title: Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για καθιέρωση μεσοπρόθεσμου προγράμματος κοινοτικής δράσης για την οικονομική και κοινωνική ένταξη των λιγότερο ευνοουμένων ομάδων (Ανακοίνωση της Επιτροπής)

text:
ARCHIVES HISTORIQUES
DE LA COMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (88) 826
Vol. 1988/0280
 ---pagebreak--- Disclaimer
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 concernant
l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique européenne et de
la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, p. 1) modifié en dernier
lieu par le règlement (UE) 2015/496 du Conseil du 17 mars 2015 (JO L79 du 25. 3.2015, p. 1), ce
dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents classifiés présents dans ce dossier
ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit règlement ou sont considérés déclassifiés
conformément aux articles 26(3) et 59(2) de la décision (UE, Euratom) 2015/444 de la
Commission du 13 mars 2015 concernant les règles de sécurité aux fins de la protection des
informations classifiées de l'Union européenne.
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 concerning
the opening to the public of the historical archives of the European Economic Community and the
European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as last amended by Council
Regulation (EU) 2015/496 of 17 March 2015 (OJ L 79, 27.3.2015, p. 1), this file is open to the
public. Where necessary, classified documents in this file have been declassified in conformity
with Article 5 of the aforementioned regulation or are considered declassified in conformity with
Articles (26.3) and 59(2) of the Commission Decision (EU, Euratom) 2015/444 of 13 March 2015
on the security rules for protecting EU classified information.
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1. Februar
1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen Wirtschaftsgemeinschaft und
der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983, S. 1), zuletzt geändert durch die
Verordnung (EU) Nr. 2015/496 vom 17. März 2015 (ABI. L 79 vom 25.3.2015, S. 1), ist dieser Akt
der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit erforderlich, wurden die Verschlusssachen in diesem Akt in
Übereinstimmung mit Artikel 5 der genannten Verordnung freigegeben; beziehungsweise werden
sie auf Grundlage von Artikel 26(3) und 59(2) der Entscheidung der Kommission (EU, Euratom)
2015/444 vom      13.   März 2015     über die   Sicherheitsvorschriften für den Schutz von  EU-
Verschlusssachen als herabgestuft angesehen.
 ---pagebreak--- ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
                                                    CΟΜ(88 ) 826 τελικό
                                                    Βρυξέλλες , 2 Φεβρουάριου 1989
                                  Πρόταση
                          ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
   για καθιέρωση μεσοπρόθεσμου προγράμματος κοινοτικής δράσης για την
              οικονομική και κοινωνική ένταξη των λιγότερο
                            ευνοουμένων ομάδων
                       ( Ανακοίνωση της Επιτροπής )
                                       1 -i- ,_       rv  V.VX
                                         y V?       ,r ?
                                                ο;# /:
 ---pagebreak---                    ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ
                    ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ
             ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΛΙΓΟΤΕΡΟ
                                ΕΥΝΟΟΥΜΕΝΩΝ ΟΜΑΔΩΝ
                                     Εισαγωγή
 Ο προβληματισμός της Κοινότητας για τα προβλήματα των φτωχών έχει εκδηλωθεί
 ήδη από παλιά . Έτσι ένα πρώτο κοινοτικό πρόγραμμα καταπολέμησης της
 φτώχειας άρχισε ήδη το 1975 ( 1975-80). Ειδική δράση ( 1 ) εγκρίθηκε για
 τέσσερα έτη ( 1985-1988 ) με την απόφαση της 19ης Δεκεμβρίου 1984, όπως τρο¬
 ποποιήθηκε για να λάβει υπόψη την προσχώρηση της Ισπανίας και της Πορτογα¬
 λίας * συνολικά, το δεύτερο αυτό πρόγραμμα αφορούσε 29 εκατ . ΕΟυ .
Αλλά η δράση της Κοινότητας στον τομέα της φτώχειας δεν περιορίζεται σ' αυτά
 τα ειδικά προγράμματα . Το χειμώνα 1986 - 87 ελήφθησαν συγκεκριμένα μέτρα
 επισιτιστικής βοήθειας , τα οποία                  έκτοτε ανανεώθηκαν .
Τέλος , διάφορα μέτρα που απευθύνονται υε         πληθυσμούς     που    πλήτ ¬
τονται από συγκεκριμένο πρόβλημα         ( μακροχρόνια ανεργία, αναλφαβητισμός
για παράδειγμα ) χρηματοδοτούνται      από ειδικά κονδύλια του προϋπολογισμού
ή μέσω των διαρθρωτικών ταμείων . Ωστόσο πρέπει να προστεθεί ότι όεν είναι
σίγουρο πως αυτά τα τελευταία απευθύνονται όντως σε άτομα που βρίσκονται
σε ένδεια , επειδή χαρακτηριστικό των πληθυσμών αυτών είναι η συσώρευση των
μειονεκτημάτων .
Πολύμορφη , η κοινοτική δράση παραμένει ειδική και οι εκθέσεις δραστηριότη¬
τας που έγιναν μέχρι σήμερα επέτρεψαν να σκιαγραφηθεί ο πρωτότυ¬
πος χαρακτήρας και η χρησιμότητά της και σε σχέση με τα μέτρα που λαμβάνο-
νται σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο : χρηματοδότηση ερευνών-δράσεων ,
διάδοση και ανταλλαγή γνώσεων , διαβίβαση νεωτεριστικών μεθόδων .
Όμως παρά τις προσπάθειες που έχουν αναληφθεί σε διάφορα επίπεδα , η φτώχεια
δεν είναι φαινόμενο που εκλείπει σε κοινοτικό επίπεδο, το αντίθετο μάλιστα .
Επιπλέον , κατά τα τελευταία έτη συνέβησαν διάφορες διαρθρωτικές αλλαγές .
Δεν πλήτονται πλέον κυρίως οι ίδιοι πληθυσμοί και στις παραδοσιακές μορφές
φτώχειας προστέθηκαν νέες διαδικασίες που δικαιολογούν την ονομασία " νέα
φτώχεια ".
( 1 ) Αποκαλείται κοινώς " δεύτερο κοινοτικό πρόγραμμα για την καταπολέμηση
της φτώχειας ".
 ---pagebreak---                                      - 2 -
Η έκταση των οικονομικών και κοινωνικών μεταλλαγών , που πραγματοποιούνται
σήμερα και αναμένονται ότι θα συμβούν κατά το μέλλον , ο αυξημένος αριθμός
των     απόρων     που αντιμετωπίζουν δύσκολες , ή και δραματικές , καταστά¬
σεις , και η θετική πλευρά των ενεργειών που αναλήφθηκαν κατά το παρελθόν
σε κοινοτικό επίπεδο δικαιολογούν την καθιέρωση του προγράμματος αυτού .
Το πρόγραμμα αυτό, που θα καλύψει την περίοδο 1989-93, θα παρατείνει και θα επι¬
τείνει τις προηγούμενες ενέργειες . Διατέθοντας περισσότερα μέσα και επί
τούτου οργάνωση , θα αρβάλει. στην εξασφάλιση της συνοχής του συνόλου της κοι ¬
νοτικής δράσης στον τομέα αυτό .     Έτσι το εν λόγω πρόγραμμα θα συμβάλει
και στην ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής της Κοινότητας .
Στην συνέχεια παρατίθεται περιγραφή της παρούσας κατάστασης , ανάλυση των
διδαγμάτων που μπορούν να προκύφουν από την παρελθούσα δράση και παρουσία¬
ση των κατευθυντηρίων αρχών και των χαρακτηριστικών για την οργάνωση πα¬
ρομοίου προγράμματος .
 ---pagebreak---                                           - 3 -
   1 . ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΣΗΜΕΡΙΝΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ
        1.1 . Από το 1982, η διαρκής και ενισχυδμενη οικονομική ανάπτυξη στην Κοινότητα
               συνέβαλε στη μείωση της έντασης του προβλήματος της φτώχειας . Πράγματι ,
               στο διάστημα 1982-1987 η ανάπτυξη σημείωσε άνοδο σε ποσοστό 2,5 έως 3Ϊ
               ετησίως . Κατά το 1988 το ποσοστό της αύξησης θα ανέλθει σε 3, 5Ϊ σημειώ¬
               νοντας έτσι τη μεγαλύτερη αύξηση μετά το τέλος της δεκαετίας του '70, η
               πρόοδος στις επενδύσεις θα είναι ενδεχόμενα η υψηλότερη των δύο τελευταί ¬
               ων δεκαετιών και το ποσοστό της απασχόλησης θα παρουσιάσει αύξηση 1Χ ;
               περίπου ετησίως . Σύμφωνα με την Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1988 /89 η
              κοινοτική στρατηγική για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς, για την
              ενθάρρυνση της διαδικασίας άρσης της καθυστέρησης των αναπτυξιακά καθυ¬
              στερημένων περιοχών και για την εφαρμογή της στρατηγικής της συνεργασίας
              για την ανάπτυξη, παρέχει την ευκαιρία της διατήρησης μιας αύξησης της
              τάξης του 3,5Ϊ ετησίως . Στα πλαίσια αυτά η απασχόληση θα μπορούσε να
              αυξηθεί σε ποσοστό 1,5Ϊ περίπου ετησίως το οποίο θα ήταν αρκετό για μια
              μείωση της ανεργίας του εργατικού δυναμικού κατά μία ποσοστιαία μονάδα
              ετησίως .
*       1.2 . Παρά τις ευνοϊκές μακροοικονομικές εξελίξεις, ο αριθμός των φτωχών συνέχι ¬
              σε να αυξάνεται κατά την τελευταία δεκαετία στα περισσότερα κράτη της
              Κοινότητας . Αν και τα προβλήματα που τίθενται από το μέτρο και τον κοινό
              καθορισμό του φαινομένου δεν έχουν επιλυθεί , υπάρχουν αποδείξεις για αύξη¬
              ση του αριθμού των ατόμων που εξαρτώνται από την κοινωνική πρόνοια, από
              τις αρχές της δεκαετίας του '70 * ο αριθμός αυτός μάλιστα σε πολλά κράτη
              μέλη διπλασιάστηκε . Βέβαια, ένας από τους παράγοντες που επηρέασαν τα
              στατιστικά στοιχεία του τομέα αυτού είναι η αύξηση των μέτρων κοινωνικής
              προστασίας που συνεπάγεται και την επέκταση του πεδίου της κοινωνικής
              κάλυψης . Ωστόσο, η βασική τάση είναι η αύξηση του αριθμού των φτωχών .
              Η αδυναμία αυτή για εφαρμογή ενιαίου μέτρου, που επιτρέπει τη σύγκριση
              σε κοινοτικό επίπεδο, έγκειται στον πολυδιάστατο χαρακτήρα της φτώχειας .
              0 ορισμός που λαμβάνεται υπόψη στην απόφαση του Συμβουλίου της 19ης
              Δεκεμβρίου 1984, σχετικά με το δεύτερο πρόγραμμα περιγράφει το φαινόμενο :
              " νοούνται ως φτωχά άτομα : τα άτομα, οι οικογένειες και οι ομάδες ατόμων,
              των οποίων οι πόροι ( υλικοί , πολιτιστικοί και κοινωνικοί ) είναι τόσο
              μικροί ώστε να αποκλείονται από το ελάχιστο αποδεκτό βιοτικό επίπεδο, στο
              κράτος μέλος που ζουν".
              0 ορισμός αυτός δεν είναι ωστόσο λειτουργικός επειδή δεν ορίζει λεπτομε¬
              ρώς τρόπους ποσοτικού καθορισμού . Σύμφωνα με τον ορισμό που εγκρίθηκε
              στην τελική έκθεση για το 1ο πρόγραμμα ( 1 ), τα δώδεκα κράτη μέλη που
              απαρτίζουν σήμερα την Κοινότητα αριθμούσαν το 1975 περίπου 38 εκατομμύ¬
              ρια άτομα με εισόδημα κατώτερο από το ήμισυ του μέσου εισοδήματος που
              αντιστοιχεί κατά κεφαλή στη χώρα τους .
  ( 1 ) 0 ορισμός που εγκρίθηκε για τη γενική αυτή έκθεση είναι ο ακόλουθος :
         θεωρούνται φτωχά τα άτομα που έχουν εισόδημα μικρότερο από το ήμισυ του
         μέσου εισοδήματος που αντιστοιχεί ανά κάτοικο στη χώρα τους .
 ---pagebreak---                                                4
              Το σύνολο αυτό ανήλθε σε 44 εκατ . το 1985 ( βλ . ενδιάμεσο έκθεση του
              δεύτερου προγράμματος 1988) ( 2 ). Οι αριθμοί όμως αυτοί έχουν ενδει ¬
              κτική μόνο αξία : αποκαλύπτουν για κάθε μία από τις χώρες, τις ανι ¬
              σότητες των εισοδημάτων, αλλά σε κάθε χώρα αντιστοιχούν σε εξαιρετικά
              διαφορετικές καταστάσεις φτώχειας και ένδοιας .
              Από το γεγονός αυτό ακριβώς προκύπτει η ανάγκη να συμπληρωθεί η
              προσέγγιση αυτή με άλλα δεδομένα, ποιοτικά και ποσοτικά, λαμβάνοντας
              υπόψη καταστάσεις απομόνωσης , απώλειας της αυτονομίας και συνυπο¬
              λογίζοντας           ότι μία μεγάλη μερίδα του πληθυσμού αυτού αδυ
             νατεί να αξιοποιήσει τα δικαιώματά της ή δεν έχει μόνιμη κατοικία
             και άρα εκ των πραγμάτων δεν μπορεί να περιληφθεί στην στατιστική .
     1.3 .   Αναμφίβολα αυξήθηκε κατά τη διάρκεια των ετών της δεκαετίας του '70
             και του * 80 ο αριθμός των φτωχών στην ΕΟΚ όπως προσδιορίζονται ανωτέρω .
             Εντυπωσιακές όμως υπήρξαν και οι ποιοτικές αλλαγές που συνέβησαν : η
             φύση και οι προοδ ι ορι στ ι κοί παράγοντες της φτώχειας μεταβλήθηκαν εκ
             βάθους .
             Μολονότι ότι οι ηλικιωμένοι αποτελούν ακόμη σήμερα την πλέον πολυά¬
             ριθμη κατηγορία μεταξύ των δικαιούχων κοινωνικής πρόνοιας , αυξήθηκε      O
             σημαντικά ο αριθμός των ανέργων φτωχών . Άλλες ομάδες αντιμετώπισαν
             επίσης την ουσιαστική αύξηση του αριθμού τους * αποτελούνται κυρίως
             από άτομα που ανήκουν κυρίως σε μονογόνικες οικογένειες ( κυρίως σε
             οικογένειες των οποίων ο αρχηγός είναι γυναίκα ) και σε άτομα με χα¬
            μηλό εισόδημα .
       1.4 Αν και οι συνθήκες διβίωσης των φτωχών υπήρξαν πάντα οι ίδιες -
            έλλειψη πόρων , κοινωνικός αποκλεισμός , απομόνωση . .., - δικαιολο¬
            γείται πλέον να διαχωρίζεται η " νέα φτώχεια” από τις παραδοσιακές
            μορφές φτώχειας ". Η ονομασία αυτή, που μερικές φορές αμφισβητείται ,
            δικαιολογείται για δύο λόγους :
             . ποσοτικά, επειδή το φαινόμενο αγγίζει πλέον πολύ ευρύτερα στρώμα¬
                τα πληθυσμού απ' ό, τι κατά το παρελθόν , όσον αφορά τον αριθμό, τις
                τάξεις ηλικίας , το φύλλο, τις κοινωνικοοικονομικές κατηγορίες , την
                εθνική προέλεση ή τον γεωγραφικό εντοπισμό *
            . ποιοτικά , επειδή δεν περιορίζεται σε μικρές μειονότητες ή σε γεωγρα¬
                φικές ζώνες σαφώς καθορισμένες , αλλά μπορεί να απειλεί άτομα που
                                                                                □
                κατέχουν σταθερή θέση απασχόλησης , τόσο σε αστικές όσο και σε αγρο¬
                τικές περιοχές .
           Η δημόσια συζήτηση που έχει αρχίσει σε πολλά κράτη μέλη έχει τη βάση
            της σε αυτή τη διαπίστωση .
( 2 ) ΟΟΜ ( 88 ) 621 τελικό .
 ---pagebreak---                                     5
1.5 Οι τάσεις που αναφέρονται στις πορηγούμενες παραγράφους θεωρούνται
    επαρκώς εδραιωμένες και δεν μπορούν να αμφι σβητηθούν . Είναι εντούτοις
    γεγονός ότι οι γνώσεις σχετικά με το φαινόμενο της φτώχειας είναι
    ακόμα πολύ περιορισμένες τόσο από ποσοτική όσο και από ποιοτική άπο¬
    ψη .
