           COMMISSE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN
                                        Brussel, 06.03.1996
                                        COM(96) 38 def.
                        Voorstel voor een
                BESCHIKKING VAN DE RAAD
   tot vaststelling van een indicatieve, niet-exhaustieve
lijst van namen van landbouwprodukten en levensmiddelen die
 als soortnaam worden beschouwd, als bedoeld in artikel 3,
    lid 3, van Verordening (EEG) nr. 2081/92 van de Raad
                  (door de Commissie ingediend)
 ---pagebreak---  ---pagebreak---                                TOELICHTING
I.   Redenen van de vertraging die is opgelopen bii de indiening van het
     voorstel
     Op grond van artikel 3, lid 3, van Verordening (EEG) nr. 2081/92
     inzake    de bescherming        van geografische - aanduidingen      en
     oorsprongsbenamingen van landbouwprodukten en levensmiddelen moest
     de Commissie vóór de datum waarop voornoemde verordening in werking
     trad (26 juli 1993) bij de Raad een lijst van soortnamen indienen.
     DG VI heeft in mei 1993 een voorstel uitgewerkt waarvoor de
     schriftelijke procedure (E/774/93) normaliter op 2 juni 1993 had
     moeten aflopen. De procedure bleef echter geblokkeerd tot
     20 januari 1995 en is, aangezien ze niet meer volledig kon worden
     afgewerkt, bij het aantreden van de nieuwe Commissie stopgezet. Dat
     is de reden waarom het voorstel niet tijdig bij de Raad is
     ingediend.
     In het nieuwe voorstel is rekening gehouden met de opmerkingen van
     enerzijds de drie nieuwe Lid-Staten en anderzijds de Juridische
     dienst.
II.  Inachtneming van het       subsidiariteitsbeginsel
     De maatregel valt volledig onder de bevoegdheid van de Gemeenschap
     en geeft uitvoering aan het door de Raad bij artikel 3 van
     Verordening (EEG) nr. 2081/92 verleende mandaat.
III. Situatie,  criteria   en specifieke problemen
1.   Verordening (EEG) nr. 2081/92 is op 14 juli 1992 door de Raad
     vastgesteld en is op 26 juli 1993 in werking getreden. De
     verordening     heeft    ten doel      geografische    aanduidingen en
     oorsprongsbenamingen       voor     bepaalde     landbouwprodukten  en
     levensmiddelen in de gehele Gemeenschap te beschermen. Produkten
     komen voor deze bescherming alleen in aanmerking als kan worden
     aangetoond dat er een verband bestaat tussen hun kenmerken en het
     geografische gebied van oorsprong. Een naam wordt beschermd zodra
     het produkt is geregistreerd en opgenomen in een communautaire
     lijst. Een benaming die soortnaam is geworden, kan evenwel niet
     worden geregistreerd.
2.   De Commissie moet op grond van artikel 3 van Verordening (EEG)
     nr. 2081/92 aan de Raad een lijst van soortnamen voorstellen : "Vóór
     de inwerkingtreding van deze verordening gaat de Raad, die op
     voorstel van de Commissie met- gekwalificeerde meerderheid van
     stemmen daarover besluit, over tot de opstelling en de bekendmaking
     in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen van een
     indicatieve     lijst   van de namen         van landbouwprodukten en
      levensmiddelen die binnen de werkingssfeer van deze verordening
     vallen en krachtens lid 1 als soortnamen worden beschouwd en uit
     dien hoofde niet behoeven te worden geregistreerd op grond van deze
     verordening."
      In dit verband wordt in lid 1 van vorengenoemd artikel een definitie
      gegeven van geografische benamingen die soortnaam zijn geworden :
      "Onder een benaming die een soortnaam is geworden, wordt: verstaan de
      naam van een landbouwprodukt of een levensmiddel, die weliswaar
      verband houdt met de plaats of streek waar dit produkt of dit
      levensmiddel oorspronkelijk werd geproduceerd of in de handel
      gebracht, doch de gangbare naam is geworden van een produkt of een
      levensmiddel."
      Om te bepalen of een naam op communautair niveau al dan niet
      soortnaam is geworden, moet volgens de verordening rekening worden
 ---pagebreak--- gehouden met alle factoren, in het bijzonder de situatie in de
Lid-Staat waar de naam zijn oorsprong 'heeft, in het traditionele
verbruiksgebied en in andere Lid-Staten, alsmede de relevante
nationale en communautaire wetgeving. Deze criteria zijn cumulatief.
In dit verband is vermeldenswaard dat het Hof van Justitie in zijn
arrest in de zaak C 3/91 Exportur SA/LOR SA en Confiserie du Tech de
verwijzing naar de situatie in het land van oorsprong van een
benaming als criterium heeft genomen om te bepalen of deze benaming
al dan niet soortnaam is geworden (rechtsoverweging 3 7 ) .
