title: VOORSTEL VOOR EEN BESCHIKKING VAN DE RAAD tot vaststelling van een specifiek meerjarenprogramma voor onderzoek en onderwijs van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie op het gebied van de stralingsbescherming (1990-1991) (door de Commissie ingediend)

text:
ARCHIVES HISTORIQUES
DE LA COMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (88) 789
Vol. 1988/0259
 ---pagebreak--- Disclaimer
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 concernant
l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique européenne et de
la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, p. 1) modifié en dernier
lieu par le règlement (UE) 2015/496 du Conseil du 17 mars 2015 (JO L79 du 25. 3.2015, p. 1), ce
dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents classifiés présents dans ce dossier
ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit règlement ou sont considérés déclassifiés
conformément aux articles 26(3) et 59(2) de la décision (UE, Euratom) 2015/444 de la
Commission du 13 mars 2015 concernant les règles de sécurité aux fins de la protection des
informations classifiées de l'Union européenne.
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 concerning
the opening to the public of the historical archives of the European Economic Community and the
European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as last amended by Council
Regulation (EU) 2015/496 of 17 March 2015 (OJ L 79, 27.3.2015, p. 1), this file is open to the
public. Where necessary, classified documents in this file have been declassified in conformity
with Article 5 of the aforementioned regulation or are considered declassified in conformity with
Articles (26.3) and 59(2) of the Commission Decision (EU, Euratom) 2015/444 of 13 March 2015
on the security rules for protecting EU classified information.
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1. Februar
1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen Wirtschaftsgemeinschaft und
der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983, S. 1), zuletzt geändert durch die
Verordnung (EU) Nr. 2015/496 vom 17. März 2015 (ABI. L 79 vom 25.3.2015, S. 1), ist dieser Akt
der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit erforderlich, wurden die Verschlusssachen in diesem Akt in
Übereinstimmung mit Artikel 5 der genannten Verordnung freigegeben; beziehungsweise werden
sie auf Grundlage von Artikel 26(3) und 59(2) der Entscheidung der Kommission (EU, Euratom)
2015/444 vom      13.   März 2015     über die   Sicherheitsvorschriften für den Schutz von  EU-
Verschlusssachen als herabgestuft angesehen.
 ---pagebreak--- COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
                                               COM ( 88 ) 789  def .
                                              Brussel , 16    december 1988
                     VOORSTEL VOOR EEN
                 BESCHIKKING VAN DE RAAD
  tot vaststelling van een specifiek meerjarenprogramma
           voor onderzoek en onderwijs van de
          Europese Gemeenschap voor Atoomenergie
  op het gebied van de stralingsbescherming ( 1990-1991 )
                  ( door de Commissie ingediend )
                            ÆT ^ m
                           /fef        ^      vA
                          Æsi 0 4               r.;\
                               So
                           m                 Ây
 ---pagebreak---                                    SAMENVATTING
                   VOORSTEL VOOR EEN BESCHIKKING VAN DE RAAD
    tot vaststelling van een meerjarenprogramma voor onderzoek en
        onderwijs van de Europese Gemeenschap voor atoomenergie
          op het gebied van de stralingsbescherming ( 1990-1991 )
 1.     Het onderhavige voorstel is opgezet op grond van het Euratom
        Verdrag . Het betreft een voortzetting van het lopende
        programma voor de jaren            1985-1989 , dat na het ongeval te
        Tsjernobyl is herzien .
2.     Het lopende programma         is   geëvalueerd   door   het Raadgevend
       Comité          ( CBC )     inzake       Beheer      en    Coördinatie
        " Stralingsbescherming " ( zie         Bijlage   IV    en aanvullend
       document II ). Een evaluatie door een onafhankelijk panel van
       deskundigen zal in maart 1989 voorhanden zijn .
3.     Het voorgestelde          stralingsbeschermingsprogramma voor de
       jaren 1990-1991 bestrijkt een deel van de in de toelichting
       beschreven onderzoeksbehoef ten van de Gemeenschap op het
       gebied van de stralingsbescherming in de periode 1990-1994 .
       In het programma wordt de nadruk gelegd op onderdelen die
       van primair belang zijn voor de bescherming van de werkers
       en de bevolking tegen ioniserende straling en die vallen
       onder de regelgevende taken van de Commissie . Verder wordt
       het accent gelegd op onderzoek naar tegenmaatregelen ter
       preventie of beperking van blootstelling aan straling onder
       normale omstandigheden of na ongevallen . Het programma
       voorziet        tevens    in     hogere    opleidingen    voor    jonge
       wetenschappers om de wetenschappelijke deskundigheid op het
       gebied van          stralingsbescherming in       de Gemeenschap te
       behouden .
4.     Het programma bestrijkt de volgende deelgebieden *
       A ) Blootstelling       van    de    mens    aan   straling    en   aan
            radioactiviteit .
           A.l . Meting en interpretatie van de strålingsdosis
           A. 2 . Verspreiding en gedrag van radionucliden in het
                  milieu .
       B ) Gevolgen van blootstelling aan straling voor de           mens ; de
            beoordeling , preventie en behandeling ervan .
           B. l . Stochastische effecten van straling
           B.2 . Niet-stochastische effecten van straling .
           B. 3 . Effecten van straling op het zich ontwikkelende
                  organisme .
      C ) Risico 's en beheersing van blootstelling aan straling .
          C. l . Vaststelling van de menselijke blootstelling aan
                  straling en van de daarmee samenhangende risico 's .
          C.2 . Optimalisering en beheer van stralingsbescherming
5.    Een bedrag van 21,2 miljoen Ecu wordt voldoende geacht voor
      de tenuitvoerlegging van dit ontwerp-programma voor de jaren
       1990-1991 . Het onderzoek zal hoofdzakelijk worden uitgevoerd
      door middel van contracten voor gezamenlijke rekening .
 ---pagebreak---                                 TOELICHTINCJ
            Da Ondarzoaks behoeften van de Gemeenschap op het
            gebied van de stralingsbescherming in de periode
                                 1990-1994
                                  INHOUD
                                                            Blz .
 I.      Achtergrond van het voorstel                               1
 II .    De noodzaak van onderzoek op het gebied van de
         stralingsbescherming                                      5
                                                                   5
      A. Stralingsbescherming onder normale omstandigheden         6
      B. Stralingsbescherming in noodsituaties                     8
III .    Het programma van de Commissie voor onderzoek
         op het gebied van de Stralingsbescherming                11
      A.   De rol van het stral ingsbeschermingsprogramma
           van de Commissie                                       11
      B.   Het verrichten van onderzoek    in het kader van
           het stralingsbeschermingsprograrama                    13
      C.   Het bevorderen van samenwerking en van
           uitwisseling van wetenschappelijke informatie
           in de Gemeenschap                                      14
      D.   Internationale samenwerking op het gebied van
           stralingsbescherming                                   15
IV .     Het Programma inzake Stralingsbescherming en
         andere communautaire onderzoekprogramma ' s              17
V.       Overzicht van de wetenschappelijke doelstellingen
         en van het geplande onderzoek                            21
VI . Beheer van het stralingsbeschermingsprogramma                27
      A.  Beheer van het onderzoek                                27
      B. Uitwisseling van informatie , samenwerking en
          onderwijs                                               28
      C. Evaluatie van het Programma                              29
      D. Benodigde financiële middelen voor communautaire
          onderzoeksactiviteiten op het gebied van de
          stralingsbescherming                                    30
 ---pagebreak---                                        1
 I. Achtergrond van het voorstel .
    In  het  EURATOM - VERDRAG    wordt    in    artikel   2   als één van de
doelstellingen vermeld      " het   ontwikkelen      van   onderzoek     en het
 zorgen   voor   de  verspreiding     van     technische     kennis”    en ,  in
 Bijlage I-VI ,   wordt de    Commissie belast       met de    " studie van de
schadelijke effecten van straling op levende organismen ". Op
grond van dit verdrag werd in 1961 begonnen met het programma
voor     onderzoek      en    onderwijs       op    het    gebied      van    de
stralingsbescherming       van     de    Commissie       van     de    Europese
Gemeenschappen , dat vervolgens werd voortgezet via een reeks van
meerjarenprogramma 's .    Deze     onderzoeksactiviteiten          vormen   een
aanvulling op de regelgevende taken van de Commissie , zoals
omschreven in Hoofdstuk III , art . 30-38 van het Euratom-Verdrag .
   In de EUROPESE AKTE wordt de specifieke en noodzakelijke rol
omschreven die de Gemeenschap moet vervullen op het gebied van
onderzoek en technologische ontwikkeling ( art . 24-26 ). Tevens
werd in de Europese Akte de wettelijke en procedurele basis voor
het Kaderprogramma vastgelegd .
   In het KADERPROGRAMMA van communautaire werkzaamheden op het
gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling ( 1987 tot en
met 1991 ) worden onder     de actie     " de kwaliteit     van het bestaan :
stralingsbescherming " de hoofdlijnen van het op communautair
niveau op dit gebied uit te voeren onderzoek vermeld . Het
stralingsbeschermingsprogramma is tevens van belang voor andere
specifieke programma 's van het kaderprogramma ,              bijvoorbeeld op
het gebied      van milieu ,       nucleaire veiligheid en beheerste
kernversmeltiiig .
   Het EUROPEES PARLEMENT heeft herhaaldelijk het belang van het
stralingsbeschermingsprogramma benadrukt , met name in haar advies
over de programmaherziening van 1987 , waarin zij " oordeelt dat de
inspanningen die worden geleverd om het onderzoek op het gebied
van    stralingsbescherming        te    intensiveren         moeten     worden
gehandhaafd in de programma 's na 1990 "
       A2-240 /87 PE 116 , 284 def .    7.12.1987
 ---pagebreak---                                        2
   Uit respect voor het menselijk leven en voor het natuurlijk
 milieu moeten de potentiële risico 's van menselijke activiteiten
 worden begrepen ,      vastgesteld en beperkt tot een aanvaardbaar
 niveau . Dit is met name belangrijk bij technologieën die , onder
 normale omstandigheden en met name in ongevalsituaties , gevolgen
 kunnen hebben voor een groot aantal mensen , gevolgen die niet
 noodzakelijk      beperkt     blijven     tot    de     landsgrenzen . Alle
menselijke activiteiten houden         risico 's   van    zeer verschillende
aard in voor de gezondheid ,            maar de ontwikkeling van moderne
technologieën waarbij met straling wordt gewerkt , en in mindere
mate , de blootstelling aan natuurlijke straling , worden door het
publiek en de politici steeds meer ter discussie gesteld . Deze
bezorgdheid is verder toegenomen door recente kernongevallen en-
incidenten .
   Een communautair onderzoekprogramma op het gebied van de
stralingsbescherming blijft derhalve essentieel in het licht van
de taken van de Commissie op het gebied van de " basisnormen voor
de bescherming van de gezondheid der bevolking en der werkers
tegen de aan ioniserende            straling      verbonden     gevaren” en
aanverwante problemen van communautaire regelgeving die onder de
verantwoordelijkheid        vallen      van    het     Directoraat-generaal
Milieuzaken ,    consumentenbelangen en nucleaire veiligheid . Een
onderzoekprogramma op het gebied van de stralingsbescherming is
eveneens belangrijk         met het oog op de algemeen heersende
bezorgdheid bij het publiek met betrekking tot de aan straling
verbonden risico 's , de sociaal-economische gevolgen voor mens en
milieu van de lange-termi jn keuzen in de energiepolitiek , de
mogelijk      grensoverschrijdende       gevolgen      van ongevallen , en
tenslotte , maar daa.-om niet minder belangrijk , de behoefte om de
communautaire         deskundigheid         op       het      gebied     van
stralingsbescherming te behouden en in de toekomst verder te
ontwikkelen .     Bij     het    onderzoek     in     het    kader   van het
stralingsbeschermingsprogramma wordt gebruik gemaakt van diverse
wetenschappelijke benaderingen en methodologieën om de integratie
te verkrijgen die noodzakelijk is voor een optimale bescherming .
Daarom     is    het     noodzakelijk     dat     de        evenwichtige en
allesomvattende structuur van het programma behouden blijft .
 ---pagebreak---                                       3
Met het stralingsbeschermingsprogramma van de Commissie wordt
beoogd om door middel van wetenschappelijk onderzoek te voorzien
in :
   - de wetenschappelijke basis die noodzakelijk is               voor  de
      voortdurende     herziening     van    de    " Basisnormen  voor  de
      bescherming van de gezondheid der bevolking en der werkers
      tegen de aan ioniserende straling verbonden gevaren " ,
  - de wetenschappelijke       kennis   die   noodzakelijk    is  voor het
     vaststellen van de carcinogene en genetische risico 's voor de
     werkers     en    de   bevolking ,     die    voortvloeien     uit de
     blootstelling aan lage doses en lage stralingsniveau ' s van
     verschillende aard , afkomstig van            natuurlijke straling ,
     medisch-diagnostische radiologie en de kernindustrie ,
  - methoden om de risico 's te bepalen van stralingsongevallen
     alsmede de principes en technieken van tegenmaatregelen ,
     bijv . voor    noodreferentieniveau 's van radioactiviteit in
     voedsel , ontsmetting van het milieu en de            diagnose en
     behandeling van slachtoffers van ongevallen ,
  - de kennis die noodzakelijk is voor de verspreiding van
     begrippen        en     procedures        met       betrekking    tot
     stralingsbescherming . Deze behoefte is onder meer het gevolg
     van : nieuwe toepassingen van straling in de geneeskunde ,
     vooruitgang bij het kernversmeltingsonderzoek , de lozing van
     radioactief afval door conventionele industrieën , projecten
     voor een veilige verwijdering van radioactief afval ...
  - de objectieve wetenschappelijke achtergrond , om de betrokken
     nationale instanties te helpen bij het nemen van rationele
     besluiten met betrekking tot de werking van de kernindustrie ,
     de opstelling van milieucriteria inzake radioactiviteit , de
     beheersing van zeldzame noodsituaties , en de objectieve
     informatie die aan de bevolking moet worden verstrekt omtrent
     risico 's en voordelen ,
  - het     aanmoedigen     en    steunen     van     samenwerking tussen
     wetenschappers en     onderzoeksinstituten       in de verschillende
     Lid-Staten ,
  - het aanmoedigen van de voortdurende ontwikkeling van het
     stralingsbeschermingsbeleid op internationaal niveau en de
     toepasing ervan op vergelijkbare andere schadelijke agentia
     voor het milieu .
 ---pagebreak---                                       5
 II , D@ needgggk van gtr8lifi§sb©geh©FsinggøRd©Fg©©k .
    Levende   organismen    zijn    altijd     blootgesteld     geweest  aan
 straling uit natuurlijke bronnen en hebben zich aan            die situatie
 aangepast . Medische en industriële ontwikkelingen hebben hieraan
 kunstmatige stralingsbronnen toegevoegd ,            die    -    hoewel ze
gemiddeld beneden de dosis van de natuurlijke achtergrondstraling
 blijven , en een positief effect hebben voor samenleving en
 individu    -    aanleiding     hebben     gegeven tot een groeiende
 bezorgdheid bij het publiek en de roep om meer inzicht in de
mogelijk schadelijke gevolgen en om meer bescherming van mens en
milieu hebben versterkt . De aanvaarding door de bevolking van
stralingstechnologieen in de industrie en de geneeskunde zal
afhangen van het inzicht in wat straling is en hoe het werkt ,
welke      gevaren     eraan      verbonden        zijn     onder    normale
werkomstandigheden en na ongevallen , en hoe de voordelen van
stralingstoepassingen worden ervaren . Wanneer de wetgeving inzake
stralingsbescherming moet worden aangepast , of wanneer er zich
een noodsituatie voordoet , moet de overheid kunnen steunen op een
gegronde en allesomvattende           wetenschappelijke        basis inzake
stralingsbescherming om rationele besluiten te kunnen nemen die
de gezondheid van de mensen vrijwaren , het milieu beschermen , en
die tevens aanvaardbaar zijn voor de bevolking .                  Dergelijke
besluiten behelzen belangrijke sociale en economische gevolgen en
vallen vanzelfsprekend onder de verantwoordelijkheid van de
overheidsinstanties ;     toch     is    voor       deze    besluiten    een
wetenschappelijke vaststelling          van        risico’s en voordelen
noodzakelijk ,     waarvoor    onderzoek        op      het     gebied   van
stralingsbescherming de basis zal verschaffen .
