgebreid , daar zetmeel
      en suiker die zowat de belangrijkste bestanddelen van de I andbouwprodukt I e
      vormen , In een groot aantal Industrieel bruikbare tussenprodukten kunnen
      worden omgezet .
4.3 . Geîntegreerde prolecten
      Hierbij wordt een waaier van doelstellingen nagestreefd die betrekking
      hebben op geïntegreerde agro-lndustr lële projecten , zoals Integraal oogsten ,
      en op de toepassing van nieuwe technologieën In het landbouwbedrijf . BIJ het
      Integraal oogsten wordt ernaar gestreefd alle delen van de gewassen te
      gebruiken en te voorkomen ( zoals thans reeds In zekere mate het geval Is )
      dat een gedeelte van de oogst op het veld wordt achtergelaten .
      Daartoe zal met behulp van de relevante specifieke technieken een gewas ,
      eventueel een nieuwe soort of variëteit , worden geteeld dat met speciale
      methoden wordt geoogst . De verwerking moet plaatsvinden In een centrale
      raffinaderij die door een aantal landbouwers wordt geleverd . Het gewas kan
      In deze raffinaderij worden gescheiden In de verschillende samenstellende
      delen , zoals stengel , bladeren en zaad , terwijl leder bestanddeel voor
 ---pagebreak---                                          - 19 -
       een bepaald doel wordt bewerkt . Deze Ideeën zijn niet nieuw , het hooien en
       Inkullen zijn namelijk toepassingen van Integraal oogsten en verduurzamen .
       Een ander voorbeeld van een derge lijke methode Is het verzamelen van stro
       bij de graanprodukt Ie en het verdere gebruik daarvan voor de produktle van
       ce I lulose .
      Met betrekking tot de geTntegreerde technologieën wordt gestreefd naar het
      gebruik van moderne Informatietechnologie , automatisering en de Invoering
      van volledig automatische gemechaniseerde processen . Deze technieken moeten
       lelden tot een rationalisering van het landbouwbedrijf .
5 . Beheer van het programma
    De projecten zullen de vorm aannemen van onderzoek- en
    ontwikkelingsactiviteiten op contract voor gezamenlijke rekening . Het
    programma voorziet ook In toelagen voor opleldlng /mobl I Itelt - zie punt 6.3
    -en coördlnat lewerkzaamheden .
5.1 . Voorbereldlnq . beheer en évaluât le van programma * s
       BIJ de vaststelling en voorbereiding van de ontwikkelingsactiviteiten
       ( binnen het kader dat Is aangegeven bij het besluit van de Raad ) en bij het
       beheer van het programma zal de Commissie worden bijgestaan door een
       Raadgevend Comité voor Beheer en Coördinatie ( CBC ) van op biotechnologie
       gebaseerd onderzoek en technologische ontwikkeling op agro-lndustr leel
       gebied . Voor een goede coördinatie met aanverwante programma 's Is het
       wenselijk dat dit CBC vertegenwoordigers van andere betrokken CBC 's omvat ,
       met name het CBC voor biotechnologie en het Permanent Comité voor Onderzoek
       In de Landbouw .
       Het CBC zal met name assistentie verlenen bij de vaststelling van de
       prioriteiten , die duidelijk In de uitnodiging tot het Indienen van
       voorstellen zullen worden vermeld . Het zal ook een sleutelrol spelen bij de
       geleidelijke totstandbrenging van een doeltreffende coördinatie tussen de
       nationale activiteiten en dit programma .
       Het programma zal worden geëvalueerd overeenkomstig het " Communautair
       Actieprogramma voor evaluatie van communautaire onderzoek - en
       ontwikkelingsactiviteiten 1987-1991 “ ( C0M(86)660 def .). Daarvoor wordt een
       bedrag van circa 150.000 Ecu uitgetrokken .
5.2 .  Deelnemers ,  schaal van de prolecten
       Aan onderzoekprojecten kan worden deelgenomen door In de Gemeenschap
       gevestigde Industriële en landbouwbedrijven , coöperaties van dergelijke
       bedrijven , onderzoekinstituten en univesltelten . Normaal kunnen
       onderzoekinstituten en unlvresitelten alleen deelnemen aan grote projecten
       die , afgezien van de bijdrage van de Gemeenschap , hoofdzakelijk worden
       gefinancierd door Industriële of landbouwbedrijven of groeperingen daarvan .
       Een bijzondere inspanning zal worden gedaan om bepaalde kleine en
       middelgrote ondernemingen bij het programma te betrekken . Daartoe zal
       gebruik worden gemaakt van bestaande of nog op te r ! chten netwerken van
       contactpersonen , In nauwe samenwerking met het CCC . Lr zal een
       Informatiepakket met alle nodige gegevens worden verstrekt en tevens zal een
       bericht In het Publ Ikat ieblad worden gepubliceerd ter Informatie en om
       belangstellenden uit te nodigen zich In een vroeg stadium aan te melden .
 ---pagebreak---                                                   20 -
      BIJ da voorgestalda projecten moeten deelnemers uit moor dan éón Lld-Staat zijn
      betrokken .
      De projecten moeten van voldoende omvang zljn om slgnlflcante en geloofwaardlge
      resultaten op te leveren ; waarschl Jnl I Jk zal de gemlddelde omvang groter zljn
      dan blj     louter fundamenteel onderzoek .
      Het Is de bedoeling dat een typisch project een reeks contracten omvat die
      toegesp I tst zijn op verschillende aspecten van een representatief vraagstuk .
      Voor elk project worden doelstellingen , een tijdschema en een werkplan
      vastgesteld op basis van overleg tussen de Commissie en de Inzenders van de
      geselecteerde reacties op een uitnodiging tot het Indienen van voorstellen .
      Aan een typisch doorsneeproject zouden circa vijf contractanten meewerken , die
      elk voor personeel , uitrusting en verbrui ksgoederen tussen 0,2 en
      0,5 miljoen Ecu per Jaar spenderen gedurende een periode van vier Jaar . De
      totale projectkosten zouden dus gemiddeld 2 & 8 miljoen Ecu bedragen , waarvan
      de Gemeenschap niet meer dan 50 X voor haar rekening neemt .
      Voor elk van de drie sectoren ( zie 4.1 , 4.2 , 4.3 ) moet rekening worden gehouden
      met gemiddeld tien dergelijke gerichte Initiatieven , bij een gemiddelde
      communautaire bijdrage per project van circa 2,4 miljoen Ecu . Zo zouden voor
      de eerste sector een of hooguit twee soorten voor gericht onderzoek kunnen
      worden geselecteerd binnen een aantal grote categorieën zoals oliehoudende
      gewassen , granen , vezelgewassen , houtgewassen en diverse veesoor ten .
      In de overige sectoren zou eveneens een dergelijke gerichte aanpak worden
      toegepast .
      Binnen een project zou op Intersectorale basis kunnen worden samengewerkt - bij
      voorbeeld door werkzaamheden met betrekking tot een bepaalde soort te
      combineren met werkzaamheden Inzake speciale Inputs voor de teelt daarvan ,
      en /of de ontwikkeling van de nodige technologie voor de Industriële verwerking
      van het produkt .
