title: Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD tot vaststelling van een communautair actieprogramma op middellange termijn voor economische en maatschappelijke integratie van groepen van kansarmen (Mededeling van de Commissie)

text:
ARCHIVES HISTORIQUES
DE LA COMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (88) 826
Vol. 1988/0280
 ---pagebreak--- Disclaimer
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 concernant
l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique européenne et de
la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, p. 1) modifié en dernier
lieu par le règlement (UE) 2015/496 du Conseil du 17 mars 2015 (JO L79 du 25. 3.2015, p. 1), ce
dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents classifiés présents dans ce dossier
ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit règlement ou sont considérés déclassifiés
conformément aux articles 26(3) et 59(2) de la décision (UE, Euratom) 2015/444 de la
Commission du 13 mars 2015 concernant les règles de sécurité aux fins de la protection des
informations classifiées de l'Union européenne.
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 concerning
the opening to the public of the historical archives of the European Economic Community and the
European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as last amended by Council
Regulation (EU) 2015/496 of 17 March 2015 (OJ L 79, 27.3.2015, p. 1), this file is open to the
public. Where necessary, classified documents in this file have been declassified in conformity
with Article 5 of the aforementioned regulation or are considered declassified in conformity with
Articles (26.3) and 59(2) of the Commission Decision (EU, Euratom) 2015/444 of 13 March 2015
on the security rules for protecting EU classified information.
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1. Februar
1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen Wirtschaftsgemeinschaft und
der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983, S. 1), zuletzt geändert durch die
Verordnung (EU) Nr. 2015/496 vom 17. März 2015 (ABI. L 79 vom 25.3.2015, S. 1), ist dieser Akt
der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit erforderlich, wurden die Verschlusssachen in diesem Akt in
Übereinstimmung mit Artikel 5 der genannten Verordnung freigegeben; beziehungsweise werden
sie auf Grundlage von Artikel 26(3) und 59(2) der Entscheidung der Kommission (EU, Euratom)
2015/444 vom      13.   März 2015     über die   Sicherheitsvorschriften für den Schutz von  EU-
Verschlusssachen als herabgestuft angesehen.
 ---pagebreak--- COMMISSIE    VAN         DE      EUROPESE               GEMEENSCHAPPEN
                                         COM ( 88 ) 826 def .
                                         Brussel , 2 februari 1989
                             Voorstel voor een
                            BESLUIT VAN DE RAAD
         tot vaststelling van een communautair actieprogramma op
        middellange termijn voor economische en maatschappelijke
                   Integratie van groepen van kansarmen
                      ( Mededellng van de Commissie )
                        /
                          1 V
                       w
                         ;i       - # m
 ---pagebreak---                         MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD
                    OVER EEN ACTIEPROGRAMMA OP MIDDELLANGE TERMIJN
                   VOOR ECONOMISCHE EN MAATSCHAPPELIJKE INTEGRATIE
                             VAN DE GROEPEN VAN KANSARMEN
                                       Inleldlna
De Gemeenschap houdt zich al geruime tijd bezig met de kwesties die de armen
betreffen . Zo Is reeds In 1975 ( 1975-1980 ) een Eerste Communautair Programma
ter bestrijding van de armoede ondernomen . BIJ het besluit van
19 december 1984 dat Is gewijzigd om rekening te houden met de toetreding van
Spanje en Portugal Is een specifieke actle ^ 1 * goedgekeurd voor vier Jaar
( 1985-1988 ); dit tweede programma beliep In totaal 29 miljoen Ecu .
Maar het optreden van de Gemeenschap tegen de armoede beperkt zich niet tot
deze specifieke programma 's . Afzonderlijke maatregelen Inzake voedselhulp zijn
 in de loop van de winter 1986/ 1987 genomen en zijn sedertdien herhaald .
Tenslotte worden verschi I lende maatregelen die gericht zijn op groepen welke
getroffen worden door een bijzondere handicap ( langdurige werkloosheid ,
analfabetisme ) uit afzonderlijke begrotingen of door middel van de Fondsen met
een structurele doelstelling gefinancierd ; maar daaraan dient te worden
toegevoegd dat het niet zeker is dat laatstgenoemde maatregelen werkelijk op
armen gericht zijn omdat deze groeperingen gekenmerkt worden door een cumulatie
van handicaps .
Het communautaire optreden dat veel verschillende vormen aanneemt Is daardoor
niet minder specifiek en uit de momenteel beschikbare werkverslagen kan de
originaliteit en het nut daarvan worden afgeleid ten opzichte van de
maatregelen die op nationaal en regionaal vlak zijn genomen : financiering van
onder zoekact les , verspreiding en uitwisseling van kennis , overdracht van
vernieuwende methoden .
Maar ondanks de pogingen die op deze verschillende niveaus in het werk zijn
gesteld Is de armoede geen verschijnsel dat op het communautaire vlak bezig is
te verdwijnen , Integendeel . Bovendien zijn In de afgelopen Jaren wijzigingen
van structurele aard opgetreden : het zijn niet langer dezelfde groepen die in
de eerste plaats getroffen worden en naast de traditionele vormen van armoede
zijn er nieuwe processen ontstaan die aanleiding hebben gegeven tot de benaming
" nieuwe armoede ".
( 1 ) Dit wordt gewoonlijk genoemd " Tweede Communautair Programma ter
      beschrljdlng van de armoede ".
                                                                  • • «/« • •
 ---pagebreak---                                    - 2 -
De omvang van de huidige en komende economische en sociale veranderingen , het
grote aantal armen dat zich in een moeilijke , Ja zelfs dramatische situatie
bevindt en het positieve karakter van de In het verleden op het communautaire
vlak ondernomen acties rechtvaardigt de lancering van het onderhavige
programma . Dit programma dat het tijdvak 1989-1993 zal beslaan , vormt het
verlengstuk op en een intensivering van de acties In het verleden ; voorzien van
meer middelen en een ad hoe organisatie , zal dit programma tevens bijdragen tot
een grotere samenhang binnen het communautaire optreden op dit gebied . Op deze
wijze zal dit programma ook bijdragen tot versterking van de economische en
sociale samenhang van de Gemeenschap .
Hier volgt een beschrijving van de huidige situatie , een analyse van de lering
die uit vroeger optreden kan worden getrokken en een overzicht van de
voornaamste beginselen en de organisatorische kenmerken van een dergelljk
programma .
 ---pagebreak---                                          - 3 -
1 . Aard van de huldlae sltuatle
1.1 . Sedert 1982 heeft de duurzame en voortdurende economische groei In de
       Gemeenschap ertoe bijgedragen het armoedeprobleem te verlichten . In de
       Jaren 1982-1987 Is de groei Inderdaad In stijgende lijn ( met 2,5 è 3 X per
       jaar ) omhoog gegaan . In 1988 zal de groei met 3,5 % waarschijnlijk het
       sterkst zijn sedert het eind van de Jaren zestig , de stijging van de
       Investering het hoogst van de laatste twee decennia , en de werkgelegenheid
       stijgt met ongeveer 1 X per Jaar . Volgens het Economisch
       Jaarverslag 1988/ 1989 is de communautaire strategie voor de voltooiing van
       de interne markt , tot aanmoediging van het Inhalen van de achterstand van
       de achtergebleven gebieden en de tenuitvoerlegging van de
       samenwerkingsstrategie voor werkgelegenheid en groei aanleiding tot
       handhaving van een groei van Ingeveer 3,5 X per Jaar . De werkgelegenheid
       zou aldus ook met 1,5 X per Jaar kunnen toenemen , wat voldoende Is wil de
       werkloosheid jaarlijks met een percentagepunt van de arbeidskracht dalen .
1.2 . Ondanks de gunstige macro-economlsche ontwikkelingen is het aantal armen
       in het afgelopen decennium In de meeste landen van de Gemeenschap blijven
       stijgen . Hoewel de uit meting en gemeenschappelijke definiëring van de
       armoede voortvloeiende problemen niet zijn opgelost , zijn er bewijzen dat
       het aantal van de sociale bijstand afhankelijke personen sedert het begin
       van de Jaren zeventig Is toegenomen ; dit aantal kan in verscheidene
       Lid-Staten verdubbeld zijn . Een van de factoren die op dit gebied de
       statische gegevens heeft beïnvloed Is uiteraard de toename van het aantal
       sociale beschermingsmaatregelen geweest en derhalve de uitbreiding van de
       sociale dekking . Niettemin is de grondtendens wel degelijk de toename van
       het aantal armen .
       Deze onmogelijkheid om één enkele maatstaf vast te stellen die een
       vergelijking op het communautaire vlak mogelijk maakt vloeit voort uit het
       muit ld imens iona Ie en relatieve karakter van de armoede . In het besluit
       van de Raad van 19 december 1984 betreffende het tweede programma wordt
       het verschijnsel gedefinieerd : " onder personen die In armoede verkeren
       wordt verstaan : mensen , gezinnen of groepen mensen wier middelen
       ( materieel , cultureel en sociaal ) zo beperkt zijn dat zij uitgesloten zijn
       van de minimaal aanvaardbare levenspatronen In de Lld-Staten waarin zij
       leven ".
       Een dergelijke definitie Is evenwel niet bruikbaar omdat zij geen formule
       voor kwantificering biedt . Volgens de in het eindrapport over het eerste
       programma aangehouden definitie^ 1 ) waren er In de twaalf huidige
       Lld-Staten van de Gemeenschap In 1975 ongeveer 38 miljoen personen die een
        Inkomen hadden van minder dan de helft van het vergelijkbaar gemiddeld
       Inkomen per hoofd van hun land .
( 1 ) De in dit eindrapport aangehouden definitie luidde : worden als armen
      beschouwd de personen waarvan het beschikbaar Inkomen lager Is dan de helft
      van het vergelijkbaar gemiddeld Inkomen per hoofd In hun land .
                                                                    • • •/ • • ■
 ---pagebreak---                                       - 4 -
       Dit totaal zou I n 1985 tot 44 miljoen zijn gestegen ( vergelijk tussentijds
       rapport van het tweede programma , 1988)(2 ), maar deze cijfers hebben
       slechts een indicatieve waarde : er blijken In elk van de landen
       Inkomensverschillen uit , maar van land tot land dekken deze cijfers wat
       armoede of onzekerheid betreft sterk uiteenlopende situaties .
       Vandaar de noodzaak om deze benadering aan te vullen met andere
       kwalitatieve en kwantitatieve gegevens waarbij rekening wordt gehouden met
       de mate van Isolement , verlies van zelfstandigheid en waarbij het feit In
       aanmerking wordt genomen dat een gedeelte van deze personen niet in staat
       Is van zijn rechten gebruik te maken en geen vaste woonplaats bezit en In
       feite niet In de statistieken voorkomt .
1.3 . Het aantal armen als hierboven gedefinieerd is In de loop van de Jaren
       zeventig en tachtig in de EEG ongetwijfeld sterk toegenomen , maar de
       veranderingen van kwalitatieve aard zijn eveneens spectaculair geweest :
       de aard van de armoede en de doorslaggevende factoren zijn grondig
       gew I j z I gd .
       Hoewel de bejaarden momenteel nog de grootste categorie vormen van
       bijstandstrekkers is het aantal armen dat werkloos is sterk toegenomen .
       Andere groepen zijn aanzienlijk In aantal toegenomen ; deze bestaan met
       name uit personen die tot eenoudergezinnen behoren ( voornamelijk die
       waarvan het gezinshoofd een vrouw is ) en personen met een laag inkomen .
1.4 . Hoewel de levensomstandigheden van armen nog steeds hetzelfde zijn -
       gebrek aan hulpmiddelen , maatschappelijke uitsluiting . Isolement - Is het
       thans verantwoord een " nieuwe armoede " te onderscheiden van de
       traditionele vormen van armoede . Deze soms betwiste benaming is om
       tweeërlei redenen gerechtvaardigd :
       - kwantitatief , omdat het verschijnsel thans veel ruimere lagen van de
         bevolking raakt dan vroeger wat aantal , leeftijdsgroepen , geslacht ,
         sociaal -economische categorieën , etnische oorsprong en geografische
         vestigingsplaats betreft ;
       - kwalitatief , omdat het niet beperkt Is tot kleine minderheden of
         nauwkeurig omschreven geografische gebieden , maar alle personen kan
         bedreigen die een vaste betrekking bekleden en dit zowel In de steden
         als op het platteland .
       Dit Is ongetwijfeld de oorzaak dat In verschillende Lld-Staten wat dit
       onderwerp betreft de openbare discussie weer op gang Is gekomen .
( 2 ) C0M(88)671 def .
 ---pagebreak---                                      - 5 -
1.5 . De In vorige paragrafen genoemde tendensen schijnen zich duidelijk genoeg
      af te tekenen om niet langer aan twijfel onderhevig te zijn , maar het
      blijft een feit dat de kennis betreffende het armoedeverschl Jnsel nog
      steeds zowel kwantitatief als kwalitatief zeer beperkt Is .
