               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 21.3.2019
            COM(2019) 146 final
            2019/0083(NLE)
            Voorstel voor een
            BESLUIT VAN DE RAAD
            betreffende het standpunt dat namens de Europese Unie moet worden ingenomen op de 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Citesx001eCoP18)

               TOELICHTING

               1.Onderwerp van het voorstel

               Dit voorstel betreft het besluit tot bepaling van het namens de Unie in te nemen standpunt op de 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Cites-CoP18) met betrekking tot de voorgenomen goedkeuring van besluiten om onder meer de bijlagen bij de Overeenkomst te wijzigen.

               2.Achtergrond van het voorstel

               2.1.De Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten

               De Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten ("de Overeenkomst" of "Cites") heeft tot doel in het wild levende dier- en plantensoorten te beschermen tegen overmatige exploitatie ten gevolge van de internationale handel. De Overeenkomst is op 1 juli 1975 in werking getreden.

               De Europese Unie en al haar lidstaten zijn partij bij de Overeenkomst
                  1
               .

               2.2.De Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst

               De Conferentie van de Partijen (CoP, Conference of the Parties), ingesteld krachtens artikel XI van de Overeenkomst, is het bestuursorgaan van de Overeenkomst. De CoP komt eens in de twee tot drie jaar bijeen om de uitvoering van de Overeenkomst te evalueren. Bovenal worden dan voorstellen tot wijziging van de samenstelling van bijlagen I en II bij de Overeenkomst beoordeeld en goedgekeurd. De CoP behandelt ook de vergaderstukken en verslagen die de Partijen, de permanente comités, het Secretariaat en de werkgroepen hebben ingediend en geeft aanbevelingen voor een doeltreffender uitvoering van de Overeenkomst.

               Over de voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen I en II wordt waar mogelijk bij consensus besloten. Indien de CoP geen consensus bereikt, worden de besluiten in stemming gebracht en kunnen zij krachtens artikel XV, lid 1, onder b), van de Overeenkomst met een tweederdemeerderheid van de aanwezige en aan de stemming deelnemende vertegenwoordigers worden aangenomen. Elke Partij heeft één stem, al geldt dit niet voor regionale organisaties voor economische integratie, die krachtens artikel XXI, lid 5, van de Overeenkomst ten aanzien van aangelegenheden die onder hun bevoegdheid vallen hun stemrecht kunnen uitoefenen met een aantal stemmen dat gelijk is aan het aantal van hun lidstaten die Partij zijn bij de Overeenkomst. De Unie en de lidstaten oefenen beurtelings hun stemrecht uit, afhankelijk van het onderwerp van het te nemen besluit. Bij besluiten tot wijziging van de bijlagen wordt het stemrecht door de Unie uitgeoefend, aangezien de Cites-bijlagen in de toepasselijke Uniewetgeving worden omgezet.
                  2

               2.3.De beoogde besluiten van de Conferentie van de Partijen

               Tussen 23 mei en 3 juni 2019, tijdens haar 18e vergadering, zal de Conferentie van de Partijen beslissen over 57 voorstellen tot wijziging van de Cites-bijlagen ("voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen"). Bepaalde (groepen) soorten worden in de bijlagen opgenomen om toezicht te kunnen houden en regels vast te kunnen stellen met betrekking tot de commerciële handel in deze soorten (bijlage II) of om deze handel algemeen te verbieden (bijlage I).

               De bijlagen vormen een volwaardig onderdeel van de Overeenkomst en zijn als zodanig juridisch bindend. Krachtens artikel XV, lid 1, onder c), van de Overeenkomst worden de wijzigingen waartoe de CoP besluit 90 dagen na de afsluiting van de CoP van toepassing.

               3.Namens de Unie in te nemen standpunt

               Als Partij bij de Overeenkomst moet de Unie ten aanzien van elk van de voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen en de talrijke andere ontwerpbesluiten op de agenda van de CoP een standpunt innemen. De voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen, waaronder de voorstellen die door de Unie zelf zijn ingediend, en de andere voorgestelde CoP-besluiten zijn door deskundigen van de Commissie en van de lidstaten beoordeeld, onder meer met betrekking tot de mogelijke gevolgen ervan voor de regels en beleidslijnen van de Unie op dit gebied. Het door de Commissie voorgestelde standpunt is gebaseerd op de besprekingen op deskundigenniveau die in het kader van de desbetreffende deskundigengroepen van de Commissie hebben plaatsgevonden.

               De voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen en verscheidene andere CoP-ontwerpbesluiten kunnen gevolgen hebben voor de EU-regels of de strekking daarvan, in de eerste plaats omdat zij in wijzigingen van de desbetreffende Uniewetgeving en uitvoeringsbepalingen zouden resulteren. Wijzigingen in de bijlagen bij de Cites-overeenkomst moeten via overeenkomstige wijzigingen in Verordening (EG) nr. 338/97 van de Raad en, waar van toepassing, uitvoeringsbepalingen, in het EU-acquis worden weergegeven. Dit zal leiden tot het instellen of opheffen van beperkingen op het handelsverkeer van, naar en binnen de EU voor de soorten waarop die wijzigingen betrekking hebben.

               De Commissie heeft regelmatig contact met belanghebbenden bij aangelegenheden die onder de Overeenkomst vallen, zoals milieu-ngo's, vertegenwoordigers van bedrijfstakken die betrokken zijn bij de handel in of het gebruik van producten op basis van wilde dieren of planten en jagersverenigingen en visserijorganisaties. Op 29 januari 2019 hebben de diensten van de Commissie met belanghebbende partijen overlegd tijdens een vergadering die specifiek bedoeld was om hun mening te vernemen over de kwesties die op de CoP18 van Cites aan de orde zullen komen. Bij het opstellen van het voorstel voor een besluit van de Raad heeft de Commissie terdege rekening gehouden met de bijdragen van de belanghebbenden.

               De CoP-voorstellen worden nader geanalyseerd door het Cites-secretariaat en deskundigen van gespecialiseerde organisaties zoals de Internationale Unie voor behoud van de natuur en de natuurlijke hulpbronnen (IUCN), Traffic en het adviesorgaan van deskundigen van de FAO voor de beoordeling van voorstellen voor wijzigingen van onder Cites vallende soorten. Het merendeel van deze analyses was niet tijdig voor het Commissievoorstel beschikbaar; al deze analyses moeten alsnog volledig in aanmerking worden genomen wanneer het voorstel in de Raad met de lidstaten wordt besproken.

               Verscheidene werkdocumenten voor de Cites-CoP18 waren ook niet vroeg genoeg beschikbaar om de Commissie in staat te stellen een standpunt van de Unie voor te stellen. Daarom stelt de Commissie voor dat het standpunt over deze punten wordt bepaald tijdens de besprekingen in de werkgroep van de Raad, of tijdens de CoP voor documenten die pas tijdens de CoP beschikbaar zijn.

               4.Rechtsgrondslag

               4.1.Procedurele rechtsgrondslag

               4.1.1.Beginselen

               Artikel 218, lid 9, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) voorziet in de vaststelling van besluiten tot bepaling van "de standpunten die namens de Unie worden ingenomen in een krachtens een overeenkomst opgericht lichaam, wanneer dit lichaam handelingen met rechtsgevolgen vaststelt, met uitzondering van handelingen tot aanvulling of wijziging van het institutionele kader van de overeenkomst".

               Het begrip "handelingen met rechtsgevolgen" omvat handelingen die rechtsgevolgen hebben uit hoofde van de op het betrokken lichaam toepasselijke volkenrechtelijke bepalingen. Onder dit begrip vallen ook instrumenten die volkenrechtelijk niet bindend zijn, maar die een "beslissende invloed [kunnen hebben] op de inhoud van de regelgeving die de wetgever van de Unie vaststelt"
                  3
               .

               4.1.2.Toepassing op het onderhavige geval

               De Conferentie van de Partijen is een lichaam dat is opgericht krachtens een overeenkomst, te weten Cites.

               Verscheidene van de door de CoP goed te keuren handelingen zijn handelingen met rechtsgevolgen. De gewijzigde bijlagen zullen als volwaardig onderdeel van de Overeenkomst juridisch bindend zijn. Enkele andere CoP-besluiten kunnen een beslissende invloed op de inhoud van de EU-regelgeving hebben, met name op Verordening (EG) nr. 865/2006 van de Commissie houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 338/97 van de Raad inzake de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten door controle op het desbetreffende handelsverkeer en op Uitvoeringsverordening (EU) nr. 792/2012 van de Commissie tot vaststelling van voorschriften voor het ontwerp van de vergunningen, certificaten en andere documenten waarin Verordening (EG) nr. 338/97 van de Raad inzake de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten door controle op het desbetreffende handelsverkeer voorziet, en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 865/2006 van de Commissie. De reden hiervoor is dat deze beide handelingen nauw zijn afgestemd op de door de CoP overeengekomen regels voor de uitvoering van de Overeenkomst op dit gebied.

               De beoogde handeling strekt niet tot aanvulling of wijziging van het institutionele kader van de Overeenkomst.

               De procedurele rechtsgrondslag voor het voorgestelde besluit is derhalve artikel 218, lid 9, VWEU.

               4.2.Materiële rechtsgrondslag

               4.2.1.Beginselen

               De materiële rechtsgrondslag voor een uit hoofde van artikel 218, lid 9, VWEU vast te stellen besluit wordt in de eerste plaats bepaald door de doelstelling en de inhoud van de beoogde handeling ten aanzien waarvan een standpunt namens de Unie wordt ingenomen. Wanneer de beoogde handeling een tweeledige doelstelling heeft of bestaat uit twee componenten, waarvan er een kan worden gezien als hoofddoelstelling of hoofdcomponent, terwijl de andere doelstelling of de andere component slechts ondergeschikt is, moet het besluit overeenkomstig artikel 218, lid 9, VWEU vast te stellen besluit op één materiële rechtsgrondslag worden gebaseerd, namelijk die welke vereist is door de hoofddoelstelling of de hoofdcomponent dan wel de belangrijkste doelstelling of component.

               Wanneer een beoogde handeling tegelijkertijd meerdere onlosmakelijk met elkaar verbonden doelstellingen of componenten heeft, zonder dat de ene ondergeschikt is aan de andere, moet een overeenkomstig artikel 218, lid 9, VWEU vast te stellen besluit bij wijze van uitzondering de verschillende desbetreffende rechtsgrondslagen als materiële rechtsgrondslag hebben.

               4.2.2.Toepassing op het onderhavige geval

               De beoogde CoP-besluiten hebben doelstellingen en componenten op het gebied van "milieu" en "handel". Deze elementen van de beoogde handeling zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden, zonder dat het ene ondergeschikt is aan het andere.

               Het voorgestelde besluit heeft derhalve de volgende artikelen als materiële rechtsgrondslag: artikel 192, lid 1, en artikel 207.

               4.3.Conclusie

               De rechtsgrondslag voor het voorgestelde besluit is artikel 192, lid 1, en artikel 207 in combinatie met artikel 218, lid 9, VWEU.

               2019/0083 (NLE)

               Voorstel voor een

               BESLUIT VAN DE RAAD

               betreffende het standpunt dat namens de Europese Unie moet worden ingenomen op de 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (CitesCoP18)

               DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

               Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 192, lid 1, en artikel 207, lid 3 en lid 4, eerste alinea, in combinatie met artikel 218, lid 9,

               Gezien het voorstel van de Europese Commissie,

               Overwegende hetgeen volgt:

               (1)De Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten ("de Overeenkomst") is door de Unie gesloten bij Besluit (EU) 2015/451 van de Raad van 6 maart 2015
                  4
                en is op 1 juli 1975 in werking getreden.

               (2)Ingevolge artikel XI, lid 3, van de Overeenkomst kan de Conferentie van de Partijen onder meer besluiten tot wijziging van de bijlagen goedkeuren.

               (3)Tijdens haar 18e vergadering van 23 mei tot en met 3 juni 2019 moet de Conferentie van de Partijen over 57 voorstellen tot wijziging van de bijlagen en over talrijke andere elementen met betrekking tot de uitvoering en de interpretatie van de Overeenkomst besluiten goedkeuren.

               Het is passend het standpunt vast te stellen dat namens de Unie op de Conferentie van de Partijen moet worden ingenomen, aangezien de wijzigingen van de bijlagen bindend zullen zijn voor de Unie en verscheidene andere CoP-besluiten een beslissende invloed op de inhoud van de Uniewetgeving kunnen hebben, met name op Verordening (EG) nr. 865/2006 van de Commissie houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 338/97 van de Raad inzake de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten door controle op het desbetreffende handelsverkeer en op Uitvoeringsverordening (EU) nr. 792/2012 van de Commissie tot vaststelling van voorschriften voor het ontwerp van de vergunningen, certificaten en andere documenten waarin Verordening (EG) nr. 338/97 van de Raad inzake de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten door controle op het desbetreffende handelsverkeer voorziet, en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 865/2006 van de Commissie.

               (4)Het voorgestelde standpunt dat voorafgaand aan de CoP ten aanzien van de verschillende voorstellen moet worden ingenomen, is gebaseerd op een analyse van de verdiensten ervan door deskundigen aan de hand van de beste beschikbare wetenschappelijke kennis evenals op de mate waarin zij aansluiten op de regels en beleidslijnen van de Unie op dit gebied,

               HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

               Artikel 1

               Het standpunt dat namens de Unie moet worden ingenomen op de 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten is in de bijlagen opgenomen.

               Artikel 2

               Dit besluit is gericht tot de Commissie.

               Gedaan te Brussel,

                     Voor de Raad

                     De voorzitter

                     (1)

                        Besluit (EU) 2015/451 van de Raad van 6 maart 2015 betreffende de toetreding van de Europese Unie tot de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Cites) (PB L 75 van 19.3.2015, blz. 1).

                     (2)

                        Verordening (EG) nr. 338/97 van de Raad inzake de bescherming van in het wild levende dier- en plantensoorten door controle op het desbetreffende handelsverkeer (PB L 61 van 3.3.1997, blz. 1) en de toepasselijke uitvoeringshandelingen.

                     (3)

                        Arrest van het Hof van Justitie van 7 oktober 2014, Duitsland/Raad, C-399/12, ECLI:EU:C:2014:2258, punten 61 tot en met 64.

                     (4)

                        PB L 75 van 19.3.2015, blz. 1.

    ---documentbreak---

               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 21.3.2019
            COM(2019) 146 final
            BIJLAGE
            bij het
            Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD
            betreffende het standpunt dat namens de Europese Unie moet worden ingenomen op de 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Cites-CoP18)

               BIJLAGE I

               Standpunt van de Unie over de voornaamste kwesties die zullen worden besproken op de van 23 mei tot en met 3 juni 2019 in Colombo, Sri Lanka, te houden 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Cites)

               A.Algemene overwegingen

               1.De Unie beschouwt Cites als een essentiële internationale overeenkomst voor de instandhouding van de biodiversiteit en tegen de illegale handel in wilde dieren en planten.