5.3 . Toelaqen voor OP le ! dîna en mobllltelt
       In het programma zal worden voorzien In toelagen om het volgen van opleidingen
      te vergemakkelijken en de mobiliteit te bevorderen ; deze zullen worden verleend
      op voorwaarden die specifiek zijn afgestemd op de doelstellingen van het
      programma en op verspreiding van de resultaten .
      Twee typlsche voorbeelden van toelagen voor opleldlng respect leve 1 1 Jk
      mob I I I tel t zl Jn :
         I ) een toelage om een Jonge onderzoeker In staat te stellen zlch In het
             buitenland bij een projectteam te voegen , weliswaar ook om zijn kennis ten
             dienste van het project te stellen en een deel van het werk voor zijn
             rekening te nemen , maar In de eerste plaats om te leren en na afloop van
             het project zijn nieuw verworven ervaring mee te nemen naar zijn land van
             herkomst ;
       II ) een toelage om een ervaren wetenschapper of technoloog te kunnen aanwerven
             voor een project of binnen een samenwerkingsverband te kunnen overplaatsen
             naar een locatie waar behoefte Is aan zijn kennis .
      De toel agen kunnen worden ver leend voor de hele duur van het proJect of voor
      kortere perioden , afhankelljk van de behoeften van het proJect en van de
      betrokkene . Wanneer het programma eenmaal loopt zal een oproep worden gedaan om
      aanvragen In te dl enen .
      De toelagen zullen rechtstreeks aan de betrokken wetenschappers worden
      ultbetaald , en Indien nodig In de vorm van " kostgeld " aan de gastorganlsat Ie ;
      de activiteit zelf zal echter een integrerend onderdeel van het project vormen .
                                                                    • • •f• • •
 ---pagebreak---                                                      21
5.4 . CoOrd I nat I ewerkzaamheden
      Zoals vermeld In punt 5.3.1          Is een belangrijk aspect van het programma de
      bevordering van gecoördineerde acties ten behoeve van de agro-lndustr lële
      ontwikkeling in Europa . Dit omvat de coördinatie van activiteiten in de Lid
      staten alsook        Intersector lële coördinatie . Deze coördinatie zal  deels worden
      gerealiseerd door het programma op een doeltreffende wijze uit te voeren , maar
      ook door hulp van en samenwerking met het CBC ,         IRDAC , PCOL en alle voor de
      nationale activiteiten verantwoordelijke          Instanties .
5.5 . Toeaanq tôt en exploltatle van de resultaten -, verspreldlno van         informatie
      De algemene voorschriften voor het gebruik van de resultaten zijn opgenomen In
      het ( in voorbereiding zijnde ) voorstel van de Commissie dat bij de Raad zal
      worden Ingediend in aansluiting op de artikelen 130K en 130L van de Europese
      Akte .
      Deze voorwaarden werden reeds opgesteld voor andere communautaire programma 's
      met een aanzienlijke deelneming door de Industrie , met name BRITE .
      Zoals voor BRITE zullen nadere gegevens Inzake de beschikbaarheid van de
       resultaten , licenties , enz . en ook algemene informatie worden bijeengebracht In
      een Informatiepakket dat tijdens de voorbereidingsfase van de projecten
      beschikbaar        zal komen .
6.  Cr l ter I a voor de select le van proJecten en raakpunten met andere programmai
6.1 . B I I de select le van prolecten te hanteren crlterla
       Het door een dergelljk ontwikkelingsprogramma bestreken werkterrein Is
       potentieel zeer groot . Om te voorkomen dat begrotingsmiddelen worden
       versnipperd over een breed gamma Initiatieven die waarschijnlijk geen kritische
      omvang zullen bereiken , Is het van essentieel belang dat de aandacht wordt
       toegespitst op bepaalde typen activiteiten , die moeten worden geselecteerd door
       de stringente toepassing van passende criteria .
       De volgende crlterla zul len worden toegepast :
            I ) de projecten moeten in de eerste plaats gericht zijn op de praktische
                toepassing op blotechnologlsch gebied van de resultaten van meer
                fundamenteel of laboratoriumonderzoek , met het do$l systemen te
                ontwikkelen die steunen op solide wetenschappelijke en technische
                gronds I agen ;
          il ) bij de select le van proJecten zal vooral worden gekeken naar de
                vooruitzichten    Inzake de uiteindelijke economische haalbaarheid van de
                voorgestelde activiteit ; om een redelijke kans op succes te waarborgen
                wordt In principe dan ook verwacht dat voor projecten die worden ingediend
                toezeggingen zijn gedaan , overwegend uit Industriële of commerciële bron ,
                voor de financiering van ten minste 50 % van de projectkosten tijdens de
                 looptijd van het contract ;
       III ) de projecten moeten een gerede kans bieden op een bijdrage tot de
                economische kracht en het concurrentievermogen van de Europese
                Gemeenschap , door haar specifieke pluspunten te benutten ;
          iv ) de voorkeur zal worden gegeven aan projecten die het mogelijk maken een
                groter aandeel van de totale toegevo' gde waarde te genereren In de
                plattelandsgebieden waar de landbouwgrondstoffen worden geproduceerd en
                die zodoende bijdragen tot de plattelandsontwikkeling ;
 ---pagebreak---                                                     22
         v ) da projecten moeten zodanig zijn opgezet dat ongewenste effecten op het
             milieu worden vermeden ; specifieke gunstige effecten worden beschouwd als
             een pluspunt bij de selectie ;
        vl ) gezien de relatief hoge kosten van ontwikkelingsprojecten , moeten de
             voorstellen zodanig worden opgesteld dat de gemaakte voortgang , het
             rendement en de u I te Inde I I Jke resultaten daarvan gemakkelijk kunnen worden
             geëvalueerd en op Internationaal niveau worden vergeleken ;
      vil ) de projecten mogen niet lelden tot concurrentievervalsing op de Europese
             markten .
6.2 . Raakpunten en samenwerklna met andere communautaire beleldsvormen en
      programma 's
      Hot   kaderproaramma
      Dit voorstel voor een programma voor agro-lndustr lële technologische
      ontwikkeling op basis van biotechnologie Is een onderdeel van het Communautaire
      Kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling voor 1987-1991 en
      valt onder de rubriek " Exploitatie en optimale benutting van biologische
      hulpbronnen ".       Het sluit nauw aan bij en zal worden gecoördineerd met de
      overige lopende en toekomstige specifieke acties In het kader van deze rubriek ,
      namelijk " Biotechnologie " en " Concurrentievermogen van de landbouw en beheer
      van de agrarische hulpbronnen ". Het hoofddoel van het onderhavige voorstel
      voor een programma Is de ontwikkeling van projecten die ultelndelljk lelden tot
      nieuwe of verbeterde produkten , procédés en diensten waarvoor Investeringen
      door de     Industrie noodzakelijk zijn .
      Ook Is onder de rubriek " Agro-lndustr lële technologie " een onderzoekprogramma
      Inzake levensmiddelentechnologie voorgesteld , dat ÉCLAIR zal aanvullen .