      De voor het onderzoek te volgen weg Is duidelijk : het gaat er enerzijds
      om de kenmerken van de echte armoede , de zogenaamde " traditionele armoede "
      duidelijk te omschrijven , maar anderzijds moet naast de statistische
      kennis van het verschijnsel beter de dynamiek worden begrepen van de
      processen die lelden tot nieuwe vormen van armoede en die van de
      maatregelen die een goede kans maken om eraan te ontsnappen .
 ---pagebreak--- 2 . De lessen uit het verleden
2.1 . Uit het eerste communautaire    programma ( 1975-1980 ) konden ondanks de
      beperkte omvang ervan , in de eerste plaats enkele fundamentele conclusies
      worden getrokken , zowel wat betreft de organisatie als het opzetten van
      experimenten , waardoor de doeltreffendheid van de praktische maatregelen
      kon worden verbeterd :
      - zo kon confrontatie plaatsvinden , uitwisseling van ervaring en
         overdracht van concrete methoden ter bestrijding van de armoede tussen
         de Lid-Staten ;
      - daardoor zijn studies en onderzoek aangemoedigd , en kon aldus het peil
         van de nationale discussie over de armoede in een groot aantal landen
         van de Gemeenschap worden verhoogd ;
      - daardoor kon een begin worden gemaakt met de Identificatie van sommige
         van de problemen die zich voordoen bij de vaststelling van vergelijkbare
         gegevens op het niveau van de Twaalf .
2.2 . De analyse van de resultaten van het eerste programma heeft tevens geleld
      tot conclusies van methodologische aard die zeer nuttig zijn voor de
      tenuitvoerlegging van het tweede programma :
      - zo is het belang van de tljdfactor gebleken ; een voortdurende actie die
         over meerdere Jaren wordt gespreid is absoluut noodzakelijk om positieve
         structurele resultaten te verkrijgen ;
      - de acties moeten worden geconcentreerd en de versnippering worden
         vermeden ;
      - voorts is coördinatie noodzakelijk tussen alle projecten die dezelfde
         doelstelling nastreven wil men daaruit lering trekken die daadwerkelijk
         van het ene land naar het andere land overdraagbaar Is ;
      - het is niet voldoende de werkzaamheden na afloop van het programma te
         evalueren . Om werkelijk een rol te spelen moeten de evaluat iefunct ie
         bij het van start gaan van de actie in werking treden ; de voortdurende
         controle moet eventueel kunnen leiden tot aan de heroriëntering van de
         projecten .
2.3 . Van deze verschillende lessen Is gebruik gemaakt bij de opstelling van de
      specifieke actie ( 1985-1988 ) en daardoor konden positieve resultaten
      worden behaald ( vergelijk tussentijds verslag ; bijlage 2 bevat eveneens
      enkele gestaagde experimenten ).
      Het principe van transnationale coördinatie van de projecten per onderwerp
      en dat van een voortdurende evaluatie waarbij met de eigen context In eik
       land wordt rekening gehouden , zijn zeer nuttig gebleken om de resultaten
      van de programma 's van gefinancierde onder zoekact les te beoordelen .
      Bovendien hebben deze projecten de rol gespeeld van plaatselijke
      observatieposten voor wat betreft de gevolgen van economische en sociale
      veranderingen . Als de tenuitvoerlegging van de Europese Akte sommige van
      deze veranderingen zal versnellen Is de bijdrage van deze plaatse lijke
      observatieposten bijzonder belangrijk .
 ---pagebreak---                                       - 7 -
2.4 . Wat de Europese dimensie van het programma betreft kunnen de concrete
       resultaten op drie verschillende niveaus worden beoordeeld :
       - Het programma heeft de soms radicale omschakeling mogelijk gemaakt van
         de werkwijze van de traditionele I lefdadlgheldsorganisat les In de oudste
         Lld-Staten . En dit vanwege de richtsnoeren van het tweede programma
         waarin wordt erkend dat de armoede niet slechts een kwestie van geld of
         van toegang tot de traditionele dienstverlening Is , maar dat het ook
         verband houdt met maatschappelijke en culturele uitsluiting .
       - In de tweede plaats heeft het huidige programma de openbare en
         particuliere organisaties In de Gemeenschap aangemoedlgd om samen te
         werken aan de oplossing van een gemeenschappelijk probleem . Hierdoor
         wordt momenteel de oprichting gestimuleerd van een netwerk van vakmensen
         en onderzoekers die zich aan de problemen van de armen wijden .
       - Door de coördinatiestructuren konden de projecten In de verschillende
          landen samenwerken : transnationale teams vormen , ervaring en kennis
         uitwisselen en vooral deze onderling vergelijken In het licht van
         gemeenschappelijke vraagstukken en reeds de eerste doeltreffende
         maatregelen tegen de armoede voorstellen .
2.5 . De specifieke actie ter bestrijding van de armoede heeft dus een
       belangrijke bijdrage geleverd tot de diagnostiek inzake de aard van het
       probleem , alsmede tot het opsporen van remedies en preventieve acties .
       Het I 8 thans gewenst deze actie In het kader van een nieuw programma voort
       te zetten met meer ambitieuze doelstellingen en met meer ultgebrelde
       middelen .
     r
                                                                  • • •/• • •
 ---pagebreak--- 3 . De beginselen die aan het huidige act leproaramma. ten grondslag liggen
    De Commissie stelt voor een actieprogramma te lanceren dat In het verlengde
    ligt van de twee vroegere programma 's .
3.1 . Prioritaire aroepen
      De actie moet worden geconcentreerd op twee kernen vanwege de specifieke
      antwoorden die moeten worden gevonden voor behoeften die soms
      uiteenlopen :
      - remedieact les om te beantwoorden aan de behoeften van de allerarmsten ,
         d.w.z . van diegenen van de kansarmen die in de meest ongunstige positie
         verkeren en beneden het bestaansminimum leven of die het hoofd moeten
         bieden aan grote moeilijkheden zoals die welke verband houden met de
         huisvesting .  Het betreft zowel armen van vóór de crisis , maar tevens
         diegenen die als slachtoffers van de nieuwe verpauper ingsmechan ismen In
         die groep terecht gekomen zijn ;
      - preventieve strategieën ten behoeve van risicogroepen die zich
         voornamelijk bevinden in gebieden waar de economische activiteit
         terugloopt of in steden of gebieden die achteruitgaan .
3.2 . Steun voor mode lexper Imenten
      Uit de eerste resultaten van het tweede programma blijkt dat de situatie
      rijp Is om van de eerste fase van de onderzoekact Ie , een soort van
      "onderzoek laborator I urn " in het veld , over te gaan op een fase van
      selectieve " ontwikkeling ", namelijk de uitvoering van geselecteerde
      mode lexper Imenten , van beperkt aantal , van grotere afmetingen en verankerd
      In het plaatselijk bestel .
      Het onderhavig programma zal niet alleen een trefpunt zijn voor
      uitwisseling , stimulering en optimalisering van hulpbronnen , maar zal
      tevens organisatiemodellen opleveren voor de armoedebestrijding , die
      eventueel “ exporteerbaar " zijn en ingebed in het plaatselijk en nationaal
      bestel , die de deelname veronderstellen van alle beleidsvoerders van het
      betrokken gebied .
      Het gaat derhalve om maatregelen van rechtstreekse steunverlening op
      " natuurlijke grootte ", om vernleuwingbrengende acties .
3.3 . GeTnteareerde act le
      In elk van deze gevallen is uit ervaring met het tweede programma gebleken
      dat de meest doeltreffende strategieën een combinatie inhouden van een
      optreden van instanties van de centrale en van de plaatselijke overheden .
      Mode lexper Imenten , die bedoeld zijn om personen die tot de groep van de
      allerarmsten behoren te helpen ( remedieact les ) dienen een combinatie te
      zijn van :
 ---pagebreak---                                        - 9 -
      a ) regeringsmaatregelen ( op het nationale vlak ) om aan de meest
          elementaire behoeften te kunnen voldoen : huisvesting , voeding ,
          gezondheidszorg , onderwijs , inkomen ,
      b ) en acties vanuit de basis die beogen de zelfstandigheid en het
          vertrouwen van kansarme personen te verzekeren ter bestrijding van
          moedeloosheid , gevoelens van onmacht en sociale uitsluiting .
      Zo dienen modelactles van preventieve strategieën voor stadsgebieden die
      achteruitgaan of in zeer arme wijken van steden die op grond van algemene
      economische gegevens niet worden geacht achteruit te gaan , vergezeld te
      gaan van op centraal niveau genomen beleidsbeslissingen Inzake economische
      ontwikkeling , in combinatie met een van de basis afkomstig beleid inzake
      gemeenschapsontwikkeling dat met name omvat :
      a ) overhelds- of particuliere Investeringen die de vernieuwing van de
          economische Infrastructuur beogen en de schepping van werkgelegenheid ;
          acties aan de basis die de mogelijkheden en bekwaamheden van de
          bevolking , de technieken en de aan plaatse lijke behoeften
          beantwoordende werkgelegenheidsmogelijkheden uitbreiden en ontwikkelen .
3.4 . Een mul t ld Imens lone le actle
      Uit de ervaring met het tweede programma Is de noodzaak gebleken van
      acties die op alle dimensies van de armoede inspelen .     Deze integratie
      moet tot stand komen door de coördinatie van het beleid en van het
      optreden van de verschillende overhelds- en/of particuliere Instellingen ,
      gericht op grotere zelfstandigheid die ten grondslag ligt aan de
      maatschappelijke wederopname van de armen .
3.5 . Kracht I I lnen
      In het tweede programma kon een bepaald aantal krachtlijnen voor het
      armoedebestr I Jdlngsbeleid worden geïdentificeerd welke de acht onderwerpen
      waarop dit programma geconcentreerd was gemeen hebben . Deze krachtlijnen
      kunnen worden aangewend voor de organisatie van het derde programma In
      plaats van de acht onderwerpen van het tweede programma opnieuw over te
      nemen die voornamelijk samenvallen met de doelgroepen ( langdurig
      werklozen , eenoudergezinnen , immigranten , bejaarden enz .) die een
      nationale betekenis bezitten vanwege de specifieke gerichtheid van
      talrijke vormen van interventie .
      Het tweede programma heeft niet alleen aangetoond dat deze doelgroepen de
      groepen zijn die wat de armoede betreft het grootste risico lopen , maar
      ook dat een beleid dat gericht Is op alle problemen van de armen , met
      inbegrip van die van hun milieu , het meest doeltreffend Is .
      Enkele voorbeelden van reeds geïdentificeerde krachtlijnen van het beleid
      die momenteel worden benut om het huidige programma te optimaliseren
      hebben betrekking op :
 ---pagebreak---                                          10 -
      a ) specifieke maatregelen die moeten worden genomen op het gebied van het
          scheppen van de werkgelegenheid en de beroepsopleiding om de Integratie
          van kansarmen te bewerkstelligen ;
      b ) de noodzakelijke evolutie en de coördinatie van de diensten en van de
          openbare en particuliere Instellingen die betrokken zijn bij de
          armoedebestr I Jding ;
      c ) de vormen van bijstand voor gezinnen en plaatselijke gemeenschappen om
          te vermijden dat personen die zich In een precaire situatie bevinden In
          toenemende mate van de Instellingen afhankelijk worden ;
      d ) de maatregelen ter bestrijding van de armoede in verband met de
          evolutie van de economische en sociale situatie van de regio waar het
          project gesitueerd is .
3.6 . Specifieke experimenten
      Sommige sociale groepen lijden aan specifieke vormen van Isolement en
      hebben geen maatschappelijke verankering . Voor deze groepen blijven
      specifieke maatregelen noodzakelijk .
      Het betreft bij voorbeeld de daklozen waarvan het aantal in de landen van
      de Gemeenschap toeneemt . Er moeten niet alleen hul pop lossingen inzake
      huisvesting worden gevonden , maar het Is tevens belangrijk om Initiatieven
      te steunen die de vorming mogelijk maken van sol Idar I te I tsnetwerken die de
      toegang van de daklozen tot de sociale rechten bevorderen als volwaardige
      burgers en tegelijkertijd het sociaal Isolement bestrijden . Het gaat er
      tevens om de actie te richten op toegang tot produktieve activiteit
      hetgeen de ontwikkeling kan inhouden van werkgroepen In
      gemeenschapsverband en het gebruik daarvan als middel van sociale
      wederaanpassing .
      Een uitvoerbaarheidsstudle betreffende de verwezenlijking van een
      waarnemingspost voor daklozen In de Gemeenschap wordt momenteel verricht .
      Het onderhavige programma zou de Lld-Staten bij de tenuitvoerlegging
      daarvan kunnen steunen .