In dit verband wordt erop gewezen dat benamingen die soortnaam zijn
geworden volgens de verordening niet kunnen worden geregistreerd.
Dat is de reden waarom de kwestie van de soortnamen een zeer
delicate aangelegenheid is, die steeds aanleiding heeft gegeven tot
heftige   reacties.   Wanneer   een  geografische   benaming   wordt
geregistreerd, mag zij uitsluitend worden gebruikt door de bedrijven
in het betrokken gebied, en niet door bedrijven buiten dit gebied.
Wanneer een naam in het kader van de regeling tot soortnaam wordt
verklaard, heeft dit verreikende consequenties, vooral op economisch
gebied, voor de belangen van particulieren. Daarom moet hier zeer
omzichtig te werk worden gegaan en moet artikel 3 objectief en
onbevooroordeeld worden toegepast.
De Commissie heeft het absoluut nodig geacht de Lid-Staten om
medewerking te vragen om een zo ruim en volledig mogelijk overzicht
van de situatie te krijgen alvorens de in vorengenoemd artikel 3,
lid 3, bedoelde indicatieve lijst van soortnamen op te stellen. Bij
brieven van 22.7.1992, 12.11.1992 en — voor de drie nieuwe Lid-
Staten — 23.3.1995 heeft zij de Lid-Staten gevraagd haar een lijst'
toe te zenden van produktnamen waarvan zij menen dat zij voor
erkenning als soortnaam in aanmerking komen.
De toegezonden lijsten geven aanzienlijke verschillen te zien zowel
wat de voorgestelde namen betreft als qua aantal namen dat is
opgenomen, waaruit blijkt dat de Lid-Staten niet altijd dezelfde
aanpak hebben gevolgd, en in bepaalde gevallen zelfs een precies
tegenovergestelde. Bovendien worden in de mededelingen van de
Lid-Staten geen verdere gegevens verstrekt die van nut kunnen zijn
bij de beoordeling van de gegrondheid van de aanvragen aan de hand
van de in artikel 3, lid 1, vastgestelde criteria.
De Commissie heeft dan ook een eerste lijst opgesteld van namen die
op grond van de door de Lid-Staten toegezonden lijsten prima facie
als soortnaam kunnen worden beschouwd, en heeft vervolgens zoveel
mogelijk de in artikel 3, lid 1, van de verordening vastgestelde
criteria toegepast door onder meer rekening te houden met de
relevante wetgeving en de suggesties van de Lid-Staat van oorsprong
en van de overige Lid-Staten
Als mogelijke soortnamen komen volgens haar in aanmerking benamingen
die aan de volgende voorwaarden voldoen :
a)  Ze zijn door ten minste acht Lid-Staten als soortnaam aangemeld.
    Wanneer meer dan de helft van de Lid-Staten niet heeft gevraagd
    de benaming als soortnaam te erkennen, kan moeilijk prima facie
    worden aangenomen dat de benaming in de Gemeenschap de gangbare
    naam is geworden.
b)  De Lid-Staat van oorsprong is Overeenkomstsluitende Partij bij
    de Overeenkomst van Stresa en/of heeft zelf de _ benaming
    opgenomen in de aan de Commissie mede te delen lijst.
     In de Overeenkomst van Stresa worden de in bijlage II bij deze
    Overeenkomst vermelde kaassoorten niet expliciet tot soortnaam
    verklaard. In de Overeenkomst is echter aangegeven hoe de
 ---pagebreak---     betrokken kaassoorten moeten worden bereid, en is bepaald dat ze
    ook mogen worden geproduceerd buiten het grondgebied van de
    Overeenkomstslui lende Partij waar de benaming oorspronkelijk
    vandaan komt. Het feit dat de Lid-Staat van oorsprong
    Overeenkomstsluitende Partij is, geeft prima facie aan dat deze
    reeds tientallen jaren heeft toegestaan dat de benaming door
    derden wordt gebruikt. Op grond daarvan mag ervan worden
    uitgegaan dat de benaming intussen de gangbare naam van de
    kaassoort is geworden.
    Het Hof van Justitie (arrest "Exportur", r.o. 37) heeft de
    uitbreiding van de nationale bescherming voor een benaming tot
    andere Lid-Staten afhankelijk gesteld van de voorwaarde dat de
    benaming in de Lid-Staat van oorsprong geen soortnaam mag zijn
    geworden.
    Men kan er prima facie van uitgaan dat een Lid-Staat die van
    oordeel is dat een van de eigen benamingen moet worden
    beschermd, niet zal voorstellen die benaming als soortnaam aan
    te merken.
c)  Ze worden niet door internationale verdragen (bilaterale of
    andere overeenkomsten) beschermd in andere Lid-Staten dan die
    van oorsprong.