      Programma * s oo het gebled van bosbouw en blomassa
      Zowat 5 X van de reacties op de oproep tot aanmelding van belangstellenden had
      betrekking op voorstellen voor projecten op bosbouwgebled .        Een aantal daarvan
      zou de lopende onderzoekprogramma 's Inzake de produktle en het gebruik van hout
      als grondstof en Inzake het gebruik van biomassa voor energiewinning , alsmede
      sommige bosbouwprojecten In het kader van het Programma voor landbouwonderzoek
      kunnen overlappen .       Er zal zorgvuldig op worden toegezien dat geen
      overlappingen met deze programma 's optreden en dat de projecten daarop
      aansluiten .      Alle bosbouwprojecten In het kader van het thans voorgestelde
      programma moeten betrekking hebben op de ontwikkeling , voor specifieke
       Industriële doeleinden , van systemen waarin de onderzoeksresultaten zijn
      verwerkt .     BIJ de selectie zal de voorkeur worden gegeven aan projecten die
      voorzien In wetenschappelijke en Industriële samenwerking , met het accent op
      biotechnologie . Met het bovenstaande voorbehoud kunnen projecten voor bosbouw
      of blomassaprodukt Ie In één van de rubrieken van hoofdstuk 4 worden
      ondergebracht .
      Concurrent levermogen van de landbouw en beheer van de agrarlsche hulpbronnen
      De doelstellingen van de lopende en toekomstige communautaire programma 's voor
      de coördinatie van het        landbouwonderzoek worden bepaald door de behoeften van
      het landbouwbeleid . De lopende programma 's en plannen omvatten elementen zoals
      dl vers I f lër Ing , kwaliteitsverbetering , verlaging van de produkt lekosten ,
      aspecten van de bosbouw en het doelmatige gebruik van mensetljk potentieel , en
      hebben dus verschillende raakpunten met ÉCLAIR . Deze zijn In detail besproken
 ---pagebreak---                                                       23 -
       tussen de betrokken diensten van de Commissie en door een zorgvuldige
       coördinatie zal zoveel moge lijk profijt worden getrokken van de natuurlijke
       complementariteit van deze twee activiteiten en zullen onnodige overlappingen
       worden voorkomen .
       M 1 1 leuasoecten
       Speciale aandacht zal worden besteed aan het voorkomen van eventuele ongunstige
       en het bevorderen van gunstige ml I leu-ef fecten als gevolg van de voorgestelde
       activiteiten . Biotechnologie kan In het algemeen een zeer gunstig effect op
       het milieu hebben , door beperking van het af val van zowel de Inputs als de
       outputs van de landbouw en door de Invoering van eenvoudige , zuinig met energie
       omspringende processen . Dit aspect Is In geen enkel opzicht strijdig , maar
       spoort integendeel volledig met het hoofdthema van het programma ; en zoals met
       nadruk Is gesteld In het Vierde MM leuact leprogramma van de Gemeenschap ( 21 ),
       biedt de ontwikkeling van technologieën , produkten en diensten voor de
       bescherming en verbetering van het milieu aanzienlijke economische
       mogel I Jkheden .
6.3 . CoSrdlnat le met nationale actlvltelten en samenwerklng met EUREKA
6.3.1 . CoOrdlnat le met nationale actlvltelten
            In verschillende Lld-Staten zijn Initiatieven aan de gang of In voorbereiding
           die sommige doelstellingen en methoden gemeen hebben met het voorgestelde
           programma . Deelneming In communautair verband zou voordelen kunnen bieden in
           de vorm van toegang tot een bredere scala van kennis en technieken , een
           groter bestand van potentiële partners voor gezamenlijke financiering en
           kosten - en r Islcodel Ing , de kritische massa die noodzakelijk is voor succes
           en een vlottere toegang tot de gehele communautaire markt voor de
           verspreiding van de resultaten en de u I te Inde I I Jke commerciële exploitatie
           daarvan .
           De voor de betrefffende activiteiten In de Lld-Staten verantwoordelijke
            instanties zullen worden verzocht contact op te nemen met de Commissie met
           het oog op coördinatie van de werkzaamheden , uitwisseling van Informatie en
           andere vormen van samenwerking die verenigbaar zijn met de doelstellingen en
           uitvoeringswijzen van de respectieve programma 's .
6.3.2 .    Samenwerklng met     EUREKA
           De meer algemene en precommerclële technologische werkzaamheden waarin het
           voorgestelde communatua I re programma voorziet , zouden kansen moeten bieden
           voor EUREKA-proJecten met commerciële doelstellingen .
7.   Financlële aspecten
7.1 . Contracten en algemene aspecten
        In principe mag de financlële bljdrage van de Gemeenschap niet hoger zljn
       dan 50 % van de totale kosten van een proJect . Het resterende bedrag moet door
       de Industrie worden gefourneerd .
       De tcíale ultgaven ten laste van de begrotlng van de G^meenschap voor
       contracten , Incluslef toelagen voor opleldlng en mobllltelt , worden geraamd op
       72 mi l Joen Ecu . Te oordelen naar de resultaten van het overleg en de
( 21 ) COM ( 86 ) 485 , “ EEG Vlerde Ml I ieuact leprogramma " ( 1987-1092 ) van 9.10.1986 ,
       punt 2.4
                                                                            .../...
 ---pagebreak---                                                      24
      blnnengekomen blljken van belangstell Ing , Is er voldoende potent leel aanwezlg
      ( In termen van aanvragen en aanbledlngen voor medef I nanc ler Ing ) voor een veel
      groter programma , maar er zal naar worden gestreefd om met de beschlkbare
      kredleten , doelmatlg gebundeld en beheerd als hierboven aangegeven , een beperkt
      aantal slgnlflcante successen te behalen In elk van de drle sectoren .
      De ultelndel I Jke beslissingen zullen door de Commissie , In overleg met het CBC ,
      worden genomen op basis van de respons op de uitnodiging tot het Indienen van
      voorstellen , en zullen worden gepubliceerd .
7.2 . Lopende uitgaven
      Er wordt voorzlen In een bljdrage van de Gemeenschap ten belope van
      2.500.000 Ecu voor diverse bedr I Jfskosten , waarvan de be langr I Jkste zljn :
      - vergaderingen en workshops van contractanten , voor mededeling van resultaten
         tussen de teams onderling en aan andere belangstellende deskundigen , en om
         eventuele problemen en de voortgang van de werkzaamheden te bespreken ;
      - ondersteunlng van coôrd inat lewerkzaamheden (b IJ voorbeeld vergader Ingen ,
         raadpleglng van deskundlgen , enz .).
7.3 . Personeelskosten
      Voor de uitvoering van het nieuwe programma wordt een bedrag van
      5,6 mlljoen Ecu voor een personeelsformat le van 13 ambtenaren noodzakelljk
      geacht :
      - 7 ambtenaren van categorie A ;
      - 1 ambtenaar van categorie B ;
      - 5 ambtenaren van categorie C.
      De aard van het programma vereist dat het personeel een nauwe samenwerking met
      de contractanten ontwikkelt en tevens een breder netwerk van contacten met
      belangstellende Industriële groeperingen en organisaties opzet . Ook moet het
      personeel , daarbij geholpen door de leden van het CBC , met het oog op de
      coördinatie en de relevante werkzaamheden In openbare onderzoekcentra ,
       landbouw inst I tuten en un I vers I tel ten In de Lld-Staten van nabij te volgen .
      Gezlen deze eisen , wordt aangenomen dat een mínimum van twee wetenschappe I I Jke
      ambtenaren met het passende hulppersoneel nodlg Is voor elk van de drle
      sectoren ais beschreven      In hoofdstuk 4 .