3.7 . Organisât le
      De Commissie moet een optimale creativiteit bevorderen door
      decentralisatie van technische functies ( beheer enz .), maar tegelijkertijd
      met de uitoefening van een meer rechtstreeks toezicht op het gebied van de
      algemene organisatie .
3.8 . Financier Ina
      Elk mode lexper Iment krijgt een gemengde f Inancier Ingsvorm ( Commissie tot
      50 % . zelfs tot 55 X ) . centrale en plaatselijke overheden , particuliere
      bronnen ); de Commissie zal vanaf het begin bij de selectie worden
      betrokken , ten einde de samenhang en aldus een grotere doeltreffendheid
      van het hele programma te verzekeren . Maar de Commissie zal rechtstreeks
      tot 75 % van de kosten enkele vernieuwende experimenten kunnen financieren
 ---pagebreak---                                          11
      ten behoeve van de allerarmsten waarvoor nationale financiering niet
      gemakkel I Jk Is , bij voorbeeld In achtergebleven gebieden of In Industriële
      gebieden die achteruitgaan of ook voor bijzonder kansarme
      bevolkingsgroepen . Deze acties zullen worden ondernomen door
      vrijwilligersorganisaties die In het plaatselijk bestel reeds een vaste
      plaats Innemen ( ATD , CARITAS enz .).
3.9 . Aansluiting bil de Structuurfondsen
      Het Europees Sociaal Fonds heeft tot taak In het kader van de hervorming
      van de Structuurfondsen van de Gemeenschap bij te dragen tot de
      verwezenlijking van vijf belangrijke doelstellingen , namelijk :
      - structurele aanpassing van gebieden die een achterstand In de
         ontwikkeling hebben ;
      - omschakeling van gebieden die worden getroffen door de achteruitgang van
         de Industrie ;
      - bestrijding van de langdurige werkloosheid ;
      - integratie van de Jongeren In het beroepsleven ;
      - ontwlkkeling van plattelandsgebleden .
      De verwezenlijking van deze doelstellingen vormt een belangrijk vangnet om
      de marginalisering en de verarming van bepaalde gebieden en bepaalde
      categorieën van personen die In moeilijkheden verkeren , te voorkomen .
      Bovendien kunnen de Structuurfondsen door het ter beschikking stellen van
      opleidingen , werkgelegenheid , infrastructuren en diensten , nieuwe
      ontwikkelingsmogelijkheden bieden voor arme streken en kansarme
      categorieën van personen , mits de subsldlabl I itel tsmaatstaven en de
      richtsnoeren voor de toepassing van deze doelstellingen worden gevolgd .
3.10 . Een betere voorl Ichtlna
       Tenslotte Is het van belang de dialoog met nlet-gouver nemente Ie
       vrijwilligersorganisaties die werkzaam zijn op het gebied van de
       armoedebestrijding betere vorm te geven .
       Het gaat er enerzijds om de modernisering van de zelfstandig ontstane
       organisaties zonder winstoogmerk die voortkomen uit het particuliere
        Initiatief en anderzijds deze te helpen om hun stemgeluid op het
       communautaire vlak te doen horen .
3.11 . De kennis van het verschijnsel verdiepen
       Tenslotte moeten de pogingen worden voortgezet die met het BSEG zijn
       ondernomen om het verzamelen van uiteenlopende en vergelijkbare armoede-
        Indicatoren te coördineren en te versnellen .
       Het gaat er In de eerste plaats om een Indicator samen te stellen met
       behulp waarvan een niveau van absolute armoede kan worden vastgesteld aan
       de hand van het monetaire equivalent van een pakket van nader te
       omschrijven eerste levensbehoeften dat In overleg met de verschillende
       nationale statistische diensten Is overeengekomen .
 ---pagebreak---        Tevens gaat het erom de beschikbare en vergelijkbare kwalitatieve
       informatie vast te stellen en te benutten aan de hand waarvan de
       armoedesl tuat les kunnen worden omschreven . Deze situaties kunnen waar
       nodig worden aangevuld met aanwijzingen ook over de voorstelling die men
       zich van de armoede maakt , d.w.z . over het Inkomensniveau dat de
       verschillende volkeren met het begrip armoede In verband brengen .
       Wat betreft de relatieve vaststelling van armoede moeten de werkzaamheden
       over de gegevens betreffende de Inkomensspreldlng worden voortgezet om
       cijfers te verzamelen uit vergelijkbare bronnen en aan de hand van
       vergelijkbare methodologieën , ten einde een "middeninkomen vast te
       stellen " als drempel voor de “ materiële " armoede voor de Gemeenschap .
       Op het seminarie dat de Commissie In april 1988 over de " nieuwe armoede "
       heeft georganiseerd zijn ernstige leemten gebleken In de kennis
       betreffende de mechanismen die leiden tot het ontstaan van de nieuwe
       armoede , en wat betreft de kenmerken van de betrokken personen alsmede
       van de maatschappelijke groepen waartoe zij behoren . Deze leemten
       betreffen In het bijzonder de landen van Zuld-Europa .
       Er dient derhalve op het communautaire vlak dringend specifiek onderzoek
       te worden verricht .
       Dit Impliceert de verdieping van de kennis van de verschijnselen ,
       onderzoek naar de nieuwe vormen van armoede en verbetering van het
       verzamelen van statistische gegevens .
3.12 . Samenvattend kunnen op communautair vlak de volgende functies op nuttige
       wijze worden waargenomen :
       - rechtstreekse steun voor de ontwikkeling van experimenten op ware
         grootte ;
       - het activeren van een coördlnat ienetwerk ter bevordering van de
         uitwisseling van ervaring en van vernieuwlngbrengende experimenten .
         Hier wordt op het vermenlgvuldlglngsef fect gemikt ;
       - contlnubeoordel ing tijdens het programma ;
       - voorlichting , bijdragen tot onderlinge vergelijking en bezinning .
 ---pagebreak---                                         13 -
4 . structuur en organisatie van het onderhavige programma
4.1 . Een aan de doelstellingen aangepas te structuur
      Het onderhavige communautaire programma heeft andere doelstellingen dan de
      eerste twee programma 's . Daarvoor zijn derhalve andere structuren nodig .
      Het eerste en het tweede programma waren namelijk gericht op het onderzoek
      naar en de diagnostiek van de armoedeproblemen In termen van
      maatschappelijke actie .
      Het actieprogramma op middellange termijn zal In principe een veel hechter
      partnerschap tussen de Europese Commissie en de plaatselijke , regionale en
      centrale overheden tot gevolg hebben met actieve deelname van
      vrijwilligersorganisaties en particuliere Instanties en de gegadigden
      zelf .
      Dat vereist nieuwe organisatievormen op alle niveaus . De Commissie zal
      tot taak hebben de ontwikkeling te stimuleren door de betrokkene te helpen
      bij de ontwikkeling van modelprojecten . ZIJ zal er zich derhalve niet toe
      beperken een financieringsbron te zijn .
4.2 . Select le van de orolecten
       In de loop van 1989 tegelijk met de daadwerkelijke voltooiing van het
       tweede programma , zal de Commissie op basis van duidelijke en expliciete
      maatstaven met de nationale overheden onderhandelen over de selectie van
      modelprojecten .   Zodra deze selectie heeft plaatsgevonden zal de Commissie
      met de plaatselijke autoriteiten en In nauwe samenwerking met de openbare
      en particuliere organisaties van het betrokken gebied de beheersstructuren
       vaststellen . Het tijdschema Is zo gekozen dat er geen onderbreking zal
       zijn tussen het tweede en derde programma . Door deze voorafgaande
      onderhandel Ingen zal het mogelijk zijn tot grotere samenhang en
       doeltreffendheid te komen want zo worden op financieel gebied door de
      medef inanclers garanties geboden , maar ook wat betreft bevoegdheden en
       vereiste praktische ervaring .
4.3 . Volgens een eerste schatting zal het programma waarschijnlijk In totaal
      een dertigtal modelprojecten kunnen financieren .
4.4 . Een behee rscomité per model
       Elk model wordt beheerd onder verantwoordelijkheid van een beheerscomité
       dat bestaat uit vertegenwoordigers van alle bij de verwezenlijking van het
      experiment betrokken beleidsvoerders ( verantwoordelijken van openbare en
      particuliere instellingen , van vrijwilligersorganisaties die financieel of
      operationeel erbij betrokken zijn ), die zich ertoe verbinden een
      afgesproken programma te verwezenlijken ter bestrijding van alle
      specifieke aspecten van de armoede In hun regio , provincie of stad .
                                                                 * • •/ ■ • •
 ---pagebreak---                                           14 -
      Het voorzitterschap van dit beheerscomité wordt waargenomen door een van
      de leden die als zodanig daartoe door de andere leden van het comité Is
      verkozen .
      De tenuitvoerlegging van dit partnerschap ( met actieve deelname van
      vertegenwoordigers van armen ) zal als zodanig een belangrijke Innovatie
      betekenen In de strijd tegen de armoede .
4.5 . Taken van het comité
      Elk comité moet een gedetailleerd ontwerp opstellen voor een geïntegreerde
      economische en sociale strategie ter bestrijding van de armoede in al zijn
      muit Idimenslonale aspecten en om de groepen op het betrokken grondgebied
      te steunen die het grootste risico lopen , voor de duur van vijf Jaar .
      Zonder de doelstelling van een globale strategie tot integratie In het
      economisch en maatschappelijk leven uit het oog te verliezen moeten de
      behoeften van de armste doelgroepen van het betrokken gebied worden
      vastgesteld , evenals de specifieke antwoorden die daar indien nodig op
      moeten worden gegeven .
4.6 . Onderzoek - en ontwikkel Inaseenheden
      De beheerscomités alsmede de teams ter plaatse van elk modelproject worden
      bijgestaan en geadviseerd op technisch vlak door onderzoek- en
      ontwikkel ingseenheden onder rechtstreeks contract met de
      Europese Commissie . Deze eenheden worden In elk land of groep van landen
      gevestigd . Er zijn er in totaal dus een achttal .
      Deze kleine eenheden vormen een Europees net ter bestrijding van de
      armoede , onder voorzitterschap van de Commissie , dat tot taak heeft :
      - de leiders van de modelprojecten van advies dienen bij de analyse van de
         armoede op hun grondgebied en bij de uitwerking van een doeltreffende
         armoedebestr I Jdlngsstrategle ;
      - technische bijstand verlenen bij de tenuitvoerlegging van specifieke
         aspecten met het oog op de sociale integratie van kansarmen ( bij
         voorbeeld beroepsopleiding en schepping van werkgelegenheid );
      - helpen bij de follow-up en het zelf beoordelen van de resultaten van de
         modelexper Imenten en bij de beoordeling van de Implicaties ervan voor
         het regeringsbeleid op het plaatselijke , regionale en nationale vlak ;
      - het ter beschikking stellen van technische deskundigheid op het gebied
         van de verspreiding van resultaten en experimenten over andere projecten
         en naar degenen die In hun land het beleid bepalen .
 ---pagebreak---                                        15 -
      Elke eenheid kan omvatten :
      - een specialist op het gebied van de organisatorische ontwikkeling en de
        communlcat Ie ,
      - een beoordelaar om de modelprojecten bij te staan op het gebied van de
        zelfbeoordel ing ,
      - een coördinator die op het Europese vlak moet deelnemen aan de
        coördinatie per krachtlijn en die de uitwisseling organiseert tussen
        deelnemers aan de projecten uit verschillende landen die met
        soortgelijke problemen worstelen alsmede het beleggen van bijeenkomsten
        tussen groepen van modelprojecten ter uitwisseling van ervaringen met
        vernieuwende Initiatieven .
      De eenheid kan voor specifieke onderzoek- of analysetaken een beroep doen
      op special Isten .
4.7 . De taak va n de Commissie
      De Commissie zal dit netwerk van onderzoek- en ontwikkel Ingseenheden
      rechtstreeks stimuleren en zorg dragen voor de verspreiding van de
      resultaten aan de specialisten en voor de betrekkingen met de massamedia
      om aan het programma bekendheid te geven bij de beleidsvoerders en het
      publiek In het algemeen . ZIJ zal daarin worden bijgestaan door een team
      van adviseurs ter zake .
      De Commissie zal regelmatig de leiders van de eenheden bijeenroepen voor
      de onderlinge vergelijking van de toegepaste methoden en de fol low-up van
      de modelprojecten . Door de eenheden zal periodiek aan de Commissie verslag
      worden uitgebracht over de stand van zaken . Degenen die verantwoordelijk
      zijn voor de organisatorische ontwikkeling en de communicatie moeten
      tevens bijeenkomsten beleggen met de projecten van het land waar de
      eenheid Is gevestigd , ten einde het effect van het communautaire programma
      te vergroten .
4.8 . Een raadgevend comité
      De Commissie zal In het kader van een raadgevend comité de
      regeringsvertegenwoordigers van de Lid-Staten raadplegen betreffende elke
      kwestie die van belang Is voor de tenuitvoerlegging van het onderhavige
      programma .