   Dergelijk onderzoek moet derhalve vaststellen in welke mate en
hoe blootstelling aan straling zich kan voordoen , dient de
gevolgen van blootstelling voor de mens te bestuderen , met
inbegrip van de behandeling van een te lange blootstelling , en
moet op    vergelijkende wijze de risico 's bepalen die straling kan
veroorzaken voor de mens en       zijn   omgeving .    Dit   onderzoek moet
eveneens bijdragen tot een beter begrip van de manier waarop
stralingsongevallen zich voordoen ,         hoe deze ongevallen kunnen
worden voorkomen , en hoe de gevolgen ervan kunnen worden beperkt .
 ---pagebreak---                                    6
    Het inzicht in de gevolgen en risico 's van blootstelling aan
 straling is inderdaad sterk verbeterd . Opvattingen , voorschriften
 en handelwijzen hebben de wetenschappelijke ontwikkelingen nauw
 gevolgd en hebben daarmee een stimulerende bijdrage geleverd tot
 de bescherming tegen andere schadelijke stoffen en de hiervoor
 benodigde methoden verschaft .     Niettemin zijn door diezelfde
vooruitgang de resterende tekortkomingen en onzekerheden meer aan
het licht gekomen ; tevens kwamen andere problemen aan de orde met
 betrekking tot de ontwikkeling van nieuwe stralingstechnologieen
of de beheersing van stralingsongevallen . Veranderingen in het
 inzicht en de aanvaarding van risico 's blijken ook uit de
belangrijke        wijzigingen     in      de      opvattingen    over
stralingsbescherming . Het onderhavige voorstel houdt rekening met
de veranderingen en ontwikkelingen die de laatste jaren hebben
plaatsgevonden bij het onderzoek         op    het    gebied   van de
stralingsbescherming en verschilt daardoor wezenlijk van eerdere
programma 's .    De   doelstellingen   en    strategieën    voor het
voorgestelde Stralingsbeschermingsprogramma voor de jaren 1990
tot en met 1994 worden uiteengezet in Hoofdstuk V en Aanvullend
document I.      Voorbeelden van twee belangrijke probleemgebieden
worden hieronder in het kort beschreven .
A. Stralingsbescherming onder normale omstandigheden
   De straling waaraan de mens is blootgesteld is hoofdzakelijk
afkomstig uit het lage-dosisgebied .     Door deze straling ontstaat
de kans      dat    kanker   en   genetische    effecten , zogenoemde
stochastische schade ,      worden geïnduceerd .     De bevolking is
voornamelijk blootgesteld aan natuurlijke achtergrondstraling en
aan straling voor medische diagnose ; indien de stralingsrisico 's
dus in het algemeen moeten worden verminderd ,            is de meest
doelmatige aanpak het nemen van maatregelen tegen overmatige
blootstelling aan radon binnenshuis en het optimaliseren van . de
medische diagnostiek . Hiervoor dient echter te worden vastgesteld
onder welke omstandigheden dergelijke blootstelling plaatsvindt ,
welke factoren hierop van invloed zijn , en moet tevens een
evaluatie worden gemaakt van de risico 's voor de mens en de vorm
van de beschermingsmaatregelen .
   Een nauwkeurige evaluatie van de gevolgen van blootstelling aan
lage doses vereist een kritische benadering die meer       behelst dan
het simpelweg omschrijven en vaststellen van de omstandigheden
waaronder blootstelling plaatsvindt . Alle betrouwbare informatie
 ---pagebreak---                                      7
 die  beschikbaar is , is afkomstig van epidemiologisch onderzoek
 bij  de mens en van experimenteel dieronderzoek ; hierbij is
 gebruik gemaakt    van een  dosering die    minimaal tweemaal de orde
 van grootte is dan de gemiddelde      stralingsdosis waaraan     de mens
 jaarlijks is      blootgesteld . De logische en zeer behoudende
 veronderstelling , waarvan bij stralingsbescherming dan ook wordt
 uitgegaan , is dat ook bij lage doses het optreden van de
effecten evenredig is met doses zonder een limiet .
Niettemin blijft       het   effect     van    lage-stralingsdoses een
 belangrijke zorg voor zowel de wetgevers als het publiek en
verder onderzoek hiernaar is dan ook nodig . De incidentie van
kanker en genetische effecten onder de bevolking is van nature al
hoog en de waarschijnlijkheid van inductie door lage-doses is
klein .    Hierdoor    wordt    een    directe    observatie   van   deze
stralingsef fecten moeilijker en onbetrouwbaar ;        in plaats ervan
moet een onderzoeksmethode worden toegepast die informatie uit
uiteenlopende     wetenschappelijke       disciplines      vergaart    en
integreert ,   zoals uit studies over het interactiepatroon van
straling met biologische moleculen , over geschikte bio-fysische
modellen ,     over     cellulaire-      en   diersystemen     en    over
epidemiologische      follow-up     van     geselecteerde     menselijke
populaties .
Het beperken van - longkanker inducerende - blootstelling die
afkomstig is van natuurlijke bronnen , voornamelijk uit bodem en
bouwmaterialen ,    is uitermate duur daar het de wijziging van
bestaande woningen met zich mee kan brengen in gebieden met een
relatief hoge natuurlijke achtergrondstraling en bovendien een
herziening van de        bouwvoorschriften      vereist .   Teneinde de
potentiële     baten     alsmede    de    risico 's   en    kosten    van
tegenmaatregelen in het juiste perspectief te kunnen plaatsen
dient de juiste wetenschappelijke informatie voorhanden te zijn .
Een dergelijke optimalisering van de bescherming op basis van
wetenschappelijke gegevens is eveneens nodig voor door de mens
veroorzaakte straling . Bij straling voor medische doeleinden moet
worden vastgesteld welke methoden het grootste aandeel hebben in
de stralingsdosis op bevolkingsschaal en moet aan artsen de
informatie worden verschaft die hen in staat stelt straling in de
geneeskundige diagnostiek op een dergelijke wijze toe te passen
dat optimale klinische informatie wordt verkregen op een redelijk
laag niveau van blootstelling aan straling .
 ---pagebreak---                                       8
 B. Stralingsbescherming bij ongevallen
    Ernstige kernongevallen zijn zeer uitzonderlijk maar kunnen ,
 zoals het ongeval te Tsjernobyl ons heeft geleerd , internationale
 noodsituaties veroorzaken die de mensheid voor grote sociale ,
 wetgevende en economische problemen stellen . In het verleden zijn
 in     het   kader     van     wetenschappeli jk       onderzoek    inzake
 stralingsbescherming       de   gevolgen      van   ongevallen     wel al
 geanalyseerd , maar zoals       het    ongeval     te    Tsernobyl heeft
 aangetoond ,   is   deze wetenschappelijke         informatie nog niet
volledig opgenomen in de procedures voor crisisbeheersing . De
overheidsinstanties        zijn   uiteraard      in    de   eerste plaats
verantwoordelijk voor crisisbeheersing , maar zij zijn afhankelijk
van wetenschappelijke deskundigheid .           Alhoewel de fundamentele
wetenschappelijke kennis         voor het       vaststellen van hiervan
afgeleide       interventieniveaus         voor     radioactiviteit      in
voedingsmiddelen ten tijde van het ongeval voorhanden was , was
snelle aanvaarding van deze niveaus onmogelijk doordat politieke
en economische overwegingen alsmede de publieke aanvaarding een
belangrijke rol speelden bij de besluitvorming .
     Bij toekomstig onderzoek moet derhalve in toenemende mate
rekening worden gehouden met de beheersing van ongevalsituaties
in de praktijk . Het verzamelen van gegevens en het controleren
van radioactiviteit moeten doelmatiger en sneller worden , en de
berichtgeving      met      betrekking     tot     deze    gegevens    moet
genormaliseerd worden . Er moeten betere ,          meer realistische en
snellere computermodellen worden ontwikkeld voor het integreren
van deze gegevens alsmede van andere informatie met betrekking
tot het ongeval , om onmiddellijke besluitvorming over de te nemen
tegenmaatregelen mogelijk te maken . Dit vereist tevens onderzoek
om de kennis omtrent de verspreiding van radioactiviteit in het
leefmilieu en de overdracht van radioactiviteit naar de           mens via
de     voedselketen     te    verbeteren .   De mogelijke niveaus van
blootstelling aan straling en de effecten ervan moeten bij elk
geval op zich worden vastgesteld , zowel in de buurt van als op
enige afstand       van     het   ongeval ,     en   er    moeten gepaste
tegenmaatregelen worden         ontwikkeld .    Bovendien moet aandacht
geschonken worden aan de gevolgen op korte en lange termijn van
zowel de besmetting alsmede van de genomen tegenmaatregelen voor
de gezondheid , de maatschappij , het milieu en de economie .
 ---pagebreak---                                  9
  De personen die aan een stralingsdosis worden blootgesteld die
hun leven in gevaar kan brengen , d.w.z . doorgaans zij die op de
plaats van het ongeval verkeren , moeten snel en foutloos worden
opgespoord en hun behandeling moet gebaseerd zijn op de meest
recente    wetenschappelijke     kennis .  Verschillende    nieuwe
behandelingsmogelijkheden    voor     aan     dergelijke  straling
blootgestelde personen worden thans onderzocht . Verder moeten er
betere behandelingsmethoden komen voor personen die slechts
gedeeltelijk   zijn   blootgesteld     aan     straling , waardoor
voornamelijk de huid of onderhuidse weefsels zijn aangetast of
radionucliden zijn opgenomen in het lichaam .
 ---pagebreak---                                     11
      III . Het programma van de Commlaala voor onderzoek
            OP het gebied van de stralingsbescherming .
A. De rol van het stralingsbescherminEsprogramma van de Commissie
   Het   Stralingsbeschermingsprogramma      van  de  Commissie     van de
Europese Gemeenschappen werd opgezet op grond van het EURATOM -
Verdrag . Voor het lopende vijfjarenprogramma voor de periode 1985
tot en met 1989 werd een bedrag van 58 miljoen ECU uitgetrokken .
Het programma werd onlangs herzien om er specifieke onderwerpen
in op te nemen met betrekking tot stralingsbeschermingsonderzoek
die na het ongeval te Tsjernobyl belangrijk werden geacht ;
hierbij werd er een extra bedrag van         10  miljoen   ECU   voor een
periode van twee jaar uitgetrokken .
  Het programma heeft in het verleden wezenlijk bijgedragen tot
de werkzaamheden die mondiaal werden verricht op het gebied van
de stralingsbescherming en het wordt voortdurend aangepast aan de
zich wijzigende behoeften terzake ; het onderzoek dat in hoofdstuk
V wordt voorgesteld voor de jaren 1990-1994 is een logische
voortzetting van reeds verrichte werkzaamheden en omvat de
onderzoeks behoef ten die recent werden vastgesteld .
Het stralingsbeschermingsprogramma         van   de  Commissie    van   de
Europese Gemeenschappen :
  - draagt op communautair niveau bij tot de wetenschappelijke
     kennis die nodig is voor de herziening van de basisnormen ,
  - houdt rekening        met nieuwe     problemen die       zich in de
     Gemeenschap       voordoen      op    het      gebied      van     de
     stralingsbescherming en past zich hieraan voortdurend aan ,
  - maakt het mogelijk snel te verwijzen naar en te reageren op
     problemen die zich voordoen in verband met de regelgevende
     activiteiten van de Commissie en haar betrekkingen met het
     Europese Parlement ,
  - heeft een optimale structuur ontwikkeld om het onderzoek van
     instituten     in    de   Lid-Staten     op   het gebied van de
     stralingsbescherming te bevorderen en te steunen door middel
     van contracten voor gezamenlijke rekening ,
  - is een     rendabele manier   om onderzoek    op het   gebied van de
     stralingsbescherming uit te voeren in de Lid-Staten ,
  - leidt tot een doelmatige en voordelige samenwerking tussen
    wetenschappers ,       en    brengt     daarmee      een     Europees
     onderzoeksnetwerk tot stand ,
  - verschaft informatie die van       wezenlijk   belang    is  voor het
    ontwikkelen en verbeteren van de uitrusting die nodig is voor
    de stralingsbescherming in de industriële en de geneeskundige
    sector ,
 ---pagebreak---                                     12
    - schept      het    wetenschappelijk     onderzoeksklimaat       dat
       wetenschappers in staat stelt de gespecialiseerde kennis te
       verwerven    en     te   onderhouden    die     nodig   is    voor
       stralingsbescherming onder normale omstandigheden en voor een
      doeltreffende beheersing van stralingsongevallen ,
   - maakt het       mogelijk de     wetenschappelijke kennis inzake
      stralingsbescherming op een optimale en snelle wijze onder de
      onderzoeksinstituten in Europa te verspreiden ,
   - vormt     een     geschikte    basis    voor     samenwerking    met
      internationale organisaties die actief zijn op het gebied van
      de stralingsbescherming en met derde landen ,
   - is betrokken bij ongeveer 80 % , en participeert in ongeveer
      30 % van alle onderzoek dat in de Gemeenschap wordt verricht
      op het gebied van de stralingsbescherming ; ongeveer 550
      wetenschappers werken voltijds onder contracten in       het kader
      van het programma ,
   - is noodzakelijk om de deskundigheid in de Gemeenschap op het
      gebied van de stralingsbescherming op peil te houden ,       en kan
      jonge wetenschappers de nodige opleiding en contacten met
      andere laboratoria bieden .
      Het programma van de Commissie op het gebied                van de
stralingsbescherming ging pas van start toen stralingsonderzoek
steeds ingewikkelder werd en gespecialiseerde kennis op veel
verschillende gebieden alsmede dure onderzoeksvoorzieningen nodig
werden .    Door dit     communrutaire    meerjarenprogramma      is het
mogelijk geworden de onderzoeksinspanningen van alle Lid-Staten
te bundelen tot een samerhangend netwerk ; dit heeft geleid tot
een intensieve en rendabele onderlinge afhankelijkheid van het
Europese onderzoek op het gebied van stralingsbescherming . Het
programma wordt zodanig uitgevoerd dat rekening wordt gehouden
met de belangen van alle Lid-Staten .           De Lid-Staten hoeven
derhalve niet langer de dure installaties en de deskundigheid te
ontwikkelen op elk gebied van stralingsbeschermingsonderzoek ;
zij kunnen immers profiteren van het onderzoek en de ervaring in
andere Lid-Staten en zich concentreren op de gebieden waar zij
de grootste       deskundigheid hebben verworven en de grootste
behoef ten ervaren .
      De onderzoeksactiviteiten in het kader van het programma van
de Commissie en de eruit voortgekomen samenwerking hebben de Lid -
Staten aanzienlijke financiële voordelen opgeleverd          :  het werd
namelijk      mogelijk    know-how    en voorzieningen te delen en
duplicatie van inspanningen te voorkomen . Een ander aspect , dat
wellicht even belangrijk is als de directe besparingen op lange
                                                    \
 ---pagebreak---                                        13
 termijn ,    is   de   communautaire onderzoeksoriëntatie die door het
 programma is      ontstaan   onder   de     participerende wetenschappers .