 ---pagebreak---                 VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD
     tot vaststelling van een Eerste Meerjarenprogramma voor op
 biotechnologie gebaseerd onderzoek en technologische ontwikkeling
               op agro-lndustr leel gebied ( 1988-1993 )
                               " ECLAIR "
European Collaborative Llnkage of Agriculture and Industry through
                               Research
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN ,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische
Gemeenschap , Inzonderheid op artikel 130 Q ,    lid 2 ,
Gezien het voorstel van de Commlssle ( 1 ),
In samenwerklng met het Europese Parlement ( 2 ),
Gezien het advles van het Economlsch en Soclaal Comité ( 3 ),
Overwegende dat bij artikel 130 K van het Verdrag Is bepaald dat
het kaderprogramma ten uitvoer wordt gelegd door middel van
specifieke programma 's die binnen elk act I v I te I tsgeb led worden
ontwikkeld ;
(1 )
(2)
(3)
 ---pagebreak--- Overwegends dat de Raad bij zijn besluit van 28 september 1987 een
Kaderprogramma van communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek en
technologische ontwikkeling ( 1987-1991 ) heeft aangenomen ( 4 ), waarbij Is
voorzien In werkzaamheden op het gebied van de exploitatie en optimale
benutting van biologische hulpbronnen ;
Overwegende dat , aangezien de specialistische kennis en het specifieke
potentieel die van belang zijn voor de agro-lndustr ld Ie ontwikkeling een breed
spectrum bestrijken en het Europese potentieel met de sterkste internationale
concurrentiepositie verspreid Is over verschillende Lld-Staten , samenwerking In
het kader van een communautair programma wederzijds voordeel kan opleveren ;
Overwegende dat het Europese Parlement In zijn evaluatie van de mogelijkheden
voor het gebruik van biotechnologie In de Europese landbouw ( 5 ) met nadruk
heeft verklaard dat biotechnologie dient bij te dragen tot de bevordering van
een landbouwbeleid dat Is gericht op kwal I tel tsprodukten met een hoge
toegevoegde waarde , en dat de Gemeenschap blotechnologisch onderzoek dat
gericht Is op verbetering van de bestaande produktles en/of nieuwe alternatieve
produktles dient te steunen ;
Overwegende dat dergelijke activiteiten een logische aanvulling vormen op de
communautaire onderzoekprogramma 's op het gebied van biotechnologie en
 landbouw , daar zij de toepassing van de resultaten daarvan voor het bereiken
van de sociale en economische doelstellingen van de Gemeenschap bevorderen ;
Overwegende dat ontwikkelingsactiviteiten op het raakvlak tussen landbouw en
 Industrie kunnen bijdragen tot de oplossing van een aantal van de problemen
waarmee de landbouw In de Gemeenschap thans wordt geconfronteerd ;
Overwegende dat kleine en middelgrote ondernemingen zoveel mogelijk bij het
Programma voor op biotechnologie gebaseerde technologische ontwikkeling op
agro-lndustr leel gebied moeten worden betrokken ;
Overwegende dat het Comltó voor Wetenschappelijk en Technisch Onderzoek ( CREST )
advies heeft uitgebracht over het voorstel van de Commissie ,
 ( 4 ) PB L 302 van 24.10.1987
 ( 5 ) PB C 76/ 22 van 23.3.1987
                                                                 • • •/ • • •
 ---pagebreak--- BESLUIT  :
                                Artikel    1
Een Programma van de Europese Economische Gemeenschap voor
onderzoek en ontwikkeling op het gebied van op biotechnologie
gebaseerde agro-lndustr lë Ie ontwikkeling wordt hierbij vastgesteld
In de In bijlage I aangegeven vorm voor een periode van vijf jaar ,
die Ingaat op 1   juli 1988 .
Het programma omvat onderzoek op contract en
coördlnat lewerkzaamheden en voorziet In de toekenning van toelagen
voor opleiding en mobiliteit .
In principe moeten onderzoekinstituten en unl ver si tel ten In
groepsverband samenwerken met een of meer Industriële organisaties .
Onderzoekinstituten die hoofdzakelijk of uitsluitend door
Industriële organisaties worden gefinancierd , worden beschouwd als
deelnemers uit de   Industrie .
De projecten moeten worden uitgevoerd door deelnemers ult meer dan
één Lld-Staat .
Als regel zal de bijdrage van de Gemeenschap niet meer dan 50 %
bedragen , het resterende bedrag moet hoofdzakelijk door de
 Industrie worden geleverd .
                                Ar t I Kel  2
De voor de uitvoering van het programma vereiste middelen worden
geraamd op 80 miljoen Ecu ,   inclusief de kosten van
13 personeelsleden .
                                Artikel     3
Tijdens het derde Jaar van de looptijd van het programma zal de
Commissie een voortgangsonderzoek verrichten .    Vóór het eind van
het programma zal zij een evaluatie uitvoeren aan de hand van de In
bijlage II vermelde doelstellingen .
 ---pagebreak---                                       s
                                 Artikel 4
Da Commissie Is verantwoordelijk voor het programma en zal bij de
uitvoering daarvan worden bijgestaan door een overeenkomstig
Besluit 84/ 338/ Euratom , EGKS , EEG van de Raad van 29 Juni 1984 ( 6 )
opgericht Raadgevend Comité Inzake Beheer en Coördinatie ( CBC ).
                                 Artikel 5
Dit beslult ls van toepasslng van 1 Jull 1988 tôt en met
30 Junl 1993 .
Gedaan te Brussel ,                                  Voor de Raad :
                                                     De voorzltter .
 ( 6 ) PB L 177 van 4.7.1984   blz . 25
 ---pagebreak---                                      BIJLAGE   I
   Het Eerste Meerjarenprogramma voor op biotechnologie gebaseerd onderzoek en
       technologische ontwikkeling op agro-industrieel gebied ( 1988-1993 )
DOELSTELLINGEN
Het doel van het hier voorgestelde programma is in Europa de nuttige
toepassing van recente ontwikkelingen op het gebied van de biowetenschappen en
de biotechnologie bevorderen . Dit zal worden gerealiseerd door middel van een
programma van precommerciële onderzoek - en technische ontwikkelingsprojecten
en coördinatiewerkzaamheden , gebaseerd op een nauwe samenwerking tussen de
agrarische en de industriële sectoren en ondersteund door middel van toelagen
voor opleiding /mobiliteit . Op middellange en lange termijn zal het programma
bijdragen tot het concurrentievermogen van Europa met betrekking tot de op
deze ontwikkelingen gebaseerde economische activiteiten .
Bij de uitvoering van het programma zal systematisch rekening worden gehouden
met vraagstukken inzake natuurbehoud , natuurverbetering en milieubescherming .