               2.De Unie moet voor de Cites-CoP18 een ambitieus standpunt innemen dat overeenkomt met de relevante beleidslijnen van de Unie en haar internationale verbintenissen op dit gebied, in het bijzonder de doelstellingen betreffende wilde dieren en planten in het kader van duurzameontwikkelingsdoelstelling 15, het strategisch plan voor biodiversiteit 2011-2020 en de in het kader van het Verdrag inzake biologische diversiteit (CBD, Convention on Biological Diversity) overeengekomen Aichi-doelstellingen, de strategische visie voor Cites
                  1
                en resolutie 71/326 van de Algemene Vergadering van de VN inzake de illegale handel in wilde dieren en planten. Het standpunt van de Unie moet ook bijdragen aan de verwezenlijking van de op EU-niveau gestelde doelen in de EU-biodiversiteitsstrategie tot 2020, het actieplan van de EU tegen de illegale handel in wilde dieren en planten, de EU-aanpak ter bevordering van handel en duurzame ontwikkeling zoals die naar voren komt in de EU-strategie "Handel voor iedereen", het gemeenschappelijk visserijbeleid en het actieplan van de EU voor de instandhouding en het beheer van het haaienbestand.

               3.De Unie moet op de CoP18 van Cites uitgaan van de volgende prioriteiten:

               ·ten volle gebruikmaken van de Cites-instrumenten om de internationale handel in bedreigde dier- en plantensoorten die op niet-duurzame niveaus worden verhandeld met een wetenschappelijk gefundeerde aanpak te reguleren;

               ·het weerwoord van de internationale gemeenschap op de illegale handel in wilde dieren en planten versterken;

               ·ervoor zorgen dat de status en rechten van de EU als Partij bij de Overeenkomst volledig in de relevante procedureregels en regelingen tot uiting blijven komen.

               4.In het EU-standpunt moet rekening worden gehouden met de bijdrage die het Cites-toezicht kan leveren aan de verbetering van de staat van instandhouding van soorten, en ook met de inspanningen van de landen die doeltreffende instandhoudingsmaatregelen hebben getroffen. De Unie moet erop toezien dat de efficiëntie van Cites door de tijdens de CoP18 genomen besluiten wordt geoptimaliseerd door onnodige administratieve lasten tot een minimum te beperken en door praktische, kosteneffectieve en werkbare oplossingen te bereiken voor kwesties op het gebied van uitvoering en toezicht.

               5.De CoP is het bestuursorgaan van Cites en een aantal op de CoP18 genomen besluiten zal worden uitgevoerd door het Permanent Comité, het belangrijkste ondersteunende orgaan van de CoP. Het voor de CoP18 vastgestelde standpunt van de Unie moet daarom ook als leidraad worden genomen voor het optreden van de EU tijdens de 71e en de 72e vergadering van het Permanent Comité, respectievelijk vlak voor en vlak na de CoP18.

               B.Specifieke kwesties

               6.Er zijn voor de CoP18 in totaal 57 voorstellen tot wijziging van de Cites-bijlagen ter behandeling ingediend. Twaalf van deze voorstellen zijn ingediend of mede-ingediend door de Unie en de Unie moet uiteraard ook de goedkeuring ervan steunen. Het standpunt van de Unie over alle voorstellen tot wijziging van de bijlagen moet worden gebaseerd op de staat van instandhouding van de betrokken soorten en op de gevolgen die de handel voor die soorten heeft of zou hebben, overeenkomstig resolutie Conf. 9.24 over de criteria voor wijziging van de bijlagen I en II. De opvattingen van de landen in het verspreidingsgebied van de soorten waarop de voorstellen betrekking hebben, moeten terdege in aanmerking worden genomen. De Unie is verder van mening dat voorstellen tot wijziging van Cites-bijlagen in de regel moeten worden gesteund als zij het resultaat zijn van de werkzaamheden van de Cites-comités dieren en planten en het Permanent Comité. Ook de beoordeling van de voorstellen door het Cites-secretariaat en door IUCN/Traffic
                  2
               , en, in het geval van commercieel geëxploiteerde mariene soorten, de beoordeling door het desbetreffende adviesorgaan van deskundigen van de FAO moeten, voor zover beschikbaar, in aanmerking worden genomen.

               7.Conform haar bekende standpunt bevestigt de EU opnieuw dat Cites een geschikt instrument is om de internationale handel in mariene soorten te reguleren wanneer de staat van instandhouding van die soorten schadelijke gevolgen ondervindt van de handel en de soorten met uitsterven (kunnen) worden bedreigd. De Unie pleit in het bijzonder voor opneming van drie soorten zeekomkommers van het geslacht Holothuria (Microthele) in Cites-bijlage II, gezien de overmatige exploitatie van en de omvang van de internationale handel in deze soorten.

               8.De Unie merkt op dat de laatste jaren heel wat werk is verricht om capaciteit op te bouwen voor de uitvoering van Cites, niet in de laatste plaats met betrekking tot mariene soorten en onder meer met financiële steun van de Unie. De Unie ondersteunt een betere coördinatie tussen Cites, regionale organisaties voor visserijbeheer en andere instanties op dat gebied in het kader van hun respectieve mandaten, met als doel een beter bestuur te bewerkstelligen en de complementariteit te versterken. Concreet heeft de Unie voorstellen voor de opneming van bepaalde soorten haaien (kortvin- en langvinmakreelhaaien — Isurus oxyrinchus en I. paucus) en roggen (gitaarroggen — Glaucostegus spp. — en kegroggen — Rhinidae spp.) in Cites-bijlage II mede ingediend. Met betrekking tot de kortvinmakreelhaai (Isurus oxyrinchus) moet de Unie haar uiteindelijke standpunt nog innemen in het licht van de resultaten van de beoordelingen door het adviesorgaan van deskundigen van de FAO, het Cites-secretariaat en IUCN.

               9.Op CoP17 zijn meer palissandersoorten (Pterocarpus erinaceus, drie soorten Guibourtia en Dalbergia spp.) opgenomen in Cites-bijlage II om de internationale handel in deze tropische houtsoorten beter te kunnen controleren. Het is belangrijk dat de Unie ervoor zorgt dat de huidige annotatie #15 zo wordt gewijzigd dat zij toegespitst wordt op specimens die voor het eerst in de internationale handel worden gebracht en dat onnodige administratieve en handhavingslasten worden voorkomen. De EU moet daarom de wijziging van annotatie #15 waartoe tijdens de 70e vergadering van het Permanent Comité bij consensus is besloten, steunen, maar tegelijkertijd openstaan voor mogelijke laatste verbeteringen die uit overleg met andere Partijen kunnen voortkomen. Aangezien de Unie ernaar streeft de invoer van hout uit Centraal-Afrika beter te controleren, past het dat zij ook haar steun verleent aan uitbreiding van de reikwijdte voor de kokrodua of afrormosia (Pericopsis elata) zoals opgenomen in bijlage II bij de Overeenkomst.

               10.De Unie moet ook horizontale inspanningen voor doeltreffender regulering van de internationale handel in bedreigde wilde flora en fauna steunen, onder meer in de vorm van de voorgestelde resolutie betreffende het vaststellen van rechtmatige verwerving, die voortbouwt op de resultaten van een speciale workshop die in juni 2018 door de EU is georganiseerd. De goedkeuring tijdens CoP18 van een nieuwe strategische visie voor Cites voor de jaren 2021 tot en met 2030 maakt het mogelijk de rol van de Overeenkomst in de bredere context van internationale governance op milieugebied — waaronder ook het biodiversiteitskader voor de periode na 2020 uit hoofde van het Verdrag inzake biologische diversiteit — te consolideren en waar nodig te verduidelijken.

               11.Het standpunt van de Unie over voorstellen met betrekking tot de illegale handel in wilde dieren en planten moet in overeenstemming zijn met de drie prioriteiten van het EU-actieplan inzake de illegale handel in wilde dieren en planten en de aanverwante conclusies van de Raad. Bij het bepalen van dit standpunt moet ook het recente verslag van de Commissie over de uitvoering van het actieplan in aanmerking worden genomen.

               12.In overeenstemming met de eerste prioriteit van het actieplan ondersteunt de Unie een betere bescherming via Cites van soorten die momenteel in niet-duurzame hoeveelheden of illegaal in de EU worden ingevoerd (met name voor de handel in exotische huisdieren). Daarom steunt de Unie de voorstellen tot wijziging van de bijlagen met betrekking tot verschillende reptielen- en amfibieënsoorten, en meerdere gekko- en salamandersoorten in het bijzonder.

               13.In overeenstemming met de tweede en derde prioriteit steunt de Unie krachtige maatregelen die ervoor moeten zorgen dat de Overeenkomst door de Partijen wordt uitgevoerd. Zij pleit voor een duidelijke tijdlijn en controlemechanismen (waaronder eventuele handelssancties) jegens Partijen die herhaaldelijk verzuimen om hun verplichtingen in het kader van Cites na te komen. Dit is met name van belang voor de aanpak van stroperij en de illegale handel in olifanten (zie onder), neushoorns, Aziatische grote katachtigen, palissanderhout en schubdierachtigen.

               14.Verscheidene aan CoP18 voorgelegde voorstellen hebben betrekking op duurzaam gebruik, bestaansmiddelen en plattelandsgemeenschappen. De Unie moet dergelijke voorstellen steunen voor zover zij ertoe bijdragen dat in bestaande processen relevante gegevens kunnen worden verwerkt, in overeenstemming met de bepalingen van de Overeenkomst. Wat moet worden voorkomen is dat aanvullende processen of structuren worden opgezet die veel kosten en niet per se voordelen opleveren.

               15.De stroperij van olifanten en de illegale handel in ivoor blijven op een alarmerend hoog niveau. Zowel de Unie als haar lidstaten hebben aanzienlijke steun verleend aan Afrikaanse landen om het behoud van wilde dieren en planten te verbeteren en de handel daarin aan te pakken. De Unie is vastbesloten haar Afrikaanse partners te blijven steunen en haar inspanningen in dat verband op te voeren, overeenkomstig het actieplan van de EU tegen illegale handel in wilde dieren en planten. De hoge niveaus van stroperij en illegale handel blijven aanleiding geven tot grote bezorgdheid bij de EU, en de prioriteit van de EU voor alle agendapunten over olifanten op CoP18 moet zijn maatregelen te ondersteunen om dit probleem aan te pakken.

               16.De Unie merkt op dat in verband met legale handel in olifantenivoor verscheidene, deels tegenstrijdige, voorstellen door Partijen zijn ingediend. De internationale handel in ivoor is momenteel in het kader van Cites verboden. De Unie is van oordeel dat niet is voldaan aan de voorwaarden om deze handel weer toe te staan en verleent geen steun aan voorstellen om die handel op de Cites-CoP18 te heropenen. Wat de binnenlandse markten voor ivoor betreft, moet de Unie haar steun blijven verlenen aan evenredige, doeltreffende maatregelen op basis van de beste beschikbare gegevens en binnen de reikwijdte van de Overeenkomst.

               17.De Unie is van mening dat het reglement van orde van de Conferentie van de Partijen niet mag afwijken van de tekst van de Cites-overeenkomst, inclusief artikel XXI, leden 2 tot en met 6. Elke poging om bepalingen toe te voegen die aan de uitoefening van de rechten van de Unie als Partij andere voorwaarden stellen dan in de Overeenkomst zijn voorzien, moet dan ook krachtig worden verworpen.

               18.Door de crisissituatie rond de illegale handel in wilde dieren en planten, in combinatie met de uitbreiding van Cites met nieuwe soorten en Partijen, zijn de laatste jaren meer activiteiten onder de paraplu van Cites gaan vallen en is de werklast van het Cites-secretariaat aanzienlijk toegenomen. De Unie moet met deze ontwikkelingen rekening houden wanneer zij beslist over haar prioriteiten voor de CoP18 en over de toekomstige begroting van het Cites-secretariaat.

                     (1)

                        Cites-resolutie Conf. 14.2; op CoP18 te actualiseren (zie punt 5 hieronder).

                     (2)

                        De Internationale Unie voor natuurbehoud (IUCN, International Union for Conservation of Nature) en Traffic zijn gespecialiseerd in vraagstukken op het gebied van de handel in wilde dieren en planten en stellen voorafgaand aan elke CoP een grondige beoordeling van de voorstellen tot wijziging van de Cites-bijlagen ter beschikking.

    ---documentbreak--- NA ---documentbreak---

               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 21.3.2019
            COM(2019) 146 final
            BIJLAGE
            bij het
            Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD
            betreffende het standpunt dat namens de Europese Unie moet worden ingenomen op de 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Cites-CoP18)

               BIJLAGE II

               Standpunt van de Unie ten aanzien van bepaalde voorstellen die zullen worden voorgelegd aan de van 23 mei tot en met 3 juni 2019 in Colombo, Sri Lanka, te houden 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen bij de Overeenkomst inzake de internationale handel in bedreigde in het wild levende dier- en plantensoorten (Cites)

                        "+" staat voor een positief standpunt

                        "–" staat voor een afwijzend standpunt

                        "0" staat voor een open standpunt

                        "(  )" geeft aan dat nadere analyse nodig is

               1.Werkdocumenten

                        Nr.

                        Agendapunt

                        Indiener
                           1

                        Opmerkingen

                        Standpunt

                        Openingsceremonie

                         Geen document

                        Administratieve en financiële zaken

                        1.

                        Verkiezing van de voorzitter, de plaatsvervangend voorzitter en de vicevoorzitters van de vergadering en van de voorzitters van de Comités I en II

                         Geen document

                        2.

                        Goedkeuring van de agenda

                        3.

                        Goedkeuring van het werkprogramma

                        4.

                        Reglement van orde

                        4.1

                        Reglement van orde voor de 18e vergadering van de Conferentie van de Partijen CoP18 Doc. 4.1

                        Sec.

                        Neem nota van het document met het huidige reglement van orde, dat geldig blijft tenzij en totdat het bij besluit van de CoP wordt gewijzigd (zie regel 32).

                        4.2

                        Herziening van het reglement van orde CoP18 Doc. 4.2

                        SC

                        Steun het behoud van het reglement van orde op CoP18; steun daarnaast het nieuwe mandaat voor SC voor het herzien van regel 25 (de procedure voor de besluitvorming bij wijziging van de bijlagen) tegen CoP19.

                        +

                        5.

                        Comité geloofsbrieven

                        5.1

                        Instelling van het Comité geloofsbrieven
                           (geen document)

                        Geen document

                        5.2

                        Verslag van het Comité geloofsbrieven
                           (geen document)

                        Geen document

                        6.

                        Toelating van waarnemers

                        7.