 ---pagebreak---                                         16 -
                                     B I JLAGEN
1 . Samenvatting van de acties van de Commissie met betrekking tot de groepen
    van kansarme personen
2 . Statistische gegevens
3 . Organisatie van de huidige specifieke actie en van het toekomstig programma
    ( organlsat ieschema 's )
4 . Financiële notitie
5 . Geslaagde experimenten
6 . Beknopte bibliografie
 ---pagebreak---                                          17 -
                                     B I JLAGE 1
                   SAMENVATTING VAN DE ACT IES VAN DE COMMISSIE
                           MET BETREKKING TOT DE ARMOEDE
Dit actieprogramma is niet alles wat de Commissie voor de kansarmen doet .      Zij
treedt namelijk op In diverse sectoren ( werkgelegenheid , opleiding , sociale
bescherming , gelijkheid mannen/ vrouwen , nieuwe armoede , ...). Het is evenwel
niet mogelijk daarin duidelijk de acties die op kansarmen zijn gericht te
onderscheiden omdat deze personen meerdere handicaps tegelijk bezitten .
1 . Voedselhulp voor de allerarmsten
    Op 11 december 1987 heeft de Raad besloten de toekenning van voedselhulp die
    tijdens de strenge winter 1986/ 1987 was verleend een permanent karakter te
    geven .
    Voor het Jaar 1988 is een bedrag van 100 miljoen Ecu ter beschikking van de
    Lld-Staten gesteld en aan de hand van passende criteria verdeeld .
    BIJ het uit de markt nemen van sommige produkten ( groenten en fruit , vis )
    wordt de Commissie verder gemachtigd een deel van deze produkten ter
    beschikking van de meest behoeftlgen te stellen , en zelfs om de
    transportkosten te betalen .
    De Commissie beschouwt deze hulpmaatregelen als over levlngsmaat regel en , ten
    einde te voorkomen dat door ondervoeding de gezondheid van kansarmen wordt
    geschaad en aldus hun kans op herintegratie In gevaar wordt gebracht .
    Deze urgent iemaatregelen krijgen pas hun volledige betekenis In het
    vooruitzicht van de maatregelen met het oog op een duurzame verbetering van
    de positie van kansarme groepen .
2 . De Structuurfondsen
    Hoewel de Structuurfondsen niet uitdrukkelijk de armoedebestrijding tot taak
    hebben dient de Interventie daarvan als vangnet om de verarming van
    categorieën of regio 's die risico lopen te voorkomen .
3 . Werkaeleaenheld
    Op verzoek van de Raad In zijn conclusies van 1 december 1987 ( 87/C/ 335/ 01 )
    wordt thans een programma ten behoeve van langdurig werklozen gepland .
 ---pagebreak---                                            18 -
     Dit plan voorziet in het opzetten van een netwerk dat de in de Lld-Staten
     ontwikkelde nieuwe benaderingen gaat exploiteren . Ten aanzien van de sociale
     categorieën van kansarmen kunnen de geanalyseerde projecten en ervaringen
     een bijdrage leveren op het vlak van de preventie ( door vrijwaring van de
     werkgelegenheid In plaatselijke projecten ).
     Naar aanleiding van de resolutie van de Raad van 21 november 1983 en van
     7 Juni 1984 heeft de Commissie meerdere malen overleg tot stand gebracht
     over plaatsel I Ike werkge legenheid s In It lat leven .
     Zij heeft kunnen vaststellen dat deze Initiatieven In een bepaald aantal
     gevallen aan de behoeften van de werknemers en de werkgevers voldoen die
     zonder dergelijke Initiatieven van de arbeidsmarkt zouden zijn uitgesloten .
     Een van deze Initiatieven , namelijk het "Onder zoekact leprogramma Inzake
     plaatselijke ontwikkeling van de arbeidsmarkt " (L E D A ) heeft geleid tot
     een aantal studies en tot de financiering van twaalf projecten In twaalf
     gebieden van de Gemeenschap .
     De mededeling van de Commissie aan de Raad van 22 april 1983 en het
     Memorandum van de Commissie van 1 Juli 1985 inzake het Internationale Jaar
     van de Jeugd hebben zich beziggehouden met het beleid dat de toegang van
     alle longeren tot werkgelegenheid ( met Inbegrip van kansarme Jongeren ) moet
     bevorderen .
4 . Qpleldlng
     Het besluit van de Raad van 1 december 1987 betreffende een actieprogramma
     voor de beroepsopleiding voor longeren en de voorbereiding van Jongeren op
     het leven als volwassene en In het beroep ( 87/ 569/ EEG ) Is erop gericht
      " speciale aandacht te schenken aan Jongeren die de meeste moeilijkheden
     hebben , met Inbegrip van degenen die een handicap of een achterstand hebben ,
     alsmede degenen die na het volbrengen van hun voltijdse leerplicht weinig of
     helemaal geen kwalificaties bezitten " ( artikel 2 , Md 5 ).
      In het kader van de voorbereidende werkzaamheden Inzake de " toekomst van het
     platteland "^) worden momenteel aanbevelingen opgesteld om het isolement en
     de toenemende sociaal -economische en culturele verarming in de
     plattelandsgebieden te bestrijden , met name door Instandhouding of
     restauratie van schoolgebouwen , die voor velerlei doeleinden gebruikt kunnen
     worden ( schoolopleiding , cultureel en sociaal centrum , voor I Icht Ings- en
     bijschol Ingscentrum ) .
( 1 ) C0M(88)501
 ---pagebreak---                                          19 -
    In de mededeling van de Commissie over de voortdurende scho ling van de
    werknemers In de onderneming ( C0M(86)780 del .) wordt onderstreept dat de
    traditionele opsplitsing van de onderwijsmarkt tussen enerzijds de Staat wat
    betreft de basisopleiding voor jongeren en de bijscholing van nlet-
    gekwal If Iceerde volwassenen en anderzijds het bedrijfsleven wat betreft de
    onmiddellijk rendabele opleidingen op lange termijn nadelig Is . Zo zou het
    goed zijn als nieuwe acties op het gebied van de opleiding van
    loontrekkenden volgens een nader te bepalen formule zo worden opgezet dat
    daar jonge werklozen en volwassenen bij betrokken kunnen worden .
    De strlld teaen het analfabetisme vindt op het communautaire vlak op
    verschillende wijzen plaats :
    - In de conclusies van 4 juni 1984 van de Raad en van de ministers van
       Onderwijs In het kader van de Raad bijeen Is bepaald dat de Lld-Staten
       preventieve acties zullen voeren vooral op de lagere school , maar eveneens
       In het kleuteronderwijs en In het begin van het middelbaar onderwijs ;
    - de groep van nationale deskundigen op het gebied van de bestrijding van
       het analfabetisme die tweemaal per Jaar bijeenkomt heeft een verslag
       opgesteld ( gepubliceerd In " Europe sociale ", suppl . 2/88 );
    - In Juli 1988 financierde de Commissie een zomercursus In Toulouse over de
       problemen bij het eerste contact met het schrijven ;
    - met Ingang van de maand september 1988 financierde de Commissie een
       onder zoekact Ie In de twaalf Lld-Staten , waarin de preventie van het falen
       op school wordt gecombineerd met het verhelpen van het probleem ( leren
        lezen en schrijven door volwassenen );
    - naar aanleiding van de conclusies van de Raad en van de minister van
       Onderwijs In het kader van de Raad bijeen op 14 mei 1987 heeft de
       Commissie opdracht gegeven tot het uitbrengen van een verslag over het
       falen op school In de Gemeenschap en een ander over de maatregelen die
       worden genomen om het analfabetisme te voorkomen ;
    - het programma van de Commissie voor de samenwerking tussen de residentiële
       centra voor de vorming van volwassenen , behelst de medefinanciering van
       bijeenkomsten van degenen die de volwassenenopleiding bevorderen of daar
       verantwoordelijk voor zijn .
5 . Sociale beschermina
     In haar mededeling aan de Raad betreffende de sociale zekerheid
    ( COM(86)410 def . van 24.7.1986 ) Identificeert de Commissie de uitsluiting
    van een gedeelte van de bevolking van het bestaande stelsel van bescherming
    als een van de drie uitdagingen die door de stelsels van sociale zekerheid
    moeten worden aangenomen . De In de huidige systemen van bescherming aan te
 ---pagebreak---                                         20 -
    brengen wijzigingen zullen worden onderzocht en daarbij zal in het bijzonder
    aandacht worden besteed aan de plannen tot Instelling van een sociaal
    mini mum .
    Vervolgens hebben de diensten van de Commissie vergelijkingen gemaakt tussen
    de netto-ui tker Ingen ontvangen uit hoofde van pensioenen en
    werkloosheidsuitkeringen naargelang van de Inkomensniveaus ( onder andere
    voor Inkomens die maar de helft of twee derde van het gemiddeld inkomen
    bedragen ) .
    In november 1989 zal de Commissie een seminarie subsidiëren over het
    minimuminkomen In de verschillende Lld-Staten .
6 . Speclfleke vrouwenvraaastukken
    Het Communautaire Programma op middellange termijn " Gelijke kansen
    1986-1990 " financiert acties ter bestrijding van de ongelijkheid op het
    gebied van de werkgelegenheid , de sociale bescherming , het onderwijs en de
    opleiding .
    Wat bij voorbeeld de werkgelegenheid betreft zal het accent worden gelegd op
    de tenuitvoerlegging van specifieke maatregelen voor bijzonder kansarme
    categorieën : vrouwen van migranten , alleenstaande vrouwen en
    eenoudergezinnen , bejaarde vrouwen , gehandicapte vrouwen , en vrouwen die na
    een onderbreking hun beroep weer wensen op te nemen .
7.  Nieuwe armoede
    Op verzoek van de d I recteuren-generaa I Sociale Zekerheid heeft de Commissie
    de kennis verdiept van nieuwe verarm ingsmechan ismen , die de laatste Jaren
    aan het licht zijn getreden als gevolg van de economische crisis en de
    huidige technologische veranderingen .
    Daartoe heeft de Commissie de over deze mechanismen en over het In de
    Lld-Staten ten uitvoer gelegde beleid beschikbare gegevens verzameld .
    Deze gegevens zijn in het kader van een studiecol loquium op
    28 en 29 april 1988 besproken In aanwezigheid van politieke leiders ,
    vakbondsvertegenwoordlgers , vrijwilligersorganisaties en onderzoekers .
    Een studiecentrum zal de conclusies van dit colloquium analyseren om
    maatregelen uit te werken die op het plaatselijke , nationale en
    communautaire vlak kunnen worden genomen om het hoofd te bieden aan deze
    nieuwe verarm ingsprocessen . Deze voorstellen kunnen op een In 1989 te
    houden seminarie worden besproken .
    Voorts wordt voorgesteld de acties In het kader van het huidige programma
    voort te zetten ( zie 3.11 ).
 ---pagebreak---                                         21
                                      BIJLAGE. 2
                          VFR7AMELING STATISTISCHE GEGEVENS
Inleldlna
Het programma voor de analyse van statistische gegevens die In de Lld-Staten
beschikbaar zijn en voor de toetsing van vijf methoden om de armoede te meten
wordt In het kader van de huidige specifieke actie voortgezet .
Momenteel beschikt de Commissie niet over een bevredigende statistische raming
van de armoede in de verschillende Lld-Staten .
De beschikbare gegevens zijn namelijk uitsluitend gebaseerd op het inkomen van
kansarme personen en worden berekend aan de hand van uiteenlopende methoden .
Derhalve en bovendien gelet op de verschillen In levensstandaard Is geen enkele
vergelijking tussen de Lld-Staten mogelijk .     Bovendien kan de armoede die een
muit Idimensionaal verschijnsel Is niet uitsluitend tot de monetaire dimensie
worden gereduceerd .
Daarom overweegt de Commissie voor het onderhavige programma een benadering
volgens de volgende krachtlijnen :
a ) opstelling van een communautaire definitie van de armoede waarbij een
    Europese bas is levensstandaard wordt vastgesteld (" European Base Line Level
    of Living ", EBL );
b ) beoordeling van de prestaties van de Lld-Staten In het licht van deze
    Europese definitie ;
c ) beoordeling van de prestaties van de Lld-Staten In het licht van hun eigen
    definitie van de armoede ;
d ) meting van de verschillen tussen de nationale definities en de Europese
    ( EBL );
Deze benadering dient bij te dragen tot de ultst Ippel Ing van een beleid dat de
vermindering van genoemde verschillen beoogt en de Integratie van kansarmen op
basis van de van de EBL afgeleide criteria .
De Europese bas Is levensstandaard ( EBL1
Een nauwkeurige en toepasbare definitie van het begrip arm Is een fundamentele
vereiste voor de formulering van elk communautair beleid ter bestrijding van de
armoede .