    Deze internationale verdragen worden geacht in de Lid-Staat van
    oorsprong gehanteerde benamingen ook buiten het grondgebied van
    die Lid-Staat te beschermen. Zij bevatten clausules op grond
    waarvan het verboden is de beschermde benamingen als soortnaam
    te gebruiken. Zelfs indien wordt voldaan aan de onder a) en/of
    b) vastgestelde voorwaarden, vallen de daarop gebaseerde prima
    facie valabele hypothesen moeilijk te handhaven als de bedoelde
    benamingen in het kader van deze verdragen zijn beschermd.
    Vanzelfsprekend is de in de beschikking voorgestelde lijst dan
    ook kort.
De benaming "Feta"
Met betrekking tot "Feta", welke benaming door de Griekse Regering
is gemeld voor registratie — in de zin van de verordening — als
benaming van oorsprong, hebben de diensten van de Commissie bij tal
van gelegenheden heftige reacties gekregen in verband met de vraag
of deze benaming niet als soortnaam moest worden aangemerkt. Daarom
diende voor deze benaming zeer omzichtig te worden te werk gegaan en
diende het uiteindelijke besiuit hieromtrent stevig te worden
onderbouwd. Er staan namelijk grote economische belangen op het
spel.
Mede omdat het in de Britse en de Duitse rechtspraak van oudsher de
gewoonte is om voor dergelijke kwesties een opinieonderzoek in te
stellen, is in mei 1994 bij de consumenten in de Gemeenschap 'van
toen nog twaalf Lid-Staten een Eurobarometer-onderzoek verricht.
In Verordening (EEG) nr. 2081/92 is bepaald dat een naam     pas als
soortnaam wordt aangemerkt als hij de gangbare naam van een  produkt
is geworden, d.w.z. als de naam dient ter aanduiding van het produkt
als zodanig zonder dat de consument daarbij nog denkt         aan de
geografische oorsprong van het produkt.
Uit het in de Unie ingestelde opinieonderzoek  moet blijken wat het
grote publiek zich bij de naam "Feta" voorstelt. Het onderzoek heeft
de volgende uitkomsten opgeleverd :
a)  de naam "Feta" is maar weinig bekend in de Unie (slechts één
    persoon op vijf is ermee vertrouwd).
 ---pagebreak---      In dit verband wordt er in de (Britse en de Duitse) rechtspraak
    van uitgegaan dat het feit   dat een naam niet bekend is nog geen
    argument vormt om te stellen dat een bepaalde benaming soortnaam
    is geworden. De Juridische dienst van de Commissie is dezelfde
    mening toegedaan;
b)  voor de meeste mensen die de naam reeds gehoord hebben of hem
     kennen, refereert hij aan de Griekse oorsprong van het produkt.
Uit het voorgaande blijkt dat de naam "Feta" niet de gewone naam van
een produkt is geworden, maar dat hij voor de meeste mensen die hem
kennen, blijft refereren aan de Griekse oorsprong van het produkt.
Als dit zo is, voldoet de naam "Feta" niet aan het bepaalde in
artikel 3, lid 1, van Verordening (EEG) nr. 2081/92 waarin het
begrip "soortnaam" wordt omschreven.
Daarnaast is de kwestie voorgelegd aan het Wetenschappelijk      Comité
dat de Commissie bijstaat in aangelegenheden die betrekking hebben
op de toepassing van Verordening (EEG) nr. 2081/92. Het Comité heeft
het volgende advies uitgebracht :
1.   Gelet op de door de Commissie verstrekte informatie, en met name
     de uitkomsten van het opinieonderzoek, is het Comité van oordeel
     dat de naam "Feta" geen soortnaam is geworden. In dit verband
     moet er evenwel op worden gewezen dat het Comité zich alleen
     uitspreekt over de naam "Feta" als soortnaam (7 stemmen voor) en
     dat hiermee geen uitspraak wordt gedaan over produkten die in
     andere Lid-Staten dan Griekenland of in derde landen wettelijk
     in de handel worden gebraci.t. In artikel 13 van Verordening
      (EEG) nr. 2081/92 is bepaald dat voor dergelijke produkten nog
     gedurende maximaal vijf jaar de geregistreerde naam mag worden
     gebruikt.
     In dit verband wordt erop gewezen dat de Commissie duidelijk
     onderscheid heeft gemaakt tussen soortnamen en namen van
     produkten die wettelijk in de handel zijn. Aangezien het publiek
     van sommige namen kan denken dat ze refereren aan een duidelijk
     bepaalde geografische oorsprong, ook als deze namen in de handel
     legaal mogen worden gebruikt voor produkten van een andere
     herkomst, wordt in de verordening een onderscheid gemaakt tussen
     de regeling inzake soortnamen (geen registratie mogelijk) en de
     regeling die geldt voor wettelijk in de handel gebruikte namen
      (geregistreerde benamingen mogen nog gedurende een bepaalde tijd
     worden gebruikt).