                        Administratie, financiën en begroting van het Secretariaat en van de vergaderingen van de Conferentie van de Partijen

                        7.1

                        Administratie van het Secretariaat
                        CoP18 Doc. 7.1

                        7.2

                        Verslag van de uitvoerend directeur van het UNEP over administratieve en andere aangelegenheden

                        7.3

                        Financiële verslagen over de periode 20162019
                        CoP18 Doc. 7.3

                        Bijlage 1: Financieel verslag over kostengerelateerd werkprogramma voor 2016 CoP18 Doc. 7.3 A1

                        Bijlage 2: Cites-trustfonds (CTL) — stand van de bijdragen per 31 december 2016
                        CoP18 Doc. 7.3 A2

                        Bijlage 3: Cites extern trustfonds (QTL) — stand van de bijdragen per 31 december 2016
                        CoP18 Doc. 7.3 A3

                        Bijlage 4: Financieel verslag over kostengerelateerd werkprogramma voor 2017
                        CoP18 Doc. 7.3 A4

                        Bijlage 5: Cites-trustfonds (CTL) — stand van de bijdragen per 31 december 2017
                        CoP18 Doc. 7.3 A5

                        Bijlage 6: Cites extern trustfonds (QTL) — stand van de bijdragen per 31 december 2017 CoP18 Doc. 7.3. A6

                        Bijlage 7: Financieel verslag over kostengerelateerd werkprogramma voor 2018 CoP18 Doc. 7.3 A7

                        Bijlage 8: Cites-trustfonds (CTL) — stand van de bijdragen per 31 december 2018
                        CoP18 Doc. 7.3 A8

                        Bijlage 9: Cites-trustfonds (CTL) — jaarlijkse verdeling van de niet-betaalde bijdragen per 31 december 2018
                        CoP18 Doc. 7.3 A9

                        Bijlage 10: Cites extern trustfonds (QTL) — stand van de bijdragen per 31 december 2018 CoP18 Doc. 7.3. A10

                        Bijlage 11: Overzicht van de financiële prestaties en de financiële positie voor het jaar eindigend op 31 december 2017
                        CoP18 Doc. 7.3 A11

                        Bijlage 12: Financieel verslag over kostengerelateerd werkprogramma voor 2019 (tot en met 31 maart 2019)

                        Bijlage 13: Cites-trustfonds (CTL) — stand van de bijdragen per 31 maart 2019

                        Bijlage 14: Cites extern trustfonds (QTL) — stand van de bijdragen per 31 maart 2019

                        7.4

                        Begroting en werkprogramma voor de periode 20202022 CoP18 Doc. 7.4

                        Bijlage 1: Ontwerpresolutie over de financiering en het kostengerelateerd werkprogramma van het Secretariaat voor de driejarige periode 20202022
                        CoP18 Doc. 7.4 A1

                        Bijlage 2: Begrotingsscenario — reële nulgroei
                        CoP18 Doc. 7.4 A2

                        Bijlage 3: Begrotingsscenario — nominale nulgroei
                        CoP18 Doc. 7.4 A3

                        Bijlage 4: Begrotingsscenario — incrementele groei
                        CoP18 Doc. 7.4 A4

                        7.5

                        Toegang tot financiering, waaronder financiering uit het Wereldmilieufonds
                        CoP18 Doc. 7.5

                        7.6

                        Project "gesponsorde deelnemers"
                        CoP18 Doc. 7.6

                        Sec.

                        Steun het behoud van de huidige selectiecriteria; Sec. verkent uitbreiding van het project van CoP-vergaderingen naar comitévergaderingen.

                        +

                        8.

                        Ontwerpresolutie over de taalstrategie voor de Overeenkomst
                        CoP18 Doc. 8

                        IQ

                        Onduidelijk waarom het Arabisch als officiële Cites-taal moet worden toegevoegd en de andere VN-talen (Chinees, Russisch) niet. Daarnaast zijn de gevolgen voor de begroting en de mogelijke verdere vertraging van de productie van documenten argumenten tegen het voorstel.

                        –

                        Strategische aangelegenheden

                        9.

                        Verslagen en aanbevelingen van comités

                        9.1

                        Permanent Comité

                        9.1.1

                        Verslag van de voorzitter
                        CoP18 Doc. 9.1.1

                        9.1.2

                        Verkiezing van nieuwe regionale leden en hun plaatsvervangers (geen document)

                        9.2

                        Comité dieren

                        9.2.1

                        Verslag van de voorzitter

                        9.2.2

                        Verkiezing van nieuwe regionale leden en hun plaatsvervangers (geen document)

                        9.3

                        Comité planten

                        9.3.1

                        Verslag van de voorzitter
                        CoP18 Doc. 9.3.1

                        9.3.2

                        Verkiezing van nieuwe regionale leden en hun plaatsvervangers (geen document)

                        10.

                        Strategische visie voor Cites na 2020
                        CoP18 Doc. 10

                        SC

                        Steun de goedkeuring van de herziene strategische visie; Sec. opdragen doelstellingen met bestaande besluiten en resoluties te vergelijken; SC de taak geven te werken aan indicatoren.

                        +

                        11.

                        Herziening van de Overeenkomst

                        CO, NA, ZW

                        Hierin komt een aantal relevante kwesties m.b.t. bestaansmiddelen en de herziening van de bijlagen aan de orde. Het voorstel maakt echter in zijn huidige vorm en reikwijdte een vooringenomen en onvoldoende voorbereide indruk en lijkt te zijn gebaseerd op oude afwegingen, zonder dat grondig wordt nagedacht over de steeds complexere uitdagingen op het gebied van de handel in en de instandhouding van wilde dier- en plantensoorten, en ook gezien de mogelijk verstrekkende gevolgen. De ontwerpbesluiten hebben geen adressaten. Moet nader worden besproken, ook in verband met andere voorstellen, o.a. betreffende plattelandsgemeenschappen (punten 17 en 18), en gezien de benodigde middelen.

                        (–)

                        12.

                        Zorgen voor een betere uitvoering met betrekking tot de in de bijlagen opgenomen mariene vissoorten
                        CoP18 Doc. 12

                        AG

                        Erken dat er nog steeds ondersteuning nodig is voor doeltreffender uitvoering met betrekking tot de in de bijlagen opgenomen mariene soorten. Echter moet bij de beoordeling van eerdere doeltreffendheid van de uitvoering naar specifieke gevallen worden gekeken, met een duidelijke rechtvaardiging per geval, en moet van bestaande mechanismen en aanbevelingen uit eerdere beoordelingen gebruik worden gemaakt in plaats van een nieuwe ad-hocprocedure vast te stellen. Wijs een "embargo" op nieuwe plaatsingen van groepen soorten op de lijst af; waar het om gaat is dat wordt voldaan aan de bij de bijlagen behorende criteria.

                        –

                        13.

                        Herziening van resolutie Conf. 11.1 (herz. CoP17) betreffende de instelling van comités CoP18 Doc. 13

                        SC/Sec.

                        Steun de voorgestelde nieuwe resolutie; de door het Secretariaat voorgestelde wijzigingen moeten nader worden bekeken.

                        (+)

                        14.

                        Mogelijke belangenconflicten in het Comité dieren en het Comité planten CoP18 Doc. 14

                        SC

                        Tijdens de 70e vergadering (SC70) is een standaard kennisgevingsformulier voor belangenverklaringen goedgekeurd; steun de intrekking van de besluiten 16.09 en 16.10.

                        +

                        15.

                        Samenwerking met organisaties en multilaterale milieuverdragen

                        15.1

                        Samenwerking met andere overeenkomsten waarbij biodiversiteit een rol speelt CoP18 Doc. 15.1

                        SC

                        Steun de verlenging van de besluiten 17.55 en 17.56.

                        De synergieën tussen de multilaterale milieuovereenkomsten op het gebied van biodiversiteit moeten verder worden versterkt en het is passend dat SC deze ontwikkelingen volgt.

                        +

                        15.2

                        Commissie voor de instandhouding van de levende rijkdommen in de Antarctische wateren (CCAMLR) CoP18 Doc. 15.2

                        Sec.

                        Steun de door de secretariaten van Cites en CCAMLR gezamenlijk voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 12.4.

                        +

                        15.3

                        Wereldwijde strategie voor het behoud van planten
                        CoP18 Doc. 15.3

                        SC

                        Steun nieuwe ontwerpbesluiten ter vervanging van de besluiten 17.53 en 17.54.

                        +

                        15.4

                        Intergouvernementeel platform voor wetenschap en beleid inzake biodiversiteit en ecosysteemdiensten (IPBES)
                        CoP18 Doc. 15.4

                        SC/Sec.

                        Steun de ontwerpresolutie over samenwerking met het Intergouvernementeel platform voor wetenschap en beleid inzake biodiversiteit en ecosysteemdiensten in bijlage 3 bij het document.

                        +

                        15.5

                        Internationaal consortium ter bestrijding van criminaliteit in verband met wilde dieren en planten (ICCWC)
                        CoP18 Doc. 15.5

                        Sec.

                        Steun de oproep aan de Partijen om de activiteiten van het ICCWC te blijven financieren.

                        +

                        15.6

                        Samenwerking tussen Cites en de Overeenkomst inzake de bescherming van het cultureel en natuurlijk erfgoed van de wereld (WHC)
                        CoP18 Doc. 15.6

                        Noorwegen

                        Steun de ontwerpresolutie (waarin wordt opgeroepen een memorandum van overeenstemming tussen de WHC en Cites op te stellen) evenals het ontwerpbesluit in bijlagen 1 en 2.

                        +

                        16.

                        Cites-programma inzake boomsoorten

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        17.

                        Plattelandsgemeenschappen

                        Behandelen met aanverwante voorstellen onder punt 18.

                        17.1

                        Verslag van het Permanent Comité
                        CoP18 Doc. 17.1

                        SC/Sec.

                        Bereid het voorstel van het Secretariaat tot wijziging van resolutie Conf. 16.6 betreffende bestaansmiddelen in overweging te nemen.
                           Het voorstel om CoP17-besluiten in te trekken kan voorbarig zijn; misschien is het zinvol de werkzaamheden tussen de vergaderingen voort te zetten (aansluiting werkgroep bestaansmiddelen?).

                        0

                        17.2

                        Voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 4.6 (herz. CoP17) (betreffende de indiening van ontwerpresoluties) en resolutie Conf. 9.24 (herz. CoP17)
                        CoP18 Doc. 17.2

                        NA, ZW

                        De voorgestelde wijziging van resolutie 4.6 lijkt hier niet op zijn plaats, omdat de resolutie verder betrekking heeft op formaliteiten en procedures voor het indienen van voorstellen.

                        Voor wijzigingen van resolutie 9.24 geldt dat met betrekking tot het overleg met plattelandsgemeenschappen ten minste het geografische toepassingsgebied, d.w.z. voor elke Partij binnen haar eigen grondgebied, moet worden verduidelijkt; moet nader worden besproken.

                        Behandelen met doc. 18.3.

                        (–)

                        17.3

                        Participatiemechanisme voor plattelandsgemeenschappen

                        BW, CO, NA, ZW

                        Wijs de instelling van een permanent comité plattelandsgemeenschappen af; overweeg andere manieren om de stem van plattelandsgemeenschappen te laten doorklinken.

                        –

                        18.

                        Cites en bestaansmiddelen

                        Behandelen met aanverwante voorstellen onder punt 17.

                        18.1

                        Verslag van het Secretariaat CoP18 Doc. 18.1

                        Sec.

                        Steun de herinstelling van de werkgroep, de ontwikkeling van richtsnoeren met behulp van consultancy; te beoordelen tijdens CoP19.

                        +

                        18.2

                        Voorstel van Peru
                        CoP18 Doc. 18.2

                        PE

                        Sta open voor het voorstel betreffende voortzetting van de werkgroep, maar zet vraagtekens bij de voorgestelde toevoeging van taken aan haar mandaat m.b.t. een mogelijk certificeringssysteem voor uit plattelandsgemeenschappen afkomstige producten van onder Cites vallende soorten in overeenstemming met de Cites-bepalingen.

                        Sta in het algemeen ook open voor het voorstel een "internationale dag voor bestaansmiddelen in plattelandsgemeenschappen" in te voeren, maar daarvoor is misschien geen aparte resolutie nodig; denk daarbij ook aan de budgettaire gevolgen.

                        0

                        18.3

                        Voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 9.24 (herz. CoP17)
                        CoP18 Doc. 18.3

                        CN

                        Het idee om een soort "bestaansmiddelenanalyses" in de motivering bij voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen te verwerken (resolutie Conf. 9.24, bijlage 6) is het overwegen waard, maar is waarschijnlijk nog niet dusdanig vergevorderd dat erover tijdens CoP18 kan worden besloten; de voorgestelde formulering is deels onduidelijk.

                        Behandelen met doc. 17.2.

                        (0)

                        19.

                        Voedselzekerheid en bestaansmiddelen
                        CoP18 Doc. 19

                        SC

                        Wijs de verlenging van de besluiten af, aangezien de werkgroep geen vorderingen heeft gemaakt en soortgelijke kwesties onder "plattelandsgemeenschappen" en "bestaansmiddelen" aan bod komen; steun de opmerkingen van het Secretariaat.

                        –

                        20.

                        Strategieën om de illegale handel in onder Cites vallende soorten te bestrijden door terugdringing van de vraag
                        CoP18 Doc. 20

                        SC

                        Steun de goedkeuring van de ontwerpbesluiten in bijlage 1 en stem in met de intrekking van de besluiten 17.44 tot en met 17.48.

                        +

                        21.

                        Capaciteitsopbouw en identificatiemateriaal

                        21.1

                        Capaciteitsopbouw en identificatiemateriaal
                        CoP18 Doc. 21.1

                        AC/PC

                        Steun de ontwerpbesluiten voor de instelling van een gezamenlijke AC/PC-werkgroep voor identificatiemateriaal; steun ook het voorstel van Sec. tot intrekking van de besluiten die onder 54.1 vallen.

                        +

                        21.2

                        In resoluties en besluiten gespecificeerde activiteiten op het gebied van capaciteitsopbouw
                        CoP18 Doc. 21.2

                        SC

                        Steun de goedkeuring van de ontwerpbesluiten (herziening, verbetering van de Cites-website, onlinecursussen via het Virtual College) met de door Sec. voorgestelde wijzigingen.

                        Behandelen met doc. 21.3, 28, 29.

                        +

                        21.3

                        Kader ter bevordering van de coördinatie, transparantie en verantwoording van Cites-inspanningen op het vlak van capaciteitsopbouw
                        CoP18 Doc. 21.3

                        US

                        Waardevol initiatief, maar goedkeuring van de ontwerpresolutie en het ontwerpkader tijdens CoP18 lijkt voorbarig. Steun in plaats daarvan het verwerken van relevante elementen in 21.2, zoals Sec. heeft voorgesteld, te beoordelen door SC en CoP19.

                        Behandelen met doc. 21.2, 28.

                        (+)

                        22.

                        Werelddag van wilde dieren en planten van de Verenigde Naties

                        Steun de ontwerpversie van wijzigingen van resolutie Conf. 17.1 waarin Partijen en landen die geen Partij zijn wordt verzocht een enkel contactpunt aan te wijzen voor de coördinatie van de viering van de werelddag van wilde dieren en planten in hun land.

                        +

                        23.