 Dit was mogelijk omdat bijna alle relevante onderzoeksinstituten
 in de Gemeenschap bij het programma zijn betrokken .
       De thans aanwezige        deskundigheid        op   het     gebied van
stralingsbeschermingsonderzoek            in     de Gemeenschap , die werd
 bereikt door middel van de vorige programma’s , moet in de
toekomst in stand worden gehouden . Een groot aantal op dit gebied
deskundige wetenschappers zal in de komende 5 è 10 jaar op
pensioen gaan , terwijl jonge gekwalificeerde wetenschappers
- vooral in bepaalde Lid-Staten - moeilijk             te vinden    zijn . Deze
situatie zou      zonder de    steun van het programma van de Commissie
ernstig kunnen worden . De essentiële deskundigheid op het gebied
van stralingsbescherming           zal niet op onherroepelijke wijze
verloren gaan . Toch moeten de inspanningen worden voortgezet en
uitgebreid om jonge wetenschappers een brede opleiding te geven ,
hen in staat te stellen bijkomende deskundigheid te              verwerven in
laboratoria in andere Lid-Staten en hen ervan te overtuigen dat
er ook in de toekomst nog gelegenheid tot onderzoek is en dat de
belangstelling voor dit gebied zal aanhouden .
      Benevens      het    steunen    van onderzoek , wetenschappelijke
samenwerking , uitwisseling van informatie en onderwijs , moet het
programma een stimulans blijven voor de wetenschappers en het
wetenschappelijk klimaat in stand houden . Dit is nodig om de
deskundigheid te          behouden , die       vereist is      om de steeds
complexere problemen met betrekking tot stralingsbescherming ,
zowel onder normale omstandigheden als in noodsituaties , aan te
kunnen .
B.    Het verrichten van onderzoek               in   het    kaaer     van  het
      stralingsbeschermingsprogramma .
      Het        onderzoek        in          het      kader       van      het
stralingsbeschermingsprogramma wordt uitgevoerd door middel van
contracten voor gezamenlijke rekening die worden afgesloten met
nationale instituten en met         universiteiten in      de Lid-Staten ; de
Commissie neemt thans in            het algemeen 25        tot 50 % van de
onderzoekskosten voor haar rekening            ( voor verdere bijzonderheden
over     toekomstige     beheer-  en beslissingscriteria , zie hoofdstuk
VI ).    In het kader van het oorspronkelijke programma worden
momenteel meer dan 350 onderzoeksprojecten gesteund , waaraan nog
meer dan 50 projecten zijn toegevoegd bij de              herziening van het
programma na het ongeval te Tsjernobyl .
 ---pagebreak---                                      14
      De onderzoeksprioriteiten zijn nader bepaald in samenwerking
 met het Raadgevend        Comité     inzake     Beheer     en Coördinatie
 " Stralingsbescherming " ( CBC ) en met exporten uit de Lid-Staten en
 uit derde landen . De prioriteiten eu het beheer van het programma
 worden regelmatig geëvalueerd .        De voortgang van alle projecten
 wordt   jaarlijks   beoordeeld    door    het   CBC .   Bovendien   worden
 regelmatig onafhankelijke evaluaties uitgevoerd ; de meest recente
evaluatie werd gepubliceerd in 1984 en betrof het            programma voor
de jaren 1976-1980 en gedeelten van het programma voor de periode
 1981 tot en met 1984 . Een door het CBC in        het voorjaar    van 1988
uitgevoerde evaluatie van het lopende programma ( 1985-1989 ) is
bij het onderhavige voorstel gevoegd ( Aanvullend document II ).
Er wordt thans gewerkt aan een onafhankelijke beoordeling die in
het voorjaar van 1989 beschikbaar zal zijn .
C.    Het bevorderen van samenwerking en van              uitwisseling van
wetenschappelijke informatie in de Gemeenschap .
      Een van de hoofddoelen van het programma van de Commissie is
het    bevorderen    van samenwerking        tussen wetenschappers uit
verschillende     instituten .   Hierbij    zijn   zowel    het  CBC als de
diensten van    de   Commissie    actief    betrokken .   Bovendien hebben
gespecialiseerde groepen       van wetenschappers ,     zoals de " European
Late Effect Project Group'"' die werd opgericht met financiële
steun     van   het    programma     stralingsbescherming ,       intensief
samengewerkt op wetenschappeli jk-technisch niveau . Deze groepen
hebben met succes bijgedragen tot het scheppen van een " Europa
der wetenschappers " en zijn erin geslaagd wetenschappers aan te
zetten tot samenwerking door hen de vele voordelen te tonen die
daaruit kunnen resulteren . Gezien het lange- termi jn karakter van
het onderzoek op het gebied van de stralingsbescherming , de
behoefte aan gespecialiseerde voorzieningen en kennis en het
verband met regelgevende taken , is samenwerking noodzakelijk om
een doelmatig gebruik van de beperkte middelen te garanderen .
     Een ander belangrijk aspect van het programma is de snelle
verspreiding van kennis onder de Europese en de internationale
wetenschappelijke      gemeenschap       en     bij      de    regelgevende
organisaties .
 ---pagebreak---                                     15
 Het     personeel    van   de   Commissie    onderhoudt   contacten   met
 individuele      wetenschappers      en     organiseert    studiegroepen
 bestaande uit contractanten die aan gespecialiseerde projecten
 werken . De Commissie organiseert verder workshops , seminaria
enz .     waaraan    deelgenomen    wordt     door   de    internationale
 wetenschappelijke      gemeenschap .     In    het     kader    van   het
stralingsbeschermingsprogramma worden verslagen van dergelijke
 bijeenkomsten gepubliceerd        en verspreid      en wordt opdracht
gegeven tot het opstellen van overzichten en rapporten over
actuele onderwerpen .
      Het voor het programma verantwoordelijke personeel neemt ook
deel aan de vergaderingen van de groepen van deskundigen die
opgericht zijn bij artikel 31 en 37 van het EURATOM- Verdrag , en
is    betrokken     bij  activiteiten    die    verband   houden   met  de
artikelen 35 en 36 van dit Verdrag . De verworven informatie wordt
gebruikt om de prioriteiten voor het
stralingsbeschermingsprogramma te bepalen . Omgekeerd wordt de
wetenschappelijke informatie die het programma oplevert ten
dienste      gesteld    van   de regelgevende activiteiten van de
Commissie . Deze activiteiten onderstrepen de unieke rol van het
programma voor de stralingsbescherming in de Gemeenschap .
D-    Internationale     samenwerking_op         het    gebied    van   de
stralingsbescherming .
      Door het programma zijn ook contacten met derde landen tot
stand gekomen : met het US Department of Energy ( Office of Health
and Environmental Research ) en het bedrijf Atomic Energy of
Canada Ltd . werden " memoranda van overeenstemming " getekend . Deze
memoranda worden ten uitvoer gelegd door middel van gezamenlijke
vergaderingen van personeel van beide organisaties . Daarbij wordt
gesproken over de prioriteiten en de wijze van benadering ,
waardoor duplicatie van onderzoekswerk wordt voorkomen . In het
kader van     de memoranda   worden verder     wederzijds evaluaties van
programma 's verricht , gezamenlijke workshops georganiseerd , korte
bezoeken van wetenschappers afgelegd om een directe samenwerking
tussen de instellingen op gang te brengen , en wordt samengewerkt
op het gebied van geselecteerde onderzoeksprojecten .               Verder
werden , thans nog niet geïnstitutionaliseerde , contacten gelegd
met de Skandinavische landen en met Japan en nemen wetenschappers
uit deze landen deel aan vergaderingen die in het kader van het
programma worden georganiseerd .
     Adviezen met betrekking tot regelgeving op het gebied van de
stralingsbescherming worden normaal opgesteld door onafhankelijke
internationale comités .
 ---pagebreak---                                     16
In het kader van           het stralingsbeschermingsprogramma worden
officiële contacten onderhouden met en is enige steun gegeven aan
de ICRP ( International Commission on Radiological Protection ) , de
ICRU     ( International     Commission    on    Radiation    Units   and
Measurements ) en , in het kader van      de post~Ts jernobyl evaluatie ,
aan   het    UNSCEAR   ( United  Nations   Scientific    Committee on the
Effects of Atomic Radiation ) .     Verder nemen personeelsleden deel
aan de vergaderingen van de WHO ( World Health Organization ) , de
I AEA ( International Atomic Energy Agency ) ,        het Nuclear Energy
Agency van de Organisatie voor Economische Samenwerking en
Ontwikeling     ( OESO/NEA )  en   de    FAO   ( Food    and Agriculture
Organization )      en    wordt   informatie     met deze organisaties
uitgewisseld . De informatie die deze contacten opleveren wordt
medegedeeld aan de wetenschappers in de Lid-Staten en wordt
gebruikt voor het beheer van het programma .
 ---pagebreak---                                      17
IV . HET STRALINGSBESCHERMINGSPROGRAMMA        EN ANDERE COMMUNAUTA I RE
      ONDERZOEKPROGRAMMA * S
         Het stralingsbeschermingsprogramma is een onderdeel van de
      algemene onderzoekstrategie van de Commissie van de Europese
     Gemeenschappen ,     zoals    die     uiteengezet    wordt   in het
      kaderprogramma van communautaire werkzaamheden op het gebied
     van onderzoek en technologische ontwikkeling .
        In het kader van het stralingsbeschermingsprogramma wordt
     nauw samengewerkt met andere communautaire programma 's op het
     gebied van de kernenergie , het milieu en de geneeskunde . De
     Commissie      zorgt   voor     de coördinatie door middel van
     regelmatige      uitwisseling     van     informatie     tussen    de
     programma 's ,   personeelsvergaderingen voor het bepalen van
     prioriteiten en wetenschappelijke aanpak , besprekingen over
     lopende       specifieke     projecten ,     het   informeren     van
     contractanten omtrent de ontwikkelingen in andere programma 's
     en het participeren in en het mede organiseren van workshops
     en seminaria . Doordat het stralingsbeschermingsprogramma valt
     onder het Directoraat "Onderzoek op het gebied van de
     nucleaire veiligheid " worden de betrekkingen met programma 's
     op het gebied van de kernenergie vergemakkelijkt .
        In het      kader van het programma " Splijtstofcyclus en
     radioactieve afvalstoffen " wordt onderzocht op welke wijze
     radioactief afval        met een      lange halveringstijd veilig
     opgeslagen kan worden . Het behelst onderzoek naar de fysisch -
     chemische      processen    die    optreden    bij    migratie    van
     radionucliden in de geosfeer . Ter vergelijking wordt in het
     kader     van    het   stralingsbeschermingsprogramma onderzoek
     verricht naar de wijze waarop radionucliden zich in de
     biosfeer verspreiden en via de voedselketen door de mens
     worden opgenomen en wordt bestudeerd hoe de verschillende
     fysisch-chemische vormen ( vorming van nieuwe soorten ) deze
     overdrachtseigenschappen beïnvloeden .
        De activiteiten van de Commissie op het gebied van de
     " nucleaire veiligheid " zijn gericht op de technische en
     regelgevende aspecten van de veiligheid van kerncentrales en
     beogen de mens en zijn omgeving een toereikende graad van
     bescherming te geven tegen       stralingsrisico’s die    het gevolg
     zijn van       de normale    werking    van  kerncentrales   en   van
     kernongevallen .
 ---pagebreak---                                    18
  Deze doelstellingen zijn vergelijkbaar met die van liet
  stralingsbeschermingsprogramma . maar            de wecensr.happeli.1ke
  benaderingen en de bestudeerde onderwerpen vullen elkaar aan .
  Tussen de twee programma’s wordt nauw samengewerkt , met name
 voor wat      betreft het         analyseren van de gevolgen van
 stralingsongevallen en de paraatheid                 met     het    oog op
 dergelijke ongevallen .
    Het   programma      ” kernversmei ting "      is     gericht op het
 ontwikkelen van een veilige en doelmatige energievoorziening
 uit kernversmelting .         De technieken        die hierbij worden
 gebruikt vereisen aanzienlijke hoeveelheden tritium en leiden
 tot de vorming van radioactief afval . In het kader van het
 kernversmeltingsprogramma worden           problemen behandeld met
 betrekking tot radioactiviteit die op de werkplek vrijkomt
 onder normale omstandigheden en na een hypothetisch ongeval ,
 terwijl de gevolgen         van het vrijkomen van radioactiviteit
 voor     milieu      en       gezondheid        vallen        onder     het
 stralingsbeschermingsprogramma . Voor de veilige ontwikkeling
 van kernversmelting is inzicht vereist in zowel de mogelijke
 brontermen als in de mogelijke radiologische gevolgen hiervan
 voor de mens .
   Het   programma    " Milieu "    betreft   de    verontreiniging      van
ecosystemen     en  van     de   voedselketen door niet-radioactieve
contaminanten .    De    overdrachtswegen      in    het    milieu    en  de
modellen voor het beschrijven van deze overdracht zijn
vergelijkbaar met die welke zijn ontwikkeld voor radioactieve
contaminanten . Het milieuprogramma behelst verder onderzoek
naar de genotoxische eigenschappen van chemische stoffen ,
waaronder aneuploïdie ; hiermee verband houdende activiteiten
met betrekking tot vergelijkbare stralingseffecten worden
bestudeerd          in           het        kader            van         het
stralingsbeschermingsprogramma .          Het     vaststellen       van   de
risico’s    van    niet-radioactieve       contaminanten        en  van   de
luchtkwaliteit     binnenshuis        is   eveneens        een   belangrijk
onderdeel van       het milieuprogramma .         De twee programma 's
vullen elkaar dus aan             en passen       enkele vergelijkbare
onderzoekstrategieën toe .
   In het   programma voor coördinatie van het onderzoek op het
gebied van geneeskunde en volksgezondheid wordt onder de
actie " kanker " onder meer het accent gelegd op epidemiologie
en experimenteel fundamenteel onderzoek . In het kader van het
stralingsbeschermingsprogramma wordt onderzoek verricht naar
door straling geïnduceerde kanker , maar de
 ---pagebreak---                                  19
 doelstellingen en uitvoeringswijzen van de twee programma 's
 zijn       principieel       verschillend .      Het     geneeskundig
 onderzoekprogramma tracht door middel van gecoördineerde
 acties de gezondheidszorg voor kanker te optimaliseren en de
 algemene doelmatigheid van het onderzoek op dit gebied te
 verhogen . Het stralingsbeschermingsprogramma daarentegen is
 specifiek gericht op     de mate waarin en de wijzen waarop
 bepaalde vormen van kanker door straling en radionucliden
worden veroorzaakt . Hiervoor is speciale deskundigheid op het
gebied van de stralingsdosimetrie en de stralingsbiologie
nodig . Op een ander onderzoeksgebied van het programma voor
coördinatie van het onderzoek op het gebied van geneeskunde
en volksgezondheid , namelijk " Technologische ontwikkeling op
het gebied     van de  geneeskunde " , wordt    de doelmatigheid van
nieuwe       diagnostische      technieken ,      zoals    magnetische
beeldresonantie       en       ultrageluid      vastgesteld .      Deze
diagnostische hulpmiddelen zijn een mogelijk alternatief
voor de       technieken die       gebruik maken van ioniserende
straling , waarvan de risico 's en baten geëvalueerd worden in
het stralingsbeschermingsprogramma . Samenwerking tussen de
twee programma ' s is tevens van belang met betrekking tot
epidemiologische studies , zoals die welke worden verricht
naar geboorteafwijkingen en naar aneuploïdie in het kader van
EUROCAT .