    Πρέπει αφενός να σκιαγραφηθούν καλύτερα τα χαρακτηριστικά της μεγάλης
    φτώχειας , που αποκαλείται " παραδοσιακή ". Πρέπει όμως , εκτός από τη
    στατιστική γνώση του φαινομένου, να εμβαθύνουμε στην κατανόηση της
    δυναμικής των διαδικασιών που οδηγούν σε νέες μορφές φτώχειας και
    των μέτρων που προσφέρουν καλές ευκαιρίες για την υπερνικήσουν τα
    άτομα που πλήττονται από αυτήν .
 ---pagebreak---                                          - 6 -
   2.   ΤΑ ΔΙΔΑΓΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΟΣ
   2.1 Το πρώτο κοινοτικό πρόγραμμα ( 1975-80 ), παρά την περιορισμένη εμβέλειά
        του, επέτρεφε κατ' αρχήν να αποκομισθούν πολλά βασικά διδάγματα, σε
        θέματα οργάνωσης και πειραματισμού, που μπορούν να βελτιώσουν την απο-
        τελεσματι κότητα των ενεργειών στον σχετικό τομέα :
        - επέτρεψε , την σύγκριση, την ανταλλαγή εμπειριών και την μεταφορά
          σαφών μεθόδων για την καταπολέμηση της φτώχειας από το ένα κράτος
          μέλος στο άλλο *
       - τόνωσε τις μελέτες και τις έρευνες ’ έτσι , επέτρεψε να ανέλθει το
          επίπεδο των εθνικών συζητήσεων για την φτώχεια, σε μεγάλο αριθμό
          χωρών της Κοινότητας *
       - επέτρεφε να αρχίσει ο εντοπιρμός ορισμένων προβλημάτων που τίθενται
          από την καθιέρωση συγκρίσιμων στοιχείων στο επίπεδο των δώδεκα κρατών .
2.2    Η ανάλυση των αποτελεσμάτων του πρώτου προγράμματος επέτρεφε επίσης
       να καταλήξουρε σε μεθοδολογικά συμπεράσματα, ιδιαίτερα χρήσιμα για
       την εφαρμογή του δεύτερου προγράμματος :
       - έγινε εμφανής η σημασία του χρόνου * είναι απαραίτητο, για να προ¬
       κόψουν θετικά διαρθρωτικά αποτελέσματα , η διάρκεια μιας δράσης να
       εκτείνεται σε πολλά έτη *
       - η συγκέντρωση των δράσεων είναι αναγκαία και πρέπει να αποφεύγεται
       ο διασκορπισμός τους *
       - επιπλέον , ο συντονισμός μεταξύ όλων των σχεδίων με κοινούς στόχους
       είναι αναγκαίος για να αντλούμε πληροφορίες που πραγματικά μπορούν
       να μεταφερθούν από το ένα κράτος στο άλλο *
       - δεν είναι αρκετή η αξ ι ολόγηση των ενεργειών όταν λήγουν . Για να
       ανταποκρίνεται πραγματικά στον ρόλο της , η αξιολόγηση πρέπει να αρχί ¬
       ζει ήδη από την έναρξη της δράσης και να μπορεί να συνεχίζεται ακόμα
       όταν γίνει αναπροσανατολ ι σμός των σχεδίων .
  2.3 Αυτά τα διδάγματα συνέβαλαν στον εμπλουτισμό της ειδικής δράσης ( 1985-88 )
       και επέτρεφαν να προκύψουν θετικά αποτελέσματα ( βλ . προσωρινή έκθεση·
       το παράρτημα 2 αναφέρει επίσης ορισμένες επιτυχημένες εμπειρίες ).
       Η αρχή του συντονισμού σε εθνικό επίπεδο των σχεδίων ανά θέμα δράσης,
       της εκτίμησης ως προς το περιεχόμενο λαμβάνοντας υπόψη το πλαίσιο που
       είναι ιδιαίτερο για κάθε χώρα αποδείχθηκε εξαιρετικά χρήσιμη για την
       αξιοποίση των επιτευγμάτων των χρηματοδοτούμενων προγραμμάτων συνδυα¬
       σμένης δράσης και έρευνας . Επιπλέον, τα σχέδια αυτά χρησιμοποιήθηκαν
       για να γίνουν τοπικές παρατηρήσεις σχετικά με την επίδραση των οικο¬
       νομικών και κοινωνικών μεταλλαγών .           ·
 ---pagebreak---                                      - 7 -
     Κατά τη στιγμή που η υλοποίηση της Ενιαίας Ευρωπαϊκής Πράξης θα επι ¬
     ταχύνει ορισμένες από τις αλλαγές αυτές , η συμβολή αυτών των τοπικών
     "κέντρων παρατήρησης" είναι ιδιαίτερα σημαντική .
2.4 Σχετικά με την ευρωπαϊκή διάσταση του προγράμματος, τα σαφή αποτελέ¬
     σματα τοποθετούνται σε τρία επίπεδα :
     - το πρόγραμμα επέτρεψε την μεταβολή, που ήταν μερικές φορές ριζική,
        των μεθόδων που εφαρμόζουν    οι παραδοσιακοί φιλανθρωπικοί οργα¬
        νισμοί στα παλαιότερα κράτη μέλη . Αυτό έγινε λόγω των κατευθυντη¬
        ρίων γραμμών του δευτέρου προγράμματος που συνίστανται στην αναγνώ¬
        ριση ότι η φτώχεια δεν είναι απλά πρόβλημα χρημάτων ή πρόσβασης
        στις παραδοσικές υπηρεσίες, αλλά συνδέεται με τον κοινωνικό και πο¬
        λιτιστικό αποκλεισμό .
     - δεύτερον, το σημερινό πρόγραμμα ενθάρρυνε τις δημόσιες και ιδιωτι ¬
        κές οργανώσεις στην Κοινότητα να συνεργασθούν για την επίλυση
        ενός κοινού προβλήματος . Έτσι διευκολύνεται σήμερα η δημιουργία
        ενός δικτύου ατόμων που ασχολούνται σε πρακτικό και ερευνητικό
        επίπεδο με την επίλυση των προβλημάτων των φτωχών .
     - οι δομές συντονισμού επέτρεψαν στα σχέδια των διαφόρων κρατών να
        συνεργαστούν δημιουργώντας ομάδες σε διακρατικό επίπεδο, να ανταλ¬
        λάσσουν τις εμπειρίες και τις γνώσεις τους και κυρίως να τις αντι -
        παραθέτουν γύρω από τα κοινά θέματα που τους απασχολούν και να
        προτείνουν ήδη ορισμένα πρώτα αποτελεσματικά μέτρα για την καταπο¬
        λέμηση της φτώχειας .
 2.5 Η συγκεκριμένη δράση για την καταπολέμηση της φτώχειας συνέβαλε έτσι
     σημαντικά στη διάγνωση της φύσης του προβλήματος και στον εντοπισμό
      λύσεων και προληπτικών ενεργειών .
     Είναι πλέον σκόπιμο να συνεχιστεί στα πλαίσια ενός νέου προγράμματος
     η δράση αυτή, με φιλοδοζότερους στόχους και ενισχυμένα μέσα .
 ---pagebreak---   3.  ΟΙ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΠΑΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΡΑΣΗΣ
      Η Επιτροπή προτείνει να αναληφθεί πρόγραμμα δράσης που παρατείνει
      τα δυο προηγούμενα προγράμματα .
3.1   Ομάδες που έχουν προτεραιότητα
      Η δράση πρέπει να διαρθρωθεί γύρω από δύο πόλους , επειδή πρέπει
      να ικανοποιηθούν με συγκεκριμένο τρόπο ανάγκες, συχνά διαφορετι ¬
     κές :
     - ενέργειες για την επίλυση προβλημάτων , για να ικανοποιηθούν
        οι ανάγκες που προκύπτουν από τη μεγάλη φτώχεια δηλαδή των
        πλέον ευάλωτων μεταξύ των μειονεκτούντων οι οποίοι ζουν
        κάτω από το ελάχ ιστόν επίπεδο διαβίωσης ή οι οποίοι πρέπει
        να αντιμετωπίσουν μεγάλες δυσκολίες , όπως αυτές που συνδέο¬
        νται με την στέγαση . Αφορά    όσους    ήτανε    φτωχοί
        πριν από την κρίση αλλά και αυτούς οι οποίοι αντιμετώπισαν
        τη φτώχεια πρόσφατα, θύματα των νέων μηχανισμών πτώχευσης .
     - προληπτικές στρατηγικές υπέρ των ομάδων που ευρί σκόντα ι σε
        κίνδυνο, καί εντοπίζονται βασικά σε ζώνες ή περιοχές που πα¬
        ρακμάζουν .
3.2 Στήριξη προτύπων      εμπειριών
     Τα πρώτα αποτελέσματα του δεύτερου προγράμματος δείχνουν ότι
     έχει πλέον ωριμάσει η κατάσταση για να προχωρήσουμε στη φάση
     της έρευνας δράσης , του τύπου " εργαστήριο
     ερευνών , επι τόπου σε φάση επιλεκτικής "ανάπτυξης ", δηλαδή στην
     εφαρμογή περιορισμένου αριθμού επιλεγμένων προτύπων εμπειριών,
     με ευρύτερη διάσταση και βασισμένων στην τοπική πραγματικότητα .
     Πράγματι , το σημερινό πρόγραμμα δεν θα εξυπηρετεί μόνον την
     ανταλλαγή , την τόνωση και την βελτιστοποίηση των πόρων, αλλά
     θα παράγει οργανωτικά υποδείγματα καταπολέμησης , που θα μπορούν
     τυχόν να εξαχθούν ,      τα οποία θα είναι εντεταγμένα στον το¬
     πικό και εθνικό ιστό, και θα προϋποθέτουν τη συμμετοχή όλων
     των φορέων της περιοχής .
     Πρόκειται συνεπώς για μέτρα άμεσης βοήθειας , " σε φυσικό μέγεθος ",
     των νεωτεριστικών ενεργειών .
3.3  Ενσωματωμένη δράση
     Σε κάθε μία από τις περιπτώσεις αυτές , η εμπειρία του δευτέ¬
     ρου προγράμματος δείχνει ότι οι αποτελεσματικότερες στρατηγικές
     προϋποθέτουν τον συνδυασμό της κυβερνητικής δράσης που προέρχε¬
     ται από κεντρικό επίπεδο και των ενεργειών σε επίπεδο αποκέντρω¬
     σης .
     Για παράδειγμα, οι πρωτότυπες εμπειρίες που έχουν σαν στόχο να
     βοηθήσουν άτομα που βρίσκονται σε μεγάλη φτώχεια            ( ενέρ¬
     γειες για ανεύρεση λύσης ) πρέπει να συνδυάζουν :
 ---pagebreak---  α) κυβερνητικά μέτρα ( σε εθνικό επίπεδο) που επιτρέπουν να ικα¬
     νοποιηθούν οι βασικότερες ανάγκες : στέγαση, διατροφή, περίθαλ
     ψη , εκπαίδευση, εισόδημα .
 β) και ενέργειες που προέρχονται από τη βάση και έχουν σαν στόχο
     την εξασφάλιση της αυτονομίας και την αποκατάσταση της έμπιστο
     σύνης των απόρων , . την   καταπολέμηση     της αποθάρρυνσης, το
     αίσθημα ανικανότητας και τον κοινωνικό αποκλεισμό .
 Παρόμοια, οι πρότυπες ενέργειες προληπτικής στρατηγικής για τις
 αστικές περιοχές σε ύφεση , ή για τις ιδιαίτερα φτωχές συνοι ¬
 κίες των πόλεων που δεν θεωρούνται ότι ευρί σκόντα ι σε παρακμή
 λόγω των οικονομικών δεδομένων του συνόλου, πρέπει να συνδυάσουν
 πολιτικές οικονομικής ανάπτυξης που αποφασίζονται σε κεντρικό
 επίπεδο με πολιτικές κοινοτικής εξέλιξης που προέρχονται από τη
 βάση, περιλαμβάνοντας κυρίως :
 α) δημόσιες ή ιδιωτικές επενδύσεις για την ανανέωση της οικονο¬
    μικής υποδομής και την δημιουργία θέσεων απασχόλησης "
 β) ενέργειες στην βάση για την τόνωση και την εξέλιξη των δυνα¬
    τοτήτων και των δεξιοτήτων των πληθυσμών , των τεχνικών και
    των δυνατοτήτων απασχόλησης που θα ανταποκρί νονται στις τοπι ¬
    κές ανάγκες .
 Πολυδιάστατη δράση
 Η εμπειρία του δεύτερου προγράμματος αποκάλυψε την ανάγκη για
ενέργειες που ενσωματώνουν όλες τις διαστάσεις της φτώχειας .
 Η ενσωμάτωση αυτή πρέπει να πραγματοποιηθεί με το συντονισμό
των πολιτικών και των ενεργειών των διαφόρων δημοσίων και /ή
 ιδιωτικών οργανισμών, που θα προσανατολίζεται προς την ανάπτυ¬
ξη της οικονομίας που ευρί σκέτα ι στη φάση της κοινωνικής επα¬
νένταξης των φτωχών .
Λειτουργικοί άξονες
Το δεύτερο πρόγραμμα επέτρεψε να εντοπισθούν ορισμένοι λειτουρ¬
γικοί άξονες για τις πολιτικές καταπολέμησης της φτώχειας , που
είναι κοινοί σε οκτώ θέματα γύρω από τα οποία διαρθρώνεται το
πρόγραμμα αυτό . Οι άξονες αυτοί είναι δυνατόν να ληφθούν υπόψη
για τη διάρθρωση της οργάνωσης του τρίτου προγράμματος , κατά
προτίμηση επανεντάσσοντας τα οκτώ θέματα του δευτέρου προγράμματος ,
τα οποία έχουν οριστεί βασικά για ομάδες στόχους (μακροχρόνια
ανέργους , μονογονικές οικογένειες , μετανάστες , ηλικιωμένους κλπ ),
 και        έχουν εθνική σημασία λόγω του φάσματος που έχει ο στόχος
των πολυάριθμων μορφών παρέμβασης .
Πράγματι , αυτό το δεύτερο πρόγραμμα, επιβεβαιώνοντας ότι αυτές
οι ομάδες των φτωχών        ευρί σκόντα ι σε μεγαλύτερο κίνδυνο,
επεσήμανε τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα των πολιτικών αντι ¬
μετωπίζοντας το σύνολο των προβλημάτων των φτωχών ατόμων , συ¬
μπεριλαμβανομένων και αυτών που συνδέονται με το περιβάλλον .
 ---pagebreak---                                          - 10 -
     Μερικά παραδείγματα λειτουργικών αξόνων που έχουν ήδη αναγνωριστεί και
     χρησιμοποιούνται σήμερα για την καλύτερη δυνατή απόδοση του εφαρμοζόμενου
     προγράμματος αφορούν :
     α) τα ειδικά μέτρα που πρέπει να υλοποιηθούν σε θέματα δημιουργίας θέ¬
         σεων απασχόλησης και επαγγελματικής κατάρτισης , για να εξασφαλισθεί
         η ενσωμάτωση των πλέον απόρων *
     β) την απαραίτητη εκτίμηση και το συντονισμό των υπηρεσιών και των δημο¬
         σίων και ιδιωτικών ιδρυμάτων που ασχολούνται με την καταπολέμηση της
         φτώχειας *
     γ ) τις μορφές στήριξης που πρέπει να δοθεί στις οικογένειες και στις
         τοπικές αρχές, για να αποφευχθεί υπερβολική εξάρτηση των ατόμων που
         βρίσκονται σε ένδοια από τα ιδρύματα *
     δ) τα μέτρα που επιτρέπουν να καταπολεμηθεί η φτώχεια σε συνδυασμό με
         την εξέλιξη του οικονομικού και κοινωνικού πλαισίου της γεωγραφικής
         ενότητας στην οποία εφαρμόζεται το σχέδιο .
 3.6 Ειδικές εμπειρίες
     Ορισμένες κοινωνικές ομάδες πλήττονται από συγκεκριμένες μορφές απομόνωσης
     και δεν έχουν κοινωνικό στήριγμα . Για τις ομάδες αυτές , παραμένουν αναγκαία
     ειδικά μέτρα .
     Πρόκειται για παράδειγμα για τους άστεγους , ο αριθμός των οποίων αυξάνεται
     σε όλες τις χώρες της Κοινότητας . Δεν πρόκειται μόνο για την ανεύρεση
     επειγόντων λύσεων στέγασης , αλλά είναι εξίσου σημαντικό να στηριχθούν πρω¬
     τοβουλίες που επιτρέπουν τη δημιουργία δικτύων αλληλεγγύης τα οποία ευ-
     νούν την πρόσβαση των αστέγων στα κοινωνικά δικαιώματα που έχουν σαν πλή¬
     ρεις πολίτες , καταπολεμώντας παράλληλα την κοινωνική απομόνωση . Το κέντρο
     της δράσης πρέπει να είναι η πρόσβαση σε παραγωγική δραστηριότητα, η οποία
     μπορεί να περιλαμβάνει την ανάπτυξη μονάδων κοινοτικής εργασίας και τη χρη¬
      σιμοποίηση         σαν μέσο για κοινωνική αναπροσαρμογή .