                        Betrokkenheid van jongeren
                        CoP18 Doc. 23

                        SC

                        Steun de voorgestelde herzieningen van resolutie Conf. 17.5 betreffende de betrokkenheid van jongeren (bijlage 1) en de intrekking van de besluiten 17.26 en 17.27.

                        +

                        Aangelegenheden met betrekking tot interpretatie en uitvoering

                        Bestaande resoluties en besluiten

                        24.

                        Herziening van resoluties
                        CoP18 Doc. 24

                        Sec.

                        Steun in het algemeen de wijzigingen van resoluties Conf. 4.6 met betrekking tot de indiening van documenten (o.a. inzake de gecentraliseerde besluitvorming voor financiering); bij nadere beschouwing kwam naar voren dat besluit 14.19 kan worden toegevoegd. Steun de wijzigingen van resolutie 12.8 over toetsing van aanzienlijke handel (overeenkomstig SC70) en 14.3 betreffende nalevingsprocedures (met inbegrip van Resolutie 10.10).

                        (+)

                        25.

                        Herziening van besluiten

                         Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        Algemene naleving en handhaving

                        26.

                        Nationale wetgeving ter uitvoering van de Overeenkomst

                         Sec.

                        Steun de reeks besluiten, maar verzoek om meer duidelijkheid m.b.t. de termijnen en overweeg ten behoeve van de doeltreffende uitvoering van de Overeenkomst aanvullende maatregelen voor te stellen en Partijen met wetgeving in categorie 2 of 3 aan het Secretariaat nadere bijzonderheden over hun maatregelen te laten verstrekken.

                        (+)

                        27.

                        Aangelegenheden m.b.t. de naleving van Cites

                         Sec.

                         Steun de voorgestelde wijziging van resolutie Conf. 11.3 (herz. CoP17) en de goedkeuring van ontwerpbesluiten gericht op toetsing van het vergunningenbeleid van Cites en aanverwante nalevingskwesties.

                         +

                        28.

                        Ondersteuningsprogramma voor naleving

                         Sec.

                        Steun in principe de reeks besluiten gericht op vaststelling van een ondersteuningsprogramma voor naleving om zo de Partijen met langdurige moeilijkheden te helpen bij de naleving van de Overeenkomst en de daarmee samenhangende aanbevelingen van het Permanent Comité. Bespreek niettemin wat de gevolgen van het opzetten van zo'n programma zijn voor de begroting.

                        Behandelen met doc. 21 en de begrotingsdocumenten.

                        (+)

                        29.

                        Landelijke evaluatie van de aanzienlijke handel CoP18 Doc. 29

                        AC/PC

                        Steun het mandaat voor Sec. om de opties te analyseren en voor de comités om deze te overwegen; aanbevelingen doen voor CoP19.

                        +

                        30.

                        Naleving met betrekking tot Malagassisch ebbenhout (Diospyros spp.) en palissander en rozenhout (Dalbergia spp.)

                        30.1

                        Verslag van Madagaskar

                        Neem nota van het verslag.

                        Behandelen met doc. 30.2.

                        30.2

                        Verslag van het Permanent Comité CoP18 Doc. 30.2

                        SC

                        Steunen, maar waakzaam blijven zodat niet alle besprekingen door het door Madagaskar voorgestelde gebruiksplan in beslag worden genomen. Benadruk dat de aandacht moet gaan naar de behoefte aan stevigere handhaving om de illegale houtkap aan te pakken en smokkelnetwerken te ontmantelen. Stel voor om ontwerpbesluit 18.BB te wijzigen om rekening te houden met de aanbevelingen van het UNODC uit 2017 op dit gebied, en uit voorzorg een vaste formule aan de tekst toe te voegen om ervoor te zorgen dat elk toekomstig gebruiksplan voldoende beveiligd is.

                        (+)

                        31.

                        Binnenlandse markten voor vaak op illegale wijze verhandelde specimens CoP18 Doc. 31

                        Steun de voorgestelde wijziging van resolutie Conf. 10.10 (herz. CoP17) en de ontwerpversies van herziene besluiten 17.87 en 17.88, onder meer met betrekking tot binnenlandse controles op andere producten op basis van wilde dieren en planten dan het van olifanten afkomstige ivoor.

                         +

                        32.

                        Handhavingskwesties CoP18 Doc. 32

                        Steun de voorgestelde ontwerpbesluiten en de voorgestelde wijziging van resolutie Conf. 11.3 (herz. CoP17). Instemmen met de intrekking van de besluiten 17.83 tot en met 17.85.

                        +

                        33.

                        Bestrijden van cybercriminaliteit m.b.t. in het wild levende dieren en planten

                        33.1

                        Verslag van het Secretariaat CoP18 Doc. 33.1

                        Steun de voorgestelde ontwerpbesluiten.

                        +

                        33.2

                        Verslag van het Permanent Comité CoP18 Doc. 33.2

                        Steun de voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 11.3 (herz. CoP17) en de goedkeuring van ontwerpbesluiten zoals gewijzigd door het Secretariaat. Instemmen met de intrekking van de besluiten 17.94 tot en met 17.96.

                        +

                        34.

                        Ondersteuning van de misdaadbestrijding met betrekking tot wilde dieren en planten in West- en Midden-Afrika

                         Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        35.

                        Bestemming van in beslag genomen specimens CoP18 Doc. 35

                        SC

                        Steun de intrekking van de besluiten 17.118 en 17.119 en de goedkeuring van de voorgestelde ontwerpbesluiten. Wijs elke toevoeging af die gevoelige informatie over reddingscentra in gevaar kan brengen of zou leiden tot bijkomende verplichtingen voor de Partijen. Wijs ook een mogelijke hervatting van de SC-werkgroep af.

                        +

                        36.

                        Opslag en beheer van de via de jaarlijks door de Partijen ingediende verslagen inzake illegale handel verzamelde gegevens over illegale handel CoP18 Doc. 36

                        SC

                        Steun in het algemeen het idee om de gegevens over illegale handel die worden verzameld via de jaarlijkse verslagen inzake illegale handel systematischer op te slaan en te beheren. Deel de bezorgdheid van het Secretariaat met betrekking tot de beperkte toegevoegde waarde van een dergelijke databank als financiering op lange termijn niet gegarandeerd is en als slechts een beperkt aantal Partijen daadwerkelijk verslag uitbrengt en gegevens verstrekt. Overweeg een formulering voor te stellen om de Partijen aan te moedigen systematischer jaarlijkse verslagen inzake illegale handel in te dienen.

                        Behandelen met begrotingsdocumenten.

                        (+)

                        37.

                        De arbeidsomstandigheden van wildopzichters en de gevolgen daarvan voor de uitvoering van Cites CoP18 Doc. 37

                        NP

                        Juich het verslag toe en erken het belang van deze kwestie.

                        Regulering van de handel

                        38.

                        Het aanwijzen van en de taken van beheersinstanties CoP18 Doc. 38

                        Sec.

                        Steun de voorgestelde resolutie over het algemeen. Een aantal aspecten van de tekst zal nader moeten worden onderzocht.

                        (+)

                        39.

                        Richtsnoeren voor het vaststellen van rechtmatige verwerving CoP18 Doc. 39

                        SC

                        Steun de ontwerpresolutie.
                        Behandelen met doc. 40.

                        +

                        40.

                        Zorgvuldigheidseisen voor de Partijen bij Cites en de verplichtingen van invoerende landen

                         US

                        De intentie en aanpak over het algemeen steunen. Een paar aspecten van de voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 11.3 moeten nog nader worden onderzocht.

                        (+)

                        41.

                        Elektronische systemen en informatietechnologie CoP18 Doc. 41

                        SC

                        Steun de voorgestelde ontwerpbesluiten ter vervanging van de besluiten 17.156 tot en met 17.159 met het doel het nut en de haalbaarheid van een uitvoeringskader voor eCITES te onderzoeken en het mandaat van de werkgroep te verlengen.

                        +

                        42.

                        Traceerbaarheid CoP18 Doc. 42

                        Sec., voorzitter van SC, MX en CH als voorzitters van de intersessionele werkgroep inzake traceerbaarheid

                        Stem in met de voorlopige definitie van traceerbaarheid in de context van Cites en steun de goedkeuring van de ontwerpbesluiten in bijlage 1, inclusief de door het Secretariaat voorgestelde wijzigingen.

                        +

                        43.

                        Specimens die uit synthetisch of kunstmatig DNA zijn vervaardigd CoP18 Doc. 43

                        SC

                        Steun de door Sec. gewijzigde ontwerpbesluiten ter vervanging van de besluiten 17.89-17.91 om het onderzoek voort te zetten naar de gevolgen van biotechnologisch vervaardigde specimens die mogelijk gevolgen voor de interpretatie en uitvoering van de Overeenkomst hebben. Sommige besluiten moeten mogelijk nog ter verduidelijking worden bijgeschaafd.

                        (+)

                        44.

                        De definitie van het begrip "passende en aanvaardbare bestemmingen"

                        44.1

                        Verslag van het Permanent Comité CoP18 Doc. 44.1

                        SC

                        Steun de aanbevelingen en de ontwerpbesluiten betreffende de definitie van het begrip "passende en aanvaardbare bestemmingen". Misschien moet om verkeerde interpretaties te voorkomen nog wel een aantal wijzigingen worden doorgevoerd in de tekst.

                        (+)

                        44.2

                        Internationale handel in levende Afrikaanse olifanten: voorgestelde herziening van resolutie Conf. 11.20 (herz. CoP17) betreffende de definitie van het begrip "passende en aanvaardbare bestemmingen"
                        CoP18 Doc. 44.2

                        BF, JO, LB, LR, NE, NG, SD, SY

                        Het document bevat voorstellen voor wijzigingen van resolutie Conf. 11.20 die ertoe zouden leiden dat Afrikaanse olifanten alleen mogen worden verplaatst naar in-situ-instandhoudingsprogramma’s binnen hun natuurlijke verbreidingsgebied en dat als gevolg daarvan verhandeling van in het wild gevangen Afrikaanse olifanten en verplaatsing naar andere bestemmingen voor ex situ intern gebruik wordt voorkomen, zelfs als daarmee uit het oogpunt van instandhouding winst te behalen zou zijn. Ook bezien in verband met het huidige regime voor onder bijlage I vallende specimens.

                        (–)

                        45.

                        Afwezigheid van nadelige effecten ("non-detriment findings")
                        CoP18 Doc. 45

                        AC

                        Steun de voorgestelde ontwerpbesluiten waarmee wordt ingezet op het opvullen van lacunes bij het vaststellen van de afwezigheid van nadelige effecten, wordt aangesloten op de behoeften van de Partijen in dit proces en ondersteuning bij de uitvoering van resolutie Conf. 16.7 (herz. CoP17) wordt geboden. Steun een tweede internationale workshop over de afwezigheid van nadelige effecten.

                        +

                        46.

                        Quota voor jachttrofeeën van luipaarden

                         Geen document beschikbaar op 13 februari.

                        47.

                        Bijstelling van quota voor jachttrofeeën van schroefhoorngeiten
                        CoP18 Doc. 47

                        PK

                        Steun de verruiming van het quotum voor jachttrofeeën van schroefhoorngeiten in Pakistan van 12 naar 20 dieren per jaar, mits Pakistan meer informatie verstrekt over de nieuwe gemeenschappen/gebieden die aan het in de gemeenschap gebaseerde trofeejachtprogramma zullen deelnemen.

                        Behandelen met voorstel voor opname nr. 1.

                        (+)

                        48.

                        Jachttrofeeën van zwarte neushoorns: uitvoerquotum voor Zuid-Afrika

                         ZA

                        De voorgestelde verruiming van het huidige quotum van 5 volwassen mannelijke zwarte neushoorns naar max. 0,5 % van de totale populatie in dat land lijkt redelijk, mits Zuid-Afrika ook jaarlijks het specifieke quotum (het absolute aantal specimens) bekendmaakt.

                        (+)

                        49.

                        Gevolgen van overheveling van een soort naar bijlage I

                        49.1

                        Verslag van het Secretariaat
                        CoP18 Doc. 49.1

                        Sec.

                        Steun wijzigingen van resolutie Conf. 12.3, om te verduidelijken dat na overheveling van een soort naar een (andere) bijlage de regels die ten tijde van de verhandeling (en niet de oogst) gelden, van toepassing zijn, en van resolutie Conf. 13.6. Onderzoek het voorstel om een nieuw lid 11 in resolutie Conf. 12.3 op te nemen en onderzoek het ontwerpbesluit om SC de behoefte te laten beoordelen aan richtsnoeren voor overgangsperiodes, onder meer tussen het besluit van opname en de inwerkingtreding, en SC te laten kijken naar bijzondere voorwaarden voor geannoteerde planten- en houtsoorten.

                        (+)

                        49.2

                        Handel in specimens vóór opname van de betreffende soort in bijlage I
                        CoP18 Doc. 49.2

                        CI, NG, SN

                        Verwerken in de in doc. 49.1 voorgestelde wijzigingen.

                        (+)

                        50.

                        Wijzigingen van resolutie Conf. 10.13 (herz. CoP15) betreffende de uitvoering van de overeenkomst met betrekking tot houtsoorten

                           CoP18 Doc. 50

                        SC

                        Steun het voorstel, maar stel voor erin te verwijzen naar de noodzaak om bij het vaststellen van de afwezigheid van nadelige effecten passende omrekeningsfactoren toe te passen, naast andere kleine wijzigingen.

                        (+)

                        51.

                        Voorraden
                        CoP18 Doc. 51

                        SC

                        Steun de voortzetting van de intersessionele werkzaamheden met een duidelijker omschreven mandaat, exclusief het beheer van voorraden.

                        +

                        52.

                        Aanvoer vanuit de zee
                        CoP18 Doc. 52

                        SC

                        Steun verlenging van het mandaat van Sec. om toezicht te houden op de uitvoering van resolutie Conf. 14.6 en verslag te doen over BBNJ-onderhandelingen; SC herziet informatie.

                        +

                        53.

                        Doelcodes op Cites-vergunningen en -certificaten
                        CoP18 Doc. 53

                        SC

                        De ontwerpwijzigingen van besluit 14.54 en resolutie Conf. 12.3 (herz. CoP17) betreffende vergunningen en certificaten voorlopig steunen; in het licht van de verwachte opmerkingen van Sec. nog eens extra controleren. Stel de noodzaak van nog een intersessionele werkgroep ter discussie.

                        (+)

                        54.

                        Identificatie van specimens in de handel

                        54.1

                        Identificatiehandboek
                        CoP18 Doc. 54.1

                        AC, PC, Sec.

                        Steunen.

                        Behandelen met doc. 21.1.

                        +

                        54.2

                        Identificatie van onder Cites vallende boomsoorten
                        CoP18 Doc. 54.2

                        PC

                        Steun de nieuwe reeks besluiten en de intrekking van eerdere besluiten.

                         +

                        54.3

                        Identificatie van specimens van soorten steurachtigen in de handel
                        CoP18 Doc. 54.3

                        Steun de verlenging van de besluiten. Ga na of een EU-lidstaat bereid kan worden gevonden de al zo lang noodzakelijke studie te financieren.