   In     haar     nieuwe      bijdragen      met     betrekking    tot
stralingsbescherming heeft het "Gemeenschappelijk Centrum
voor    Onderzoek "    twee     gebieden omschreven waarvoor de
noodzakelijke      voorwaarden      op    fysisch-technisch      gebied
aanwezig zijn . Het GCO is bezig een gegevensbank op te
zetten voor REM ( Radioactivity Environmental Monitoring ) en
procedures te ontwikkelen voor het verzamelen van gegevens
over door de lucht verspreide radioactiviteit .           In het kader
van het stralingsbeschermingsprogramma wordt op deze twee
gebieden , vooral op het           tweede , samengewerkt      met het
Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek bij het leggen van
contacten en het opzetten            van samenwerking       tussen de
laboratoria die op dit gebied actief zijn in de Lid-Staten ,
met   name    die  welke   een   contract    in   het   kader  van het
programma van     de Commissie hebben .
 ---pagebreak---                                       21
          Qygfgleht van da wafcëuaiiQhaBixiill jlta dealBtellinfen
          en van het geplande onderzoek .
       Het onderzoek op het        gebied van de stralingsbescherming
 betreft een reeks complexe        problemen die slechts kunnen worden
 opgelost door informatie        uit zeer verschillende disciplines in
 een pluridisciplinair onderzoekprogramma te integreren . Voor het
 onderzoek op het gebied van de stralingsbescherming werd zodoende
 een breed en evenwichtig programma opgezet . Dit onderzoek is
 voornamelijk gericht op de volgende drie deelgebieden :
 A ) Vaststelling van de blootstelling van de mens aan straling en
 aan radioactiviteit , B ) Gevolgen van blootstelling aan straling
 voor de mens ; de vaststelling , preventie en behandeling ervan , en
C ) Risico’s en beheersing van blootstelling aan straling . Om de
stralingsbescherming een wetenschappelijke basis te geven , is het
onderzoek in        het kader van het programma gericht op het
nauwkeurig vaststellen van de bronnen , de overdrachtswegen en de
omstandigheden waaronder blootstelling zich voordoet . Verder is
het onderzoek gericht op het nauwkeurig bepalen van de aard en de
omvang van dergelijke blootstelling , en op het bestuderen en
begrijpen van de gevolgen van blootstelling aan straling voor de
gezondheid van de mens .         Uiteindelijk worden al deze gegevens
gecombineerd om een risicoschatting te maken die kan worden
gebruikt voor het algemeen beleid inzake het beheersen van
risico’s . Het onderzoek zal tevens de wetenschappelijke basis
verschaffen voor de te nemen tegenmaatregelen , zowel onder
normale omstandigheden als bij crisisbeheer na een kernongeval ;
deze       tegenmaatregelen   moeten      de       mensen beschermen tegen
schadelijke gevolgen voor de gezondheid en de risico 's beperken
voor de werkers en de bevolking .           Het onderzoek zal ook gericht
zijn op het ontwikkelen van nieuwe          methoden voor de behandeling
van stralingsletsels .
    Onder normale omstandigheden kunnen we drie hoofdbronnen van
straling onderscheiden die alle drie in het lage-dosisgebied
vallen : de natuurlijke achtergrondstraling is in het algemeen de
belangrijkste bron van straling waaraan de mens is blootgesteld .
Deze straling verschilt echter aanzienlijk van plaats tot plaats .
Het gebruik van straling voor medische diagnose veroorzaakt bij
de      bevolking    in   een geïndustrialiseerde maatschappij een
bijkomende dosis die gemiddeld half in de orde van grootte is als
die tengevolge van natuurlijke achtergrondstraling . Straling die
afkomstig is van andere bronnen , zoals van kerninstallaties en
van verschillende industriële toepassingen kan voor de werkers in
de betrokken industrietakken een stralingsdosis tot gevolg hebben
die gelijk is aan de gemiddelde blootstelling veroorzaakt door
natuurlijke straling . De bevolking in het algemeen daarentegen
ontvangt ten gevolge van deze activiteiten een stralingsdosis die
slechts een fractie van de blootstelling aan natuurlijke straling
is .
 ---pagebreak---                                   22
      Zoals het  ongeval te Tsjernobyl heeft aangetoond , kan in een
 noodsituatie een   beperkt aantal   mensen stralingsdoses ontvangen
 die     levensgevaarlijk    zijn     of    die    ernstige    acute
 stralingssyndromen veroorzaken . Toch zal het grootste deel van de
 bevolking zelfs na een ernstig ongeval , zoals dat te Tsjernobyl ,
 slechts doses ontvangen die kleiner zijn dan de gemiddelde
 jaarlijkse achtergrondstraling .
      In het lage-dosis gebied moeten kanker en genetische effecten
 als de meest belangrijke gevolgen worden beschouwd . De gangbare
overtuiging is dat de kans - niet de ernst van het effect - dat
deze zogenoemde stochastische effecten optreden in verhouding is
met de dosis zonder drempel .        Dit ondanks het feit dat de
incidentie bij lage doses niet rechtstreeks kan worden gemeten .
Daartegenover staat dat de zeldzame overdoses tengevolge van
ongevallen     niet-stochastische    effecten   kunnen veroorzaken ,
waarbij de ernst van het effect toeneemt in verhouding tot de
dosis wanneer een bepaalde drempel eenmaal is overschreden . Deze
drempeldoses liggen      veel hoger     dan de limieten die zijn
vastgelegd in de basisnormen voor de bescherming der bevolking
en der werkers .
     Studies over de blootstelling aan straling en de gevolgen
ervan verschaffen de basis die nodig is om de risico 's te bepalen
die zich kunnen voordoen onder normale omstandigheden en na
ongevallen .   De stralingsbescherming moet      voortdurend worden
geoptimaliseerd waarbij op kwantitatieve wijze rekening moet
worden gehouden met de risico 's en de baten van straling .
Bovendien moeten de risico 's op een comparatieve wijze worden
afgewogen tegen andere risico 's die inherent zijn aan een
geïndustrialiseerde       samenleving .     Zodoende     kan     een
allesomvattende     benadering     voor    risicobeheersing   worden
ontwikkeld om de gevolgen van alle gevaren voor mens en milieu te
minimaliseren .
     Om ook in de toekomst een brede deskundigheid op het gebied
van de stralingsbescherming in de Lid-Staten in stand te houden ,
is het absoluut noodzakelijk dat het onderzoek op dit gebied
wordt voortgezet . Omdat veel oudere wetenschappers in de nabije
toekomst op pensioen gaan en het aanbod van jonge wetenschappers
die op dit gebied beginnen te werken gering is , wordt in het
programma het accent gelegd op de noodzaak van hogere opleidingen
voor jonge wetenschappers .
 ---pagebreak---                                  23
Dergelijke opleidingen zouden toegang moeten geven tot nieuwe
ideeën en methoden op het gebied van de stralingsbescherming .
Deze zouden     bovendien een nuttige aanvulling zijn op hun
opleiding en hun inzicht in de algemene stralingsproblematiek
vergroten . Tevens zouden zij hierdoor geleidelijk meer worden
betrokken bij het onderzoek dat door             de wetenschappeli jke
onderzoeksgemeenschap     in   Europa      op   het   gebied   van de
stralingsbescherming wordt uitgevoerd .
    De wetenschappelijke problemen en de doelstellingen die met
het  stralingsprogramma worden nagestreefd ,        worden uitgebreid
beschreven in hoofdstuk   I van Aanvullend document I .
Dit aanvullend document bevat tevens , in hoofdstuk II ,     een lijst
met    specifieke     prioritaire        onderzoeksthema 's  van   het
onderzoekprogramma op het gebied van de stralingsbescherming , die
onderverdeeld    zijn   in    drie    grote     onderzoeksgebieden   :
blootstelling ,  gevolgen ,  risico 's .   In het volgende hoofdstuk
wordt een overzicht van deze wetenschappelijke prioriteiten
gegeven .
 ---pagebreak---  A ) Blootstelling van de mens aan straling en radioactiviteit .
 A.   1 .   Meting en interpretatie van de strålingsdosis .
 A. 1 . 1      Het ontwikkelen en toepassen van normen en methoden die
               verbonden zijn        aan de      opvattingen over toegestane
               hoeveelheden dosisequivalent voor zowel uitwendige als
               inwendige blootstelling .
 A.l.2 .      Straling       en       methodiek       voor       individuele      en
              gebiedsdosimetrie .
 A. 1 . 3 .   Het      af leiden      van      orgaandoses         en      effectief
              dosisequivalent .
A. 1 . 4 .    Vaststelling van inwendige blootstelling .
A.2 . Verspreiding en gedrag van radionucliden in het milieu .
A.2.1 .       Gedrag     van      radionucliden       in    het      milieu    onder
              omstandigheden die vanwege het gedrag op de lange termijn
              of    de     toestand     na   een   ongeval     speciale     aandacht
              verdienen .
A.2.2 .       Natuurlijke     radioactiviteit       in     het     milieu     en  de
              overdrachtswegen naar de mens .
A. 2 . 3 .    Invloed van de vorming van nieuwe soorten , chemische
              modificatie ,      wijzigingen       in     de      fysico-chemische
              eigenschappen en biologische conversie ,                met name bij
              corrosie -       en       spli j tingsprodukten          met     lange
              halveringstijd ,     actiniden ,    tritium - bijv . de reduktie
              van waterstofgas en de omzetting van anorganisch in
              organisch       gebonden       tritium      -       en    afval    van
              radiofarmaceutica of nucleaire geneeskunde .
A. 2 . 4 .    Het gedrag     van   per   ongeluk    vrijgekomen radionucliden ,
             evaluatie           van        de         betrouwbaarheid           van
              overdrachtsparaieters en experimentele studies .
A.2.5 .       De rol van de opname en de verspreiding van radionucliden
              in natuurlijke ecosystemen zoals bossen , woeste grond ,
             moerassen ,         watermassa's        en        in      aangrenzende
              landbouwgebieden .
A. 2 .6 .    Ontwikkeling      van    tegenmaatregelen      om de besmetting van
             het milieu te verminderen en de           overdracht naar       de mens
             de verhinderen .
 ---pagebreak---                                       25
 B ) Gevolgen van blootstelling aan straling voor de mens ; de
     vaststelling , preventie en behandeling ervan .
 B.l . Stochastische effecten van straling .
 B.l.1 .    Interpretatie van    de effecten    van lage-dosisstraling en
            lage-dos is tempo door middel van microdosimetrie .
 B.l . 2 . Herstel en wijziging van genetische schade en individuele
           stralingsgevoeligheid .
B.l . 3 .  Cel -, moleculaire- en dierstudies            om   de   kans op
           stochastische lichamelijke stralingsef fecten te bepalen
           met betrekking       tot    lage-doses ,    lage-dosistempo en
           stralingskwaliteit .
B.l.4 .    Vaststelling van genetische risico 's bij de mens .
B.l.5 .    De inwerking van radionucliden op doel cellen in relatie
           tot het radionuclide metabolisme en studies op het gebied
           van    biologische     modellen    voor     door radionucliden
           geïnduceerde kanker ,     met    name     wat    betreft long-,
           beenmerg - en leverkanker . . .
B.2 . Niet-stochastische effecten van straling .
B.2.1 .    Stralingssyndromen en behandeling ervan na blootstelling
           van grote delen van het lichaam .
B.2 . 2 .  Bestraling en blootstelling ten           gevolge   van  in het
           lichaam opgenomen radionucliden .
B.2 . 3 .  Stralingssyndromen en behandeling ervan na plaatselijke
           blootstelling van de huid en subcutane weefsels .
B.2 . 4 .  Stralingsschade voor de ooglenzen ,       schildklier en andere
           weefsels     die    relevant    zijn     op    het   gebied van
           stralingsbescherming .
B.3 . Effecten van straling op het zich ontwikkelende organisme .
 ---pagebreak---  C ) Risico 's en beheersing van blootstelling aan straling .
C. 1 .     Vaststelling van de blootstelling van de    mens aan straling
           en de hieraan verbonden risico's .
C. 1 . 1     Evaluatie en statistische gegevens over de verschillende
             vormen van blootstelling aan straling van de mens .
C.l.2 .      Blootstelling   aan      natuurlijke   radioactiviteit   en
             evaluatie van de parameters die de hieruit voortvloeiende
             risico's beïnvloeden .
C. 1 . 3 .   Vergelijkende  vaststelling    van   blootstelling   en  de
             daaraan verbonden risico's .
C. 1 . 4 .   Epidemiologische studies met menselijke populaties .
C.2 .      Optimalisering en beheer van de stralingsbescherming .
C. 2 . 1 .   Optimalisering van de stralingsbescherming .
C.2.2 .      Beperking van de blootstelling van patiënten aan straling
             voor medische diagnose .
C.2.3 .      Beheer   van   de    stralingsbescherming    onder  normale
             omstandigheden en bij ongevalsituaties .
C.2.4 .      Vaststelling van de waarschijnlijkheidsgraad van risico's
             en real-time modellen voor de vaststelling          van de
             gevolgen van het vrijkomen van straling na ongevallen en
             voor de evaluatie van de doeltreffendheid en haalbaarheid
             van tegenmaatregelen .
 ---pagebreak---                                       27
VI . BEHEER VAN HET STRALINGSBESCHERMINGSPROGRAMMA
A.   Beheer van het onderzoek .
     Het   onderzoek     in  het    kader van het stralingsbeschermings -
   programma moet worden uitgevoerd        in de   vorm van    " acties voor
   gezamenlijke rekening ", waarbij de Commissie in het algemeen
   50 % van de totale onderzoekskosten voor haar rekening neemt .
   Het   Raadgevend     Comité   inzake   Beheer   en   Coördinatie     ( CBC )
   adviseert de Commissie met betrekking tot          het beheer van het
   programma en de afgesloten contracten .            Hierdoor blijft een
   nauwe band behouden met het op dit gebied          relevante onderzoek
   in de Lid-Staten .
   Tijdens     de     vorige   meerjarenprogramma 's      zijn     bruikbare
   structuren ontwikkeld voor een doelmatig en soepel beheer van
   het programma .      Het CBC en het personeel van de Commissie
   onderzoeken     de    onderzoeksvoorstellen      die    door    nationale
   onderzoeksinstituten       of     universitaire    faculteiten     worden
   ingediend .    Vervolgens   worden    prioriteiten    toegekend    aan de
   verschillende      voorstellen .   Of  een  voorstel    al   dan niet in
   aanmerking komt voor steun hangt af van de wetenschappelijke
   waarde , de relevantie voor het stralingsbeschermingsprogramma
   en de mate waarin samenwerking erdoor wordt bevorderd .
   Tijdens het programma houdt het CBC samen met het personeel van
  de Commissie toezicht op de voortgang van het wetenschappelijk
   onderzoek in het kader van de individuele projecten . Jaarlijks
   worden      voortgangsrapporten        ingediend ,     geëvalueerd       en
  gepubliceerd . Verder worden door middel van bijeenkomsten van
  studiegroepen en bezoeken ter plaatse regelmatige contacten
  onderhouden met de contractanten .            Het personeel        van de
  Commissie treedt tevens op als meer samenwerking nodig is of
  als onderzoek moet worden geheroriënteerd . Na afloop van het
  programma wordt een eindverslag gepubliceerd en worden de
   belangrijkste resultaten samengevat in een door het CBC en het
  personeel van de Commissie opgesteld overzicht .
                                             /
                                            C
                                           1
 ---pagebreak---                                     28
 B.  Uitwisseling van informatie , samenwerking en onderwijs
    In het kader van het stralingsbeschermingsprogramma worden
 jaarlijks zo’n 30 studiebijeenkomsten ,         workshops en seminaria
 georganiseerd     over    actuele    onderwerpen .     Veel   van    deze
 bijeenkomsten worden samen met de contractanten         in de Lid-Staten
georganiseerd en /of met instituten in landen waarmee memoranda
van overeenstemming zijn getekend           ( US Department of Energy ,
Atomic Energy of Canada Limited ). De verslagen van belangrijke
vergaderingen       worden     gepubliceerd       in    wetenschappelijke
publicaties , zoals boeken , speciale uitgaven van vakbladen enz .