     Πραγματοποιείται σήμερα μελέτη σχετικά με τη δυνατότητα δημιουργίας κέντρου
     παρατήρησης των αστέγων στην Κοινότητα . Το παρόν πρόγραμμα είναι δυνατόν
     να βοηθήσει τα κράτη μέλη για την εφαρμογή της .
3.7  Οργάνωση
     Η Κοινότητα πρέπει να . στηρίξει την καλύτερη δυνατή δημιουργικότητα με
     αποκέντρωση των τεχνικών καθηκόντων ( διαχείριση , ...), αλλά ασκώντας αμε¬
     σότερο έλεγχο όσον αφορά την γενική οργάνωση .
3.8  Χρηματοδότηση
     Κάθε πρότυπη εμπειρία θα έχει μεικτή μορφή χρηματοδότησης ( Επιτροπή μέχρι
     50 ακόμη και 55 % , κεντρικές και τοπικές αρχές , ιδιωτικές πηγές ),
     ενώ η Επιτροπή πρέπει να συνεργασθεί για την επιλογή τους ήδη από την
 ---pagebreak---                                              11
        επιλογή τους ήδη από την αρχή, προκε ι μένου να υπάρχουν εγγυήσεις για συνοχή
        και μεγαλύτερη αποτελεσματ ι κότητα του συνόλου του προγράμματος . Εντούτοις
         η Επιτροπή θα μπορεί να χρηματοδοτήσει άμεσα, μέχρι το 75Χ του κόστους
         τους , μερικές νεωτεριστικές εμπειρίες υπέρ της μεγάλης φτώχειας , οι οποίες
         δεν είναι εύκολο να χρηματοδοτηθούν από κρατικές πηγές , για παράδειγμα
         στις περιοχές στις οποίες η ανάπτυξη έχει καθυστερήσει ή στις φθείνουσες
         βιομηχανικές ζώνες ή στην περίπτωση των ιδιαίτερα μειονεκτούντων ομάδων του
        πληθυσμού . Οι ενέργειες αυτές μπορούν να πραγματοποιηθούν από εθελοντικές
        οργανώσεις που είναι ήδη καλά εντεταγμένες στον τοπικό ιστό ( για παράδειγμα,
        ΑΤΔ , 0ΑΚΙΤΑ5, κλπ .).
 3.9 .  Σύνδεση με τα διαρθρωτικά ταμεία
         Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο έχει κληθεί , στο πλαίσιο της αναμόρφωσης των
        διαρθρωτικών ταμείων της Κοινότητας , να συμβάλει στην πραγματοποίηση    πέντε
        μεγάλων στόχων , δηλαδή :
           διαρθρωτική προσαρμογή των περιοχών με καθυστερημένη ανάπτυξη "
           αλλαγή προσανατολισμού σε περιοχές που πλήττονται από μείωση της βιομηχα¬
           νίας τους *
           καταπολέμηση της μακροχρόνιας ανεργίας "
           επαγγελματική ένταξη των νέων "
           ανάπτυξη αγροτικών ζωνών .
        Η πραγματοποίηση των στόχων αυτών αποτελεί ένα σημαντικό δίκτυο ασφαλείας
        για την αποφυγή της περιθωριοποίησης και της πτώχευσης -ορισμένων ζωνών και
        ορισμένων κατηγοριών ατόμων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες . Εξάλλου, τα διαρ¬
        θρωτικά ταμεία μπορούν με την παροχή κατάρτισης, απασχόλησης, υποδομής και
        υπηρεσιών να δώσουν νέες δυνατότητες ανάπτυξης στις φτωχές ζώνες και στις
        κατηγορίες των λιγότερο ευνοουμένων ατόμων εφόσον τηρούνται τα κριτήρια επι -
        λεξιμότητας και οι κατευθύνσεις για την εφαρμογή των εν λόγω στόχων .
3.10    Καλύτερη πληροφόρηση
        Πρέπει τέλος να διαρθρωθεί καλύτερα ο διάλογος με τις εθελοντικές μη κα¬
        λύτερες κυβερνητικές οργανώσεις που εργάζονται στον τομέα της φτώχειας .
        Πρέπει αφενός να ενθαρρυνθεί ο εκσυγχρονιμός των αυτοδι αρθρωμένων οργανώ¬
        σεων χωρίς κερδοσκοπικούς σκοπούς που δημιουργήθηκαν από ιδιωτική πρωτο¬
        βουλία και αφετέρου να τους δοθεί βοήθεια για να ακουστεί η φωνή τους σε
        κοινοτικό επίπεδο .
3.11 . Γνώση του φαινομένου σε βάθος
       Τέλος οι προσπάθειες που αναλήφθησαν με την ΣΙΕΚ για τον συντονισμό
       και την επιτάχυνση της συλλογής και της καθιέρωσης των δεικτών της
       φτώχειας , πρέπει να συνεχιαθούν , διαφοροποιημένες και συγκρίσιμες .
       Πρόκειται αρχικά για τη δημιουργία ενός δείκτη που θα επιτρέπει να
       καθορίζεται το επίπεδο απόλυτης φτώχειας με βάση το νομισματικό ισο ¬
       δύναμο ενός καλαθιού με αγαθά πρώτης ανάγκης που θα καθοριστούν σε
       συμφωνία με τα διάφορα εθνικά στατιστικά γραφεία .
 ---pagebreak---                                        12
      Πρέπει επίσης να εντοπιοτθούν και να χρησιμοποιηθούν οι διαθέσιμες
      και συγκρίσιμες ποιοτικές πληροφορίες που επιτρέπουν την περιγραφή
      των καταστάσεων φτώχειας . Οι πληροφορίες αυτές θα συμπληρωθούν κα¬
      τάλληλα από δείκτες σχετικά με την έννοια της φτώχειας , δηλαδή σχε¬
      τικά με το επίπεδο εισοδημάτων με το οποίο οι διάφοροι πληθυσμοί
      συνδέουν την έννοια της φτώχειας .
      Όσον αφορά τον σχετικό ορισμό της φτώχειας , θα συνεχιστούν οι εργα¬
      σίες σχετικά με τα δεδομένα που αφορούν την κατανομή των εισοδημάτων
     προκειμένου να συλλέγουν στοιχεία από συγκρίσιμες πηγές και μεθοδολο¬
      γίες για να καθορισθεί " ένα ενδιάμεσο εισόδημα ", κατώφλι " φτώχειας "
     για την Κοινότητα .
     Το σεμινάριο που οργάνωσε η Επιτροπή τον Απρίλιο 1988 σχετικά με την
     "νέα φτώχεια " έδειξε σημαντικά κενά σε θέματα γνώσεων όσον αφορά
     τους μηχανισμούς δημιουργούν τους " νέους φτωχούς", όσον αφορά τα
     χαρακτηριστικά τους , καθώς αυτά των κοινωνικών ομάδων στις οποίες
     ανήκουν . Τα κενά αυτά αφορούν κυρίως τις χώρες της νότιας Ευρώπης .
     Ειδικές έρευνες θα πρέπει συνεπώς να αναληφθούν κατεπει γόντως σε
     κοινοτικό επίπεδο .
     Τούτο προϋποθέτει την εμβάθυνση των γνώσεων των φαινομένων ( έρευνα )
     σχετικά με τις νέες μορφές φτώχειας και την βελτίωση της συλλογής
     των στατιστικών δεδομένων .
3.12 Συνοπτικά , οι εργασίες η πραγματοποίηση των οποίων είναι χρήσιμη
     είναι η εξής :
     - άμεση βοήθεια στην ανάπτυξη εμπειριών σε φυσικό μέγεθος *
     - αναζοωγόνηση ενός δικτύου συντονισμού , διευκολύνοντας τις ανταλ ¬
        λαγές εμπειριών και την προώθηση νεωτεριστικών εμπειριών . Θα
        δοθεί βάση στο πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα *
     - " συνεχής " αξιολόγηση καθόλη τη διάρκεια του προγράμματος *
     - πληροφόρηση , βοήθεια για     σύγκριση και    μελέτη .
                                                                              □
 ---pagebreak---                                                 - 13 -
        4.  ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΟΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
       4.1  Δομή προσαρμοσμένη στους στόχους
            Το παρόν κοινοτικό πρόγραμμα έχει διαφορετικούς στόχους οε σχέση με τα
            δύο πρώτα προγράμματα . Απαιτεί λοιπόν διαφορετικές δομές .
            Πράγματι  , το πρώτο και το δεύτερο πρόγραμμα ε(χαν σαν πυρήνα την έρευνα
            και τη διάγνωση των προβλημάτων της φτώχειας στο πλαίσιο της κοινωνικής δράσης.
            Αρχή του μεσοπρόθεσμου προγράμματος δράσης είναι η πολύ στενότερη
            συνεργασία        μεταξύ      της       Επιτροπής και των τοπικών , περιφερεια¬
           κών και κεντρικών κυβερνήσεων , με την ενεργό συμμετοχή των εθελοντικών
           και ιδιωτικών οργανισμών και των δικαιούχων .
           Τούτο απαιτεί νεωτεριστικές μορφές οργάνωσης σε όλα τα επίπεδα. Η Επι ¬
           τροπή θα ασκήσει ρόλο παράγοντα εξέλιξης που συνίσταται στην παρακίνη¬
           ση και στην παροχή βοήθειας σε όσους έχουν ενεργό συμμετοχή για την
           ανάπτυξη πρωτοτύπων σχεδίων . Δεν θα είναι συνεπώς απλά χρηματοδοτική
           πηγή .
      4.2  Επιλογή των σχεδίων
           Κατά τη διάρκεια του 1989 , παράλληλα με την ουσιαστική λήξη
           του δευτέρου προγράμματος , η Επιτροπή θα συζητήσει , με βάση σαφή και
           συγκεκριμένα κριτήρια, την επιλογή προτύπων               σχεδίων με τις εθνικές
           αρχές . Όταν γίνει η επιλογή , η Επιτροπή θα συζητήσει με τις τοπικές
           αρχές και σε στενή συνεργασία με τις δημόσιες και ιδιωτικές οργανώσεις
           της περιοχής , τη δομή διαχείρισης τους . Το χρονοδιάγραμμα που τηρήθηκε
 . *Γ      επιτρέπει να μην υπάρξει ρήγμα μεταξύ του δευτέρου και του τρίτου προ-
   ’       γράμματος . Η προηγούμενη διαπραγμάτευση που προβλέφθηκε θα επιτρέψει
           την επίτευξη κέρδους όσον αφορά τη συνοχή και την αποτελεσματικότητα,
           καθόσον οι συγχρηματοδοτούν τες θα παράσχουν εγγυήσεις σε χρηματοδοτικά
           θέματα, αλλά και όσον αφορά τον τομέα των αρμοδιοτήτων και εμπειριών
           στα απαιτούμενα πεδία.
      4.3  Σε μία πρώτη προσέγγιση , το πρόγραμμα θα πρέπει να χρηματοδοτήσει συ¬
           νολικά 30 περίπου πρωτότυπα σχέδια .
U
      4.4  Μία επιτροπή διεύθυνσης ανά πρωτότυπο σχέδιο
           Μία επιτροπή διευθυντών που θα συντίθεται από εκπροσώπους όλων των
           φορέων που εργάζονται για την υλοποίηση της εμπειρίας ( αρμόδιοι των
           δημοσίων και ιδιωτικών ιδρυμάτων , των εθελοντικών οργανώσεων που
           συμμετέχουν χρηματοδοτικά ή λειτουργικά) θα είναι υπεύθυνοι για τη
           διαχείριση κάθε προτύπου σχεδίου . Οι εκπρόσωποι αυτοί θα αναλαμβά¬
           νουν την υποχρέωση για πραγματοποίηση ενός συγκεκριμένου προγράμματος
           για την καταπολέμηση όλων των ειδικών πλευρών της φτώχειας στην περιοχή,
           την επαρχία ή την πόλη τους .
 ---pagebreak---                                         - 14 -
    Την προεδρία αυτής της επιτροπής διεύθυνσης θα ασκεί ένα από τα μέλη
    της κατόπιν εκλογής .
    Η πραγματοποίηση αυτής της συνεργασίας ( με την ενεργό συμμετοχή των
    εκπροσώπων των φτωχών ) θα αποτελέσει αυτή καθ'εαυτή καινοτομία μέγι -
    στης σημασίας για την καταπολέμηση της φτώχειας .
4.5 Αποστολή της επιτροπής
    Κάθε επιτροπή θα πρέπει να προετοιμάζει λεπτομερές σχέδιο ολοκληρω¬
    μένης οικονομικής και κοινωνικής στρατηγικής για την καταπολέμηση
    της φτώχειας σε όλες τις πολυδιάστατες απόψεις της και για τη στή¬
    ριξη των ομάδων που ευρί σκόντα ι σε μεγάλο κίνδυνο σε μία ορισμένη
    περιφερειακή ζώνη για διάρκεια πέντε ετών .
     Έχοντας υπόψη μια συνολική στρατηγική ενσωμάτωσης στην οικονομικής
    και κοινωνική ζωή , θα πρέπει να εντοπίζονται , εφόσον χρειάζεται ,
    οι ανάγκες των πλέον μειονεκτούντων ομάδων-στδχων της περιοχής,
     όπως και’ οι ειδικές λύσεις που απαιτούνται .
4.6 Ενότητες έρευνας και ανάπτυξης
    Οι επιτροπές διεύθυνσης καθώς και οι ομάδες στην περιοχή κάθε προ¬
    τύπου σχεδίου θα βοηθούνται και δέχονται συμβουλές σε τεχνικό επίπε¬
    δο από ενότητες έρευνας και ανάπτυξης που συνάπτουν μετά από κατ'ευθείαν αύμβαση
    με την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων . Οι ενότητες αυτές θα εδρεώυν
    σε κάθε χώρα ή ομάδα χωρών , θα είναι συνολικά 8 περίπου .
    Αυτές οι μικρές ομάδες θα συν ιστούν ευρωπαϊκό δίκαιο καταπολέμησης της
    φτώχειας, που θα προεδρεύεται από την Επιτροπή, και θα πρέπει να ασκεί
    τα ακόλουθα καθήκοντα :
    - να δίνει συμβουλές στους αρμοδίους για τα πρωτότυπα σχέδια για την
      ανάλυση της φτώχειας στην περιοχή τους και για την κατάρτιση της
      αποτελεσματικής στρατηγικής καταπολέμησης της φτώχειας *
    - να βοηθάει τεχνικά για την εφαρμογή των ειδικών πλευρών με σκοπό
      την κοινωνική ένταξη των πιο απόρων ( για παράδειγμα επαγγελματική
       κατάρτιση και δημιουργία θέσεων απασχόλησης )*
    - να τους βοηθάει   στην παρακολούθηση και στην αυτοαξιολόγηση των
       αποτελεσμάτων των εμπειριών που γίνονται στα πλαίσια του προτύ- Λ
      που σχεδίου και στην εκτίμηση των επιπτώσεώς τους στις κυβερνητικές
      πολιτικές σε τοπικό , περιφερειακό και εθνικό επίπεδο *
    - να θέτει στη διάθεσή τους τεχνική βοήθεια για την διάθεση των απο¬
      τελεσμάτων και των εμπειριών προς άλλα σχέδια και προς τις πηγές
      που αποφασίζουν στη χώρα τους .
 ---pagebreak---                                           - 15 -
      Κάθε ενότητα θα μπορεί να περιλαμβάνει :
      - έναν ειδικό για τη λειτουργική ανάπτυξη και την επικοινωνία
      - έναν υπεύθυνο για την αξιολόγηση της βοήθειας των πρωτοτύπων
         σχεδίων ΠΡ θέματα αυτοαξιολόγησης
      - ένα συντονιστή που θα συμμετέχει στον συντονισμό σε ευρωπαϊκό
         επίπεδο με λειτουργικό άξονα και θα οργανώνει τις ανταλλαγές
         μεταξύ των εργαζομένων στις περιοχές που εμπίπτουν στα σχέδια
         διαφορετικών χωρών , με ανάλογες ανησυχίες καθώς και των συγκεν
         τρώσεων μεταξύ των ομάδων των προτύπων σχεδίων για την ανταλ
         λαγή εμπειριών σχετικά με νεωτεριστικές πρωτοβουλίες .
      Η ομάδα θα μπορεί να καλέσει ειδικούς για συγκεκριμένα καθήκοντα
      έρευνας ή ανάλυσης .