INHOUD
Het programma omvat de volgende onderdelen :
1 . PROEVEN MET DE PRODUKTIE VAN KANDIDAATSOORTEN OF - ORGANISMEN EN EVALUATIE
    VAN DE RESULTATEN
2 . INDUSTRIELS PRODUKTEN EN DIENSTEN
3 . GEINTEGREERDE BENADERING
1 . Proeven met de produktie van kandidaatsoorten of - organismen en evaluatie
    van de resultaten
    Daarbij worden op passende schaal en onder uiteenlopende omstandigheden
    nieuwe of gemodificeerde soorten of organismen ( gewassen ,
    landbouwhuisdieren , e.a .) beproefd met het oog op het testen van de
    opbrengst , de bestandheid tegen schadelijke organismen , de behoefte aan
    inputs , alsmede de aspecten die van belang zijn voor de geschiktheid voor
    industriële verwerking of gebruik als diervoeder en voor de verkoopbaarheid
    van het organisme , de bestanddelen daarvan en de daarvan afgeleide
    produkten , waarbij in het bijzonder aandacht wordt besteed aan het gebruik
    van nieuwe biotechnologische methoden voor het identificeren , kenmerken ,
    selecteren , modificeren , vermeerderen , kweken en andere aspecten die een
    rol spelen bij de ontwikkeling en de evaluatie van de kandidaatorgani smen .
 ---pagebreak--- 2 . Industriels produkten en diensten
2.1 . Meer selectieve en doeltreff ende inputs voor de landbouw
      Het gaat hierbij om op het gebruik van biotechnologie gebaseerde
      ontwikkelingswerkzaamheden die gericht zijn op de ontwikkeling van
      produkten en diensten voor de landbouw die voordelen opleveren op het
      vlak van selectiviteit , rentabiliteit , de opbrengst van gewassen en
      dieren , geschiktheid voor verdere verwerking en / of afzet , en voorkoming
      van eventuele ongewenste neveneffecten .
2.2 . Meer selectieve en efficiente extractie-, verwerkings- en
      produktieprocessen door middel van onderzoek - en
      ontwikkelingswerkzaamheden gericht op het uitwerken van methoden om op
      grotere schaal gebruik te maken van landbouwprodukten en deze een hogere
      waarde te geven door toepassing van extractie-, verwerkings- of andere
      processen , in de industrie of elders , waarbij met biotechnologische of
      andere middelen de intrinsieke eigenschappen van deze produkten in
      grotere mate of met een hoger rendement worden benut .
3 . De geintegreerde benadering omvat
3.1 . De ontwikkeling van systemen voor het oogsten van het gehele gewas ,
      verduurzaming en scheiding van bestanddelen via proef systemen voor
      integraal oogsten en een zodanige scheiding van de bestanddelen van het
      gewas dat deze geschikt worden gemaakt voor verdere toepassingen ;
      dergelijke systemen moeten op een zodanige schaal worden opgezet dat zij
      voldoende houvast bieden voor een economische evaluatie en interessant
      genoeg zijn voor een substantiële participatie van de industrie en de
      landbouw . Prioriteit moet worden gegeven aan projecten waarbij gebruik
      wordt gemaakt van nieuwe biotechnologie .
3.2 . Studies en ontwikkelingsprojecten voor geTntegreerd gebruik van nieuwe
      technologieen , die gericht zijn op de gezamenlijke exploitatie van nieuwe
      inzichten en technieken op het gebied van de biotechnologie , in samenhang
      met op nieuwe technologie gebaseerde landbouwsystemen .
UITVOERING
De projecten zullen worden uitgevoerd in de vorm van onderzoek - en
ontwikkelingswerkzaamheden voor gezamenlijke rekening en
coördinatiewerkzaamheden . Er zullen toelagen voor opleiding / mobiliteit worden
verleend om de voor de projecten noodzakelijke kennis gemakkelijker op de
juiste locaties bijeen te kunnen brengen en om een doeltreffende verspreiding
van de resultaten te bevorderen . Voorts zullen in het kader van het programma
vergaderingen worden georganiseerd , deskundigen worden geraadpleegd en
 informatie over de voortgang en de resultaten van de projecten worden
verspreid .
 ---pagebreak---                                     BIJLAGE II
                               BEOORDELINGSCRITERIA
 voor het Eerste Meerjarenprogramma voor op biotechnologie gebaseerd ondersoek
      en technologische ontwikkeling op agro-industrieel gebied ( 1988-1993 )
Volgens de mededeling van de Commissie aan de Raad inzake een communautair
actieprogramma voor de evaluatie van de onderzoek- en
ontwikkelingsactiviteiten van de Gemeenschap voor de periode 1987-1991
( C0M(86)660 def .) moeten de doelstellingen en mijlpalen van elk
onderzoekprogramma zodanig worden opgesteld dat de resultaten daaraan kunnen
worden getoetst . De doelstellingen en mijlpalen van het bovenstaande programma
zijn hieronder vermeld .
1 . De doelstelling voor de lange termijn van dit programma is bij te dragen
    tot het concurrentievermogen van de Europese landbouw en industrie door de
    banden tussen deze twee fundamentele sectoren van onze economie te
    versterken . De Commissie wil dit doel bereiken via dit programma van
    precommerciële ontwikkelingsprojecten . Met deze projecten wordt beoogd een
    nauwe samenwerking tussen de landbouw en de industrie te bevorderen door
    gezamenlijke deelneming van deze sectoren aan onderzoek en technologische
    ontwikkeling op basis van de recente vorderingen op het gebied van de
    biowetenschappen en de biotechnologie .
2 . Het hoofddoel voor de korte termijn is een impuls te geven tot de indiening
    van voorstellen voor door de industrie medegefinancierde
    ontwikkelingsprojecten op een schaal die in verhouding staat tot de omvang
    van de voorgestelde bijdrage van de Gemeenschap . In 1991 / 1992 moet kunnen
    worden geverifieerd of deze doelstelling zal worden bereikt .
    Op dat moment moet ook blijken of het programma erin slaagt intersectorale
    samenwerking over de grenzen van de Lid-Staten heen te bevorderen en te
    st imuleren .
3 . Binnen de eerste drie jaar van de looptijd van het programma moeten de
    volgende specifieke doelstellingen worden gehaald :
3.1 . Nieuwe of gemodificeerde soorten of organismen moeten zijn getest en uit
       de resultaten moet kunnen worden opgemaakt of deze organismen of de voor
       de produktie of modificatie daarvan toegepaste processen al dan niet een
       vooruitgang betekenen en verdere toepassingen kunnen opleveren .
3.2 . Nieuwe of gemodificeerde produkten , technieken of diensten voor de
       landbouw moeten zijn getest en op dat moment moet blijken of er sprake is
       van voordelen uit een oogpunt van selectiviteit ,
                                                             .../...
 ---pagebreak---                                  ■J2                      Bijlage II
      doeltreffendheid of de voorkoming van eventuele nadelige neveneffecten en
      moet uit de testresultaten kunnen worden opgemaakl of de produkten ,
      technieken of diensten al dan niet geschikt zijn voor praktische
      toepassingen .
3.3 . Nieuwe extractie-, verwerkings- en produktieprocessen , waarbij
      biotechnologi sche en / of andere methoden worden toegepast op
      landbouwprodukten , moeten zijn getest op grotere selectiviteit en
      efficiëntie en daarbij moet zijn gebleken of deze processen nuttig zijn .
3.4 . In het kader van het programma moeten regelingen zijn getroffen tussen
      belanghebbenden in de landbouw en de ( verwerkende ) industrie en moeten
      voorzieningen of uitrusting zijn gecreëerd , aangepast of beschikbaar
      gesteld om bij een of meer gewassen de technische haalbaarheid van
      " integraal oogsten " te testen . Tevens moeten maatregelen ter verhoging
      van de opbrengst ontwikkeld of in studie zijn om de grondslag te leggen
      voor verdere systeemverbeteringen , alsmede voor de besluitvorming inzake
      de herhaling en verbreiding van soortgelijke grootschalige activiteiten .