De vergaderingen worden bij gewoond door onderzoekers die werken
onder een contract in het kader van het programma en door
wetenschappers uit de Gemeenschap en uit derde landen . Waar
gepast worden niet - wetenschappen jke waarnemers van regelgevende
of      anderszins      betrokken     organisaties       uitgenodigd    de
vergaderingen bij te wonen .
De jaarlijks gepubliceerde voortgangsrapporten , de verslagen van
vergaderingen , de       in opdracht van de Commissie opgestelde
overzichten over specifieke onderwerpen en vooral de ongeveer
700 wetenschappelijke publicaties die jaarlijks resulteren uit
het door het programma van de Commissie gesteunde onderzoek zijn
van groot      belang voor de stralingsbescherming . Dit blijkt
bijvoorbeeld duidelijk uit de vele verwijzingen ernaar in de
uitvoerige rapporten die regelmatig worden gepubliceerd door
UNSCEAR ( United Nations Scientific Committee on Effects of Atomic
Radiation ) .
Doordat in het programma van de Commissie de nadruk ligt op
samenwerking komen talloze gezamenlijke onderzoeksprojecten tot
stand tussen    instituten in de Lid-Staten .     Het is de taak van het
CBC en van het personeel van de Commissie om de contractanten op
deze       mogelijkheden       te      wijzen .      Daarnaast      spelen
samenwerkingsverbanden zoals EULEP ( European Late Effects Project
Group )   een   essentiële rol       bij  het     in stand houden van
samenwerking op gebieden die van cruciaal belang zijn voor
onderzoek inzake stralingsbescherming .
Aan de opleiding van         wetenschappers     wordt speciale aandacht
geschonken , en wel op       alle niveaus .     Onderwi jsmedewerkers aan
universiteiten      kunnen    bijvoorbeeld     ondersteund   worden   door
samenwerkingsverbanden . Veelbelovende jonge wetenschappers die
 ---pagebreak---                                       29
 werken   op    het   gebied     van    de    stralingsbescherming       of  de
 geneeskunde    moeten     de  mogelijkheid      hebben    enkele maanden een
 opleiding te volgen bij       instituten in       andere Lid-Staten     om hun
 deskundigheid    te    vergroten    en    contacten    te leggen met andere
 wetenschappelijke          instituten .        Deze       mobiliteit       van
 wetenschappelijk personeel is een nuttige aanvulling op de
 inspanningen die in het kader van het programma worden gedaan om
wetenschappers       op     de   hoogte      te     houden   van   de   laatste
ontwikkelingen        en       behoeften        op      het      gebied     van
stralingsbeschermingsonderzoek .         De   onderwijsactiviteiten in het
kader van het stralingsbeschermingsprogramma vullen die van het
onlangs goedgekeurde ( 29.06.1988 ) programma voor het bevorderen
van de internationale samenwerking                en uitwisseling waaraan
Europese wetenschappers behoefte hebben ( SCIENCE ) dus aan .
C ) Evaluatie van het programma
   Bij het onderhavige voorstel is een tussentijdse evaluatie
gevoegd die uitgevoerd is door het CBC . Een volledige evaluatie
door    een    panel      van    onafhankelijke        deskundigen      is   in
voorbereiding en zal zodra deze gereed is aan het voorstel worden
toegevoegd . Het programma werd reeds geëvalueerd in 1984 ( EUR
8648 EN , FR , Luxemburg 1984 ) waarbij de conclusie was dat " het
programma weloverwogen en in het algemeen evenwichtig , produktief
en tamelijk omvangrijk is en dat de meeste vooraanstaande
laboratoria in de Lid-Staten van de                  Gemeenschap erbij zijn
betrokken ". De evaluatie die thans wordt            uitgevoerd is gebaseerd
op de volgende criteria :
- de relevantie van de onderzoeksresultaten van het programma
   voor de theoretische basis van stralingsbescherming en de
   praktische toepassingen daarvan ,
- de wetenschappelijke oorspronkelijkheid van het werk ,
- de doeltreffendheid van het beheer ,
- de mate waarin het programma heeft bijgedragen tot samenwerking
   tussen laboratoria in de Lid-Staten ,
- de   mate   waarin     het    programma     heeft     bijgedragen    tot   de
   verspreiding van kennis ,
- de relevantie en de toepasbaarheid van de resultaten voor de
   regelgevende werkzaamheden van de Commissie .
 ---pagebreak---                                        30
 D)     Benodigde financiële middelen voor communautaire
       onderzoeksactiviteiten op het gebied van de
       stralingsbescherming
 D.l .    Totale behoeften met betrekking tot onderzoeksactiviteiten
          op het gebied van de stralingsbescherming in de periode
          1990-1994 .
       De financiële    middelen die nodig zijn voor de uitvoering van
       de in dit document beschreven onderzoeksactiviteiten        voor de
       periode 1990 tot en met 1994 worden door de Commissie in
       totaal op ongeveer 90 miljoen Ecu geraamd .        Deze raming is
       gebaseerd op de volgende uitgangspunten  -.
         - de   steun     voor    onderzoek    op   het   gebied van de
           stralingsbescherming moet in reële termen op hetzelfde
           niveau worden voortgezet ,       waarbij tevens rekening wordt
           gehouden met de nieuwe Lid-Staten . Verder moet het normale
           steunniveau worden heringevoerd .
         - Sommige post-Ts jernobyl acties die op touw werden gezet
           na de herziening van het stralingsbeschermingsprogramma
           moeten voor een beperkte periode worden voortgezet als
           onderdeel van het nieuwe programma .
         - Voor de opleiding en     mobiliteit van   jonge wetenschappers
           moeten financiële     middelen ( in  de orde van 5 7. van de in
           totaal voor het     programma  uitgetrokken   middelen ) worden
           gereserveerd .
       Als richtsnoer     worden hieronder de geplande uitgaven voor de
       hele periode 1990-1994 gegeven :
                                                              miljoen Ecu
Contractwerkzaamheden .
Uitgaven voor contracten voor gezamenlijke
rekening                                                             70,4
Opleiding , mobiliteit van onderzoekers en
flexibiliteit                                                         4,0
Uitgaven voor personeel van de Commissie ( 28 )                      13,7
werkzaam bij de hoofdzetel en gedetacheerd bij
contractanten .
Beheer en administratie                                               1,9
Uitgaven voor de organisatie van vergaderingen ,
publikaties , voorzieningen , administratieve en
aanverwante werkzaamheden
TOt-ââl                                                               90,0
Hierbij dient te worden herinnerd aan het feit dat de begroting
voor het programma voor de jaren 1900 tot en met 1984 in totaal
59 miljoen bedroeg . Voor het programma voor de periode 1985 -
1989 was een totaal           bedrag aan kredieten uitgetrokken van 68
miljoen Ecu , inclusief de middelen die er extra voor werden
 ---pagebreak---                                       31
 uitgetrokken bij       de herziening    van het programma na het ongeval
 te Ts jernobyl 1 ,
D.2 . Bedrag dat noodzakelijk wordt geacht voor het onderhavige
       voorstel voor een stralingsbeschermingsprogramma voor de
       jaren 1990 en 1991 .
    In het kaderprogramma van communautaire werkzaamheden op het
gebied van onderzoek en technologische ontwikkeling was een
bedrag       van     34    miljoen     Ecu     uitgetrokken     voor   het
stralingsbeschermingsprogramma voor de periode 1987 tot en met
1991 . Hiervan is een bedrag van 10 miljoen Ecu aangewend voor de
herziening van        het stralingsbeschermingsprogramma na het ongeval
te Ts jernobyl en is 2,8 miljoen Ecu bestemd voor het REM-
programma        ( Radioactivity   Environmental Monitoring ) van het
Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek . Derhalve blijft er in
het loDende kaderprogramma voor de jaren            1987 tot en met 1991
slechts 21,2 miljoen Ecu over voor de               voortzetting van het
communautair onderzoek op het gebied van de         stralingsbescherming ,
dat in het onderhavige voorstel nader wordt         uiteengezet .
    Daarom is dit voorstel beperkt tot de jaren 1990-1991 . In deze
twee    jaar       zullen  de   activiteiten    in   het  kader   van het
stralingsbeschermingsprogramma sterk            moeten   worden beperkt .
Nochtans is het belangrijk dat er een evenwichtig programma
overblijft en dat ook in de toekomst een brede deskundigheid op
het gebied van stralingsbescherming wordt verzekerd . Zodoende
moeten de activiteiten op alle onderzoeksgebieden                 van het
programma       tijdelijk     worden    beperkt ,   alhoewel    niet alle
deelgebieden in dezelfde mate hieronder zullen lijden .
   1 Besluit van de Raad van        21.12.1987 , PB   L16 van 21.01.1988 ,
      blz . 44
 ---pagebreak---                                    32
     De geplande uitgaven voor het stralingsbeschermingsvoorstel
 voor de jaren 1990 - 1991 kunnen als volgt worden onderverdeeld :
                                                           miljoen Ecu
 Contractwerkzaamheden
 Uitgaven voor contracten voor gezamenlijke rekening             14,73
Opleiding , mobiliteit van onderzoekers en flexibiliteit          0,60
 Uitgaven voor personeel van de Commissie ( 28 )                  5,51
    werkzaam bij de hoofdzetel en gedetacheerd
    bij contractanten
Beheer en administratie .
Uitgaven voor de organisatie van vergaderingen ,
publikaties , voorzieningen , administratieve en
aanverwante werkzaamheden                                         0 , 76
Totaal                                                           21,20
D.3.   Personeel .
    Voor het beheren van het programma           is wetenschappelijk
personeel nodig dat deskundig is op de verschillende gebieden van
onderzoek inzake straling . Het personeelsbestand is samengesteld
uit personeel bij de hoofdzetel , dat verantwoordelijk is voor het
beheer van het programma en uit wetenschappers die voorlopig
gedetacheerd zijn bij onderzoekwerkzaamheden in het kader van
contracten in de Lid-Staten .       Deze wetenschapoers blijven een
nuttige schakel vormen tussen het stralingsbeschermingsprogramma
en de activiteiten van de onderzoeksinstituten       in de Lid-Staten .
Het blijft echter de politiek van de Commissie om personeel dat
op pensioen gaat niet te vervangen .
    In dit verband is de ontwikkeling van de omvang van het
personeelsbestand van belang        :  in 1973 bestond dit uit 97
personen ; het werd geleidelijk verminderd van 79 in 1976 , tot 64
in 1980 ,   tot 60 in 1985 en zou in 1990 uit 28 personen moeten
bestaan .
    Hoewel   het    in  principe  wenselijk   is   de   uitgaven  voor
administratie      duidelijk  te onderscheiden   van   de  kosten voor
onderzoek , is dit in de praktijk niet altijd even gemakkelijk
omdat het personeel dat bij contractanten is gedetacheerd zich
voltijds bezighoudt met onderzoek ,     terwijl de werkzaamheden van
het personeel bij de hoofdzetel voor het grootste deel , ongeveer
70 % , bestaan uit het coördineren van lopend onderzoek , het
organiseren van workshops enz . .       Een aanzienlijk deel van de
administratieve kosten , ongeveer 30 % , wordt aangewend voor het
organiseren van vergaderingen , het publiceren van verslagen van
workshops , voortgangs - en eindverslagen , en het bijeenbrengen van
 ---pagebreak---                                     33
de   deskundigen .    De   werkelijke  administratieve kosten zijn dus
veel lager dan uit de       bovenstaande  bedragen  zou  kunnen worden
geconcludeerd .
D.4 . Verdeling van     de financiële   middelen over de verschillende
       onderzoeksactiviteiten .
    De       verschillende         onderzoeksgebieden      van     het
stralingsbeschermingsprogramma overlappen elkaar tot op zekere
hoogte en hangen met elkaar samen . Begrotingsbedragen voor de
afzonderlijke sectoren zijn derhalve van beperkte betekenis . De
volgende percentages worden daarom           slechts bij    wijze van
indicatie gegeven : " Blootstelling van de mens aan straling en
aan radioactiviteit” ( 35 X ) ; "Gevolgen van de blootstelling aan
straling voor de mens ; de vaststelling , preventie en behandeling
ervan " ( 35 X ) ; Risico 's en beheer van stralingsbescherming
( 30 X ) .
 ---pagebreak---                                                 DOC . XI 1 /397 /88 - HERZ . 2
                                 B IJLAGE I
              VOORSTEL VOOR EEN BESCHIKKING VAN DE RAAD
     TOT VASTSTELLING VAN EEN SPECIFIEK MEERJARENPROGRAMMA VOOR
       ONDERZOEK EN ONDERWIJS VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAP VOOR
       ATOOMENERGIE OP HET GEBIED VAN DE STRALINGSBESCHERMING
                               ( 1990-1991 )
DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap
voor Atoomenergie , inzonderheid op artikel 7 ,
Gezien het advies van het Europese Parlement 1 ,
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité = ,
Overwegende dat de Raad     bij Besluit      87 /516 /Euratom , EEG    van 28
september 1987     3 een  meer jaren-kaderprogramma van communautaire
werkzaamheden op het gebied van onderzoek en technologische
ontwikkeling ( 1987 tot en met 1991 ) heeft vastgesteld , dat onder
meer     voorziet    in   activiteiten       op    het      gebied    van de
stralingsbescherming ;
Overwegende dat het Wetenschappelijk en Technisch Comité ■* een
positief advies heeft gegeven over het ontwerp-programma voor de
jaren 1990-1991 van de Commissie ;
   1  PB  C .
  2 PB    C .
  13 PB   L 302 van 24.10.1987 , blz . 1
      zie Bijlage III
 ---pagebreak---                                           2
 Overwegende dat het in het belang van de Gemeenschap is dat de
 kennis die noodzakelijk is voor een objectieve bestudering van de
 blootstelling van de mens aan straling en aan radioactiviteit ,
 van de gevolgen van blootstelling aan straling voor de mens en
 voor een evaluatie en beheersing van de hieraan verbonden
 risico 's , zoals vastgesteld            in    het   document       inzake " De
 onderzoeksbehoeften van            de Gemeenschap        op het gebied van
 stralingsbescherming in de periode 1990-1994” , wordt aangevuld en
 uitgebreid ;
 Overwegende         dat      hogere      opleidingen ,      wetenschappelijke
 samenwerking         en      uitwisseling       van      wetenschappers      en
 wetenschappelijke informatie             op  het    gebied van stralings ¬
 bescherming essentieel zijn ;
Overwegende dat het onderzoek waarop deze beschikking betrekking
 heeft voor de uitvoering van dergelijke maatregelen een passend
middel vormt ;
HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD
                                     Artikel 1
Er wordt voor een periode van twee jaar , ingaand op 1 januari
1990 , een specifiek programma voor onderzoek en onderwijs van de
Europese Gemeenschap voor Atoomenergie op het gebied van de
stralingsbescherming ,           zoals      omschreven      in    de    bijlage ,
vastgesteld .
                                     Artikel 2
Het voor de uitvoering          van   het   programma     noodzakelijk geachte
bedrag is 21,2 miljoen ECU , met inbegrip van de uitgaven voor een
personeelsbestand van 28 man .
                                     Artikel  3
Gedetailleerde          voorschriften        met     betrekking        tot    de
tenuitvoerlegging van            het programma       en de hoogte van de
financiële participatie van de Gemeenschap worden vermeld in de
bijlage .
                                     Artikel  4
1 . De    Commisssie     evalueert     de   behaalde    resultaten     en brengt
    daarover verslag uit aan de Raad en het Europese Parlement .