                        +

                        55.

                        De uitvoering van Cites betreffende de handel in geneeskrachtige plantensoorten

                         Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        Vrijstellingen en bijzondere handelsbepalingen

                        56.

                        Vereenvoudigde procedure voor vergunningen en certificaten
                        CoP18 Doc. 56

                        SC

                        Steun in het algemeen de voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 11.15 (herz. CoP12), resolutie Conf. 12.3 (herz. CoP17) en de ontwerpbesluiten gericht aan het Secretariaat; houd daarbij rekening met de opmerkingen van het Secretariaat en ga na of verdere wijzigingen nodig zijn.

                        (+)

                        57.

                        Uitvoering van de Overeenkomst met betrekking tot in gevangenschap gefokte en van ranches afkomstige specimens
                        CoP18 Doc. 57

                        SC

                        Steun de ontwerpbesluiten zoals voorgesteld door het Permanent Comité en gewijzigd door het Secretariaat.

                        +

                        58.

                        Uitvoering van resolutie Conf. 17.7 betreffende de herbeoordeling van de handel in specimens van dieren waarvan is medegedeeld dat zij in gevangenschap zijn geproduceerd
                        CoP18 Doc. 58

                        SC

                        Steun de ontwerpbesluiten zoals voorgesteld door het Permanent Comité en goedgekeurd door het Secretariaat.

                        Behandelen met begrotingsdocumenten.

                        +

                        59.

                        Definitie van het begrip "kunstmatig gekweekt"

                        59.1

                        Richtsnoeren voor de uitlegging van het begrip "kunstmatig gekweekt"
                        CoP18 Doc. 59.1

                        PC

                        Steun het ontwerpbesluit. Sta open voor de door het Secretariaat voorgestelde wijzigingen. Breng in dat de publicatie van richtsnoeren pas na evaluatie door PC zou mogen plaatsvinden.

                        (+)

                        59.2

                        Oorsprongscodes voor specimens van planten in de handel
                        CoP18 Doc. 59.2

                        SC

                        Steun de toevoeging van oorsprongscode Y middels wijzigingen van resolutie Conf. 11.11 (herz. CoP17) en resolutie Conf. 12.3 (herz. CoP17) evenals de ontwerpbesluiten. De verdere wijzigingen die het Secretariaat heeft voorgesteld, moeten wel nader worden bestudeerd zodat deze het oorspronkelijke SC-voorstel niet ondermijnen (met name m.b.t. agarhout en de benodigde vaststelling van de afwezigheid van nadelige effecten).

                        (+)

                        Soortspecifieke aangelegenheden

                        60.

                        Illegale handel in jachtluipaarden
                           (Acinonyx jubatus)
                        CoP18 Doc. 60

                        Sec.

                        Steun het ontwerpbesluit waarin een beroep op het Secretariaat wordt gedaan om zodra de middelen voorhanden zijn de definitieve versie van het ondersteuningspakket van Cites inzake de handel in jachtluipaarden beschikbaar te stellen. Instemmen met de intrekking van de besluiten 17.124 tot en met 17.130.

                        +

                        61.

                        Steurachtigen (Acipenseriformes spp.)

                         Sec.

                        Steun de verlenging van het mandaat voor SC om het etiketteren van kaviaar te onderzoeken. Onderzoek of er om vooruitgang te kunnen boeken behoefte is aan duidelijkere richtsnoeren m.b.t. de focus en de reikwijdte.

                        (+)

                        62.

                        Ontwerpbesluiten betreffende de instandhouding van amfibieën (Amphibia)

                         CR

                        Een waaier aan ontwerpbesluiten gericht tot de Partijen, de comités en het Secretariaat en voorgesteld zonder ondersteunende verklaring of voorafgaande beoordeling van AC, SC. De vereiste informatie betreft niet specifiek amfibieën, maar zou op alle krachtens Cites beschermde taxa van toepassing zijn. Een meer gericht voorstel met concrete maatregelen zou positief kunnen worden beoordeeld.

                        0

                        63.

                        Paling of aal (Anguilla spp.)
                        CoP18 Doc. 63

                        AC, SC, Sec.

                        Steun de ontwerpbesluiten.

                        +

                        64.

                        Waardevolle koralen (orde Antipatharia/familie Coralliidae)

                         SC

                        Steun het ontwerpbesluit waarin AC en SC wordt opgedragen het overzicht van waardevolle koralen en het FAO-onderzoek te analyseren en daaruit conclusies te trekken.

                         +

                        65.

                        Uitvoering van resolutie Conf. 16.10 betreffende de uitvoering van de Overeenkomst met betrekking tot agarhout-leverende taxa [Aquilaria spp. en Gyrinops spp.] CoP18 Doc. 65

                        PC

                        Steun de goedkeuring van de ontwerpbesluiten betreffende agarhout-leverende taxa en de intrekking van eerdere besluiten.

                         +

                        66.

                        Handel in Boswellia spp. (Burseraceae)
                        CoP18 Doc. 66

                        LK, US

                        Steun de reeks ontwerpbesluiten.

                        +

                        67.

                        Napoleonvis (Cheilinus undulatus)
                        CoP18 Doc. 67

                        SC

                        Stem in met het ontwerpbesluit, dat erop gericht is de belangrijkste uitvoerende en invoerende landen bijstand te verlenen bij het aanpakken van de resterende problemen bij de uitvoering van de Overeenkomst.

                        +

                        68.

                        Haaien en roggen (Elasmobranchii spp.)

                        68.1

                        Verslag van het Comité dieren

                         AC

                        Neem nota van het verslag.

                        68.2

                        Verslag van het Secretariaat

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        69.

                        Olifanten (Elephantidae spp.)

                        69.1

                        Uitvoering van resolutie Conf. 10.10 (herz. CoP17) betreffende de handel in olifantenspecimens

                        Sec./SC

                        Voorraden: steun het besluit om SC de door Sec. opgestelde richtsnoeren te laten herzien.

                        +

                        Aziatische olifanten: sta open voor het steunen van de verlenging van de besluiten, maar het voorstel heeft bredere steun van de landen in het verspreidingsgebied nodig om te kunnen slagen.

                        (+)

                        NIAPs: steun de voorgestelde herziening van lid 26, onder g), van resolutie Conf. 10.10 en van bijlage III (richtsnoeren voor het proces van nationale ivooractieplannen (NIAPs)) evenals van resolutie Conf. 14.3 betreffende naleving (→ doc. 24);
                           overweeg verzoek van Sec. om een nieuwe functie te creëren (→ begroting).

                        +

                        Evaluatie ETIS: steun het mandaat zoals dat tijdens de SC70 is overeengekomen.

                        +

                        Financiële en operationele duurzaamheid van MIKE, ETIS: steun ontwerpbesluit om Sec. voorstel te laten ontwikkelen (kosten: 30 000 USD), door SC te beoordelen.

                        +

                        Binnenlandse markten voor ivoor: Steun de voorgestelde wijziging van resolutie Conf. 10.10 zoals vervat in doc. 31.

                        +

                        69.2

                        Verslag over de controle op het illegaal doden van olifanten (MIKE) CoP18 Doc. 69.2

                        Sec.

                        Neem nota van het verslag.

                        69.3

                        Verslag over het informatiesysteem over de handel in olifanten (ETIS) CoP18 Doc. 69.3

                        Sec.

                        Neem nota van het verslag; afwegen wat de gevolgen voor het NIAP-proces zijn (specifieke door ETIS geïdentificeerde landen die momenteel niet onder NIAP vallen).

                        69.4

                        Ivoorvoorraden: voorgestelde herziening van resolutie Conf. 10.10 (herz. CoP17) betreffende de handel in olifantenspecimens
                        CoP18 Doc. 69.4

                        BF, TD, CI, GA, JO, KE, LR, NE, NG, SD, SY

                        Erken het belang van het afronden van de richtsnoeren, maar zet vraagtekens bij de haalbaarheid en geschiktheid van het instellen van een werkgroep met dat doel tijdens CoP18. Overweeg de alternatieven die het Secretariaat heeft voorgesteld.

                        (–)

                        69.5

                        Uitvoeringsaspecten van resolutie Conf. 10.10 (herz. CoP17) betreffende de sluiting van de binnenlandse markten voor ivoor

                        BF, CI, ET, GA, KE, LR, NE, NG, SY

                        Maak bezwaar tegen de conclusies m.b.t. de EU-markt voor ivoor (lid 28); wijs op de voortdurende inspanningen van de EU.
                           Wijs de voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 10.10 en de aanverwante ontwerpbesluiten af omdat zij als onevenredig en gedeeltelijk onduidelijk moeten worden beschouwd.

                         –

                        70.

                        Karetschildpad (Eretmochelys imbricata) en andere zeeschildpadden (Cheloniidae en Dermochelyidae)

                         Sec.

                        Steunen, voor de voortzetting van de werkzaamheden via door het Secretariaat voorgestelde ontwerpbesluiten en de instelling van een intersessionele werkgroep zeeschildpadden.

                        +

                        71.

                        Aziatische grote katten (Felidae spp.)

                        71.1

                        Verslag van het Permanent Comité

                         SC

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        71.2

                        Ontwerpbesluiten over Aziatische grote katten CoP18 Doc. 71.2

                        IN

                        Inspanningen m.b.t. het toezicht op en beter beheer van de handel in Aziatische grote katten in het algemeen steunen. Om overlappingen en inconsistenties te voorkomen, moet het document echter pas worden behandeld zodra het verslag van het Permanent Comité beschikbaar is.

                        Vóór het voorgestelde ontwerpbesluit kan worden goedgekeurd, zijn verdere grondige analyse en wijzigingen nodig. Het verband met resolutie Conf. 12.5 (herz. CoP17) moet ook in aanmerking worden genomen.

                        0

                        72.

                        Zeepaardjes (Hippocampus spp) in Cites — route naar succes

                        MV, MC, LK, US

                        Steun de reeks besluiten om in SC en AC een discussie over het beheer en het duurzaam gebruik van zeepaardjes op gang te brengen.

                        +

                        73.

                        Mensapen (Hominidae spp.)
                        CoP18 Doc. 73

                        SC, Sec.

                        Steun de wijzigingen van resolutie Conf. 13.4 (herz. CoP16) betreffende instandhouding van en handel in mensapen, in overeenstemming met het voorstel van het Secretariaat, en de intrekking van de besluiten 17.232 en 17.233. Het voorstel is gebaseerd op het verslag over de staat van instandhouding van mensapen en de mate waarin illegale handel en andere belastende factoren daarop invloed hebben, dat in een samenwerking tussen het Secretariaat, IUCN, GRASP en andere partners is opgesteld en tijdens AC30 en SC70 is behandeld. Eventueel kan een aantal redactionele wijzigingen nog wenselijk zijn.

                        +

                        74.

                        Verschillende soorten palissanderhout [Leguminosae (Fabaceae)]
                        CoP18 Doc. 74

                        PC

                        Steun de goedkeuring van ontwerpbesluiten.

                        +

                        75.

                        Schubdierachtigen (Manis spp.)
                        CoP18 Doc. 75

                        Sec., dat het SC-voorstel in het zijne verwerkt

                        Steun de reeks ontwerpbesluiten zoals aanbevolen door het Permanent Comité (SC69) met de door het Secretariaat voorgestelde wijzigingen en steun de intrekking van de besluiten 17.239-17.240.

                        +

                        76.

                        Afrikaanse leeuw (Panthera leo)

                        76.1

                        Verslag van het Secretariaat

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        76.2

                        Instandhouding van en handel in Afrikaanse leeuwen

                        NG, TG

                        Verdere maatregelen om de internationale handel in delen en afgeleide producten van leeuwen aan banden te leggen in het algemeen steunen; daarentegen moet een aantal onderdelen van de ontwerpresolutie mogelijk wezenlijk anders worden geformuleerd. Het document moet samen met document 76.1 en document 96 worden behandeld (beide nog niet beschikbaar).

                        0

                        77.

                        Jaguar (Panthera onca)

                        77.1

                        Handel in jaguars

                        CR, MX

                        De reeks ontwerpbesluiten waarin wordt gepleit voor onderzoek naar de illegale handel in jaguars in het algemeen steunen; het document kan baat hebben bij een aantal redactionele wijzigingen en er kunnen elementen uit document 77.2 aan worden toegevoegd.

                        (+)

                        77.2

                        Illegale handel in jaguars CoP18 Doc. 77.2

                        PE

                        Betere bescherming van jaguars in het algemeen steunen; echter kunnen sommige van de voorgestelde elementen wellicht beter in de vorm van besluiten dan in een resolutie worden gepresenteerd. Nog te beoordelen of het voorstel of delen ervan moeten worden samengevoegd met het voorstel van Costa Rica (77.1) tot een enkele reeks besluiten.

                        0

                        78.

                        Illegale handel in Tibetaanse antilopen
                           (Pantholops hodgsonii)
                        CoP18 Doc. 78

                        SC

                        Steun de ontwerpaanbeveling en het voorstel van het Secretariaat om lid 2, onder b), van resolutie Conf. 11.8 (herz. CoP17) aan te passen.

                        +

                        79.

                        Handel in en instandhoudingsbeheer van zangvogels (Passeriformes)

                        US, LK

                        Het voorstel om AC de gevolgen van de handel in zangvogels voor de instandhouding van de dieren te laten beoordelen in het algemeen steunen. Mogelijk kunnen de focus en de reikwijdte van het voorstel worden verduidelijkt.

                        +

                        80.

                        Afrikaanse kers of rood stinkhout (Prunus africana) CoP18 Doc. 80

                        PC

                        Steun de goedkeuring van ontwerpbesluiten. Afhankelijk van de resultaten van de voor maart 2019 geplande CITES Tree Species Programme Regional Meeting for Africa (regionale bijeenkomst voor Afrika van het boomsoortenprogramma van Cites) kunnen verdere herzieningen van de ontwerpbesluiten nodig zijn.

                        (+)

                        81.

                        Grijze roodstaartpapegaai
                           (Psittacus erithacus)

                        ZA

                        Sta in principe open voor de verruiming van de termijn voor registraties voor opfokinstellingen. Er is echter meer informatie nodig over de mogelijke uitzetting van Psittacus erithacus voordat met de toevoeging van een nieuw punt f) aan besluit 17.256 kan worden ingestemd. Waarschijnlijk moet voor goedkeuring een aantal wijzigingen worden aangebracht in de tekst.

                        (+)

                        82.

                        Kardinaalbaars
                           (Pterapogon kauderni)

                        AC

                        Steun de reeks ontwerpbesluiten; de EU is bereid Indonesië te ondersteunen bij de uitvoering van besluit 18.AA.

                        +

                        83.

                        Neushoorns (Rhinocerotidae spp.)

