title: Απόφαση της Εποπτεύουσας Αρχής της ΕΖΕΣ αριθ. 85/06/COL, της 6ης Απριλίου 2006 , σχετικά με την πεντηκοστή έκτη τροποποίηση των διαδικαστικών και ουσιαστικών κανόνων στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων με την προσθήκη ενός νέου κεφαλαίου 25.Β: Κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα 2007-2013

text:
               28.2.2008

               EL

               Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

               L 54/1

      ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΟΠΤΕΫΟΥΣΑΣ ΑΡΧΉΣ ΤΗΣ ΕΖΕΣ
   αριθ. 85/06/COL
   της 6ης Απριλίου 2006
   σχετικά με την πεντηκοστή έκτη τροποποίηση των διαδικαστικών και ουσιαστικών κανόνων στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων με την προσθήκη ενός νέου κεφαλαίου 25.Β: Κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα 2007-2013
   Η ΕΠΟΠΤΕΥΟΥΣΑ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΖΕΣ (1),
   Έχοντας υπόψη:
   η συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (2), και ιδίως τα άρθρα 61 έως 63 και το συνημμένο σ' αυτήν πρωτόκολλο 26,
   τη συμφωνία μεταξύ των κρατών της ΕΖΕΣ σχετικά με την ίδρυση Εποπτεύουσας Αρχής και Δικαστηρίου (3), και ιδίως το άρθρο 24 και το άρθρο 5 παράγραφος 2 στοιχείο β),
   το άρθρο 1 του μέρους 1 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας μεταξύ των κρατών της ΕΖΕΣ σχετικά με την ίδρυση Εποπτεύουσας Αρχής και Δικαστηρίου,
   ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ΟΤΙ σύμφωνα με το άρθρο 24 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου, η Αρχή εφαρμόζει τις διατάξεις της συμφωνίας για τον ΕΟΧ σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις,
   ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ΟΤΙ σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 2 στοιχείο β) της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου, η Αρχή εκδίδει ανακοινώσεις και κατευθυντήριες γραμμές για θέματα τα οποία άπτονται της συμφωνίας για τον ΕΟΧ, εφόσον τούτο προβλέπεται ρητά από την εν λόγω συμφωνία ή από τη συμφωνία περί Εποπτείας και Δικαστηρίου ή εφόσον το κρίνει αναγκαίο η Αρχή,
   ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ τους διαδικαστικορθρου 1 του πρωτοκόλρθρου 1 του πρωτοκόλύς και ουσιαστικούς κανόνες στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων (4), οι οποίοι θεσπίστηκαν από την Αρχή στις 19 Ιανουαρίου 1994 (5),
   ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ΟΤΙ, στις 4 Μαρτίου 2006, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (στο εξής Επιτροπή ΕΚ) εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα για την περίοδο 2007-2013 (6),
   ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ΟΤΙ αυτές οι κατευθυντήριες γραμμές παρουσιάζουν ενδιαφέρον και για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο,
   ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ΟΤΙ πρέπει να διασφαλίζεται η ομοιόμορφη εφαρμογή των κανόνων ΕΟΧ σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις σε ολόκληρο τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο,
   ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ΟΤΙ, σύμφωνα με το σημείο ΙΙ του τμήματος «ΓΕΝΙΚΑ» που βρίσκεται στο τέλος του παραρτήματος ΧV της συμφωνίας για τον ΕΟΧ, η Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ εκδίδει, κατόπιν διαβουλεύσεων με την Επιτροπή, πράξεις αντίστοιχες με αυτές που εκδίδει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή,
   ΑΦΟΥ διεξήγαγε διαβουλεύσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
   ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ ότι η Αρχή ζήτησε τη γνώμη των κρατών της ΕΖΕΣ με συναφείς επιστολές που απέστειλε στην Ισλανδία, τη Νορβηγία και το Λιχτενστάιν στις 20 Φεβρουαρίου 2006,
   ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
   Άρθρο 1
   Οι κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις τροποποιούνται με την εισαγωγή ενός νέου κεφαλαίου 25.Β. Κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα 2007-2013. Το νέο κεφάλαιο προσαρτάται στην παρούσα απόφαση.
   Άρθρο 2
   Το υφιστάμενο κεφάλαιο 25.A, αναθεώρηση των κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα για την περίοδο μετά την 1η Ιανουαρίου 2007, διαγράφεται.
   Άρθρο 3
   Τα κράτη της ΕΖΕΣ ενημερώνονται με επιστολή στην οποία επισυνάπτεται αντίγραφο της παρούσας απόφασης, συμπεριλαμβανομένου του παραρτήματος.
   Άρθρο 4
   Αντίγραφο της παρούσας απόφασης, καθώς και του παραρτήματος I, αποστέλλεται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς ενημέρωσή της σύμφωνα με το στοιχείο δ) του πρωτοκόλλου 27 της συμφωνίας για τον ΕΟΧ.
   Άρθρο 5
   Η απόφαση, περιλαμβανομένου του παραρτήματος, δημοσιεύεται στο τμήμα για τον ΕΟΧ και στο συμπλήρωμα ΕΟΧ της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
   Άρθρο 6
   Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό.

      Βρυξέλλες, 6 Απριλίου 2006.

            Για την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ

         Bjørn T. GRYDELAND

            Πρόεδρος

         Kurt JAEGER

            Μέλος της Εποπτεύουσας Αρχής

      (1)  Στο εξής «η Αρχή».

      (2)  Στο εξής «συμφωνία για τον ΕΟΧ».

      (3)  Στο εξής «συμφωνία περί Εποπτείας και Δικαστηρίου».

      (4)  Στο εξής «κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις».

      (5)  Κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή και ερμηνεία των άρθρων 61 και 62 της συμφωνίας για τον ΕΟΧ και του άρθρου 1 του πρωτοκόλλου 1 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου, που θεσπίστηκαν και εκδόθηκαν από την Εποπτεύουσα Αρχή της ΕΖΕΣ στις 19 Ιανουαρίου 1994, και δημοσιεύτηκαν στην ΕΕ L 231 της 3ης Σεπτεμβρίου 1994, συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 32 3.9.1994. Οι κατευθυντήριες γραμμές τροποποιήθηκαν τελευταία στις 22 Μαρτίου 2006. Στο εξής «κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις.»

      (6)  ΕΕ C 54 της 4.3.2006, σ. 13.

      ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

         «25.B.   ΚΡΑΤΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ 2007-2013 (1)

         25.B.1   Εισαγωγή

                     (1)

                     Βάσει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α) και του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας για τον ΕΟΧ, οι κρατικές ενισχύσεις που χορηγούνται για την προώθηση της οικονομικής ανάπτυξης ορισμένων μειονεκτικών περιοχών του ΕΟΧ είναι δυνατό να χαρακτηρισθούν συμβατές με τη λειτουργία της συμφωνίας για τον ΕΟΧ. Οι κρατικές ενισχύσεις αυτού του είδους είναι γνωστές ως κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. Οι κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα αφορούν επενδυτικές ενισχύσεις που χορηγούνται σε μεγάλες επιχειρήσεις, ή, σε λίγες μόνο περιπτώσεις, ενισχύσεις λειτουργίας, που και στις δύο περιπτώσεις προορίζονται για συγκεκριμένες περιφέρειες με σκοπό την εξάλειψη περιφερειακών ανισοτήτων. Ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα θεωρούνται επίσης οι επενδυτικές ενισχύσεις μεγάλου ύψους που χορηγούνται σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις εγκατεστημένες σε μειονεκτικές περιοχές, και οι οποίες υπερβαίνουν τα όρια που επιτρέπονται για άλλες περιφέρειες.

                     (2)

                     Με την αντιμετώπιση των προβλημάτων των μειονεκτικών περιοχών, οι κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα προωθούν την οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή των κρατών ΕΟΧ, καθώς και τον ΕΟΧ στο σύνολό του. Αυτή η γεωγραφική ιδιαιτερότητα διακρίνει τις περιφερειακές ενισχύσεις από τις άλλες οριζόντιες ενισχύσεις, όπως οι ενισχύσεις για την έρευνα, την ανάπτυξη και την καινοτομία, την απασχόληση, την κατάρτιση και το περιβάλλον, οι οποίες επιδιώκουν άλλους στόχους κοινού ενδιαφέροντος σύμφωνα με το άρθρο 61 παράγραφος 3 της συμφωνίας για τον ΕΟΧ, αν και μερικές φορές με υψηλότερα ποσοστά ενισχύσεων στις μειονεκτικές περιφέρειες, σε αναγνώριση των ιδιαίτερων δυσκολιών που αντιμετωπίζουν (2).

                     (3)

                     Σκοπός των κρατικών επενδυτικών ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα είναι να συμβάλουν στην ανάπτυξη των πιο μειονεκτικών περιφερειών, μέσω της στήριξης των επενδύσεων και της δημιουργίας θέσεων εργασίας. Προωθούν δε την οικονομική επέκταση και τη διαφοροποίηση των οικονομικών δραστηριοτήτων των επιχειρήσεων που είναι εγκατεστημένες στις λιγότερο ευνοημένες περιφέρειες, ιδίως ενθαρρύνοντάς τες να δημιουργήσουν εκεί νέες εγκαταστάσεις.

                     (4)

                     Τα κριτήρια που εφαρμόζει η εποπτεύουσα αρχή της ΕΖΕΣ (στο εξής “η Αρχή”) κατά την εξέταση του συμβιβάσιμου των κρατικών ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα με τη συμφωνία ΕΟΧ βάσει των άρθρων 61 παράγραφος 3 στοιχείο α) και 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας για τον ΕΟΧ έχουν κωδικοποιηθεί στο κεφάλαιο 25 των κατευθυντηρίων γραμμών της Αρχής σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις (3) (στο εξής “οι κατευθυντήριες γραμμές”) που καλύπτουν την περίοδο 2000-2006 (4). Οι ειδικοί κανόνες που διέπουν τις ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια έχουν κωδικοποιηθεί στις κατευθυντήριες γραμμές, κεφάλαιο 26.A Πολυτομεακό πλαίσιο για τις περιφερειακές ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια (5). Ωστόσο, οι σημαντικές πολιτικές και οικονομικές εξελίξεις μετά το 1998, μεταξύ των οποίων η διεύρυνση του ΕΟΧ την 1η Μαΐου 2004 και η αναμενόμενη προσχώρηση της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας, δημιούργησαν την ανάγκη μιας συνολικής επανεξέτασης με σκοπό την κατάρτιση νέων κατευθυντηρίων γραμμών που θα ισχύσουν από το 2007 ως το 2013.

                     (5)

                     Οι περιφερειακές ενισχύσεις θα είναι αποτελεσματικές μόνον εάν χορηγούνται με φειδώ και αναλογικότητα, και εστιάζονται στις πιο μειονεκτικές περιφέρειες του ΕΟΧ. Πιο συγκεκριμένα, τα επιτρεπόμενα ανώτατα όρια ενίσχυσης θα πρέπει να αποτυπώνουν τη σχετική σοβαρότητα των προβλημάτων που επηρεάζουν την ανάπτυξη της εκάστοτε περιφέρειας. Εξάλλου, τα πλεονεκτήματα της ενίσχυσης όσον αφορά την ανάπτυξη μιας μειονεκτικής περιφέρειας θα πρέπει να υπερκαλύπτουν τις ενδεχόμενες στρεβλώσεις του ανταγωνισμού (6). Η βαρύτητα που αποδίδεται στα πλεονεκτήματα μιας ενίσχυσης ενδέχεται να ποικίλλει ανάλογα με την εφαρμοζόμενη παρέκκλιση, έτσι ώστε να θεωρείται αποδεκτή μεγαλύτερη νόθευση του ανταγωνισμού στην περίπτωση των πιο μειονεκτικών περιφερειών του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α), σε σχέση με τις περιοχές του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) (7).

                     (6)

                     Σε ορισμένες, πολύ λίγες και σαφώς προσδιορισμένες περιπτώσεις, τα διαρθρωτικά προβλήματα μιας περιφέρειας είναι δυνατό να είναι τόσο σοβαρά ώστε να μην αρκούν οι περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις, μαζί με ένα εκτεταμένο σύστημα οριζόντιων ενισχύσεων, ως έναυσμα για περιφερειακή ανάπτυξη. Στις περιπτώσεις αυτές και μόνο, οι περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις είναι δυνατό να συμπληρώνονται με ενισχύσεις λειτουργίας.

                     (7)

                     Από συνεχώς αυξανόμενες ενδείξεις προκύπτει ότι υπάρχουν σημαντικοί φραγμοί στην ίδρυση νέων επιχειρήσεων στον ΕΟΧ, και τούτο περισσότερο στις μειονεκτικές περιφέρειες. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή αποφάσισε να εισαγάγει στις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές ένα νέο μέσο ενισχύσεων, ώστε να ενθαρρύνει την ίδρυση νέων μικρών επιχειρήσεων στις μειονεκτικές περιφέρειες, με διαφοροποιημένα ανώτατα όρια ενίσχυσης ανάλογα με την εκάστοτε περιφέρεια.

               25.B.2   Πεδίο εφαρμογής

                     (8)

                     Η Αρχή θα εφαρμόσει τις παρούσες κατευθυντήριες αρχές στις περιφερειακές ενισχύσεις που χορηγούνται σε κάθε τομέα της οικονομίας που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας για τον ΕΟΧ και στις αρμοδιότητες της Εποπτεύουσας Αρχής. Επιπλέον, και ορισμένοι άλλοι τομείς διέπονται από ειδικούς κανόνες, οι οποίοι λαμβάνουν υπόψη την ιδιάζουσα κατάσταση των τομέων αυτών και είναι δυνατό να παρεκκλίνουν, εν όλω ή εν μέρει, από τις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές (8).
                     Όσον αφορά τη χαλυβουργία, και σύμφωνα με την προ πολλού παγιωμένη πρακτική, η Αρχή θεωρεί ότι οι περιφερειακές ενισχύσεις προς τη χαλυβουργία, όπως ορίζονται στο παράρτημα Ι, δεν συμβιβάζονται με την κοινή αγορά. Το ίδιο ισχύει και για τις μεγάλες μεμονωμένες επιχορηγήσεις προς τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις του τομέα αυτού, κατά την έννοια του άρθρου 6 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 70/2001 (9), και κάθε μεταγενέστερου συναφούς κανονισμού, οι οποίες δεν απαλλάσσονται με βάση τον κανονισμό αυτόν.
                     Επίσης, καμία περιφερειακή επενδυτική ενίσχυση δεν είναι δυνατό να χορηγηθεί προς τον τομέα των συνθετικών ινών, όπως ορίζεται στο παράρτημα II.

                     (9)

                     Ενισχύσεις μπορούν να χορηγούνται μόνο σε προβληματικές επιχειρήσεις κατά την έννοια του κεφαλαίου 16 των κατευθυντηρίων γραμμών (10) σύμφωνα με το τελευταίο κεφάλαιο (11).

                     (10)

                     Κατά κανόνα, οι περιφερειακές ενισχύσεις θα πρέπει να χορηγούνται στο πλαίσιο ενός πολυτομεακού καθεστώτος ενισχύσεων που θα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος μιας περιφερειακής αναπτυξιακής στρατηγικής, με σαφώς προσδιορισμένους στόχους. Ένα τέτοιο καθεστώς είναι επίσης δυνατό να παρέχει στις αρμόδιες αρχές τη δυνατότητα να καθορίζουν τα επενδυτικά σχέδια προτεραιότητας σύμφωνα με το ενδιαφέρον που παρουσιάζουν για την εκάστοτε περιφέρεια. Όταν, κατ’ εξαίρεση, πρόκειται να χορηγηθεί μεμονωμένη ενίσχυση ειδικού σκοπού (ad hoc) σε μία και μόνο επιχείρηση, ή ενίσχυση που περιορίζεται σε ένα μόνο τομέα δραστηριότητας, εναπόκειται στο κράτος ΕΖΕΣ να αποδείξει ότι το σχέδιο συμβάλλει στην ευόδωση μιας συνεπούς στρατηγικής περιφερειακής ανάπτυξης και ότι, με γνώμονα το μέγεθος και τη φύση του σχεδίου, δεν θα προκύψει απαράδεκτη νόθευση του ανταγωνισμού. Εάν ενίσχυση χορηγούμενη στο πλαίσιο καθεστώτος θεωρείται ότι εστιάζεται υπέρ το δέον σε ένα συγκεκριμένο τομέα δραστηριότητας, η Αρχή είναι δυνατό να επανεξετάσει το καθεστώς αυτό δυνάμει του άρθρου 17 του μέρους ΙΙ του πρωτοκόλλου 3, σχετικά με τις λειτουργίες και τις εξουσίες της Εποπτεύουσας Αρχής ΕΖΕΣ στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων, της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου (στο εξής, “πρωτόκολλο 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου”), καθώς και να προτείνει, σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 3 του μέρους ΙΙ του πρωτοκόλλου, την κατάργηση του καθεστώτος.