2.   Op grond van de door Griekenland in het produktdossier
     aangereikte elementen lijkt het verantwoord de naam "Feta" te
     beschouwen als benaming van oorsprong in de zin van artikel 2,
     lid 3, van Verordening /EEG) nr. 2081/92 (4 stemmen voor en 3
     tegen).
Op grond van bovenbedoelde uitkomsten van het opinieonderzoek en het
advies van het Wetenschappelijk Comité kan worden geconcludeerd dat
de benaming "Feta" geen soortnaam is geworden in de zin van-
 artikel 3 van bovengenoemde verordening en wordt deze benaming niet
 opgenomen in de beschikking.
Vaststelling van de lijst door middel van een verordening is niet
 nodig geacht. Aangezien het een indicatieve lijst betreft, volstaat,
 het deze vast te stellen bij beschikking.
 Enerzijds moet de lijst indicatief zijn, zonder rechtsgevolgen erga
 omnes, aangezien een definitief besluit over het feit of een
 benaming al dan niet een soortnaam is, alleen kan worden genomen in
 het kader van een procedure die garandeert dat alle belanghebbende
 partijen hun rechten kunnen doen gelden, zoals die welke wordt
 gevolgd voor opneming in de verordening.
 ---pagebreak--- Anderzijds mag de lijst niet exhaustief zijn, in die zin dat het
niet in de bedoeling ligt in de lijst alle benamingen te vermelden
die in aanmerking, komen om als soortnaam te worden aangemerkt en dat
een benaming die nu niet in de lijst is opgenomen later nog als
soortnaam kan worden aangemerkt
Voorts wordt erop gewezen dat'een naam voortaan alleen als soortnaam
in de zin van Verordening (EEG) nr. 2081/92 zal worden beschouwd als
het verzoek om registratie als beschermde benaming is afgewezen,
hetzij ambtshalve (artikel 6, lid 2, en artikel 17, lid 2, van
Verordening (EEG) nr. 2081/92), hetzij omdat daartegen bezwaar is
ingediend   (artikel 7, lid !>, onder b) , van vorengenoemde
verordening) omdat de naam een soortnaam is geworden.
 ---pagebreak---                                         BESCHIKKING VAN DE RAAD
       t o t v a s t s t e l l i n g van een i n d i c a t i e v e , n i e t - e x h a u s t i e v e
 l i j s t v a n namen v a n l a n d b o u w p r o d u k t e n e n l e v e n s m i d d e l e n d i e
   a l s s o o r t n a a m worden b e s c h o u w d , a l s b e d o e l d i n a r t i k e l 3 ,
         l i d 3 , v a n V e r o r d e n i n g (EEG) n r . 2 0 8 1 / 9 2 v a n d e Raad
DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag t o t o p r i c h t i n g van de Europese Gemeenschap,
Gezien het v o o r s t e l van de Commissie' 1 ',
Gelet op Verordening (EEG) n r . 2081/92 van de Raad van 14 j u l i 1992 inzake
de bescherming van geografische aanduidingen en oorsprongsbenamingen van
landbouwprodukten en levensmiddelen' 21 , inzonderheid op a r t i k e l 3, l i d 3,
Overwegende dat de Raad krachtens a r t i k e l 3, l i d 3, van Verordening (EEG)
n r . 2801/92 nog vóór de inwerkingtreding van vorengenoemde verordening een
i n d i c a t i e v e , n i e t - e x h a u s t i e v e l i j s t moet o p s t e l l e n van namen van
landbouwprodukten en levensmiddelen die binnen de werkingssfeer van
vorengenoemde verordening vallen en a l s soortnaam worden aangemerkt,
HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING VASTGESTELD :
                                                        Artikel 1
De indicatieve, niet-exhaustieve lijst van benamingen die soortnamen zijn
geworden, is als volgt :
- Brie
- Camembert
- Cheddar
- Edam
- Emmentaler
- Gouda
                                                        Artikel 2
Deze beschikking is gericht tot de Lid-Staten.
           P B nr.      van           ,blz.
           P B nr. L 208 van 24.7.1992, blz. 1.
 ---pagebreak---  ---pagebreak---                                                                   ISSN 0254-1513
                                                            COM(96) 38 def.
                                      DOCUMENTEN
NL                                                                       10 03
                                   Catalogusnummer : CB-CO-96-049-NL-C
                                                             ISBN 92-78-00173-2
Bureau voor officiële publikaües der Europese Gemeenschappen
L-2985 Luxemburg