  4.7 0 ρόλος της Επιτροπής
      Η Επιτροπή θα κατευ&ίνει άμεσα αυτό το δίκτυο ενοτήτων έρευνας
      και ανάπτυξης και θα διασφαλίσει τη διάδοση των αποτελεσμάτων
      στους ειδικούς όπως και τις σχέσεις με τα μέσα επικοινωνίας , για να
      γίνει γνωστό το πρόγραμμα οε όσους λαμβάνουν τις αποφάσεις και
      στο κοινό γενικότερα . Στο έργο αυτό θα τη βοηθά ομάδα συμβούλων
      Η Επιτροπή θα συγκεντρώνει περιοδικά στους αρμοδίους των ενοτή¬
      των για αντιπαράθεση των μεθοδολογιών και παρακολούθηση των
      προτύπων σχεδίων . Οι ομάδες θα υποβάλλουν στην Επιτροπή πε¬
      ριοδικές εκθέσεις σχετικά με την πρόοδο των εργασιών . Οι υπεύ¬
      θυνοι για τη λειτουργική ανάπτυξη και για την επικοινωνία θα
      πρέπει να οργανώνουν και ανταλλαγές ενημέρωσης με τα σχέδια της
      χώρας στην οποία είναι εγκατεστημένη η ομάδα, προκειμένου να
      διευρυνθε ! η επίδραση του κοινοτικού προγράμματος .
  4.8 Συμβουλευτική επιτροπή
9     Η Επιτροπή θα λαμβάνει τη συμβουλή, στο πλαίσιο μιας συμβουλευ¬
      τικής επιτροπής , των εκπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών με¬
      λών για κάθε σημαντικό θέμα που αφορά την υλοποίηση του παρόντος
      προγράμματος .
 ---pagebreak---                                 - 16 -
                          ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ
1. Ανακεφαλαίωση των ενεργειών της Επιτροπής που σχετίζονται με
   τις πλέον μειονεκτούσες ομάδες ατόμων .
2. Στατιστικά στοιχεία .
3. Οργάνωση της εφαρμοζόμενης ειδικής δράσης και του μελλοντικού
   προγράμματος ( λειτουργικά σχήματα).
4. Δημοσιονομικό δελτίο
5. Επιτυχημένες εμπειρίες
                                                                 □
6. Βιβλιογραφία .
                                                                 m
 ---pagebreak---                                                          ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1
 ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΟΥ ΣΥΝΔΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗ ΦΤΩΧΕΙΑ
 Αυτό τό πρόγραμμα δράσης δεν εξαντλεί τις ενέργειες της Επιτροπής για τα
πιο στερημένα άτομα . Στην πραγματικότητα, η Επιτροπή: πραγματοποιεί ενέρ¬
γειες και χαράζει πολιτικές σε διάφορους τομείς (απασχόληση, κατάρτιση,
κοινωνική πρόνοια, ισότητα ανδρών-γυναικών, νέα φτώχεια,               Ωστόσο
δεν είναι πάντα εύκολο να απομονωθούν ανάμεσα στις ενέργειες αυτές εκεί ¬
 νες που απευθύνονται στα πιο μειονεκτικά άτομα γιατί αυτά συσσωρεύουν τα
μειονεκτήματα .
 1.    ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΣΤΑ ΠΙΟ ΣΤΕΡΗΜΕΝΑ ΑΤΟΜΑ
       Στις 11 Δεκεμβρίου 1987 το Συμβούλιο αποφάσισε να μονιμοποιήσει τη
       διανομή επισιτιστικής βοήθειας που είχε αρχίσει να πραγματοποιείται
       επειγόντως το σκληρό χειμώνα του 1986 / 87 .
       Για το 1988 διατέθηκε στα κράτη μέλη ποσό ύφους 100 εκατ . ΕΟί) και
       κατανεμήθηκε σύμφωνα με τα σχετικά κριτήρια .
      Εξάλλου, στην περίπτωση "αποσύρσεων " ορισμένων προΐδτνων απδ την
      αγορά ( οπωρολαχανικά, ψάρια), η Επιτροπή είναι εξουσιοδοτημένη
      να παρέχει μέρος των προϊόντων που αποσύρονται από την αγορά σε
      άτομα που στερούνται , αναλαμβάνοντας ακόμα και τα έξοδα μεταφοράς .
      Η Επιτροπή θεωρεί ότι τα μέτρα αυτά ενίσχυσης έχουν έκτακτο χαρακτή¬
      ρα μέσα στο γενικότερο στόχο να αποφευχθεί η χειροτέρευση της υγείας
      των πιο στερημένων ατόμων λόγω κακής διατροφής , πράγμα που μπορεί να
      θέσει σε κίνδυνο τις δυνατότητε'ς επανένταξης τους .
      Τα έκτακτα αυτά μέτρα αποκτούν σημασία μόνο με την προοπτική των
      ενεργειών που έχουν αναληφθεί για τη βελτίωση, κατ^ τρόπο σταθερό,
      της κατάστασης των ομάδων που μειονεκτούν .
2.    ΤΑ ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΑ ΤΑΜΕΙΑ
      Αν και τα διαρθρωτικά ταμεία δεν έχουν σαν ρητή αποστολή τους την κατα¬
      πολέμηση της φτώχειας , η παρέμβασή τους διασφαλίζει την πρόληφη
      της πτώχευσης κατηγοριών ή περιοχών που αντιμετωπίζουν κινδύνους .
3.    ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ .
      Μετά από τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 1.12.87 ( 87/ 0 335 /01 ),
      σχεδιάζεται τώρα πρόγραμμα υπέρ των επί μακράν ανέργων . Το πρόγραμμα
      αυτό προβλέπει, τη δημιουργία ενός δικτύου που θα αξιοποιήσει τις
     ■νέες προσεγγίσεις που~αναπτύσσονται "στα κράτη μέλη .
 ---pagebreak---                                       - 18-
   Σε σχέση με τις κοινωνικές κατηγορίες που μειονεκτοΰν , τα σχετικά
   προγράμματα και εμπειρίες μπορούν να συμβάλλουν στο επίπεδο της
   πρόληψης ( με τη διατήρηση της απασχόλησης στα τοπικά προγράμματα )..
   Μετά από την απόφαση του Συμβουλίου της 21ης Νοεμβρίου 1983 και της
   7ης Ιουνίου 1984, η Επ ι τροπή προέβη πολλές φορές σε διαβουλεύσεις σχετι ¬
   κά με τις τοπικές πρωτοβουλίες για την απασχόληση .
    Διαπιστώθηκε ότι οι πρωτοβουλίες αυτές ανταποκρίνονται , σε ορισμένες
   περιπτώσεις , στις ανάγκες των εργαζομένων , ανδρών και γυναικών, οι
   οποίοι χωρίς τις πρωτοβουλίες αυτές θα αποκλείονταν από την αγορά
    εργασίας .
    Στο πλαίσιο αυτών των πρωτουβουλ ι ών , το " Πρόγραμμα έρευνας - δράσης
    για την τοπική ανάπτυξη της αγοράς απασχόλησης " ( 1. Ε 0 Α ) επέτρεψε
    να πραγματοποιηθεί σειρά μελετών και να χρηματοδοτηθούν 12 προγράμ¬
   ματα σε 12 περιοχές της Κοινότητας .
    Η ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο της 22ας Απριλίου 1983 και
    το υπόμνημα της Επιτροπής της 1ης Ιουλίου 1985 για το διεθνές έτος
    νεότητας ασχολήθηκαν με τις πολιτικές που ευνοούν την πρόσβαση όλων
    των νέων στην απασχόληση ( συμπεριλαμβανομένων των νέων που μειονε-
    κτούν ) .
4.  ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ
    Η απόφαση του Συμβουλίου της 1.12.1987 για ένα πρόγραμμα δράσης
    για την επαγγελματική κατάρτιση των νέων και την προετοιμασία
    τους για τη ζωή του ενήλικου και την επαγγελματική ζωή ( 87/ 569 / ΕΟΚ )
    αποβλέπει στο να επιδειχθεί " ιδιαίτερο ενδιαφέρον προς τους νέους που
   αντιμετωπίζουν περισσότερες δυσκολίες , συμπεριλαμβανομένων των νέων
   που πάσχουν από αναπηρία ή βρίσκονται σε μειονεκτική θέση και όσων περα¬
   τώνουν την υποχρεωτική εκπαίδευση συνεχούς παρακολούθησης χωρίς ή με
   ελάχιστα προσόντα " ( άρθρο 2 παράγραφος 5 ).
   Στην       ανακοίνωση  της     Επιτροπής      Υ<α " Το υέλλον του αγροτικού
   κόσμου” π ) εκπονούνται συστάσεις για την καταπολέμηση της κοινωνικο¬
    οικονομικής και πολιτιστικής απομόνωσης και φτώχειας που ολοένα αυ¬
    ξάνει στις αγροτικές περιοχές , κυρίως με τη διατήρηση ή τη βελτίωση
    των σχολικών υποδομών που μπορούν να αποτελέσουν το αντικείμενο πολ¬
    λαπλής χρησιμότητας ( σχολική φοίτηση, πολιτιστικό και κοινωνικό
    κέντρο, κέντρο πληροφόρησης και συνεχούς κατάρτισης ).
    Η ανακοίνωση της Επιτροπής για τη συνεχή κατάρτιση των μισθωτών
    σε επιχείρηση ( ΟΟΜ(86)780 τελικό ) τονίζει ότι η παραδοσιακή κα -
    τάτμιση της αγοράς κατάρτισης μεταξύ, αφενός , του κράτους όσον
    αφορά τη βασική κατάρτιση για τους νέους και την προπαρασκευαστική
   <1>С0М ( 88) 501
 ---pagebreak---                                          19-
    κατάρτιση των μη ειδικευμένων ενηλίκων και , αφετέρου, της επιχείρη¬
    σης όσον αφορά την κατάρτιση που αποδίδει άμεσα, είναι μακροπρόθεσμα
    επιζήμια . Έτσι θα έπρεπε οι καινοτόμες ενέργειες κατάρτισης των
    μισθωτών να αποτελέσουν το σημείο εκκίνησης σύμφωνα με τις λεπτομέ¬
    ρειες που θα καθοριστούν ώστε να συνδέονται μ * αυτές οι νέοι και
    ενήλικες άνεργοι .
    Η καταπολέμηση του αναλφαβητισμού οε^κοινοτικό επίπεδο παίρνει διά-
    φορες μορφές :
       στις αποφάσεις της 4ης Ιουνίου 1984 του Συμβουλίου και των υπουρ¬
       γών παιδείας που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλ I ου, προβλέπετα ι
       να αναλάβουν τα κράτη μέλη προληπτικές ενέργειες-Ότην πρωτοβάθμια
       εκπαίδευση κυρίως αλλά επίσης και στην εκπαίδευση πριν από την
       πρωτοβάθμια καθώς και στην αρχή της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης .
    - "Η ομάδα των εθνικών αρμοδίων στον τομέα της καταπολέμησης του
       αναλφαβητισμού" που συνέρχεται δύο φορές το χρόνο επεξεργάστηκε
       μια έκθεση ( δημοσιεύθηκε στην "Κοινωνική Ευρώπη" συμπλήρωμα
       2 / 88 ).
   - Τον Ιούλιο του 1988 η Επιτροπή χρηματοδότησε μαθήματα θερινοί πανεπι¬
       στημίου στηγ Τουλούζη με θέμα τις δυσκολίες της πρώτης επαφής με
       τη γραφή .
   - Από το Σεπτέμβριο του 1988 η Επιτροπή χρηματοδοτεί μ«α έρευνα-
       δράση στα 12 κράτη μέλη που συνδέει την πρόληψη της σχολικής
       αποτυχίας και την εκμάθηση γραφής και ανάγνωσης στους ενήλικες .
   - Μετά τα αποτελέσματα του Συμβουλίου και των υπουργών παιδείας
       που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου στις 14 Μαϊου 1987, η
       Επιτροπή ανέθεσε την εκπόνηση έκθεσης για τη σχολική αποτυχία στην Κοινό¬
       τητα και μία άλλη για τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την πρόληψη
       του αναλφαβητισμού .
       Το πρόγραμμα της Επιτροπής για τη συνεργασία μεταξύ των κέντρων
       για την εκπαίδευση των ενηλίκων, χρηματοδοτεί συναντήσεις αρμο¬
       δίων που είναι επιφορτισμένοι με την κατάρτιση των ενηλίκων .
5. KOINQNIKH nPOITAEIA
   Η Επιτροπή στην ανακοίνωσή της στο Συμβούλιο σχετικά με την κοινω¬
   νική ασφάλιση ( ΟΟΜίδδ ) 410 τελικό, 24 Ιουλίου 1986), παρατηρεί την
   εξαίρεση ενός τμήματος του πληθυσμού από το σύστημα πρόνοιας πράγμα που
   αποτελεί μια από τις τρετς ελλείψεις που πρέπει να αναπληριρθούν στα
   συστήματα κοινωνικής ασφάλισης , θα εξεταστούν οι τροποποιήσεις που
   πρέπει να γίνουν στο ισχύον σύστημα προστασίας προσδίδοντας ιδιαίτερη προσοχή
   στα προγράμματα που αποβλέπουν στην αποκατάσταση ενός ελάχιστου κοι ¬
   νωνικού επιπέδου .
 ---pagebreak---                                     -20-
    Εξάλλου, οι υπηρεσίες της Επιτροπής έκαναν συγκρίσεις μεταξύ των
    καθαρών παροχών που καταβάλλονται σαν σύνταξη και των επιδομάτων
    ανεργίας ανάλογα με τα επίπεδα εισοδημάτων ( π.χ . για τα εισοδή¬
    ματα που δεν φτάνουν το ήμισυ ή τα δύο τρίτα του μέσου εισοδήματος ).
    Το Νοέμβριο του 1989 η Επιτροπή θα επιδοτήσει σεμινάριο με θέμα
    τα ελάχιστα εισοδήματα στα διάφορα κράτη μέλη .
6.  ΕΙΔΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΟΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ
   Το κοινοτικό μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα με τίτλο " ίσες ευκαιρίες 1986-
   1990" χρηματοδοτεί ενέργειες για την καταπολέμηση της ανισότητας
   στον τομέα της απασχόλησης, της κοινωνικής προστασίας , της εκπαί ¬
   δευσης και της κατάρτισης .
    Όσον*" αφορά π.χ . την απασχόληση, θα δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην
   εφαρμογή ειδικών μέτρων για τις κατηγορίες που μειονεκτούν ιδιαί ¬
   τερα : διακι νούμενες γυναίκες, γυναίκες μόνες και οικογένειες μο-
   νογονικές, ηλικιωμένες γυναίκες, μειονεκτούσες γυναίκες , γυναίκες
   που επιθυμούν να επανέλθουν στην απασχόληση τους μετά από          δια¬
   κοπή των δραστηριοτήτων τους .
7. NEA ♦TQXEIA
   Μετά από αίτηση των γενικών διευθυντών κοινωνικής ασφάλισης, η
   Επιτροπή εμβάθυνε στη γνώση των νέων μηχανισμών φτώχειας που εμφα¬
   νίστηκαν τα τελευταία χρόνια μετά την οικονομική κρίση και λόγω
   των τεχνολογικών μεταβολών .
   Για το ακοπό αυτό, η Επιτροπή συγκέντρωσε τα διαθέσιμα στοιχεία
   σχετικά με τους μηχανισμούς αυτούς και τις πολιτικές που εφαρμό¬
   ζονται στα κράτη μέλη .
   Τα στοιχεία αυτά συζητήθηκαν στο πλαίσιο ενός συνεδρίου μελέτης στις 28
   και 29 Απριλίου 1988 παρουσία πολιτικών αρμοδίων, συνδικαλιστών,
   εθελοντικών    οργανώσεων και ερευνητών .
    Ένα         κέντρο         μελετών        θα      αναλύσει         τα
   συμπεράσματα του συνεδρίου αυτού προκειμένου να γίνει επεξεργασία
   των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν σε τοπικό, εθνικό και κοινο¬
   τικό επίπεδο έτσι ώστε να αντιμετωπιστεί το νέο αυτό φαινόμενο
   φτώχειας . Ένα σεμινάριο που θα 6 ι οργανωθεί το 1989 θα επιτρέψει
   να συζητηθούν οι προτάσεις αυτές .
   Εξάλλου, προτείνεται να συνεχιστούν ενέργειες στο πλαίσιο του πα¬
   ρόντος προγράμματος ( βλέπε 3.11 ).
 ---pagebreak---                                         - 21-
                                                               ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2
                              ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
 Ε ι σαγωγή
 Το πρόγραμμα ανάλυσης των διαθέσιμων στατιστικών στοιχείων στα κράτη μέλη
 και του τέστ        πέντε μεθόδων για τον υπολογισμό της φτώχειας συνεχίζεται
 στο πλαίσιο της ειδικής δράσης που έχει αρχίσει .
 Σήμερα, η Επιτροπή δεν διαθέτει μια επαρκή στατιστική εκτίμηση της φτώχειας
 στα διάφορα κράτη μέλη .
 Πράγματι , τα διαθέσιμα στοιχεία στηρίζονται αποκλειστικά στο εισόδημα των
 λιγότερο ευνοημένων ατόμων και υπολογίζονται με βάση διαφορετικές μεθόδους .
 Επομένως δεν είναι δυνατή καμία σύγκριση μεταξύ κρατών μελών εάν μάλιστα λη
 φθοόν υπόψη και οι διαφορές του βιοτικού επιπέδου . Εξάλλου, δεν είναι δυνα¬
 τόν η φτώχεια, που αποτελεί ένα πολυδιάστατο φαινόμενο, να περιοριστεί μόνο
 στη νομισματική διάσταση .