                        83.1

                        Verslag van het Permanent Comité en het Secretariaat

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        83.2

                        Herzieningen van resolutie Conf. 9.14 (herz. CoP17) betreffende instandhouding van en handel in Afrikaanse en Aziatische neushoorns en aanverwante besluiten

                        KE

                        Voorgestelde wijzigingen van de resolutie betreffende a) de sluiting van nationale markten; b) de registratie van voorraden en de vernietiging van voorraden ook van toepassing maken op neushoornhoorns in particulier bezit; c) regelmatige verslaggeving door de Partijen bij SC. Nader onderzoek nodig van de voordelen op instandhoudingsgebied en de voorgestelde wijzigingen en ontwerpbesluiten moeten zodra doc. 83.1 beschikbaar is, grondig worden bestudeerd.

                        (0)

                        84.

                        Gehelmde neushoornvogel (Rhinoplax vigil) CoP18 Doc. 84

                        SC

                        Steun de ontwerpbesluiten in bijlage 1, met inbegrip van de door het Secretariaat voorgestelde wijzigingen, en de intrekking van de besluiten 17.264, 17.265 en 17.266.

                        +

                        85.

                        Roze vleugelhoorn (Strombus gigas)

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        86.

                        Saiga-antilope (Saiga spp.)
                        CoP18 Doc. 86

                        SC

                        Steun het document, dat het resultaat is van de discussies in het Permanent Comité en gericht is op de landen in het verspreidingsgebied van de saiga-antilope, om het beheer van voorraden van delen en afgeleide producten van de soort te verbeteren, om hun capaciteit om de illegale handel aan te pakken te vergroten en de inspanningen in situ en ex situ voor de instandhouding van de soort op te voeren. Steun ook het voorstel van het Secretariaat om het Comité dieren bij de uitvoering van een van de besluiten te betrekken. Afhankelijk van of het hele geslacht Saiga spp. daadwerkelijk in bijlage I wordt opgenomen, zullen de besluiten wellicht nog moeten worden gewijzigd.

                        Onderzoek of een aantal elementen van de besluiten 17.268, 17.269 en 17.270 moet worden gehandhaafd.

                        +

                        87.

                        Instandhouding van de Titicacakikker (Telmatobius culeus)

                         Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        88.

                        Land- en zoetwaterschildpadden (Testudines spp.)
                        CoP18 Doc. 88

                        SC, Sec.

                        Steun het ontwerp voor een herziene versie van resolutie Conf. 11.9 over de instandhouding van en handel in land- en zoetwaterschildpadden en de door het Secretariaat voorgestelde ontwerpbesluiten in het algemeen; overweeg of het nodig is om de toekomstige werkzaamheden op de praktische behoeften te richten.

                        (+)

                        89.

                        Macdonalds trommelvis (Totoaba macdonaldi) CoP18 Doc. 89

                        Sec.

                        Steun de ontwerpbesluiten over het verzamelen van meer informatie bij de Partijen, bewustmakings- en handhavingsmaatregelen, uitvoering van een onderzoek naar Phocoena sinus en Totoaba macdonaldi (volgens het door SC overeengekomen plan) door Sec.

                        +

                        90.

                        Zwarte Zee-tuimelaar (Tursiops truncatus ponticus)
                        CoP18 Doc. 90

                        AC

                        Steun het ontwerpbesluit betreffende samenwerking tussen het Secretariaat en ACCOBAMS.

                        +

                        91.

                        De instandhouding van vicuña's (Vicugna vicugna) en de handel in vezels en producten daarvan

                         AR

                        Steun de ontwerpresolutie over de instandhouding van vicuña's en de handel in van deze soort afgeleide vezels en producten; het document werd opgesteld in het kader van het Verdrag inzake de instandhouding en het beheer van vicuña's. De vorm en de opstelling van de tekst moeten nog verder worden besproken. Behandelen met nr. 53.

                        (+)

                        92.

                        In bijlage I opgenomen soorten
                        CoP18 Doc. 92

                        Sec., AC, PC

                        Steun de intrekking van de besluiten 17.22 tot en met 17.25. Steun de goedkeuring.

                        +

                        93.

                        Neotropische boomsoorten
                        CoP18 Doc. 93

                        PC

                        Steun de goedkeuring van ontwerpbesluiten.

                         +

                        94.

                        Instandhoudingsbeheer van en handel in mariene siervissen CoP18 Doc. 94

                        CH, US, EU

                        Steun de ontwerpbesluiten (mede voorgesteld door de EU).

                        +

                        95.

                        Richtsnoeren, activiteiten en instrumenten ter vergroting van de capaciteit van de Partijen om de handel in bushmeat te reguleren

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        96.

                        Het African Carnivore Initiative (initiatief inzake Afrikaanse carnivoren)

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        97.

                        Handel in en instandhoudingsbeheer van gieren in West-Afrika
                        CoP18 Doc. 97

                        BF, NE, SN

                        Steun de reeks besluiten ter bevordering van synergieën met het Verdrag inzake trekkende wilde diersoorten. Het aanpakken van illegale vergiftiging en verhandeling vanuit een levensovertuiging is van groot belang en er zijn duidelijke verbanden tussen olifanten- en neushoornstroperij en giervergiftigingen. Een van de soorten die in het document worden behandeld, de aasgier, broedt dikwijls in de EU en overwintert in Afrika.

                         +

                        Beheer van de bijlagen

                        98.

                        Enig voorbehoud met betrekking tot wijzigingen van bijlagen I en II CoP18 Doc. 98

                        Sec.

                        Steun de voorgestelde wijzigingen van resolutie Conf. 4.25 betreffende voorbehoud, ter bevestiging van de termijn van 90 dagen voor voorbehoud met betrekking tot de opname in bijlagen I en II en ter verduidelijking van de termijn waarop de intrekking van een voorbehoud van kracht wordt.

                        +

                        99.

                        Standaardnomenclatuur
                        CoP18 Doc. 99

                        AC, PC, Sec.

                        Steun de voorgestelde wijzigingen van de bijlage bij resolutie Conf. 12.11 en de aanverwante ontwerpbesluiten.

                        +

                        Bijlage 5: Voorgestelde nieuwe standaardnomenclatuurwerken van Cites voor vogels (klasse Aves)
                        CoP18 Doc. 99 A5

                        Neem nota van het deskundigenverslag over de standaardnomenclatuurwerken voor vogels.

                        Bijlage 6: Voorgestelde wijzigingen in de publicaties met betrekking tot de nomenclatuur voor onder Cites vallende diersoorten waarvoor het Comité dieren ten tijde van de indiening van het CoP18-document nog geen aanbeveling had gedaan het voorstel vanuit Cites-oogpunt goed te keuren dan wel af te wijzen
                        CoP18 Doc. 99 A6

                        100.

                        Opname van soorten in bijlage III

                        Doc. op 1 maart nog niet beschikbaar.

                        101.

                        Aantekeningen
                        CoP18 Doc. 101

                        SC

                        Steun de voorgestelde wijziging van resolutie Conf. 11.21 (herz. CoP17), de herziening van lid 7 van het onderdeel interpretatie van de bijlagen bij Cites en de ontwerpbesluiten in bijlage 4. Steun de voorgestelde wijzigingen van het besluit 16.162 (herz. CoP17) maar houd rekening met mogelijke verdere wijzigingen afhankelijk van het oordeel betreffende annotatie #15.

                        +

                        102.

                        Annotaties voor de orchideeën in bijlage II CoP18 Doc. 102

                        SC

                        Steun de ontwerpdefinitie van het begrip "cosmetica" en de goedkeuring van de voorgestelde besluiten.

                        +

                        103.

                        Richtsnoeren voor de publicatie van de bijlagen
                        CoP18 Doc. 103

                        CA

                        Overweeg in hoeverre er behoefte is aan de voorgestelde richtsnoeren voor annotaties, ook in het licht van de verwachte opmerkingen van Sec.

                        0

                        104.

                        Herziening van resolutie Conf. 10.9 betreffende de behandeling van voorstellen om populaties Afrikaanse olifanten over te hevelen van bijlage I naar bijlage II
                        CoP18 Doc. 104

                        SC

                        Steun de voorgestelde intrekking van de resolutie en de intrekking van het bijbehorende besluit.

                        +

                        Voorstellen tot wijziging van de bijlagen

                        105.

                        Voorstellen tot wijziging van de bijlagen I en II

                        Voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen komen verderop, in deel 2 van dit document, aan bod.

                        Sluiting van de vergadering

                        106.

                        Vaststelling van tijdstip en plaats van de volgende reguliere vergadering van de Conferentie van de Partijen (geen document)

                         Geen document

                        107.

                        Slotopmerkingen (waarnemers, Partijen, Secretaris-Generaal van Cites, regering van gastland) (geen document)

                         Geen document

               2.Voorstellen met betrekking tot de samenstelling van de bijlagen

                        Nr.

                        Taxon / behandelde kwestie

                        Voorstel

                        Indiener

                        Opmerkingen

                        Standpunt

                        1.

                        Capra falconeri heptneri
                        (Turkmeense markhoor)
                        (populatie in Tadzjikistan)

                        I - II

                        De populatie in Tadzjikistan overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Tadzjikistan

                        De populatie lijkt toe te nemen en het jachtbeheer overeenkomstig de Cites-bepalingen voor soorten in bijlage I heeft inkomsten opgeleverd die terugvloeien in de gemeenschappen en het instandhoudingsbeleid. In het voorstel wordt echter niet met overtuigend feitenmateriaal aangetoond dat aan de voorzorgsmaatregelen van bijlage 4 bij resolutie Conf. 9.24 is voldaan; verlaging van het beschermingsniveau zou leiden tot een toename van het handelsvolume zonder garanties dat de inkomsten ten bate van het instandhoudingsbeleid worden aangewend. De IUCN heeft voortzetting en versterking van het huidige beheer aanbevolen.

                        –

                        2.

                        Saiga tatarica
                        (saiga-antilope)

                        II – I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Mongolië,
                           Verenigde Staten van Amerika

                        Nadere analyse is nodig en een aantal taxonomische kwesties vraagt nog om opheldering; onder meer moet worden bepaald of een van de bij de CoP van Cites goedgekeurde standaardnomenclatuur afwijkende nomenclatuur voor voorstellen voor opname in de bijlagen mag worden gebruikt (zie resolutie 9.24, bijlage 6, C-1.4). In het voorstel worden alle recente saiga-antilopen conform de Rode Lijst van de IUCN als een enkele soort beschouwd. Volgens de geldende taxonomische referentie van Cites zijn de populaties in Mongolië echter gescheiden gedefinieerd als S. borealis. Daardoor lijkt het erop dat de populatie in Mongolië dan wel S. borealis niet onder het voorstel valt. In dit soort situaties moet het betreffende voorstel worden afgewezen, om in dit geval negatieve gevolgen voor de S. borealis-populatie van het opnemen van S. tatarica in bijlage I te voorkomen.

                        Indien een opheldering van de nomenclatuurkwestie het mogelijk maakt tijdens CoP18 het hele geslacht op te nemen, moet de EU overwegen een dergelijk voorstel of een gewijzigd voorstel waardoor de populatie in Mongolië/S. borealis in de bijlagen terechtkomt, te steunen.

                        (–)

                        3.

                        Vicugna vicugna
                        (vicuña)
                           (populatie in de provincie Salta)

                        I – II

                        De populatie in de provincie Salta (Argentinië) overhevelen van bijlage I naar bijlage II met annotatie 1

                        Argentinië

                        Sinds 2006 neemt de populatiegrootte aanzienlijk toe, lijkt de monitoring van populaties goed te verlopen en is 41 % (14 000 km²) van de habitat beschermd. De enige vorm van georganiseerde exploitatie is het scheren van wilde specimens.

                        Behandelen met werkdocument nr. 91.

                        +

                        4.

                        Vicugna vicugna
                        (vicuña)
                           (populatie in Chili)

                        De naam van de populatie in Chili wijzigen van "populatie in de Primera Región" in "populaties in de regio Tarapacá en de regio Arica en Parinacota"

                        Chili

                        Steunen — het voorstel leidt niet tot ingrijpende wijzigingen omtrent de opname in de bijlagen; er wordt alleen een geografische benaming aangepast.

                        +

                        5.

                        Giraffa camelopardalis
                        (giraffe)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Centraal-Afrikaanse Republiek, Tsjaad, Kenia, Mali, Niger en Senegal

                        Er is meer bewijs nodig om aan te tonen dat internationale handel in aanzienlijke mate aan de afname van populaties bijdraagt en dat aan de criteria voor opname in bijlage II is voldaan. Bij voorkeur zou als volgende stap een reeks besluiten worden goedgekeurd op basis waarvan extern onderzoek wordt uitgevoerd en de kwestie kan worden beoordeeld door het Comité dieren en het Permanent Comité.

                        0

                        6.

                        Aonyx cinereus
                        (kleinklauwotter)

                        II - I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        India, Nepal en de Filipijnen

                        Er moet nog worden bevestigd of het voorstel aan de criteria voor opname in bijlage I voldoet. Volgens de IUCN speelt de online handel in huisdieren een rol in de actuele toenemende teruggang van deze soort.

                        0

                        7.

                        Lutrogale perspicillata
                        (slanke otter)

                        II - I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Bangladesh, India en Nepal

                        Er moet worden bevestigd of de soort voldoet aan de biologische criteria voor opname in bijlage I. Er vindt in beperkte mate legale internationale handel plaats, maar aangezien de omvang van de illegale handel aanzienlijk is, kan door opneming in de bijlage worden bijgedragen aan de bescherming van de soort.

                        (+)

                        8.

                        Ceratotherium simum simum
                        (zuidelijke witte neushoorn)
                        (populatie in Eswatini)

                        De bestaande annotatie voor de populatie in Eswatini schrappen

                        Eswatini

                        Afwijzen. Hoewel de populatie nog steeds voldoet aan de criteria voor opname in bijlage II, zou door de voorgestelde schrapping van de annotatie niet aan de voorzorgsmaatregelen van bijlage 4, A.2, onder a), bij resolutie Conf. 9.24 worden voldaan. Een hervatting van de handel in neushoornhoorn zou op dit moment, gezien de prevalentie van stroperij en illegale handel, een verkeerd signaal geven. Daarnaast zouden de maatregelen van veel Partijen om de vraag met betrekking tot deze soort te verminderen, worden ondermijnd.

                        –

                        9.

                        Ceratotherium simum simum
                        (zuidelijke witte neushoorn)(populatie in Namibië)

                        I - II

                        De populatie van Ceratotherium simum simum in Namibië overhevelen van bijlage I naar bijlage II met de volgende annotatie:

                        "Uitsluitend met het oog op het toestaan van internationaal verkeer van

                        a.levende dieren voor zover daaraan een passende en aanvaardbare bestemming is gegeven, alsook handel in

                        b.jachttrofeeën.

                        Alle andere specimens worden als specimens van een soort van bijlage I beschouwd en op de handel daarin is de desbetreffende regelgeving van toepassing."

