title: Besluit van de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA nr. 98/10/COL van 24 maart 2010 houdende de 81e wijziging van de formele en materiële regels op het gebied van staatssteun door invoeging van een nieuw hoofdstuk inzake de criteria voor een diepgaande beoordeling van regionale steun voor grote investeringsprojecten

text:
               2.8.2012

               NL

               Publicatieblad van de Europese Unie

               L 206/13

         BESLUIT VAN DE TOEZICHTHOUDENDE AUTORITEIT VAN DE EVA
   Nr. 98/10/COL
   van 24 maart 2010
   houdende de 81e wijziging van de formele en materiële regels op het gebied van staatssteun door invoeging van een nieuw hoofdstuk inzake de criteria voor een diepgaande beoordeling van regionale steun voor grote investeringsprojecten
   DE TOEZICHTHOUDENDE AUTORITEIT VAN DE EVA (1),
   Gezien de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte (2), en met name de artikelen 61, 62 en 63 en Protocol 26,
   Gezien de Overeenkomst tussen de EVA-staten betreffende de oprichting van een Toezichthoudende Autoriteit en een Hof van Justitie (3), en met name artikel 24 en artikel 5, lid 2, onder b),
   Overwegende dat de Autoriteit, overeenkomstig artikel 24 van de Toezichtovereenkomst, uitvoering zal geven aan de staatssteunbepalingen van de EER-overeenkomst,
   Overwegende dat ingevolge artikel 5, lid 2, onder b), van de Toezichtovereenkomst de Autoriteit kennisgevingen en richtsnoeren doet uitgaan betreffende de in de EER-overeenkomst behandelde aangelegenheden indien die overeenkomst of de Toezichtovereenkomst zulks uitdrukkelijk voorschrijft of indien de Autoriteit dit nodig acht,
   Wijzend op de formele en materiële regels op het gebied van staatssteun die op 19 januari 1994 door de Autoriteit zijn vastgesteld (4),
   Overwegende dat de Commissie van de Europese Gemeenschappen op 24 juni 2009 een mededeling heeft goedgekeurd inzake de criteria voor een diepgaande beoordeling van regionale steun voor grote investeringsprojecten (5),
   Overwegende dat deze mededeling ook voor de Europese Economische Ruimte relevant is,
   Overwegende dat een uniforme toepassing van de EER-regels inzake staatssteun in de gehele Europese Economische Ruimte dient te worden gewaarborgd,
   Overwegende dat de Autoriteit ingevolge punt II onder de titel „ALGEMEEN” aan het eind van bijlage XV bij de EER-overeenkomst, na overleg met de Commissie, besluiten dient vast te stellen die overeenstemmen met de besluiten van de Commissie,
   Overwegende dat de Autoriteit, bij brief van 12 maart 2010, de Europese Commissie en de EVA-staten ter zake heeft geraadpleegd (feiten nrs. 549988, 549990 en 549991),
   BESLUIT:
   Artikel 1
   De richtsnoeren staatssteun worden gewijzigd door de invoeging van een nieuw hoofdstuk inzake de criteria voor een diepgaande beoordeling van regionale steun voor grote investeringsprojecten. Dit nieuwe hoofdstuk is in de bijlage bij dit besluit opgenomen.
   Artikel 2
   Slechts de tekst in de Engelse taal is authentiek.

      Gedaan te Brussel, 24 maart 2010.

            Voor de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA

         Per SANDERUD

            De voorzitter

         Kurt JÄGER

            Lid van het College

      (1)  Hierna „de Autoriteit” genoemd.

      (2)  Hierna de „EER-overeenkomst” genoemd.

      (3)  Hierna „de Toezichtovereenkomst” genoemd.

      (4)  Richtsnoeren voor de toepassing en uitlegging van de artikelen 61 en 62 van de EER-overeenkomst en artikel 1 van Protocol 3 bij de Toezichtovereenkomst, op 19 januari 1994 vastgesteld en uitgevaardigd door de Autoriteit, bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Unie (hierna „PB” genoemd) L 231 van 3.9.1994, blz. 1 en EER-supplement nr. 32 van 3.9.1994, blz. 1, als gewijzigd. Deze richtsnoeren worden hierna „de richtsnoeren staatssteun” genoemd. De bijgewerkte versie van de richtsnoeren staatssteun wordt op de website van de Autoriteit bekendgemaakt: http://www.eftasurv.int/state-aid/legal-framework/state-aid-guidelines/.

      (5)  PB C 223 van 16.9.2009, blz. 3.

      BIJLAGE

         HOOFDSTUK INZAKE DE CRITERIA VOOR EEN DIEPGAANDE BEOORDELING VAN REGIONALE STEUN VOOR GROTE INVESTERINGSPROJECTEN
          (1)

      1.   Inleiding

      1.1.   Algemene regels voor regionalesteunmaatregelen

                  1.

                  In het hoofdstuk inzake regionalesteunmaatregelen 2007-2013 (2) van de richtsnoeren regionale steun van de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA (hierna „de richtsnoeren regionale steun” genoemd) wordt de algemene aanpak van de Autoriteit op het gebied van regionale staatssteun verduidelijkt. Onder de in de richtsnoeren regionale steun opgenomen voorwaarden, en niettegenstaande de negatieve gevolgen die regionale steun voor handel en concurrentie kan hebben, kan de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA (hierna de „Autoriteit” genoemd) staatssteun verenigbaar verklaren met de werking van de EER-overeenkomst indien deze wordt verleend om de economische ontwikkeling van bepaalde achterstandsregio’s in de EER te bevorderen.

                  2.

                  Over het algemeen wordt in de richtsnoeren regionale steun, door de invoering van specifieke steunplafonds, rekening gehouden met de betrekkelijke ernst van de problemen waarvan de ontwikkeling van de bewuste regio’s te lijden heeft. Deze maximale steunintensiteiten worden gemoduleerd tussen 10 % en 50 % van de in aanmerking komende kosten, hoofdzakelijk op basis van het bbp per hoofd van de bevolking van de betrokken regio’s, maar terzelfder tijd wordt de EVA-staten een zekere flexibiliteit geboden om rekening te houden met plaatselijke omstandigheden. De regionalesteunkaarten voor iedere EVA-staat worden gepubliceerd op de website van de Autoriteit (3). Deze gemoduleerde steunintensiteiten laten in wezen zien hoe de Autoriteit een evenwicht moet zien te vinden tussen, enerzijds, de positieve effecten die regionale investeringssteun kan hebben — met name door, via het aantrekken van investeringen naar achterstandsgebieden, de cohesie te bevorderen — en, anderzijds, het beperken van de potentiële negatieve effecten die zich kunnen voordoen wanneer dit soort steun aan individuele ondernemingen wordt verleend, bijvoorbeeld op andere marktdeelnemers en op regio’s waarvan het relatieve concurrentievoordeel in dienovereenkomstige mate vermindert.

                  3.