                     (11)

                     Τα κράτη ΕΖΕΣ δεν οφείλουν να κοινοποιούν τα εθνικά καθεστώτα περιφερειακών ενισχύσεων που πληρούν όλους τους όρους που θεσπίζονται στους κανονισμούς περί απαλλαγής κατά κατηγορία σε ορισμένες κατηγορίες οριζόντιων κρατικών ενισχύσεων, όπως έχουν μεταφερθεί στη συμφωνία ΕΟΧ μέσω του παραρτήματος XV.

               25.B.3   Οριοθέτηση των περιφερειών
         25.B.3.1   Πληθυσμιακή κάλυψη επιλέξιμη για ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα, 2007-2013

                     (12)

                     Βάσει της αρχής του έκτακτου χαρακτήρα των περιφερειακών ενισχύσεων, η Αρχή θεωρεί ότι η συνολική πληθυσμιακή κάλυψη των ενισχυόμενων περιφερειών των κρατών ΕΖΕΣ πρέπει να είναι σημαντικά μικρότερη εκείνης των μη ενισχυόμενων περιοχών.

                     (13)

                     Λόγω των ευρέως διαδεδομένων ανησυχιών σχετικά με τη νόθευση που προκαλούν στον ανταγωνισμό οι επενδυτικές ενισχύσεις προς μεγάλες επιχειρήσεις, η Αρχή θεωρεί – συμβαδίζοντας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και σύμφωνα με την αρχή διασφάλισης της ομοιόμορφης υλοποίησης, εφαρμογής και ερμηνείας των κανόνων του ΕΟΧ σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις - ότι η συνολική πληθυσμιακή κάλυψη των κατευθυντηρίων γραμμών για τις περιφερειακές ενισχύσεις της περιόδου 2007-2013 θα πρέπει να περιοριστεί σε ό,τι είναι αναγκαίο για την κάλυψη των πλέον μειονεκτικών περιφερειών, καθώς και ενός περιορισμένου αριθμού περιφερειών που μειονεκτούν σε σχέση με τον εθνικό μέσο όρο του αντίστοιχου κράτους ΕΖΕΣ

               25.B.3.2   Η παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α)

                     (14)

                     Το άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο α) προβλέπει ότι δύνανται να θεωρηθούν ότι συμβιβάζονται με τη λειτουργία της συμφωνίας για τον ΕΟΧ οι ενισχύσεις για την προώθηση της οικονομικής ανάπτυξης περιοχών στις οποίες το βιοτικό επίπεδο είναι ασυνήθως χαμηλό ή στις οποίες επικρατεί σοβαρή υποαπασχόληση. Όπως έχει αποφανθεί το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων “η χρησιμοποίηση των όρων ‘ασυνήθως’ και ‘σοβαρή’ στην εξαίρεση που προβλέπει το άρθρο 87 παράγραφος 3 στοιχείο α) δείχνει ότι αυτή αφορά μόνο περιοχές όπου η οικονομική κατάσταση είναι εξαιρετικά δυσμενής σε σχέση προς το σύνολο της Κοινότητας” (12).

                     (15)

                     Η Αρχή, συνεπώς, κρίνει ότι οι προϋποθέσεις πληρούνται εφόσον το κατά κεφαλήν Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) μιας περιοχής, η οποία αντιστοιχεί σε γεωγραφική μονάδα του επιπέδου II NUTS (13), υπολογιζόμενο σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (ΜΑΔ), είναι χαμηλότερο του 75 % του μέσου όρου του ΕΟΧ (14). Ωστόσο, δεν υπάρχει σήμερα στα κράτη ΕΖΕΣ καμία περιφέρεια του επιπέδου II NUTS που να πληροί αυτόν τον όρο (15). Συνεπώς, καμία περιφέρεια κράτους ΕΖΕΣ δεν είναι επιλέξιμη για την παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α).

               25.B.3.3   Η παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ)

                     (16)

                     Στην υπόθεση 248/84 (16), το Δικαστήριο απεφάνθη ως προς το εύρος των προβλημάτων που καλύπτει η αντίστοιχη παρέκκλιση στη συνθήκη ΕΚ και το πλαίσιο αναφοράς της σχετικής ανάλυσης ως εξής: “Αντιθέτως, η εξαίρεση που προβλέπει το άρθρο 87 παράγραφος 2 στοιχείο γ) έχει ευρύτερο περιεχόμενο, καθόσον επιτρέπει την ανάπτυξη ορισμένων περιοχών, χωρίς να περιορίζεται από τις οικονομικές προϋποθέσεις του στοιχείου α), υπό τον όρο ότι οι ενισχύσεις που προορίζονται για τις περιοχές αυτές ‘δεν αλλοιώνουν τους όρους των συναλλαγών κατά τρόπο που θα αντέκειτο προς το κοινό συμφέρον’. Η διάταξη αυτή παρέχει στην Επιτροπή την εξουσία να εγκρίνει ενισχύσεις που αποβλέπουν στην προώθηση της οικονομικής ανάπτυξης των περιοχών ενός κράτους μέλους, οι οποίες μειονεκτούν σε σχέση προς τον εθνικό μέσο όρο”. Κατά την άποψη της Αρχής, το ίδιο ισχύει και βάσει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συμφωνίας για τον ΕΟΧ.

                     (17)

                     Οι περιφερειακές ενισχύσεις που καλύπτονται από την παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) πρέπει, ωστόσο, να εντάσσονται στο πλαίσιο μιας σαφώς προσδιορισμένης περιφερειακής πολιτικής του κράτους ΕΖΕΣ και να τηρούν την αρχή της γεωγραφικής συγκέντρωσης. Εφόσον προορίζονται για περιοχές λιγότερο μειονεκτικές σε σχέση με εκείνες του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α), οι ενισχύσεις αυτές πρέπει να έχουν γεωγραφική κάλυψη και ύψος αυστηρά περιορισμένα. Με τα δεδομένα αυτά, μικρό μόνο μέρος της εθνικής επικράτειας ενός κράτους ΕΖΕΣ μπορεί, κατά κανόνα, να λαμβάνει ενισχύσεις του είδους αυτού.

                     (18)

                     Για να διαθέτουν οι εθνικές αρχές επαρκές περιθώριο κατά την επιλογή των επιλέξιμων περιφερειών χωρίς να διακυβεύεται η αποτελεσματικότητα του συστήματος ελέγχου των ενισχύσεων αυτού του είδους εκ μέρους της Αρχής και η ίση μεταχείριση όλων των κρατών ΕΖΕΣ, η επιλογή των περιφερειών για την εφαρμογή της εν λόγω παρέκκλισης θα πρέπει να πραγματοποιείται σε δύο φάσεις, εκ των οποίων η πρώτη θα περιλαμβάνει τον προσδιορισμό από την Αρχή της μέγιστης πληθυσμιακής κάλυψης για κάθε κράτος ΕΖΕΣ σχετικά με παρόμοιες ενισχύσεις, και η δεύτερη την επιλογή των επιλέξιμων περιφερειών.

               25.B.3.3.1   Προσδιορισμός της επιλέξιμης εθνικής πληθυσμιακής κάλυψης

                     (19)

                     Στις αντίστοιχες κατευθυντήριες γραμμές της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ορίσει τη μεθοδολογία που θα εφαρμόζεται για τον προσδιορισμό της επιλέξιμης πληθυσμιακής κάλυψης στα κράτη μέλη. Η μέθοδος αυτή περιλαμβάνει τα ακόλουθα στάδια:

                                 α)

                                 Τα κράτη μέλη ΕΚ λαμβάνουν αρχικά πίστωση που απορρέει από την εφαρμογή της παρέκκλισης ΕΚ που αντιστοιχεί στο άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο α) (17).

                                 β)

                                 Τα κράτη μέλη ΕΚ λαμβάνουν αυτομάτως πίστωση αντίστοιχη με τον πληθυσμό όλων των περιφερειών που ήταν επιλέξιμες για ενίσχυση σύμφωνα με την παρέκκλιση ΕΚ που αντιστοιχεί στο άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο α), αλλά δεν ικανοποιούν πλέον τους όρους επιλεξιμότητας βάσει του άρθρου αυτού λόγω της οικονομικής τους ανάπτυξης (οι περιοχές αυτές είναι γνωστές ως “περιφέρειες οικονομικής ανάπτυξης” (18)).

                                 γ)

                                 Για να επιτραπεί η συνεχής στήριξη των περιοχών με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη ΕΚ θα λάβουν επίσης πίστωση με βάση τον πληθυσμό των περιοχών χαμηλής πληθυσμιακής πυκνότητας οριζόμενων ως περιοχών NUTS III με λιγότερους από 12,5 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο.

                                 δ)

                                 Οι πιστώσεις βάσει των σημείων (α) – (γ) ανωτέρω προστίθενται στη συνέχεια και το συνολικό ποσό αφαιρείται από τη συνολική πληθυσμιακή κάλυψη του 42 % (19) για τα κράτη μέλη ΕΕ-25. Το υπόλοιπο διανέμεται στη συνέχεια μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ μέσω μιας κλείδας κατανομής η οποία λαμβάνει υπόψη την οικονομική κατάσταση των περιοχών αυτών (ο αναλυτικός μαθηματικός τύπος υπολογισμού των επιλέξιμων πληθυσμών που βασίζεται στον παρατηρούμενο βαθμό περιφερειακών ανισοτήτων εμφαίνεται στο παράρτημα IV των κατευθυντηρίων γραμμών της Επιτροπής).

                                 ε)

                                 Τέλος, όπως αναφέρεται στο τμήμα 3.1, χρησιμοποιείται και ένα δίχτυ ασφαλείας, έτσι ώστε κανένα κράτος μέλος να μη χάσει περισσότερο από το 50 % της πληθυσμιακής κάλυψης που διαθέτει βάσει των κατευθυντήριων γραμμών του 1998.

                     (20)

                     Τα κράτη ΕΖΕΣ έχουν ορισμένες ιδιαιτερότητες οι οποίες πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τον καθορισμό της επιλέξιμης πληθυσμιακής κάλυψης:

                                 α)

                                 λόγω του σχετικά υψηλού κατά κεφαλήν ΑΕΠ στις χώρες ΕΖΕΣ, καμία περιοχή δεν κρίνεται επιλέξιμη για την παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α) (20)·

                                 β)

                                 πολλές περιοχές εντός των κρατών ΕΖΕΣ είναι περιοχές με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα·

                                 γ)

                                 τέλος, καμία περιοχή εκτός των περιοχών με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα δεν κρίνεται επιλέξιμη βάσει της μεθόδου περιφερειακής ανισότητας, όπως ορίζεται στο παράρτημα IV των κατευθυντηρίων γραμμών της Επιτροπής.

                     (21)

                     Λόγω των ιδιαιτεροτήτων αυτών, η Αρχή θα ορίζει την εθνική πληθυσμιακή κάλυψη βάσει περιοχών με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα σύμφωνα με το άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ).
                     Η Νορβηγία έχει τρεις περιοχές NUTS III με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα που αντιστοιχούν στο 29,08 % του νορβηγικού πληθυσμού. Συνεπώς, το εθνικό ανώτατο όριο πληθυσμού για τη Νορβηγία ανέρχεται σε 29,08 %.
                     Η Ισλανδία, σύμφωνα με το σύστημα ταξινόμησης NUTS ορίζεται ως περιφέρεια NUTS III (καθώς και ως περιφέρεια NUTS I και NUTS II). Η πληθυσμιακή πυκνότητα της Ισλανδίας είναι χαμηλότερη από 12,5 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο (21). Όπως προαναφέρθηκε στις παραγράφους (16) και (17)), η παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) παρέχει στην Αρχή την εξουσία να επιτρέπει τη χορήγηση ενισχύσεων με σκοπό την προώθηση της ανάπτυξης περιφερειών ενός κράτους ΕΖΕΣ που μειονεκτούν σε σχέση με τον εθνικό μέσο όρο. Εξάλλου, μικρό μόνο μέρος της εθνικής επικράτειας θα κρινόταν κατά κανόνα επιλέξιμο για τις ενισχύσεις αυτού του είδους. Με βάση τα στοιχεία αυτά και έχοντας υπόψη το ειδικό πληθυσμιακό μοντέλο της Ισλανδίας, η Αρχή θα προσδιορίζει την πληθυσμιακή κάλυψη για την Ισλανδία βάσει των περιφερειών NUTS IV με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα (22). Το 31,6 % του πληθυσμού της χώρας ζει σε περιφέρειες με πληθυσμό μικρότερο από 12,5 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο. Η εθνική πληθυσμιακή κάλυψη για την Ισλανδία ανέρχεται συνεπώς σε 31.6 %.
                     Το Λιχτενστάιν δεν έχει περιφέρειες χαμηλής πληθυσμιακής πυκνότητας και, κατά συνέπεια, δεν διαθέτει καμία επιλέξιμη περιφέρεια.

               25.B.3.3.2   Επιλογή επιλέξιμων περιφερειών

                     (22)

                     Τα κριτήρια για την επιλογή των περιφερειών από τα κράτη ΕΖΕΣ πρέπει να είναι επαρκώς ευέλικτα, ώστε να επιτρέπουν την ευρεία διαφοροποίηση των περιπτώσεων στις οποίες οι εθνικές περιφερειακές ενισχύσεις είναι δυνατόν να δικαιολογηθούν, αλλά ταυτόχρονα πρέπει να είναι διαφανή και να παρέχουν επαρκή εχέγγυα ώστε οι περιφερειακές ενισχύσεις δεν θα νοθεύσουν τις συναλλαγές και τον ανταγωνισμό σε βαθμό αντίθετο προς την κοινή αγορά. Η Αρχή εκτιμά ότι για τη χορήγηση περιφερειακών επενδυτικών ενισχύσεων δυνάμει της παρέκκλισης του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) μπορούν να επιλέγονται από τα κράτη ΕΖΕΣ οι ακόλουθες περιφέρειες (23):

                                 α)

                                 οι περιφέρειες με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα: όπως οι ζώνες που αποτελούνται κυρίως από γεωγραφικές περιφέρειες NUTS-II με πληθυσμιακή πυκνότητα μικρότερη των 8 κατοίκων ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, ή από γεωγραφικές περιφέρειες NUTS-ΙΙΙ όσον αφορά τη Νορβηγία και NUTS IV όσον αφορά την Ισλανδία (24) με πληθυσμιακή πυκνότητα μικρότερη των 12,5 κατοίκων ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο (25). Ωστόσο, επιτρέπεται κάποια ελαστικότητα στην επιλογή των περιφερειών αυτών, υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

                                             —

                                             η ευελιξία στην περιοχή των ζωνών δεν θα πρέπει να συνεπάγεται αύξηση του καλυπτόμενου πληθυσμού,

                                             —

                                             τα τμήματα NUTS III για τα οποία γίνεται χρήση της ευελιξίας πρέπει να παρουσιάζουν πληθυσμιακή πυκνότητα χαμηλότερη των 12,5 κατοίκων ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, και

                                             —

                                             πρέπει να συνορεύουν με περιφέρειες NUTS III στις οποίες ισχύει το κριτήριο της χαμηλής πληθυσμιακής πυκνότητας·

                                 β)

                                 οι περιφέρειες που συγκροτούν γειτονικές περιοχές με πληθυσμό τουλάχιστον 100 000 κατοίκους και εντάσσονται σε περιφέρειες NUTS II ή NUTS III, έχουν δε κατά κεφαλήν ΑΕΠ χαμηλότερο του μέσου όρου του ΕΟΧ, ή ποσοστό ανεργίας υψηλότερο του 115 % του εθνικού μέσου όρου (και στις δύο περιπτώσεις, βάσει των μέσων όρων της EUROSTAT για τα 3 τελευταία έτη)·

                                 γ)

                                 οι περιφέρειες NUTS III με πληθυσμό μικρότερο από 100 000 κατοίκους και κατά κεφαλήν ΑΕΠ χαμηλότερο του μέσου όρου του ΕΟΧ, ή ποσοστό ανεργίας υψηλότερο του 115 % του εθνικού μέσου όρου (και στις δύο περιπτώσεις, βάσει των μέσων όρων της EUROSTAT για τα 3 τελευταία έτη)·

                                 δ)

                                 τα νησιά και οι λοιπές περιφέρειες που χαρακτηρίζονται από παρόμοια γεωγραφική απομόνωση (26) με κατά κεφαλήν ΑΕΠ χαμηλότερο του μέσου όρου του ΕΟΧ, ή ποσοστό ανεργίας υψηλότερο του 115 % του εθνικού μέσου όρου (και στις δύο περιπτώσεις, βάσει των μέσων όρων της EUROSTAT για τα 3 τελευταία έτη)·

                                 ε)

                                 τα νησιά με λιγότερους από 5 000 κατοίκους και όσα άλλα οικιστικά συγκροτήματα έχουν λιγότερους από 5 000 κατοίκους και χαρακτηρίζονται από παρόμοια γεωγραφική απομόνωση·

                                 στ)

                                 οι περιφέρειες NUTS-III ή τμήματα αυτών με χερσαία ή θαλάσσια σύνορα μικρότερα από 30 χμ με χώρα που δεν είναι κράτος μέλος του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου ή της ΕΖΕΣ.