3.5 . Studies moeten zijn gefinancierd en voltooid en ontwikkelingsprojecten
      ondersteund die betrekking hebben op het gebruik van nieuwe technologieën
      in de landbouw ( bij voorbeeld geavanceerde technieken voor detectie ,
      meting en registratie , informatieverwerking , automatisering van
      installaties en voorzieningen ) in samenhang met de toepassing van
      biotechnologie ; deze studies en projecten moeten dan al nieuwe
      toepassingen hebben opgeleverd .
4 . Bovendien moet erop worden toegezien dat aan de volgende algemene criteria
    wordt voldaan :
4.1 . De potentiële groei van de afzetmogelijkheden , op middellange of lange
      termijn , als gevolg van de aangetoonde verbeteringen of voordelen , moet
      van een zodanige omvang zijn dat de uitgaven van de Gemeenschap daardoor
      worden gerechtvaardigd .
4.2 . Rekening houdend met de eindrapporten over het Actieprogramma
      Biotechnologie , dat afloopt in december 1989 , en het Programma
      Biomoleculai re techniek ( 1982-1986 ), alsmede met de evaluatierapporten
      over deze programma 's , moet worden beoordeeld of dit programma
      daadwerkelijk bijdraagt tot de omzetting in praktische toepassingen van
      de resultaten van de eerder uitgevoerde programma 's inzake biotechnologie
      en biomoleculaire techniek .
4.3 . Rekening houdend met de resultaten van de door de Gemeenschap, de
      nationale overheden en de particuliere sector uitgevoerde
      onderzoekactiviteiten op biotechnologiegebied , moet het beoordelingspanel
      nagaan of het ECLAIR-Programma heeft bijgedragen tot de toepassing van de
      resultaten van genoemde onderzoekactiviteiten in andere regio 's van de
      Gemeenschap dan die waar het onderzoek werd uitgevoerd , en of het een
      toegevoegde waarde heeft opgeleverd die kan worden toegeschreven aan de
      communautaire opzet van het programma ( met andere woorden of het gaat om
      resultaten die met nationale maatregelen alleen slechts moeilijk hadden
      kunnen worden behaald ).
 ---pagebreak---                            FINANCIEEL MEMORANDUM
1 . Begrotingspost : 7354
    ECLAIR ( European Collaborative Linkage of Agriculture and Industry through
    Research ) is het Eerste Meerjarenprogramma voor op biotechnologie gebaseerd
    onderzoek en technologische ontwikkeling op agro-industrieel gebied .
2 . Juridische grondslag : artikel 130 , beschikking van de Raad
3 . Omschrijving van de maatregel en doelstelling
    De algemene doelstelling bestaat erin de exploitatie en een optimaal
    gebruik van de biologische hulpmiddelen van Europa te bevorderen door de
    ontwikkeling van praktische toepassingen in de industrie en de landbouw
    op basis van recente ontwikkelingen in de biowetenschappen en de bio
    technologie .
    ÉCLAIR is een actieprogramma voor projecten voor precommercieel onder
    zoek en technische ontwikkeling , gebaseerd op een nauwe samenwerking
    tussen belanghebbenden in de industrie en de landbouw . Door middel van
    deze onderzoek - en ontwikkelingswerkzaamheden zal het op middellange en
    lange termijn bijdragen leveren tot de verbetering van het concurrentievermogen van
     Europa met betrekking tot de op de biowetenschappen en de biotechnologie
    gebaseerde economische activiteiten, zowel in de industriële als in de land-
    bouwsfeer . Dit eerste meerjarenprogramma omvat drie sectoren . Binnen elke
    sector kunnen toelagen worden verleend voor opleiding en mobiliteit , om
    het bundelen van de nodige kennis en de verspreiding van de resultaten te
    vergemakkelijken .
    Sector 1
    Proeven met de produktie van kandidaat soorten  of-organismen ( gewassen ,
    landbouwhuisdieren en andere ) en evaluatie van de resultaten
    door middel van
    proefnemingen op passende schaal , waarbij de opbrengst wordt getest en aan
    dacht wordt besteed aan aspecten die van belang zijn voor de geschiktheid
    voor industriële verwerking , gebruik als diervoeder en verkoopbaarheid , en
    waarbij het accent ligt op het gebruik van nieuwe biotechnologische methoden
     voor de ontwikkeling en de evaluatie van de betrokken kandidaatsoorten of
    -organismen .
                                                                      .../...
 ---pagebreak---                                       -Х-И
    Sector 2
    Ontwikkeling van industriële produkten en diensten
   door middel van
   op het gebruik van biotechnologie gebaseerde onderzoek - en ontwikkelings-
   werkzaamheden die zijn gericht op het creëren van produkten en diensten
   voor de landbouw die voordelen bieden uit een oogpunt van specif iciteit ,
    rentabiliteit , opbrengst en bruikbaarheid van de teeltprodukten en het
   voorkomen van ongewenste neveneffecten , alsmede werkzaamheden met het oog
   op de ontwikkeling van methoden om het gebruik en de waarde van landbouw-
   produkten op te voeren door middel van extractie -, verwerkings - of andere
   processen in de industrie of elders .
   Sector 3
   Ontwikkeling van een geïntegreerde aanpak
   door middel van
   proef systemen voor integraal oogsten en verduurzaming en scheiding van het
   produkt met het oog op de ontwikkeling van een geïntegreerde werkwijze die
   het oogsten van het gehele gewas en de scheiding van de bestanddelen van het
   produkt voor afzonderlijke verwerking ten behoeve van diverse toepnssingen
   omvat , met dien verstande dat dergelijke systemen op een zodanige schaal
   moeten worden opgezet dat zij enig houvast bieden voor een economische evaluatie ,
    alsmede door middel van studies en ontwikkelingsprojecten die gericht zijn op
    de gezamenlijke exploitatie van de vorderingen op biologisch en biotechnologi sch
   gebied in combinatie met de toepassing van op nieuwe technologie gebaseerde
   landbouwsystemen en -voorzieningen .
H. Motivering van de maat regel
   De biowetenschappen en de biotechnologie hebben in de afgelopen decennia
   grote vorderingen gemaakt , en zullen uiteindelijk verstrekkende gevolgen
   hebben voor de landbouw en een groot aantal industriesectoren - met name
   die welke goederen en diensten aan de landbouw leveren , landbouwprodukten
   verwerken of anderszins gebruik maken van organisch materiaal . Het innovatie-
   tempo wordt in elke sector echter geremd door allerlei onzekerheden omtrent
   de technische haalbaarheid , moeilijkheden bij het organiseren van de nood
   zakelijke intersectorale samenwerking ( industrie - landbouw - wetenschap ) en
   door de noodzaak de vereiste multidisciplinaire kennis bijeen te brengen
   vanuit de diverse locaties in de Gemeenschap waar de verschillende specifieke
   vaardigheden het best zijn ontwikkeld , ten einde bij de gecombineerde werkzaamheden
   zoveel mogelijk vorderingen te maken en zo doeltreffend mogelijk te werk te
   kunnen gaan . Door overleg en een systematische aftasting van het veld
   via een oproep tot aanmelding van belangstellenden is gebleken dat er een
   brede belangstelling bestaat voor een door de Gemeenschap geleid initiatief
   om deze moeilijkheden te overwinnen en de vruchten te kunnen plukken van
   een gezamenlijke communautaire inspanning .