                  Een groot investeringsproject is een initiële investering waarvan de subsidiabele uitgaven meer dan 50 miljoen EUR bedragen (4). Grote investeringsprojecten hebben minder te lijden onder de handicaps die eigen zijn aan gebieden met een ontwikkelingsachterstand dan investeringsprojecten van kleinere omvang. Grote projecten zullen eerder een ongunstige invloed op de handel hebben en derhalve de mededinging in sterkere mate verstoren ten opzichte van concurrenten in andere regio’s. Voorts is aan deze projecten het risico verbonden dat het steunbedrag hoger is dan het noodzakelijke minimum om de regionale handicaps te compenseren en dat staatssteun voor deze projecten resulteert in negatieve effecten (inefficiënte locatiekeuzen), een grotere mate van concurrentievervalsing en een nettodaling van de welvaart aangezien steun te beschouwen is als een dure overdracht van de belastingbetalers naar de steunontvangers, dat wil zeggen dat de kosten van de steun de voordelen voor consumenten en producenten overtreffen.

                  4.

                  In de richtsnoeren regionale steun zijn specifieke regels opgenomen voor regionale steun voor grote investeringsprojecten (5). In de richtsnoeren is vastgelegd dat de regionalesteunplafonds voor deze grote investeringsprojecten automatisch geleidelijk worden afgebouwd om de mededingingsverstoringen te beperken tot een niveau waarvan algemeen kan worden aangenomen dat het opweegt tegen de voordelen van de steun voor de ontwikkeling van de betrokken regio’s (6).

                  5.

                  Daarnaast moeten EVA-staten alle steun ten behoeve van investeringsprojecten afzonderlijk aanmelden wanneer de voorgenomen steun meer bedraagt dan het maximaal toegestane steunbedrag dat een investering met in aanmerking komende uitgaven ten belope van 100 miljoen EUR volgens de vastgestelde regels mag ontvangen (aanmeldingsdrempel) (7). Voor deze aangemelde gevallen verifieert de Autoriteit met name de steunintensiteiten en de verenigbaarheid met de algemene criteria van de richtsnoeren regionale steun en gaat zij na of de aangemelde investering een aanzienlijke toename van de productiecapaciteit inhoudt en terzelfder tijd een achterblijvende of zelfs krimpende markt aanpakt of ten goede komt aan ondernemingen met grote marktaandelen.

            1.2.   Regionalesteunmaatregelen die aan een diepgaande beoordeling worden onderworpen

                  6.

                  Ondanks het automatische afbouwen kunnen bepaalde omvangrijke bedragen aan regionale steun voor grote investeringsprojecten nog steeds het handelsverkeer aanzienlijk beïnvloeden en kunnen zij tot aanmerkelijke mededingingsverstoringen leiden. Daarom was het voorheen het beleid van de Autoriteit geen steun voor grote investeringsprojecten toe te staan boven de volgende drempels (8):

                              —

                              de begunstigde van de steun neemt meer dan 25 % van de afzet van het betrokken product of producten op de betrokken markt of markten voor zijn rekening, of

                              —

                              de door het project gecreëerde productiecapaciteit bedraagt meer dan 5 % van de markt, terwijl het groeipercentage van de betrokken markt lager ligt dan het groeipercentage van het bbp in de EER.

                  7.

                  Met de huidige richtsnoeren regionale steun heeft de Autoriteit echter voor een meer geïndividualiseerde aanpak gekozen, waardoor zo concreet mogelijk rekening kan worden gehouden met de cohesie en de overige voordelen die met dit soort projecten kunnen worden bereikt. Dergelijke voordelen moeten echter worden afgewogen tegen de te verwachten negatieve gevolgen voor handel en concurrentie, die eveneens zo concreet mogelijk moeten worden vastgesteld. Daarom is in punt 57 van de richtsnoeren regionale steun bepaald dat de Autoriteit een formele onderzoeksprocedure overeenkomstig artikel 1, lid 2, van deel I van Protocol 3 bij de Toezichtovereenkomst inleidt ten aanzien van gevallen waarin het steunbedrag de aanmeldingsdrempel overschrijdt en waarin aan één of verscheidene van de onder a) en b) van punt 57 van de richtsnoeren regionale steun opgenomen voorwaarden is voldaan (de drempels die bepalen of tot een diepgaande beoordeling moet worden overgegaan en die dezelfde zijn als die welke in punt 6 van dit hoofdstuk zijn genoemd). In die gevallen wordt het formele onderzoek verricht om zich ervan te vergewissen „dat de steun noodzakelijk is om een stimulerend effect te geven voor de investering en dat de voordelen van de steunmaatregel opwegen tegen de daaruit resulterende verstoring van de mededinging en beïnvloeding van het handelsverkeer tussen de partijen bij de overeenkomst” (9).

                  8.

                  In voetnoot 55 van de richtsnoeren regionale steun kondigde de Autoriteit aan dat zij „mettertijd nog verdere aanwijzingen [kan] geven over de criteria die zij bij deze beoordeling zal hanteren”. Hieronder geeft zij aan welk soort inlichtingen zij mogelijk zal verlangen en welke methode zij zal toepassen op de maatregelen die aan een diepgaande beoordeling worden onderworpen. Overeenkomstig het Actieplan staatssteun van de Europese Commissie (10) zal de Autoriteit steun globaal onderzoeken en zal zij daarbij de negatieve effecten tegen de positieve afwegen om te bepalen of de steunmaatregel als geheel kan worden goedgekeurd.

                  9.

                  De diepgaande beoordeling moet in verhouding staan tot de mogelijke verstoringen die de steun kan teweegbrengen. Hoe vergaand de analyse zal zijn, hangt dus af van de aard van de zaak. Derhalve zullen ook de aard en de omvang van het verlangde bewijsmateriaal afhangen van de kenmerken van elke afzonderlijke zaak. Met naleving van de voorschriften inzake het voeren van de formele onderzoeksprocedure, die in de artikelen 6 en 7 van deel II van Protocol 3 bij de Toezichtovereenkomst betreffende de functies en bevoegdheden van de Toezichthoudende Autoriteit van de EVA op het gebied van staatssteun zijn opgenomen, kan de Autoriteit onder meer van de EVA-staat verlangen dat hij onafhankelijke studies overlegt die de informatie in de aanmelding bevestigen, of andere marktdeelnemers die op de betrokken markten actief zijn of deskundigen op het gebied van regionale ontwikkeling om input vragen. Voorts worden in de loop van een formele onderzoeksprocedure belanghebbenden uitgenodigd om hun opmerkingen mee te delen. Bij de inleiding van de procedure zal de Autoriteit de punten aangeven waarvoor zij input wenst.

                  10.

                  Dit hoofdstuk moet de transparantie en de voorspelbaarheid van het besluitvormingsproces van de Autoriteit, alsook de gelijke behandeling van de EVA-staten, garanderen. De Autoriteit behoudt zich het recht voor om deze leidraad te wijzigen en te herzien in het licht van de ervaring die in behandelde zaken wordt opgedaan.

            2.   Positieve effecten van de steun

      2.1.   Doelstelling van de steun

                  11.

                  Regionale steun heeft een doelstelling van algemeen belang, waarin rechtvaardigheidsoverwegingen tot uitdrukking komen, namelijk het bevorderen van de economische cohesie door het verkleinen van de verschillen tussen de ontwikkelingsniveaus van de verschillende regio’s van de EER. Punt 2 van de richtsnoeren regionale steun bepaalt dienaangaande: „Doordat met regionale steun de handicaps van achterstandsgebieden worden aangepakt, wordt met dit soort steun de economische, sociale en territoriale cohesie van EVA-staten en van de EER als geheel bevorderd”. Punt 3 van de richtsnoeren voegt hieraan toe: „Nationale regionale investeringssteun is bedoeld om de ontwikkeling van gebieden met de grootste achterstand te stimuleren door investeringen en het scheppen van banen te ondersteunen. Deze steun stimuleert de expansie en diversificatie van de economische activiteiten van ondernemingen die in achterstandsregio’s zijn gevestigd, met name doordat ondernemingen zodoende worden aangemoedigd daar nieuwe vestigingen op te richten”.