2 . Bij de      opstelling     van   bovengenoemd    rapport    wordt rekening
    gehouden met de in de bijlage van deze beschikking omschreven
    doelstellingen ; het rapport dient tevens in overeenstemming te
    zijn     met   de   bepalingen     van   artikel    2 , lid 2 , van Besluit
    87 / 516 / Euratom , EEG , van de Raad van 28 september 1987 .
 ---pagebreak---                                         3
                                    Artikel 5
1 . De Commissie is verantwoordelijk voor de uitvoering van het
    programma en zal bij de tenuitvoerlegging worden bijgestaan
    door het Raadgevend Comité inzake Beheer en Coördinatie ( CBC )
    " Stralingsbescherming ", ingesteld bij Besluit van de Raad
    84 /338 /Euratom / EGKS / EEG =
2 . De door de Commissie aangegane contracten regelen de rechten
    en verplichtingen van iedere partij , waaronder de methoden van
    verspreiding , bescherming        en exploitatie van de
    onderzoeksresultaten .
                                    Artikel 6
De Commissie wordt overeenkomstig artikel 101 , lid 2 van het
Euratom-Verdrag gemachtigd te onderhandelen over overeenkomsten
met derde landen en met internationale organisaties met de
bedoeling deze geheel of gedeeltelijk bij het programma te
betrekken .
                                   Artikel 7
Deze beschikking is gericht tot de Lid-Staten .
                                           Gedaan te
                                           Voor de Raad
                                           de Voorzitter .
       PB  L 177 van 04.07.1984 , blz . 2S .
                                (
 ---pagebreak---                                           5
                                     B I JLAGE
               Stralingsbeschermingsprogramma ( 1990-1991 )
                               I. DOELSTELLINGEN
 Met het Stralingsbeschermingsprogramma 1990-1991 wordt beoogd om
 door middel van Europese samenwerking op het gebied van onderzoek
 te voorzien in :
    - de wetenschappelijke basis die nodig is voor een voortdurende
       herziening van de " Basisnormen voor de bescherming van de
       gezondheid der      bevolking en der werkers tegen de aan
       ioniserende straling verbonden gevaren ",
   - de wetenschappelijke kennis die nodig is om de carcinogene en
      genetische risico’s vast te stellen die voor de werkers en de
      bevolking voortvloeien uit de blootstelling aan lage doses en
      lage stralingsniveau ’ s van verschillende aard ten gevolge van
      natuurlijke straling , medisch-diagnostische radiologie           en de
      kernindustr ie ,
   - de methoden om de risico 's van stralingsongevallen te bepalen
      alsmede in de grondslagen en technieken voor de te nemen
      tegenmaatregelen ,
   - de informatie     die noodzakelijk        is voor    de verspreiding van
      nieuwe denkbeelden en procedures met betrekking tot
      stralingsbescherming ,      in antwoord op de vraag die
      bijvoorbeeld voortkomt uit nieuwe toepassingen van
      straling in de geneeskunde en de industrie ,
   - de objectieve wetenschappelijke achtergrond , om de betrokken
      nationale instanties te helpen bij het nemen van rationele
      beslissingen     met      betrekking      tot    de    werking van de
      kernindustrie , de opstelling            van   milieucriteria inzake
      radioactiviteit , de beheersing van zeldzame noodsituaties , en
      de objectieve informatie die aan de bevolking moet worden
      verstrekt omtrent risico’s en voordelen ,
   - de     stimulans    en      de     steun    voor samenwerking tussen
      wetenschappers en onderzoeksinstituten uit de verschillende
      Lid-Staten , en in de hogere opleiding die nodig is om de
      deskundigheid in de Gemeenschap te behouden ,
   - het bevorderen van de verdere ontwikkeling van opvattingen
      en denkbeelden inzake stralingsbescherming op internationaal
      niveau .
                           II .  TECHN ISCHE INHOUD
Het stralingsbeschermingsprogramma voor de jaren 1990-1991 dekt
ten dele de onderzoeks behoeften van de Gemeenschap op het gebied
van stralingsbescherming in de periode 1990-1994 , zoals die
 ---pagebreak---                                         6
 uiteengezet zijn in COM .
  In dit programma wordt de nadruk geJegd op onderzoek dat van het
 allergrootste belang is voor de bescherming van de werkers en de
 bevolking tegen ioniserende straling en dat te maken heeft met de
 regelgevende taken van de Commissie .           In het programma wordt
 verder het accent gelegd op onderzoek naar tegenmaatregelen om
 blootstelling aan straling te voorkomen of te beperken , zowel
 onder normale omstandigheden als na ongevallen . Door middel van
 het programma zal tevens in de hogere opleiding worden voorzien
 van jonge wetenschappers om de wetenschappelijke kennis inzake
 stralingsbescherming in de Gemeenschap te behouden .
 Het programma bestrijkt de volgende onderwerpen :
 A ) Blootstelling van de mens aan straling en radioactiviteit .
       A.l . Meting en interpretatie van de strålingsdosis .
       A. 2 . Verspreiding en gedrag van radionucliden in het milieu .
B ) Gevolgen van blootstelling aan straling voor de mens ; de
     vaststelling , preventie en behandeling ervan .
       B. l . Stochastische effecten van straling .
       B.2 . Niet-stochastische effecten van straling .
       B.3 . Effecten van straling op het zich ontwikkelende
              organisme .
C ) Risico 's en beheersing van blootstelling aan straling .
       C.l . Vaststelling van de blootstelling van de mens aan
              straling en de hieraan verbonden risico 's .
       C.2 . Optimalisering en beheer van de bescherming tegen
              straling .
Het programma zal hoofdzakelijk worden uitgevoerd door middel van
contracten voor gezamenlijke rekening met nationale instituten en
universitaire vakgroepen in de Lid-Staten . De contracterende
partijen moeten een       aanzienlijk     deel van  de  kosten   voor hun
rekening nemen ; deze zullen normaal gesproken ongeveer neerkomen
op 50 % van de totale uitgaven . Ir. bijzondere gevallen kan een
hogere financiële bijdrage van de Gemeenschap gepast zijn . In
dergelijke gevallen zal de        Commissie het    in artikel  5 , lid 1 ,
bedoelde Comité raadplegen .
                                  X   X
 ---pagebreak---                                       7
                                                                Aanvulling
                                                                op bijlage
                            Evaluatiecriteria
                voor het onderzoek - en onderwijsprogramma
                op het gebied van de stralingsbeschermine
 In de recente mededeling van de Commissie aan de Raad betreffende
een      communautair    actieprogramma     voor     de    evaluatie      van
communautaire onderzoek - en ontwikkelingsactiviteiten voor de
 jaren 1987-1991 ( 1 ) wordt gesteld dat de doelstellingen en de
mijlpalen van elk onderzoekprogramma in controleerbare vorm
moeten worden uiteengezet , om zo als richtsnoer te dienen voor
alle       latere   evaluaties .    Bijgevolg    worden     in deze nota
evaluatiecriteria voorgesteld die           geschikt      zijn    voor dit
programma .
De voornaamste evaluatiecriteria voor dit programma zijn :
   - de relevantie     van de    onderzoeksresultaten van het programma
     voor de theoretische basis van         stralingsbescherming      en de
     praktische toepassingen daarvan ,
   - de wetenschappelijke oorspronkelijkheid van het werk ,             ‘
   - de doeltreffendheid van het beheer ,
   - de      mate   waarin    het    programma heeft bijgedragen          tot
     samenwerking tussen laboratoria in de Lid-Staten ,
   - de mate waarin het programma           heeft    bijgedragen    tot    de
     verspreiding van kennis ,
   - de relevantie     en de toepasbaarheid van de resultaten voor de
     regelgevende werkzaamheden van de Commissie .
Verder moet rekening worden gehouden met         de criteria     die werden
vastgesteld bij      de herziening ( 2 ) van het lopende programma voor
wat betreft de jaren 1988-1989 :
1
   PB C 14 van 20.01.1987 , blz . 5
2
   Besluit van de Raad van 21.12.1987 ,       PB   L   16   van 21.1.1988 ,
   blz . 44
 ---pagebreak---                                      8
   - of    er    een   belangrijke     bijdrage  is   geleverd  tot  de
     ontwikkeling van    rendabelere    technieken   om  de schadelijke
     gevolgen van straling te voorkomen en tegen te gaan , met name
     als deze optreden ten gevolge van hypothetische ongevallen ,
     waarbij uitgegaan is van de Tsjernobyl situatie . In het
     bijzonder moet worden nagegaan of :
       de     betrouwbaarheid    van    modellen   voor   atmosferische
       verspreiding over lange afstand is verbeterd ,
       betere gegevens en modellen zijn verkregen met betrekking
       tot de verspreiding van radionucliden in de voedselketen ,
       de uitvoerbaarheid van epidemiologische         studies over de
       effecten     op   de    volksgezondheid    is    aangetoond   of
       onhaalbaar is bevonden ,
       meer inzicht is verkregen in de      radiologische aspecten van
       kernongevalscenario ' s ,
       de wetenschappelijke basis voor afgeleide noodreferentie-
       niveaus is ontwikkeld ,
       de praktische tegenmaatregelen voor           het landbouw - en
       aquatisch milieu , het stedelijk milieu en op het vlak van
       de preventieve medicatie zijn verbeterd ,
       betere methoden zijn gevonden      voor monitoring   en toezicht
       in ongevalsituaties ,
       vooruitgang is geboekt bij de behandelingsmethoden            en
      de diagnose voor aan straling blootgestelde personen .
De evaluatie wordt normaal eenmaal in de loop van elk programma
uitgevoerd en      de meeste van deze criteria kunnen pas na
beëindiging van de onderzoekscontracten en de       beoordeling van de
eindrapporten worden getoetst .
De evaluatie moet worden verricht door panels van onafhankelijke ,
externe deskundigen , die samengesteld zijn overeenkomstig punt
3.5 van het communautair actieprogramma voor de evaluatie van
communautaire onderzoek - en ontwikkelingsactiviteiten voor de
jaren 1987-1991 , en die alle hierboven genoemde punten moeten
onderzoeken .
 ---pagebreak---                                 BULAGglI
                              ADVIBS VANHIT
           RAADGEVEND COMITÉ INZAKE BEHEER EN COÖRDINATIE
                         •'STRALINGSBESCHERMING "
             over het voorstel van de Commissie voor een
          PROGRAMMA VOOR ONDERZOEK EN OPLEIDING ( 1990-1994 )
                                         van de
                           STRALINGSBESCHERMING .
Het      Raadgevend     Comité      inzake   Beheer    en    Coördinatie
" Stralingsbescherming " ( CBC ) heeft het voorstel van     de Commissie
uitvoerig onderzocht tijdens haar vergaderingen in december
1987 , maart 1988 en mei 1988 en verklaart met eenparigheid :
   - Het CBC is van mening dat de Gemeenschap belang heeft bij de
     vooruitgang en de verdieping van de wetenschappelijke kennis
     op het gebied van de stralingsbescherming door middel van het
     Stralingsbeschermingsprogramma van de Commissie .          Door dit
     programma worden de doelstellingen van het kaderprogramma
     verwezenlijkt ,   namelijk     het verwerven van de geschikte
     wetenschappelijke en technische kennis en de beheersing van
     stralingsrisico ' s .
   - Het CBC      benadrukt de noodzaak van een evenwichtig en
     uitgebreid communautair onderzoekprogramma op het gebied van
     de stralingsbescherming ,      waarin aandacht wordt geschonken
     aan    de    verschillende     wetenschappen jke     aspecten   die
     essentieel zijn voor de bescherming van de mens en van het
     milieu tegen ioniserende straling , en dat noodzakelijk is om
     de deskundigheid        in de Gemeenschap op het gebied van
     stralingsbescherming te behouden .
   - Het CBC steunt het voorgestelde programma voor de jaren 1990 •
     1994 krachtig en verklaart , op basis van een gegronde
     vaststelling van de behoeften van de Gemeenschap op het
     gebied     van   stralingsbescherming ,      dat het voorgestelde
     onderzoek relevant is , de meest essentiële elementen omvat ,
     en een   rendabele coördinatie     van de nationale werkzaamheden
     zal garanderen ,   waardoor duplicatie     van werkzaamheden wordt
     vermeden .
   - Het CBC wijst op de noodzaak wetenschappers die op dit gebied
     actief zijn , thans mogelijkheden te bieden tot het volgen van
     een hogere opleiding om een verdere teruggang van de in de
     Gemeenschap aanwezige wetenschappelijke kennis op het gebied
     van de stralingsbescherming te voorkomen .
   - Het CBC    benadrukt de noodzaak van financiële middelen om het
     programma een zekere flexibiliteit te geven , om zodoende snel
     te kunnen reageren op belangrijke ontwikkelingen op het
     gebied van stralingsbescherming         of     op  een veranderde
     situatie , zoals na het ongeval te Ts jernobyl .
 ---pagebreak---                                   2
                                                            Bijlage II
   - Het CBC   heeft het  lopende programma voor de jaren 1985-1989
     ( zie bijlage)” geëvalueerd en  is   tot   de  conclusie gekomen
     dat dit programma allesomvattend en evenwichtig is en dat het
     goed beheerd is , dat het in hoge mate            bijdraagt tot
     relevante kennis inzake stralingsbescherming en dat het heeft
     geleid tot een hoge       mate van     samenwerking binnen de
     Gemeenschap op dit gebied .
  - Het CBC neemt kennis van het feit dat de in het huidige
     Kaderprogramma voor de jaren    1987-1991 voorziene financiële
     middelen voor een toekomstig stralingsbeschermingsprogramma ,
     zoals uiteengezet in het nieuwe voorstel ,           slechts een
     beperkte vooruitgang mogelijk maken .       Bijgevolg moet het
     programma in twee fasen worden uitgevoerd .
Met eenparigheid verzoekt het CBC derhalve de Raad in te stemmen
met de voortzetting van het meerjarenprogramma voor onderzoek en
onderwijs op het gebied van de stralingsbescherming voor een
periode van vijf jaar , als een passend middel om een aanvaardbaar
niveau van stralingsbescherming in de Gemeenschap te garanderen .
Brussel , 15 juli 1988               Prof . Dr . A. Cigna
                                     Voorzitter van het CBC
                                     " Stralingsbescherming "
    zie bijlage IV en aanvullend Document deel II
 ---pagebreak---                                                Doc . XI 1 /397 /88 -HERZ . 2
                                                           31 Oktober 1988
                                                              WTC - 88 - D. 106
                               BIJLAGE III
         ADVIES VAN HET WETENSCHAPPELIJK EN TECHNISCH COMITÉ
       OVER HET VOORSTEL VAN DE COMMISSIE VOOR EEN ONDERZOEK ¬
       EN ONDERWIJSPROGRAMMA VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAP VOOR
  ATOOMENERGIE OP HET GEBIED VAN DE STRALINGSBESCHERMING VOOR DE
                             JAREN 1990-1991
1 . Tijdens haar vergadering op 31 oktober 1988 heeft het Comité
    het programma van de Gemeenschap op het gebied van de
    stralingsbescherming onderzocht
     - enerzijds heeft het Comité het voorstel voor een programma
        voor de jaren 1990-1991 onderzocht ,
     - anderzijds is het begonnen met de bespreking van bepaalde
        onderdelen van het communautaire programma die speciale
        aandacht   moeten  krijgen ,   vooral   in   de    periode    na     de
        aanstaande herziening van het kaderprogramma .
2 . Het     Comité     geeft     een    positief     advies      over      het
    programmavoorstel voor de jaren 1990-1991 . Het is van mening
    dat het van belang is de communautaire activiteiten voort te
    zetten op de drie deelgebieden A , B en C van het voorgestelde
    programma .