 Για το λόγο αυτό η Επιτροπή σκοπεύει να αναπτύξει για το παρόν πρόγραμμα
 μια προσέγγιση σύμφωνα με τις ακόλουθες γραμμές :
 α ) δημιουργία ενός κοινοτικού ορισμού της φτώχειας που θα καθορίζει ένα
      βασικό ευρωπαϊκό βιοτικό επίπεδο (" ΕΙΙΚΟΡΕΑΝ ΒΑ5Ε 1.1 ΝΕ Ι_ΕνΕΙ_ ΟΡ Ι_ΐνΐΝ6"
      E.B.L. ) *
 β)     αξιολόγηση των ενεργειών των κρατών μελών σε σχέση με αυτόν τον ευρω¬
      παϊκό ορισμό,
γ)      αξιολόγηση των ενεργειών των κρατών μελών σε σχέση με το δικό τους
     ορισμό της φτώχειας ,
δ)      υπολογισμό των διαφορών μεταξύ των εθνικών ορισμών και του ευρωπαϊ ¬
     κού ορισμού ( Ε.Β.Ι..)*
     Η προσέγγιση αυτή θα πρέπει να συμβάλει στην επεξεργασία πολιτικών που
     αποβλέπουν στη μείωση των διαφορών που προαναφέρονται και στην ένταξη
      των λιγότερο ευνοουμένων ομάδων με βάση κριτήρια που προέρχονται από
      το Ε . Β _ Ι_.
Το βασικό ευρωπαϊκό βιοτικό επίπεδο ( Ε.Β.Ι . )
Ένας ακριβής και λειτουργικός ορισμός της έννοιας του φτωχού αποτελεί
βασική προϋπόθεση για τη διαμόρφωση κάθε κοινοτικής πολιτικής για την
καταπολέμηση της φτώχειας .
Η φτώχεια έχει οριστεί σαν μια κατάσταση στην οποία ένα άτομο ή μϊα
ομάδα δεν μπορεί να ικανοποιήσει ένα σύνολο αναγκών .
 ---pagebreak---                                         -22-
  Όμως , δεν είναι πάντα δυνατό να υπολογιστεί σε ττοιό βαθμό μπόρεσαν να
  ικανοποιηθούν οι ανάγκες .
 Εξάλλου, οι ανάγκες που πρέπει να ικανοποιηθούν πρέπει να καθορίζονται
 κατά τρόπο τόσο ποσοτικό όσο και ποιοτικό .
 Το πρόγραμμα επέλεξε έναν πολυδιάστατο ορισμό της φτώχειας .     Πρέπει, επο¬
 μένως, να καθοριστεί και μια μεθοδολογία που θα επιτρέπει τον υπολογισμό
 των διαφορών μεταξύ των αναγκών που έχουν ικανοποιηθεί και των πραγμα¬
 τικών αναγκών .
 Το " βασικό ευρωπαϊκό βιοτικό επίπεδο" ( Ε.Β.Ι .) θα οριστεί από την δυνα¬
 τότητα ικανοποίησης χάρη σε ένα εισόδημα ή με τη βοήθεια άλλων μέσων
 ενός συνόλου αναγκών που θα καθοριστούν σαν " βασικές ευρωπαϊκές ανάγκες "
 ( ΕΙΙΚΟΡΕΑΝ ΒΑδΕ-ίΙΝΕ ΝΕΕΟδ ή Ε.Β.Ν .). Οι ανάγκες αυτές θα επιλεγούν
βέβαια σε συνάρτηση με το κατά πόσο είναι επιθυμητές και , επίσης , με το
κατά πόσο είναι δυνατό να μετρηθούν .
Σ'αυτό το επίπεδο θα δημιουργηθούν και μεγαλύτερες δυσκολίες αλλά είναι
δυνατό να προσδιοριστούν προτεραιότητες που θα επιτρέψουν τη σταδιακή
βελτίωση των διαθέσιμων στοιχείων .
 0 προσδιρρκ^ιός των βασικών ευρωπαϊκών αναγκών δεν θα είναι επομένως στα¬
τικός . θα εξελίσσεται, αφενός, ανάλογα με τη βελτίωση της ποιότητας των
διαθέσιμων στοιχείων κα ι, αφετέρου, με την ανάπτυξη των κοινοτήτων της
 Ευρώπης .
0 προσδιορισμός των λιγότερο ευνοημένων      ατόμων
Η κοινοτική έρευνα για τη μέτρηση της φτώχειας πρέπει να επι τρέφει τον
προσδιορισμό των λιγότερο ευνοημένων ατόμων με βάση ατομικά χαρακτηρι ¬
στικά τα οποία έχουν σχέση με τα οικοκυριά . Έτσι , μπορούν να δημιουρ-
γηθούν δελτία με ομάδες αυτών των ατόμων που θα συμβάλλουν στο να διε-
λευκανθούν οι μηχανισμοί μέσω των οποίων μια κατάσταση πολλαπλών ελλεί ¬
ψεων ( σε σχέση με τη στέγαση, την εκπαίδευση και με άλλα βασικά στοιχεία
της ευημερίας ) συνεχίζεται και μάλιστα παίρνει διαστάσεις .
Με αυτήν την προοπτική, έργο του ΕυκΟδΤΑΤ θα είναι να ενσωματώσει, κατά
ενιαίο τρόπο, τα πολυδιάστατα στοιχεία που θα είναι απαραίτητα για τη
δημιουργία ενός εθνικού και διεθνούς συστήματος πληροφόρησης για τη
φτώχεια .
Μελέτη του αντίκτυπου των προγραμμάτων δράσης
Προκειμένου να αξιολογηθούν οι επιπτώσεις και τα όρια του παρόντος προ¬
γράμματος θα πρέπει να αναλυθούν τα στατιστικά στοιχεία που αφορούν τις
λιγότερο ευνοημένες ομάδες ατόμων πριν από το πρόγραμμα και στο τέλος
αυτού . Μπορεί επίσης να διεξαχθούν ενδιάμεσες στατιστικές .
Η συλλογή των στοιχείων αυτών και η ανάλυσή τους θα πρέπει να γίνουν σε
στενή συνεργασία με τους υπεύθυνους για τις ενέργειες .
 ---pagebreak---                                   ΕΙΔΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΦΤΏΧΕΙΑΣ                        ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3
                                                    ( 1984 - 1988 )
                                                    ΕΠΙΤΡΟΠΗ
         ΟΟΣΑ                                            ΓΔ V                                      ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ
- Συλλογή στατιστικών στοι-                - Δημοσιονομική διοίκηση των συμ-                    Γνωμοδότηση για τις σημαντικότερες
  χείων σχετικά με τη φτώχεια                βάσεων ( στατιστικών και έρευ¬                     πλευρές της εφαρμογής της δρά¬
                                             νας δράσης )                                       σης
                                           -  έλεγχος της εφαρμογής του προ-
                                             γράμματος
     ^– -–                                                                       \                      ΚΟΙΝΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
                                                                                ΚΟΙΝΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
                            \                    ^.–ΑΝΕΤΑΡΤΗΤΟΓ
                                                    –ΑΝΕ£ΑΡΤΗ1ΌΓ                   \            Υπηρεσία πρακτικής
                                                                                Υπηρεσία      πρακτικής οργάνωσης
                                                                                οργάνωσης
    ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ
    ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ       \                     ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΏΜΟΝΕΣ Λ
                                                    ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΏΜΟΝΕΣ                 \           κα , διάδοσης
                                                                                και δ ι άδοσης
         (7 ομάδες
         (7  ομάδες ))                       / - Προσωρινή
                                                  Προσωρινή Έκθεση
                                                               Έκθεση       I         \
Τεστ πέντε μεθόδων για τον                   V - Τελική Έκθεση             )           \
υπολογισμό της
            της φτώχειας
                φτώχειας                                  __                            \
                                                   ■-■-                                      ν//^ΥΠΗΡΕΣΙΑ
                                                                                /
                                                                                ΠΡΑΚΤΙΚΗΣΟΡΓΑ-^^\
                                                                                ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΟΡΓΑ
                                                                                ΝΏΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΔΟΣΗΣ
                                                                                ΝΏΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΔΟΣΗΣ            1
                                      /
                                       / 91 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ
                                              ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ
                                                            ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ \
                                                                              \           /
                                                                                /      « ~      '>            7
                                                                                - διεθνικός συντονισμός των
                                     / - Τοπικές
                                          Τοιηκές ενέργειες
                                                  ενέργειες Ροήθε,ας
                                                              βοήθειας οεσε    I-- . προγραμμάτων"Ρ°νΡθμμ6τ»ν                        I
                                     ( φτωχούς
                                          φτωχούς και αυτοεκτιμ^ις των
                                                  και   αυτοεκτιμήσεις των                \ _ ^δ ι άδοση
                                                                                !?_νΓ10η
                                                                                αξιολόγηση
                                                                                /
                                      χ^^ενεργειών που έχουν αναληφθε^^^/                          _η _                           /
                                          ενεργειών που έχουν αναληφθεί
          επίπεδο λήψης αποφάσεων
    3 επίπεδο λειτουργίας
 ---pagebreak---                                                                                ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3α
                                ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΣΕ ΜΕΙΟΝΕΚΤΙΚΗ ΘΕΣΗ
                                __( 1989 - 1993 )_
                                                          ΕΠΙΤΡΟΠΗ
       ΟΟΣΑ                                                   ΓΔ V                                ΤΕΧΝΙΚΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΑ-
 Συλλογή και τελική δια¬                     - Συμμετοχή στην επιλογή προγραμμάτων                ΚΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΑΔΟΣΗ
 μόρφωση των δεικτών                         - Πρακτική οργάνωση και βοήθεια στα προ¬             - Δημοσιονομική διαχείριση των
 φτώχειας                                      γράμματα                                             προγραμμάτων
                                             - Πρακτική οργάνωση του δικτύου μονάδων              - Διοργάνωση συνεδριάσεων
                                             - Συλλογή, διάδοση και ανταλλαγές των απο-           - Γενική πληροφόρηση                .
                                               τελεσμάτων και των γνώσεων
       ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ                               ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ                      ΔΙΚΤΥΟ ΤΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ
 Γνωμοδότηση για όλα τα σημαντικά                         Αποτελεί τα ι από όλους τους ενδια*        ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
 θέματα που αφορούν την επιλογή και                       φερόμενους φορείς                               (8 έως 9)
 την εφαρμογή του προγράμματος δρά¬                       Προετοιμασία πραγματοποίηση και
σης                                                       έλεγχος των προτύπων εμπειριών              Μια μονάδα ανά χώρα ή ομάδα
                                                          Μια επιτροπή για κάθε πρότυπη               χωρών (8 έως 9)
EniTPonoAoriA ( COMITOLOGIE )
                                                          εμπειρία                                    Παροχή συμβουλών και βοή¬
                                                                                θειας στις επιτροπές διευ¬
                                                                                θυντών και στο προσωπικό
                                                                                των προγραμμάτων
                                                                                Παρακολούθηση και συντονι ¬
                          ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ            -
                                                                                σμός μέσω λειτουργικών αξόνων
                                                                                και αξιολόγηση των προγραμμάτων
                     Απευθείας ενίσχυση στις καινοτόμες                                               Ενίσχυση στην ανταλλαγή             /
                     εμπειρίες για την οικονομική και                   ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΜΕΣΑ             εμπειριών                         /
                     κοινωνική ενσωμάτωση των ομάδων που/                ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΑ
                     βρίσκονται σε μειονεκτική θέση.
                                                                        μέσω ΜΚΟ                                                            I»
                                                                       καινοτόμες πρωτοβουλίες
                                                                       με συγκεκριμένες κοινωνι ¬
                                                                       κές ομάδες (άστεγοι , ...)
        επίπεδο λήψης αποφάσεων
        επίπεδο λειτουργίας
 ---pagebreak---                                    - 25-
                                                                     ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 4
               ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΠΟΥ ΣΥΝΟΔΕΥΕΙ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ
                       ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ
1 . Σχετικό κονδύλι ο του προϋπολογισμού
     Άρθρο 646 Ενέργεια για την καταπολέμηση της φτώχειας
2 . Νομική βάση
     Εφαρμογή του άρθρου 235 της Συνθήκης ΕΟΚ .
    Νέα απόφαση του Συμβουλίου αναμένεται στις αρχές του 1989 .
3.  Πρόταση για την ταξινόμηση των δαπανών
    Μη υποχρεωτική δαπάνη , διαχωριζόμενες πιστώσεις .
4 . Περιγραφή και αιτιολόγηση της ενέργειας
    4.1 . Στόχοι
    Οι στόχοι του προγράμματος δράσης είναι οι ακόλουθοΊ :
    α ) η συμβολή στη διαμόρφωση στρατηγικών πρόληψης υπέρ των ομάδων που αντι ¬
        μετωπίζουν προβλήματα και ενεργειών για την αντιμετώπιση των αναγκών της
        μεγάλης φτώχειας .
    β ) η δημιουργία καινοτόμων οργανωτικών προτύπων ενσωμάτωσης τα οποία θα
        περικλείουν όλους τους οικονομικούς και κοινωνικούς φορείς .
    γ ) ο προσδιορισμός των χαρακτηριστικών των κατηγοριών των πιο φτωχών ατό¬
        μων καθώς και της δυναμικής των νέων διαδικασιών που καταλήγουν στον
        οικονομικό και κοινωνικό αποκλεισμό .
    δ ) η έναρξη μιας δράσης πληροφόρησης, αξιολόγησης και ανταλλαγής εμπειριών
        σε κοινοτικό επίπεδο .
    ε ) η εξασφάλιση της κοινωνικής συνοχής σε όλες τις κοινοτικές ενέργει ¬
        ες που έχουν κάποια επίπτωση στις λιγότερο ευνοούμενες ομάδες ατόμων .
                                                             - *
 ---pagebreak---                                            - 26-
  4.2 .    Ενδιαφερόμενο άτομα
          Το πρόγραμμα αυτό αφορά τα άτομα τα οποία μειονεκτούν από οικο¬
          νομική και κοινωνική άποψη , τις οικογένειες και τις ομάδες ατό¬
          μων των οποίων οι πόροι ( υλικοί , πολιτιστικοί και κοινωνικοί )
          είναι τόσο πενιχροί ώστε αυτά να αποκλείονται από τον κατώτερο
          αποδεκτό τρόπο ζωής στο κράτος μέλος όπου ζουν .
  5 . Φΰοη της δαπάνης και τρόπος υπολογισμού
  5.1 . Φύση
      Κοινοτική συμβολή στις πρότυπες εμπειρίες που πραγματοποιούνται
      στα κράτη μέλη κια άμεση παρέμβαση στις καινοτόμες εμπειρίες .
      Επιδοτήσεις , μελέτες , έξοδα σεμιναρίων και συνεδρίων , πληροφόρη¬
      σης και διάδοσης , διάφορες σχετικές παροχές και εργασίες γραμμα¬
      τείας .
.2.   Υπολογισμός
      α ) Το συνολικό ποσό που ζητείται για μια 5ετία είναι ύψους 70 εκατ .
          ΕΟυ σε σύγκριση με 29 εκατ . Ε01Ι για 4 χρόνια του 2ου προγράμμα¬
          τος .
          Η αύξηση οφείλεται στην ανάγκη που υπάρχει να συγκεντρωθούν οι
          προσπάθειες σε λιγότερες εμπειρίες οι οποίες όμως έχουν μεγα¬
          λύτερη έκταση και στηρίζονται στην τοπική ζωή ( συνοικίες , κοι ¬
          νότητες , περιφέρειες ).
      β ) Η πίστωση που ζητείται περιλαμβάνει :
          -τη χρηματοδότηση τριάντα περίπου πρότυπων εμπειριών για 4,5
            έτη .
                  30 σχέδια X 1,66 εκατ . Ε0υ=5Ο εκατ . ΕΟυ .