                                 ζ)

                                 Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, τα κράτη ΕΖΕΣ μπορούν να υποδεικνύουν και άλλες περιφέρεις που συγκροτούν γειτονικές περιοχές και έχουν πληθυσμό τουλάχιστον 50 000 κατοίκους, αντιμετωπίζουν δε μείζονα διαρθρωτική αλλαγή ή σχετικά σοβαρή παρακμή σε σύγκριση με άλλες, παρόμοιες περιφέρειες. Εναπόκειται στα κράτη ΕΖΕΣ που επιθυμούν να κάνουν χρήση αυτής της δυνατότητας να αποδείξουν ότι η χορήγηση περιφερειακής επενδυτικής ενίσχυσης στην εκάστοτε περιφέρεια είναι δικαιολογημένη, μέσω αναγνωρισμένων οικονομικών δεικτών και συγκρίσεων με την κατάσταση που επικρατεί στον ΕΟΧ.

                     (23)

                     Επιπλέον δε, και για να διαθέτουν τα κράτη μέλη μεγαλύτερη ευελιξία κατά την προσπάθεια απάλειψης πολύ συγκεκριμένων περιφερειακών ανισοτήτων, κάτω από το επίπεδο NUTS III, τα κράτη ΕΖΕΣ μπορούν να υποδεικνύουν και άλλες, μικρότερες περιοχές που δεν ικανοποιούν τους προαναφερθέντες όρους, αρκεί να έχουν πληθυσμό τουλάχιστον 20 000 κατοίκους (27). Εναπόκειται στα κράτη μέλη που επιθυμούν να κάνουν χρήση της δυνατότητας αυτής να αποδείξουν ότι οι προτεινόμενες περιοχές έχουν, σε σύγκριση με τις άλλες περιοχές της περιφέρειας, μεγαλύτερη ανάγκη οικονομικής ανάπτυξης, βάσει των συνήθων οικονομικών δεικτών, όπως του κατά κεφαλήν ΑΕΠ, της απασχόλησης ή της ανεργίας, καθώς και δεικτών για την τοπική παραγωγικότητα και εξειδίκευση. Οι περιφερειακές ενισχύσεις θα εγκρίνονται για τις ΜΜΕ των περιοχών αυτών από την Αρχή, θα χορηγούνται δε και οι σχετικές προσαυξήσεις ΜΜΕ. Ωστόσο, λόγω της πιθανότητας νόθευσης του ανταγωνισμού μέσω των παράπλευρων επιπτώσεων στις λιγότερο μειονεκτικές γειτονικές περιφέρειες, η Αρχή δεν θα εγκρίνει επενδυτικές ενισχύσεις προς μεγάλες επιχειρήσεις των περιοχών αυτών, ούτε επενδυτικές ενισχύσεις με επιλέξιμες δαπάνες άνω των 25 εκατ. ευρώ.

                     (24)

                     Η συμμόρφωση με τη συνολική πληθυσμιακή κάλυψη που επιτρέπεται για κάθε κράτος ΕΖΕΣ θα αξιολογείται με γνώμονα τον πραγματικό πληθυσμό της εκάστοτε περιφέρειας και βάσει των πιο πρόσφατων διαθέσιμων επίσημων στατιστικών στοιχείων.

               25.B.4   Περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις
         25.B.4.1   Μορφή και ανώτατα όρια ενίσχυσης
         25.B.4.1.1   Μορφή της ενίσχυσης

                     (25)

                     Οι περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις χορηγούνται για ένα αρχικό επενδυτικό σχέδιο.

                     (26)

                     Ως αρχική επένδυση νοείται επένδυση σε άυλα και υλικά περιουσιακά στοιχεία με σκοπό:

                                 —

                                 τη δημιουργία νέας εγκατάστασης·

                                 —

                                 την επέκταση υπάρχουσας εγκατάστασης·

                                 —

                                 τη διαφοροποίηση της παραγωγής μιας εγκατάστασης προς νέα, πρόσθετα προϊόντα·

                                 —

                                 θεμελιώδη αλλαγή στη συνολική παραγωγική διαδικασία υπάρχουσας εγκατάστασης.

                           Ως “υλικά περιουσιακά στοιχεία” νοούνται τα γήπεδα, τα κτίρια και οι εγκαταστάσεις/μηχανήματα. Σε περίπτωση αγοράς μιας εγκατάστασης, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη μόνο η δαπάνη αγοράς περιουσιακών στοιχείων τρίτων, υπό την προϋπόθεση ότι η συναλλαγή πραγματοποιείται υπό τους όρους της αγοράς.
                     Ως “άυλα περιουσιακά στοιχεία” νοούνται εκείνα που προκύπτουν από τη μεταφορά τεχνολογίας μέσω της αγοράς δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, αδειών εκμετάλλευσης, τεχνογνωσίας και μη κατοχυρωμένων τεχνικών γνώσεων.
                     Επένδυση αντικατάστασης που δεν ικανοποιεί καμία από τις ως άνω προϋποθέσεις αποκλείεται από τον ορισμό της έννοιας της αρχικής επένδυσης (28).

                     (27)

                     Η αγορά περιουσιακών στοιχείων που συνδέονται άμεσα με μια εγκατάσταση είναι δυνατό να θεωρηθεί αρχική επένδυση, υπό την προϋπόθεση ότι η εγκατάσταση αυτή έχει κλείσει ή θα είχε κλείσει εάν δεν είχε αγορασθεί, και αγοράζεται από ανεξάρτητο επενδυτή (29).

                     (28)

                     Οι επενδυτικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα υπολογίζονται είτε με αναφορά στις δαπάνες υλικών και άυλων επενδύσεων που απορρέουν από το αρχικό επενδυτικό σχέδιο, είτε στο (εκτιμώμενο) εργατικό κόστος των θέσεων εργασίας που δημιουργούνται άμεσα από το επενδυτικό σχέδιο (30).

                     (29)

                     Η μορφή της ενίσχυσης ποικίλλει. Παραδείγματος χάρη, μπορεί να είναι επιχορήγηση, χαμηλότοκο δάνειο, επιδότηση επιτοκίου, κρατική εγγύηση, αγορά μετοχών ή εναλλακτική παροχή κεφαλαίων υπό ευνοϊκούς όρους, απαλλαγή ή μείωση φόρων, εισφορών κοινωνικής ασφάλισης ή άλλων υποχρεωτικών επιβαρύνσεων, ή παροχή γης, αγαθών ή υπηρεσιών σε ευνοϊκές τιμές.

                     (30)

                     Είναι σημαντικό να δημιουργείται η βεβαιότητα ότι η περιφερειακή ενίσχυση θα αποτελέσει πραγματικό κίνητρο για την ανάληψη επενδυτικών πρωτοβουλιών οι οποίες σε διαφορετική περίπτωση δεν θα πραγματοποιούνταν στις ενισχυόμενες περιφέρειες. Έτσι, οι ενισχύσεις αυτές είναι δυνατόν να χορηγηθούν στο πλαίσιο καθεστώτων μόνον εφόσον ο δικαιούχος έχει υποβάλει σχετική αίτηση και η αρχή που είναι αρμόδια για τη διαχείριση του καθεστώτος έχει εν συνεχεία επιβεβαιώσει εγγράφως (31) ότι, υπό την αίρεση λεπτομερούς επαλήθευσης, το σχέδιο ικανοποιεί κατ’ αρχήν τους όρους επιλεξιμότητας που τίθενται από το καθεστώς πριν από την έναρξη των εργασιών του σχεδίου (32). Ρητή αναφορά στις δύο παραπάνω προϋποθέσεις πρέπει να περιλαμβάνεται σε όλα τα καθεστώτα ενισχύσεων (33). Σε περίπτωση ενίσχυσης ειδικού σκοπού (ad hoc), η αρμόδια αρχή πρέπει να έχει συντάξει επιστολή προθέσεων, υπό την αίρεση της έγκρισης της ενίσχυσης από την Επιτροπή, ως προς τη χορήγηση της ενίσχυσης πριν από την έναρξη των εργασιών του σχεδίου. Εάν οι εργασίες αρχίσουν πριν από την ικανοποίηση των όρων που θεσπίζει η παρούσα παράγραφος, ολόκληρο το σχέδιο θα χαρακτηρισθεί μη επιλέξιμο για ενίσχυση.

                     (31)

                     Όταν η ενίσχυση υπολογίζεται βάσει των υλικών και των άυλων επενδυτικών δαπανών, ή των αγορών στην περίπτωση της παραγράφου 27, για να δημιουργείται η βεβαιότητα ότι η ενίσχυση είναι βιώσιμη και εύρωστη, καθώς και ότι τηρεί τα ισχύοντα ανώτατα όρια, ο δικαιούχος πρέπει να συνεισφέρει τουλάχιστον το 25 % των επιλέξιμων δαπανών, είτε μέσω των ιδίων πόρων του είτε μέσω εξωτερικής χρηματοδότησης με μορφή που δεν θα περιέχει στοιχεία κρατικής ενίσχυσης (34).

                     (32)

                     Ακόμη, και για να διασφαλιστεί ότι η επένδυση θα συμβάλει πραγματικά και με διάρκεια στην περιφερειακή ανάπτυξη, η επενδυτική ενίσχυση ή οι όροι των σχετικών πληρωμών πρέπει να συναρτώνται, μέσω των τιθέμενων προϋποθέσεων, με τη διατήρηση της αντίστοιχης επένδυσης στην οικεία περιφέρεια για διάστημα τουλάχιστον πέντε ετών από την ολοκλήρωση του αντίστοιχου σχεδίου (35). Επιπλέον δε, όταν η ενίσχυση υπολογίζεται βάσει του εργατικού κόστους, οι δημιουργούμενες θέσεις εργασίας πρέπει να καλυφθούν εντός τριών ετών από την ολοκλήρωση των εργασιών. Καθεμία από τις θέσεις εργασίας που δημιουργούνται μέσω της επένδυσης πρέπει να διατηρείται στην οικεία περιφέρεια τουλάχιστον επί πέντε έτη μετά την πρώτη πλήρωση της θέσης. Στην περίπτωση των ΜΜΕ, τα κράτη μέλη μπορούν να μειώσουν αυτές τις πενταετείς περιόδους για τη διατήρηση της επένδυσης ή των δημιουργηθεισών θέσεων εργασίας, σε τρία τουλάχιστον έτη.

                     (33)

                     Το ύψος των ενισχύσεων προσδιορίζεται ως ποσοστό επί του κόστους αναφοράς. όλες οι εντάσεις ενίσχυσης πρέπει να υπολογίζονται ως Ακαθάριστα Ισοδύναμα Επιχορήγησης (ΑΙΕ) (36). Ένα τέτοιο ποσοστό ισούται με το προεξοφλητικό ποσό της ενίσχυσης εκφραζόμενο ως ποσοστό τού προεξοφλητικού ποσού των επιλέξιμων επενδυτικών δαπανών. Για τις ενισχύσεις που κοινοποιούνται ατομικά στην Αρχή, το ΑΙΕ υπολογίζεται κατά τη χρονική στιγμή της κοινοποίησης. Στις λοιπές περιπτώσεις, οι επιλέξιμες επενδυτικές δαπάνες υπολογίζονται με προεξόφληση του ποσού τους κατά τη χορήγηση της ενίσχυσης. Οι ενισχύσεις που καταβάλλονται σε δόσεις προεξοφλούνται κατά το ποσό τους τη στιγμή της κοινοποίησης ή της χορήγησης, ανάλογα με την περίπτωση. Το επιτόκιο που χρησιμοποιείται για την προεξόφληση και για τον υπολογισμό του ύψους της ενίσχυσης σε χαμηλότοκο δάνειο είναι το επιτόκιο αναφοράς που ισχύει κατά τη χορήγηση. Στις περιπτώσεις όπου η ενίσχυση χορηγείται ως απαλλαγή ή μείωση μελλοντικών φόρων, η προεξόφληση των δόσεων της ενίσχυσης πραγματοποιείται βάσει των επιτοκίων αναφοράς που ισχύουν κατά τη χρονική στιγμή της υλοποίησης των φορολογικών πλεονεκτημάτων.

               25.B.4.1.2   Ανώτατα όρια (μέγιστες εντάσεις ενίσχυσης) των ενισχύσεων προς μεγάλες επιχειρήσεις

                     (34)

                     Το ύψος της ενίσχυσης πρέπει να αντιστοιχεί στη φύση και την ένταση των προς αντιμετώπιση περιφερειακών προβλημάτων. Τούτο σημαίνει ότι η αποδεκτή ένταση ενίσχυσης είναι εκ προοιμίου χαμηλότερη για τις περιφέρειες που είναι επιλέξιμες για την παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) σε σχέση με εκείνες που είναι επιλέξιμες για την παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α).

                     (35)

                     Η δεύρυνση του ΕΟΧ επέφερε μεγαλύτερες διαφορές όσον αφορά τον πλούτο εντός ΕΟΧ, πράγμα που οδηγεί στην ανάγκη εισαγωγής περισσότερων κατηγοριών σχετικών περιφερειών. Επιδιώκοντας τη συνοχή με την προσέγγιση που ισχύει στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα, η Αρχή αποφάσισε να εφαρμόσει την ίδια μεθοδολογία.

                     (36)

                     Στις περιφέρειες του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ), οι περιφερειακές ενισχύσεις δεν πρέπει να υπερβαίνουν το 15 % του ΑΙΕ. Το ποσοστό αυτό μειώνεται σε 10 % για τις περιφέρειες που αφενός έχουν ΑΕΠ ανώτερο του 100 % του μέσου όρου του κατά κεφαλήν ΑΕΠ του ΕΟΧ και αφετέρου ανεργία χαμηλότερη από το μέσο όρο του ΕΟΧ, σε επίπεδο NUTS-III (βάσει των μέσων όρων των τριών τελευταίων ετών και σύμφωνα με τα δεδομένα της EUROSTAT) (37).

                     (37)

                     Ωστόσο, οι περιφέρειες με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα (που αντιστοιχούν σε επίπεδο NUTS III ή μικρότερο) και οι περιφέρειες NUTS III ή τμήματά τους που έχουν σύνορα με χώρα που δεν είναι κράτος μέλος του ΕΟΧ ή της ΕΖΕΣ, είναι πάντοτε επιλέξιμες για ενίσχυση έντασης 15 % του ΑΙΕ.

               25.B.4.1.3   Πριμοδοτήσεις για μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις

                     (38)

                     Στην περίπτωση των ενισχύσεων προς μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (38), τα ανώτατα όρια του τμήματος 4.1.2 είναι δυνατόν να προσαυξηθούν κατά 20 %, σε ΑΙΕ, για τις μικρές επιχειρήσεις, και κατά 10 % για τις μεσαίες (39).

               25.B.4.2   Επιλέξιμες δαπάνες
         25.B.4.2.1   Ενισχύσεις υπολογιζόμενες βάσει των επενδυτικών δαπανών

                     (39)

                     Οι δαπάνες για γήπεδα, κτήρια και εγκαταστάσεις/μηχανήματα (40) είναι επιλέξιμες για ενίσχυση αρχικής επένδυσης.

                     (40)

                     Για τις ΜΜΕ, οι δαπάνες για προκαταρκτικές μελέτες και για συμβουλές που συνδέονται με την επένδυση μπορούν επίσης να λαμβάνονται υπόψη, έως ένταση ενίσχυσης ίση με το 50 % των πραγματικών δαπανών.

                     (41)

                     Σε περίπτωση αγοράς του είδους που αναφέρεται στην παράγραφο 27, μόνο οι δαπάνες για την αγορά περιουσιακών στοιχείων (41) τρίτων θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη (42). Οι σχετικές συναλλαγές πρέπει να πραγματοποιούνται υπό τους συνήθεις όρους της αγοράς.

                     (42)

                     Οι δαπάνες που συνδέονται με την αγορά περιουσιακών στοιχείων πέραν των γηπέδων και των μισθωμένων κτιρίων μπορεί να λαμβάνονται υπόψη μόνο εφόσον η μίσθωση λαμβάνει τη μορφή χρηματοδοτικής μίσθωσης και περιλαμβάνει την υποχρέωση αγοράς του αντίστοιχου περιουσιακού στοιχείου κατά τη λήξη τη μίσθωσης αυτής. Για τη μίσθωση γηπέδων και κτιρίων, η μίσθωση πρέπει να συνεχίζεται επί τουλάχιστον πέντε έτη μετά την αναμενόμενη ημερομηνία ολοκλήρωσης του επενδυτικού σχεδίου, στην περίπτωση των μεγάλων επιχειρήσεων, και επί τρία έτη στην περίπτωση των ΜΜΕ.