Armoede wordt omschreven als een situatie waarin een persoon of groep niet aan
een aantal behoeften kan voldoen .
 ---pagebreak---                                           22 -
Het Is evenwel niet altijd mogelijk vast te stellen In welke mate aan de
behoeften kan worden voldaan .
Voorts dienen de te bevredigen behoeften zowel op kwantitatieve als op
kwalitatieve wijze te worden gedefinieerd .
In het programma Is gekozen voor een muit ( dimensionale definitie van de
armoede . Derhalve dient tevens een methode te worden vastgesteld aan de hand
waarvan het verschil kan worden gemeten tussen de bevredigde behoeften en de
werkelijke behoeften .
De " Europese bas Is levensstandaard " ( EBL ) zal worden gedefinieerd als het
vermogen om met behulp van een Inkomen of andere middelen aan een aantal
behoeften te voldoen die worden beschouwd als de " Europese basisbehoeften "
( European Base- 1 Ine Needs of EBN ) . Deze behoeften worden uiteraard gekozen op
grond van hun wenselijkheid maar tevens hun meetbaarheid .
Het Is op dit vlak dat zich de meeste moeilijkheden zullen voordoen , maar er
kunnen prioriteiten worden vastgesteld om de beschikbare gegevens geleidelijk
te verbeteren .
De vaststelling van de Europese basisbehoeften zal dus geen statisch karakter
bezitten , maar enerzijds evolueren naargelang van de verbetering van de
kwaliteit van de beschikbare gegevens en anderzijds van de ontwikkeling van de
Europese samenleving .
 Ident lf leat le van kansarmp personen
Het communautair onderzoek naar de meting van de armoede moet de Identificatie
mogelijk maken van kansarme personen op basis van Individuele en aan de
gezinshuishoudingen Inherente kenmerken . Aldus kunnen kaarten van kansarme
groepen worden samengesteld die zullen bijdragen tot de verklaring van
mechanismen waardoor een situatie waarin gebrek bestaat aan talrijke zaken ( bij
voorbeeld huisvesting , onderwijs en andere fundamenele bestanddelen van het
welzijn ) voortduurt , ja zelfs In omvang toeneemt .
Met het oog hierop zal Eurostat onder meer tot taak hebben op coherente wijze
de muit idlmenslonale gegevens die nodig zijn voor de totstandkoming van een
nationaal en Internationaal voor I Icht ingssysteem over de armoede te Integreren .
Bestudering van het effect v an de acti eprogramma 's
Om de bijdragen en de beperkingen van het huidige programma te kunnen
beoordelen dienen statistische gegevens betreffende de kansarme groepen te
worden geanalyseerd voordat het programma van start gaat en aan het eind
daarvan . Tevens kan de tussentijdse verzameling van gegevens worden overwogen .
Het verzamelen van deze gegevens en de analyse ervan moeten worden verricht In
nauwe samenwerking met degenen die voor de acties verantwoordelijk zijn .
 ---pagebreak---                                        SPECIFIEKE ACTIE TER BESTRIJDING VAN DE ARMOEDE
                                                            ( 1984-1988 )
                                                          l COMMISSIE I
                                                                        DG V                    I          RAADGEVENDE GROEP
                                                                                RAADGEVENDE GROEP            I
           ONAFHANKELIJKE DESKUNDIGEN
                                                      - Financieel
                                                      -  Financieel beheer
                                                                     beheer van
                                                                             van de
                                                                                de statis
                                                                                statis-¬     Advies over belangrijke aspecten
           - Tussentijds verslag                    ■\ tische
                                                         tische contracten
                                                                 contracten (( statistiek
                                                                               statistiek en
                                                                                en -– van de tenuitvoerlegging van de
           - Eindverslag                             TK onderzoekacties )                         actie
                                                                                actie
                                                      -- toezicht
                                                         toezicht op
                                                                   op de
                                                                      de tenuitvoerlegging
                                                                          tenuitvoerlegging      L._
                                                                                0EMENGDCOMITE
                                                         van het programma
   m
                                                                                GEMENGD COMITE
   Ui
   o
   <
   .j                                                                                Dienst voor stimulering en
   H
                            BSEG
                                                                                verspreiding
                                                                                iding
   GD
                    - Verzameling van statistische                                                                    I
                      gegevens inzake armoede
                                                                                NST VOOR STIMULERING^
                                                                                NST VOOR STIMULERING^
                                                                                DIENST VOOR STIMULERING
                                                                                EN VERSPREIDING
                                                                                EN  VERSPREIDING      \
                                                                                nationale
                                                                                nationale coordinatie
                                                                                Transnationale    coordinatie
                                                                                coördinatie  \
                                                                                van deïî projecten
                                                                                projecten                \
                                                                                Jeling
                                                                                Beoordeling                       /
                   STATISTISCH ONDERZOEK                                                                      reiding
                                                                                Verspreiding
                                                                                "eiding                 J
  f                      (7 teams )
                         (7 teams )                                ONDERZOEK-ACTIEPROJ ECTEN
           Toetsing van vijf methoden ter
           meting van de armoede                              Plaatselijke acties tot hulp¬
                                                              verlening aan armen en zelf -
                                                              beoordeling van de ondernomen
                                                              acties
      Bes lui tvormingsni veau
C     Uitvoeringsniveau
 ---pagebreak---      tn
    •r
    K>
                                                    ACTIEPROGRAMMA VOOR KANSARMEN ( 1989-1993 )
     <D
      O)
      (Q                                                              COMMISSIE
    * r-»
    •r-
    03
                                                                            DG V
                    RAADGEVEND COMITE                                                                          !      TECHNISCHE BIJSTAND
                                                                                - Financieel beheer van de projecteh
                                                                                N.
                    - Advies over alle be¬
                                                          Deelname aan selectie van projecten
                      langrijke vraagstukken
                      betreffende selectie
                                                          Activering en ondersteuning van projecten
                                                          Activering van het netwerk van eenheden
                                                                                V^Sr Algemene voorlichting
                                                                                - Organisatie van bijeenkomsten
                                                                                ,
                      en tenuitvoerlegging
                                                          Verzamel ing , verspreiding en uitwisseling
                                                          van resultaten en kennis
                      van het actieprogramma
                      ( COMITOLOGIE )
                                                     /
                  \
                              BSEG
                                                                        BEHEERCOMITE                 /        /VOETWERK
                                                                                ETWERK VAN
                                                                                VAN EENHEDEN
                                                                                EENHEDEN
                  j Verzameling en uitwerking van                  Bestaande uit alle beleids¬
                  I  armoede-indicatoren                           voerders van het betrokken
                                                                                / /VOOR     ONDERZOEK
                                                                                OOR ONDERZOEK     EN ONTWIKKELING
                                                                                EN   ONTWIKKELING      \
^4*
C\l
                                                                   gebied
                                                                   Voorbereiding , verwezenlij ¬
                                                                                /            (( 88 aà 9
                                                                                9))                      \
                                                                   king en controle van model-          / Eén
                                                                                Eén eenheid
                                                                                eenheid per
                                                                                per land of groep
                                                                                groep van
                                                                                van landen
                                                                                landen \
                                                                   experimenten                           (8 à 9 )
                                                                   Een comité per model                   Steunverlening en advisering van beheers¬
                                                                                comités en projectbestuurders
                                                                                Follow-up en coördinatie aan de hand van
                                                                                krachtlijnen en beoordeling van de             j
                                                                                projecten
                                                                                Steun voor de uitwisseling van erva- /        /
                                                                                '"-^Hngen                                   /
                                                 MODELPROJECTEN
                                                 MODELPROJECTEN                                       U                               .
                                       /                                         Y                RECHTSTRcEKS VIA NGO
                                                                                RECHTSTREEKS VIA NGO
                                    /ƒ -- Rechtstreekse
                                          Rechtstreekse steun
                                          Rechtstreekse  steun voor
                                                                voor vernieu-
                                                                      vernieu-   \_ // GEFINANCIERDE PROJECTEN
                                                                                GEFINANCIERDE PROJECTEN
                                   |      wingbrengende experimenten op
                                          wingbrengende
                                          gebied van economische en sociale x
                                                                                Vernieuw i ngb rengende i ni t i at i even
                                          integratie van de groepen van                   V voor specifieke sociale groepen
                                                                                V ( dak lozen ...)
                                          kansarmen
      |    | Besluitvormingsni veau
    <C "2>   Uitvoeringsniveau
 ---pagebreak---                                       - 25 -
                                       B I JLAGE 4
                      FINANCIËLE NOTITIE BIJ HET ONTWERP-BESLUIT
                BETREFFENDE HET ACTIEPROGRAMMA QR MIDDELLANGE TERMIJN
1 . Betrokken becirot Inasplaats
    Artikel 646 , Actie ter bestrijding van de armoede
2 . Wettel I Ike arondslaa
    Toepassing van artikel 235 van het EEG-Verdrag
    Nieuw besluit van de Raad dat begin 1989 wordt verwacht .
3 . Voorstel tot Indeling van de uitgaven
    Nlet-verpl Ichte uitgaven , gesplitste kredieten
4 . Omschrllvlno en ver antwoording van de actie
4.1 . Doelstel l Ingen
      De doelstellingen van het actieprogramma zijn :
      a ) bijdragen tot de uitwerking van preventieve strategieën ten behoeve van
          de risicogroepen en van remedleact les om te voldoen In de behoeften van
          de al lerarmsten ;
      b ) tot stand brengen van vernieuwende organisatiemodellen voor de
          Integratie van de kansarmen , waar alle economische en maatschappelijke
          beleidsvoerders bij betrokken zijn ;
      c ) nauwkeurig omschrijven van de kenmerken van de groepen van allerarmsten
          en van de dynamica van de nieuwe processen die tot economische en
          maatschappelijke uitsluiting lelden ;
      d ) het voeren van een actie tot voorlichting , beoordeling en uitwisseling
          van ervaringen op het communautaire vlak ;
      e ) zorgen voor onderlinge samenhang tussen alle communautaire acties die
          gevolgen hebben voor de groepen van kansarmen .
4.2 . Betrokken personen
      Het programma Is gericht op economisch en sociaal kansarme personen ,
       Individuen , gezinnen en groepen van personen wier middelen ( materieel .
 ---pagebreak---        cultureel en sociaal ) zo beperkt zijn dat zij uitgesloten zijn van de
       minimaal aanvaardbare levenspatronen In de Lld-Staat waarin zij leven .
5 . Aard van de uitgaven en wl Ize van berekening
5.1 . Aard
      Communautaire bijdrage tot mode lexper imenten die In de Lld-Staten worden
      uitgevoerd en rechtstreekse bijdragen tot vernieuwende experimenten .
      Subsidies , studies , kosten van seminaries en bijeenkomsten , van
      voorlichting en verspreiding , diverse dienstverleningen en de
      desbetreffende secretar I aatswerkzaamheden .
5.2 . Berekenlna
      a ) Het totaal bedrag dat voor vijf Jaar wordt gevraagd beloopt
          70 miljoen Ecu In vergelijking met 29 miljoen voor vier jaar voor het
          tweede programma .
          De verhoging Is nodig om de inspanningen te richten op minder talrijke
          experimenten maar van grotere afmetingen en verankerd in het
          plaatselijk bestel ( wijken , gemeenten , regio 's ).
      b ) Het gevraagde krediet omvat :
          - de financiering van een dertigtal mode lexper Imenten over 4,5 Jaar
                30 projecten x 1,66 miljoen Ecu ■■            50    mil Joen Ecu
          - rechtstreekse interventie voor vernieuwende
            experimenten (±   15 projecten )                    3,5 mil Joen Ecu
          - verzamelingen en verwerking van statistische
            gegevens                                            7,5 mil Joen Ecu
          - technische bijstand en fol low-up van het
            programma ( coördinatie , bedoordel Ing ,
            activering van een netwerk , voorlichting
            selectie van het project )                          9,0 mil joen Ecu
                                                              70    mil Joen Ecu
 ---pagebreak---                                         27 -
               TECHN 1 SCHE BUSTAND EN FOLLOW-UP VAN HET PROGRAMMA
Eenheden van het netwerk in elk land of
groep van landen
-  2 adviseurs ( gelijkgesteld aan volledige
   betrekking met inbegrip van kosten van
   dienstreizen , verplaatsing , secretariaat ) :
                             160.000 Ecu/ J aar
Totale kosten : 160.000 Ecu x 9 eenheden x 4,5 Jaar       6.480.000 Ecu
Vergader kosten advi seurs : 15.000 Ecu/ vergader ing
Totale kosten : 15.000 Ecu x 17                             255.000 Ecu
Algemene voorlichting , verspreiding van
kennis :                      293.000 Ecu/ Jaar
Totale kosten : 293.000 Ecu x 5 Jaar                      1.465.000 Ecu
Technische bijstand voor de activering van het
netwerk van eenheden en financieel beheer
-  2 adviseurs/ jaar + financieel beheer van
   de projecten :              160.000 Ecu/ Jaar
Totale kosten : 160.000 Ecu x 5 Jaar                        800.000 Ecu
                                         TOTAAL :         9.000.000 Ecu
Deze begroting is opgesteld volgens de volgende afspraken :
- feitelijke duur van 4,5 Jaar voor de rechtstreekse contracttaken ,
- duur van 5 jaar voor de voor I icht Ingsact les en het algemeen beheer .