          - οι άμεσες παρεμβάσεις για καινοτόμες εμπειρίες (+/- 15 σχέδια )
                                                  3,5 EKOT . ECU
          - στατιστικές και συλλογή των στοιχείων
                                                  7,5 EKOT . ECU
          - τεχνική βοήθεια και συνέχιση του προγράμματος
             ( συντονισμός , αξιολόγηση , πρακτική οργάνωση δικτύου ,
             πληροφόρηση , επιλογή του προγράμματος )
                                                  9,0 EKOT . ECU
                                                 70   EKOT . ECU
 ---pagebreak---                                          - 27-
                   ΤΕΧΝΙΚΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΕΧΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
 Μονάδες του δικτύου σε κάθε χώρα ή ομάδα
 χωρών
 -2 σύμβουλοι ( με πλήρες ωράριο συμπερι ¬
  λαμβανομένων των εξόδων αποστολής , με¬
  τακίνησης , γραμματείας ): 160.000 ΕΟυ / έτος
 Συνολικό κόστος : 160.000 ΕΟυ X 9 μονάδες X 4,5 έτη               6.480.000 ΕΟΙΙ
 Έξοδα συνεδριάσεων των συμβούλων : 15.000        ΕΟυ / συνεδρίαση
Συνολικό κόστος : 15.000 ΕΟυ X 17                                    225.000 ΕΟυ
Γενική πληροφόρηση , διάδοση των γνώσεων :
                               293.000 ECU / éToç
Συνολικό κόστος : 293.000    ΕΟυ X 5 έτη                           1.465.000 ΕΟυ
Τεχνική βοήθεια για την πρακτική οργάνωση του δικτύου
των μονάδων και τη δημοσιονομική διαχείριση
-2 σύμβουλοι / έτος + δημοσιονομική διαχείριση
  των προγραμμάτων :          160.000 ΕΟΙΙ / έτος
Συνολικό κόστος : 160.000 ΕΟΙΙ X 5 έτη                               800.000 ΕΟυ
                                                    EYN0A0         9.000.000 ECU
0 προϋλογισμός αυτός εφαρμόζεται σύμφωνα με τις
ακόλουθες συμφωνίες :
-πραγματική διάρκεια 4,5 ετών για τα καθήκοντα της άμεσης
 συνέχισης .
-διάρκεια 5 ετών για τις ενέργειες πληροφόρησης και συνο¬
 λικής διαχείρισης .
 ---pagebreak---                                          - 28-
6.     Δημοσιονομικές επιπτώσεις οτις πιστώσεις παρέμβασης
6.1 .  Χρονοδιάγραμμα των πιστώσεων αναλήψεων και πληρωμών
                                 oe EKOT . ECU          oe EKOT . ECU
               1989                     9                      2,5
               1990                     9                      7,5
               1991                   12                      13,0
               1992                   20                     15,0
               1993                   20                     15,0
              μεταγενέστερα χρόνια     -
                                                             17,0
                                      70                     70
0 φάκελος και το χρονοδιάγραμμα των πιστώσεων αναλήψεων πρέπει να θεωρηθούν
σαν ενδεικτικοί , θα επανεξεταστούν στα τέλη του 1990 μετά την εμπειρία της
αρχικής φάσης του προγράμματος . Η Επιτροπή , με την ευκαιρία των ετήσιων προ¬
τάσεων του προϋπολογισμού, θα παρουσιάσει τις απαραίτητες προσαρμογές , σε συν¬
άρτηση με τα αποτελέσματα του προγράμματος και τις νέες ανάγκες που θα εμφα¬
νιστούν , ενδεχομένως , κατά τη διάρκεια της εφαρμογής του .
6.2 . Τμήμα της κοινοτικής χρηματοδότησης ( σε ποσοστό % στο
      συνολικό κόστος της δραστηριότητας
      Στο πλαίσιο των πιστώσεων που εγγράφονται κάθε χρόνο η οικονομική
      ενίσχυση μπορεί να χορηγείται :
      α)    για τις πρότυπες εμπειρίες έως το 50% των πραγματικών δαπανών
            εντός του ορίου της αιτούμενης και εγκριθείσας ενίσχυσης .
            Ωστόσο σε εξαιρετικές περιπτώσεις , ιδίως για εκείνες που σχετί ¬
            ζονται με ιδιαίτερα μειονεκτικές περιοχές το ανώτατο αυτό όριο
            μπορεί να φτάσει το 55% .
      β) για τις άμεσες επιδοτήσεις σε πρωτοβουλίες υπό την παράγραφο 3.6.
            της ανακοίνωσης, έως το 75% των πραγματικών δαπανών εντός του ορίου
            της αιτούμενης και εγκριθείσας ενίσχυσης .
7.    Παρατήρηση
      Καμ ί α
8.    Προσωπικό
      Δεν ζητείται συμπληρωματικό προσωπικό όσον αφορά την ειδική δράση
      ( 1984-1988 ).
      Η εφαρμογή του προγράμματος θα πραγματοποιηθεί με εξωτερική τεχνική
      βοήθεια το κόστος της οποίας συμπεριλαμβάνεται στο σύνολο του προ¬
      ϋπολογισμού ( βλέπε σημείο 5.2 .).
 ---pagebreak---                                                                     ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 5
  ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙ ΕΠΙΤΥΧΙΑ
 Ορισμένες ενέργειες που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο της ειδικής κοι ¬
 νοτικής δράσης για την καταπολέμηση της φτώχειας αποδείχτηκαν ήδη απο¬
 τελεσματικές .
 Το παράρτημα αυτό παρουσιάζει ένα δείγμα .
 Τα χαρακτηριστικά ορισμένων προγραμμάτων έρευνας - δράσης αξίζει να
 ληφθούν υπόφη στο πλαίσιο του προγράμματος 1989 - 1993 για να διευ-
 ρυνθούν, να συστηματικοποιηθούν και να συντονιστούν .
 1 . Τοπικές ενέργειες
      Πολλά προγράμματα αφορούν το ούνολο μιας περιοχής επιτρέποντας έτσι
      να καλυφθούν οι διαφορετικές μειονεκτικές κατηγορίες χωρίς αυτές να
      αποχωριστούν από το υπόλοιπο του πληθυσμού .
     παράδειγμα : Ένα πρόγραμμα οε κλίμακα μεγάλου αστικού κέντρου φροντί ¬
                     ζει ώστε να μην απευθύνονται οι μετανάστες σε δημόσιες
                     υπηρεσίες χωριστές από εκείνες που ασχολούνται με το υπό¬
                     λοιπο του πληθυσμού .
     Ακόμα, αυτό το είδος του προγράμματος επιτρέπει να γίνει ένα πρώτο
     βήμα προς μια συνολική πολιτική καταπολέμησης του κοινωνικού απο¬
     κλεισμού, ενσωματώνοντας τις διαφορετικές διαστάσεις της φτώχειας .
     παράδειγμα : Ένα πρόγραμμα έχει σαν στόχο την προώθηση της ανάπτυ¬
                    ξης του συνόλου μιας κοινότητας προτείνοντας
                    μαθήματα κατάρτισης στην ξυλουργική για νέους και ενή¬
                    λικες, καλλιτεχνικά μαθήματα, σχεδιασμό του περιβάλλο¬
                    ντος χώρου για διάφορα χωριά .
                    Το πρόγραμμα αυτό βοήθησε το συντονισμό μεταξύ των φι ¬
                    λανθρωπικών οργανώσεων και των επίσημων εκπροσώπων ,
                    ευνόησε τη δημιουργία ενός τοπικού ραδιοσταθμού, .
2 . Σημαντικές ενέργειες οε εθνικό επίπεδο
     Διάφορα προγράμματα σττρίχθηκαν στα αποτελέσματα που είχαν για τη φτώχεια πολιτικές που
     συνδέονταν με τη - στέγαση , την απασχόληση, τη βιομηχανική ανάπτυξη
     ( πολιτικές που καθορίστηκαν σε τοπικό, περιφερειακό ή ευρωπαϊκό
     επίπεδο ) .
 ---pagebreak---                                              - 30-
       Με βάση την ανάλυση αυτή καθώς και τη συμμετοχή σε ορισμένα προ¬
       γράμματα που υλοποίησαν οι πολιτικές αυτές , μπόρεσαν να προσδιο¬
      ριστούν οι απαραίτητες μεταρρυθμίσεις για να επι τραπεί σε όλους
       η πρόσβαση στις πολιτικές αυτές καθώς και στις ευκαιρίες προσω¬
      πικής, οι κογενε ιακής και συλλογικής προώθησης που αυτές αντιπρο¬
      σωπεύουν .
      παράδειγμα : Ορισμένα         προγράμματα προβλέπουν          συγκεκριμένες
                     επαφές με τους βουλευτές της εθνικής βουλής ενώ τα
                      εθνικά υπουργεία συμβουλεύονται και χρησιμοποιούν
                      τις επαφές αυτές για την προώθηση των προτάσεών τους
                      για μεταρρυθμίσεις πολιτικών .
4 . Εμπειρίες όσον αφορά τη συμμετοχή
     Η αρχή της συμμετοχής αυτών που βρίσκονται σε μειονεκτική θέση στο θεσμικό σύ¬
     στημα αποτελε ί έναν από τους στόχους του δεύτερου προγράμματος με
     τίτλο “φτώχεια" και έχει εφαρμοστεί με διάφορους τρόπους . Έτσι , η
      συμμετοχή των ομάδων - στόχων στο πρόγραμμα ( στην επεξεργασία ,
      στη διαχείρισή του , στην καθημερινή του λειτουργία ) δεν αποκτά το
      πλήρες νόημα της παρά μόνο εφόσον τοποθετείται στην προοπτική συμ¬
      μετοχής στην κοινωνία σαν σύνολο καθώς και στη λήψη αποφάσεων που
      την αφορούν .
      παράδειγμα : Μια ομάδα που συστάθηκε              μετά από πρωτοβουλία επί
                     μακράν ανέργων εργάζεται με περιφερειακούς και εθνικούς
                     συλλόγους δικαιούχων κοινωνικής ενίσχυσης, με συνδι ¬
                     κάτα ανέργων, με τη νομαρχία και συμμετέχει σε εκστρα¬
                     τείες υποστήριξης της κοινωνικής ασφάλισης .
 5 . Δημιουργία δικτύων
      Πολλά προγράμματα δημιούργησαν ή υποστήριξαν δίκτυα ενώσεων ατόμΐιΝ, που
      βρίσκονται σε μειονεκτική θέση επαγγελματιών, πολιτικών αρμοδίων . που
      ευνοούν τη μεταρρύθμιση των πολιτικών .
     παράδε ι γμα : Δίκτυα υποστήριξης μονογον ικών οικογενειών , επί μακράν
                     ανέργων , άστεγων .
 6 . Δημιουργία νέων απασχολήσεων
     Προγράμματα πήραν τη μορφή συνεταιρισμών , τοπικών πρωτοβουλιών που
     ευνοούν τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης για όσους αποκλείονται από
      την αγορά εργασίας .
 ---pagebreak---                                       -31-
     παράδειγμα ; Δημιουργία συνεταιρισμών γαλακτοκομίας, υφαντουργίας,
                   αλιείας .
     Τα προγράμματα αυτά έδειξαν ανάγλυφα την ανάγκη που υπάρχει ννα
     πραγματοποιούνται παρόμοιες ενέργειες με τη συνεργασία του συνόλου
     των τοπικών δυνάμεων που μπορούν να συμβάλουν στην επιτυχία της *
     ενσωμάτωσης των ατόμων που βρίσκονται σε μειονεκτική θέση στην αγορά εργα¬
    σίας .
    παράδειγμα : 'ενα πρόγραμμα ανάπτυξης μιας αγροτικής περιοχής λειτουρ¬
                 γεί σαν μια επιχείρηση στην οποία έχει μετοχές το 802
                 του τοπικού πληθυσμού .
7 . Προώθηση νέων μορφών κοινωνικής συνοχής και αλληλοβοήθειας
    Είναι δυνατό να ξεχωριστούν τρεις τρόποι που χρησιμοποιούνται
    τα προγράμματα για την ανάπτυξη της κοινωνικής συνοχής :
    - η αυτοϋποστήριξη
    παράδειγμα : μια αγορά Ίανταλλαγής" μεταξύ των ανέργων τους επιτρέ¬
                 πει να χρησιμοποιούν τις ικανότητές τους για τους
                 ομο ( ους τους .
    - η ενίσχυση των κοινωνικών δικτύων στην περιβάλλουσα κοινότητα
    παράδειγμα : χρησιμοποίηση της εμπειρίας και της ενεργητικότητας
                 των ηλικιωμένων ατόμων υπέρ των ομάδων που βρίσκονται
                  σε μειονεκτική θέση μέσα στο κοινωνικό σύνολο.
    - η διατήρηση των μορφών κοινωνικής συνοχής που υπάρχουν..
    παράδειγμα : - ανακαίνιση των κατοικιών για τους πρόσφυγες διατη¬
                    ρώντας πάντα τα δίκτυα και τις αξίες τους .
                 - ενθάρρυνση της διαμόρφωσης δικτύων υποστήριξης για
                    τους γονείς παιδιών που έχουν ειδικές ανάγκες
                    εκπαίδευσης .
 ---pagebreak---                                                                    ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 6
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
 -   Council of Ministers ( 1982) " Draft conclusions on the Final Report
     on the First Programme to combat Poverty", Brussels
 - European Commission, ( 1981 ) " Final Report from the Commission to the
     Council on the First Programme of pilot schemes and studies to
     combat Poverty" (+ Annexes I - VIII)C0M(81)769 Final
 -   Etudes Tsiganes , "Populations Nomades et Pauvreté", Paris , 1980
 -   A.HERMANS , KN VAN LIERDE, "Nomadisme et Pauvreté ", Centre
     pour l' Analyse du Changement Social et Politique , Louvain , 1980 .
 -   J. R. RA8IER, H.RIFFAULT, "La Perception de la Misère en Europe", 1977
 -   6 . SCHABER , " Pauvreté persistante", 1977
 -   B. VAN PRAAG , " Recherche relative à l' importance aux aspects et aux
     causes de la Pauvreté dans la Communauté Européenne ", 1980 .
 -   P. WILLMOTT, " Pauvreté et Politique Sociale en Europe", 1977 .
 - P.      WILLMOTT,     " Chômage et politique en matière de lutte contre la
     Pauvreté ", 1980 .
 -   ESP0IR ( 1980),       " Final Evaluation Report on the First Programme of •
     Pilot Schemes and Studies to Combat Poverty".
   - J . DENNETT , E. JAMES, G. R00M, P. WATS0N ( 1982 ), "Europe Against
     Poverty", Bedford Square Press, London .
   - G.    ROOM , L. CARRIN0 , G. CIMIN0 , H. HARTMANN , J.P. HIERNAUX , S.
      RUCHET0N,      " Strategies de Lutte Contre la PauvretS en Europe"
      ( 1983 ) (5 manuals and 1 analysis of strategies and obstacles , based
     on the first Programme : interim work sponsored by the Commission).
   - J.P. HIERNAUX & D. B0DS0N (1981 ), "La Face Cachée : Pauvreté ,
      Politique sociale et Action urbaine". Vie ouvrière, Bruxelles .
 ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΑΡΧΙΣΕΙ
     European Commission ,        ( 1984 ), " Draft Decision on Specific Community
     Action to Combat Poverty" Explanatory Memorandum , Brussels
 ---pagebreak---  First Reports of the Programme Evaluation Team, ( Benelux , Denmark
and Germany, France, Greece, Ireland , Italy , United Kingdom ),
 Evaluation section working papers nb 1-8, September 1987 .
G.ROOM, F.LACZKO, G. WHITTING, "Action to Combat Poverty" The
 Experience of Sixty-Five Projects , Evaluation section working paper
No . 9, December 1977 .
National Contextual Papers ( twelve countries ), Evaluation section
working paper nb 10-20
Theme Contextual Papers ( eight themes ). Evaluation section working
papers , nb 21-28
 E.L. DRURY, " European Community Policies and Actions of Relevance to
 the Second EC Programme to combat           Poverty"  Evaluation section
 working papers, nb 30, August 1987 .
 Dr.A.B. PHILIP , Dr.J.S. WABE , " Regional Disparities in the European
 Community", Evaluation section working papers nb 31 , August 1987 .
 G.ROOM , " New Poverty in the European Community", report presented to
 the Commission 1987 .
 G. ROOM,        " Cross-National Innovation in Social Policy", London Mac
 Mi l lan , 1986 .
 "L' Action transnationale dans le Programme européen de Lutte contre
 ta Pauvreté - Conditions , réalisations et perspectives ", 'EKGEOH TOU
TMfiuaToç ZuvToviopoâ, IoOvioç 1987j
* Εγγραφα εργασίας του τμήματος Συντονισμού ( σειρά εκθέσεων για τα απο¬
τελέσματα των συναντήσεων διεθνικών ομάδων αρμόδιων σε ειδικά θέματα),
Μάιος 1988 .
 Acquis et Perspectives des Equipes transnationales ( ouvonTiKd ipuX-
  Xâôta pe etôiKiS 0épaTa ) (brochures de synthèse par groupe thématique ),
  Mdïoç 1988 .
 ---pagebreak---          ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
ΓΙΑ ΚΑΘΙΕΡΟΣΗ ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΤΟΝ ΛΙΓΟΤΕΡΟ ΕΥΝΟΟΥΜΕΝΩΝ ΟΜΑΛΟΝ
 ---pagebreak---                            ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 Μολονότι η Κοινότητα δεν έχει βάσει της συνθήκης καθορισμένες ειδικές
 αρμοδιότητες στην καταπολέμηση της φτώχειας , είναι έκδηλος ο προβληματισμός
  της     εδώ    και     πολλά χρόνια για τα σχετικά προβλήματα .
 Εκτός από τις ειδικές ενέργειες που βασίζονται στην τόνωση και τη βελτιστο¬
 ποίηση των εθνικών προσπαθειών , των διαφόρων μέτρων που απευθύνονται σε συγκε¬
 κριμένους πληθυσμούς (μακροχρόνια ανέργους ή αναλφάβητους ) πραγματοποιήθηκαν
 με ίδια κεφάλαια ή με τα διαρθρωτικά ταμεία .