 ---pagebreak---      Het ECLAIR-Programma zal voortbouwen op de in de biotechnologie gemaakte
     vorderingen en met name op de successen die zijn behaald met de eigen
     biotechnologieprogramma 's van de Gemeenschap ( 1982-1986 en het thans
     lopende programma ) , alsmede op de onderzoeksresultaten die de progamma 's van
     de Lid-Staten hebben opgeleverd .
     Op middellange en lange termijn zal het leiden tot een verhoogde economische
     groei en tot de ontwikkeling van zowel een breder gamma van afzetmogelijk
     heden voor de Europese landbouw , als een betere concurrentiepositie voor
     de op de landbouw gebaseerde industriële sectoren .
5 . Financiële weerslag van de maatregel ( 1 )                        (x 1 mln Ecu )
     ( inclusief personeelskosten en uitgaven voor
     administratief en technisch beheer )
5.1 . Totale kosten voor de geplande looptijd :
        Voor de begroting van de Gemeenschappen :                           80
        Voor de betrokken nationale sectoren       :                        72
                                                                TOTAAL     152
( 1 ) In het besluit van de Raad betref fende het Kaderprogramma van
       communautaire werkzaamheden op het gebied van onderzoek en technologische
       ontwikkeling ( 1987-1991 ) (L 302 van 24.10.1987, blz . 1 ) zijn de kredieten voor deze
       maatregel opgenomen onder actie 4 .
 ---pagebreak---                                                   ч
5.2 . Tijdschema voor de vastleggings - en betalingskredieten v/oor ÉCLAIR
 Vast leggi ngsk redi eten                       1988   1989  1990  1991  1992      1993    1994  Totaal
  Contracten                                      9,9 19,9    10,2  10,0  20,0        1,9          71 9
  Lopende uitgaven                                ° ,3  0 4
                                                         /
                                                               0 5
                                                                /
                                                                     0,5   0,5       0,3            2 5
  Personeelskosten                                0 4
                                                    /   0,9    1 0
                                                                /
                                                                           1 . 1
                                                                             s        1,2           5 6
  TOTAAL                                         10 6
                                                    /   21,2  11,7  11,5  21,6       3 ,4          80,0
                                                 1988   1989  1990  1991  1992      1993    1994 Totaal
  Beta li ngsk redi eten
  Contracten                                      1,6   8,2   12,1  11,1  12,5      12,6    13,8   71.9
                                                                                s
  Lopende uitgaven                                ° , 3 0,4    0,5   0,5   0,5       0,3            2,5
  Personeelskosten                                Ο,Λ   0 9
                                                         /
                                                                     1 0
                                                                      /               «,2           5,6
  TOTAAL
                                                  2 3
                                                    /
                                                        9,5   13,6  12,6  14
                                                                             /
                                                                               1    14
                                                                                /
                                                                                1  13,8   80,0
 5.3 . Berekeningsmethode
       a ) Uitgaven voor contracten
            Deze uitgaven omvatten de financiële bijdragen van de Gemeenschap voor
            studies , analyses , toelagen voor opleiding / mobiliteit en precommerciele
            onderzoek - en ontwikkelingswerkzaamheden in het kader van contracten voor
            gezamenlijke rekening met industrieën die zich bezighouden met biotechnologie,
            de levering van materialen en diensten aan de landbouw en de verwerking
            van landbouwprodukten, alsmede met dienstverleners , onderzoekinstituten,                ^
            bedrijven, inclusief kleine en middelgrote ondernemingen, en andere organisaties
           die in de Gemeenschap zijn gevestigd ( gemiddelde financiële bijdrage van
            de Gemeenschap : circa 50 % van de totale kosten ).
                                                                                • • •/•• •
 ---pagebreak---                                              n
       b ) Lopende uitgaven
           Administratieve kosten ( vergaderingen van comités van beheer en werk-
           groepen , toezending en ronddeling van documenten of verspreiding van
           gegevens over technieken , gebruik van voorzieningen voor gegevensvei–
           werking en telecommunicatie ), alsmede kosten van ondersteunende
           coördinatiewerkzaamheden .
       c ) Personeelskosten
           Voor het beheer van dit programma wordt een als volgt samengestelde
           personeelsformatie noodzakelijk geacht :
           7 tijdelijke functionarissen van categorie A
           1 tijdelijke functionaris van categorie B
           5 tijdelijke functionarissen van categorie C
           Bovenop   de daaraan verbonden uitgaven komen nog kosten van dienstreizen
           en adviseurs .
           Deze personeelsformatie , wordt aangevraagd voor de begrotingsjaren 1988
           tot en met 1993 ( 1 ).
6 . Financiering
     De kredieten ter dekking van de bijdrage van de Gemeenschap voor dit project
     moeten worden opgenomen in de begrotingen van de Gemeenschap voor de komende
     jaren .
7 . Contrôle
     - Administratieve controle door het Di rectoraat-generaa l Financiële Controle
       wat de uitvoering van de begroting betreft ;
     - wetenschappeli jke contrôle door :
       . het Comité inzake beheer en coordinatie ;
       . ambtenaren van de Commissie ;
       . de Rekenkamer , overeenkomstig de bepalingen van het Verdrag .
( 1 ) De personeelsformat   e omvat : 6 A, 1 B , 3 C in 1988
                                      6 A, 1 B , 5 C in 1989 / 1990 / 1991
                                      7 A, 1 B , 5 C in 1992 / 1993
      De kosten van nieuw personeel zijn berekend op basis van 50 % in het betrokken
      jaar .
 ---pagebreak---                    NOT IT IE OVER DE EFFECTEN OP CONCURRENT I EVERMOGEN
                                    EÜ-WERKGELEGENHEIP
  I. MOT I EF VQQR HET PROGRAMMA
      Het belangrijkste motief voor het voorgestelde programma voor technische
      ontwikkeling Is bevordering van het Industriële concurrentievermogen en de
      economische groei op middellange en lange termijn . Een doelmatig gebruik
      van de recente vorderingen In de b lowetenschappen en de biotechnologie Is
      van fundamenteel belang voor het voortbestaan en het concurrentievermogen
      van de Industrieën die zich bezighouden met de verwerking van
      I andbouwprodukten en voor de landbouw zelf . Door de biotechnologie zullen
      bestaande sectoren Ingrijpend worden gewijzigd en zullen tevens nieuwe
      sectoren ontstaan .
      De behoefte aan bundeling van de schaarse voorzieningen en kennis , de
      moeilijke financiering van ontwikkelingsprojecten en voorzieningen en de
      noodzaak het Inzicht In het potentieel van de biotechnologie over de hele
      Gemeenschap te verspreiden , zijn even zovele redenen voor een maatregel
      van de Gemeenschap waardoor zowel de communautaire als de nationale ,
      onderzoekprogramma 's worden aangevuld .