                  12.

                  Voor grote investeringsprojecten die de drempels voor diepgaande beoordeling overschrijden, zal de EVA-staat moeten aantonen dat de steun deze rechtvaardigheidsdoelstelling dient. De EVA-staat zal derhalve het bewijs moeten leveren dat het investeringsproject bijdraagt tot de ontwikkeling van de betrokken regio.

                  13.

                  Regionale steun moet in de eerste plaats een rechtvaardigheidsdoelstelling (bijvoorbeeld economische cohesie) verwezenlijken, doch kan ook een marktfalen opheffen. Regionale handicaps kunnen het gevolg zijn van een marktfalen, zoals imperfecte informatie, coördinatieproblemen, moeilijkheden voor de begunstigde om passende investeringen in publieke goederen te realiseren of externaliteiten van investeringen. Indien regionale steun niet alleen rechtvaardigheidsdoelstellingen verwezenlijkt doch ook meer efficiëntie tot stand brengt, zal het globale positieve effect van de steun groter worden geacht.

                  14.

                  De volgende niet-uitputtende lijst van indicatieve criteria kan worden gebruikt om de regionale bijdrage van de steun aan te tonen, waardoor de regio meer investeringen en economische activiteit aantrekt. Deze positieve effecten van de steun kunnen zowel direct (bijvoorbeeld schepping van directe arbeidsplaatsen) als indirect (bijvoorbeeld plaatselijke innovatie) zijn.

                              —

                              Het aantal directe arbeidsplaatsen dat door de investering wordt gecreëerd, is een belangrijke indicator van de bijdrage tot regionale ontwikkeling. Ook de kwaliteit van de gecreëerde arbeidsplaatsen en de vereiste vaardigheden moeten in aanmerking worden genomen.

                              —

                              In het plaatselijke netwerk van leveranciers en onderaannemers kan zelfs een groter aantal nieuwe arbeidsplaatsen worden gecreëerd, waardoor de investering beter in de betrokken regio wordt geïntegreerd en de spillover-effecten aan belang winnen. Het aantal gecreëerde indirecte arbeidsplaatsen zal derhalve in aanmerking worden genomen.

                              —

                              De verbintenis van de begunstigde om uitgebreide opleidingsactiviteiten te organiseren ter verbetering van de (algemene en specifieke) vaardigheden van zijn werknemers zal in aanmerking worden genomen als een factor die tot regionale ontwikkeling bijdraagt. De klemtoon zal voorts worden gelegd op opleiding waardoor de kennis en de mogelijkheden van de werknemers om werk te vinden buiten de onderneming, worden verhoogd. Om dubbeltelling te voorkomen, wordt algemene of specifieke opleiding waarvoor opleidingssteun is goedgekeurd, niet als een positief effect van de regionale steun in aanmerking genomen.

                              —

                              Externe schaalvoordelen of andere voordelen vanuit het oogpunt van regionale ontwikkeling kunnen ontstaan uit de geografische nabijheid (clustereffect). Door het ontstaan van clusters van ondernemingen in dezelfde sector kunnen afzonderlijke fabrieken zich meer specialiseren, wat tot meer efficiëntie leidt. Fysieke nabijheid werkt de uitwisseling van informatie, ideeën en kennis tussen ondernemingen in de hand. Een concentratie van economische activiteiten trekt veel werkzoekenden aan, waardoor ondernemingen kunnen beschikken over een ruime pool van werknemers met verschillende vaardigheden. De toegang tot juridische en commerciële diensten is gegarandeerd, wat de productiviteit verhoogt. Over het algemeen kan een concentratie van economische activiteiten nog andere investeringen aantrekken, die op hun beurt de positieve spillover-effecten verhogen (opwaartse dynamiek).

                              —

                              Investeringen houden technische kennis in en kunnen de bron zijn van een aanzienlijke technologieoverdracht (kennis-spillover). Investeringen in technologie-intensieve sectoren leiden doorgaans tot meer overdracht van technologie naar de regio waar zij zijn gevestigd. In dit verband zijn ook de omvang en de specifieke aard van de kennisverspreiding van belang.

                              —

                              Ook de bijdrage van het project tot de capaciteit van de regio om door middel van plaatselijke innovatie nieuwe technologie te creëren, kan in aanmerking worden genomen. Samenwerking van de nieuwe productie-eenheid met plaatselijke instellingen voor hoger onderwijs kan in dit verband als een positief effect worden beschouwd.

                              —

                              De duur van de investering en mogelijke toekomstige aansluitende investeringen vormen een aanwijzing van een duurzame verbintenis van een onderneming in de regio.

                  15.

                  De EVA-staten wordt inzonderheid gevraagd om zich te baseren op beoordelingen van vroegere staatssteunregelingen of -maatregelen, effectbeoordelingen van de steunverlenende autoriteiten, adviezen van deskundigen en andere mogelijke studies in verband met het investeringsproject dat ter beoordeling voorligt. Het businessplan van de begunstigde van de steun kan informatie opleveren over het aantal gecreëerde arbeidsplaatsen, de betaalde lonen (verhoging van de koopkracht als spillover-effect), de omvang van de afzet van plaatselijke producenten, en de omzet die door de investering wordt gegenereerd en die de regio mogelijk ten goede komt via aanvullende belastinginkomsten.

                  16.

                  In voorkomend geval moet ook de verhouding worden bekeken tussen het geplande investeringsproject en het nationale strategische referentiekader, evenals de verhouding tussen het project en de operationele programma’s die door de structuurfondsen worden medegefinancierd.

            2.2.   Geschiktheid van het steuninstrument

                  17.

                  Staatssteun in de vorm van investeringssubsidies is niet het enige beleidsinstrument waarover de EVA-staten beschikken om investeringen en de creatie van arbeidsplaatsen in achterstandsregio’s te ondersteunen. Zij kunnen ook algemene maatregelen nemen, zoals infrastructuurontwikkeling, verbetering van de kwaliteit van onderwijs en opleiding, of verbeteringen in het algemene ondernemingsklimaat.

                  18.

                  Maatregelen waarvoor de EVA-staat andere beleidsopties heeft overwogen en waarvoor is aangetoond dat het gebruik van een selectief instrument zoals staatssteun voor een specifieke onderneming voordelen oplevert, worden geacht een passend instrument te vormen. De Autoriteit zal inzonderheid rekening houden met de effectbeoordelingen die de EVA-staat voor de voorgestelde maatregel zou hebben verricht.

            2.3.   Stimulerend effect

                  19.

                  De analyse van het stimulerende effect van de steunmaatregel is een van de belangrijkste elementen van de diepgaande beoordeling van regionale steun voor grote investeringsprojecten. De Autoriteit zal beoordelen of de voorgestelde steun „daadwerkelijk een stimulerend effect heeft op het uitvoeren van investeringen die anders niet in de steungebieden hadden plaatsgevonden” (11). De beoordeling zal eerst op een algemeen procedureel niveau plaatsvinden en vervolgens ten gronde op economisch niveau.

                  20.