 Αυτά τα διάφορα μέτρα αποτελούν ήδη ένα πρώτο δίκτυο ασφάλειας προκειμένου
 να αποφεύγονται οι δυσχέρειες που αντιμετωπίζουν οι ευάλωτες ομάδες . Όσον
 αφορά τις συγκεκριμένες ενέργε ιες (το πρώτο πρδγροΜ-α καταπολέμησης της φτώχειας
 ( 1 ) και την ειδική ενέργεια που εφαρμόζεται σήμερα (1975-1998) (2), οι αναλύσεις που
πραγματοποιήθηκαν , έκαναν σαφές ότι πρέπει να παραταθούν , ενσωματώνοντας ,
τα βασικά διδάγματα που προέκυψαν .
Μεταξύ αυτών σημειώνονται ιδιαίτερα :
      ότι για να προκύψουν θετικά αποτελέσματα κρίνεται απαραίτητο διάστημα
      πολλών ετών *
( 1 ) Ψήφισμα του Συμβουλίου της 21ης Ιανουάριου 1974
( 2 ) Απόφαση του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1984,      ΕΕ αριθ    ί /2.24 της 3.1.85 .
 ---pagebreak---                                      - 10 -
   οο « διασκορπισμός
         ενέργειες πρέπει
                      *
                           να είναι συγκεντρωμένες, προκειμένου να αποφεύγεται
- ο συντονισμός των σχεδίων σύμφωνα με το βασικό στόχο τους, λαμβάνοντας
   υπόψη    την ιδιαιτερότητά τους (εθνική, περιφερειακή . ), καθιστά δυνατή
   τη μετάδοση ιδεών , νεωτεριστικών εμπειριών *
  ηλεσματικότητά
       συνεχής αξιολόγηση
                    τους *
                            των πραγματοποι θυμένων ενεργειών εγγυάται τηνV αποτε-
 Αν η αξιολόγηση των προηγουμένων ενεργειών δείχνει ότι πρέπει να παρατα-
 θούν , η ανάλυση χαρακτηριστικών της σημερινής κατάστασης στην Κοινότητα
 όσον αφορά τη φτώχεια, καθιστά σαφές ότι είναι αναγκαίο να εντατικοποιηθούν
 αυτές οι ενέργειες . Πράγματι , στις περισσότερες χώρες , παρατηρούνται δύο
 τύποι φαινομένων :
 - έχει αυξηθεί ο αριθμός των ατόμων που είναι φεωχοί *
 - λόγω των σημαντικών μεταλλαγών των οικονομικών και κοινωνικών δομών που
     συνέβησαν κατά τη διάρκεια αυτών των τελευταίων ετών, εμφανίστηκαν νέες
     μορφές φτώχειας παράλληλα με τις πιο παραδοσιακές μορφές της .
 Για να ληφθούν υπόψη παράλληλα τα διδάγματα των προηγούμενων ενεργειών, η
 ευρεία έκταση και ο τύπος της φτώχειας που έχει εκδηλωθεί στα κράτη μέλη,
 υπάρχει η πρόθεση το πρόγραμμα αυτό να είναι κάτι περισσότερο από μια απλή
 βάση ανταλλαγής, τόνωσης και βελτιστοποίησης των προσπαθειών . Οιστόχοι
 του είναι να παράγει οργανωτικά υποδείγματα καταπολέμησης της φτώχειας τα
 οποία κατά περίπτωση θα μπορούν " να εξαχθούν" και να ενσωματωθούν στον
 τοπικό και εθνικό ιστό, με την απαιτούμενη συνεργασία όλων των φορέων στη
 σχετική περιοχή .
 Οι στόχοι αυτοί απαιτούν τη διάθεση μεγαλύτερων κονδυλίων απδ τον προϋπολο¬
 γισμό σε σχέση με τα αντίστοιχα για τις προηγούμενες ειδικές πρωτοβουλίες
 της Κοινότητας .
                                                                                3С
 ---pagebreak---                                 - 11
Προτεραιότητα θα δοθεί οτα λιγότερο ευνοούμενα άτομα, αυτά δηλαδή που
ευρίοκονται σε ένδεια σε διάφορους τομείς ( απασχόληση, κατάρτιση, στέγαση,
οικογενειακή κατάσταση κλπ . ). Εξάλλου, εκτός από ορισμένες κατη
γορίες ατόμων που αντιμετωπίζουν εντελώς ειδικές καταστάσεις ( για παράδειγμα
οι άστεγοι ), δεν κρίνεται σκόπιμο να ευνοηθεί ο διαχωρισμός των ομάδων
που επωφελούνται από τις υλοποιούμενες ενέργειες .
Η εξασφάλιση της συνοχής των κοινοτικών πολιτικών που εγγίζουν τις περισσό¬
τερο ευάλωτες ομάδες , η παράταση και εντατικοποίηση των ειδικών μέτρων που
έχουν αναληφθεί κατά το παρελθόν, αποτελούν τις κατευθυντήριες γραμμές του
προγράμματος αυτού που έχει ένα στόχο : τη σύσφιξη της οικονομικής και κοι ¬
νωνικής συνοχής στην Κοινότητα.
 ---pagebreak---              ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΝ ΑΡΘΡΟΝ   ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΓΙΑ ΑΠΟΦΑΣΗ
  ΑΡΘΡΟ ΕΝΑ
Η ανάληψη του προγράμματος αυτού δικαιολογείται από διάφορες διαπιστώσεις .
1 . Σύμφωνα με τον ορισμό που εγκρίθηκε στην τελική έκθεση του πρώτου προ¬
     γράμματος ( 1 ), τα δώδεκα κράτη μέλη που απαρτίζουν σήμερα την Κοινότητα
     αριθμούσαν το 1975 περίπου 38 εκατομμύρια άτομα με εισόδημα μικρότερο
     από το ήμισυ του μέσου εισοδήματος που αντιστοιχεί ανά κάτοικο στη
     χώρα τους . 0 αριθμός αυτός ανήλθε το 1985 σε 44 εκατομμύρια .
2 . Επιπλέον , κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών συνέβησαν σημαντικές
     μεταλλαγές των οικονομικών και κοινωνικών δομών : εκτός από τις
     "παραδοσιακές " μορφές φτώχειας προστέθηκαν νέες διαδικασίες πτώχευσης
     που δικαιολογούν την ονομασία " νέα φτώχεια ".
3 . Τέλος , η αξιολόγηση του "πρώτου κοινοτικού προγράμματος καταπολέμησης
     της φτώχειας " ( 1975-1980 ) και της ειδικής δράσης ( 1985-1988 ) που
     εφαρμόζεται σήμερα έδειξαν τις θετικές επιπτώσεις των ενεργειών αυτών .
     Συνεπώς , φαίνεται σαφώς το ενδιαφέρον που υπάρχει για ένα πρόγραμμα που
     θα παρέτεινε και θα εντατικοποιούσε τις προηγούμενες ενέργειες .
     Εξάλλου , αυτές οι προηγούμενες ενέργειες έκαναν γνωστή τη σημασία μιας
    συνεχούς ενέργειας που θα εκτείνετο για περισσότερα έτη , προκειμένου
    να προκόψουν θετικά διαρθρωτικά αποτελέσματα . Συνεπώς πέντε έτη
     ( από το 1989 έως 1993 ) θα είναι απαραίτητα για να μπορέσει να δώσει
     τους απαραίτητους καρπούς     το σημερινό πρόγραμμα δράσης .
    ΑΡΘΡΟ ΔΥΟ
    0 ορισμός που προτείνεται λαμβάνει υπόψη αυτόν που διατύπωσε το Συμβούλιο
    στην απόφαση της 19ης Δεκεμβρίου 1984 σχετικά με την ειδική δράση
    1985-1988 . Κατ' αυτόν τον τρόπο προβάλλεται ο πολυδιάστατος και σχετικός
    χαρακτήρας της φτώχειας .
    0      ορισμός που λαμβάνεται υπόψη επιτρέπει να καλύπτουν        οι ενέργειες
    ταυτόχρονα και παραδοσιακές και νέες μορφές με τις οποίες εκδηλώνεται
    το φαινόμενο .
    ( 1 ) θεωρούνται φτωχά τα άτομα που έχουν εισόδημα μικρότερο από το ήμισυ
          του μέσου εισοδήματος που αντιστοιχεί ανά κάτοικο στη χώρα τους .
 ---pagebreak---   ΑΡΘΡΟ ΤΡΙΑ
  Το πρόγραμμα αυτό επιτρέπει το συνδυασμό πολλών στόχων .
  Παράγραφος α
  Οι δύο πόλοι δράσης που αναφέρονται εδώ επιτρέπουν την εκπλήρωση διαφορετικών
  αναγκών . Η μεγάλη φτώχεια την οποία θα προσπαθήσουν να επι λυσουν οι ενέρ¬
  γειες μπορεί να έχει αρχίσει πριν ή μετά τη κρίση . Πρέπει να προληφθεί
  η πτώχευση των ευάλωτων ομάδων που κατοικούν κυρίως τις φθίνουσες περιοχές
  ή σε πόλεις και περιοχές που παρουσιάζουν αναπτυξιακή καθυστέρηση .
  Παράγραφος β
 Το πρόγραμμα επιθυμεί να τονώσει τη μεταβολή των ομάδων επέμβασης των οργανώσεων
 που απευθύνονται σε όσους είναι σε μειονεκτική θέση . 0 "νεωτεριστικός " χοροκτήρας
 της μεθόδου που χρησιμοποιείται μπορεί να αξιολογηθεί σε σχέση με τη
 συγκεκριμένη χώρα, με τον τύπο των ομάδων ή των προβλημάτων στα οποία
 εφαρμόζεται, με τον τύπο του επαγγέλματος που την χρησιμοποιεί . Εξάλλου, η εφαρμο¬
 γή και ο συντονισμός όλων των ιδρυμάτων και των ενδιαφερομένων φορέων
 πρέπει να επιτρέψει να αντ ιμετωπισθεί στο σύνολό του το πρόβλημα των
 ατόμων που αντιμετωπίζουν δυσχέρειες, επειδή θα συμβάλει σε αυτό το
 σύνολο ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος .
 Παράγραφος γ
 Η αναγνώριση του πολυδιάστατου και σχετικού χαρακτήρα φτώχειας , προϋποθέτει
 ότι η προσέγγιση σε νομισματικούς όρους , όπου συνήθως περιορίζονται
 οι μελέτες , θα συμπληρωθεί .
 0 συνυπολογ ισμός των ποσοτικών και ποιοτικών δεδομένων όπως η απομόνωση,
 η εξάρτηση από ιδρύματα, ο πολιτιστικός και κοινωνικός αποκλεισμός, .
είναι αναγκαίος. Επιπλέον , το σεμινάριο που οργανώθηκε τον Απρίλιο 1988
από την Επιτροπή σχετικά με τη "νέα φτώχεια "          έδειξε τα σοβαρά
κενά που υπάρχουν στις γνώσεις σχετικά με τα χαρακτηριστικά των
κοινωνικών ομάδων που πλήττονται από "νέα φτώχεια " και των διαδικασιών
που οδηγούν στην κατάσταση αυτή .
Παράγραφος δ
Η ειδική κοινοτική πράξη έδειξε ότι η μεταφορά καινοτομιών μεταξύ των
χωρών είναι δυνατή μόνο όταν υπάρχει συντονισμός των σχεδίων με κοινούς
στόχους .
Εξάλλου, φάνηκε ότι για να είναι πράγματι αποτελεσματική η αξιολόγηση,
πρέπει να αρχίζει μαζί με την έναρξη του προγράμματος .
Παράγραφος ε
Η δράση της Κοινότητας υπέρ των ατόμων σε μειονεκτική θέση δεν περιορίζεται
σε αυτό το ειδικό πρόγραμμα δράσης .
 ---pagebreak---                                      - 14 -
  Εκτός από τα συγκεκριμένα μέτρα επισιτιστικής βοήθειας που ελήιρθηααν το
  χειμώνα 1986-1987 οι γενικές πολιτικές της Κοινότητας (σε θέματα βιομηχανι ¬
  κής πολιτικής, απασχόλησης , κατάρτισης , ....) ή όσες απευθύνονται σε
  ορισμένες ομάδες (οι ρακροχρόνια άνεργοι , αναλφάβητοι , .....) έχουν επί ¬
  δραση στις λιγότερο ευνοημένες ομάδες .
  Είναι συνεπώς απαραίτητο, να προσπαθήσουμε να συγκλίνει το σύνολο των
  κοινοτικών πολιτικών των στόχων που θα είναι η οικονομική και κοινωνική
  ένταξη των ομάδων που ευρί σκόντα ι σε μειονεκτική θέση .
  ΑΡΘΡΟ ΤΕΣΣΕΡΑ
  Για την εκπλήρωση των στόχων αυτών, η Επιτροπή θα χρησιμοποιήσει διαφορετικά
  μέσα .
  Παράγραφος α
  Οι "πρότυπες εμπειρίες " επιτρέπουν να περάσουμε από τη φάση "δράσης-έρευνας "
  που χαρακτήριζε τη συγκεκριμένη δράση που εφαρμόζεται ακόμα σήμερα σε
  μία φάση ανάπτυξης των εμπειριών με μεγαλύτερη έκταση .
  Οι εμπειρίες αυτές μπορούν να αφορούν για παράδειγμα μία ολόκληρη
  συνοικία, στο σύνολο μίας περιοχής κλπ .
  Βασισμένες στο συνδυασμό των πολιτικών που ανήκουν στην αρμοδιότητα
  διαφορετικών επιπέδων των κέντρων λήψης αποφάσεων ( τοπικό, περιφερειακό,
  εθνικό, ευρωπαϊκό ), και οι εμπειρίες αυτές θα περικλείουν τις διάφορες
  πλευρές της φτώχειας .
  θα διαρθρωθούν γύρω από ορισμένους λειτουργικούς άξονες που θα ορισθούν
  οτο δεύτερο πρόγραμμα .
  Ήδη μπορούν να αναφερθούν : - η δημιουργία θέσεων απασχόλησης και η επαγγελ¬
                                 ματική κατάρτιση
                                - ο συντονισμός των υπηρεσιών και των ιδρυμάτων
                                 που ασχολούνται με τις ευάλωτες ομάδες
                                - η στήριξη των οικογενειών και των τοπικών
                                  αρχών τοπικής αυτοδιοίκησης ώστε να αποφεύ¬
                                  γεται η εξάρτηση των ατόμων που ευρί σκόντα ι
                                  σε δυσχέρεια από τα ιδρύματα που τα αναλαμβάνουν .
                                - λαμβάνεται υπόψη η ανάπτυξη της περιοχής στην
                                  κλίμακα στην οποία εφαρμόζεται η εμπειρία .
Παράγραφος β
Οι νεωτεριστικές πρωτοβουλίες εμπλουτ ισμένες με τη συμμετοχή ατίμψι/ που πλήττονται από
ειδικές μορφές απομόνωσης ( για παράδειγμα τους αστέγους ) πρέπει να επιτρέ¬
ψουν τη δημιουργία δικτύου αλληλεγγύης που θα διευκολύνει την πρόσβαση
όλων των ατόμων στα κοινωνικά τους δικαιώματα, ενώ παράλληλα θα σπάει την
απομόνωσή τους .
                                                                                Ψ)
 ---pagebreak---   Άλλος άξονας της ενέργειας θα είναι η πρόσβαση σ*ιην παραγωγική δραστηριό¬
 τητα, χρησιμοποιώντας για παράδειγμα ενότητες κοινοτικής εργασίας σαν μέσο
 για την κοινωνική αναπροσαρμογή .
 Παράγραφος γ
 Οι δύο προηγούμενες ενέργειες , έδειξαν τη σημασία που έχει ο συντονισμός ,
 η αξιολόγηση, η μεταφορά μεθόδων και γνώσεων .
 Το δίκτυο που είναι επιφορτισμένο με τα σχετικά καθήκοντα αποτελείται από
 ενότητες έρευνας και ανάπτυξης (μία για κάθε χώρα ή ομάδα χωρών ).
 Κάθε ενότητα θα περιλαμβάνει τρεις ειδικούς ( για την αξιολόγηση, την επι ¬
 κοινωνία, το συντονισμό ) και θα μπορεί να ζητήσει βοήθεια για την εκπλή¬
 ρωση συγκεκριμένων καθηκόντων έρευνας και ανάλυσης .
 Παράγραφος 6
 Υπάρχει στόχος για δύο τύπους μελέτης :
 - έρευνες   που επιτρέπουν την εμβάθυνση των γνώσεων σχετικά με τις νέες
   μορφές της φτώχειας
 - η δημιουργία δεικτών φτώχειας, διαφοροποιημένων και συγκρίσιμων έτσι
   ώστε να βελτιωθεί η συλλογή στατιστικών δεδομένων . Με την προοπτική
   αυτή, πρέπει να συνεχισθεί ο συντονισμός που έχει ανατεθεί στην
   Σ.Ι.Ε.Κ .