 ---pagebreak---                                           28 -
6 . Financiële gevolgen voor de Intervent lekredleten
6.1 . Tl Idschema voor de vastleggings - en betaUnaskred leten
                                           VK x 1 min Ecu_BK.X–LmlQ-Ecu
        1989                                        9                         2,5
        1990                                        9                         7,5
        1991                                       12                        13,0
        1992                                       20                        15,0
        1993                                       20                        15,0
        Latere Jaren                                -
                                                                             17,0
                                                   70                        70
        De bedragen en het tijdschema van de vast legglngskredleten dienen als
        Indicatief te worden beschouwd . Ze zullen eind 1990 worden herzien In het
        licht van de tijdens de startfase van het programma opgedane ervaring . Ter
        gelegenheid van de jaarlijkse begrotingsvoorstellen zal de Commissie
        naargelang van de uitkomsten van het programma en van de nieuwe behoeften
        die bij de uitvoering ervan aan het licht zijn gekomen , de nodige
        aanpassingen voorstellen .
6.2 . Aandeel van de communautaire f Inancler Ing f.ln -P&roani-en ) In de totale
        kosten van de operat Ie
         In het kader van de elk jaar ingeschreven kredieten kan financiële steun
        worden verleend :
        a ) voor modelexper Imenten tot 50 X van de werkelijke kosten , binnen de
            grenzen van de gevraagde en goedgekeurde steun . In uitzonderlijke
            gevallen met name die welke betrekking hebben op bijzonder kansarme
            gebieden kan dit maximum evenwel op 55 X worden gebracht ;
        b ) voor de rechtstreekse subsidiëring van de onder 3.6 van de mededeling
            genoemde Initiatieven , tot 75 X van de werkelijke kosten , binnen de
            grenzen van de gevraagde en goedgekeurde steun .
 7 . Onmerk Ino
     Geen
 8 . Personeel
     Er wordt geen extra personeel gevraagd ten opzichte van de specifieke actie
     ( 1984-1988 ).
     De tenuitvoerlegging van het programma zal plaatsvinden met medewerking van
     technische bijstand van buitenaf . Met de kosten daarvan Is in de totale
     begroting reeds rekening gehouden ( zie punt 5.2 ).
 ---pagebreak---                                           - 29 -
                                         B I JLAGE 5
                                  GESLAAGDE EXPERIMENTEN
Sommige acties gevoerd In het kader van de lopende specifieke communautaire actie
tegen de armoede zijn reeds doeltreffend gebleken .
In deze bijlage worden daarvan enkele voorbeelden genoemd .
Bepaalde kenmerkende facetten van sommige onder zoek-act leprojecten verdienen
overigens aandacht In het kader van het Programma 1989-1993 om deze uit te
breiden , te systematiseren en te coördineren .
    TerrJ tor laie act les
    Meerdere projecten hebben betrekking op een gehele regio en zodoende konden
    verschillende categorieën van kansarmen worden bereikt zonder dat deze van de
    rest van de bevolking worden afgezonderd .
    Bil voorbeeld : Een project op de schaal van een wereldstad zorgt ervoor dat
                       de migranten niet aan andere openbare diensten worden
                       toevertrouwd dan degenen die zich met de rest van de bevolking
                       bezighouden .
    Bovendien kan met behulp van dit soort projecten een eerste stap gezet worden
    naar een algemeen beleid ter bestrijding van maatschappelijke uitsluiting door
    de verschillende dimensies van de armoede te Integreren .
    Bil voorbeeld : Een project heeft getracht de ontwikkeling van een gehele
                       gemeenschap te bevorderen door een opleidingscursus voor te
                       stellen In houtbewerking voor Jongeren en volwassenen ,
                       artistieke cursussen , planning van milieu voor verschillende
                       dorpen .
                       Daardoor kon de coördinatie tussen weldadigheidsinstellingen
                       en officiële vertegenwoordigers worden verbeterd , de
                       oprichting van een plaatselijk radiostation worden
                       gest Imuleerd .
2 . Acties die betekenis hebben op het nationale vlak
    BIJ diverse projecten zijn de gevolgen nagetrokken voor de armoede van het
    beleid met betrekking tot huisvesting , werkgelegenheid , Industriële
    ontwikkeling (op het plaatselijke , regionale , nationale of Europese vlak
    uitgestippeld beleid ).
 ---pagebreak---                                             30 -
    Op basis van deze analyse en van deelname aan bepaalde door dit beleid
    gelanceerde programma 's hebben zij de hervormingen kunnen vaststellen die
    noodzakelijk zijn om Iedereen toegang te verschaffen tot dit beleid en tot de
    kansen op individuele , familiale en collectieve promotie die zij Inhouden .
    Bl l voorbeeld : Sommige projecten onderhouden vaste contacten met de
                     afgevaardigden van hun nationaal parlement , worden regelmatig
                     geraadpleegd door hun nationale ministeries die zich van deze
                     contacten bedienen om hun voorstellen Inzake
                     beleidshervormingen te propageren .
4 . Experimenten OP het oebled van de deelname
    Het principe van deelname van kansarmen aan het Institutioneel stelsel wat een
    van de doelstellingen Is van het Tweede Armoedeprogramma is In diverse vormen
    tot uitdrukking gebracht .   Zo krijgt de deelname van doelgroepen aan het
    project ( de opzet , het beheer en de dagelijkse werking ervan ) slechts zijn
    volle betekenis wanneer deze wordt geplaatst In het perspectief van deelname
    aan de maatschappij in zijn geheel en aan de besluitvorming die deze groepen
    raakt .
    Bil voorbeeld : Een op Initiatief van langdurig werklozen gevormde groep werkt
                     samen met regionale en nationale federaties van steuntrekkers ,
                     werklozenbonden , het gemeentebestuur en neemt deel aan
                     campagnes tot verdediging van de sociale zekerheid .
5 . Oprichting van netwerken
    Verschillende projecten hebben netwerken opgericht of gesteund van
    verenigingen van kansarmen , vakmensen , politieke leiders – die gunstig staan
    tegenover beleidshervormingen .
    Bil voorbeeld : Netwerken voor steunverlening aan eenoudergezinnen , langdurig
                     werklozen , daklozen .
6 . Schepplng van nleuwe werkaeleaenheld
    Sommige projecten hebben de vorm aangenomen van coöperatieve verenigingen , van
    plaatse lijke Initiatieven tot bevordering van de schepping van werkgelegenheid
    voor diegenen die van de arbeidsmarkt uitgesloten zijn .
 ---pagebreak---                                             - 31
    R i l voorbeeld : Oprichting van coöperaties op het gebied van de
                      zuivelindustrie , de weverij en de visserij .
    Uit deze projecten is de noodzaak gebleken om dergelijke acties te voeren In
    samenwerking met alle plaatselijke Instanties die kunnen bijdragen tot het
    welslagen van de integratie van kansarmen In de arbeidsmarkt .
    Bil voorbeeld : Een project Inzake ontwikkeling van een plattelandsgebied
                      werkt als een bedrijf waarin 80 X van de plaatse lijke
                      bevolking aandelen bezit .
7 . Bevorderlna van nleuwe vormen van soc iale samenhano en onder 1 1 nae
    hulDver I en I na
    Men kan op drie manieren de methode omschrijven waar bij de projecten gebruik
    van is gemaakt om de maatschappelijke samenhang te bevorderen :
    - wederzijdse bijstand
    Bil voorbeeld : Een ruilmarkt tussen werklozen maakt het         mogelijk hun
                       lotgenoten van hun bevoegdheden gebruik te doen maken .
    - versterking van de maatschappelijke netwerken In de plaatse lijke gemeenschap
    Bil voorbeeld : Benutting van kennis en energie van bejaarden ten dienste van
                      groepen van kansarmen In de samenleving .
    - behoud van bestaande vormen van maatschappelijke samenhang
    B I 1 voorbeeld      Renovatie van het woonbestand voor vluchtelingen waardoor
                         hun netwerken en waarden behouden blijven .
                         Aanmoediging tot de vorming van netwerken voor
                         steunverlening voor ouders van kinderen die speciaal
                         onderw I J s behoeven .
                                                           « » •/• • •
 ---pagebreak---                                            - 32 -
                                          BUIAGE-S
                                       LITERATUURLIJST
- De Raad van Ministers ( 1982 ) " Ontwerp-conclusles van het eindrapport van het
  Eerste Programma ter bestrijding van de armoede ", Brussel
- Europese Commissie , ( 1981 ) " Eindrapport van de Commissie aan de Raad
  betreffende het Eerste Programma van modelprojecten en studies ter bestrijding
  van de armoede " ( bijlagen I - VIII )
  C0M(81)769 def .
- Etudes Tsiganes , " Populations Nomades et Pauvreté ", Parljs , 1980
- A. HERMANS , KN VAN LIERDE , “ Nomaden en armoede” , Centrum voor Analyse van
  Sociale en Politieke Verandering , Leuven , 1980
- J.R. RABIER , H. RIFFAULT , " La Perception de la Misère en Europe ", 1977
- G. SCHABER , " Pauvreté persistante ", 1977
- B. VAN PRAAG , “ Recherche relative à l' Importance aux aspects et aux causes de
   la Pauvreté dans la Communauté Européenne” , 1980
- P. WILLMOTT , " Pauvreté et Politique Sociale en Europe ", 1977
- P. WILLMOTT , “ Chômage et politique en matière de lutte contre la Pauvreté ",
  1980
- ESP0IR ( 1980 ) “ Laatste beoordelingsrapport betreffende het Eerste Programma van
  modelprojecten en studies ter bestrijding van de armoede "
- J . DENNETT , E . JAMES , G. R00M , P. WATS0N ( 1982 ), " Europe Agalnst Poverty ",
  Bedford Square Press , Londen
- G. ROOM , L . CARR I NO , G. CIMIN0 , H. HARTMANN , J.P. HIERNAUX ,
  S. RUCHET0N , “ Stratégies de Lutte Contre la Pauvreté en Europe " ( 1983 )
  (5 manuals and 1 analysis of strategies and obstacles , based on the first
  Programme : Interim work sponsored by the Commission )
- J.P. HIERNAUX & 0 . B0DS0N ( 1981 ), " La Face Cachée : Pauvreté , Politique sociale
  et Action urbaine ", Vie ouvrière , Brussel
BETREFFENDE DE LOPENDE SPECIFIEKE ACTIE
- Europese Commissie ( 1984 ) " Ontwerp-besluit over de specifieke communautaire
  actie ter bestrijding van armoede " "memorandum ", Brussel
 ---pagebreak---                                        - 33 -
Eerste verslagen van het Team voor de beoordeling van het programma , ( Benelux ,
Denemarken en Duitsland , Frankrijk , Griekenland , Ierland , Italië , Verenigd
Koninkrijk ), werkdocumenten nrs . 1-8 van de Beoordel Ingsgroep , september 1987
G. ROOM , F. LACZKO , G. WHITTING , " Actie ter bestrijding van armoede ", de
ervaring met 65 projecten , werkdocument nr . 9 van de Beoordel Ingsgroep ,
december 1977
Documenten over de nationale context ( twaalf landen ), werkdocumenten
nrs . 10-20 van de Beoorde I Ingsgroep
Document over onderwerpcontext ( acht onderwerpen ) werkdocumenten nrs . 21-28 van
de Beoordel Ingsgroep
E.L.DRURY , " Beleid van de Europese Gemeenschap en acties van belang voor het
Tweede EEG-Programma ter bestrijding van de armoede” , werkdocument nr . 30 van
de Beoordel ingsgroep , augustus 1987
Dr . A.B . PHILIP en Dr . J.S. WABE , " Regionale verschillen In de Europese
Gemeenschap , werkdocument nr . 31 van de Beoordel Ingsgroep , augustus 1987
G.R00M , “ Nieuwe Armoede " In de Europese Gemeenschap , In 1987 aan de Commissie
voorgelegd rapport
G. ROOM , “ Cross-National Innovation In Social Policy ", London Mac Ml I Ian , 1986
" De transnationale actie In het Europese Programma ter bestrijding van de
armoede - voorwaarden , verwezenlijkingen en vooruitzichten ", verslag van de
Coördinatiegroep , Juni 1987
Werkdocumenten van de Coördinatiegroep ( reeks van rapporten van de resultaten
van de bijeenkomsten van de transnationale teams per onderwerp ), mei 1988
Uitkomsten en vooruitzichten van de transnationale teams ( samenvattende
brochures per onderwerpsgroep ) , mei 1988
 ---pagebreak---    VOORSTEL VOOR EEN BESLUIT VAN DE RAAD
 TOT VASTSTELLING VAN EEN COMMUNAUTAIR ACT I EPRORAMMA
      OP MIDDELLANGE TERMIJN VOOR ECONOMISCHE EN
MAATSCHAPPELIJKE INTEGRATIE VAN GROEPEN VAN KANSARMEN
 ---pagebreak---                                      - 9 -
                                       TOELICHTING
De Gemeenschap beschikt weliswaar niet over speciale In de Verdragen
neergelegde bevoegdheden op het gebied van de armoedebestrijding , maar zij
houdt zich niettemin al lange tijd met deze vraagstukken bezig .