                  In punt 30 van de richtsnoeren regionale steun zijn algemene criteria opgenomen voor een formele beoordeling van het stimulerende effect van regionale steun. Deze criteria gelden voor alle regionale steun, niet alleen voor regionale steun voor grote investeringsprojecten.

                  21.

                  In het geval van regionale steun voor grote investeringsprojecten als bedoeld in dit hoofdstuk, zal de Autoriteit zich er nader van vergewissen „dat de steun noodzakelijk is om een stimulerend effect te geven voor de investering” (12). Bij deze gedetailleerde beoordeling moet worden nagegaan of de steun daadwerkelijk bijdraagt tot een verandering in het gedrag van de begunstigde, zodat hij (aanvullende) investeringen in de betrokken steunregio doet. Een onderneming kan ook zonder steunverlening heel wat goede redenen hebben om zich in een bepaalde regio te vestigen.

                  22.

                  In het licht van de gelijkheidsdoelstelling die uit het cohesiebeleid voortvloeit — en voor zover de steun bijdraagt tot de verwezenlijking van deze doelstelling — bestaan er twee scenario’s waarin er sprake kan zijn van een stimulerend effect:

                              i)

                              de steun is een prikkel om een positieve investeringsbeslissing te nemen, doordat een investering die anders niet rendabel zou zijn voor de onderneming waar dan ook, in de steunregio kan worden gedaan (13);

                              ii)

                              de steun is een prikkel om een investeringsproject in de regio in kwestie en niet ergens anders uit te voeren, doordat hij de nettohandicaps en de kosten die voortvloeien uit de vestiging in de steunregio compenseert.

                  23.

                  De EVA-staat moet de Autoriteit aantonen dat er sprake is van een stimulerend effect van de steun. Hij zal duidelijk bewijsmateriaal moeten overleggen dat de steun daadwerkelijk van invloed is op de keuze voor de investering of plaats. Hij zal moeten aangeven welk scenario van toepassing is. Om een alomvattende beoordeling mogelijk te maken, zal de EVA-staat niet alleen informatie over het gesteunde project moeten verstrekken, doch ook een uitgebreide beschrijving van het tegenovergestelde scenario waarin de begunstigde geen steun van de EVA-staat ontvangt.

                  24.

                  In scenario 1 kan de EVA-staat het stimulerende effect van de steun aantonen door bedrijfsdocumenten over te leggen waaruit blijkt dat de investering zonder de steun niet rendabel zou zijn en dat geen andere vestiging dan de betrokken steunregio in overweging zou kunnen worden genomen.

                  25.

                  In scenario 2 kan de EVA-staat het stimulerende effect van de steun aantonen door bedrijfsdocumenten over te leggen waaruit blijkt dat er een vergelijking is gemaakt tussen de kosten en baten van vestiging in de betrokken steunregio en vestiging in een andere regio. De Autoriteit zal die vergelijking slechts in aanmerking nemen voor zover zij realistisch is.

                  26.

                  De EVA-staten wordt inzonderheid gevraagd om zich te baseren op risicobeoordelingen (met name aan een bepaalde plaats gebonden risico’s), financiële verslagen, interne businessplannen, adviezen van deskundigen en andere studies in verband met het investeringsproject dat ter beoordeling voorligt. Documenten die informatie bevatten over vraag-, kosten- en financiële prognoses, documenten die aan een investeringscomité worden overgelegd en waarin verschillende investeringsscenario’s zijn uitgewerkt, of documenten die aan de financiële markten worden verstrekt, kunnen van nut zijn om het stimulerende effect aan te tonen.

                  27.

                  In deze context, en inzonderheid in scenario 1, kan de rentabiliteit worden beoordeeld aan de hand van methoden die in de betrokken sector gebruikelijk zijn, bijvoorbeeld methoden om de netto contante waarde van het project, het interne rendement of het rendement op geïnvesteerd kapitaal vast te stellen.

                  28.

                  Indien de steun het gedrag van de begunstigde niet verandert door (aanvullende) investeringen in de steunregio aan te moedigen, heeft zij niet het vereiste stimulerende effect om de regionale doelstelling te verwezenlijken. In dat geval kan zij worden beschouwd als een inbreng in de onderneming. In een diepgaande beoordeling van regionale steun voor grote investeringsprojecten zal steun derhalve niet worden goedgekeurd wanneer blijkt dat dezelfde investering zelfs zonder de steun in de regio zou worden gedaan.

            2.4.   Evenredigheid van de steun

                  29.

                  Regionale steun is evenredig, indien het bedrag en de intensiteit van de steun beperkt blijven tot het minimum dat vereist is opdat de investering in de steunregio zou worden gedaan.

                  30.

                  De richtsnoeren regionale steun garanderen algemeen dat regionale steun in verhouding staat tot de ernst van de problemen die de steunregio ondervindt, door algemeen regionalesteunplafonds toe te passen en door die regionalesteunplafonds automatisch en geleidelijk af te bouwen voor grote investeringsprojecten (zie de punten 1 en 3).

                  31.

                  Gevallen van regionale steun die een diepgaande beoordeling vereisen, moeten in detail aan dit algemene in de richtsnoeren regionale steun vervatte evenredigheidsbeginsel worden getoetst.

                  32.

                  In scenario 1 (investeringsprikkel) zal de steun algemeen als evenredig worden beschouwd indien dankzij de steun het rendement van de investering overeenstemt met het normale rendement van de andere investeringsprojecten van de onderneming, met de kapitaalkosten van de onderneming in haar geheel of met de rendementen die doorgaans in de betrokken sector worden vastgesteld.

                  33.

                  In scenario 2 (vestigingsprikkel) zal de steun algemeen als evenredig worden beschouwd indien hij gelijk is aan het verschil tussen de nettokosten voor de begunstigde onderneming van een investering in de steunregio en de nettokosten van een investering in een andere regio. Daarbij moeten alle kosten en baten in aanmerking worden genomen, dus bijvoorbeeld ook administratieve kosten, vervoerskosten, opleidingskosten die niet door opleidingssteun worden gedekt en loonverschillen.

                  34.

                  De met de regionale handicaps verband houdende nettokosten resulteren uiteindelijk in een lagere rentabiliteit van de investering. Om die reden kunnen de berekeningen die voor de analyse van het stimulerende effect zijn gebruikt, ook worden gebruikt om na te gaan of de steun evenredig is.

                  35.

                  De EVA-staat moet de evenredigheid aantonen op grond van adequaat bewijsmateriaal, zoals genoemd in punt 26.

                  36.

                  In geen geval kan de steunintensiteit hoger zijn dan de regionalesteunplafonds, gecorrigeerd volgens het afbouwmechanisme, zoals vermeld in de richtsnoeren regionale steun.

            3.   Negatieve effecten van de steun

                  37.

                  Met het oog op de beoordeling van marktaandelen en potentiële overcapaciteit in een structureel krimpende markt dient de Autoriteit de relevante productmarkt en de geografische markt af te bakenen. De relevante markten zullen dus meestal (14) reeds zijn afgebakend voor de regionalesteunmaatregelen die aan een diepgaande beoordeling worden onderworpen.

                  38.