                     (43)

                     Με εξαίρεση τις ΜΜΕ και τις εξαγορές, τα περιουσιακά στοιχεία που αποκτώνται πρέπει να είναι καινούργια. Στην περίπτωση των εξαγορών, θα πρέπει να αφαιρούνται τυχόν ενισχύσεις που έχουν ήδη χορηγηθεί πριν από την αγορά του εκάστοτε περιουσιακού στοιχείου.

                     (44)

                     Για τις ΜΜΕ, μπορούν πάντοτε να λαμβάνονται εξ ολοκλήρου υπόψη οι επενδυτικές δαπάνες για την αγορά άυλων περιουσιακών στοιχείων, μέσω της μεταφοράς τεχνολογίας, δικαιωμάτων ευρεσιτεχνίας, αδειών εκμετάλλευσης, τεχνογνωσίας ή μη κατοχυρωμένων τεχνικών γνώσεων. Για τις μεγάλες επιχειρήσεις, οι δαπάνες αυτές είναι επιλέξιμες μέχρι ποσοστού 50 % των συνολικών επιλέξιμων δαπανών του σχεδίου.

                     (45)

                     Σε όλες τις περιπτώσεις, τα επιλέξιμα άυλα περιουσιακά στοιχεία θα υπόκεινται στους όρους που είναι αναγκαίοι για να εξασφαλίζεται ότι θα παραμείνουν στην επιλέξιμη για τη χορήγηση περιφερειακών ενισχύσεων περιοχή και ότι, κατά συνέπεια, δεν αποτελούν αντικείμενο μεταφοράς πιστώσεων προς όφελος άλλων περιφερειών, και ιδίως περιφερειών μη επιλέξιμων για τη χορήγηση περιφερειακών ενισχύσεων. Για τον σκοπό αυτόν, τα επιλέξιμα άυλα περιουσιακά στοιχεία θα πρέπει να πληρούν τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

                                 —

                                 η εκμετάλλευσή τους να γίνεται αποκλειστικά στις εγκαταστάσεις που λαμβάνουν την περιφερειακή ενίσχυση·

                                 —

                                 να θεωρούνται αποσβεστέα στοιχεία ενεργητικού·

                                 —

                                 να αγοράζονται από τρίτον υπό τους όρους που ισχύουν στην αγορά·

                                 —

                                 να εντάσσονται στα περιουσιακά στοιχεία της επιχείρησης και να παραμένουν στις εγκαταστάσεις της επιχείρησης που λαμβάνει την περιφερειακή ενίσχυση για περίοδο τουλάχιστον πέντε ετών (τριών, εφόσον πρόκειται για ΜΜΕ).

               25.B.4.2.2   Ενισχύσεις υπολογιζόμενες βάσει του κόστους των ημερομισθίων

                     (46)

                     Όπως αναφέρθηκε στο τμήμα 25.Β.4.1.1, οι περιφερειακές ενισχύσεις μπορούν να υπολογίζονται και βάσει του αναμενόμενου εργατικού κόστους (43) της δημιουργίας απασχόλησης από το αρχικό επενδυτικό σχέδιο.

                     (47)

                     Με τον όρο δημιουργία απασχόλησης νοείται η καθαρή αύξηση του αριθμού των άμεσα απασχολούμενων (44) στην εκάστοτε επιχείρηση σε σύγκριση με τον μέσο όρο των προηγούμενων 12 μηνών. Έτσι, από τον φαινόμενο αριθμό των θέσεων εργασίας που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτής πρέπει να αφαιρούνται οι θέσεις εργασίας που τυχόν καταργήθηκαν κατά την ίδια περίοδο (45).

                     (48)

                     Το ποσό της ενίσχυσης δεν πρέπει να υπερβαίνει ένα ορισμένο ποσοστό του επί δύο έτη εργατικού κόστους για κάθε προσλαμβανόμενο. Το ποσοστό αυτό ισούται με το ποσοστό ενίσχυσης που επιτρέπεται στην αντίστοιχη περιφέρεια όσον αφορά τις επενδυτικές ενισχύσεις.

               25.B.4.3   Ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια

                     (49)

                     Για τους σκοπούς αυτών των κατευθυντηρίων γραμμών, ως “μεγάλο επενδυτικό σχέδιο” νοείται μια “αρχική επένδυση” κατά τον ορισμό αυτών των κατευθυντηρίων γραμμών, με επιλέξιμες δαπάνες άνω των 50 εκατ. ευρώ (46). Για να αποφεύγεται η υποδιαίρεση ενός μεγάλου επενδυτικού σχεδίου σε υπο-σχέδια με σκοπό την παράκαμψη των διατάξεων των προκείμενων κατευθυντήριων γραμμών, ένα μεγάλο επενδυτικό σχέδιο θα θεωρείται ενιαίο εφόσον η αρχική επένδυση, εκ μέρους μιας ή περισσότερων επιχειρήσεων για περίοδο τριών ετών, αναφέρεται σε πάγια περιουσιακά στοιχεία συνδυαζόμενα κατά αδιαίρετο από οικονομική άποψη τρόπο (47).

                     (50)

                     Για να υπολογισθεί αν οι επιλέξιμες δαπάνες ενός μεγάλου επενδυτικού σχεδίου υπερβαίνουν τα κατώτατα όρια των κατευθυντήριων γραμμών, ως επιλέξιμες δαπάνες λαμβάνονται υπόψη εκείνες που είναι υψηλότερες βάσει είτε των παραδοσιακών επενδυτικών δαπανών είτε του εργατικού κόστους.

                     (51)

                     Σε δύο διαδοχικά πολυτομεακά πλαίσια περιφερειακών ενισχύσεων προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια, του 1998 (48) και του 2004 (49), η Αρχή περιόρισε το μέγιστο ύψος των ενισχύσεων για τα σχέδια αυτά κατά τρόπο που να αποφεύγονται κατά το δυνατόν οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού. Για λόγους απλοποίησης και διαφάνειας, η Αρχή αποφάσισε να ενσωματώσει τις διατάξεις του πολυτομεακού πλαισίου του 2004 στις κατευθυντήριες γραμμές για τις ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα της περιόδου 2007-2013.

                     (52)

                     Έτσι, το πολυτομεακό πλαίσιο του 2004 παύει να ισχύει για τις ενισχύσεις που θα κοινοποιηθούν ή θα χορηγηθούν (50) μετά την 31η Δεκεμβρίου 2006, και αντικαθίσταται με τις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές (51).

               25.B.4.3.1   Αυξημένη διαφάνεια και παρακολούθηση μεγάλων επενδυτικών σχεδίων

                     (53)

                     Τα κράτη ΕΖΕΣ οφείλουν να κοινοποιούν στην Αρχή μεμονωμένα κάθε ενίσχυση που πρόκειται να χορηγηθεί, στο πλαίσιο υφιστάμενου καθεστώτος ενισχύσεων, προς επενδυτικά σχέδια εφόσον η προτεινόμενη ενίσχυση από όλες τις πηγές υπερβαίνει τα ανώτατο όριο που επιτρέπεται, βάσει των κανόνων και της κλίμακας της παραγράφου 56, για την ενίσχυση επένδυσης με επιλέξιμες δαπάνες άνω των 100 εκατ. ευρώ (52).
                     Τα όρια πέραν των οποίων απαιτείται κοινοποίηση συνοψίζονται στον πίνακα που ακολουθεί και αναφέρονται στα ποσοστά ενίσχυσης που συναντώνται συνηθέστερα στις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές.

                                 (EUR)

                                 Ένταση της ενίσχυσης

                                 10 %

                                 15 %

                                 20 %

                                 30 %

                                 40 %

                                 50 %

                                 Όριο κοινοποίησης

                                 7,5 εκατ.

                                 11,25 εκατ.

                                 15,0 εκατ.

                                 22,5 εκατ.

                                 30,0 εκατ.

                                 37,5 εκατ.

                     (54)

                     Εφόσον μια περιφερειακή ενίσχυση χορηγείται βάσει υφιστάμενου καθεστώτος ενισχύσεων προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια χωρίς υποχρέωση κοινοποίησης, τα κράτη ΕΖΕΣ οφείλουν, εντός 20 εργάσιμων ημερών από τη χορήγηση της ενίσχυσης από την αρμόδια αρχή, να προσκομίζουν στην Αρχή τα στοιχεία που ζητούνται μέσω του τυποποιημένου εντύπου του παραρτήματος ΙΙΙ. Η Αρχή θα θέτει στη διάθεση του κοινού συνοπτική ενημέρωση μέσω του δικτυακού της τόπου (www.eftasurv.int/fieldsofwork/fieldstateaid).

                     (55)

                     Τα κράτη ΕΖΕΣ οφείλουν να τηρούν λεπτομερή μητρώα για όλες τις ενισχύσεις που χορηγούνται σε μεγάλα επενδυτικά σχέδια. Τα μητρώα αυτά πρέπει να περιέχουν όλα τα στοιχεία που είναι αναγκαία για να διαπιστώνεται η τήρηση του μέγιστου επιτρεπόμενου ποσοστού για τις χορηγούμενες ενισχύσεις, διατηρούνται δε επί 10 έτη από την ημερομηνία χορήγησης της εκάστοτε ενίσχυσης.

               25.B.4.3.2   Κανόνες για την αξιολόγηση μεγάλων επενδυτικών σχεδίων

                     (56)

                     Οι περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια υπόκεινται σε προσαρμογή του ανώτατου ορίου τους (53) βάσει της ακόλουθης κλίμακας:

                                 Επιλέξιμη δαπάνη

                                 Προσαρμοσμένο ανώτατο όριο ενίσχυσης

                                 Έως 50 εκατ. ευρώ

                                 100 % του περιφερειακού ανωτάτου ορίου

                                 Για το τμήμα από 50 εκατ. ευρώ έως 100 εκατ. ευρώ

                                 50 % του περιφερειακού ανωτάτου ορίου

                                 Για το τμήμα άνω των 100 εκατ. ευρώ

                                 34 % του περιφερειακού ανωτάτου ορίου

                           Επομένως, το επιτρεπόμενο ύψος ενίσχυσης για μεγάλο επενδυτικό σχέδιο που υπερβαίνει τα 50 εκατ. ευρώ θα υπολογίζεται σύμφωνα με τον εξής μαθηματικό τύπο: Ανώτατο ύψος ενίσχυσης = R × (50 + 0,50 × B + 0,34 × C), όπου R είναι το μη προσαρμοσμένο ανώτατο όριο περιφερειακής ενίσχυσης, Β η επιλέξιμη δαπάνη μεταξύ 50 και 100 εκατ. ευρώ, και C η επιλέξιμη δαπάνη άνω των 100 εκατ. ευρώ. Οι υπολογισμοί θα γίνονται βάσει των επίσημων συναλλαγματικών ισοτιμιών κατά την ημερομηνία χορήγησης της ενίσχυσης ή, στην περίπτωση ενίσχυσης που υπόκειται σε μεμονωμένη κοινοποίηση, κατά την ημερομηνία της κοινοποίησης.

                     (57)

                     Όταν το συνολικό ποσό της ενίσχυσης από όλες τις πηγές υπερβαίνει το 75 % του ποσού που θα μπορούσε να λάβει μια επένδυση με επιλέξιμες δαπάνες 100 εκατ. ευρώ, με βάση το τυποποιημένο ανώτατο όριο που ισχύει για τις μεγάλες επιχειρήσεις στον εγκεκριμένο χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων κατά την ημερομηνία χορήγησης της ενίσχυσης, και εφόσον:

                                 α)

                                 πριν από την επένδυση, ο δικαιούχος της ενίσχυσης καλύπτει περισσότερο από το 25 % των πωλήσεων του σχετικού προϊόντος στην αγορά, ή, μετά την επένδυση, θα πραγματοποιεί περισσότερο από το 25 % των πωλήσεων αυτών· ή

                                 β)

                                 η παραγωγική ικανότητα που δημιουργείται με το σχέδιο υπερβαίνει το 5 % της αγοράς, με βάση τα στοιχεία για τη φαινόμενη κατανάλωση (54) του σχετικού προϊόντος, εκτός εάν ο μέσος ρυθμός αύξησης της φαινόμενης κατανάλωσης του κατά τα τελευταία 5 έτη είναι υψηλότερος από τον μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο,

                           η Αρχή θα εγκρίνει τις περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις μόνο μετά από λεπτομερή επαλήθευση, αφού θα έχει κινηθεί η διαδικασία του άρθρου 1 παράγραφος 2 του μέρους Ι του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου, ότι η ενίσχυση είναι αναγκαία ως έναυσμα για επενδύσεις και ότι τα οφέλη από την ενίσχυση αντισταθμίζουν την προκύπτουσα νόθευση του ανταγωνισμού και την επίπτωση επί των συναλλαγών μεταξύ των συμβαλλομένων μερών (55).

                     (58)

                     Ως “σχετικά προϊόντα” νοούνται κατά κανόνα τα προϊόντα που προβλέπονται στο επενδυτικό σχέδιο (56). Εάν το σχέδιο αναφέρεται σε ενδιάμεσο προϊόν, ένα δε μεγάλο μέρος της παραγωγής δεν πωλείται στη αγορά, το σχετικό προϊόν είναι δυνατόν να αποτελεί προϊόν του επομένου σταδίου παραγωγής. Η σχετική αγορά περιλαμβάνει τα σχετικά προϊόντα και τα υποκατάστατά τους, όπως αυτά χαρακτηρίζονται είτε από τον καταναλωτή (λόγω των χαρακτηριστικών, της τιμής και της χρήσης για την οποία προορίζονται) είτε από τον παραγωγό (μέσω της ευελιξίας των εγκαταστάσεων παραγωγής).

                     (59)

                     Εναπόκειται στο ενδιαφερόμενο κράτος ΕΖΕΣ (57) να αποδείξει τη μη ύπαρξη των καταστάσεων στις οποίες αναφέρονται τα σημεία α) και β) της παραγράφου 57. Για τους σκοπούς της εφαρμογής των σημείων α) και β), οι πωλήσεις και η φαινόμενη κατανάλωση θα ορίζονται στο κατάλληλο επίπεδο της ονοματολογίας PRODCOM (58), κατά κανόνα στον ΕΟΧ, ή, εάν τα σχετικά πληροφοριακά στοιχεία δεν είναι διαθέσιμα ή αξιοποιήσιμα, βάσει οποιασδήποτε άλλης γενικώς αποδεκτής υποδιαίρεσης της αγοράς για τα σχετικά προϊόντα, και για την οποία υπάρχουν αμέσως διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία.

               25.B.4.4   Κανόνες σώρευσης των ενισχύσεων

                     (60)

                     Τα ανώτατα όρια ενισχύσεων που καθορίζονται στα τμήματα 25 και 0,1 ισχύουν για τη συνολική ενίσχυση:

                                 —

                                 εφόσον η ενίσχυση χορηγείται ταυτόχρονα στο πλαίσιο διάφορων καθεστώτων, ή σε συνδυασμό με ενίσχυση ad hoc·

                                 —

                                 ανάλογα με το αν η πηγή της ενίσχυσης είναι τοπική, περιφερειακή, εθνική ή ο ΕΟΧ.

                     (61)

                     Όταν μια ενίσχυση υπολογιζόμενη βάσει των δαπανών υλικών ή άυλων επενδύσεων συνδυάζεται με ενίσχυση υπολογιζόμενη βάσει του εργατικού κόστους, πρέπει να τηρείται το ανώτατο όριο που καθορίζεται για τις ενισχύσεις στην αντίστοιχη περιφέρεια.

                     (62)

                     Όταν οι επιλέξιμες δαπάνες για ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα είναι εν όλω ή εν μέρει επιλέξιμες και για ενισχύσεις διαφορετικού χαρακτήρα, το κοινό τμήμα υπόκειται στο ευνοϊκότερο από τα ανώτατα όρια που ισχύουν βάσει των οικείων κανόνων (59).

                     (63)

                     Όταν το κράτος ΕΖΕΣ προβλέπει ότι οι κρατικές ενισχύσεις ενός καθεστώτος είναι δυνατό να σωρευτούν με ενισχύσεις από άλλα καθεστώτα, πρέπει να προσδιορίζει, για καθένα από τα καθεστώτα αυτά, τη μέθοδο με την οποία θα εξασφαλίζεται η τήρηση των προϋποθέσεων που απαριθμούνται ανωτέρω.

                     (64)

                     Οι περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις δεν σωρεύονται με τις ενισχύσεις de minimis εφόσον πρόκειται για τις ίδιες επιλέξιμες δαπάνες και επιδιώκεται η παράκαμψη των μέγιστων ορίων που τίθενται για τις ενισχύσεις στις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές.