                        Namibië

                        De populatie in Namibië is gezond en lijkt niet langer aan de bijlage I-criteria te voldoen; aan de voorzorgsmaatregelen voor overheveling naar bijlage II lijkt te zijn voldaan; de annotatie lijkt zeer beperkt te zijn en identiek aan de bestaande annotatie voor Zuid-Afrika en Swaziland. De geslaagde instandhouding van de soort in Namibië moet worden onderkend.

                        De mogelijke risico's in verband met het voorstel moeten verder worden onderzocht.

                        (+)

                        10.

                        Loxodonta
                           africana (Afrikaanse olifant)

                        I - II

                        De populatie in Zambia overhevelen van bijlage I naar bijlage II, waar het volgende is toegestaan:

                        1.
                              Handel in geregistreerd onbewerkt ivoor (complete slagtanden en stukken) voor commerciële doeleinden uitsluitend met door Cites goedgekeurde handelspartners die geen ivoor zullen wederuitvoeren.

                        2.Niet-commercieel verkeer van jachttrofeeën;

                        3.Handel in huiden en lederwaren.

                        4.Alle andere specimens dienen als specimens van een soort van bijlage I te worden beschouwd en de handel daarin dient in overeenstemming daarmee te worden gereguleerd.

                        Zambia

                        De door Zambia voorgestelde annotatie zou de internationale handel in ivoor weer opstarten en kan in haar huidige vorm niet worden gesteund.

                        –

                        11.

                        Loxodonta
                           africana
                        (Afrikaanse olifant)

                        (populaties in Botswana, Namibië, Zuid-Afrika en Zimbabwe)

                        Wijziging van annotatie #2

                        Wijziging van annotatie #2:

                        "Uitsluitend met het oog op het toestaan van:

                        [...]

                        g.
                              handel in geregistreerd onbewerkt ivoor (voor Botswana, Namibië, Zuid-Afrika en Zimbabwe: complete slagtanden en stukken), voor zover aan de volgende voorwaarden is voldaan:

                        I.uitsluitend geregistreerde voorraden die eigendom zijn van de overheid en afkomstig zijn uit het betrokken land (met uitsluiting van in beslag genomen ivoor en ivoor van onbekende herkomst);

                        II.uitsluitend naar handelspartners waarvan door het Secretariaat in overleg met het Permanent Comité is vastgesteld dat zij over adequate nationale wetgeving en adequate interne mechanismen voor controle op de handel beschikken om te garanderen dat het ingevoerde ivoor niet wordt wederuitgevoerd en wordt beheerd conform alle eisen van resolutie Conf. 10.10 (als herzien door CoP17) inzake de binnenlandse verwerking en handel;

                        III.niet alvorens het Secretariaat de toekomstige invoerende landen en de geregistreerde voorraden in overheidsbezit heeft gecontroleerd;

                        IV.
                              onbewerkt ivoor in het kader van de voorwaardelijke verkoop van geregistreerde ivoorvoorraden die eigendom zijn van de overheid, zoals overeengekomen op CoP12, ten belope van 20 000 kg (Botswana), 10 000 kg (Namibië) resp. 30 000 kg (Zuid-Afrika);

                        V.
                              bovenop de op CoP12 overeengekomen hoeveelheden mag ivoor in overheidsbezit van Botswana, Namibië, Zuid-Afrika en Zimbabwe, voor zover het vóór 31 januari 2007 werd geregistreerd en door het Secretariaat is gecontroleerd, samen met het hiervoor onder g), iv), bedoeld ivoor worden verhandeld en verzonden in het kader van één enkele transactie per bestemming onder streng toezicht van het Secretariaat;

                        VI.de opbrengst van de verkoop wordt uitsluitend gebruikt voor programma’s ter instandhouding van de olifant en voor het behoud en de ontwikkeling van gemeenschappen in of grenzend aan het verspreidingsgebied van de olifant; en

                        VII.
                              de hiervoor onder g), v), bedoelde extra hoeveelheden worden alleen verhandeld nadat het Permanent Comité heeft bevestigd dat aan bovenvermelde voorwaarden is voldaan; en

                        h.
                              er worden aan de Conferentie van de Partijen geen verdere voorstellen tot toelating van handel in olifantenivoor afkomstig van reeds in bijlage II opgenomen populaties voorgelegd voor de periode die aanvangt met CoP14 en eindigt negen jaar na het tijdstip van de ene verkoop van ivoor die plaatsvindt overeenkomstig het bepaalde onder g), i), g), ii), g), iii), g), vi) en g), vii). Dergelijke verdere voorstellen worden voorts behandeld overeenkomstig de besluiten 16.55 en 14.78 (herz. CoP16).

                        […]"

                        Botswana, Namibië en Zimbabwe

                        De gevraagde wijziging zou leiden tot openstelling van de internationale handel in ivoor en voldoet daarmee niet aan de voorzorgsmaatregelen van bijlage 4 bij resolutie Conf. 9.24 en is voorbarig.

                        –

                        12.

                        Loxodonta
                           africana
                        (Afrikaanse olifant)

                        (populaties in Botswana, Namibië, Zuid-Afrika en Zimbabwe)

                        II - I

                        De populaties in Botswana, Namibië, Zuid-Afrika en Zimbabwe overhevelen van bijlage II naar bijlage I.

                        Burkina
                           Faso, Ivoorkust, Gabon, Kenia,
                           Liberia, Niger, Nigeria, Sudan, Syrië en Togo

                        Deze vier populaties voldoen niet aan de criteria van bijlage I en de landen in het verspreidingsgebied van de soort staan niet achter de overheveling.

                        –

                        13.

                        Mammuthus primigenius
                        (wolharige mammoet)

                        0 – II

                        Opnemen in bijlage II

                        Israël

                        Cites is er om soorten tegen overexploitatie en uitsterven te beschermen. Kwesties omtrent de gelijkenis tussen soorten lijken geen sterk genoeg argument om de mammoet in de bijlage op te nemen. Er is geen bewijs geleverd dat op grote schaal van verkeerde identificatie en het witwassen van ivoor sprake zou zijn, en in de dentine van het ivoor zijn zelfs voor niet-deskundigen de unieke kenmerken van de olifant en mammoet terug te vinden. Opneming in bijlage II zou niet in verhouding staan tot het risico (en kunnen leiden tot grote aantallen vergunningen die de instandhouding niet of slechts beperkt ten goede komen).

                        –

                        14.

                        Leporillus conditor
                        (langoor-haasrat)

                        I - II

                        Overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Australië

                        Overheveling naar bijlage II wordt aanbevolen door het Cites-comité dieren. De soort komt niet voor in de internationale handel.

                        +

                        15.

                        Pseudomys fieldi praeconis
                        (ruigharige pseudorat)

                        I - II

                        Overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Australië

                        Overheveling naar bijlage II wordt aanbevolen door het Cites-comité dieren. De soort komt niet voor in de internationale handel.

                        +

                        16.

                        Xeromys myoides
                        (onechte Australische beverrat)

                        I – II

                        Overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Australië

                        Overheveling naar bijlage II wordt aanbevolen door het Cites-comité dieren. De soort komt niet voor in de internationale handel.

                        +

                        17.

                        Zyzomys pedunculatus
                        (witstaartrat)

                        I – II

                        Overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Australië

                        Overheveling naar bijlage II wordt aanbevolen door het Cites-comité dieren. De soort komt niet voor in de internationale handel.

                        +

                        18.

                        Syrmaticus reevesii

                        (koningsfazant)

                        0 – II

                        Opnemen in bijlage II

                        CN

                        Alleen de populatie in China voldoet aan de criteria voor opname in bijlage II. Open voor het steunen van een meer toegespitst voorstel dat ervoor zorgt dat de administratieve lasten rondom het beheer van de handel in specimens van geïntroduceerde populaties in verhouding blijven. Dit kan worden bereikt door de opneming van de soort in bijlage II tot de populatie in China te beperken of door de soort in bijlage III als door China ingebracht op te nemen.

                        (0)

                        19.

                        Balearica pavonina
                        (zwarte kroonkraanvogel)

                        II - I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Burkina Faso, Ivoorkust en Senegal

                        Het is niet duidelijk of aan de criteria voor opname is voldaan en of de opname illegale handel zou helpen voorkomen. De mogelijke gevolgen voor de handel in de ernstiger bedreigde (Rode Lijst van de IUCN van bedreigde soorten) Balearica regulorum (bijlage II) moeten worden onderzocht. – In twee landen in het verspreidingsgebied van de soort is op dit moment de handel geschorst in het kader van de "toetsing van aanzienlijke handel" (RST). De andere landen in het verspreidingsgebied zijn niet in dit proces meegenomen, bij afwezigheid van een reden tot bezorgdheid. AC is niet geraadpleegd overeenkomstig bijlage 6, punt 10, bij resolutie Conf. 9.24, terwijl voorstellen om onder bijlage II vallende soorten naar bijlage I over te hevelen aan het RST-proces zijn onderworpen. Het is wellicht beter het resultaat van het RST-proces af te wachten alvorens overheveling te overwegen.

                        0

                        20.

                        Dasyornis broadbenti litoralis
                        (Broadbents borstelvogel)

                        Overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Australië

                        Het voorstel vloeit voort uit Cites' eigen periodieke herziening en betreft een soort waarin niet gehandeld wordt (wordt als uitgestorven beschouwd, in 1906 voor het laatst waargenomen).

                        +

                        21.

                        Dasyornis longirostris
                        (zwartkapborstelvogel)

                        I - II
                           Overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Australië

                        Het voorstel vloeit voort uit de periodieke herziening van Cites en betreft een soort waarin niet gehandeld wordt.

                        +

                        22.

                        Crocodylus acutus
                        (spitssnuitkrokodil)
                           (populatie in Mexico)

                        I - II

                        De populatie in Mexico overhevelen van bijlage I naar bijlage II

                        Mexico

                        Steun de overheveling van bijlage I naar bijlage II als Mexico een nulquotum instelt voor aan de natuur onttrokken specimens (oorsprongscode W).

                        (+)

                        23.

                        Calotes nigrilabris en Calotes pethiyagodai
                        (prachtagamen)

                        0 – I

                        Opnemen in bijlage I

                        Sri Lanka

                        Aan de biologische criteria voor opname in de Cites-bijlagen lijkt te zijn voldaan, maar er wordt onvoldoende bewezen dat de huidige of verwachte omvang van de handel nadelig is voor het voortbestaan van de soort in het wild.

                        Na de opsplitsing van Calotes liocephalus en C. pethiyagodai in verschillende taxonomische eenheden werd C. liocephalus nationaal als "ernstig bedreigd" aangemerkt. Deze soort wordt niet voor opname in de bijlagen voorgesteld, terwijl zij nog meer gevaar loopt dan C. pethiyagodai. Aangezien de twee soorten voorheen als een enkele soort werden beschouwd en nauwelijks te differentiëren zijn, zou het enkel opnemen van C. pethiyagodai in bijlage I tot problemen bij de instandhouding van C. liocephalus kunnen leiden of de handel in C. pethiyagodai zou onder de naam C. liocephalus kunnen voortduren. Als de soorten toch in bijlage I worden opgenomen, zal het vanwege het geringe formaat en de kleurvariaties van de dieren lastig zijn specimens individueel te merken.

                        0

                        24.

                        Ceratophora spp.
                           (neushoornagamen)

                        0 – I

                        Opnemen in bijlage I

                        Sri Lanka

                        Wijs de opneming van het geslacht in bijlage I af, maar stem in met het opnemen van C. erdeleni, C. karu en C. tennenti in bijlage I en van C. stoddartii en C. aspera in bijlage II.

                        Drie soorten (van de vijf soorten van het geslacht) voldoen aan de biologische criteria voor opname in bijlage I: C. karu, C. erdeleni en C. tennentii. Voor de twee andere soorten C. aspera & C. stoddartii, die vaker voorkomen, maar waarin ook meer gehandeld wordt, lijkt bijlage II geschikter; er zij tevens op gewezen dat er voor opname in bijlage I geen criterium op grond van "gelijkenis" bestaat (bijlage 1 bij resolutie Conf. 9.24 (herz. CoP17).

                        (+)

                        25.

                        Cophotis ceylanica en Cophotis dumbara
                        (dove agamen)

                        0 – I

                        Opnemen in bijlage I

                        Sri Lanka

                        Het voorstel lijkt aan de biologische criteria te voldoen; zelfs beperkte afname in kleine hoeveelheden kan aanzienlijke gevolgen hebben voor de resterende populaties. Dit zijn de enige twee soorten van dit geslacht en ze komen beide van nature voor in Sri Lanka en staan als "ernstig bedreigd" op de nationale Rode Lijst van Sri Lanka (2012). Verder bewijs van recente internationale handel in in het wild gevangen specimens zou opname in bijlage I staven; anders zou opname in bijlage II wellicht passender zijn.

                        +

                        26.

                        Lyriocephalus scutatus
                        (lierkopagame)

                        0 – I

                        Opnemen in bijlage I

                        Sri Lanka

                        Steun het opnemen in bijlage II, aangezien niet aan de criteria voor bijlage I maar wel aan die voor bijlage II wordt voldaan.

                        (–)

                        27.

                        Goniurosaurus spp.

                           (populaties in China en Vietnam)

                        0 - II

                        De soorten in China en Vietnam opnemen in bijlage II

                        China, Europese Unie, Vietnam

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        Vraag om correctie van de weergave van het voorstel op de Cites-CoP18-website van "populaties in China en Vietnam" naar "soorten in China en Vietnam" in overeenstemming met de tekst van het voorstel zoals dat oorspronkelijk is ingediend.

                        +

                        28.

                        Gekko gecko
                        (tokeh)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Europese Unie, India, Filipijnen, Verenigde Staten van Amerika

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        29.

                        Gonatodes
                           daudini

                        0 - I

                        Opnemen in bijlage I

                        Saint Vincent en de Grenadines

                        De soort voldoet aan de biologische criteria voor opname in bijlage I. Al kort na haar ontdekking werd melding gedaan van internationale handel in de soort en hoewel het inzamelen van specimens in hun natuurlijke habitat niet is toegestaan, duurt deze situatie nog altijd voort.

                        +

                        30.

                        Paroedura androyensis

                        0 – II

                        Opnemen in bijlage II

                        Europese Unie, Madagaskar

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        31.

                        Ctenosaura spp.
                           (zwarte leguanen)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        El Salvador en Mexico

                        Het voorstel voldoet aan de criteria voor opname; als de handel niet wordt gereguleerd, zouden verscheidene soorten van dit geslacht in de toekomst voor opname in bijlage I in aanmerking kunnen komen, aangezien de populaties ervan klein zijn, een beperkt verspreidingsgebied hebben of al eerder zijn afgenomen, of wegens een combinatie van deze drie criteria, en de soorten daardoor zeer kwetsbaar zijn voor zowel intrinsieke als extrinsieke factoren.

                        +

                        32.