                  De twee belangrijkste indicatoren van potentiële negatieve effecten waartoe steun kan leiden, worden reeds omschreven in punt 57 van de richtsnoeren regionale steun, met name grote marktaandelen en een potentiële overcapaciteit op een structureel krimpende markt. Zij houden verband met twee theorieën over schade in een concurrerende omgeving, met name de creatie van marktmacht en het scheppen of in stand houden van ondoelmatige marktstructuren. Voorafgaand aan de inleiding van de onderzoeksprocedure zal er reeds een globale beoordeling van deze beide indicatoren hebben plaatsgevonden. Om te kunnen beschikken over alle punten voor de eindtoets, zal de beoordeling van beide indicatoren in het kader van de diepgaande beoordeling worden verfijnd. Als derde indicator van potentiële negatieve effecten waartoe steun kan leiden, zal de invloed van de steun op het handelsverkeer diepgaand worden beoordeeld. Hoewel deze drie indicatoren worden beschouwd als de belangrijkste negatieve effecten waartoe regionale steun voor een groot investeringsproject eventueel kan leiden, sluit de Autoriteit niet uit dat andere indicatoren in specifieke zaken ook relevant kunnen zijn.

                  39.

                  De Autoriteit zal bijzondere aandacht besteden aan de negatieve effecten die verband houden met het begrip marktmacht en overcapaciteit in zaken waarbij de steun een prikkel geeft om de investeringsbeslissing te wijzigen en waarbij zonder de steun geen investering zou worden gedaan (scenario 1 van het stimulerende effect).

                  40.

                  Indien evenwel uit de contrafeitelijke analyse blijkt dat de investering zonder de steun toch zou hebben plaatsgevonden, weliswaar eventueel in een andere locatie (scenario 2), en indien de steun evenredig is, zouden mogelijke aanwijzingen van mededingingsvervalsingen — zoals een groot marktaandeel of een capaciteitstoename in een achterblijvende markt — ongeacht de steun in beginsel hetzelfde zijn.

            3.1.   Verdringing van particuliere investeringen

      3.1.1.   Marktmacht

                  41.

                  Bij de vaststelling van haar optimaal investeringsniveau houdt elke onderneming, op markten met een beperkt aantal marktdeelnemers (een typische situatie voor grote investeringsprojecten), rekening met de investeringen die door haar concurrenten zijn gedaan. Indien een bepaalde onderneming door steun ertoe wordt aangezet meer te investeren, kunnen concurrenten reageren door hun eigen uitgaven in dit gebied te verminderen. In dat geval leidt steun tot een verdringing van particuliere investeringen. Indien dit ertoe leidt dat deze concurrenten worden verzwakt of zelfs de markt moeten verlaten, wordt de mededinging door de steun verstoord. Zoals hierboven in punt 38 werd uiteengezet, wordt in de richtsnoeren regionale steun een onderscheid gemaakt tussen zaken waar de begunstigde van steun over marktmacht beschikt en zaken waarbij de steun resulteert in een aanzienlijke capaciteitstoename in een achterblijvende markt.

                  42.

                  In het algemeen is het meer waarschijnlijk dat steun aan een begunstigde in een geconcentreerde markt zal resulteren in een vervalsing van de mededinging, aangezien het besluit van elke onderneming wellicht haar concurrenten directer zal beïnvloeden. Dit is in het bijzonder het geval wanneer een dominante marktdeelnemer wordt gesubsidieerd. Indien de begunstigde dus dankzij de steun zijn marktmacht in stand kan houden of vergroten (15), kan de regionale steun voor grote investeringsprojecten een afschrikkend effect hebben op investeringsbesluiten van concurrenten en dus mededingingsvervalsingen veroorzaken. Dit zou ten nadele zijn van de verbruikers. Daarom wil de Autoriteit staatssteun aan ondernemingen met marktmacht beperken.

                  43.

                  Voor alle gevallen van regionale steun waarin de aanmeldingsdrempel wordt overschreden (punt 53 van de richtsnoeren regionale steun) dient de Autoriteit het aandeel van de begunstigde van de steun (of de groep waartoe hij behoort) in de verkoop van het desbetreffende product of de desbetreffende producten op de relevante productmarkt(en) en geografische markt(en) te onderzoeken (punt 57, onder a), van de richtsnoeren regionale steun). Marktaandelen kunnen evenwel slechts een voorlopige indicatie geven van mogelijke problemen. Bij een diepgaande beoordeling zal de Autoriteit dus rekening houden met andere factoren, voor zover die relevant zijn, zoals bijvoorbeeld de marktstructuur, door aandacht te besteden aan de concentratie op de markt (16), mogelijke toegangsbelemmeringen (17), kopersmacht (18) en marktuittredingsdrempels.

                  44.

                  De Autoriteit zal rekening houden met de marktaandelen en andere gerelateerde factoren in de periode voor en na de investering (normaal gesproken het jaar voordat de investering van start gaat en het jaar nadat een volledige productie is bereikt). Bij een gedetailleerde beoordeling van negatieve effecten zal de Autoriteit ermee rekening houden dat ondanks de relatief korte termijn van een of twee jaren waarin sommige investeringsprojecten worden uitgevoerd, de meeste grootschalige investeringsprojecten een veel langere looptijd hebben. In de meeste gevallen is het dus noodzakelijk om de ontwikkeling van de markten op lange termijn te analyseren. De Autoriteit erkent evenwel dat deze beoordelingen op lange termijn een meer speculatief karakter hebben, in het bijzonder bij volatiele markten of markten waarop snelle technologische veranderingen plaatsvinden. Hoe langer de termijn waarmee bij het opstellen van een beoordeling rekening wordt gehouden, hoe speculatiever de analyse wordt en hoe geringer het belang wordt dat wordt toegekend aan het mogelijke negatieve effect van marktmacht of de mogelijkheid van uitsluitingspraktijken.

            3.1.2.   Creëren of in stand houden van ondoelmatige marktstructuren

                  45.

                  Het geeft blijk van daadwerkelijke mededinging indien ondoelmatige ondernemingen gedwongen worden de markt te verlaten. Op lange termijn worden technologische vooruitgang en een efficiënt gebruik van schaarse middelen in de economie hierdoor bevorderd. Een aanzienlijke capaciteitstoename als gevolg van staatssteun op een achterblijvende markt zou de mededinging echter op onrechtmatige wijze kunnen verstoren, aangezien de overcapaciteit zou kunnen resulteren in een uitholling van de winstmarges en een vermindering van de capaciteit van de concurrerende ondernemingen of zelfs hun terugtreding uit de markt. Dit zou kunnen leiden tot een situatie waarbij als gevolg van het verlenen van staatssteun concurrerende ondernemingen die anders in staat zouden zijn op de markt aanwezig te blijven, gedwongen worden de markt te verlaten. Het zou ook kunnen beletten dat goedkope ondernemingen tot de markt toetreden en het zou prikkels voor concurrenten om te innoveren kunnen verzwakken. Dit resulteert in ondoelmatige marktstructuren die op lange termijn ook nadelig zijn voor de consumenten.

                  46.

                  Om te beoordelen of de steun zou kunnen worden benut voor het creëren of in stand houden van ondoelmatige marktstructuren, zal de Autoriteit, zoals hierboven reeds is aangegeven, rekening houden met de extra productiecapaciteit die door het project wordt gecreëerd en nagaan of het gaat om een achterblijvende markt (19). Overeenkomstig de richtsnoeren regionale steun zal de extra capaciteit slechts als problematisch worden beschouwd, indien zij wordt gecreëerd op een achterblijvende markt en indien de extra capaciteit omvangrijker is dan vijf procent van de desbetreffende markt.

                  47.