               25.B.5   Ενισχύσεις λειτουργίας (60)

                     (65)

                     Οι περιφερειακές ενισχύσεις που προορίζονται για τη μείωση των τρεχουσών δαπανών μιας επιχείρησης (ενισχύσεις λειτουργίας) κατά κανόνα απαγορεύονται. Κατ' εξαίρεση, όμως, ενισχύσεις του τύπου αυτού μπορούν να χορηγούνται στις περιοχές που δικαιούνται την παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α), υπό τον όρο ότι i) δικαιολογούνται λόγω της συμβολής τους στην περιφερειακή ανάπτυξη και λόγω του χαρακτήρα τους, ενώ ii) το ύψος τους πρέπει να είναι ανάλογο προς τα προβλήματα που καλούνται να αντιμετωπίσουν (61). Τα κράτη μέλη οφείλουν να αποδεικνύουν την ύπαρξη και το μέγεθος των προβλημάτων αυτών. Ακόμη, ορισμένες μορφές ενίσχυσης λειτουργίας μπορούν να γίνουν αποδεκτές για τις αραιοκατοικημένες περιφέρειες και τις περιφέρειες με ελάχιστο πληθυσμό.

                     (66)

                     Οι ενισχύσεις λειτουργίας θα πρέπει κατ’ αρχήν να χορηγούνται μόνο σε συνάρτηση με σαφώς καθορισμένες επιλέξιμες δαπάνες (62) και να περιορίζονται σε ένα συγκεκριμένο ποσοστό των δαπανών αυτών.

                     (67)

                     Λόγω του ιδιαίτερου χαρακτήρα των χρηματοοικονομικών δραστηριοτήτων και εκείνων στους κόλπους ενός ομίλου, όπως αυτές ορίζονται στο τμήμα Η (κωδικοί 65, 66 και 67), καθώς και των δραστηριοτήτων στους κόλπους ενός ομίλου που εμπίπτουν στο τμήμα Θ (κωδικός 74) της ονοματολογίας NACE, οι ενισχύσεις λειτουργίας που χορηγούνται για τις δραστηριότητες αυτές υπάρχει ελάχιστη πιθανότητα να προωθούν την περιφερειακή ανάπτυξη, ενώ παρουσιάζουν πολύ υψηλό κίνδυνο νόθευσης του ανταγωνισμού, όπως άλλωστε αναφέρεται και στο κεφάλαιο 17.Β των κατευθυντηρίων γραμμών (63). Ως εκ τούτου, η Αρχή δεν θα εγκρίνει, στο πλαίσιο των προκείμενων κατευθυντήριων γραμμών, ενισχύσεις λειτουργίας για χρηματοοικονομικές υπηρεσίες ή για δραστηριότητες στους κόλπους ομίλου, εκτός εάν η εκάστοτε ενίσχυση χορηγείται στο πλαίσιο γενικού καθεστώτος που είναι ανοικτό σε όλους τους τομείς και αποσκοπεί στην αντιστάθμιση πρόσθετων μεταφορικών ή εργατικών δαπανών. Ομοίως αποκλείονται και οι ενισχύσεις λειτουργίας για την προώθηση εξαγωγών.

                     (68)

                     Επειδή επιδιώκεται η εξάλειψη των καθυστερήσεων και των εμπλοκών στην περιφερειακή ανάπτυξη, εκτός από τις περιπτώσεις που προβλέπονται στις παραγράφους 69 και 70, οι ενισχύσεις λειτουργίας θα πρέπει πάντοτε να είναι προσωρινές και περιορισμένης διάρκειας, καθώς και να μειώνονται σταδιακά εφόσον οι αντίστοιχες περιφέρειες επιτυγχάνουν πραγματική σύγκλιση με τις περισσότερο ευημερούσες περιοχές του ΕΟΧ (64).

                     (69)

                     Κατά παρέκκλιση της προηγούμενης παραγράφου, οι ενισχύσεις λειτουργίας που δεν μειώνονται προοδευτικά και δεν είναι χρονικά περιορισμένες είναι δυνατό να εγκριθούν στις πιο αραιοκατοικημένες περιοχές, στο μέτρο που επιδιώκεται η πρόληψη ή ανάσχεση της συνεχιζόμενης μείωσης του πληθυσμού των περιοχών αυτών (65). Οι περιφέρειες με πολύ μικρό πληθυσμό αποτελούν ή ανήκουν σε περιφέρειες επιπέδου NUTS-II για τη Νορβηγία και NUTS-IV για την Ισλανδία (66) με πληθυσμιακή πυκνότητα 8 κατοίκων ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο ή μικρότερη, επεκτείνονται δε και σε παρακείμενες μικρότερες περιοχές που ικανοποιούν το ίδιο κριτήριο ως προς την πληθυσμιακή πυκνότητα.

                     (70)

                     Επιπλέον, για τις περιφέρειες με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα, ενισχύσεις που δεν μειώνονται σταδιακά και δεν είναι χρονικά περιορισμένες και προορίζονται για τη μερική κάλυψη πρόσθετων μεταφορικών εξόδων μπορούν να εγκρίνονται εφόσον:

                                 —

                                 είναι δυνατό να χρησιμεύσουν μόνο για την κάλυψη πρόσθετων μεταφορικών εξόδων, με συνεκτίμηση και των λοιπών καθεστώτων ενισχύσεων προς τον τομέα των μεταφορών. Ενώ το ύψος της ενίσχυσης μπορεί να υπολογίζεται αντιπροσωπευτικά, θα πρέπει να αποφεύγεται η συστηματική υπερκάλυψη των αντίστοιχων δαπανών·

                                 —

                                 καλύπτουν μόνο τις επιπλέον δαπάνες για μεταφορές εμπορευμάτων που παράγονται στις πλέον απομακρυσμένες περιφέρειες και στις περιφέρειες με πολύ μικρό πληθυσμό εντός των εθνικών συνόρων της οικείας χώρας. Δεν πρέπει να επιτρέπεται η μετατροπή τους σε ενισχύσεις εξαγωγών. Δεν επιτρέπεται να χορηγηθεί ενίσχυση για τη μεταφορά ή διαμετακόμιση των προϊόντων επιχειρήσεων χωρίς δυνατότητα μετεγκατάστασης (προϊόντα εξορυκτικών βιομηχανιών, σταθμοί παραγωγής υδροηλεκτρικής ενέργειας κλπ)·

                                 —

                                 μπορούν να ποσοτικοποιούνται αντικειμενικά και εκ των προτέρων, βάσει ενός συντελεστή ενίσχυσης ανά τόνο και διανυθέν χιλιόμετρο, πρέπει δε να αποτελούν αντικείμενο ετήσιας έκθεσης, η οποία να αποδεικνύει, μεταξύ άλλων, τον υπολογισμό της αναλογίας ή των αναλογιών βάσει των προαναφερθέντων συντελεστών·

                                 —

                                 οι επιπλέον δαπάνες για μεταφορές υπολογίζονται με βάση το πιο οικονομικό μεταφορικό μέσο και τη συντομότερη διαδρομή μεταξύ του τόπου παραγωγής ή μεταποίησης και των σημείων εμπορίας. Πρέπει επίσης να λαμβάνονται υπόψη και οι εξωτερικές δαπάνες για το περιβάλλον.

                     (71)

                     Σε κάθε περίπτωση, η αναγκαιότητα και το ύψος μιας ενίσχυσης λειτουργίας θα πρέπει να επανεξετάζεται τακτικά, έτσι ώστε να επαληθεύεται η μακροπρόθεσμη αιτιολόγησή της για την οικεία περιφέρεια. Ως εκ τούτου, η Αρχή θα εγκρίνει καθεστώτα ενισχύσεων λειτουργίας μόνο για όσο διάστημα ισχύουν οι παρούσες κατευθυντήριες γραμμές.

                     (72)

                     Για να διαπιστώνονται οι επιπτώσεις των ενισχύσεων λειτουργίας στις συναλλαγές και στον ανταγωνισμό, θα ζητείται από τα κράτη ΕΖΕΣ να υποβάλλουν ετησίως μία έκθεση για κάθε περιφέρεια NUTS-II (67) στην οποία χορηγούνται ενισχύσεις λειτουργίας. Η έκθεση αυτή θα παρέχει την κατανομή των συνολικών δαπανών, καθώς και των προεκτιμώμενων διαφυγόντων εσόδων για κάθε εγκεκριμένη ενίσχυση λειτουργίας στην οικεία περιφέρεια, θα προσδιορίζει δε τους δέκα μεγαλύτερους δικαιούχους ενίσχυσης λειτουργίας στην περιφέρεια αυτή (68) αναφέροντας και τον τομέα ή τους τομείς δραστηριότητας του κάθε δικαιούχου και το εισπραχθέν από αυτόν ποσό ενίσχυσης.

               25.B.6   Ενισχύσεις προς νέες μικρές επιχειρήσεις

                     (73)

                     Ενώ οι νέες μικρές επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν δυσκολίες σε ολόκληρο τον ΕΟΧ, φαίνεται ότι η οικονομική ανάπτυξη των ενισχυόμενων περιφερειών παρεμποδίζεται από το σχετικά χαμηλό επίπεδο επιχειρηματικότητας, και ιδίως από τον χαμηλότερο σε σχέση με τον μέσο όρο αριθμό των επιχειρήσεων που αρχίζουν τις δραστηριότητές τους (start-ups). Έτσι, κρίνεται αναγκαία η καθιέρωση μιας νέας μορφής ενίσχυσης, η οποία θα μπορεί να χορηγείται επιπλέον των περιφερειακών επενδυτικών ενισχύσεων, έτσι ώστε να παρέχονται κίνητρα προς τις νέες επιχειρήσεις και εκείνες που διανύουν το πρώτο στάδιο ανάπτυξης στις ενισχυόμενες περιφέρειες.

                     (74)

                     Για την εξασφάλιση της αποτελεσματικής στόχευσης και αυτής της μορφής ενίσχυσης, κρίνεται ότι θα πρέπει να κλιμακώνεται ανάλογα με τις δυσκολίες κάθε κατηγορίας περιφερειών. Ακόμη, και για να αποφεύγεται κάθε μη αποδεκτός κίνδυνος νόθευσης του ανταγωνισμού, συμπεριλαμβανόμενου του κινδύνου εκτοπισμού υφιστάμενων επιχειρήσεων, η νέα αυτή ενίσχυση θα πρέπει, για μια αρχική περίοδο τουλάχιστον, να περιορίζεται αυστηρά στις μικρές επιχειρήσεις, να έχει περιορισμένο ύψος και να μειώνεται με την πάροδο του χρόνου.

                     (75)

                     Η Αρχή θα εγκρίνει καθεστώτα ενισχύσεων που παρέχουν ενισχύσεις μέχρι συνολικού ποσού 1 εκατ. ευρώ ανά επιχείρηση (69) για μικρές επιχειρήσεις με την οικονομικής τους δραστηριότητα σε περιφέρειες επιλέξιμες για την παρέκκλιση του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ). Το ετήσιο ύψος των ενισχύσεων που θα χορηγούνται σε νέες μικρές επιχειρήσεις δεν πρέπει να υπερβαίνει το 33 % των προαναφερόμενων συνολικών ποσών ανά επιχείρηση.

                     (76)

                     Επιλέξιμες είναι οι δαπάνες για υπηρεσίες νομικές, διοικητικής υποστήριξης και παροχής συμβουλών που έχουν άμεση σχέση με τη δημιουργία μιας επιχείρησης, καθώς και οι ακόλουθες δαπάνες, εφόσον αποδεδειγμένα πραγματοποιούνται κατά τα πρώτα πέντε έτη μετά την ίδρυση της επιχείρησης (70):

                                 —

                                 οι τόκοι εξωτερικής χρηματοδότησης και τα μερίσματα των χρησιμοποιούμενων ιδίων κεφαλαίων, με επιτόκιο που δεν υπερβαίνει το επιτόκιο αναφοράς·

                                 —

                                 τα έξοδα μίσθωσης εγκαταστάσεων/εξοπλισμού παραγωγής·

                                 —

                                 οι δαπάνες για ενέργεια, ύδρευση και θέρμανση, οι φόροι (εκτός του ΦΠΑ και των εταιρικών φόρων) και οι διοικητικές επιβαρύνσεις·

                                 —

                                 οι αποσβέσεις, τα έξοδα χρηματοδοτικής μίσθωσης εγκαταστάσεων/εξοπλισμού παραγωγής, καθώς και τα έξοδα μισθοδοσίας, συμπεριλαμβανόμενων των υποχρεωτικών εισφορών κοινωνικής ασφάλισης, υπό την προϋπόθεση ότι για τις συναφείς επενδύσεις ή μέτρα δημιουργίας θέσεων εργασίας και πρόσληψης δεν έχουν δοθεί άλλου είδους ενισχύσεις.

                     (77)

                     Στις περιφέρειες του άρθρου 87 παρ. 3 στοιχείο γ), η ένταση ενίσχυσης δεν μπορεί να υπερβαίνει το 25 % των επιλέξιμων δαπανών που πραγματοποιούνται κατά τα τρία πρώτα έτη μετά την ίδρυση της επιχείρησης, και το 15 % κατά τα δύο επόμενα έτη.

                     (78)

                     Οι εντάσεις αυτές αυξάνονται κατά 5 % σε περιοχές με πληθυσμιακή πυκνότητα χαμηλότερη από 12,5 κατοίκους/χμ2, σε μικρά νησιά με πληθυσμό κάτω των 5 000, καθώς και σε άλλες κοινότητες ανάλογου μεγέθους με παρόμοια απομόνωση.

                     (79)

                     Τα κράτη ΕΖΕΣ δημιουργούν το αναγκαίο σύστημα για να διασφαλίζεται ότι δεν σημειώνεται υπέρβαση των ανώτατων ποσών και της έντασης ενίσχυσης σε σχέση με τις εκάστοτε επιλέξιμες δαπάνες. Πιο συγκεκριμένα, οι ενισχύσεις που προβλέπονται στο παρόν κεφάλαιο δεν σωρεύονται με άλλες κρατικές ενισχύσεις (συμπεριλαμβανόμενων των ενισχύσεων de minimis) με σκοπό την παράκαμψη των προβλεπόμενων ανώτατων ορίων του ύψους και της έντασης των ενισχύσεων.

                     (80)

                     Οι ενισχύσεις που προορίζονται αποκλειστικά για νεοσυσταθείσες μικρές επιχειρήσεις ενδέχεται να αποτελέσουν ανεπιθύμητο κίνητρο για τις υφιστάμενες μικρές επιχειρήσεις, για να κλείσουν και να ανοίξουν εκ νέου με σκοπό να λάβουν ενίσχυση αυτής της μορφής. Τα κράτη ΕΖΕΣ θα πρέπει να έχουν επίγνωση αυτού του κινδύνου και να σχεδιάζουν τα καθεστώτα ενισχύσεων ώστε να αποφεύγεται αυτό το πρόβλημα, θέτοντας για παράδειγμα όρια στην υποβολή αιτήσεων από επιχειρήσεις που έκλεισαν πρόσφατα.

               25.B.7   Χάρτες περιφερειακών ενισχύσεων και δήλωση συμβατότητας

                     (81)

                     Οι περιφέρειες κράτους ΕΖΕΣ που είναι επιλέξιμες για περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις δυνάμει των παρεκκλίσεων και των ανώτατων ποσοστών ενισχύσεων για αρχικές επενδύσεις (71) εγκεκριμένων για κάθε περιφέρεια, αποτελούν από κοινού τον χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων του οικείου κράτους ΕΖΕΣ. Ο χάρτης περιφερειακών ενισχύσεων προσδιορίζει και τις περιφέρειες που είναι επιλέξιμες για επιχειρηματικές ενισχύσεις. Τα καθεστώτα ενισχύσεων λειτουργίας δεν καλύπτονται από τον χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων, αξιολογούνται δε κατά περίπτωση, βάσει της σχετικής κοινοποίησης του οικείου κράτους μέλους δυνάμει του άρθρου 1 παράγραφος 3 του μέρους Ι του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου.

                     (82)

                     Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έχει αποφανθεί ότι οι “αποφάσεις” με τις οποίες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εγκρίνει τον χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων κάθε κράτους μέλους θα πρέπει να θεωρούνται ως αναπόσπαστο μέρος των κατευθυντήριων γραμμών για τις περιφερειακές ενισχύσεις, και ότι έχουν δεσμευτική ισχύ μόνο υπό τον όρο ότι γίνονται αποδεκτές από τα κράτη ΕΖΕΣ (72). Κατά την άποψη της Αρχής, το αυτό ισχύει και για τις αποφάσεις της Αρχής.