Naast de specifieke acties gericht op stimulering en optimalisering van de
nationale Inspanningen zijn diverse voor specifieke bevolkingsgroepen
( langdurig werklozen en analfabeten bij voorbeeld ) bestemde maatregelen genomen
met speciaal daarvoor bestemde eigen begrotingen of door middel van de Fondsen
met structurele doeleinden .
Deze diverse maatregelen vormen reeds een eerste vangnet om de verpaupering van
de risicogroepen te voorkomen .      Wat de specifieke acties betreft ( het Eerste
Programma ter bestrijding van de armoede ^ 1 ) en de thans lopende specifieke
actie ( 1985-1988 )( 2 ) , is uit de daarvan gemaakte analyses gebleken dat het van
belang Is deze voort te zetten als daarbij gebruik wordt gemaakt van de
conclusies die eruit kunnen worden getrokken .
 In het bijzonder kunnen worden genoemd :
- een meerjarenprogramma Is nodig gebleken om positieve resultaten te behalen ;
( 1 ) Resolutie van de Raad van 21.1.1974
( 2 ) Besluit van de Raad van 19.12.1984 ; PB L 2 van 3.1.1985 , blz . 24
                                                                                35
 ---pagebreak---                                      10 -
- de noodzaak om de actie meer te concentreren ten einde versnippering van de
   Inspanningen te voorkomen ;
- de coördinatie van de projecten volgens de voornaamste doelstelling en
   rekening houdende met hun specifiek ( nationaal , regionaal , ...) karakter
   maakt de uitwisseling van ideeën en van vernieuwende ervaringen mogelijk ;
- een voortdurende beoordeling van de gevoerde acties Is een garantie voor de
   doeltreffendheid ervan .
Uit de beoordeling van de vroegere acties blijkt weliswaar dat het van belang
 is deze voort te zetten , maar uit een analyse van de kenmerken van de huidige
situatie In de Gemeenschap wat betreft de armoede blijkt duidelijk de noodzaak
om deze acties te intensiveren .    In de meeste landen kan men namelijk twee
soorten van verschijnselen waarnemen :
- het aantal personen dat zich In een toestand van armoede bevindt is
   toegenomen ;
- ten gevolge van belangrijke veranderingen In de economische en
   maatschappelijke structuren die de afgelopen jaren hebben plaatsgevonden zijn
   naast de meer traditionele nieuwe vormen van armoede verschenen .
Ten einde rekening te houden met zowel de conclusies van de vorige acties , de
toegenomen omvang en het soort van armoede dat zich in de Lld-Staten voor doet ,
 Is het huidige programma meer bedoeld als een trefpunt voor uitwisseling ,
activering en optimalisering van de Inspanningen .    Het heeft tot doel ,
eventueel " exporteerbare ", organisatiemodellen op te leveren voor de
armoedebestrijding die verankerd zijn in het plaatselijk en nationaal bestel en
die het partnerschap impliceren van al degenen die zich in het betrokken gebied
met de armoede bezighouden .
Deze doelstellingen vereisen een ruimere begroting In vergelijking met eerdere
specifieke Initiatieven van de Gemeenschap .
                                                                                36
 ---pagebreak---                                     11
Dit programma is in de eerste plaats bedoeld voor de kansarme personen die wat
verschillende gebieden ( werkgelegenheid , opleiding , huisvesting ,
gezinssituatie , enz .) betreft tot de allerarmsten behoren of zich in een
onzekere situatie bevinden . Afgezien van enkele categorieën van personen die
zich in heel speciale situaties bevinden ( bij voorbeeld de daklozen ) Is het
niet gewenst de afzondering van de doelgroepen waarvoor de gevoerde acties
bestemd zijn te bevorderen .
De krachtlijnen van het onderhavige programma zijn het garanderen van samenhang
In het communautaire beleid dat op de kansarmen Is gericht en het voortzetten
en intensiveren van de In het verleden gevoerde specifieke acties terwijl het
programma ten doel heeft de economische en sociale samenhang In de Gemeenschap
te versterken .
 ---pagebreak---                                       12 -
              VERANTWOORD ING VAN DE ARTIKELEN VAN HET ONTWERP-BESLU l T
                                     Artikel 1
Het lanceren van het programma Is op grond van verschillende vaststellingen
gerechtvaardlgd .
1 . Overeenkomstig de in het eindrapport van het eerste programma ^ 1 )
     aangehouden definitie waren er in de twaalf huidige Lid-Staten van de
     Gemeenschap in 1975 ongeveer 38 miljoen personen met een lager inkomen dan
     de helft van het vergelijkbaar gemiddeld Inkomen per hoofd in hun land . Dit
     aantal bedroeg in 1985 naar verluidt 44 miljoen .
2 . Bovendien zijn de afgelopen jaren belangrijke veranderingen In de
     economische en sociale structuren opgetreden : naast de " tradit tonele 1*
     vormen van armoede zijn nieuwe verarm ingsprocessen op gang gekomen die de
     benaming " nieuwe armoede " rechtvaardigen .
3 . Tenslotte Is uit de beoordeling van het " Eerste Communautaire Programma ter
     bestrijding van de armoede " ( 1975 tot 1980 ) en uit de thans lopende
     specifieke actie ( 1985 tot 1988 ) gebleken dat deze acties positieve
     uitkomsten hebben .
     Zo is het belang aangetoond van een programma tot voortzetting en
     Intensivering van de vroegere acties .
     Uit deze vroegere acties Is overigens gebleken dat een over meerdere jaren
     volgehouden actie van belang Is om tot positieve structurele resultaten te
     komen . Er zijn dus vijf Jaar nodig ( 1989 tot 1993 ) om volledig profijt te
     trekken van het onderhavige actieprogramma .
                                       Artikel 2
De voorgestel de definitie Is over genomen uit het besluit van de Raad van
19 december 1984 betreffende de specifieke actie 1985-1988 .      Daarin komt het
muit Idimensionale en betrekkelijke karakter van de armoede tot uiting .
De gekozen definitie geldt zowel voor de traditionele vormen van de armoede als
de nieuwe vormen die het verschijnsel kan aannemen .
( 1 ) Worden als armen beschouwd de personen waarvan het inkomen lager is dan
      de helft van het vergelijkbaar gemiddeld Inkomen per hoofd    in hun land .
                                                                                3S
 ---pagebreak---                                     13 -
                                     Artikel 3
In het onderhavige programma kunnen meerdere doelstellingen tegelijk worden
verwezen 1 1 Jkt .
Lid a
Door belde hier bedoelde actiegebieden kan In uiteenlopende behoeften worden
voorzien . De grote armoede die deze acties zullen pogen te verhelpen kan al
dan niet van vóór de crisis dateren . De risicogroepen die men zal trachten
voor verarming te behoeden bevinden zich voornamelijk in de gebieden die
achteruitgaan of In achtergebleven regio 's .
Lid b
Het programma beoogt de aanpassing te stimuleren van de Intervent iemethoden van
de organisaties die zich voor de kansarmen inzetten . Het " vernieuwende "
karakter van de benutte methode kan worden beoordeeld naargelang van het
betrokken land , van het soort van groepen of problemen waarop hij wordt
toegepast , op vakmensen die de methode toepassen . Overigens moet door
 implicatie en coördinatie van alle betrokken Instellingen en werkers het
mogelijk worden het gehele probleem te behandelen van de personen die in
moeilijkheden verkeren door tegelijk hun gehele omgeving daartoe te doen
bijdragen .
Ll de
De erkenning van het muit idlmensionale en betrekkelijke karakter van de armoede
veronderstelt een aanvulling van de benadering In monetaire termen waar de
studies zich meestal toe beperken .
Het blijkt absoluut noodzakelijk rekening te houden met kwantitatieve en
kwalitatieve gegevens zoals het isolement , de afhankelijkheid ten aanzien van
de instellingen , de culturele en maatschappelijke uitsluiting , ... Bovendien
 Is tijdens het in april 1988 door de Commissie over de nieuwe armoede belegde
seminarie gebleken dat er In de kennis betreffende de kenmerken van de sociale
groepen die tot de nieuwe armen behoren en de processen die tot de nieuwe
armoede lelden , grote leemten bestaan .
Lid d
De specifieke communautaire actie heeft aangetoond dat de overdracht van
 Innovaties van land tot land slechts mogelijk Is als de projecten die dezelfde
doelstellingen beogen worden gecoördineerd . Tevens Is gebleken dat de
beoordel Ingsfunct Ie moet beginnen bij de lancering van het programma wil deze
zijn rol op doeltreffende wijze vervullen .
Lid e
De actie van de Gemeenschap ten behoeve van de kansarmen Is niet tot dit
specifiek actieprogramma beperkt .
Naast de met Ingang van de winter van 1986/ 1987 genomen gerichte maatregelen op
het gebied van de voedselhulp heeft het algemeen beleid van de Gemeenschap ( op
het gebied van het industrie-, werkge iegenhe Ids- en opleidingsbeleid , enz .) of
het beleid dat gericht is op specifieke groeperingen ( langdurig werklozen ,
analfabeten ) gevolgen voor de groepen van kansarmen .
 ---pagebreak---                                          14 -
Er dient derhalve voor te worden gezorgd dat alle communautaire
beleidsmaatregelen gericht zijn op hetzelfde doel van economische en scolale
Integratie van de groepen van kansarmen .
                                         Artikel 4
Om aan deze doelstellingen te beantwoorden zal de Commissie verschillende
middelen aanwenden .
Lid a
De " mode I exper I menten " zullen het mogelijk maken van de " fase van de
onderzoekact ie " die kenmerkend is voor de thans lopende specifieke actie over
te gaan tot de opzet van experimenten van grotere afmetingen . Deze exper Imenten
kunnen bil voorbeeld betrekking hebben OP een_.heLe._wl Ik..__r eg lo . enz ^
Gebaseerd op de onderlinge afstemming van het beleid afkomstig van
verschillende beleidsvormingsniveaus ( plaatselijk , regionaal , nationaal ,
Europees ) zullen In deze experimenten de verschillende aspecten van de armoede
worden aangepakt .
Hiervoor zullen bepaalde uit het tweede programma naar voren gekomen
krachtlijnen worden aangehouden . Hiervan kan reeds worden genoemd :
- de schepping van werkgelegenheid en de beroepsopleiding ;
- de coördinatie van diensten en Instellingen die zich met de groepen van
  kansarmen bezighouden ;
- steun voor gezinnen en plaatselijke gemeenschappen zodat afhankelijkheid
  wordt vermeden zoals die voorkomt van personen die zich in een onzekere
  positie bevinden ten opzichte van de instellingen die zich met hen
  bezighouden ;
- het rekening houden met de ontwikkeling van het gebied waar het experiment
  plaatsvindt .
LJd b
De vernieuwende initiatieven die worden genomen ten aanzien van groepen die aan
bepaalde vormen van Isolement lijden ( bij voorbeeld de daklozen ) moeten het
mogelijk maken om sol idar I te I tsnetwerken te vormen die de toegang van allen tot
de sociale rechten bevorderen en tegelijk hun isolement breken .
De actie zal tevens worden gericht op toegang tot produktieve activiteiten vla
bij voorbeeld communautaire arbeldseenheden als middel tot maatschappelijke
weder Inschakel ing .
                                                                                U-0
 ---pagebreak---                                      15 -
LId c
Het nut van coördinatie , beoordeling en overdracht van methoden en kennis Is
uit twee vorige acties gebleken .
Het netwerk dat met deze taak belast is zal bestaan uit onderzoek- en
ontwikkel Ingseenheden ( één per land of groep van landen ).
Elke eenheid zal drie specialisten omvatten ( beoordeling , communicatie ,
coördinatie ) en kan zich doen bijstaan voor specifieke onderzoek- en
analysetaken .
LId d
Hier worden twee soorten van studies bedoeld :
- onderzoek waardoor de kennis betreffende nieuwe vormen van armoede kan worden
  uitgebreid ;
- opstelling van gediversifieerde en vergelijkbare armoede- indicatoren zodat de
  verzameling van statistische gegevens kan worden verbeterd . Met het oog
  hierop moet de aan het BSEG verleende coörd I nat leopdr acht worden voortgezet .