                  Aangezien het creëren van capaciteit op een absoluut krimpende markt normaal gesproken de mededinging sterker zal verstoren dan het creëren van capaciteit op een relatief krimpende markt, zal de Autoriteit een onderscheid maken tussen gevallen waarin de desbetreffende markt op lange termijn beschouwd structureel krimpend is (bijvoorbeeld een negatief groeipercentage vertoont) en gevallen waarin de desbetreffende markt relatief krimpt (bijvoorbeeld een positief groeipercentage vertoont, maar een standaardgroeipercentage niet overschrijdt (zie punt 48)). Wanneer door het project capaciteit wordt gecreëerd op een markt die in absolute cijfers structureel krimpend is, wordt dit door de Autoriteit in de afwegingstoets als een negatief punt beschouwd dat weinig kans maakt door eventuele positieve punten te worden gecompenseerd. In een dergelijk geval rijst ook meer twijfel over het voordeel op lange termijn voor de regio.

                  48.

                  Ontoereikende marktprestaties zullen normaal gesproken worden gemeten door een vergelijking te maken met het bbp van de EER in de laatste vijf jaar die voorafgaan aan de aanvang van het project (standaardpercentage). Gegevens over prestaties in het verleden zijn gemakkelijker beschikbaar en minder speculatief dan toekomstprognoses. In het kader van de diepgaande beoordeling kan de Autoriteit evenwel ook rekening houden met vooruitzichten, aangezien de gevolgen van de capaciteitstoename in de jaren na de investering zichtbaar zullen worden. Tot de indicatoren kunnen behoren: de verwachte toekomstige groei van de desbetreffende markt en de hieruit voortvloeiende verwachte capaciteitsbenutting, alsook de waarschijnlijke invloed van de capaciteitstoename op de concurrerende ondernemingen door haar effecten op prijzen en winstmarges.

                  49.

                  Uit de opgedane ervaring blijkt ook dat in sommige gevallen uitgaan van de groei van het desbetreffende product in de EER niet de passende maatstaf zou kunnen zijn om de effecten van de steun te beoordelen, in het bijzonder indien wordt verondersteld dat de markt de hele wereld omvat en de desbetreffende producten slechts in beperkte mate in de EER worden geproduceerd of verbruikt. In dergelijke gevallen zal de Autoriteit het effect van de steun op de marktstructuren vanuit een breder perspectief beoordelen waarbij zij in het bijzonder rekening zal houden met de mogelijkheid van verdringing van EER-producenten.

            3.2.   Nadelige gevolgen voor het handelsverkeer

                  50.

                  Zoals in punt 2 van de richtsnoeren regionale steun wordt uiteengezet, onderscheidt de geografische specificiteit van regionale steun deze van andere vormen van horizontale steun. Het is een bijzonder kenmerk van regionale steun dat hij tot doel heeft de keuze van investeerders te beïnvloeden met betrekking tot de locatie van investeringsprojecten. Wanneer regionale steun de extra kosten die het gevolg zijn van de regionale handicaps compenseert en aanvullende investeringen in steungebieden stimuleert, draagt deze niet alleen bij aan de ontwikkeling van de regio maar ook aan de cohesie en komt hij uiteindelijk aan de gehele EER ten goede (20). Wat de potentieel negatieve effecten van regionale steun voor de locatie betreft, deze worden reeds erkend en beperkt door de richtsnoeren regionale steun en de regionalesteunkaarten, waarin de gebieden die in aanmerking komen voor het verlenen van regionale steun grondig zijn afgebakend, waarbij rekening wordt gehouden met de gelijkheidsdoelstelling en de doelstellingen van het cohesiebeleid, en door de in aanmerking komende steunintensiteiten. Steun mag niet worden verleend om investeringen buiten deze gebieden aan te trekken. Wanneer de Autoriteit grote investeringsprojecten aan de hand van de hier uiteengezette criteria beoordeelt, moet zij over alle nodige gegevens beschikken om te kunnen vaststellen of staatssteun op bestaande locaties in de EER tot een aanzienlijk verlies aan arbeidsplaatsen zou leiden.

                  51.

                  Wanneer investeringen die de productiecapaciteit op een markt vergroten met staatssteun mogelijk worden gemaakt, bestaat namelijk het risico dat dit de productie of investeringen in andere gebieden van de EER ongunstig beïnvloedt. Dit kan met name dan gebeuren wanneer de capaciteitstoename groter is dan de marktgroei, wat over het algemeen het geval zal zijn bij grote investeringsprojecten die aan het tweede criterium in punt 57 van de richtsnoeren regionale steun beantwoorden. De negatieve effecten voor het handelsverkeer, in de vorm van verlies van economische activiteit in de regio’s die de gevolgen van de steun ondervinden, kunnen zich openbaren door een verlies aan arbeidsplaatsen op de betrokken markt en op het niveau van de toeleveranciers (21), en verloren positieve externaliteiten (zoals clustereffect, kennis-spillover, onderwijs en opleiding, enz.).

            4.   Tegen elkaar afwegen van de effecten van de steun

                  52.

                  Nadat is vastgesteld dat de steun noodzakelijk is als stimulans om de investering in de betrokken regio te doen, zal de Autoriteit de positieve effecten van de regionale investeringssteun voor een groot investeringsproject afwegen tegen de negatieve effecten van de steun. Er zal zorgvuldig worden nagegaan welke de algemene effecten van de steun zijn op de cohesie binnen de EER. Daarbij zal de Autoriteit de criteria van deze mededeling niet mechanisch toepassen, maar zal zij overgaan tot een volledige beoordeling van hun relatief belang. Bij deze afwegingstoets is geen enkel afzonderlijk element bepalend, en er is geen enkele combinatie van elementen die op zichzelf voldoende kan worden geacht om verenigbaarheid te garanderen.

                  53.

                  De Autoriteit is met name van mening dat het aantrekken van een investering naar een armere regio (zoals gedefinieerd door het hogere regionalesteunplafond) gunstiger is voor de cohesie in de EER dan wanneer dezelfde investering wordt gedaan in een meer ontwikkelde regio. In het kader van scenario 2, waarbij dient te worden aangetoond dat de investering in een alternatieve locatie kan plaatsvinden, zal een beoordeling waaruit blijkt dat zonder steun de investering zou zijn uitgevoerd in een armere streek (meer regionale handicaps — hoger maximum voor de regionalesteunintensiteit) of in een regio die verondersteld wordt dezelfde regionale handicaps te hebben als de doelregio (hetzelfde maximum voor de regionalesteunintensiteit) een negatief punt zijn in de algemene afwegingstoets dat weinig kans maakt door eventuele positieve punten te worden gecompenseerd, omdat het indruist tegen de grondgedachte van regionale steun. Daarentegen zal worden geoordeeld dat het positieve effect van regionale steun die ertoe beperkt is het verschil te compenseren van de aan een meer ontwikkelde alternatieve investeringslocatie verbonden nettokosten (en dus aan hogervermelde evenredigheidstoets voldoet, naast het vereiste van „positief effect” ten aanzien van doelstelling, passendheid en stimulerend effect) normaal gesproken, in het kader van de afwegingstoets, mogelijke negatieve gevolgen van de nieuwe investering op de alternatieve locatie compenseert.

                  54.

                  Wanneer er niettemin betrouwbare bewijzen zijn dat de staatssteun, op bestaande locaties in het gebied waar de EER-overeenkomst van toepassing is, een aanzienlijk verlies van arbeidsplaatsen met zich zou brengen, die anders zeer waarschijnlijk op middellange termijn behouden waren gebleven, dan zal bij de afweging met de sociale en economische gevolgen op deze locaties rekening moeten worden gehouden.