      Zonder een dergelljk programma zou het tempo waarin de Europese Industrie
      en Europese landbouw overgaan op nieuwe technologieën en gebruik maken van
      de nieuw geboden kansen aanzienlijk en misschien gevaarlijk langzamer
      zijn . Bovendien zou de Gemeenschap het risico lopen achterop te raken bij
      haar belangrijkste concurrenten , zoals de Verenigde Staten , waar een
      belangrijk door de federale overheid gefinancierd programma met succes
      wordt uitgevoerd , en In de toekomst waarschijnlijk nog sterk zal worden
      ul tgebre ld .
I I . KENMERKEN VAN DE BETROKKEN BEDRIJVEN
      Het voorstel heeft ten doel bestaande bedrijven te stimuleren , te
      bevorderen en te steunen , en kan ook een Impuls geven tot de oprichting
      van nieuwe bedrijven .
      De sectoren die potent leel belang hebben blj of de Invloed kunnen
      ondervinden van de b lotechno log le zljn samen goed voor 40 % van de
      produkt le In een moderne economle ( zle eerste tussentljds verslag over
      FAST ). Het onderhavlge voorstel heeft met name betrekklng op :
      - de landbouw ( In de ruimste zin - Inclusief bosbouw , aquacultuur , enz .)
         ( 10;4 miljoen arbeidskrachten ( 1986 , EUR 12 ) op 9,1 miljoen
          landbouwbedrijven ( 1983 , EUR 12 ));
      - de leveranciers van Inputs voor de landbouw ( zaal - en pootgoed , dieren ,
         embryo 's , meststoffen , groe I bevorderende middelen , produkten voor
         gewasbescherming , onkrulddodende middelen , vaccins en geneesmiddelen
         voor dieren , machines en apparatuur , adviezen ....);
      - de Industrieën die landbouwprodukten extraheren , bewerken en verwerken
         ( produktle van levensmiddelen en dranken , door fermentatie verkregen
         chemicaliën en farmaceutische produkten , technische oliën en vetten voor
         gebruik als smeermiddelen , detergenten , enz ., houtprodukten , papier en
         karton , _ ).
 ---pagebreak---                                               r
       In principe kan een groot aantal KMO bij dit programma worden betrokken .
       Veel van de door biotechnologie geboden mogelijkheden zijn
       " schaalonafhankelijk "; voor andere Is gericht onderzoek op lange termijn
       noodzakelijk , hetgeen een grootschalige aanpak vereist .
       Het voorgestel de programma kan de oprichting van op Innoverende 0 & 0
       gebaseerde bedrijven bevorderen en deze helpen een Internationale
       oriëntatie te ontwikkelen en sneller een Europese schaal te bereiken .
       Op middellange termijn moet het programma een Impuls geven aan het
       concurrentievermogen van de Europese Industrieën , zowel die welke
       rechtstreeks deelnemen als die welke mee profiteren van de resultaten ; de
       projecten zelf zullen echter op precommerc iee I ontwikkelingsniveau liggen .
       Er zljn geen aanwijzlngen dat speclfieke geograflsche gebieden door het
       programma zul len worden bevoordeeld . Op de Inleldende oproep tot
       aanmeldlng van bel angste I I enden zljn namelijk ult alle Lid-Staten reacties
       gekomen .
III . RECHTSTREEKS AAN DE BEDRIJVEN OPGELEGDE VERPUCHT INGEN
       De voorwaarden voor deelneming ( namelijk transnationale samenwerking , in
       principe toezeggingen uit de Industrie voor 50 % van de financiering , ten
       minste één partner uit de industrie of de landbouw per project ) moeten de
       zakelijke oriëntatie van het programma waarborgen . Deelneming Is uiteraard
       niet verplicht , maar er zal speciaal aandacht worden besteed aan een
       doeltreffende voorlichting vooraf , om het programma van tevoren voldoende
       bekendheid te geven ( bij voorbeeld de In 1986 met succes gedane oproep tot
       aanmelding van belangstellenden ), alsmede aan communicatie en verspreiding
       van gegevens tijdens en na het programma . ( Het Is de bedoeling dat één van
       de A-ambtenaren zich full-tlme daarmee gaat bezighouden .)
  IV .  INDIRECT VIA DE NATIONALE . REGIONALE 0F PLAATSEL I JKE AUTOR ITE ITEN AAN DE
       BEDRIJVEN OPGELEGDE VERPLICHTINGEN
       De uitvoering van deze ontwerp-beschikklng van de Raad vereist geen
       maatregelen van de nationale of plaatselijke overheden . Evenmin houdt dit
       voorstel enig nadeel in voor de bedrijven , afgezien van de kosten die zijn
       gemaakt voor de voorbereiding van afgewezen voorstellen . Een gunstig
       aspect Is daarentegen de " kosteloze raadpleging " en de deskundige
       begeleiding die wordt geboden , ook voor voorstellen die niet zijn
       geselecteerd .
   V. SPECIFIEKE MAATREGELEN VOOR KMO
        In het voorstel ls nlet voorzlen In formele speclfleke maatregelen voor
       KMO .
 ---pagebreak---       Ds deelnemlngsvoorwaarden , waarvoor de voor het BR ITE-Programma geldende
      voorwaarden model hebben gestaan , bieden KMO het voordeel dat alle
      ondertekenaars van een ECLAIR-contract op gelijke voet zullen worden
      behandeld .
      Zoals reeds gezegd zal prioriteit worden gegeven aan de verspreiding van
      Informatie over de behaalde onderzoekresultaten . Met name zal erop worden
      toegezien dat deze Informatie beschikbaar Is voor KMO .
 VI . VERWACHT EFFECT OP
      a ) Het concurrent levermogen van de bedr liven
          Aangezien ÉCLAIR gericht Is op precommerc lö Ie ontwikkeling , Is er niet
          meteen , maar wellicht op middellange en zeker op lange termijn een
          gunstig effect te verwachten op het concurrentievermogen van de
          Europese Industrie - zie punt I.
      b ) Pe werkgalegenheld
          De werkgelegenheidseffecten zijn moeilijk te schatten , met name gezien
          tegen de achtergrond van structurele verandering op lange termijn
          waardoor de landbouw wordt gekenmerkt . In de landbouw worden geen
          ongunstige effecten verwacht en plaatselijk zelfs positieve effecten In
          de vorm van nieuwe banen In de agro-lndustr ld Ie sector ; in de Industrie
          zal het effect gunstig zijn doordat de technologische capaciteit wordt
          verhoogd en de Internationale afzetmogelijkheden als gevolg daarvan
          worden verbeterd .
VII . RAADPLEGING VAN REPRESENTATIEVE ORGANISATIES
      Het discussiestuk van de Commissie C0M(86)221 , dat ten grondslag lag aan
      dit voorstel , werd met een begeleidende brief toegezonden aan 15
      representatieve organisaties , waarvan er elf hebben geantwoord , de meeste
      duidelijk enthousiast . Nadere raadplegingen zijn nog aan de gang .
      Het programma Is eveneens voorgel egd aan het CBC ( Raadgevend Comité Inzake
      Beheer en Coördinatie ) voor het Onderzoekprogramma Biotechnologie , het
      Permanent Comité voor Onderzoek In de Landbouw en de Werkgroep
      Biotechnologie van het Raadgevend Comité voor Onderzoek en Ontwikkeling In
      de Industrie ( IRDAC ). Dit omvat leden uit alle industriële sectoren , de
      onderzoekinstituten In de Industrie en de vakbonden .