3 . Gezien de huidige onzekerheid ten aanzien van de schattingen
    van de effecten van lage-dosisstraling en de algemene neiging
    deze effecten    te overschatten ,   is het   Comité van mening dat
    het van belang is het accent op onderdelen van het programma
    te leggen die kunnen bijdragen tot het verbeteren van de
    wetenschappelijke basis voor stralingsbeschermingsnormen . Dit
    vooral ten aanzien van lage doses , die hetzij van kunstmatige ,
    hetzij van natuurlijke bronnen afkomstig zijn .
    Het   Comité   constateert   verder   belangrijke     verschillen van
    mening in    de Gemeenschap   ten aanzien    van het gebruik van de
    beschikbare          wetenschappelijke            kennis              voor
    stralingsbeschermingsbeheer .
    Het Comité    steunt derhalve    activiteiten in het kader van het
    stralingsbeschermingsprogramma die op nuttige wijze kunnen
    bijdragen tot een beter gemeenschappelijk begrip van de ermee
    samenhangende wetenschappelijke problemen en tot een betere
    informatie van het publiek .
 ---pagebreak---                                     2                       Bijlage III
4 . Het Comité   spreekt haar   bezorgdheid uit     over de verschillen
    in meting en interpretatie van straling die na       het ongeval te
    Tsjernobyl   aan  het   licht   kwamen .   Hoewel  deze  onderdelen
    misschien niet   vallen   onder   een    onderzoekprogramma  op het
    gebied van de stralingsbescherming , adviseert het Comité de
    Commissie aanvullende steun te geven aan de Lid-Staten om hun
    methoden voor meting en interpretatie te verbeteren .
5 . Tijdens haar     volgende vergadering        zal het Comité haar
    besprekingen      over      de        hoofdlijnen       van     het
    stralingsbeschermingsprogramma voortzetten . Dit met het oog op
    de te verstrekken adviezen voor de             herziening van het
    kaderprogramma .  Hierbij   zal rekening worden gehouden met de
    evaluatie van het lopende programma door een onafhankelijk
    panel .
 ---pagebreak---                                                        XI 1 /397 /88 - HERZ . 2
                                 BIJLAGE IV
                               ADVIES VAN HET
            RAADGEVEND COMITÉ INZAKE BEHEER EN COÖRDINATIE
                          " STRALINGSBESCHERMING "
                    betreffende de evaluatie van het
         stralings beschermingsprogramma ( 1985 tot en met 1989 )
Het       Raadgevend      Comité       inzake    Beheer      en    Coördinatie
"Stralingsbescherming "          ( CBC )       heeft       het       Programma
Stralingsbescherming ( zie       aanvullend document II ) onderzocht ter
voorbereiding van een nieuw ontwerp - programma . Op            grond van haar
besprekingen      en     de    jaarlijkse      beoordeling       van   lopende
onderzoeksprojecten is het CBC van mening dat :
  - ondanks het feit dat de uiteindelijke kredietverstrekking aan
    de lage kant was in vergelijking met het voorstel van de
    Commissie , een redelijk evenwichtig onderzoekprogramma op het
    gebied van       de stralingsbescherming is verwezenlijkt . Op
    verscheidene      relevante       onderzoeksgebieden          moesten    de
    werkzaamheden evenwel worden beperkt of zelfs gestaakt , met
    als logisch gevolg het verlies aan deskundigheid op die
    gebieden .    Door     de    verlaging      van de middelen van de
    reservefondsen kon het programma bovendien niet direct worden
    aangepast na het reactorongeval te Tsjernobyl door middel van
    een gepaste uitbreiding van de onderzoeksprojecten .
 - het op de verschillende gebieden ( sectoren ) van het programma
    uitgevoerde onderzoek hoogst relevant is voor het aanpakken
    van conceptuele , praktische en regelgevende problemen op het
    gebied van de stralingsbescherming op communautair niveau en
    dat bij de meeste projecten oomerkelijke vooruitgang is
    geboekt met       het verwezenlijken         van de ervoor gestelde
    doelstellingen . De bij de projecten betrokken wetenschappers
    hebben bekwaam gereageerd op de T jernobyl-ui tdaging , voor
    zover hun beperkte middelen hen daartoe in staat stelden .
 - het    Stralingsbeschermingsprogramma          gezien      de   beschikbare
    middelen uiterst produktief is             gebleven , met ongeveer 700
    wetenschappelijke publicaties per          jaar en een groot aantal
    verslagen van workshops en symposia over actuele onderwerpen
    ( in totaal 25 in de periode 1985-1987 ).
 - de door de Commissie alleen of samen met           andere instellingen
    georganiseerde      studiegroepen ,      workshops en seminaria de
    uitwisseling van informatie en samenwerking hebben bevorderd ,
    en aanmerkelijk hebben bijgedragen tot de rendabiliteit van
    het programma . De door de Commissie georganiseerde workshops
    waren bij de eersten die zich bezighielden met een objectieve
    evaluatie van de         gevolgen      van    het    reactorongeval te
    Ts jernobyl .
 - de    huidige   structuur    van     het CBC heeft bijgedragen tot een
    doelmatiger    en   eenvoudiger      beheer   van  het     programma ,  in
    samenwerking met het personeel van de Commissie . Hierdoor werd
    het mogelijk de wetenschappelijke prioriteiten vast te stellen
 ---pagebreak---     die van belang zijn voor de praktische en regelgevende
    behoeften met betrekking tot de stralingsbescherming in de
    Gemeenschap en een strikt toezicht te houden op de voortgang
    van de verschillende onderzoeksprojecten .    Deze structuur is
    tevens een waardevol instrument geworden voor de uitwisseling
    van informatie en voor de samenwerking tussen de verschillende
    nationale programma 's en het Stralingsbescher - mingsprogramma
   van de Gemeenschap .
 - veel van de wetenschappelijke        adviezen van      het vorige
   evaluatiepanel van onafhankelijke deskundigen met succes in
   het programma zijn opgenomen ,     alhoewel sommige ervan niet
   konden worden uitgevoerd of van financiële middelen voorzien .
 - de onlangs met het Amerikaanse Ministerie voor Energie en het
   bedrijf Atomic Energy of Canada Ltd .      gesloten Memoranda van
   Overeenstemming van start zijn gegaan met veel welwillendheid
   van beide   zijden   en   zich ontwikkelen   tot   een  basis voor
   waardevolle samenwerking .
 - de samenwerkingsverbanden die opgezet en gesteund zijn door
   het programma nuttige instrumenten gebleven zijn voor de
   tenuitvoerlegging van technische samenwerking .      Zij hebben in
   belangrijke mate bijgedragen tot het scheppen van een gunstig
   Europees onderzoeksklimaat en hebben een nuttige rol gespeeld
   bij de opleiding van Europese wetenschappers op het gebied van
   de stralingsbescherming .
 - slechts een klein aantal kortlopende studiebeurzen mogelijk
   waren in het kader van het programma .       Met het oog op de
   knellende    personeelsvoorziening     zou    de    opleiding   en
   uitwisseling    van     jonge  wetenschappers      moeten   worden
   uitgebreid , om zodoende een teruggang van de deskundigheid op
   het gebied van de stralingsbescherming in de nabije toe.:omst
   te voorkomen .
Brussel , 4 mei 1988                      Prof . Dr . A. Cigna
                                          Voorzitter van het CBC
                                          " Stralingsbescherming”
 ---pagebreak---                                                     30 . November 1988
                                Appendix V
                            EVALUATION OF THE
                     RADIATION PROTECTION PROGRAMME
             OF THE COMMISSION OF THE EUROPEAN COMMUNITIES
                PROVISIONAL SUMMARY AND RECOMMENDATIONS
 I.    INTRODUCTION
    The Commission of the European Communities ( CEC ) has set up a
Panel to evaluate the Radiation Protection Programme by assessing
the Programme 's scientific priorities , future needs , execution ,
management and its impact on world-wide radiation protection and
on human society as well as on the Commission 's own regulatory and
economic activities . In addition , the Panel has considered the
Programme in relation to national research activities in Member
States 1 , and to some extent in relation to those in the USA and
Canada .
The Panel has evaluated :
  - the 1980-1984 Programme and the current 1985-1989 Programme ;
  - the research initiated as a consequence of the revision of the
    Programme after the Chernobyl accident ;
  - the " Community Research Needs in the Field of Radiation
    Protection for the Period 1990-1994 " and the accompanying
    Programme proposal for the years 1990-1991 .
    The present document expresses the Panel 's view at the initial
stage of its work . A more comprehensive evaluation will follow in
the Panel 's main report .
      1 using the documents supplied by the Management and
Coordination Advisory Committee " Radiation Protection " CGC for the
COPOL exercise ( Comparison of Community Member States S/T
Policies ) .
 ---pagebreak---                                   Page 2
 II .   General Continents .
      The need for a thorough programme of research in radiation
 protection based on recent rapid advances in radiobiological
 knowledge and environmental dissipation of radionuclides has never
 seemed more important than at present . Many people are assailed by
pervasive fears of radiation and radioactivity caused by the
Chernobyl disaster . Concern about the problem of radon in homes
also threatens their composure if not their healths , people are
alert as never before to radiation and the environmental problems
associated with it . No radiation protection research programme can
dissipate these fears entirely but it can provide answers to some
of the questions vexing people . The problems created by radiation
exposure are to be faced , understood and managed , but not to be
feared unreasonably . The Radiation Protection Research Programme
of the Commission is essential to meet this goal .
11(a ) The Need for a Radiation Protection Research Programme Today .
     Apart from the concerns of the general public , the professional
scientific community now has important additional reasons for
vigourously pursuing radiation protection studies . These include
the following :
a ) Cancer risks .
      It has recently been recognized that the cancer risk estimates
     on which radiation protection standards are largely based are
     significantly higher than those estimated about a decade ago .
     This necessitates reconsideration of standards for workers and
      for the public , re-evaluation of risk benefit equations and a
     reconsideration of potential epidemiological studies that might
     be expected to cast further light on cancer risks .
b ) Genetic risks .
    Risks of genetic damage , for those effects well identified as
    hereditary in the past , and inducible by radiation , seem not to
    have increased . However , a new aspect , multi factorial diseases
    of genetic origin , often appearing late in life , now looms much
     larger than before . While the radiation inducibility of these
 ---pagebreak---                                  Page 3
    diseases is as yet undetermined , they could constitute a new
    and larger heritable component of the risks of radiation .
    Further research in this area is urgently required .
c ) Irradiation of embryo .
    An " old " phenomenon resulting from irradiation of the embryo
    has , in the last five years or so , developed an important new
    twist . Mental retardation ( and some general decrease in IQ ) has
    been established as being a particularly likely consequence of
    irradiation during a specific " high risk" period of gestation
    of the human embryo viz 8-15 weeks ( and with less sensitivity
    16-25 weeks ) during which the radiation risk is considerable .
    Although the possibility of a threshold for this effect is real
    and perhaps even likely , experimental work has so far failed to
    establish such a threshold . Consequently , radiation protection
    guidance must take special note of this problem with respect to
    pregnant females .
d ) Nuclear accidents .
    The Chernobyl accident has demonstrated the need for additional
    efforts to clarify pathways for radionuclides after a serious
    accident . The capability to predict effects of dispersion and
    fallout in all areas of the Community and at different seasons
    of the year must be strengthened . The capability to predict
    consequences of radioactive releases must include such phenomena
    as secondary contamination , for example of soils , of lakes and
    forest areas , which are now being observed after the Chernobyl
    accident . Research must be intensified on transfer factors from
    radionuclides , such as Caesium , through the biological system
    to man , so that improved models will be available . The research
    must also provide background information for emergency
    preparedness in different European regions and with adherence
    to the IAEA convention on mutual assistance . The need to be able
    to reduce radioactive levels in animals forming part of the food
    chain , and to have a scientific basis for acceptable radioactive
    levels in foodstuffs were also demonstrated by the Chernobyl
    accident .
 ---pagebreak---                                   Page 4
 e ) Radon in dwellings .
      In recent years radon has been recognized as a general problem
      of " first world " countries in which the indoor environment is
      heated and cooled during much of the year . Radon gas , mainly
      from the ground , reaching living areas and trapped there ,
      especially where ventilation is limited , gives rise to radon
      daughter products which irradiate the occupants . Levels have
      been measured to be substantial and , in Europe , may account for
     about 10 % of the 150,000 annual death due to lung cancer . This
     projects radon into the area of severe public health hazards and
     the countries of the European Community to a greater or lesser
     degree share this problem . The evaluation of the radon problem ,
     the detection of the more significantly irradiated regions and
     homes and mitigation of the more serious exposures is the
     radiation protection problem of the latter part of the 20th
     century . It also emphasizes the critical importance of further
     radiobiological and epidemiological research on the radon
     problem . Studies of the dosimetry of radon daughter deposition ,
     critical to understanding radon effects must be           pursued .
     Furthermore , epidemiological research on populations exposed in
     homes to relatively high radon concentrations is urgently
     required to supplement and confirm information on radon-induced
     cancers in uranium miners .
f ) Protection of workers .
     A related but distinct problem concerns the exposure of
     radiation workers " at work " to all sources , including natural .
     The International Labor Organization ( ILO ) has recently declared
     that all such sources at work must be taken into account in
     evaluating worker 's exposure vis -a-vis the standards for
     workers . This will particularly concern the exposure of some
     workers to radon ( and to a lesser degree to other natural and
     perhaps some man-made sources ) while at work . It will
     necessitate a wide-spread programme of radon ( and other
     radiation ) measurement in thousands of work places not
    previously recognized as potential sources of exposure . In turn ,
 ---pagebreak---                                   Page 5
      it will require further study of methods of management of the
     problem where significant exposure is found .
g ) Radiological examinations .
    Up to 40 % of the total radiation exposure of members of the
    Community population results from medical and dental radiology .
    Dose reduction must therefore remain a high priority and newer
    methods of reducing dose , and alternative imaging and other
    procedures must constantly be sought . It is noted that dental
    radiography , while contributing rather little to the overall
    effective dose equivalent , may contribute to the induction of
    tumours ( such as those of the parotid gland ) in the dental
    exposure field itself .
    The unquestionable benefit brought to individual human health
    by radiological techniques should , however , be emphasized . In
    many situations the non-execution of a radiological examination
     ( eg , one involving early detection of a curable tumour) is more
    dangerous than the radiation risk . Here again , an objective and
    updated risk versus benefit analysis is necessary .
h ) Effects of low doses .
    Research in radiation biology is of major importance , not only
    to assist in establishing risk estimates at low doses , but also
    to advance our understanding of basic mechanisms . First of all ,
    it is critical that we understand how to estimate the cancer
    risks at low dose and dose rate , compared with the high dose
    and dose rate to which the Japanese atomic bomb survivors were
    exposed . Currently , the "dose rate effectiveness factor" is
    determined mainly from animal and cell culture experiments in
    the laboratory since too few human data are available . Further
    studies must be pursued to establish this factor more reliably .
    Secondly , recent studies are beginning to point out ways to an
    elucidation of the molecular processes involved in radiation-
    induced cancer . Specific cellular or viral genes associated with
    the process of cancer induction ( oncogenes ) are now being
    characterized , and the programme is expected to contribute to
    further developments leading to an understanding of the overall
 ---pagebreak---                                  Page 6
    process of radiation-induced cancer . It is probably no
    exaggeration to say that we are at the threshold of a new
    understanding of the molecular basis of induced malignancies ,
    a lead which must be pursued with all possible vigour in the
    field of radiation biology .
i ) Training .
    The Community Radiation Protection Programme has been evolving
    over some 30 years and many of its originators are nearing the
    end of their professional careers . Now it is essential ( and in
    the recent past regrettably it has been neglected ) to fund
    training programmes that will ensure :
    1 ) continuity of existing knowledge which has been carefully
    built up over a period of years by a selected , but still
    relatively small , community of scientists ,
    2 ) the background to pursue research avenues that will advance
    knowledge in the last decade of this century and into the next
    century and
    3 ) the availability of up-to-date knowledge and well-trained
    scientific and medical specialists for advice in the case of
    accidents such as that at Chernobyl .