ΑΡΘΡΟ ΠΕΝΤΕ
Η Επιτροπή θα αναθέσει σε τρίτους τα τεχνικά καθήκοντα (διαχείριση,
καθημερινή παρακολούθηση των εμπειριών . ) ασκώντας παράλληλα
έναν περισσότερο άμεσο έλεγχο σε θέματα γενικής οργάνωσης .
 Έτσι , θα οργανώσουν πρακτικά το δίκτυο των ενοτήτων έρευνας και θα
εξασφαλίσει τη διάδοση των αποτελεσμάτων προς όσους αποφασίζουν , τους
ειδικούς και το όύνολο του κοινού .
ΑΡΘΡΟ   ΕΞΙ
Το άρθρο αυτό καθορίζει το ρόλο των εθνικών κυβερνήσεων , των δημοσίων
αρχών και των ιδιωτικών οργανώσεων     της συγκεκριμένης περιοχής ή
περιφέρειες όπου εφαρμόζεται η πρότυπος εμπειρία.
ΑΡΘΡΟ ΕΠΤΑ
Το άρθρο αυτό καθορίζει το ρόλο των τοπικών ή περιφερειακών αρχών όσον
αφορά τις νεωτεριστικές πρωτοβουλίες .
 ---pagebreak--- ΑΡΘΡΟ ΟΚΤΟ
Για να εξασφαλισθεί η συνοχή καθώς και η μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα του
προγράμματος , η Επιτροπή θα συμμετέχει ήδη από την αρχή στην επιλογή
των χρηματοδοτουμένων ενεργειών .
ΑΡΘΡΟ   ΕΝΝΕΑ
Το άρθρο αυτό προβλέπει τη σύνθεση, τη λειτουργία και τη σύνδεση με την
επιτροπή της συμβουλευτικής ομάδας που συγκεντρώνει τους εκπροσώπους
των κρατών μελών .
Η ομάδα αυτή θα ζητά τη γνώμη της Επιτροπής για κάθε σημαντικό θέμα όσον
αφορά την εφαρμογή του παρόντος προγράμματος .
ΑΡΘΡΟ    ΔΕΚΑ
Το άρθρο αυτό διευκρινίζει το ρόλο της Επιτροπής όσον αφορά τη διάδοση και την
ανταλλαγή γνώσεων .
ΑΡΘΡΟ ΕΝΔΕΚΑ
Προβλέπεται δτι η παρέμβαση  της Κοινότητας για τις νεωτεριστικές πρωτοβουλίες
θα μπορεί να ανέλθει σε 75Ϊ  ( έναντι 50Ϊ ή και 55Ϊ σε ειδικές περιπτώσεις για
τις πρότυπες εμπειρίες ) στο μέτρο που το κράτος δεν μπορεί να χρηματοδοτήσει
ορισμένες από τις ενέργειες  αυτές .
ΑΡΘΡΟ ΔΟΔΕΚΑ ΚΑΙ ΔΕΚΑΤΡΙΑ
Συνήθεις τελικές διατάζεις .
 ---pagebreak---                                          - 1 -
  Το Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ,
  Έχοντας υπόψη :
  τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και
  ιδίως το άρθρο 235 ,
  την πρόταση της Επιτροπής ( 1 ),
 την γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ( 2 ),
 τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής ,
 Εκτιμώντας :
 ότι , σύμφωνα με τους όρους του άρθρου 2 της Συνθήκης ΕΟΚ ,      η Κοινότητα έχει
 σαν αποστολή να προάγει την αρμονική ανάπτυξη τον οικονομικών δραστηριοτήτων
 στο σύνολο της Κοινότητας , τη συνεχή και ισόρροπη επέκταση της οικονομίας,
       αυξημένη σταθερότητα ,        επιταχυνόμενη ανύψωση του βιοτικού επιπέ¬
 δου και στενότερες σχέσεις μεταξύ των κρατών μελών που συνενώνει *
 ότι το Συμβούλιο επέτρεψε στην Επιτροπή στις 19 Δεκεμβρίου 1984
 να εφαρμόσει ειδική δράση καταπολέμησης της φτώχειας ( 3 ) που λήγει
 στις 31 Δεκεμβρίου 1988 * ότι η δράση αυτή πρέπει να συνεχιστεί και
 να δ ιευρυνθε ί *
 ότι , το γεγονός ότι συνεχίζουν να υφίστανται καταστάσεις που αποκλείουν
 οικονομικά και κοινωνικά όλα και μεγαλύτερο αριθμό ατόμων στην Κοινό¬
 τητα, είναι ασυμβίβαστο με την πραγματοποίηση του στόχου που προαναφέ-
ρεται *
ότι η ανασφάλεια στο επίπεδο της εργασίας , φαινόμενο που έχει κατα¬
στεί εντονότερο τα τελευταία έτη , είναι επίσης ασυμβίβαστη με τον
εν λόγω στόχο *
( 1 ) ΕΕ αριθ .
(2) .
( 3 ) ΕΕ αριθ .    2 / 24 της 3.1.85
 ---pagebreak---                                   - 3 -
 ότι οι οικονομικές και κοινωνικές πολιτικές σε εθνικό επίπεδο καθώς
 και η κοινοτική δράση ατον τομέα της απασχόλησης μπορούν , καταπολεμώ¬
 ντας τις διαρθρωτικές αιτίες αυτού του οικονομικού και κοινωνικού απο¬
 κλεισμού, να συμβάλουν αποτελεσματικά στην καταπολέμησή του "
 ότι , ανεξάρτητα από τα μέσα που ευνοούν την οικονομική και κοινωνική
 ενσωμάτωση των ευάλωτων ομάδων τα οποία μπορούν να εφαρμοστούν επ'
 ευκαιρία του καθορισμού των διαφόρων κοινοτικών πολιτικών , απαιτείται
ειδικότερη δράση της Κοινότητας προκειμένου να επιτευχθεί ο προα-
ναφερόμενος στόχος "
ότι , για να εξασφαλισθεί η οικονομική και κοινωνική συνοχή πρέ¬
πει να προβλεφθούν οι βραχυπρόθεσμες επιπτώσεις της πραγματοποίη¬
σης της μεγάλης αγοράς που θα αναταράξουν τις κοινωνικές ομάδες
που ευρί σκόντα ι σε μεγαλύτερο κίνδυνο καθώς και να χρησιμοποιη¬
θούν όσο το δυνατό καλύτερα οι ενέργειες υπέρ των ομάδων που
είναι ήδη περιθωρειακές *
ότι η αμοιβαία πληροφόρηση, ανταλλαγή εμπειριών και οι συζητήσεις
μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής στο θέμα της καταπολέ¬
μησης του αποκλεισμού των ατόμων που βρίσκονται σε μειονεκτική
κατάσταση, αποτελούν βασικά στοιχεία αυτής της οικονομικής και
κοινωνικής συνοχής της Κοινότητας "
ότι το ελάχιστο ποσό που κρίνεται απαραίτητο για τη χρηματοδότηση της
κοινοτικής συμμετοχής σε μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα δράσης για την οικονο¬
μική και κοινωνική ένταξη των λιγότερο ευνοουμένων ομάδων, ανέρχεται
σε 70 εκατ . ΕΟΙΙ για την περίοδο που δ ι αρκεί το πρόγραμμα αυτό.
ότι δεν προβλέπονται από τη συνθήκη οι απαιτούμενες εξουσίες για την
έκδοση της παρούσας απόφασης,
ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ :
                                     Άρθρο 1
Καταρτίζεται μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα κοινοτικής δράσης για την οικονομική
και κοινωνική ένταξη των λιγότερο ευνοουμένων ομάδων ατόμων , για την
περίοδο από 1ης Ιανουάριου 1989 μέχρι 31 Δεκεμβρίου 1993 .
                                                                         Ψ+
 ---pagebreak---                                        Άρθρο 2
 Γ ια τους σκοπούς της παρούσας απόφασης νοούνται ως άτομα λιγότερο
 ευνοούμενα οικονομικό και κοινωνικό, τα               άτομα,
οι οικογένειες και οι ομάδες ατόμων , των οποίων οι υλικοί, πολιτιστικοί και
κοινωνικοί πόροι είναι τόσο μικροί ώστε να αποκλείονται από το ελάχιστο
αποδεκτό βιοτικό επίπεδο οτο κράτος μέλος που ζουν .
                                      Άρθρο 3
Οι στόχοι του προγράμματος δράσης είναι οι εξής :
α . να συμβάλλει στην εκπόνηση προληπτικών στρατηγικών υπέρ των ατόμων
     που ευρίοκονται οε κίνδυνο και διορθρωτικών δράσεων για να αντιμε-
     τωπισθούν οι ανάγκες που προκαλούνται από τη μεγάλη φτώχεια *
β . να δημιουργηθούν τα οργανωτικά υποδείγματα καινοτομιών για την ενσωμά¬
     τωση των λιγότερο ευνοουμένων ατόμων και 6α απαιτούν τη συμμετοχή
      όλων των οικονομικών και κοινωνικών φορέων *
γ . να δ ι ευκρ ι ν ι σθούν τα χαρακτηριστικά των λιγότερο ευνοουμένων ατόμων
     καθώς και η δυναμική των νέων διαδικασιών που καταλήγουν στον οικο¬
     νομικό και κοινωνικό αποκλεισμό *
δ . να πραγματοποιηθεί δράση πληροφόρησης , εκτίμησης και ανταλλαγής
     εμπειριών σε κοινοτικό επίπεδο *
ε . να εξασφαλισθεϊ η συνοχή του συνόλου όλων των κοινοτικών δράσεων
     που έχουν επίδραση στις λιγότερο ευνοούμενες ομάδες .
 ---pagebreak---                                           - 5 -
                                       Άρθρο 4
 Γ ία την πραγματοποίηση των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 3 , η
 Επιτροπή μπορεί :
 α. να προωθήσει ή να βοηθήσει χρηματοδοτικά την εφαρμογή προτύπων εμπειριών, επαρκούς έκτασης,
     που θα έχουν σαν βάση τον τοπικό ιστό .       Αποσκοπούν στην οικονομική
      και κοινωνική ενσωμάτωση των ομάδων που ευρί σκόντα ι σε μειονεκτική
      κατάσταση με το συντονισμό των πρωτοβουλιών σε τοπικό επίπεδο με
      τις πολιτικές που ακολουθούνται σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο .
      Πρέπει να δίνουν στα ενδιαφερόμενο άτομα, με τη συμμετοχή τους στην
      πρότυπη      εμπειρία , τα μέσα για μία πραγματική ενσωμάτωση στην
      κοινωνία *
 β . να προωθήσει ή να επιδοτήσει νεωτεριστικές πρωτοβουλίες που αναλαμβάνονται , για παράδειγμα
      από εθελοντικούς οργανισμούς με ορισμένες κοινωνικές ομάδες που πλήττονται από (Χίγκεχριμέ-
      νες μορφές αποκλεισμού"
γ . να προωθήσει ή να βοηθήσει χρηματοδοτικά τον συντονισμό σε διεθνικό
      επίπεδο και την αξιολόγηση των εμπειριών , την ανταλλαγή γνώσεων και
      τη διαβίβαση μεθόδων , κυρίως μέσω ανταλλαγής ατόμων που ασχολούνται
      πρακτικά με την εφαρμογή τους και ατόμων τα οποία επωφελούνται από
     αυτήν . Αυτή η δραστηριότητα εξασφαλίζεται από δίκτυο μονάδων έρευ¬
     νας και ανάπτυξης "
δ . να προωθήσει ή να βοηθήσει χρηματοδοτικά τη βελτίωση των στατιστικών
     και άλλων γνώσεων του φαινομένου , τη συλλογή και την τακτική ανταλλα¬
     γή συγκρίσιμων δεδομένων σχετικά με τις λιγότερο ευνοούμενες ομάδες
      ατόμων στην Κοινότητα .
                                          Άρθρο 5
Η Επιτροπή εξασφαλίζει την εφαρμογή του προγράμματος .
 ---pagebreak---  Τα σχέδια που αφορούν τις εμπειρίες που χαρακτηρίζονται σαν πρότυπες,
 θα υποβάλλονται στην Επιτροπή από τις εθνικές αρχές , στο έδαφος των
 οποίων αναπτύσσονται οι        δραστηριότητες     αυτές    που
 θα πρέπει να καταρτίζονται με τη συνδρομή των δημοσίων αρχών ή των
 ιδιωτικών οργανώσεων της σχετικής περιφέρειας ή περιοχής , τις οποίες
 ορίζει το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος .
                                   Άρθρο 7
Τα σχέδια που αφορούν τις νεωτεριστικές πρωτοβουλίες θα υποβάλλονται
στην Επιτροπή από τις τοπικές ή περιφερειακές αρχές .
                                   Άρθρο 8
 Όλα τα σχέδια που αναφέρονται στα άρθρα 6 και 7, πριν από την τελική
τους έγκριση , θα αποτελούν το αντικείμενο προηγούμενης διαβούλευσης
στην Επιτροπή .
Η επιλογή των σχεδίων θα γίνεται από την Επιτροπή , αφού της κοινοποιη ¬
θεί η γνώμη της Επιτροπής που δημιουργεί τα ι με το άρθρο 9 .
                                   Άρθρο 9
1 . Η Επιτροπή βοηθάται από μία συμβουλευτική επιτροπή , που καλείται
    στο εξής "επιτροπή ", και συντίθεται από ένα κυβερνητικό εκπρόσωπο
    κάθε κράτους μέλους και προεδρεύεται από έναν εκπρόσωπο της
    Επ ι τροπής .
2 . 0 εκπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στην επιτροπή σχέδιο μέτρων
    που πρέπει να ληφθούν . Η επιτροπή γνωμοδοτεί σχετικά με το σχέδιο
    αυτό, εντός προθεσμίας που ορίζει ο πρόεδρός της ανάλογα με τον
    επείγοντα χαρακτήρα του σχετικού προβλήματος , και εφόσον απαιτείται ,
    μετά από ψηφοφορία .
    Η γνώμη γράφεται στα πρακτικά . Εξάλλου, κάθε κράτος μέλος μπορεί να ζητήσει να
    αναγραφεί σε αυτά τα πρακτικά η θέση του .
    Η Επιτροπή λαμβάνει ιδιαιτέρως υπόψη τη γνωμοδότηση της επιτροπής . Πληροφορεί
    την επιτροπή σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο ελήφθη υπόψη .
 ---pagebreak---                                   - 7 -
3.   Η επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό κανονισμό της .
                                Άρθρο 10
Η διανομή και η ανταλλαγή πληροφοριών που αφορούν βασικά το συντονισμό και
την αξιολόγηση των εμπειριών καθώς και τη διανομή και την ανταλλαγή γνώ¬
σεων , θα οργανώνονται υπευθύνη της Επιτροπής .
Η Επιτροπή διανέμει στην Κοινότητα, με τα πλέον ενδεδει γμένα μέσα , τα
αποτελέσματα των δράσεων που πραγματοποιούνται σε εφαρμογή της παρούσας
απόφασης .
                                 ' Αρθρο 1 1
Στο πλαίσιο των πιστώσεων που αναγράφονται σε κάθε έτος για το σκοπό
αυτό στον γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων , η χρηματο¬
δοτική στήριξη της Κοινότητας θα πραγματοποιηθεί        σύμφωνα με τα ακόλου¬
θα ποσοστά παρέμβασης :
α . για τις πρωτότυπες εμπειρίες , το ποσοστό παρέμβασης είναι 50% των
    πραγματικών δαπανών στο όριο της συνδρομής που ορίζεται από την
    Επιτροπή *
    βστόσο, σε ειδικές περιπτώσεις και κυρίως για εμπειρίες σε ιδιαίτερα
    μειονεκτικές περιοχές το ανώτατο ποσοστό μπορεί να ανέλθει σε 55% .
β . για τις άμεσες επιδοτήσεις των νεωτεριστικών πρωτοβουλιών που αναλαμβάνονται
    από ιδιωτικές ή δημόσιες ομάδες σε περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο και δεν
    αναλαμβάνονται από το κράτος , το ποσοστό παρέ^βααης μπορεί να ανέλθει σε 75% των
    πραγματικών δαπανών στο όριο της συνδρομής που αποφασίζει η Επιτροπή .
                                                                                «
 ---pagebreak---                                      - 8 -
                                   Άρθρο 12
    Η Επιτροπή θα υποβάλλει , πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 1992 , ενδιάμεση
    έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με την
P
    πραγματοποίηση και τα αποτελέσματα του προγράμματος .
    Η Επιτροπή θα υποβάλλει , πριν από την 1η Ιουλίου 1994, την τελική έκθεση
    στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με την εφαρ¬
    μογή και τα αποτελέσματα του προγράμματος .
                                    Άρθρο 1 3
  n Η παρούσα απόφαση δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών
    Κοινοτή+ων . Ισχύει από .
    Βρυξέλλες ,