                                     Art Ikel 5
De Commissie zal bepaalde technische functies uitbesteden ( beheer , dagelijkse
follow-up van de experimenten ) maar tegelijkertijd wat de algemene organisatie
betreft een meer directe controle uitoefenen .
Zo zal zij het netwerk van onderzoekeenheden activeren en zorgen voor de
verspreiding van de resultaten onder autoriteiten , specialisten en het gehele
publ lek .
                                     Artikel 6
Dit artikel geeft de rol aan van de nationale regeringen , van de overheid en
van de particuliere organisaties In het grondgebied waar het mode I exper I ment
plaatsvindt .
                                     Art lKel-Z
Dit artikel omschrijft de rol van de plaatselijke of regionale overheid wat
betreft de vernleuwingbrengende initiatieven .
                                     Artikel 8
Om te zorgen voor samenhang alsmede voor een zo groot mogelijke
doeltreffendheid van het programma zal de Commissie vanaf het begin bij de
selectie van de gefinancierde acties worden betrokken .
 ---pagebreak---                                      Art.lks.I_a
Dit artikel betreft de samenstelling , werking en banden met de Commissie van de
Raadgevende Groep waarin de regeringsvertegenwoordigers van de Lid-Staten zijn
verenigd .
Deze groep zal door de Commissie worden geraadpleegd voor elke belangrijke
kwestie betreffende de tenuitvoerlegging van het onderhavige programma .
                                     Artikel  10
in dit artikel  Is de taak van de Commissie nader omschreven wat betreft de
verspreiding en uitwisseling van kennis .
                                     Artikel   1.1
De mogelijkheid is opengehouden om de tussenkomst van de Gemeenschap voor
vernieuwingbrengende initiatieven op 75 X te kunnen brengen ( tegen 50 X en bij
wijze van uitzondering zelfs 55 X voor de mode lexper imenten ) voor zover
financiering door de Lld-Staat voor sommige van deze acties niet mogelijk is .
                                Art Ikelen 12 en 13
Gebruikelijke slotbepalingen .
 ---pagebreak--- DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN ,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap ,
Inzonderheid op artikel 235 ,
Gezien het voorstel van de Commissie ^ 1 ) ,
Gezien het advies van het Europese Par lement    ,
Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité ,
Overwegende dat de Gemeenschap , overeenkomstig artikel 2 van het EEG-Verdrag ,
tot taak heeft de harmonische ontwikkeling van de economische activiteit binnen
de gehele Gemeenschap , een gestadige en evenwichtige expansie , een grotere
stabiliteit , een toenemende verbetering van de levensstandaard en nauwere
betrekkingen tussen de In de Gemeenchap verenigde Staten te bevorderen ;
Overwegende dat de Raad de Commissie op 19 december 1984 heeft gemachtigd een
specifieke actie ter bestrijding van de armoede ^ 3) uit te voeren die op
31 december 1988 afloopt ; dat deze actie moet worden voortgezet en uitgebreid ;
Overwegende dat het voortbestaan van situaties waarin een toenemend aantal
personen In de Gemeenschap economisch en maatschappelijk wordt uitgesloten ,
niet verenigbaar Is met de verwezenlijking van bovengenoemde doelstelling ;
Overwegende dat de onzekerheid wat het werk betreft , een verschijnsel dat de
 laatste Jaren nog is verslechterd , eveneens onverenigbaar Is met deze
doelstel 1 1 ng ;
( 1 ) PB
( 2 ) ...
( 3 ) PB L 2 van 3.1.1985 , blz . 24
                                                                                Q~3>
 ---pagebreak---                                  - 3 -
Overwegende dat het economisch en sociaal beleid op het nationale vlak , alsmede
het communautaire Ingrijpen op het gebied van de werkgelegenheid door de
structurele oorzaken van deze economische en maatschappelijke uitsluiting aan
te pakken , een doeltreffende bijdrage kunnen leveren tot de bestrijding ervan -,
Overwegende dat , afgezien van de middelen ter bevordering van de economische en
sociale Integratie van risicogroepen die bij het uitstippelen van het
communautair beleid op verschillende gebieden kunnen worden aangewend ; voor het
verwezenlijken van bovengenoemde doelstelling een meer specifieke actie van de
Gemeenschap noodzakelijk Is ;
Overwegende dat ter verzekering van de economische en sociale samenhang de
verstorende gevolgen op korte termijn van de totstandbrenging van de grote
markt voor de sociale groepen die het grootste risico lopen moeten worden
voorkomen en de remedieact les ten behoeve van reeds marginaal geworden groepen
moeten worden geoptimaliseerd ;
Overwegende dat de wederzijdse voorlichting , de uitwisseling van ervaring en
het overleg tussen de Lld-Staten en de Commissie op het gebied van de strijd
 tegen de uitsluiting van kansarme personen essentiële onderdelen zijn van deze
economische en sociale samenhang van de Gemeenschap ;
Overwegende dat het minimumbedrag dat nodig wordt geacht voor de financiering
 van de bijdrage van de Gemeenschap tot een actieprogramma op middellange
 termijn voor de economische en maatschappelijke Integratie van groepen van
 kansarmen voor de duur van dit programma 70 miljoen Ecu bedraagt ;
Overwegende dat In het Verdrag niet de specifieke bevoegdheden tot actie zijn
 neergelegd die voor de goedkeuring van het onderhavige besluit nodig zijn ,
 BESLUIT :
                                    Artikel 1
 Er wordt een communautair actieprogramma op middellange termijn vastgesteld
 betreffende de economische en maatschappelijke Integratie van groepen van
 kansarme personen voor het tijdvak van 1 Januari 1989 tot en met
 31 december 1993 .
 ---pagebreak---                                     4 -
                                      Artikel ^
Uit hoofde van dit besluit wordt onder economisch en sociaal kansarme personen
verstaan de individuen , gezinnen en groepen van personen waarvan de materiële ,
culturele en sociale hulpmiddelen zo beperkt zijn dat zij in de Lid-Staat waar
zij wonen uitgesloten zijn van de minimaal aanvaardbare levenspatronen .
                                      Artikel ^
De doelstellingen van het actieprogramma zijn :
a ) bijdragen tot de uitwerking van preventieve strategieën ten behoeve van de
    risicogroepen en van remed leact les om te voldoen In de behoeften van de
    al lerarmsten ;
b ) tot stand brengen van vernieuwende organisatiemodellen voor de Integratie
    van de kansarme personen waar alle economische en maatschappelijke
    beleidsvoerders bij betrokken zijn ;
c ) nauwkeurig omschrijven van de kenmerken van de groepen van kansarme personen
    en van de dynamica van de nieuwe processen die tot economische en
    maatschappelijke uitsluiting lelden ;
d ) het voeren van een actie tot voorlichting , evaluatie en uitwisseling van
    ervaring op het communautaire vlak ;
e ) zorgen voor onderlinge samenhang tussen alle communautaire acties die
    gevolgen hebben voor de groepen van kansarmen .
 ---pagebreak---                                     - 5 -
                                       Artikel 4
De Commissie kan ter verwezenlijking van de In artikel 3 genoemde
doelstellingen :
a ) de tenuitvoerlegging bevorderen of financieel steunen van modelexper Imenten
    van voldoende omvang die in het plaatselijke bestel verankerd zijn en de
    economische en maatschappelijke Integratie van groepen van kansarmen ten
    doel hebben door de initiatieven op het plaatselijke vlak te doen aansluiten
    op het op nationaal of regionaal niveau gevoerde beleid .    Deze experimenten
    moeten de betrokken personen door middel van de deelname aan het
    mode lexper iment de middelen verschaffen om werkelijk aan het maatschappelijk
    leven te gaan deelnemen ;
b ) vernieuwende Initiatieven bevorderen of subsidiëren die bij voorbeeld worden
    genomen door n let-gouver nemente Ie organisaties ten aanzien van bepaalde
    maatschappelijke groepen die aan specifieke vormen van Isolement lelden ;
c ) transnationale coördinatie en evaluatie van experimenten , de uitwisseling
    van kennis en de overdracht van methoden met name door middel van de
    uitwisseling van vakmensen en gegadigden bevorderen of financieel steunen .
    Deze st Imuler ingsfunct Ie zal worden waargenomen door een netwerk van
    onderzoek- en ontwlkke I Ingseenheden ;
d ) de verbetering van de statistische en andere kennis van het verschijnsel -
    het verzamelen en de regelmatige uitwisseling van vergelijkbare gegevens
    over de groepen van kansarme personen In de Gemeenschap bevorderen of
    financieel steunen .
                                       Artikel 5
De Commissie zorgt voor de uitvoering van het programma .
                                                                                Lf-h
 ---pagebreak---                                       - 6 -
                                         Art ike 16
  De ontwerpen van deze zogenaamde mode lexper Imenten dienen door de nationale
  autoriteiten van het grondgebied waar deze experimenten tot ontwikkeling komen
  aan de Commissie te worden voorgelegd . Deze experimenten moeten In
  samenwerking met de overheid of de door de betrokken Lld-Staat aangewezen
  particuliere organisaties in de betrokken plaats of regio worden opgezet .
                                         Artikel
  De   ontwerpen betreffende vernieuwende initiatieven dienen door de plaatselijke
       regionale autoriteiten die door de betrokken Lld-Staat zijn aangewezen aan
w de Commissie te worden voorgel egd .
                                         Artikel ^
  Over alle In de artikelen 6 en 7 genoemde ontwerpen dient vóór de definitieve
  goedkeuring vooraf met de Commissie overleg te worden gepleegd .
  De selectie van de projecten zal na Inwlnning van het advies van het bij
  artikel 9 ingesteld comité door de Commissie worden verricht .
                                         Artikel 9
   1 . De Commissie wordt bijgestaan door een Raadgevend Comité , hierna te noemen
       het " comité ", bestaande uit een regeringsvertegenwoordiger van elke
       Lid-Staat en onder voorzitterschap van een vertegenwoordiger van de
       Comm I ss I e .
   2 . De vertegenwoordiger van de Commissie legt aan het comité een ontwerp voor
       van de te nemen maatregelen . Het comité brengt over dit ontwerp advies uit ,
       binnen een termijn die de voorzitter kan vaststellen naargelang van de
       urgentie van de betrokken kwestie , door eventueel tot stemming over te gaan .
       Het advies wordt in de notulen opgenomen .   Bovendien kan elke Lld-Staat
       verzoeken zijn standpunt In de notulen te doen opnemen .
 ---pagebreak---                                    - 7 -
    De Commissie houdt zoveel moge lijk rekening met het door het comité
    uitgebrachte advies . ZIJ stelt het comité in kennis van de wijze waarop zij
    daar rekening mee heeft gehouden .
3 . Het comité stelt zijn reglement van orde vast .
                                      Artikel 10
De verspreiding en uitwisseling van Informatie met name betreffende de
coördinatie en de beoordeling van de experimenten , alsmede de verspreiding en
uitwisseling van kennis zullen worden georganiseerd onder de
verantwoordelijkheid van de Commissie .
De Commissie verspreidt in de Gemeenschap , met behulp van de meest geschikte
middelen , de resultaten van de ter uitvoering van onderhavig besluit gevoerde
act les .
                                      Artikel 11
In het kader van de daartoe elk Jaar op de algemene begroting van de Europese
Gemeenschappen voor de tenuitvoerlegging van het onderhavige programma
ingeschreven kredieten zal de financiële steun van de Gemeenschap
overeenkomstig de volgende Intervent lepercentages worden toegekend :
a ) voor de mode lexper imenten zal de interventie 50 X bedragen van de werkelijke
    kosten binnen de grenzen van de door de Commissie besloten bijstand .
     In uitzonderlijke gevallen echter , met name die welke gesitueerd zijn in
    bijzonder achtergestelde gebieden kan dit maximum op 55 X worden gebracht ;
b ) voor de rechtstreekse subsidies voor vernieuwende initiatieven die uitgaan
    van particuliere of openbare groeperingen op regionaal of plaatselijk niveau
    en die niet door de Staat voor zijn rekening worden genomen , kan het
     intervent lepercentage op 75 X worden gebracht van de werkelijke
    ul tgavenkosten binnen de grenzen van de door de Commissie gesloten bijstand .
 ---pagebreak---                                  - 8 -
                                   Art Ikel 12
De Commissie zal vóór 31 december 1992 aan het Europese Parlement en aan de
Raad een tussentijds verslag uitbrengen over de uitvoering en de resultaten van
het programma .
De Commissie zal vóór 1 juli 1994 aan het Europese Parlement en aan de Raad een
eindverslag voorleggen over de uitvoering en de uitkomsten van het programma .
                                    Art Ikel J3
Dit besluit wordt bekendgemaakt In het Publ Ikat leblad van de Europese
Gemeenschappen .  Het wordt van kracht op .
Gedaan te Brussel ,
                                                       • • •/• • •