                  55.

                  Na het inleiden van de formele onderzoeksprocedure van artikel 6 van deel II van Protocol 3 bij de Toezichtovereenkomst kan de Autoriteit de procedure afsluiten met een besluit overeenkomstig artikel 7 van dat protocol.

                  56.

                  De Autoriteit kan besluiten de steun goed te keuren, voorwaardelijk goed te keuren of te verbieden (22). Indien de Autoriteit een voorwaardelijk besluit in de zin van artikel 7, lid 4, van dat protocol geeft, kan zij voorwaarden verbinden aan het toekennen van steun teneinde de eventuele verstoringen van de mededinging te beperken en de evenredigheid te garanderen. In het bijzonder kan zij het aangemelde steunbedrag of de steunintensiteit verminderen tot een niveau dat evenredig en derhalve verenigbaar met de gemeenschappelijke markt wordt geacht.

         (1)  Dit hoofdstuk stemt overeen met de Mededeling van de Commissie betreffende de criteria voor een diepgaande beoordeling van regionale steun voor grote investeringsprojecten (PB C 223 van 16.9.2009, blz. 3).

         (2)  Het hoofdstuk inzake regionalesteunmaatregelen 2007-2013 stemt overeen met de mededeling van de Commissie — Richtsnoeren inzake regionalesteunmaatregelen 2007-2013 (PB C 54 van 4.3.2006, blz. 13).

         (3)  http://www.eftasurv.int/state-aid/state-aid-register/

         (4)  Overeenkomstig de definitie van punt 49 en de voetnoten 46 en 47 van de richtsnoeren regionale steun.

         (5)  Zie deel 4.3 van de richtsnoeren regionale steun.

         (6)  Zie punt 56 van de richtsnoeren regionale steun.

         (7)  Zie punt 53 van de richtsnoeren regionale steun.

         (8)  Zie punt 26A.3(4) van hoofdstuk 26A van de multisectorale kaderregeling 2002 betreffende regionale steun voor grote investeringsprojecten (PB C 70 van 19.3.2002, blz. 8, als gewijzigd in PB C 263 van 1.11.2003, blz. 3).

         (9)  Zie punt 57 van de richtsnoeren regionale steun.

         (10)  Zie de punten 11 en 20 van het actieplan staatssteun (COM(2005) 107 definitief).

         (11)  Zie punt 30 van de richtsnoeren regionale steun.

         (12)  Zie punt 57 van de richtsnoeren regionale steun.

         (13)  Dergelijke investeringen kunnen de voorwaarden scheppen waaronder zonder aanvullende steun verdere investeringen kunnen worden gedaan.

         (14)  Indien nog twijfel bestaat over de passende afbakening van de relevante markten, zal de Autoriteit hiervan melding maken in het besluit tot inleiding van de formele onderzoeksprocedure van artikel 1, lid 2, van deel I van Protocol 3.

         (15)  Marktmacht is de mogelijkheid om marktprijzen, productie, aanbod of kwaliteit van goederen en diensten, of andere concurrentieparameters op de markt gedurende een aanzienlijke periode te beïnvloeden.

         (16)  Hiervoor kan de Autoriteit de Herfindahl-Hirschman-index (HHI) toepassen. Met behulp van deze index kan een basisbeoordeling van de marktstructuur worden opgesteld. Op een markt met weinig marktdeelnemers waarbij verscheidene deelnemers een relatief groot marktaandeel in handen hebben, kan een groot marktaandeel van de begunstigde minder mededingingsproblemen opleveren.

         (17)  Deze toegangsbelemmeringen hebben betrekking op wettelijke belemmeringen (in het bijzonder intellectuele-eigendomsrechten), schaal- en toepassingsvoordelen, drempels voor de toegang tot netwerken en infrastructuur. Indien de steun betrekking heeft op een markt waar de begunstigde een gevestigde onderneming is, kunnen mogelijke toegangsbelemmeringen de potentiële marktmacht van de begunstigde van de steun en dus mogelijke negatieve effecten van die marktmacht, versterken.

         (18)  Wanneer sterke afnemers op de markt aanwezig zijn, is het minder waarschijnlijk dat een begunstigde van steun de prijzen kan verhogen tegenover deze sterke afnemers.

         (19)  In dit kader is er sprake van een „achterblijvende” markt als het gemiddelde jaarlijkse groeipercentage van de markt in de referentieperiode niet hoger is dan het groeipercentage van het bbp in de Europese Economische Ruimte.

         (20)  Op die wijze kan een aanvullende bedrijfsactiviteit of een hogere levensstandaard in de steunregio de vraag naar producten en diensten uit andere delen van de EER vergroten.

         (21)  Vooral als zij op plaatselijke markten in de regio in kwestie actief zijn.

         (22)  Hierbij zij opgemerkt dat, wanneer de steun wordt verleend op basis van een bestaande regeling voor regionale steun, de EVA-staat de mogelijkheid behoudt dergelijke steun te verlenen tot het niveau dat overeenstemt met het maximale steunbedrag dat volgens de toepasselijke regels mag worden toegekend voor een investering waarvan de subsidiabele uitgaven 100 miljoen EUR belopen.


Avis juridique important

|

32003D0720

2003/720/EG: Besluit van de Raad van 2 oktober 2003 houdende benoeming van een lid van het Comité van de Regio's

Publicatieblad Nr. L 260 van 11/10/2003 blz. 0020 - 0020

Besluit van de Raadvan 2 oktober 2003houdende benoeming van een lid van het Comité van de Regio's(2003/720/EG)DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 263,Gezien de voordracht van de Spaanse regering,Overwegende hetgeen volgt:(1) Bij Besluit 2002/60/EG(1) zijn de leden en plaatsvervangers van het Comité van de Regio's benoemd.(2) In het Comité van de Regio's is een zetel van een lid vrijgekomen door het verstrijken van het mandaat van de heer Román RODRIGUEZ RODRIGUEZ, waarvan de Raad op 19 september 2003 in kennis is gesteld,BESLUIT:Enig artikelDe heer Adán MARTIN MENIS, Presidente - Gobierno de Canarias, wordt benoemd tot lid van het Comité van de Regio's ter vervanging van de heer Román RODRIGUEZ RODRIGUEZ voor de verdere duur van diens ambtstermijn, dat wil zeggen tot en met 25 januari 2006.Gedaan te Brussel, 2 oktober 2003.Voor de RaadDe voorzitterG. Pisanu(1) PB L 24 van 26.1.2002, blz. 38.


title: Besluit (EU) 2017/1749 van het Europees Parlement van 27 april 2017 over de afsluiting van de rekeningen van de Gemeenschappelijke Onderneming Sesar voor het begrotingsjaar 2015

text:
               29.9.2017

               NL

               Publicatieblad van de Europese Unie

               L 252/371

         BESLUIT (EU) 2017/1749 VAN HET EUROPEES PARLEMENT
   van 27 april 2017
   over de afsluiting van de rekeningen van de Gemeenschappelijke Onderneming Sesar voor het begrotingsjaar 2015
   HET EUROPEES PARLEMENT,

               —

               gezien de definitieve jaarrekening van de Gemeenschappelijke Onderneming Sesar voor het begrotingsjaar 2015,