    The time for conducting this effort has almost expired ; past
    pleas about training have not been answered ; new pleas must be
    couched in terms of the utmost urgency before it is too late .
    There is an absolute need to preserve and build on what we now
    know . It is a paramount responsibility of our generation of
    scientists to make this need known and for administrators and
    politicians to ensure that it is carried out . Funds must be
    provided in 1990-1994 and beyond for effective training at all
    levels for operational and research purposes .
 ---pagebreak---                                  Page 7
 j ) Public Information .
     There is a growing public awareness in Europe of the need for
     protection of the environment from chemical pollutants , carbon
     dioxide and from radiation . Any Community policy on radiation
     protection must be based on sound scientific grounds and must
     safeguard the well-being of all the people . These objectives can
     be met only if the scientific knowledge , as advanced by
     research , reaches a high level of achievement . If the results
     of scientific research are conveyed to the public in an honest ,
     comprehensive and easily understood way , the public perception
     will move towards an accord with the real problem . The goal of
     this effort is to create a greater sense of public
     responsibility and partnership in dealing with radiation
     problems , and thus cannot be solved by science alone .
Ilb ) The Rôle of the European Community
     The countries of Europe must not only share in the process
described above but the Community must take a lead in partnership
with other countries in Europe , the United States , Canada , Japan ,
etc . . The problems addressed above are essentially global but the
highly industrialized countries have a critical role to play ;
because of their populous nature some of the problems are more
acute for them ; because of their long tradition of science and
technology , they are better able to address them than most others .
     The CEC cannot leave the problem to others to resolve , the
global and regional nature of the problems are so interwoven that
only a concerted effort by the most comprehensive authority in
Europe can account for and discharge this responsibility . It is
collective , for all the countries of the CEC and their neighbors .
The experience of earlier Community programmes in this field has
shown that it is possible to attain joint goals through such
programmes .     This   programme    also    gains    strength    from
interrelationships with other Community activities .
 ---pagebreak---                                 Page 8
 III . Evaluation of the Scientific Programmes .
    This evaluation Panel has not yet made a full evaluation of the
Radiation Protection Programmes sponsored by the CEC in recent
years . It is charged with doing so for the 1980-1984 Programme and
the 1985-1989 Programme . A recent evaluation by an independent
Panel for the forerunner Programme 1976-1980 ( EUR 8648 ) indicated
that the CEC conducted a "programme which was mature , in the main ,
well-balanced , productive and reasonably comprehensive ", although
the Panel made a variety of suggestions for Programme improvement ,
many of which have subsequently been adopted by the CEC . The
Programme for 1980-1984 has been reported on ( EUR 10394 ) and in
part evaluated by an independent team of experts after the
Chernobyl accident ( EUR 11449 ) . The 1985-1989 Programme has also
already been evaluated , on a sector by sector basis , after only
three years of Programme activity , by the CGC " Radiation
Protection " . The main elements of the Programme have continued and
have progressed according to acknowledged scientific principles and
with substantial improvements since the last major independent
evaluation . The initial impression of the Panel is that it is faced
with a well -co-ordinated research programme representing
significant potential advances in various aspects of radiation
protection .
    This Panel has reviewed the proposal for 1990-1994 in a
preliminary way and finds that the Programme is structure to meet
the needs outlined above in the paragraph 11(a ). The Panel notes
that this proposal was developed through interaction with
scientists in the CEC programmes and by the CGC acting as a body
and includes the accumulated knowledge of the CEC 's specialists in
this area . Also , this Panel , by adopting an independent stance
concerning the critical elements of a radiation protection
programme ( as for example , the items listed in 11(a ) above ) finds
that most of these have been addressed in the proposals made for
1990-1994 . The Panel is gratified to note that the proposed
programme includes many new and important research topics , while
maintaining the essential long-term continuity of Community
research .
The Panel is therefore in favor of the adoption of this Programme .
 ---pagebreak---                                  Page 9
 IV .   Management .
      The initial impression received by the Panel is that the current
 research programme is well-managed and co-ordinated by the staff
of the Commission . The Panel is , however , concerned to note the
recent reduction in the number of staff involved with the Programme
which may interfere with the ability of the Commission to maintain
the current standard .
      More detailed evaluation of the effectiveness of management
practice should await the result of the analysis of replies to the
questionnaire mailed to contractors and of other studies the Panel
may undertake .
V     Social and Economie Aspects .
      The people of the European Community should be among the
foremost in the world to understand and to accommodate radiation
problems . Artificial radiation was first produced in Europe
 ( Rontgen 1895 ) and natural radioactivity was first discovered ine
Europe also ( Becquerel 1896 ) . The Community has already a wide
experience with natural radiation and a growing awareness of some
of the problems of interfacing modern society with natural problems
like radon . Many industrial uses of radiation are performed in the
European Communities . To a greater or lesser degree , Member States
also enjoy the benefits of nuclear power . The benefits of medical
and dental radiography , begun in Europe , are so much an integral
part of modern medicine and modern society that Europeans would be
chagrined if these were denied to us . The hazards of radiation ,
though real , are small compared with their manifold benefits . Again
we must return to the public . It can be understood that an ill -
informed public can get confused about the relative merits of these
benefits and risks . Therefore , as already indicated , the public
needs to be better informed about the nature of radiation problems
and a strong programme of radiation protection research
demonstrates to them the committment of the CEC to their welfare
in this area .
The Radiation Protection Programme has a direct impact on many
aspects of the social and economic life of the Community . Among the
most important are :
 ---pagebreak---                                 Page 10
  - socially . the improvement of the health status of both the
     general population and of workers by better protecting them from
     the harmful effects of radiation , both natural and man-made . The
     problem of radon in houses , for example , with consequent risk
     of lung cancer , is of enormous social importance .
  - economically , the use of the nuclear energy option for the
    provision of energy requires the maintenance of a strong
    Radiation Protection Programme . Such a Programme should help to
    minimize potential harmful effects , both  in terms of the routine
    production of nuclear energy as well as    in cases of accidents .
    In addition , the Programme provides        a yardstick for the
    comparison of the risks of nuclear power   with the alternatives ,
    notably fossil fuels .
    Put simply , the Programme helps save lives and prevent morbidity
arising from both natural and man-made radiation exposures .
    Determining how much resources to put into radiation protection
or how far to exploit a useful but potentially harmful clinical
diagnostic tool are examples of the need to make judgments which
balance risks . Informed decisions depend on knowing , as precisely
as possible , what the health consequences of a particular course
of action would be and what would be the corresponding needs for
resources . Past research Programmes have provided much information
on which such judgments may be based . Nevertheless , there are
certain key areas where further research work is urgently required .
These relate to the level of risk associated with any given level
of radiation (" New Risk Estimates ") ; minimizing the impact of radon
and its daughters in the home and in the workplace ; molecular
radiation biology and radiation carcinogenesis ; evaluation of
multifactorial components in genetic diseases ; and dealing with the
consequences of accidental releases of radiation .
    Apart from the benefits of the Programme which are directly
sought , previous experience suggests that there may be   considerable
spin-off benefits . For example , previous work has        generated a
number of medical benefits , and modelling the            movement of
radionuclides through the environment and ecosystems      is likely to
 ---pagebreak---                                Page il
have applications to other pollutants .
    The social and economic benefits of an established Radiation
Protection Programme maintained by the CEC are very substantial .
If the CEC abandoned or severely curtailed its Programme and a
Chernobyl-like accident occurred there would be no levels for the
control of foodstuffs no recent estimates of risks taken into
account , reliance on data from other sources ( primarily the USA) .
The CEC must have a Radiation Protection Programme which is state-
of-the-art and in the forefront of research as well as application ,
the people of the European Community will expect nothing less .
VII . Financial Support .
   For the 1985-1989 , the funding actually decided , 58 Mio ECU ,
fell much short of the proposed funding of 94 Mio ECU . Although the
1985-1989    Programme could still maintain an essentially
comprehensive and balanced structure , this reduction in funding
represents a large bill for the future radiation protection efforts
in the Community . Certain relevant research areas had to be
abandoned because they were expected to contribute to radiation
protection on a long-, rather than on a short-term basis .
Consequently , several expert research teams were discouraged from
continuing research in radiation protection ; this and the lack of
funds for advanced training of young scientists engendered the now
obvious existing lack of young competent scientists in radiation
protection . The lack of funds for flexibility was perhaps most
serious because it prevented the Commission from reacting
immediately to the challenge of the Chernobyl accident by re¬
directing scientific research .
   Regarding the proposal for financing the first part of the
Radiation Protection Programme ( 1990-1991 ), the Panel expresses its
strong disappointment with the insufficiency of funds foreseen in
the Framework Programme since the proposed funding level of 21.2
Mio ECU for    1990-1991 will cover little more than 50%      of the
present research activities . This cannot but cause a further rapid
decline in Community competence in this area . The Panel notes the
90 Mio ECU proposed by the Commission for the period 1990-1994 and
considers this to be the minimum funding for what would be needed
                                 \
                                  S
 ---pagebreak--- during this period . In view of the increased need for radiation
protection research caused by the expansion of radiation protection
to new areas , the social perception of the. Community populations ,
and the acquisition of new 'Member States , the proposed funding is
insufficient . Increased financial support for radiation protection
research would be much rac.ri appropriate . The revised Framework
Programme should include 90 Mio ECU at the very least in the budget
for the CEC Radiation Protection Programme , and this money should
be made available at the earliest possible date .
VII . Recommandâtions .
On the basis of this preliminary evaluation , the Panel recommends
the adoption of the proposals for the Radiation Protection
Programme for 1990-1994 . The needs for such a Programme are urgent
and     the    proposed     Programme     addresses Thfehesepropneeds .
Programme could more justly be accused of showing too little
ambition rather than too much . History will judge us all harshly
if we do not undertake now the minimum programme required .
   The financial needs of the Programme should be fully met . The
costs are modest enough for the objectives and , in the opinion of
the Panel , require an increased budget .
   Prof.  A. Wambersie , Brussels ( Belgium)     Chairman
   Prof.  R.L. Akehurst , York ( United Kingdom)
   Prof.  C. Proukakis , Athens (Greece )
   Prof.  M.F. Rajewsky , Essen ( Federal Republic of Germany )
   Dr H. Frossard , Bagnols s . Cèze ( France )
   Prof. W.K. Sinclair , Washington ( United States of America )
 ---pagebreak---             COMPETITIVENESS AND EMPLOYMENT IMPACT STATEMENT
Title : Research      and Training  Programme  Radiation  Protection
        ( 1990-1991 )
1 . The proposal deals with an extension of the ongoing ( 1985 -
    1989 ) multiannual Research and Training Programme in the field
    of Radiation Protection . Research to be carried out by the
    proposed Programme emphasizes those aspects that are of
    primary importance for the protection of workers and the
    public against ionizing radiation and that are related to the
    regulatory obligations of the Commission . The programme also
    stresses research into countermeasures to prevent or reduce
    exposure in normal situations as well as after accidents .
2 . The Programme will be implemented by cost-shared contracts
    made with national research institutes and university research
    departments throughout the Community .
3 . The proposal will consequently have no direct implications for
    small and medium enterprises or for employment . However , some
    of the expected actions may lead to the development of
    specific instrumentation which could be produced by small and
    medium enterprises .
 ---pagebreak---                              FINANCIAL RECORD
               RADIATION PROTECTION PROGRAMME ( 1990-1991 )
 1.  BUDGET LINE : 7313
     - Title : Radiation Protection
1.1     Title of the project
     Radiation Protection
2 . Legal Basis
     - Article 7 of the Treaty establishing the EAEC and Annex 1
        thereof
       - Council Decision of   .
3 .  DESCRIPTION OF THE PR O JECT
     Extension of a coordinated Research and Training programme in
w . the . field   of  Radiation   Protection , implemented  primarily
     through cost-shared contracts .
3.1 Objective
     According to the Commission 's Framework Programme 1987-1991 ,
     the objective of the Radiation Protection Programme is " to
     provide data and methods needed for the prevention and
     counteraction of harmful effects of ionizing radiation and
     radioactivity , and to assess the consequences of radiation
     accidents . Particular attention will be paid to the evaluation
     of recent accidents and incidents , and to the lessons which
     can be learned from them ."
4 ^. JUSTIFICATION OF THE PROJECT
     The Framework Programme lists the Radiation Protection
     Programme under the Main Line of Activity " Quality of Life "
     with the purpose " to gain adequate scientific and technical
     knowledge and control of radiation risks ".
5 ^ FINANCIAL IMPLICATION OF THE PROJECT IN RESPECT OF EXPENDITURE
     ( including staff expenditure and administrative and technical
     operating expenditure )
 ---pagebreak---                                        -2-
                                                              Mio ECU
5.1    Overall cost for the whole
       of its expected duration :                                  50
    - Chargeable to the Community Budget :                         21.2
       ( in conformity with the amount foreseen
       in the Framework Programme 1987-1991 )
    - Chargeable to national budgets )
                                                                   28.8
    - Chargeable to other sectors at ) *
       national   levels
5.2    Multiannual timetablo
    5.2.1 Appropriations for commitment 1990 / 91 .
             1990     1991    Total    ( Mio ECU )
Staff         2.51     2.60    5.11
Administ .    0.37     0.39    0.76
Techn.Oper
Training      0.3      0.3     0.6
Contracts    13.82     0.91   14.73
TOTAL        17.00     4.20   21.20
       5.2.2  Appropriations for payment 1990 / 92 +.
             1990     1991     1992 +       Total ( Mio ECU )
Staff         2.51     2.60                 5 . 11
Adm . Tech .  0.37     0.39                 0.76
Oper .
Training      0.20     0.20     0 . 20      0.60
Contracts     5.00     6.00     3.73       14.73
TOTAL         8.08     9 . 19   3.93       21.20
 ---pagebreak---                                        -3-
     5.3 . Method of calculation of the new proposal
       a ) Staff expenditure : 28 staff
             Staffing needs have been calculated on the basis of a
             staff of 28 for the programme :
                   18 Category A staff ,
                     4 Category B staff ,
                     6 Category C staff .
             The total of 28 and the                breakdown into grades
             correspond to the staffing            situation in the 1989
             budget .
       b)  Administrative and / or technical operation expenditure :
             This     heading    covers      in    particular     expenditure
             connected     with    the    coordination     and    cooperation
             within the Programme , the organization of meetings ,
             the dissemination of information , missions and the
             technical operating expenditure .
       c)  Contract expenditure :
             Contributions ranging from 25 to 50                   % to the
             contractual partner 's costs , dependent on         the subject
             and the partner 's situation , are taken as         a basis for
             the total estimate . The Management and            Coordination
             Advisory Committee " Radiation Protection "         ( CGC ) is to
             be   consulted    when   the    amount    of  the  Commission 's
             participation is to be determined .
6 .  FINANCIAL    IM PLICATIONS   ON   THE    STAFF   AND  NORMAL    TECHNICAL
     OPERATING APPROPRIATIONS
     ( see under paragraph 5 above )
7 . FINANCING OF EXPENDITURE 1990 , 1991 .
     Appropriations to be entered under future budgets
8 . FINANCIAL     IMPLICATIONS     OF    THE    PROGRAMME    IN  RESPECT    OF
     REVENUE :
     - Community tax on official 's salaries
9_;_ TYPE OF CONTROL TO BE APPLIED
     - Scientific control by the responsible officials in DG XII
        the CGC and , where pertinent , the Associations' Management
        Committees .
     - Administrative      control    by   the    Directorate-General      for
        Financial Control and the Contracts Department of DG XII
        with regard to the implementation of the Budget and to check
        that the expenditure is in order and conforms to the
        relevant provisions .