                     (83)

                     Ακόμη, θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι χάρτες περιφερειακών ενισχύσεων προσδιορίζουν και το πεδίο εφαρμογής τυχόν απαλλαγής κατά κατηγορία, με την οποία απαλλάσσονται οι περιφερειακές ενισχύσεις από την υποχρέωση κοινοποίησης δυνάμει του άρθρου 1 παράγραφος 3 του μέρους Ι του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου, είτε η ενίσχυση χορηγείται δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 70/2001 (73), είτε βάσει πιθανού μελλοντικού κανονισμού απαλλαγής άλλων μορφών περιφερειακής ενίσχυσης.

                     (84)

                     Στο πλαίσιο των ανωτέρω κατευθυντηρίων γραμμών, ανάλογα με την κοινωνικοοικονομική κατάσταση των κρατών ΕΖΕΣ, ο χάρτης περιφερειακών ενισχύσεων θα περιλαμβάνει περιοχές τις οποίες τα κράτη ΕΖΕΣ θα υποδείξουν ως επιλέξιμες για περιφερειακές ενισχύσεις σύμφωνα με το άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ) μέχρι το ανώτατο όριο πληθυσμιακής κάλυψης που καθορίζεται σύμφωνα με το τμήμα 25.Β.3.3.1.

                     (85)

                     Εννοείται ότι, εφόσον τηρούν τους όρους που τίθενται στις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές, εναπόκειται στα ίδια τα κράτη ΕΖΕΣ να αποφασίζουν αν επιθυμούν να χορηγήσουν περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις, και μέχρι ποιου ύψους. Το ταχύτερο μετά την έγκριση των ανωτέρω κατευθυντηρίων γραμμών, κάθε κράτος ΕΖΕΣ θα πρέπει να κοινοποιήσει στην Αρχή, σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 3 του μέρους 1 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου, ένα ενιαίο χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων που θα καλύπτει όλη την εθνική του επικράτεια.

                     (86)

                     Η Αρχή θα εξετάσει τις κοινοποιήσεις σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 1 παράγραφος 3 του μέρους 1 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου. Κατά τη λήξη της εξέτασής της, θα δημοσιεύσει τους εγκεκριμένους χάρτες περιφερειακών ενισχύσεων στο τμήμα ΕΟΧ και το συμπλήρωμα ΕΟΧ της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι εν λόγω χάρτες θα ισχύουν από 1ης Ιανουαρίου 2007 ή από την ημερομηνία δημοσίευσής τους εάν είναι μεταγενέστερη και θα θεωρηθούν αναπόσπαστο μέρος των προκείμενων κατευθυντηρίων γραμμών.

                     (87)

                     Η παραπάνω γνωστοποίηση θα πρέπει να προσδιορίζει σαφώς τις περιφέρειες που είναι επιλέξιμες δυνάμει του άρθρου 61 παρ. 3 στοιχείο α) ή γ), καθώς και το ύψος των ενισχύσεων που προβλέπεται για τις μεγάλες επιχειρήσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις αναπροσαρμογές του ανώτατου ορίου των περιφερειακών ενισχύσεων προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια.

                     (88)

                     Λεπτομερή επεξηγηματικά στοιχεία θα πρέπει να δίδονται για την υπόδειξη των περιφερειών του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ), πέραν των περιφερειών οικονομικής ανάπτυξης, των αραιοκατοικημένων και των παραμεθόριων, με λεπτομερή προσδιορισμό των αντίστοιχων περιφερειών, πληθυσμιακά στοιχεία, στοιχεία για το ΑΕΠ και την ανεργία στις περιφέρειες αυτές, και κάθε άλλο στοιχείο που παρουσιάζει ενδιαφέρον.

                     (89)

                     Για να εξασφαλισθεί η συνέχεια, η οποία είναι ουσιώδους σημασίας για τη μακροπρόθεσμη περιφερειακή ανάπτυξη, ο πίνακας των περιφερειών που θα κοινοποιηθεί από τα κράτη ΕΖΕΣ θα ισχύσει κατ’ αρχήν για ολόκληρη την περίοδο 2007-2013. Ωστόσο, είναι δυνατό να υποβληθεί σε ενδιάμεση επανεξέταση το 2010 (74). Κάθε κράτος μέλος που θα επιθυμεί να τροποποιήσει τον πίνακα των επιλέξιμων για ενισχύσεις περιφερειών δυνάμει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ), ή τα εφαρμοστέα ποσοστά ενίσχυσης πρέπει να υποβάλει σχετική κοινοποίηση στην Αρχή πριν από την 1η Απριλίου 2010. Τυχόν αλλαγές για μια περιφέρεια στο πλαίσιο αυτό δεν είναι δυνατόν να υπερβαίνουν το 50 % της συνολικής κάλυψης που επιτρέπεται για το οικείο κράτος μέλος δυνάμει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ). Περιφέρειες που χάνουν την επιλεξιμότητά τους για κάλυψη περιφερειακής ενίσχυσης συνεπεία αυτής της ενδιάμεσης επανεξέτασης δεν θα είναι επιλέξιμες για μεταβατική στήριξη. Εξάλλου, τα κράτη ΕΖΕΣ μπορούν ανά πάσα στιγμή να ζητήσουν από την Αρχή να εντάξουν και άλλες περιφέρειες στον πίνακά τους, έως ότου επιτευχθεί η αντίστοιχη πληθυσμιακή κάλυψη.

               25.B.8   Έναρξη ισχύος, εφαρμογή, διαφάνεια και αναθεώρηση

                     (90)

                     Η Αρχή προτίθεται να εφαρμόσει τις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές σε όλες τις περιφερειακές ενισχύσεις που θα χορηγηθούν μετά τις 31 Δεκεμβρίου 2006. Οι περιφερειακές ενισχύσεις που θα έχουν χορηγηθεί ή πρόκειται να χορηγηθούν πριν από το 2007 θα αξιολογηθούν σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές του 1999.

                     (91)

                     Επειδή θα πρέπει να είναι συνεπείς με τον χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων, οι κοινοποιήσεις καθεστώτων περιφερειακών ενισχύσεων, καθώς και οι ενισχύσεις ειδικού σκοπού μετά την 31η Δεκεμβρίου 2006, δεν θα μπορούν κατά κανόνα να θεωρηθούν πλήρεις μέχρις ότου εγκριθεί ο αντίστοιχος χάρτης περιφερειακών ενισχύσεων του οικείου κράτους μέλους σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που περιγράφονται στο τμήμα 25.Β.7. Έτσι, η Αρχή κανονικά δεν θα εξετάζει τις κοινοποιήσεις καθεστώτων περιφερειακών ενισχύσεων ούτε τις ενισχύσεις ειδικού σκοπού ενόσω θα πρόκειται να τεθούν σε ισχύ μετά την 31η Δεκεμβρίου 2006, και τούτο μέχρις ότου εγκριθεί ο χάρτης περιφερειακών ενισχύσεων του οικείου κράτους μέλους (75). Το ίδιο ισχύει και για τα καθεστώτα ενισχύσεων προς νέες μικρές επιχειρήσεις που εμπίπτουν στο τμήμα 25 των προκείμενων κατευθυντήριων γραμμών.

                     (92)

                     Η Αρχή θεωρεί ότι η εφαρμογή των προκείμενων κατευθυντήριων γραμμών θα οδηγήσει σε σημαντικές αλλαγές των κανόνων που διέπουν τις περιφερειακές ενισχύσεις σε όλα τα κράτη ΕΖΕΣ. Εξάλλου, κρίνεται αναγκαίο να επανεξετάζεται η εγκυρότητα της αιτιολόγησης και της αποτελεσματικότητας όλων των καθεστώτων περιφερειακών ενισχύσεων, συμπεριλαμβανόμενων τόσο των επενδυτικών ενισχύσεων όσο και των ενισχύσεων λειτουργίας. Για του λόγους αυτούς, η Αρχή θα προτείνει τα ακόλουθα ενδεδειγμένα μέτρα στα κράτη ΕΖΕΣ σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 1 του μέρους 1 του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου.

                                 —

                                 Με την επιφύλαξη του άρθρου 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 70/2001 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 87 και 88 της συνθήκης ΕΚ στις κρατικές ενισχύσεις προς μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 364/2004 ο οποίος μεταφέρθηκε στη συμφωνία ΕΟΧ μέσω του παραρτήματος XV στοιχείο 1στ) με απόφαση της μικτής επιτροπής ΕΟΧ αριθ. 131/2004, της 24.9.2004, (ΕΕ L 64 της 10.3.2005, σ. 67 και το συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 12, σ.42), και του άρθρου 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2204/2002 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 87 και 88 της συνθήκης ΕΚ στις κρατικές ενισχύσεις για την απασχόληση, ο οποίος μεταφέρθηκε στη συμφωνία ΕΟΧ μέσω του παραρτήματος XV 1 η) με απόφαση της μικτής επιτροπής ΕΟΧ αριθ. 83/2003 της 20.6.2003 (ΕΕ L 257 της 9.10.2003, σ. 39, συμπλήρωμα αριθ. 51, σ.250), τα κράτη ΕΖΕΣ περιορίζουν την έγκαιρη εφαρμογή όλων των υφιστάμενων καθεστώτων περιφερειακών ενισχύσεων στις ενισχύσεις που χορηγούνται το αργότερο ως τις 31 Δεκεμβρίου 2006·

                                 —

                                 όταν τα καθεστώτα περιβαλλοντικών ενισχύσεων επιτρέπουν τη χορήγηση επενδυτικών ενισχύσεων για περιβαλλοντικές επενδύσεις βάσει της υποσημείωσης 31 των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών για τις κρατικές ενισχύσεις προστασίας του περιβάλλοντος (76), τα κράτη ΕΖΕΣ να τροποποιούν τα αντίστοιχα καθεστώτα με σκοπό να εξασφαλίζεται ότι οι ενισχύσεις θα μπορούν να χορηγούνται μόνο μετά την 31η Δεκεμβρίου 2006 και με την προϋπόθεση ότι θα συμμορφώνονται με τον χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων που ισχύει κατά τη χορήγηση της ενίσχυσης·

                                 —

                                 τα κράτη ΕΖΕΣ να τροποποιούν, κατά περίπτωση, τα λοιπά υφιστάμενα καθεστώτα, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται ότι τυχόν πρόσθετες περιφερειακές ενισχύσεις, όπως εκείνες που επιτρέπονται για την κατάρτιση, για έρευνα και ανάπτυξη και για το περιβάλλον, θα είναι δυνατόν να χορηγούνται μόνο μετά την 31η Δεκεμβρίου 2006 σε περιοχές που είναι επιλέξιμες για ενίσχυση δυνάμει του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο γ), σύμφωνα με το χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων που εγκρίθηκε από την Αρχή και θα ισχύει κατά την ημερομηνία χορήγησης της εκάστοτε ενίσχυσης.

                           Η Αρχή θα καλέσει τα κράτη ΕΖΕΣ να επιβεβαιώσουν ότι αποδέχονται τις παραπάνω προτάσεις εντός ενός μηνός.

                     (93)

                     Επίσης, η Αρχή εκτιμά ότι για την επίτευξη μεγαλύτερης διαφάνειας στον τομέα των περιφερειακών ενισχύσεων είναι αναγκαία η θέσπιση περαιτέρω μέτρων. Πιο συγκεκριμένα, κρίνεται αναγκαίο να διασφαλισθεί ότι τα κράτη ΕΖΕΣ, οι οικονομικοί παράγοντες, τα ενδιαφερόμενα μέρη και η ίδια η Αρχή θα έχουν εύκολη πρόσβαση στο πλήρες κείμενο όλων των καθεστώτων περιφερειακών ενισχύσεων που ισχύουν στα κράτη ΕΖΕΣ. Η Αρχή θεωρεί ότι τούτο μπορεί εύκολα να επιτευχθεί μέσω της δημιουργίας διασυνδεόμενων δικτυακών τόπων. Για το λόγο αυτόν, κατά την εξέταση καθεστώτων περιφερειακών ενισχύσεων, η Αρχή θα επιδιώκει συστηματικά την ανάληψη εκ μέρους του οικείου κράτους μέλους της υποχρέωσης να δημοσιεύσει στο Διαδίκτυο το πλήρες κείμενο του τελικού καθεστώτος ενισχύσεων και να κοινοποιήσει την αντίστοιχη δικτυακή διεύθυνση στην Αρχή. Σχέδια για τα οποία οι δαπάνες θα έχουν αναληφθεί πριν από τη δημοσίευση του αντίστοιχου καθεστώτος δεν θα είναι επιλέξιμες για περιφερειακή ενίσχυση.

                     (94)

                     Η Αρχή μπορεί να αποφασίσει να επανεξετάσει ή να τροποποιήσει τις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές ανά πάσα στιγμή, εφόσον τούτο θα κριθεί απαραίτητο για λόγους πολιτικής ανταγωνισμού ή για να ληφθούν υπόψη άλλες πολιτικές ΕΟΧ και διεθνείς δεσμεύσεις.

            ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I
            Ορισμός του τομέα της χαλυβουργίας
            Για τους σκοπούς των κατευθυντηρίων γραμμών, ο τομέας της χαλυβουργίας αποτελείται από τις επιχειρήσεις που ασχολούνται με την παραγωγή των ακόλουθων χαλυβουργικών προϊόντων:

                        Υπό εξέταση προϊόν

                        Κωδικός της Συνδυασμένης Ονοματολογίας (77)

                        Ακατέργαστος σίδηρος (χυτοσίδηρος)

                        7201

                        Σιδηροκράματα

                        7202 11 20, 7202 11 80, 7202 99 11

                        Σιδηρούχα προϊόντα που λαμβάνονται με απευθείας αναγωγή των σιδηρομεταλλευμάτων και άλλα σιδηρούχα σπογγώδη προϊόντα

                        7203

                        Σίδηρος και μη κράματα χάλυβα Χάλυβας

                        7206

                        Ημιτελή προϊόντα από σίδηρο ή από μη κράμα χάλυβα

                        7207 11 11; 7207 11 14; 7207 11 16; 7207 12 10; 7207 19 11; 7207 19 14; 7207 19 16; 7207 19 31; 7207 20 11; 7207 20 15; 7207 20 17; 7207 20 32; 7207 20 51; 7207 20 55; 7207 20 57; 7207 20 71

                        Πλατέα προϊόντα έλασης Σίδηρος και μη κράματα χάλυβα

                        7208 10 00; 7208 25 00; 7208 26 00; 7208 27 00; 7208 36 00; 7208 37; 7208 38; 7208 39; 7208 40; 7208 51; 7208 52; 7208 53; 7208 54; 7208 90 10; 7209 15 00; 7209 16; 7209 17; 7209 18; 7209 25 00; 7209 26; 7209 27; 7209 28; 7209 90 10; 7210 11 10; 7210 12 11; 7210 12 19; 7210 20 10; 7210 30 10; 7210 41 10; 7210 49 10; 7210 50 10; 7210 61 10; 7210 69 10; 7210 70 31; 7210 70 39; 7210 90 31; 7210 90 33; 7210 90 38; 7211 13 00; 7211 14; 7211 19; 7211 23 10; 7211 23 51; 7211 29 20; 7211 90 11; 7212 10 10; 7212 10 91; 7212 20 11; 7212 30 11; 7212 40 10; 7212 40 91; 7212 50 31; 7212 50 51; 7212 60 11; 7212 60 91

                        Χοντρόσυρμα θερμής ελάσεως σε κουλούρες ακανόνιστης περιέλιξης, από σίδηρο ή από όχι σε κράμα χάλυβες

                        7213 10 00; 7213 20 00; 7213 91; 7213 99

                        Άλλες ράβδοι και χονδρόσυρμα από σίδηρο ή από μη κράμα χάλυβα

                        7214 20 00; 7214 30 00; 7214 91; 7214 99; 7215 90 10

                        Είδη με καθορισμένη μορφή Σύρματα από σίδηρο ή από όχι σε κράμα χάλυβες

                        7216 10 00; 7216 21 00; 7216 22 00; 7216 31; 7216 32; 7216 33; 7216 40; 7216 50; 7216 99 10

                        Ανοξείδωτος χάλυβας

                        7218 10 00; 7218 91 11; 7218 91 19; 7218 99 11; 7218 99 20

                        Πλατέα προϊόντα έλασης από ανοξείδωτους χάλυβες

                        7219 11 00; 7219 12; 7219 13; 7219 14; 7219 21; 7219 22; 7219 23 00; 7219 24 00; 7219 31 00; 7219 32; 7219 33; 7219 34; 7219 35; 7219 90 10; 7220 11 00; 7220 12 00; 7220 20 10; 7220 90 11; 7220 90 31

                        Ράβδοι και χονδρόσυρμα από ανοξείδωτους χάλυβες

                        7221 00; 7222 11; 7222 19; 7222 30 10; 7222 40 10; 7222 40 30

                        Πλατέα προϊόντα έλασης Άλλα χαλυβοκράματα

                        7225 11 00; 7225 19; 7225 20 20; 7225 30 00; 7225 40; 7225 50 00; 7225 91 10; 7225 92 10; 7225 99 10; 7226 11 10; 7226 19 10; 7226 19 30; 7226 20 20; 7226 91; 7226 92 10; 7226 93 20; 7226 94 20; 7226 99 20

                        Ράβδοι και χονδρόσυρμα από άλλα χαλυβδοκράματα

                        7224 10 00; 7224 90 01; 7224 90 05; 7224 90 08; 7224 90 15; 7224 90 31; 7224 90 39; 7227 10 00; 7227 20 00; 7227 90; 7228 10 10; 7228 10 30; 7228 20 11; 7228 20 19; 7228 20 30; 7228 30 20; 7228 30 41; 7228 30 49; 7228 30 61; 7228 30 69; 7228 30 70; 7228 30 89; 7228 60 10; 7228 70 10; 7228 70 31; 7228 80

                        Πάσσαλοι πλατυσμένοι

                        7301 10 00

                        Στοιχεία σιδηροδρομικών γραμμών

                        7302 10 31; 7302 10 39; 7302 10 90; 7302 20 00; 7302 40 10; 7302 10 20

                        Σωλήνες κάθε είδους χωρίς ραφή

                        7303; 7304

                        Συγκολλημένοι σωλήνες κάθε είδους, από σίδηρο ή χάλυβα, με εξωτερική διάμετρο που υπερβαίνει τα 406,4 mm

                        7305

            ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II
            Ορισμός του τομέα των συνθετικών ινών
            Για τους σκοπούς του παρόντος πλαισίου, ο τομέας των συνθετικών ινών ορίζεται ως εξής:

                        —

                        Εξέλαση/ελαστικοποίηση όλων των γενικών κατηγοριών ινών και νημάτων από πολυεστέρα, πολυαμίδιο, ακρυλικό ή πολυπροπυλένιο, ανεξαρτήτως της τελικής χρήσης τους· ή

                        —

                        πολυμερισμός (συμπεριλαμβανομένης της πολυσυμπύκνωσης), εφόσον συνδυάζεται με εξέλαση από την άποψη των χρησιμοποιούμενων μηχανών· ή

                        —

                        οποιαδήποτε πρόσθετη διαδικασία συνδέεται με την ταυτόχρονη εγκατάσταση δυναμικού εξέλασης/ελαστικοποίησης από τον μελλοντικό αποδέκτη της ενίσχυσης ή από άλλη επιχείρηση του ομίλου στον οποίο ανήκει, και η οποία, στο πλαίσιο της συγκεκριμένης επιχειρηματικής δραστηριότητας, εντάσσεται κατά κανόνα στο σχετικό παραγωγικό δυναμικό, από την άποψη των χρησιμοποιούμενων μηχανών.

            ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III
            Έντυπο για την υποβολή συνοπτικών πληροφοριακών στοιχείων για τις ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια, που ζητούνται στην παράγραφο 54

         »

         (1)  Το κεφάλαιο 25.B αντιστοιχεί στην ανακοίνωση της Επιτροπής – Κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα για την περίοδο μετά την 1η Ιανουαρίου 2007, ΕΕ C 54 της 4.3.2006, σ. 13.

         (2)  Έτσι, τα περιφερειακά συμπληρώματα των ενισχύσεων αυτής της μορφής δεν θεωρούνται περιφερειακές ενισχύσεις.

         (3)  Οι κατευθυντήριες γραμμές της Αρχής δημοσιεύονται στη διεύθυνση: http://www.eftasurv.int/fieldsofwork/fieldstateaid/guidelines/

         (4)  Η παράγραφος (7), τμήμα 25.4 της έκδοσης του 1999 του κεφαλαίου 25 των κρατικών ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα, τροποποιήθηκε με το κεφάλαιο 16 – ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων που αντιστοιχούν στις κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων (ΕΕ C 288 της 9.10.1999, σ. 2).

         (5)  Αντιστοιχεί στην ανακοίνωση της Επιτροπής - Πολυτομεακό πλαίσιο για τις περιφερειακές ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια, ΕΕ C 70 της 19.3.2002, σ. 8, όπως τροποποιήθηκε με την ΕΕ C 263 της 1.11.2003, σ. 3.

         (6)  Βλ. σχετικά, τις αποφάσεις του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στην υπόθεση 730/79, Philip Morris Holland BV κατά Επιτροπής, Συλλογή 1980, σ. 2671, σκέψη 17, και στην υπόθεση C-169/95, Βασίλειο της Ισπανίας κατά Επιτροπής, Συλλογή 1997, σ. I-135, σκέψη 20.

         (7)  Βλ. σχετικά την απόφαση του Πρωτοδικείου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στην υπόθεση T 380/94, AIUFFASS και AKT κατά Επιτροπής, Συλλογή 1996, σ. II-2169, σκέψη 54.

         (8)  Οι τομείς που διέπονται από ειδικούς κανόνες πέραν των κανόνων που αναφέρονται στις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές, είναι οι εξής: μεταφορές και ναυπηγική βιομηχανία.

         (9)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 70/2001 σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 87 και 88 της Συνθήκης στις κρατικές ενισχύσεις προς τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, όπως αυτός τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 364/2004, ο οποίος ενσωματώθηκε στη συμφωνία για τον ΕΟΧ μέσω του παραρτήματος XV στοιχείο 1στ) με την απόφαση της μικτής επιτροπής του ΕΟΧ αριθ. 131/2004 της 24.9.2004 (ΕΕ L 64 της 10.3.2005, σ. 67 και συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 12, σ.42).

         (10)  Οι κατευθυντήριες γραμμές της Αρχής δημοσιεύονται στη διεύθυνση: http://www.eftasurv.int/fieldsofwork/fieldstateaid/guidelines/

         (11)  Πιο συγκεκριμένα, οι ενισχύσεις που χορηγούνται προς μεγάλες ή μεσαίες επιχειρήσεις κατά την περίοδο αναδιάρθρωσης πρέπει πάντοτε να κοινοποιούνται μεμονωμένα στην Αρχή, ακόμη και αν εντάσσονται σε εγκεκριμένο καθεστώς ενισχύσεων

         (12)  Απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στην υπόθεση 248/84, Γερμανία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1987, σ. 4013 σκέψη 19.

         (13)  Όπως ορίζονται στις “Στατιστικές περιφέρειες στις χώρες ΕΖΕΣ και στις υποψήφιες χώρες”, έκδοση 2001 της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και της Στατιστικής Υπηρεσίας των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

         (14)  Λαμβάνοντας ως δεδομένο ότι ο δείκτης του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος είναι σε θέση να αντικατοπτρίζει, κατά συνθετικό τρόπο, τα δύο αναφερόμενα φαινόμενα. Εδώ, όπως και σε όλες τις επόμενες αναφορές στο κατά κεφαλήν ΑΕΠ στις παρούσες κατευθυντήριες γραμμές, το ΑΕΠ εκφράζεται σε ΜΑΔ. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ κάθε περιφέρειας και ο μέσος όρος ΕΟΧ που πρέπει να χρησιμοποιούνται κατά την ανάλυση αυτή καθορίζονται από τη Στατιστική Υπηρεσία των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

         (15)  Εφόσον η κατάσταση μεταβληθεί, η Αρχή θα εκδώσει νέες κατευθυντήριες γραμμές που θα λαμβάνουν υπόψη τη μεταβολή αυτή.

         (16)  Βλ. υποσημείωση 12, ανωτέρω.

         (17)  Κατά τον προσδιορισμό του πληθυσμού που μπορεί να κριθεί επιλέξιμος για ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα στο πλαίσιο της αντίστοιχης παρέκκλισης του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα προχωρήσει σε δύο φάσεις: Πρώτον, θα προσδιορίσει την πληθυσμιακή κάλυψη εφαρμόζοντας το κριτήριο του κατά κεφαλήν ΑΕΠ που δεν υπερβαίνει το 75 % όπως περιγράφεται στην παράγραφο (15). Δεύτερον, θα λάβει υπόψη τις περιφέρειες “στατιστικού αντίκτυπου”, δηλ. περιφέρειες όπου το κατά κεφαλήν ΑΕΠ υπερβαίνει το 75 % του μέσου όρου τη ΕΕ-25 μόνο και μόνο λόγω του στατιστικού αντίκτυπου της διεύρυνσης της ΕΚ. Πρόκειται για περιφέρειες του επιπέδου NUTS ΙΙ οι οποίες έχουν κατά κεφαλήν ΑΕΠ το οποίο υπερβαίνει το 75 % του μέσου όρου της ΕΕ-25, αλλά υπολείπεται του 75 % της ΕΕ-15. Στις αντίστοιχες κατευθυντήριες γραμμές της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεωρεί ότι οι περιφέρειες αυτές θα πρέπει μεταβατικά και μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2010 να παραμείνουν επιλέξιμες για την παρέκκλιση ΕΚ που αντιστοιχεί στο άρθρο 61 παράγραφος 3 στοιχείο α).

         (18)  Οι περιοχές αυτές πρέπει να διακρίνονται από τις περιοχές στατιστικού αντίκτυπου (βλ. ανωτέρω, υποσημείωση (17). Πρόκειται για περιοχές το κατά κεφαλήν ΑΕΠ των οποίων ήταν χαμηλότερο από 75 % και οι οποίες, λόγω της οικονομικής τους ανάπτυξης, δεν πληρούν πλέον αυτόν τον όρο σε επίπεδο ΕΕ-15.

         (19)  Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καθόρισε το όριο για τη συνολική πληθυσμιακή κάλυψη στο 42 % του πληθυσμού των σημερινών 25 κρατών μελών της ΕΕ (λόγω ενός διορθωτικού μηχανισμού που διασφαλίζει ότι κανένα από τα κράτη μέλη ΕΕ-15 δεν χάνει άνω του 50 % της πληθυσμιακής του κάλυψης στο πλαίσιο των σημερινών χαρτών περιφερειακών ενισχύσεων, στην πράξη το ανώτατο όριο καθορίζεται στο 43,1 %).

         (20)  Αυτό δηλαδή σημαίνει ότι καμία περιοχή εντός των κρατών ΕΖΕΣ i) δεν πληροί το κριτήριο του κατά κεφαλήν ΑΕΠ κάτω από 75 % που αναφέρεται στην παράγραφο (15) και ii) δεν κρίνεται επιλέξιμη ούτε ως περιοχή “στατιστικού αντίκτυπου” ούτε ως περιοχή “οικονομικής ανάπτυξης”.

         (21)  Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία, είναι 2,9 κάτοικοι ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο.

         (22)  Σύμφωνα με την τρέχουσα ταξινόμηση NUTS, η Ισλανδία αποτελεί, από μόνη της, μία περιφέρεια NUTS III. Στην περίπτωση που η ταξινόμηση αυτή τροποποιηθεί με την εισαγωγή περισσότερων από μία περιφέρεια NUTS III, η εθνική πληθυσμιακή κάλυψη θα υπολογίζεται βάσει του επιπέδου NUTS III.

         (23)  Λόγω του μικρού μεγέθους τους, για την Κύπρο και το Λουξεμβούργο αρκεί οι περιφέρειες που υποδεικνύονται να έχουν κατά κεφαλήν ΑΕΠ χαμηλότερο του μέσου όρου της ΕΕ, ή ανεργία υψηλότερη του 115 % του εθνικού μέσου όρου, ο δε πληθυσμός τους να είναι τουλάχιστον 10 000 κάτοικοι.

         (24)  Στο υπόλοιπο κείμενο των κατευθυντηρίων γραμμών, οι περιφέρειες NUTS III θα πρέπει, στην περίπτωση της Ισλανδίας, να αναφέρονται, κατά περίπτωση, ως περιφέρειες NUTS IV. Σε περίπτωση μεταβολής της στατιστικής κατάταξης της Ισλανδίας, όπως αναφέρεται στην υποσημείωση 22, στο κείμενο θα πρέπει να αναγράφεται, κατά περίπτωση, περιοχές NUTS III

         (25)  Για να αποφεύγεται ο διπλός υπολογισμός, το κριτήριο αυτό θα πρέπει να εφαρμόζεται με βάση το υπόλοιπο, αφού ληφθεί υπόψη η σχετική ευημερία των εκάστοτε περιφερειών.

         (26)  Παραδείγματος χάρη, οι χερσόνησοι και οι ορεινές περιοχές.

         (27)  Αυτό το κατώτατο όριο είναι δυνατό να μειωθεί στην περίπτωση των νησιών και άλλων περιοχών που χαρακτηρίζονται από παρόμοια γεωγραφική απομόνωση.

         (28)  Ωστόσο, μια επένδυση αντικατάστασης μπορεί να προκριθεί ως επιλέξιμη ενίσχυση λειτουργίας υπό ορισμένες προϋποθέσεις, όπως ορίζεται στο τμήμα 25.Β.5.

         (29)  Συνεπώς, η απλή εξαγορά των μετοχών της νομικής προσωπικότητας μιας επιχείρησης δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί αρχική επένδυση.

         (30)  Θεωρείται ότι μια θέση εργασίας συνδέεται με την πραγματοποίηση επένδυσης όταν αντιστοιχεί σε δραστηριότητα την οποία αφορά η επένδυση και δημιουργείται κατά την πρώτη τριετία μετά την ολοκλήρωση της επένδυσης, περιλαμβανόμενων των θέσεων εργασίας που δημιουργούνται μετά από αύξηση του συντελεστή αξιοποίησης του δυναμικού παραγωγής που δημιουργήθηκε χάρη στην εν λόγω επένδυση.

         (31)  Στην περίπτωση ενίσχυσης που υπόκειται σε μεμονωμένη κοινοποίηση και στην έγκριση της Αρχής, η επιβεβαίωση της επιλεξιμότητας πρέπει να γίνεται υπό την αίρεση της έκδοσης απόφασης έγκρισης από την Αρχή.

         (32)  Η “έναρξη των εργασιών” νοείται είτε ως έναρξη των κατασκευαστικών εργασιών είτε ως πρώτη επίσημη δέσμευση για την παραγγελία εξοπλισμού. Δεν περιλαμβάνει τις προκαταρκτικές μελέτες σκοπιμότητας.

         (33)  Η μόνη εξαίρεση στους κανόνες αυτούς είναι η περίπτωση εγκεκριμένων καθεστώτων φορολογικής ενίσχυσης στο πλαίσιο των οποίων οι αρχές χορηγούν αδιακρίτως φορολογική απαλλαγή ή έκπτωση αυτόματα για επιλέξιμες δαπάνες.

         (34)  Τούτο δεν ισχύει, π.χ., για ένα επιδοτούμενο δάνειο, τα κρατικά δάνεια μετοχικού κεφαλαίου ή τις κρατικές συμμετοχές που δεν τηρούν τις αρχές της οικονομίας της αγοράς, για τις εγγυήσεις που περιέχουν στοιχεία κρατικής ενίσχυσης καθώς και για τις κρατικές ενισχύσεις που χορηγούνται βάσει του κανόνα de minimis.

         (35)  Ο κανόνας αυτός δεν εμποδίζει την αντικατάσταση εγκατάστασης ή εξοπλισμού που κρίνονται απαρχαιωμένοι εντός αυτής της πενταετούς περιόδου λόγω ραγδαίων τεχνολογικών εξελίξεων, υπό τον όρο ότι η οικονομική δραστηριότητα παραμένει στην οικεία περιφέρεια κατά την προβλεπόμενη ελάχιστη περίοδο.

         (36)  Η Αρχή εγκαταλείπει την προηγούμενη πρακτική της μετατροπής των περιφερειακών ενισχύσεων που κοινοποιούνται από τα κράτη ΕΖΕΣ σε Καθαρό Ισοδύναμο Επιχορήγησης (ΚΙΕ), έτσι ώστε να συμμορφωθεί με την απόφαση του Πρωτοδικείου, της 15ης Ιουνίου 2000, στην υπόθεση T-298/97, Alzetta. Στην υπόθεση αυτή, το Πρωτοδικείο απεφάνθη ότι “η Επιτροπή δεν διαθέτει την εξουσία, στο πλαίσιο του συστήματος παρακολούθησης των κρατικών ενισχύσεων που θεσπίζεται με τη Συνθήκη, να λαμβάνει υπόψη τις επιπτώσεις των φόρων στο ποσό της χορηγούμενης οικονομικής ενίσχυσης κατά την εκ μέρους της αξιολόγηση της συμβατότητάς της με τη Συνθήκη. Οι φορολογικές επιβαρύνσεις δεν αφαιρούνται από την ίδια την ενίσχυση, αλλά σε μεταγενέστερο στάδιο, ισχύουν δε για την εκάστοτε ενίσχυση όπως και για κάθε εισπραττόμενο έσοδο. Ως εκ τούτου, δεν είναι δυνατόν να παρουσιάζουν ενδιαφέρον κατά την αξιολόγηση των συγκεκριμένων επιπτώσεων μιας ενίσχυσης στις συναλλαγές και στον ανταγωνισμό, και ιδίως κατά την αξιολόγηση του οφέλους που εξασφαλίζουν οι δικαιούχοι της ενίσχυσης σε σύγκριση με τις ανταγωνιστικές επιχειρήσεις που δεν τη λαμβάνουν και των οποίων τα έσοδα υπόκεινται επίσης σε φορολόγηση”. Ακόμη, η Αρχή θεωρεί ότι η χρήση των ΑΙΕ, τα οποία χρησιμοποιούνται και για τον υπολογισμό του ύψους και των άλλων μορφών κρατικής ενίσχυσης, θα συμβάλει στην ενίσχυση της απλότητας και της διαφάνειας του συστήματος ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων, ενώ λαμβάνει υπόψη και το αυξημένο ποσοστό κρατικής ενίσχυσης που χορηγείται με τη μορφή φοροαπαλλαγών.