               —

               gezien het verslag van de Rekenkamer over de jaarrekening van de Gemeenschappelijke Onderneming Sesar betreffende het begrotingsjaar 2015, vergezeld van het antwoord van de Gemeenschappelijke Onderneming (1),

               —

               gezien de verklaring van de Rekenkamer (2) voor het begrotingsjaar 2015 waarin de betrouwbaarheid van de rekeningen en de wettigheid en regelmatigheid van de onderliggende verrichtingen worden bevestigd, overeenkomstig artikel 287 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

               —

               gezien de aanbeveling van de Raad van 21 februari 2017 betreffende de aan de gemeenschappelijke onderneming te verlenen kwijting voor de uitvoering van de begroting voor het begrotingsjaar 2015 (05875/2017-C8-0086/2017),

               —

               gezien artikel 319 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

               —

               gezien Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 25 oktober 2012 tot vaststelling van de financiële regels van toepassing op de algemene begroting van de Unie en tot intrekking van Verordening (EG, Euratom) nr. 1605/2002 van de Raad (3), en met name artikel 208,

               —

               gezien Verordening (EG) nr. 219/2007 van de Raad van 27 februari 2007 betreffende de oprichting van een Gemeenschappelijke Onderneming voor de realisering van het Europese nieuwe generatie systeem voor luchtverkeersbeheer (Sesar) (4), en met name artikel 4 ter,

               —

               gezien Gedelegeerde Verordening (EU) nr. 1271/2013 van de Commissie van 30 september 2013 houdende de financiële kaderregeling van de organen, bedoeld in artikel 208 van Verordening (EU, Euratom) nr. 966/2012 van het Europees Parlement en de Raad (5),

               —

               gezien artikel 94 en bijlage IV van zijn Reglement,

               —

               gezien het verslag van de Commissie begrotingscontrole en het advies van de Commissie vervoer en toerisme (A8-0096/2017),

               1.

               hecht zijn goedkeuring aan de afsluiting van de rekeningen van de Gemeenschappelijke Onderneming Sesar voor het begrotingsjaar 2015;

               2.

               verzoekt zijn voorzitter dit besluit te doen toekomen aan de uitvoerend directeur van de Gemeenschappelijke Onderneming Sesar, de Raad, de Commissie en de Rekenkamer, en te zorgen voor publicatie ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie (L-serie).

            De voorzitter

         Antonio TAJANI

            De secretaris-generaal

         Klaus WELLE

      (1)  PB C 473 van 16.12.2016, blz. 66.

      (2)  PB C 473 van 16.12.2016, blz. 68.

      (3)  PB L 298 van 26.10.2012, blz. 1.

      (4)  PB L 64 van 2.3.2007, blz. 1.

      (5)  PB L 328 van 7.12.2013, blz. 42.


Avis juridique important

|

31975Y1216(02)

Besluit nr. 102 van 29 mei 1975 betreffende de vermindering die bij de toepassing van de artikelen 74 en 75 van Verordening nr. 4 en de artikelen 94 en 95 van Verordening (EEG) nr. 574/72 moet worden toegepast op de vaste vergoedingen voor het jaar 1972

Publicatieblad Nr. C 288 van 16/12/1975 blz. 0002 - 0003 Bijzondere uitgave in het Spaans: Hoofdstuk 05 Deel 2 blz. 0063  Bijzondere uitgave in het Portugees: Hoofdstuk 05 Deel 2 blz. 0063

++++ADMINISTRATIEVE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN VOOR DE SOCIALE ZEKERHEID VAN MIGRERENDE WERKNEMERS  BESLUIT Nr . 102  van 29 mei 1975  betreffende de vermindering die bij de toepassing van de artikelen 74 en 75 van Verordening nr . 4 en de artikelen 94 en 95 van Verordening  ( EEG ) nr . 574/72 moet worden toegepast op de vaste vergoedingen voor het jaar 1972  DE ADMINISTRATIEVE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN VOOR DE SOCIALE ZEKERHEID VAN MIGRERENDE WERKNEMERS ,  Gelet op artikel 81 , sub a ) , van Verordening  ( EEG ) nr . 1408/71 van de Raad volgens hetwelk zij tot taak heeft alle vraagstukken van administratieve aard voortvloeiende uit de bepalingen van Verordening ( EEG ) nr . 1408/71 en van Verordening  ( EEG ) nr . 574/72 van de Raad te behandelen ,  Gelet op artikel 23 , lid 3 , van Verordening nr . 3 , de artikelen 74 en 75 van Verordening nr . 4 en de artikelen 94 , lid 2 , en 95 , lid 2 , van Verordening ( EEG ) nr . 574/72 ,  Overwegende dat de Verordeningen ( EEG ) nr . 1408/71 en ( EEG ) nr . 574/72 voor de zes oorspronkelijke Lid-Staten met ingang van 1 oktober 1972 in de plaats zijn getreden van de Verordeningen nr . 3 en nr . 4 ;  Overwegende dat de artikelen 94 en 95 van Verordening ( EEG ) nr . 574/72 derhalve in de plaats zijn getreden van de artikelen 74 en 75 van Verordening nr . 4 ;  Overwegende dat in artikel 23 , lid 3 , van Verordening nr . 3 wordt bepaald dat het bevoegde orgaan verplicht is drie vierde gedeelte van de gedane uitgaven te vergoeden , meer in het bijzonder in verband met verstrekkingen verleend aan gezinsleden als bedoeld in artikel 20 , lid 1 , van Verordening nr . 3 en overwegende dat in artikel 94 , lid 2 , van Verordening ( EEG ) nr . 574/72 een vermindering van 20 % op de vaste bedragen is voorzien ;  Overwegende dat het bevoegde orgaan verplicht is de gedane uitgaven in verband met verstrekkingen verleend aan gepensioneerden en hun gezinsleden als bedoeld in artikel 22 , lid 2 , van Verordening nr . 3 volledig te vergoeden ;  Overwegende dat in artikel 95 , lid 2 , van Verordening ( EEG ) nr . 574/72 een vermindering van 20 % op de vaste bedragen is voorzien ;  Overwegende dat Besluit nr . 92 met ingang van 1 januari 1973 in de plaats is getreden van de Besluiten nr . 69 en nr . 70 doch dat over de periode van 1 oktober 1972 tot en met 31 december 1972 de Besluiten nr . 69 en nr . 70 nog van toepassing waren ;  Overwegende dat er uit het oogpunt van doelmatigheid en om administratieve redenen aanleiding bestaat ten behoeve van de toepassing van bovenvermelde artikelen een gelijk verminderingspercentage voor 1972 vast te stellen ,  BESLUIT :  1 . Voor de toepassing van artikel 74 van Verordening nr . 4 en artikel 94 , lid 2 , van Verordening ( EEG ) nr . 574/72 bedraagt de uniforme vermindering voor het gehele jaar 1972 , 23,75 % .  2 . Voor de toepassing van artikel 75 van Verordening nr . 4 en artikel 95 , lid 2 , van Verordening ( EEG ) nr . 574/72 bedraagt de uniforme vermindering voor het gehele jaar 1972 , 5 % .  3 . Dit besluit wordt bekendgemaakt in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen . Het is van toepassing ten aanzien van verstrekkingen welke in de periode van 1 januari 1972 tot en met 31 december 1972 zijn verleend .  De voorzitter van de Administratieve Commissie  F . HYNES