                        Pseudocerastes urarachnoides
                        (spinstaartadder)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Iran

                        Er is meer informatie nodig om aan te tonen dat aan het handelsgerelateerde criterium is voldaan. In het voorstel is beperkt informatie beschikbaar over de mate waarin inzameling van in het wild levende specimens en internationale handel in de soort voorkomt (er wordt slechts bewijs aangeleverd van een handjevol specimens dat in de handel is aangetroffen buiten het betreffende land in het verspreidingsgebied van de soort) en hoewel de soort als "nationaal bedreigd" wordt aangezien, ontbreken de benodigde gegevens om de populatiegrootte en spreiding aan te kunnen geven en uit te zoeken of de soort achteruitgaat.

                        0

                        33.

                        Cuora bourreti
                        (Bourrets doosschildpad)

                        II - I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Vietnam

                        Steun de overheveling naar bijlage I; een "ernstig bedreigde" soort die ten minste aan criterium C., onder i), van bijlage 1 bij resolutie Conf. 9.24 voldoet en veel verhandeld wordt.

                        +

                        34.

                        Cuora picturata
                        (Vietnamese doosschildpad)

                        II - I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Vietnam

                        Steun de overheveling naar bijlage I; een "ernstig bedreigde" soort die aan alle biologische criteria van resolutie Conf. 9.24 voor opname in bijlage I voldoet en veel verhandeld wordt. Het voorstel komt voort uit een aanbeveling in de periodieke herziening.

                        +

                        35.

                        Mauremys
                           annamensis
                        (Annam-waterschildpad)

                        II – I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Vietnam

                        Steun de overheveling naar bijlage I — een "ernstig bedreigde" soort die ten minste aan criterium C., onder i), van bijlage 1 bij resolutie Conf. 9.24 voldoet en veel verhandeld wordt. Het voorstel komt voort uit een aanbeveling in de periodieke herziening.

                        +

                        36.

                        Geochelone
                           elegans
                        (sterschildpad)

                        II - I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Bangladesh, India, Senegal en Sri Lanka

                        Een gezamenlijk voorstel van de meerderheid van de landen in het verspreidingsgebied van de soort. Toch zou het nuttig zijn meer informatie te hebben zodat bevestigd kan worden dat aan de biologische criteria van bijlage 1 bij resolutie Conf. 9.24 is voldaan. De illegale handel is zeer zorgwekkend, hoewel het "oogsten" en verhandelen van wilde specimens in de betrokken landen reeds verboden is. De zorgen omtrent verkeerd gebruik van oorsprongscode C en het mogelijke "witwassen" van wilde specimens door te fokken in gevangenschap zijn al door Cites aangekaart in resolutie Conf. 17.7.

                        (+)

                        37.

                        Malacochersus tornieri
                        (spleetschildpad)

                        II – I

                        Overhevelen van bijlage II naar bijlage I

                        Kenia,
                           Verenigde Staten van Amerika

                        Steun het voorstel. Volgens de meest recente Rode Lijst (2018) is de soort ingedeeld als "ernstig bedreigd". Het voorstel lijkt in verhouding te zijn met de verwachte risico's voor de soort, waarvoor een aanzienlijke vraag bestaat in de handelssector en die illegaal wordt verhandeld. Op dit moment wordt overexploitatie gezien als een van de belangrijkste factoren met nadelige gevolgen voor populaties van de soort. Deze soort lijkt te voldoen aan de criteria voor opname in bijlage I.

                        +

                        38.

                        Hyalinobatrachium spp., Centrolene spp., Cochranella spp., en Sachatamia spp.
                           (glaskikkers)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Costa Rica,
                           El Salvador

                        De EU zou een voorstel van een beperktere reikwijdte kunnen steunen, mochten de indieners besluiten hun voorstel te beperken tot de soorten waarvan kan worden aangetoond dat zij aan de criteria voor opname in de bijlage voldoen. Echter lijkt op dit moment, vanwege een gebrek aan gegevens over de populaties en omdat de gemelde handel voornamelijk soorten betreft die als "niet bedreigd" zijn ingedeeld, het voorstel om alle 104 soorten in vier geslachten in bijlage II op te nemen niet proportioneel. Er is meer informatie nodig over de soorten waarin de meeste handel plaatsvindt.

                        (–)

                        39.

                        Echinotriton chinhaiensis en Echinotriton maxiquadratus

                        0 – II
                           Opnemen in bijlage II

                        China

                        De soorten voldoen aan de biologische criteria voor opname in bijlage I. De internationale bescherming zou de instandhouding ten goede komen. Hoewel de internationale handel in deze soorten beperkt lijkt, zou handel van welke omvang dan ook in wilde specimens al nadelig zijn voor het voortbestaan van populaties, aangezien de populaties bijzonder klein zijn en in omvang afnemen.

                        Echinotriton is pas in 1982 als aparte soort ingedeeld, een afsplitsing van Tylototriton (voorstel 41 voor de bijlagen). Vanwege het criterium op grond van gelijkenis is het daarom ook passend beide geslachten in de bijlage op te nemen.

                        +

                        40.

                        Paramesotriton spp.
                        (wrattensalamanders)

                        0 – II

                        Opnemen in bijlage II

                        China, Europese Unie

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        41.

                        Tylototriton spp.
                        (krokodilsalamanders)

                        0 – II

                        Opnemen in bijlage II

                        China, Europese Unie

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        42.

                        Isurus oxyrinchus en Isurus paucus
                        (makreelhaaien)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Bangladesh, Benin, Bhutan, Brazilië, Burkina Faso, Kaapverdië, Tsjaad, Ivoorkust, Dominicaanse Republiek, Egypte, Europese Unie, Gabon, Gambia, Jordanië, Libanon, Liberia, Maldiven, Mali, Mexico, Nepal, Niger, Nigeria, Palau, Samoa, Senegal, Sri Lanka, Sudan, Togo

                        Mede voorgesteld door de EU. Positie nog definitief bepalen met medeneming van de resultaten van de beoordelingen door het adviesorgaan van deskundigen van de FAO, het CITES-secretariaat en de IUCN.

                        (+)

                        43.

                        Glaucostegus spp.
                        (gitaarroggen)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Bangladesh, Benin, Bhutan, Brazilië, Burkina Faso, Kaapverdië, Tsjaad, Ivoorkust, Egypte, Europese Unie, Gabon, Gambia, Maldiven, Mali, Mauritanië, Monaco, Nepal, Niger, Nigeria, Palau, Senegal, Sierra Leone, Sri Lanka, Syrië, Togo, Oekraïne

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        44.

                        Rhinidae spp.
                        (kegroggen)

                        0 – II

                        Opnemen in bijlage II

                        Bangladesh, Benin, Bhutan, Brazilië, Burkina Faso, Kaapverdië, Tsjaad, Ivoorkust, Egypte, Ethiopië, Europese Unie, Fiji, Gabon, Gambia, India, Jordanië, Kenia, Libanon, Maldiven, Mali, Mexico, Monaco, Nepal, Niger, Nigeria, Palau, Filipijnen, Saudi-Arabië, Senegal, Seychellen, Sri Lanka, Sudan, Syrië, Togo en Oekraïne

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        45.

                        Holothuria (Microthele) fuscogilva, Holothuria (Microthele) nobilis, Holothuria (Microthele) whitmaei
                        (zeekomkommers)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Europese Unie,
                           Kenia, Senegal, Seychellen, Verenigde Staten van Amerika

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        46.

                        Poecilotheria spp.
                        (tijgerspinnen)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Sri Lanka
                           Verenigde Staten van Amerika

                        Voorlopig steunen. Alle soorten lijken aan ten minste een aantal van de criteria voor opname in bijlage II te voldoen. Er kunnen zich bij de uitvoering problemen voordoen met betrekking tot het identificeren van in gevangenschap gefokte specimens.

                        (+)

                        47.

                        Achillides chikae hermeli

                        0 - I

                        Europese Unie,
                           Filipijnen

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        48.

                        Parides burchellanus

                        0 - I

                        Opnemen in bijlage I

                        Brazilië

                        Steun het voorstel. Deze soort voldoet aan de criteria voor opname in bijlage I. De soort komt in de handelsgegevens voor en door de geringe populatiegrootte kan handel van welke omvang dan ook nadelig zijn.

                        +

                        49.

                        Handroanthus spp.,
                           Tabebuia spp. en
                        Roseodendron spp.
                           (trompetbomen)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II met annotatie #6

                        Brazilië

                        Steunen. Aan de criteria van resoluties 9.24 en 11.21 is voldaan. Van soorten van het geslacht Handroanthus is bekend dat zij verhandeld worden voor toepassingen in de bouw en in de buitenlucht. Uit wetenschappelijke evaluaties blijkt dat deze handel verantwoordelijk is voor de achteruitgang van de populatie en nadelige gevolgen heeft voor de staat van instandhouding. Tabebuia en Roseodendron worden onder dezelfde handelsnaam en wetenschappelijke naam verhandeld en het hout is moeilijk van Handroanthus te onderscheiden. De reikwijdte van het voorstel is op basis van deze gelijkenis goed te rechtvaardigen. De EU is in de wereldcontext een belangrijke importeur.

                        +

                        50.

                        Widdringtonia whytei
                        (Mulanje-cipres)

                        0 – II

                        Opnemen in bijlage II

                        Malawi

                        Afwijzen, tenzij Malawi middels bewijsstukken aantoont dat er sprake is van internationale handel die nadelig is voor de instandhouding van de soort. De soort kan in plaats daarvan in aanmerking komen voor opname in bijlage III.

                        (–)

                        51.

                        Dalbergia sissoo
                        (sheesham)

                        II - 0

                        Schrappen uit bijlage II

                        Bangladesh, Bhutan, India en Nepal

                        De soort komt algemeen voor en voldoet niet aan de biologische criteria voor opname in bijlage II, maar voldoet waarschijnlijk nog steeds aan het gelijkeniscriterium van resolutie 9.24 (criterium A van bijlage 2b). Dit voorstel moet daarnaast worden gezien in samenhang met de voorgestelde wijzigingen van annotatie #15.

                        (–)

                        52.

                        Dalbergia spp., Guibourtia demeusei, Guibourtia pellegriniana, Guibourtia tessmannii
                        (rozenhout, palissander en bubinga)

                        Wijziging van
                           annotatie #15

                        II - II

                        Annotatie #15 als volgt wijzigen:

                        "Alle delen en producten, met uitzondering van:

                        a.bladeren, bloemen, pollen, vruchten en zaden;

                        b.afgewerkte producten waarin per artikel een maximumgewicht van 500 g aan hout van de in de bijlagen opgenomen soorten is verwerkt;

                        c.afgewerkte muziekinstrumenten, afgewerkte onderdelen van muziekinstrumenten en afgewerkte accessoires voor muziekinstrumenten;

                        d.delen en producten van Dalbergia cochinchinensis die onder annotatie #4 vallen;

                        delen en producten van Dalbergia spp. van oorsprong en uitgevoerd uit Mexico die onder annotatie #6 vallen."

                        Canada,
                           Europese Unie

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        53.

                        Pericopsis elata
                        (kokrodua of afrormosia)

                        Wijziging van
                           annotatie #5

                        De reikwijdte van de annotatie voor Pericopsis elata (nu #5) vergroten en als volgt op triplex- en multiplexhout en bewerkt hout van toepassing maken:

                        "Boomstammen, houtblokken, gezaagd hout, fineer, triplex- en multiplexhout en bewerkt hout1."

                        1Waarbij bewerkt hout wordt gedefinieerd volgens GS-code 44.09: Hout (niet-ineengezette plankjes voor parketvloeren daaronder begrepen), waarvan ten minste één zijde of uiteinde over de gehele lengte is geprofileerd (geploegd, van sponningen voorzien, afgerond met V-verbinding of dergelijke), ook indien geschaafd, geschuurd of in de lengte verbonden.

                        Ivoorkust,
                           Europese Unie

                        Mede voorgesteld door de EU.

                        +

                        54.

                        Pterocarpus tinctorius
                        (Afrikaans padoek)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Malawi

                        Steunen, maar een annotatie voorstellen (mogelijk wijziging van annotatie #5). De soort voldoet aan de biologische criteria voor opname in bijlage II evenals aan het handelscriterium (exploitatie vormt een aanzienlijke bedreiging voor de instandhouding van de soort, waarbij de illegale houtkap de afgelopen jaren is toegenomen om aan de Aziatische vraag te voldoen). Door opname in bijlage II kan druk worden uitgeoefend in de strijd tegen illegale handel.

                        (+)

                        55.

                        Aloe ferox
                        (Kaapse aloë)

                        Wijziging van annotatie #4

                        II - II

                        "Annotatie #4 voor Aloe ferox als volgt wijzigen: Alle delen en producten, met uitzondering van:
                           […]

                        f.
                              verpakte eindproducten1 van Aloe ferox en Euphorbia antisyphilitica die zijn klaargemaakt voor de detailhandel.

                        1 Deze term wordt in de betekenis van de Cites-bijlagen gebruikt voor producten die afzonderlijk of in bulk worden vervoerd en geen verdere verwerking vergen, die verpakt en geëtiketteerd zijn voor eindgebruik of voor de detailhandel in een toestand die geschikt is om door het publiek te worden gekocht of gebruikt."

                        Zuid-
                           Afrika

                        Steun het voorstel, maar doe een voorstel voor (een) ontwerpbesluit(en) waarin het Comité planten wordt opgedragen toezicht te houden op de gevolgen van de voorgestelde wijziging en de uitvoering van beheersmaatregelen. Voldoet aan de criteria van resolutie 11.21.

                        +

                        56.

                        Adansonia grandidieri
                        (baobab van Grandidier)

                        Wijziging van annotatie #16

                        II – II

                        "Zaden, vruchten, oliën en levende planten" wijzigen in de vermelding van Adansonia grandidieri in bijlage II door de verwijzing naar levende planten te schrappen, zodat de tekst "#16 Zaden, vruchten en oliën" wordt

                        Zwitserland

                        Steunen. Voldoet aan de criteria van resolutie 11.21.

                        +

                        57.

                        Cedrela spp.
                           (mahoniefamilie)

                        0 - II

                        Opnemen in bijlage II

                        Ecuador

                        Steunen als in het voorstel een annotatie wordt opgenomen waardoor de Cites-controlemechanismen alleen van toepassing zijn op goederen die door uitvoer uit de landen in het verspreidingsgebied van de soort voor het eerst in de internationale handel worden gebracht (nog beoordelen en bespreken met de indieners van het voorstel of de voorgestelde gewijzigde annotatie #5 geschikt zou zijn) en als het voorstel beperkt blijft tot de neotropische populaties. Het taxon voldoet aan de biologische criteria voor opname in bijlage II (er zijn duidelijke aanwijzingen dat de populatiegrootte is afgenomen) evenals aan het handelscriterium (sommige soorten van het geslacht worden internationaal op grote schaal verhandeld, terwijl exploitatie als een bedreiging voor de instandhouding van de soort wordt erkend). De EU is in de wereldcontext een kleine importeur.

                        (+)

               BIJLAGE […]

                     (1)

                        Sec. = Cites-secretariaat, SC = Permanent Comité, AC = Comité dieren, PC = Comité planten. Zie ISO 3166 voor de landcodes.