         (37)  Κατ’ εξαίρεση, μπορεί να επιτραπεί υψηλότερη ένταση ενίσχυσης στην περίπτωση μιας περιφέρειας επιπέδου NUTS-III ή χαμηλότερου ή οποία γειτνιάζει με περιφέρεια του άρθρου 61 παρ. 3 στοιχείο α) εφόσον αυτό είναι αναγκαίο ώστε να διασφαλιστεί ότι η διαφορά μεταξύ των δύο περιφερειών δεν υπερβαίνει το 20 %.

         (38)  Παράρτημα 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 364/2004 της Επιτροπής, της 25ης Φεβρουαρίου 2004, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 70/2001, ΕΕ L 63 της 28.2.2004, σ. 22 ενσωματωμένου στη συμφωνία για τον ΕΟΧ μέσω του παραρτήματος XV σημείο 1στ) με απόφαση της μεικτής επιτροπής ΕΟΧ αριθ. 131/2004 της 24.9.2004 (ΕΕ L 64 της 10.3.2005, σ. 67 και συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 12, σ. 42), καθώς και κάθε μεταγενέστερου κανονισμού.

         (39)  Οι προσαυξήσεις αυτές δεν ισχύουν για τις ενισχύσεις στον τομέα των μεταφορών.

         (40)  Στον τομέα των μεταφορών, οι δαπάνες για την αγορά εξοπλισμού μεταφορών (κινητών περιουσιακών στοιχείων) δεν είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις αρχικής επένδυσης.

         (41)  Εφόσον η απόκτηση συνοδεύεται και από άλλες αρχικές επενδύσεις, οι δαπάνες που σχετίζονται με τις τελευταίες θα πρέπει να προστίθενται στις δαπάνες αγοράς.

         (42)  Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, η ενίσχυση μπορεί, εναλλακτικά, να υπολογίζεται με αναφορά στο (εκτιμώμενο) εργατικό κόστος για τις θέσεις εργασίας προς διατήρηση ή προς δημιουργία μέσω της αγοράς. Οι περιπτώσεις αυτές πρέπει να κοινοποιούνται στην Αρχή ατομικά.

         (43)  Το εργατικό κόστος περιλαμβάνει το συνολικό ποσό που πράγματι επιβαρύνει τον δικαιούχο για την αντίστοιχη θέση εργασίας: τις ακαθάριστες αποδοχές (δηλαδή προ φόρων) και τις υποχρεωτικές εισφορές κοινωνικής ασφάλισης.

         (44)  Ως “αριθμός εργαζομένων” νοείται ο αριθμός των Ετήσιων Μονάδων Εργασίας (ΕΜΕ), δηλαδή ο αριθμός των εργαζομένων πλήρους απασχόλησης που έχουν εργαστεί κατά τη διάρκεια ενός έτους. Η μερική και η εποχιακή απασχόληση ισοδυναμούν με κλάσματα των ΕΜΕ.

         (45)  Ο ορισμός αυτός ισχύει τόσο για τις υφιστάμενες όσο και για τις νέες εγκαταστάσεις.

         (46)  Τα 50 εκατ. ευρώ πρέπει να υπολογίζονται στις τιμές και συναλλαγματικές ισοτιμίες που ισχύουν κατά την ημερομηνία χορήγησης της ενίσχυσης, ή, εφόσον πρόκειται για μεγάλα επενδυτικά σχέδια για τα οποία απαιτείται μεμονωμένη κοινοποίηση, στις τιμές και συναλλαγματικές ισοτιμίες που ισχύουν κατά την ημερομηνία της κοινοποίησης.

         (47)  Για να αξιολογηθεί αν μια αρχική επένδυση είναι οικονομικά αδιαίρετη, η Αρχή θα λαμβάνει υπόψη τους τεχνικούς, λειτουργικούς και στρατηγικούς δεσμούς, αλλά και την άμεση γεωγραφική γειτνίαση. Ο οικονομικά αδιαίρετος χαρακτήρας θα αξιολογείται ανεξάρτητα από το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Τούτο συνεπάγεται ότι, για να προσδιορισθεί αν ένα μεγάλο επενδυτικό σχέδιο αποτελεί ενιαίο σχέδιο, η αξιολόγηση θα πρέπει να είναι η ίδια, ανεξάρτητα από το αν το σχέδιο υλοποιείται από μία και μόνο επιχείρηση, από περισσότερες επιχειρήσεις που αναλαμβάνουν από κοινού τις επενδυτικές δαπάνες ή από περισσότερες επιχειρήσεις που αναλαμβάνουν τις δαπάνες χωριστών επενδύσεων στο πλαίσιο του ίδιου επενδυτικού σχεδίου (π.χ. στην περίπτωση των κοινών επιχειρήσεων).

         (48)  Εισήχθη στο κεφάλαιο 26.A Πολυτομεακό πλαίσιο για τις περιφερειακές ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια, το οποίο αντιστοιχεί στην ανακοίνωση της Επιτροπής – Πολυτομεακό πλαίσιο για τις περιφερειακές ενισχύσεις προς μεγάλα επενδυτικά σχέδια (ΕΕ C 107 της 7.4.1998, σ. 7); διεγράφη με την απόφαση αριθ. 371/04/COL της Αρχής, της 15ης Δεκεμβρίου 2004.

         (49)  Εισήχθη στο κεφάλαιο 26.A.

         (50)  Τα επενδυτικά σχέδια που πρέπει να κοινοποιούνται μεμονωμένα θα αξιολογούνται σύμφωνα με τους κανόνες που ισχύουν κατά τη στιγμή της κοινοποίησης.

         (51)  Λόγω της ευρύτητας του γενικού πεδίου εφαρμογής αυτών των κατευθυντήριων γραμμών, η Αρχή αποφάσισε ότι δεν είναι τεχνικά εφικτή η κατάρτιση ενός πίνακα των τομέων που αντιμετωπίζουν σοβαρές διαρθρωτικές δυσχέρειες.

         (52)  Οι μεμονωμένες ενισχύσεις ad hoc πρέπει πάντοτε να κοινοποιούνται στην Αρχή . Λόγω των σαφών επιπτώσεών τους στους όρους των συναλλαγών και του ανταγωνισμού, η ανάγκη συγκεκριμένης αιτιολόγησης της σύνδεσής τους με την περιφερειακή ανάπτυξη είναι εντονότερη εφόσον προορίζονται για μεγάλα μεμονωμένα επενδυτικά σχέδια.

         (53)  Σημείο εκκίνησης του υπολογισμού των αναπροσαρμοσμένων ανώτατων ορίων των ενισχύσεων είναι πάντοτε το μέγιστο ποσοστό ενίσχυσης που επιτρέπεται για τις μεγάλες επιχειρήσεις σύμφωνα με το τμήμα 25.Β. 4.1.2 ανωτέρω. Για τα μεγάλα επενδυτικά σχέδια δεν είναι δυνατό να χορηγούνται προσαυξήσεις ΜΜΕ.

         (54)  Η “φαινόμενη κατανάλωση” του σχετικού προϊόντος ισούται προς την παραγωγή συν τις εισαγωγές μείον τις εξαγωγές.

         (55)  Η Αρχή μπορεί σε εύθετο χρόνο να καταρτίσει περαιτέρω οδηγίες σχετικά με τα κριτήρια που θα λάβει υπόψη κατά την αξιολόγηση αυτή.

         (56)  Εάν ένα επενδυτικό σχέδιο περιλαμβάνει την παραγωγή πολλών διαφορετικών προϊόντων, κάθε προϊόν θα πρέπει να εξετάζεται χωριστά.

         (57)  Εάν το κράτος ΕΖΕΣ αποδείξει ότι ο δικαιούχος της ενίσχυσης δημιουργεί μια νέα αγορά, οι έλεγχοι κατά τα στοιχεία α) και β) της παραγράφου 57 δεν είναι απαραίτητοι, η δε ενίσχυση θα εγκρίνεται βάσει της κλίμακας της παραγράφου 56.

         (58)  Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3924/91 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1991, περί κοινοτικής έρευνας για τη βιομηχανική παραγωγή (ΕΕ L 374 της 31.12.1991, σ. 1). Ο κανονισμός ενσωματώθηκε στη συμφωνία για τον ΕΟΧ (παράρτημα ΧΧΙ) με την απόφαση της Μικτής Επιτροπής του ΕΟΧ αριθ. 7/94.

         (59)  Θεωρείται ότι η προϋπόθεση αυτή τηρείται όταν το άθροισμα της ενίσχυσης για την αρχική επένδυση, ως ποσοστό του ύψους της επένδυσης αυτής, και του ποσού της ενίσχυσης για τη δημιουργία απασχόλησης, ως ποσοστού του εργατικού κόστους, δεν υπερβαίνουν το πλέον ευνοϊκό ποσό που απορρέει είτε με βάση το ανώτατο όριο που καθορίζεται για την αντίστοιχη περιφέρεια βάσει των κριτηρίων που αναφέρονται στο τμήμα 25.B.4.1, είτε το ανώτατο όριο που καθορίζεται για την περιφέρεια αυτή βάσει των κριτηρίων που αναφέρονται στο τμήμα 25.B.4.3.

         (60)  Όπως και οι άλλες μορφές περιφερειακών ενισχύσεων, οι ενισχύσεις λειτουργίας υπόκεινται πάντοτε στους συγκεκριμένους κανόνες που μπορεί να ισχύουν σε επιμέρους τομείς.

         (61)  Οι ενισχύσεις λειτουργίας λαμβάνουν ιδίως τη μορφή φορολογικών απαλλαγών ή μειώσεων των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης οι οποίες δεν συνδέονται με επιλέξιμες επενδυτικές δαπάνες.

         (62)  Παραδείγματος χάρη, επενδύσεις αντικατάστασης, μεταφορικές δαπάνες ή εργατικό κόστος.

         (63)  Οι κατευθυντήριες γραμμές της Αρχής δημοσιεύονται στη διεύθυνση: http://www.eftasurv.int/fieldsofwork/fieldstateaid/guidelines/

         (64)  Αυτή η αρχή της σταδιακής μείωσης πρέπει να τηρείται και κατά την κοινοποίηση νέων καθεστώτων τα οποία αντικαθιστούν υφιστάμενα. Ωστόσο, ως προς την εφαρμογή της αρχής αυτής μπορεί να επιτρέπεται ευελιξία στην περίπτωση καθεστώτων ενισχύσεων λειτουργίας που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση των γεωγραφικών μειονεκτημάτων συγκεκριμένων περιοχών που ανήκουν στις περιφέρειες του άρθρου 61 παράγραφος 3 στοιχείο α).

         (65)  Εναπόκειται στα κράτη ΕΖΕΣ να αποδείξουν ότι η προτεινόμενη ενίσχυση είναι αναγκαία και ενδεδειγμένη για την πρόληψη ή την ανάσχεση της συνεχιζόμενης μείωσης του πληθυσμού.

         (66)  Σε περίπτωση τροποποίησης της κατάταξης NUTS στην Ισλανδία, βλ. υποσημείωση 22, το εφαρμοστέο επίπεδο NUTS θα πρέπει επίσης να τροποποιηθεί.

         (67)  Για την Ισλανδία, το επίπεδο NUTS, κατά περίπτωση.

         (68)  Με κριτήριο το ύψος της εισπραχθείσας ενίσχυσης.

         (69)  Επιλέξιμες επιχειρήσεις είναι μικρές επιχειρήσεις κατά την έννοια του άρθρου 2 του παραρτήματος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 364/2004 της Ευρωπαϊκή Επιτροπής, ο οποίος ενσωματώθηκε στη συμφωνία για τον ΕΟΧ μέσω του παραρτήματος XV στοιχείο 1στ) με απόφαση της μικτής επιτροπής ΕΟΧ αριθ. 131/2004, της 24.9.2004 (ΕΕ L 64 της 10.3.2005, σ. 67 και συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 12, σ.42) ή όλων των μεταγενέστερων κανονισμών, που είναι αυτόνομοι κατά την έννοια του άρθρου 3 του παραρτήματος του κανονισμού αριθ. 364/2004 της Επιτροπής, και η δημιουργία τους δεν υπερβαίνει τα πέντε έτη.

         (70)  Ο ΦΠΑ και οι άμεσοι φόροι επί των κερδών/εσόδων μιας επιχείρησης δεν συμπεριλαμβάνονται στις επιλέξιμες δαπάνες.

         (71)  Αναπροσαρμοσμένων σύμφωνα με την παράγραφο 56 στην περίπτωση μεμονωμένα κοινοποιήσιμων ενισχύσεων για μεγάλα επενδυτικά σχέδια.

         (72)  Απόφαση του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, της 18ης Ιουνίου 2002, στην υπόθεση C-242/00 Γερμανία κατά Επιτροπής.

         (73)  Κανονισμός (ΕΚ) 70/2001 της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 87 και 88 της Συνθήκης στις κρατικές ενισχύσεις προς μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) 364/2004 ο οποίος μεταφέρθηκε στη συμφωνία για τον ΕΟΧ μέσω του παραρτήματος XV στοιχείο 1 στ) με απόφαση της μικτής επιτροπής ΕΟΧ αριθ, 131/2004 της 24.9.2004 (ΕΕ L 64 της 10.3.2005, σ. 67 και συμπλήρωμα ΕΟΧ αριθ. 12, σ.42) για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 70/2001 όσον αφορά την επέκταση του πεδίου εφαρμογής του ώστε να συμπεριλάβει ενισχύσεις για την έρευνα και την ανάπτυξη (ΕΕ L 63 της 28.2.2004, σ. 22).

         (74)  Οι διατάξεις που αφορούν την ενδιάμεση επανεξέταση δεν θα πρέπει να παρεμποδίζουν την τροποποίηση της εθνικής πληθυσμιακής κάλυψης για την Ισλανδία πριν από το 2010 εφόσον, όπως προβλέπεται στην υποσημείωση 22, τροποποιηθεί η ταξινόμηση NUTS στη χώρα αυτή, πριν από την ημερομηνία αυτή.

         (75)  Η Αρχή γνωστοποιεί στα κράτη ΕΖΕΣ ότι, για να ελαφρυνθεί κατά το μέγιστο δυνατόν η υποχρέωση κοινοποίησης, η Επιτροπή έχει αναφέρει ότι προτίθεται να κάνει χρήση των εξουσιών που της παρέχονται με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 994/1998, με σκοπό να εξαιρέσει από την υποχρέωση κοινοποίησης δυνάμει του άρθρου 88 παρ. 3 της Συνθήκης ΕΚ όλα τα διαφανή καθεστώτα περιφερειακών ενισχύσεων που συνάδουν με τον εγκεκριμένο εθνικό χάρτη περιφερειακών ενισχύσεων του οικείου κράτους μέλους. Υπό παρόμοιο καθεστώς τα ad hoc καθεστώτα μεμονωμένων ενισχύσεων και ενισχύσεων λειτουργίας δεν θα εξαιρούνται από την υποχρέωση κοινοποίησης. Εξάλλου, οι τρέχουσες απαιτήσεις για παροχή πληροφοριών και ατομική κοινοποίηση όσον αφορά μεγάλα σχέδια μεμονωμένων ενισχύσεων θα συνεχίσουν να ισχύουν, ακόμη και στην περίπτωση ενισχύσεων που χορηγούνται στο πλαίσιο απαλλασσόμενων καθεστώτων. Ωστόσο, μέχρι να εκδώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανάλογο κανονισμό και μέχρι ο κανονισμός αυτός να ενσωματωθεί στη συμφωνία για τον ΕΟΧ, αυτά τα είδη καθεστώτων επενδυτικών ενισχύσεων εμπίπτουν στις γενικές απαιτήσεις κοινοποίησης που ορίζονται στο άρθρο 1 παράγραφος 3 του μέρους 1 και στο άρθρο 2 του μέρους ΙΙ του πρωτοκόλλου 3 της συμφωνίας περί Εποπτείας και Δικαστηρίου.

         (76)  Οι κατευθυντήριες γραμμές της Αρχής δημοσιεύονται στη διεύθυνση: http://www.eftasurv.int/fieldsofwork/fieldstateaid/guidelines/

         (77)  ΕΕ L 279 της 23.10.2001, σ. 1.